Διαδικασία : 2016/2637(RSP)
Διαδρομή στην ολομέλεια
Διαδρομή του εγγράφου : B8-1136/2016

Κείμενα που κατατέθηκαν :

B8-1136/2016

Συζήτηση :

PV 25/10/2016 - 19
CRE 25/10/2016 - 19

Ψηφοφορία :

Κείμενα που εγκρίθηκαν :


ΠΡΟΤΑΣΗ ΨΗΦΙΣΜΑΤΟΣ
PDF 507kWORD 55k
19.10.2016
PE589.736v01-00
 
B8-1136/2016

εν συνεχεία των ερωτήσεων με αίτημα προφορικής απάντησης B8-1801/2016 και Β8-1802/2016

σύμφωνα με το άρθρο 128 παράγραφος 5 του Κανονισμού


σχετικά με τα trans-λιπαρά (2016/2637(RSP))


Mireille D’Ornano, Sylvie Goddyn, Jean-François Jalkh εξ ονόματος της Ομάδας ENF

Ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου σχετικά με τα trans-λιπαρά (2016/2637(RSP))  
B8-1136/2016

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

–  έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1169/2011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου σχετικά με την παροχή πληροφοριών για τα τρόφιμα στους καταναλωτές και ιδίως το άρθρο 30 παράγραφος 7(1),

–  έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο, της 3ης Δεκεμβρίου 2015, σχετικά με τα trans-λιπαρά στα τρόφιμα και στην εν γένει διατροφή του πληθυσμού της Ένωσης (COM(2015)0619),

–  έχοντας υπόψη την έκθεση του Κοινού Κέντρου Ερευνών «Trans fatty acids in Europe: where do we stand? A synthesis of the evidence: 2003-2013» (Trans-λιπαρά οξέα στην Ευρώπη: πού βρισκόμαστε; Μια σύνθεση των στοιχείων: 2003-2013),

–  έχοντας υπόψη τις δημοσιεύσεις του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ): «The effectiveness of policies for reducing dietary transfat: a systematic review of the evidence» (Η αποτελεσματικότητα των πολιτικών για τη μείωση των trans-λιπαρών στη διατροφή: μια συστηματική ανάλυση των στοιχείων)(2), «Eliminating trans fats in Europe - A policy brief» (Κατάργηση των trans-λιπαρών στην Ευρώπη - Σύνοψη πολιτικής)(3) και «Effect of trans-fatty acid intake on blood lipids and lipoproteins: a systematic review and meta-regression analysis» (Επιπτώσεις της πρόσληψης trans-λιπαρών οξέων στα λιπίδια και τις λιποπρωτεΐνες του αίματος: μια συστηματική επισκόπηση και ανάλυση της μετα-παλινδρόμησης)(4),

–  έχοντας υπόψη τις ερωτήσεις προς το Συμβούλιο και την Επιτροπή σχετικά με τα trans-λιπαρά (O-000105/2016 – B8-1801/2016 και O-000106/2016 – B8-1802/2016),

–  έχοντας υπόψη το άρθρο 128 παράγραφος 5 και το άρθρο 123 παράγραφος 2 του Κανονισμού,

Α.  λαμβάνοντας υπόψη ότι τα trans-λιπαρά οξέα είναι ένα ιδιαίτερο είδος ακόρεστων λιπαρών·

Β.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, παρόλο που τα trans-λιπαρά υπάρχουν εκ φύσεως σε τρόφιμα τα οποία προέρχονται από μηρυκαστικά, όπως είναι για παράδειγμα τα γαλακτοκομικά προϊόντα και το κρέας, και σε ορισμένα φυτά και σε προϊόντα φυτικής προέλευσης (πράσα, μπιζέλια, μαρούλια και κραμβέλαιο), περιέχονται κυρίως σε μερικώς υδρογονωμένα φυτικά έλαια βιομηχανικής παρασκευής (φυτικά έλαια που διαφοροποιούνται με προσθήκη ατόμων υδρογόνου και χρησιμοποιούνται στο τηγάνισμα και στο ψήσιμο, καθώς και στα μεταποιημένα τρόφιμα προκειμένου να παραταθεί η διάρκεια ζωής των προϊόντων)·

Γ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η γαλλική γαστρονομία, στην οποία χρησιμοποιούνται ζωικά λίπη, μεταξύ άλλων trans-λιπαρά, αναγνωρίζεται ως άυλη πολιτιστική κληρονομιά από την UNESCO και είναι γνωστή για το λεγόμενο «γαλλικό παράδοξο»·

