Procedura : 2016/2537(RSP)
Przebieg prac nad dokumentem podczas sesji
Dokument w ramach procedury : B8-0169/2016

Teksty złożone :

B8-0169/2016

Debaty :

Głosowanie :

PV 04/02/2016 - 8.6
Wyjaśnienia do głosowania

Teksty przyjęte :

P8_TA(2016)0048

PROJEKT REZOLUCJI
PDF 348kWORD 83k
Patrz też projekt wspólnej rezolucji RC-B8-0146/2016
29.1.2016
PE576.530v01-00
 
B8-0169/2016

złożony w następstwie oświadczenia wiceprzewodniczącej Komisji/wysokiej przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa

zgodnie z art. 123 ust. 2 Regulaminu


w sprawie sytuacji w Libii (2016/2537(RSP))


Pavel Telička, Petras Auštrevičius, Dita Charanzová, Gérard Deprez, Filiz Hyusmenova, Ivan Jakovčić, Petr Ježek, Ilhan Kyuchyuk, Javier Nart, Norica Nicolai, Urmas Paet, Jozo Radoš, Marietje Schaake, Jasenko Selimovic, Ivo Vajgl, Johannes Cornelis van Baalen, Hilde Vautmans, Renate Weber, Nedzhmi Ali w imieniu grupy ALDE

Rezolucja Parlamentu Europejskiego w sprawie sytuacji w Libii (2016/2537(RSP))  
B8-0169/2016

Parlament Europejski,

–  uwzględniając swoje poprzednie rezolucje w sprawie Libii, w szczególności rezolucje z dnia 15 września 2011 r.(1), 22 listopada 2012 r.(2), 18 września 2014 r.(3) i 15 stycznia 2015 r.(4),

–  uwzględniając decyzję Rady 2013/233/WPZiB z dnia 22 maja 2013 r. w sprawie misji Unii Europejskiej dotyczącej pomocy w zintegrowanym zarządzaniu granicami w Libii (EUBAM Libya)(5),

–  uwzględniając niedawne oświadczenia wiceprzewodniczącej Komisji/wysokiej przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa Federiki Mogherini w sprawie Libii, w tym oświadczenia z dni 7, 11 i 18 stycznia 2016 r.,

–  uwzględniając konkluzje Rady w sprawie Libii z dnia 18 stycznia 2016 r.,

–  uwzględniając libijskie porozumienie polityczne podpisane w dniu 17 grudnia 2015 r.,

–  uwzględniając komunikat z Rzymu z dnia 13 grudnia 2015 r.,

–  uwzględniając rezolucję 2259 Rady Bezpieczeństwa ONZ, przyjętą jednomyślnie w dniu 23 grudnia 2015 r.,

–  uwzględniając swoją poprzednią rezolucję z dnia 9 lipca 2015 r. w sprawie przeglądu europejskiej polityki sąsiedztwa(6),

–  uwzględniając krajową konferencję w sprawie plemion libijskich, która odbyła się w Trypolisie w lipcu 2011 r. i w której wezwano do ogłoszenia prawa o amnestii generalnej w celu zakończenia wojny domowej,

–  uwzględniając oświadczenie rządów Algierii, Francji, Niemiec, Włoch, Maroka, Hiszpanii, Tunezji, Zjednoczonych Emiratów Arabskich, Zjednoczonego Królestwa i Stanów Zjednoczonych wyrażające wsparcie dla rządu zgody narodowej w Libii,

–  uwzględniając art. 123 ust. 2 Regulaminu,

A.  mając na uwadze, że Libia to kraj składający się z trzech tradycyjnych części (Trypolitania, Fezzan i Cyrenajka), który stał się niezależnym królestwem w 1951 r.; mając na uwadze, że zamach wojskowy przeprowadzony przez Kaddafiego obalił króla w 1969 r.; mając na uwadze brutalną likwidację opozycji, która nastąpiła później w imię „rewolucji libijskiej” w ramach despotycznego reżimu trwającego 42 lata; mając na uwadze, że pod dyktaturą Kaddafiego Libia posiadała największy arsenał wojskowy na południowym wybrzeżu Morza Śródziemnego i stała się głównym źródłem nielegalnego handlu bronią, a także strefą zaopatrzenia dla wszystkich terrorystów i ekstremistów w rejonie Sahelu (Mali, Niger, Nigeria);

