Projekt rezolucji - B8-0497/2017Projekt rezolucji
B8-0497/2017

    PROJEKT REZOLUCJI w sprawie rozporządzenia delegowanego Komisji z dnia 2 czerwca 2017 r., uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 609/2013 w odniesieniu do szczegółowych wymogów dotyczących składu i informacji w odniesieniu do środków spożywczych zastępujących całodzienną dietę w celu kontroli masy ciała

    6.9.2017 - (C(2017)03664 – 2017/2717(DEA))

    złożony zgodnie z art. 105 ust. 3 Regulaminu

    Julie Girling w imieniu grupy ECR

    B8‑0497/2017

    Rezolucja Parlamentu Europejskiego w sprawie rozporządzenia delegowanego Komisji z dnia 2 czerwca 2017 r., uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 609/2013 w odniesieniu do szczegółowych wymogów dotyczących składu i informacji w odniesieniu do środków spożywczych zastępujących całodzienną dietę w celu kontroli masy ciała

    (C(2017)03664 – 2017/2717(DEA))

    Parlament Europejski,

    –  uwzględniając rozporządzenie delegowane Komisji z dnia 2 czerwca 2017 r., uzupełniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 609/2013 w odniesieniu do szczegółowych wymogów dotyczących składu i informacji w odniesieniu do środków spożywczych zastępujących całodzienną dietę w celu kontroli masy ciała (C(2017)03664),

    –  uwzględniając art. 290 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

    –  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 609/2013 z dnia 12 czerwca 2013 r. w sprawie żywności przeznaczonej dla niemowląt i małych dzieci oraz żywności specjalnego przeznaczenia medycznego i środków spożywczych zastępujących całodzienną dietę w celu kontroli masy ciała oraz uchylające dyrektywę Rady 92/52/EWG, dyrektywy Komisji 96/8/WE, 1999/21/WE, 2006/125/WE i 2006/141/WE, dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/39/WE oraz rozporządzenia Komisji (WE) nr 41/2009 i (WE) nr 953/2009, w szczególności jego art. 11 ust. 1 lit. a), c) i d) oraz art. 18 ust. 5[1],

    –  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1169/2011 z dnia 25 października 2011 r. w sprawie przekazywania konsumentom informacji na temat żywności, zmiany rozporządzeń Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1924/2006 i (WE) nr 1925/2006 oraz uchylenia dyrektywy Komisji 87/250/EWG, dyrektywy Rady 90/496/EWG, dyrektywy Komisji 1999/10/WE, dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2000/13/WE, dyrektyw Komisji 2002/67/WE i 2008/5/WE oraz rozporządzenia Komisji (WE) nr 608/2004[2],

    –  uwzględniając opinię naukową Europejskiego Urzędu ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA) na temat zasadniczego składu środków spożywczych zastępujących całodzienną dietę w celu kontroli masy ciała[3],

    –  uwzględniając projekt rezolucji Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności,

    –  uwzględniając art. 105 ust. 3 Regulaminu,

    A.  mając na uwadze, że ponad połowa (52%) dorosłych obywateli Unii ma nadwagę lub jest otyła[4]; mając na uwadze, że w zależności od kraju odsetek osób z nadwagą i osób otyłych kształtuje się odpowiednio w przedziale 30–70 i 10–30%, przy czym wartości te wzrastają wraz z wiekiem; mając na uwadze, że w ciągu ostatnich dwudziestu lat w wielu państwach członkowskich[5] podwoiła się liczba osób otyłych;

    B.  mając na uwadze, że otyłość to jedno z największych wyzwań w dziedzinie zdrowia publicznego; mając na uwadze, że powszechne występowanie otyłości zagraża jakości życia oraz stabilności krajowych i regionalnych budżetów na opiekę zdrowotną i społeczną; mając na uwadze, że otyłość wśród osób dorosłych powoduje w Unii wydatki rzędu ok. 7% krajowych środków przeznaczonych na opiekę zdrowotną[6]; mając na uwadze, że występują również szerzej rozumiane koszty gospodarcze, takie jak utrata produktywności z powodu choroby czy przedwczesna śmierć;

    C.  mając na uwadze, że powszechne występowanie i skutki otyłości wymagają szeregu działań prewencyjnych i rozwiązań o charakterze leczniczym;

    D.  mając na uwadze, że środki spożywcze zastępujące całodzienną dietę w celu kontroli masy ciała to jedno z narzędzi dostępnych dla konsumentów; mając na uwadze, że w przeciwieństwie do diet będących przejawem mody środki spożywcze zastępujące całodzienną dietę gwarantują znaczne obniżenie wagi ciała bez niedoboru niezbędnych składników odżywczych;

    E.  mając na uwadze, że przyrost tkanki tłuszczowej jest również podstawowym procesem prowadzącym do cukrzycy typu 2, której główną przyczyną jest wzrost wagi ciała bądź otyłość[7];

