Procedura : 2020/2779(RSP)
Przebieg prac nad dokumentem podczas sesji
Dokument w ramach procedury : B9-0271/2020

Teksty złożone :

B9-0271/2020

Debaty :

PV 15/09/2020 - 7
CRE 15/09/2020 - 7

Głosowanie :

Teksty przyjęte :

P9_TA(2020)0231

<Date>{14/09/2020}14.9.2020</Date>
<NoDocSe>B9‑0271/2020</NoDocSe>
PDF 154kWORD 48k

<TitreType>PROJEKT REZOLUCJI</TitreType>

<TitreSuite>złożony w następstwie oświadczenia wiceprzewodniczącego Komisji / wysokiego przedstawiciela Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa</TitreSuite>

<TitreRecueil>zgodnie z art. 132 ust. 2 Regulaminu</TitreRecueil>


<Titre>w sprawie sytuacji na Białorusi</Titre>

<DocRef>(2020/2779(RSP))</DocRef>


<RepeatBlock-By><Depute>Sandra Kalniete, Michael Gahler, Željana Zovko, Paulo Rangel, David McAllister, Jerzy Buzek, Andrius Kubilius, Radosław Sikorski, Andrzej Halicki, Vladimír Bilčík, Isabel Wiseler‑Lima, Antonio López‑Istúriz White, David Lega, Andrey Kovatchev, Arba Kokalari, Rasa Juknevičienė, Tomasz Frankowski, Eugen Tomac, Roberta Metsola</Depute>

<Commission>{PPE}w imieniu grupy PPE</Commission>

</RepeatBlock-By>

Patrz też projekt wspólnej rezolucji RC-B9-0271/2020

B9‑0271/2020

Rezolucja Parlamentu Europejskiego w sprawie sytuacji na Białorusi

(2020/2779(RSP))

Parlament Europejski,

 uwzględniając powołanie w Pradze dnia 7 maja 2009 r. Partnerstwa Wschodniego jako wspólnej inicjatywy UE i jej sześciu partnerów z Europy Wschodniej: Armenii, Azerbejdżanu, Białorusi, Gruzji, Republiki Mołdawii i Ukrainy,

 uwzględniając wspólne deklaracje przyjęte podczas szczytów Partnerstwa Wschodniego w 2009 r. w Pradze, w 2011 r. w Warszawie, w 2013 r. w Wilnie, w 2015 r. w Rydze i w 2017 r. w Brukseli,

 uwzględniając globalną strategię UE i zmienioną europejską politykę sąsiedztwa,

 uwzględniając swoje rezolucje w sprawie Białorusi, w szczególności rezolucje z dnia 24 listopada 2016 r.[1] i z dnia 6 kwietnia 2017 r.[2] w sprawie sytuacji na Białorusi, z dnia 19 kwietnia 2018 r. w sprawie Białorusi[3] oraz z dnia 4 października 2018 r. w sprawie pogorszenia się sytuacji w zakresie wolności mediów na Białorusi, w szczególności w sprawie Karty 97[4],

 uwzględniając wybory prezydenckie, które odbyły się na Białorusi w dniu 9 sierpnia,

 uwzględniając oświadczenie przewodniczącego Parlamentu Europejskiego z dnia 13 sierpnia i liderów pięciu grup politycznych z dnia 17 sierpnia w sprawie sytuacji na Białorusi po wyborach prezydenckich z 9 sierpnia,

 uwzględniając nadzwyczajne posiedzenie Rady do Spraw Zagranicznych z dnia 14 sierpnia oraz Rady Europejskiej z dnia 19 sierpnia w sprawie sytuacji na Białorusi po wyborach prezydenckich z 9 sierpnia,

 uwzględniając publiczne oświadczenia wiceprzewodniczącego Komisji / wysokiego przedstawiciela Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa oraz Europejskiej Służby Działań Zewnętrznych (ESDZ) w sprawie sytuacji na Białorusi po wyborach prezydenckich z 9 sierpnia 2020 r.,

 uwzględniając art. 132 ust. 2 Regulaminu,

A. mając na uwadze, że w czasie kampanii przed wyborami prezydenckimi dochodziło do powszechnych manipulacji i ingerencji na korzyść urzędującego prezydenta, do zastraszania i represji wobec innych kandydatów, ich rodzin i zwolenników, dokonano wielu aresztowań oraz podjęto próby uciszenia niezależnych dziennikarzy i blogerów;

B. mając na uwadze, że w dniach głosowania nieustannie były zgłaszane nieprawidłowości, ludzie byli zastraszani i często odmawiano im prawa do głosowania, fałszowano protokoły z lokali wyborczych i dochodziło do fałszowania wyników głosowania na dużą skalę;

C. mając na uwadze, że władze Białorusi nie przestrzegały minimalnego poziomu uznanych na szczeblu międzynarodowym standardów wiarygodnego, przejrzystego, wolnego i sprawiedliwego procesu wyborczego zgodnie z wytycznymi przedstawionymi przez wyspecjalizowane struktury OBWE, której Białoruś jest państwem uczestniczącym;

D. mając na uwadze, że Centralna Komisja Wyborcza ogłosiła Aleksandra Łukaszenkę rzekomym zwycięzcą w wyborach;

E. mając na uwadze, że wiarygodne raporty wskazują na wyraźne zwycięstwo Swiatłany Cichanouskiej, która otrzymała przeważającą większość głosów;