B.  mając na uwadze, że w kontekście arabskiej wiosny Libijczycy wyszli na ulice w lutym 2011 r., co przerodziło się w dziewięciomiesięczny konflikt wewnętrzny; mając na uwadze, że NATO wspierało powstańców, którzy stali w obliczu masowych represji ze strony państwa, co doprowadziło do odsunięcia od władzy reżimu Kaddafiego; mając na uwadze, że w następstwie powstania i z końcem dyktatury Kaddafiego publiczne wycofanie lojalności wobec rządu przez kilku przywódców plemiennych, ucieczka oficerów polowych i generałów (takich jak Abdel Fattah Younes i Suleiman Mahmoud) oraz plądrowanie arsenałów wojskowych to główne przyczyny pojawienia się i szybkiego wzrostu plemiennych grup zbrojnych w trzech regionach kraju;

C.  mając na uwadze, że libijskie społeczeństwo – przed zamachem stanu i w szczególności po nim – zawsze było zorganizowane wokół systemu plemiennego obejmującego ok. 140 plemion podzielonych na 30 głównych plemion/koalicji etnicznych; mając na uwadze, że rada plemienna odpowiada zarówno za orientację duchową, jak i polityczną; mając na uwadze, że sojusze plemienne według tożsamości etnicznej (głównie mniejszości Arabów i Berberów, Tubów i Tuaregów) nadal odgrywają znaczną rolę w obecnym chaosie w Libii;

D.  mając na uwadze, że grupy islamistyczne wchodziły w skład większości grup zbrojnych, które walczyły z Kaddafim i z których niektóre odegrały kluczową rolę w konflikcie pod przywództwem m.in. Ismaila al-Salabiego, dowódcy Brygady Męczenników 17 lutego w Benghazi, czy Abdelhakima Belhadja, dowódcy rady wojskowej Trypolisu; mając na uwadze, że przywódcy takich grup są członkami Przejściowej Rady Narodowej, rady przywódczej rebeliantów, która przejęła władzę w kraju w październiku 2011 r.; mając na uwadze, że Przejściowa Rada Narodowa musiała walczyć, by narzucić porządek w wielu grupom zbrojnym, które uaktywniły się w miesiącach poprzedzających odsunięcie od władzy Kaddafiego;

E.  mając na uwadze, że w sierpniu 2012 r. Przejściowa Rada Narodowa przekazała władzę Powszechnemu Kongresowi Narodowemu, wybranemu parlamentowi, który przystąpił do wyboru tymczasowej głowy państwa; mając na uwadze, że rząd centralny był słaby i niezdolny do sprawowania władzy nad krajem; mając na uwadze, że w czerwcu 2014 r. głosujący wybrali nowy parlament, zastępujący Powszechny Kongres Narodowy, w formie Rady Przedstawicieli, którą przeniesiono do Tobruku; mając na uwadze, że wcześniejszy Powszechny Kongres Narodowy, zdominowany przez islamistów, zgromadził się ponownie niedługo potem i wybrał własnego premiera, kwestionując władzę Rady Przedstawicieli podczas walk, w wyniku których nawet stolica Trypolis przeszła w inne ręce;

F.  mając na uwadze, że od sierpnia 2014 r. każdy z tych dwóch organów politycznych (Rada Przedstawicieli w Tobruku, reorganizowana przez społeczność międzynarodową, i nowy Powszechny Kongres Narodowy, który narzucił swoją władzę w Trypolisie) twierdzi, że jest rządem sprawującym władzę w kraju, i każdy z nich jest wspierany przez ciężko uzbrojone milicje powiązane z regionami, miastami i plemionami z różnych środowisk; mając na uwadze, że obie administracje są zasadniczo w stanie wzajemnej wojny w Cyrenajce i Trypolitanii oraz obie działają z myślą o wszczynaniu i wspieraniu niepokojów plemiennych i etnicznych w zaniedbanym regionie Fezzanu; mając na uwadze, że lokalne plemiona w Fezzanie, zwłaszcza Tubowie i Tuaregowie obawiają się o swoją przyszłość w związku z libijskim porozumieniem politycznym, ponieważ boją się niektórych ujawnionych przepisów projektu przyszłej konstytucji libijskiej, gdyż nie byli w pełni zaangażowani w jej sporządzanie;