Δ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, ως εκ τούτου, η πρόσληψη trans-λιπαρών συνδέεται κυρίως με την κατανάλωση μερικώς υδρογονωμένων φυτικών ελαίων βιομηχανικής παρασκευής που χρησιμοποιούνται από τη βιομηχανία σε ένα ευρύ φάσμα ποτών και τροφίμων (τόσο σε προσυσκευασμένα όσο και σε μη προσυσκευασμένα προϊόντα, όπως τα τρόφιμα που πωλούνται χύμα και τα τρόφιμα που σερβίρονται σε υπηρεσίες τροφοδοσίας και εστίασης)·

Ε.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η ανθρώπινη κατανάλωση φυσικών trans-λιπαρών οξέων που προέρχονται από μηρυκαστικά κυμαίνεται γενικά σε χαμηλά επίπεδα, και ότι ο ΠΟΥ επισημαίνει πως είναι απίθανο τα εν λόγω φυσικά trans-λιπαρά οξέα να θέσουν σε κίνδυνο την υγεία στο πλαίσιο των σημερινών πραγματικών τρόπων διατροφής, λόγω της συγκριτικά χαμηλότερης πρόσληψης·

ΣΤ.   λαμβάνοντας υπόψη ότι τα trans-λιπαρά υπάρχουν εκ φύσεως στο μητρικό γάλα·

Ζ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι το παρόν ψήφισμα αφορά μόνο τα λιπαρά οξέα βιομηχανικής παρασκευής·

Η.  λαμβάνοντας υπόψη ότι πολλά εστιατόρια και καταστήματα ταχείας εστίασης χρησιμοποιούν trans-λιπαρά οξέα για το τηγάνισμα τροφίμων επειδή είναι φθηνά και μπορούν να χρησιμοποιηθούν πολλές φορές σε επαγγελματικές φριτέζες·

Θ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι επιπλέον trans-λιπαρά οξέα προστίθενται ή παράγονται κατά την προετοιμασία ορισμένων τροφίμων (όπως μπισκότα, κέικ, αλμυρά πρόχειρα γεύματα και τηγανισμένα τρόφιμα)·

Ι.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η συχνή κατανάλωση μερικώς υδρογονωμένων φυτικών ελαίων βιομηχανικής παρασκευής έχει συσχετιστεί με αυξημένο κίνδυνο καρδιαγγειακού νοσήματος (περισσότερο από οποιονδήποτε άλλο μακροπρόθεσμο παράγοντα), υπογονιμότητα, ενδομητρίωση, χολολιθίαση, νόσο του Alzheimer, διαβήτη, παχυσαρκία και ορισμένους καρκίνους·

ΙΑ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι οι κίνδυνοι για την υγεία που συνδέονται με την κατανάλωση trans-λιπαρών είναι καλά τεκμηριωμένοι, δεδομένου ότι ο κλάδος της ζάχαρης της Βόρειας Αμερικής χρηματοδότησε ερευνητικά προγράμματα σχετικά με τα λιπίδια προκειμένου να συσχετίσει τις ανησυχίες για την καρδιαγγειακή υγεία με την κατανάλωση λιπαρών·

ΙΒ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι τα κράτη μέλη θα πρέπει να λάβουν όλα τα απαραίτητα μέτρα για να καταπολεμήσουν τα αίτια της παχυσαρκίας·

ΙΓ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η υψηλή πρόσληψη trans-λιπαρών επιτείνει τον κίνδυνο ανάπτυξης στεφανιαίας νόσου (περισσότερο από κάθε άλλο θρεπτικό στοιχείο ανά θερμίδα), μιας ασθένειας η οποία, σύμφωνα με συντηρητικές εκτιμήσεις, ευθύνεται για περίπου 660 000 θανάτους ετησίως στην ΕΕ, ήτοι περίπου για το 14 % της συνολικής θνησιμότητας·

ΙΔ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι ο ΠΟΥ συνιστά, πιο συγκεκριμένα, η κατανάλωση trans-λιπαρών να αντιστοιχεί σε ποσοστό χαμηλότερο από το 1 % της ημερήσιας πρόσληψης ενέργειας(5)·

ΙΕ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η Υπηρεσία Τροφίμων και Φαρμάκων (FDA) των ΗΠΑ κατέληξε, τον Ιούνιο του 2015, στο συμπέρασμα ότι τα μερικώς υδρογονωμένα έλαια δεν «αναγνωρίζονται εν γένει ως ασφαλή» για χρήση στα τρόφιμα που προορίζονται για τον άνθρωπο·