    F.  mając na uwadze, że wiadomo, iż obniżenie wagi ciała to najważniejszy element każdego programu zapobiegania cukrzycy lub jej leczenia; mając na uwadze, że obniżenie wagi ciała oraz utrzymanie nowej wagi mają bezpośredni wpływ na zahamowanie rozwoju cukrzycy w grupie osób znajdujących się we wczesnym stadium tej choroby, wnioskuje się, iż metodę umożliwiającą obniżenie wagi ciała o 10% i utrzymanie nowej wagi przy wysokim stopniu przestrzegania zaleceń terapeutycznych i niskim wskaźniku zdarzeń niepożądanych (tak jak w przypadku środków spożywczych zastępujących całodzienną dietę w celu kontroli masy ciała) należy uznać za jedną z opcji w ramach programów zapobiegania cukrzycy[8];

    G.  mając na uwadze, że badania prowadzone w Zjednoczonym Królestwie[9], w tym również badania finansowane przez Komisję[10], dowiodły już skuteczności środków spożywczych zastępujących całodzienną dietę w celu kontroli masy ciała w odwracaniu rozwoju cukrzycy typu 2;

    H.  mając na uwadze, że dostępność, atrakcyjność i przystępność środków spożywczych zastępujących całodzienną dietę w celu kontroli masy ciała to bez wyjątku ważne aspekty, które należy uwzględnić podczas opracowywania ogólnej strategii przeciwdziałania otyłości i cukrzycy typu 2;

    I.  mając na uwadze, że w Unii od ponad 30 lat bezpiecznie i powszechnie stosuje się normę kodeksu żywnościowego w odniesieniu do środków spożywczych zastępujących całodzienną dietę[11], a obecne przepisy Unii są dostosowane do tej międzynarodowej normy; mając na uwadze, że w obecnej formie rozporządzenie delegowane jest sprzeczne z kryteriami dotyczącymi składu i z wymogami w zakresie etykietowania, jakie określa wspomniana norma międzynarodowa; mając na uwadze, że prawdopodobnie doprowadzi to również do powstania barier w handlu i będzie miało poważny negatywny wpływ na konkurencyjność przedmiotowego sektora w Unii;

    J.  mając na uwadze, że Komisja pełni rolę podmiotu zarządzającego ryzykiem, wobec czego musi brać pod uwagę zarówno zalecenia EFSA, jak i praktyczne skutki wdrożenia tych zaleceń; mając na uwadze, że Komisja nie uwzględniła kwestii technologicznych związanych z zaproponowanymi kryteriami dotyczącymi składu: zaproponowana mieszanka składników odżywczych oznacza, że produkty będą droższe, trudniej będzie je wyprodukować, skróci się okres ich trwałości, będą one niesmaczne dla konsumentów lub będą miały osobliwy smak;

    K.  mając na uwadze, że podstawą zaleceń są teoretyczne obliczenia i ekstrapolacje dotyczące ogółu społeczeństwa; mając na uwadze, że na podstawie tych liczb, zwłaszcza referencyjnych wartości żywieniowych dla osób zdrowych, nie należy wyciągać wniosków dotyczących wartości stosownych dla osób otyłych lub z nadwagą, gdyż potrzeby żywieniowe osób otyłych i z nadwagą różnią się od potrzeb osób zdrowych, zwłaszcza jeżeli chodzi o metabolizm białka i zapotrzebowanie na białko; mając na uwadze, że również EFSA w swojej ocenie[12] zwróciła uwagę na te ograniczenia;

    L.  mając na uwadze, że niezbędne nienasycone kwasy tłuszczowe są potrzebne, aby obniżyć ciśnienie krwi i stężenie lipidów; mając na uwadze, że EFSA dostrzega, iż obniżenie zasobów kwasów tłuszczowych w tkance tłuszczowej u osób otyłych i z nadwagą jest teoretyczne, gdyż jego podstawą są obliczenia poczynione dla osób zdrowych[13]; mając na uwadze, że EFSA przyznaje, iż „uzupełnienie środków spożywczych zastępujących całodzienną dietę w celu kontroli masy ciała o niezbędne nienasycone kwasy tłuszczowe może być niepotrzebne ze względu na uwalnianie tych kwasów tłuszczowych z zapasów tkanki tłuszczowej podczas obniżania wagi ciała”[14]; mając na uwadze, że Komisja powinna uwzględnić tę kwestię w rozważaniach dotyczących faktu, iż podniesienie poziomu niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych doprowadzi do powstania problemu jełczenia, w tym skrócenia okresu trwałości, oraz będzie miało negatywny wpływ na organoleptyczne właściwości produktów, powodując m.in., że będą one miały osobliwy smak;