G.  mając na uwadze, że fragmentacja, polaryzacja i brak legitymacji zdominowały krajobraz polityczny kraju, naznaczony podziałami między regionami i plemionami, między miastami i grupami politycznymi i religijnymi, między pokoleniami oraz między starymi i nowymi elitami, które krzyżują się w czasem niestabilnych układach i sojuszach; mając na uwadze, że sytuacja ta jest główną przyczyną szybkiego pogrążenia się w brutalnym chaosie południowego regionu Libii, charakteryzującego się ciągłymi starciami przez pełnomocników między Tubami i Tuaregami, wszczynanymi przez lokalne plemiona Ouled Slimane i Zawiya Arab, których przywódcy znajdują się na północy kraju; mając na uwadze, że negocjatorzy nie wydają się nadmiernie zaniepokojeni tą sytuacją (konfliktami lokalnymi w Fezzan) oraz fakt, że resztki sił Kaddafiego przeorganizowały się po wcześniejszym chaosie (i są obecne w Bani Walid, Benghazi, Syrcie i Sabhie);

H.  mając na uwadze, że próżnia pozostawiona przez słabość dwóch rywalizujących ze sobą rządów jest stopniowo wypełniana przez libijskich islamistów, którzy powracają do domów z walk w Syrii i Iraku; mając na uwadze, że ci powracający w towarzystwie islamistów z innych krajów zajęli miasto Derna na wschód od Benghazi w listopadzie 2014 r. i złożyli przysięgę lojalności wobec Daiszu; mając na uwadze, że siły te lub siły z nimi sprzymierzone stały się od tej pory aktywne wzdłuż prawie całego wybrzeża od Derny do Trypolisu, w tym w Al-Bajdzie, Benghazi, Ajdabiyi, Abu Greinie i Misracie, przy czym przejęły pełną kontrolą nad ponad 200 km wokół Syrty oraz posiadają również obóz szkoleniowy na zachód od Trypolisu w pobliżu granicy tunezyjskiej; mając na uwadze, że Daisz rozpoczął lokalną kampanię terroru – z obcinaniem głów, zabójstwami i zamachami bombowymi – jednocześnie rozszerzając swoje terytorium, przejął kontrolę nad drogą i może zaszkodzić połączeniom wschodu z zachodem;

I.  mając na uwadze, że Libia stała się ojczyzną dla największych sił Daiszu poza Bliskim Wschodem i stanowi przyczółek Daiszu na południowym wybrzeżu Morza Śródziemnego, stwarzając bardzo poważne zagrożenie dla sąsiadujących krajów Sahelu i Sahary, a także dla Europy za sprawą działań terrorystycznych; mając na uwadze, że Daisz rozpoczął szereg ataków bez rozróżnienia wymierzonych w ludność cywilną w Benghazi, Ajdabiyi i Dernie oraz przeprowadził szczególnie morderczy atak przy pomocy ciężarówki wyładowanej materiałami wybuchowymi na obrzeżach obozu szkoleniowego policji w Zalitanie w dniu 7 stycznia 2016 r.; mając na uwadze, że od dnia 4 stycznia 2016 r. Daisz obrał za cel rozszerzenie finansowania swoich działań wojennych przez okupację i kontrolę ogromnej wschodniej infrastruktury naftowej w Sidrze, Ras al-Unuf i Marsie al-Burajce;

J.  mając na uwadze, że pogrążona w anarchii Libia stała się idealną lokalizacją dla przemytników, gdzie według IOM 170 000 migrantów dotarło żywych do Lampedusy w 2014 r., a ponad 3 770 zginęło podczas przeprawy przez Morze Śródziemne w 2015 r.