ΙΣΤ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, παρά την περιορισμένη διαθεσιμότητα δεδομένων σε επίπεδο ΕΕ, πρόσφατη μελέτη που συγκεντρώνει δεδομένα από εννέα χώρες της ΕΕ αναφέρει ότι η μέση ημερήσια πρόσληψη trans-λιπαρών αντιστοιχεί σε λιγότερο από το 1 % της ημερήσιας πρόσληψης ενέργειας, αλλά σημειώνονται υψηλότερες τιμές πρόσληψης για συγκεκριμένους υποπληθυσμούς σε ορισμένα από αυτά τα κράτη μέλη(6)·

ΙΖ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η ανάλυση των πιο πρόσφατων δεδομένων που είναι διαθέσιμα στο κοινό επιβεβαιώνει ότι, παρά την αναφερόμενη μείωση των trans-λιπαρών σε συγκεκριμένα τρόφιμα, σε ορισμένες αγορές προϊόντων διατροφής της ΕΕ εξακολουθούν να υπάρχουν διάφορα τρόφιμα με υψηλά επίπεδα trans-λιπαρών, δηλ. με περισσότερα από 2 γρ. trans-λιπαρά ανά 100 γρ. λιπαρών (όπως μπισκότα ή ποπ-κορν με περίπου 40-50 γρ. trans-λιπαρά/100 γρ. λιπαρών, καθώς και μη προσυσκευασμένα τρόφιμα, όπως προϊόντα αρτοποιίας)·

ΙΗ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, σύμφωνα με διεθνείς μελέτες, οι πολιτικές που αποσκοπούν στη μείωση της περιεκτικότητας των τροφίμων σε trans-λιπαρά συνεπάγονται μείωση των επιπέδων των trans-λιπαρών χωρίς αύξηση της συνολικής περιεκτικότητας σε λιπαρά· λαμβάνοντας υπόψη ότι τέτοιες πολιτικές είναι ρεαλιστικές, εφικτές και ενδέχεται να έχουν θετικό αντίκτυπο στη δημόσια υγεία·

ΙΘ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι το γεγονός ότι δυστυχώς μόλις ένας στους τρεις καταναλωτές στην ΕΕ είναι ενήμερος σχετικά με τα trans-λιπαρά δείχνει ότι τα μέτρα επισήμανσης δεν είναι αποτελεσματικά και ότι πρέπει να αναληφθεί δράση για την ευαισθητοποίηση μέσω του εκπαιδευτικού συστήματος και εκστρατειών στα μέσα ενημέρωσης·

Κ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η νομοθεσία της ΕΕ δεν ρυθμίζει την περιεκτικότητα των τροφίμων σε trans-λιπαρά ούτε και απαιτεί σχετική επισήμανση·

ΚΑ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η Αυστρία, η Δανία, η Λετονία και η Ουγγαρία έχουν θεσπίσει νομοθεσία για τον περιορισμό της περιεκτικότητας των τροφίμων σε trans-λιπαρά, ενώ τα περισσότερα από τα υπόλοιπα κράτη μέλη έχουν επιλέξει εθελοντικά μέτρα, όπως είναι η αυτορρύθμιση, οι διατροφικές συστάσεις ή κριτήρια σύνθεσης για συγκεκριμένα παραδοσιακά προϊόντα·

ΚΒ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η κατανόηση των διαφορών μεταξύ των τύπων λιπαρών απαιτεί τεχνικά προσόντα που δεν μπορούν να αποκτήσουν εύκολα οι καταναλωτές· λαμβάνοντας υπόψη ότι στην περίπτωση αυτή η επισήμανση δεν επαρκεί για την προστασία της ανθρώπινης υγείας·

ΚΓ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, σύμφωνα με πρόσφατες μελέτες, τα άτομα με καλύτερη κοινωνικοοικονομική κατάσταση ακολουθούν πιο υγιεινή διατροφή σε σύγκριση με τα κοινωνικοοικονομικά ασθενέστερα άτομα, και ότι το χάσμα αυτό διευρύνεται όσο αυξάνονται οι κοινωνικές ανισότητες· λαμβάνοντας υπόψη ότι οι πολιτικές λιτότητας που έχουν επιβληθεί στα κράτη μέλη, υπό την πίεση της Επιτροπής, έχουν ενισχύσει την φτώχεια και τη δυσκολία πρόσβασης σε υγιεινά τοπικά τρόφιμα·