    M.  mając na uwadze, że minimalna zawartość białka w środkach spożywczych zastępujących całodzienną dietę (75 g w środkach spożywczych zastępujących całodzienną dietę), zalecana przez EFSA i proponowana przez Komisję, opiera się na teoretycznych obliczeniach, nie można jej uzasadnić kwestią bezpieczeństwa ani nie znajduje ona poparcia w dostępnej literaturze fachowej; mając na uwadze, że EFSA również dochodzi do wniosku, iż „z badań wynika ogólnie, że metabolizm białka zostaje utrzymany lub jedynie nieznacznie spada, jeżeli ograniczy się liczbę kalorii, pod warunkiem że dieta dostarcza ok. 50–100 g białka dziennie”; mając na uwadze, że wobec tego środki spożywcze zastępujące całodzienną dietę nie muszą zawierać więcej niż 50 g białka; mając na uwadze, że należy uwzględnić fakt, iż zawartość białka przekraczająca 50 g dziennie może negatywnie wpłynąć na smak i apetyczność produktów, a także doprowadzić do wzrostu kosztów produkcji; mając na uwadze, że propozycja Komisji dotycząca zawartości białka będzie więc skutkować negatywnym wpływem na jakość produktu bez wymiernej korzyści dla konsumenta;

    N.  mając na uwadze, że zaproponowany pięcioletni okres przejściowy w odniesieniu do stosowania przyszłych przepisów dotyczących środków spożywczych zastępujących całodzienną dietę jest zbyt krótki, aby rozstrzygnąć kwestię składu owych produktów spożywczych, ich smaku, akceptowalności i przystępności dla konsumentów;

    O.  mając na uwadze, że możliwość zastosowania kryteriów dotyczących składu do produktów należy ocenić z uwzględnieniem procesów produkcyjnych oraz wynikających z nich właściwości produktów, takich jak okres trwałości i smak, a także różnorodności produktów dostępnych dla konsumentów przy jednoczesnym przestrzeganiu wymogów regulacyjnych;

    P.  mając na uwadze, że nie wolno zapominać, iż w internecie dostępne są produkty pochodzące głównie z krajów trzecich, bez informacji o składnikach i składzie, zawierające często wprowadzające w błąd deklaracje dotyczące ich pożytecznej roli w procesie obniżania wagi ciała; mając na uwadze, że w takiej sytuacji środki spożywcze zastępujące całodzienną dietę stanowią zatem lepszą opcję, gdyż podlegają regulacjom i gwarantują konsumentom bezpieczne stosowanie; mając na uwadze, że jakość i przystępność środków spożywczych zastępujących całodzienną dietę to ważne czynniki mające wpływ na to, czy zainteresowane osoby będą poszukiwać niebezpiecznych rozwiązań alternatywnych;

    Q.  mając na uwadze, że niektóre krajowe organy ds. zdrowia publicznego, takie jak ANSES we Francji, ostrzegają przed zagrożeniami wynikającymi z samodzielnie podejmowanych prób obniżenia wagi ciała (w postaci skutków ubocznych takich jak depresja, utrata poczucia własnej wartości, utrata masy mięśniowej i kostnej, ponowne przybranie na wadze itp.) oraz wielokrotnie podkreślały, jak ważna jest opieka ze strony pracowników służby zdrowia[15];

    R.  mając na uwadze, że rozporządzenie delegowane ma również na celu zakaz stosowania oświadczeń żywieniowych i zdrowotnych dotyczących środków spożywczych zastępujących całodzienną dietę, w tym oświadczeń zdrowotnych dotyczących obniżenia wagi ciała; mając na uwadze, że uniemożliwiłoby to konsumentom pełne zrozumienie potencjalnych korzyści wynikających ze stosowania środków spożywczych zastępujących całodzienną dietę oraz doprowadziłoby do niesprawiedliwego traktowania tych środków spożywczych w porównaniu z innymi produktami, do których można dołączać oświadczenia żywieniowe i zdrowotne;

    1.  wyraża sprzeciw wobec rozporządzenia delegowanego Komisji;

    2.  uważa, że w rozporządzeniu delegowanym Komisji nie uwzględniono praktycznych ani technologicznych skutków proponowanych kryteriów dotyczących składu, które w przypadku przyjęcia doprowadziłyby do obniżenia standardu produktów dostępnych dla konsumentów oraz zmniejszenia ilości przy jednoczesnym podwyższeniu ceny, a tym samym ograniczyłyby korzystanie z tej cennej możliwości obniżenia wagi ciała i mogłyby skłaniać konsumentów do sięgania po bardziej ryzykowne rozwiązania alternatywne;

    3.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Komisji i do powiadomienia jej, że rozporządzenie delegowane nie może wejść w życie;

    4.  apeluje do Komisji o przedłożenie nowego aktu delegowanego, uwzględniającego praktyczne i technologiczne skutki proponowanych kryteriów, a także wzywa Komisję do przeprowadzenia studium wykonalności uwzględniającego procesy produkcyjne i wynikające z nich właściwości produktów, takie jak okres trwałości i smak, a także różnorodność produktów dostępnych dla konsumentów;

    5.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie oraz rządom i parlamentom państw członkowskich.