K.  mając na uwadze, że w związku z wyzwaniami, przed którymi stoi Libia, nie ma czasu do stracenia jeśli chodzi o powołanie rządu zgody narodowej, który będzie działał na korzyść wszystkich obywateli Libii oraz zbuduje fundamenty dla pokoju stabilności, odbudowy i rozwoju tego kraju;

L.  mając na uwadze, że bezpieczna i stabilna politycznie Libia jest absolutną koniecznością nie tylko dla jej obywateli, lecz również dla bezpieczeństwa w całym regionie i w Unii Europejskiej;

1.  z zadowoleniem przyjmuje popierane przez ONZ libijskie porozumienie polityczne podpisane w dniu 17 grudnia 2015 r., w pełni wspiera Radę Prezydencką oraz wyraża uznanie dla misji wsparcia ONZ w Libii (UNSMIL) oraz dla byłego i aktualnego specjalnego przedstawiciela sekretarza generalnego ONZ za ich niezwykle ciężką pracę;

2.  ubolewa nad odrzuceniem pierwszej propozycji zjednoczonego rządu przedstawionej przez Radę Przedstawicieli w Tobruku, ale spodziewa się, że dwa główne libijskie organy poprą to porozumienie, które zmierza w stronę pokoju; wzywa wszystkich członków dwóch rywalizujących parlamentów w Tobruku i w Trypolisie, aby skorzystali z szansy oferowanej przez libijskie porozumienie polityczne i zaprowadzili pokój i stabilność w kraju oraz bronili wszystkich obywateli Libii;

3.  potwierdza swój zamiar uznania i wspierania rządu jedności narodowej utworzonego w drodze konsensusu między libijskimi partiami, jako jedynego prawomocnego rządu Libii;

4.  podkreśla, że prowadzenie procesu politycznego należy do Libii oraz jak ważne jest, by proces ten był pluralistyczny, również przez konstruktywne włączanie w niego rad plemiennych, konstruktywny udział kobiet i organizacji społeczeństwa obywatelskiego oraz pozytywny wkład ze strony podmiotów politycznych i lokalnych w terminowe zmiany i wdrażanie konstytucji respektującej zasady demokracji, prawa człowieka i wolności obywatelskie;

5.  wzywa wspólnotę międzynarodową, ONZ, UE, UA i państwa Ligi Arabskiej, aby wyraziły gotowość wsparcia Libijczyków w ich staraniach na rzecz pomyślnego wdrożenia porozumienia; spodziewa się, że państwa członkowskie i instytucje międzynarodowe zerwą stosunki polityczne ze wszelkimi podmiotami nienależącymi do libijskiego porozumienia politycznego lub niebędącymi jego stroną; wzywa kraje sąsiadujące do wniesienia wkładu w stabilność w Libii; zwraca uwagę na potrzebę ochrony kluczowej infrastruktury portowej, lotniskowej, rafineryjnej i rurociągowej;

6.  wyraża uznanie dla UE za udostępnienie już pakietu 100 mln EUR oraz za jej gotowość do ofiarowania natychmiastowego wsparcia w obszarach, które będą traktowane priorytetowo wraz z nowym rządem jedności narodowej Libii, kiedy zostanie on utworzony; wzywa UE i UN, by zorganizowały wsparcie dla budowania państwowości, bezpieczeństwa i misji pokojowych, oraz dla szkoleń w zakresie wdrażania potencjału reagowania na sytuacje nadzwyczajne i klęski żywiołowe, poszanowania praw człowieka i rządów prawa;

7.  zdecydowanie potępia przeprowadzone przez Daisz ataki terrorystyczne na infrastrukturę naftową w Sidrze i Ras al-Unuf i samobójcze zamachy bombowe w Zalitanie oraz wszelkie próby zakłócenia procesu stabilizacji w kraju; opowiada się za prawem i obowiązkiem wspierania nowych władz Libii w walce z Daisz oraz wszystkimi terrorystami do czasu ich całkowitego wyeliminowania; wzywa koalicję międzynarodową do zajęcia się problemem rosnącej obecności Daisz w Libii, co stanowi zagrożenie nie tylko dla sąsiadujących państw Sahelu i Afryki Subsaharyjskiej, lecz również dla państw członkowskich UE;

8.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, Unii dla Śródziemnomorza, Lidze Państw Arabskich, Radzie Unii Afrykańskiej oraz sekretarzowi generalnemu ONZ.

(1)

Dz.U. C 51 E z 22.2.2013, s. 114.

(2)

Dz.U. C 419 z 16.12.2015, s. 192.

(3)

Teksty przyjęte, P8_TA(2014)0028.

(4)

Teksty przyjęte, P8_TA(2015)0010.

(5)

Dz.U. L 138 z 24.5.2013, s. 15.

(6)

Teksty przyjęte, P8_TA(2015)0272.

Informacja prawna - Polityka ochrony prywatności