ΚΔ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, συγκεκριμένα, τα trans-λιπαρά τείνουν να χρησιμοποιούνται σε φθηνότερα τρόφιμα και, δεδομένου ότι τα άτομα με χαμηλότερα εισοδήματα καταναλώνουν σε μεγαλύτερο βαθμό τα φθηνότερα τρόφιμα με υψηλότερη περιεκτικότητα σε trans-λιπαρά, μεγαλώνουν οι πιθανότητες ενίσχυσης των ανισοτήτων όσον αφορά την υγεία·

ΚΕ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι θα πρέπει να ληφθούν κατάλληλες αποφάσεις από τα κράτη μέλη για τη μείωση της πρόσληψης trans-λιπαρών βιομηχανικής παρασκευής·

ΚΣΤ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι οι οργανισμοί υγείας, οι ομάδες καταναλωτών, οι ενώσεις επαγγελματιών του τομέα της υγείας και οι εταιρείες τροφίμων έχουν ζητήσει επιτακτικά(7) να περιοριστεί η ποσότητα των βιομηχανικών trans-λιπαρών οξέων στα τρόφιμα σε επίπεδο παρόμοιο με εκείνο που έχουν θεσπίσει οι δανικές αρχές (δηλαδή 2 γρ. trans-λιπαρών οξέων ανά 100 γρ. λίπους)·

ΚΖ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η κρίση στον τομέα του γάλακτος δεν θα πρέπει να επιδεινωθεί εξαιτίας μιας νομοθετικής πρότασης για τα trans-λιπαρά·

1.  υπενθυμίζει ότι το θέμα των trans-λιπαρών βιομηχανικής παρασκευής απασχολεί πραγματικά το Κοινοβούλιο και εκφράζει εκ νέου την ανησυχία του για τους κινδύνους που ενέχουν για την ανθρώπινη υγεία η φτώχεια και μία από τις επιπτώσεις της -η υπερβολική κατανάλωση trans-λιπαρών·

2.  επισημαίνει το γεγονός ότι οι ΗΠΑ έχουν ανακοινώσει ήδη ότι οι παρασκευαστές τροφίμων θα πρέπει, από τα μέσα του 2018, να αφαιρέσουν τα μερικώς υδρογονωμένα έλαια από τα προϊόντα που πωλούνται στην εσωτερική αγορά, δεδομένου του συμπεράσματος του 2015 ότι τα trans-λιπαρά δεν αναγνωρίζονται εν γένει ως ασφαλή·

3.  υπενθυμίζει ότι, σύμφωνα με στοιχεία, η θέσπιση ορίων για τα trans-λιπαρά βιομηχανικής παρασκευής μπορεί να έχει άμεσα και σημαντικά οφέλη για την υγεία·

4.  τονίζει ότι για το μεγαλύτερο τμήμα του πληθυσμού της ΕΕ -ιδίως δε για τα πιο ευάλωτα άτομα- δεν υπάρχει ενημέρωση σχετικά με τα trans-λιπαρά βιομηχανικής παρασκευής και τις επιπτώσεις τους στην υγεία, γεγονός που μπορεί να εμποδίσει τους καταναλωτές να προβαίνουν σε ενημερωμένες επιλογές·

5.  εκφράζει ανησυχία για το γεγονός ότι οι ευάλωτες ομάδες, μεταξύ άλλων οι πολίτες με χαμηλότερο επίπεδο εκπαίδευσης και κοινωνικοοικονομικής κατάστασης και τα παιδιά, έχουν μεγαλύτερη τάση να καταναλώνουν τρόφιμα με υψηλότερη περιεκτικότητα σε trans-λιπαρά βιομηχανικής παρασκευής·

6.  αναγνωρίζει ότι όλες οι υπάρχουσες στρατηγικές για τη μείωση των trans-λιπαρών φαίνεται να συνδέονται με σημαντικές μειώσεις των επιπέδων των trans-λιπαρών στα τρόφιμα και ότι τα κράτη μέλη θα είναι σε θέση να καθορίσουν το κατάλληλο για αυτά επίπεδο, ανάλογα με την τοπική τους κουζίνα·

7.  σημειώνει ότι, σύμφωνα με τον ΠΟΥ(8), μια πολιτική επισήμανσης των trans-λιπαρών είναι πιθανόν το μέτρο που συνεπάγεται τη μεγαλύτερη δαπάνη για την αποτελεσματική εφαρμογή του, ενώ ο οικονομικός αντίκτυπος της απαγόρευσης των trans-λιπαρών ήταν ελάχιστος σε χώρες που έχουν εφαρμόσει τέτοιες απαγορεύσεις, δεδομένου του χαμηλού κόστους εφαρμογής και παρακολούθησης·

8.  πιστεύει ότι η έλλειψη ευαισθητοποίησης των καταναλωτών όσον αφορά τις αρνητικές επιπτώσεις των trans-λιπαρών στην υγεία καθιστά την υποχρεωτική επισήμανση των trans-λιπαρών σημαντικό αλλά λιγότερο αποτελεσματικό μέσο σε σύγκριση με τη θέσπιση υποχρεωτικών ορίων για την προσπάθεια μείωσης της πρόσληψης trans-λιπαρών όσον αφορά τους πολίτες της ΕΕ·

9.  επισημαίνει ακόμα, στο πλαίσιο αυτό, ότι μια στρατηγική επισήμανσης των trans-λιπαρών οξέων βιομηχανικής παρασκευής επηρεάζει μόνο συγκεκριμένα τρόφιμα, χωρίς καμία επίπτωση για τα γαλακτοκομικά προϊόντα, τα μη συσκευασμένα τρόφιμα ή τα τρόφιμα σε εστιατόρια·

10.  καλεί τα κράτη μέλη να προωθήσουν και να στηρίξουν τους παραγωγούς τροφίμων που ασχολούνται με τη μείωση των trans-λιπαρών βιομηχανικής παρασκευής στα προϊόντα τους και να τονίσουν τα οφέλη της χρησιμοποίησης τοπικών γαλακτοκομικών προϊόντων ως πηγής λιπιδίων·

11.  σημειώνει, ως προς αυτό, την ανακοίνωση της Επιτροπής για τη διενέργεια ενδελεχούς εκτίμησης αντικτύπου προκειμένου να αξιολογηθούν οι δαπάνες και τα οφέλη διαφορετικών επιλογών κατώτατου ορίου και ζητεί από την Επιτροπή να λάβει ειδικότερα υπόψη της τις επιπτώσεις στις ΜΜΕ·

12.  καλεί τον κλάδο της βιομηχανίας τροφίμων να δώσει προτεραιότητα σε εναλλακτικές λύσεις που τηρούν τα πρότυπα υγείας, όπως η χρήση βελτιωμένων ελαίων, οι νέες διεργασίες μεταποίησης λιπών ή ακόμη και ο συνδυασμός υποκατάστατων των trans-λιπαρών οξέων (ίνες, κυτταρίνη, άμυλο, πρωτεϊνικά μείγματα, κ.λπ.)· καλεί τα κράτη μέλη να διασφαλίσουν ότι οι πολιτικές με στόχο τον περιορισμό της περιεκτικότητας των επεξεργασμένων τροφίμων σε trans-λιπαρά δεν ενθαρρύνουν τους παρασκευαστές τροφίμων να αυξήσουν την ποσότητα του φοινικέλαιου στα προϊόντα τους, δεδομένου ότι κάτι τέτοιο συνεπάγεται υψηλό περιβαλλοντικό και κοινωνικό κόστος για τις αναπτυσσόμενες χώρες·

13.  καλεί επιπλέον την Επιτροπή να στηρίξει τα κράτη μέλη για να ενισχυθούν οι γνώσεις σχετικά με τη διατροφή, να ενθαρρυνθούν οι καταναλωτές και να είναι σε θέση να πραγματοποιούν πιο υγιείς επιλογές όσον αφορά τα τρόφιμα, καθώς και για τη συνεργασία με τη βιομηχανία για να ενθαρρύνει την ανασύνθεση των προϊόντων της ώστε να καταστούν πιο υγιεινά·

14.  αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στο Συμβούλιο και στην Επιτροπή.

(1)

ΕΕ L 304, 22.11.2011, σ.18.

(2)

Bulletin of the World Health Organization 2013·91:262–269H.

(3)

http://www.euro.who.int/__data/assets/pdf_file/0010/288442/Eliminating-trans-fats-in-Europe-A-policy-brief.pdf?ua=1.

(4)

http://apps.who.int/iris/bitstream/10665/246109/1/9789241510608-eng.pdf.

(5)

http://apps.who.int/iris/bitstream/10665/42665/1/WHO_TRS_916.pdf?ua=1 pg89, WHO/FAO technical report series 916.

(6)

Mouratidou et al. Trans Fatty acids in Europe: where do we stand? JRC Science and Policy Reports 2014 doi:10.2788/1070.

(7)

http://www.beuc.eu/publications/open_letter_industrially_produced_tfas_freeeu.pdf

(8)

Eliminating trans fats in Europe: A policy brief, σ. 6 http://www.euro.who.int/__data/assets/pdf_file/0010/288442/Eliminating-trans-fats-in-Europe-A-policy-brief.pdf.

Ανακοίνωση νομικού περιεχομένου - Πολιτική απορρήτου