F. mając na uwadze, że Unia Europejska i jej państwa członkowskie nie uznały wyników wyborów prezydenckich z racji poważnych wątpliwości co do uczciwości wyborów oraz powszechnych doniesień o ich fałszowaniu;

G. mając na uwadze, że pokojowe protesty wyrażające pragnienie przemian demokratycznych i wolności w całym kraju rozpoczęły się w Mińsku już w niedzielę 9 sierpnia w nocy i trwają aż do chwili obecnej, przy czym najliczniejsze odbywają się w weekendy w ramach marszów jedności, a skala tych protestów jest w historii Białorusi bezprecedensowa, jako że uczestników liczy się w setkach tysięcy;

H. mając na uwadze, że protestom towarzyszą powszechne strajki w zakładach, przedsiębiorstwach, szkołach, uniwersytetach, miastach, miejscowościach i wsiach w całym kraju;

I. mając na uwadze, że władze zareagowały na pokojowe protesty z niewspółmiernie brutalną siłą, wykorzystując na dużą skalę gaz łzawiący, pałki, granaty błyskowe i armatki wodne;

J. mając na uwadze, że władze zatrzymały blisko dziesięć tysięcy osób, w kilkuset przypadkach postawiono zarzuty karne, a ponad tysiąc osób zostało hospitalizowanych; mając na uwadze doniesienia o torturach, gwałtach, porwaniach oraz to, że od dnia 9 sierpnia 2020 r. kilka osób zaginęło lub znaleziono je martwe;

K. mając na uwadze, że w celu koordynowania działań i przewodzenia opozycji została powołana Rada Koordynacyjna, lecz obecnie tylko jedna członkini jej prezydium, Swiatłana Aleksijewicz, nie została zatrzymana ani zmuszona do opuszczenia kraju;

L. mając na uwadze, że Maryja Kalesnikawa, jedna z najważniejszych postaci kampanii Swiatłany Cichanouskiej, w dniu 7 września została w środku dnia uprowadzona z ulicy w Mińsku; mając na uwadze, że władze białoruskie próbowały deportować ją na Ukrainę, lecz Kalesnikawa podarła swój paszport, aby do tego nie dopuścić; mając na uwadze, że nadal jest przetrzymywana przez białoruskie władze;

M. mając na uwadze, że dnia 19 sierpnia Rada Europejska postanowiła nałożyć sankcje na znaczną liczbę osób odpowiedzialnych za przemoc, represje i sfałszowanie wyników wyborów na Białorusi, zakazując im wjazdu do UE i zamrażając ich aktywa finansowe w UE;

1. nie uznaje wyników wyborów prezydenckich przeprowadzonych na Białorusi w dniu 9 sierpnia, ponieważ odbyły się one z rażącym naruszeniem wszystkich uznanych na szczeblu międzynarodowym standardów; nie uzna Aleksandra Łukaszenki jako prezydenta Białorusi po upływie jego obecnej kadencji;

2. wzywa do jak najszybszego przeprowadzenia nowych wyborów pod międzynarodowym nadzorem Biura Instytucji Demokratycznych i Praw Człowieka (ODIHR) Organizacji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie (OBWE) w obecności obserwatorów międzynarodowych, co zagwarantuje, że wybory zostaną przeprowadzone zgodnie ze standardami uznanymi na szczeblu międzynarodowym;

3. z całą mocą popiera protestujących Białorusinów w ich żądaniach wolności, demokracji, godności i prawa do wyboru własnego losu;

4. uznaje Radę Koordynacyjną za prawomocną reprezentację narodu domagającego się demokratycznych zmian na Białorusi;

5. popiera pokojowe przekazanie władzy w wyniku pluralistycznego dialogu narodowego z pełnym poszanowaniem demokratycznych i podstawowych praw narodu białoruskiego;

6. uznaje Swiatłanę Cichanouską za prezydenta elekta i tymczasową przywódczynię Białorusi do czasu przeprowadzenia nowych wyborów;

7. potępia wciąż trwające zastraszanie i używanie niewspółmiernej siły wobec pokojowych demonstrantów, uczestników strajków i członków Rady Koordynacyjnej; domaga się natychmiastowego i bezwarunkowego zwolnienia wszystkich osób arbitralnie zatrzymanych przed sfałszowanymi wyborami z 9 sierpnia i po nich, w tym Pawła Siewiaryńca, Mikałaja Statkiewicza, Maryji Kalesnikawej, Andreja Jahorau, Iryny Suchij, Antona Radniankou i Iwana Kraucou; domaga się zaprzestania wszelkich prześladowań ze względów politycznych;

8. wzywa władze Białorusi do zaprzestania wszelkich form brutalnego traktowania i tortur wobec zatrzymanych oraz do umożliwienia im dostępu do porad lekarskich i prawnych;

9. zdecydowanie popiera sankcje UE wobec osób odpowiedzialnych za przemoc, represje i fałszowanie wyników wyborów na Białorusi, w tym wobec Aleksandra Łukaszenki;

10. ponawia swój apel o szybkie wdrożenie unijnego mechanizmu sankcji w zakresie praw człowieka umożliwiającego nakładanie sankcji, podobnych do sankcji przewidzianych w amerykańskiej ustawie Magnickiego, wobec osób fizycznych i przedsiębiorstw dopuszczających się poważnych naruszeń praw człowieka;

11. wzywa do przygotowania kompleksowego przeglądu polityki UE wobec Białorusi na czas po nowych wyborach prezydenckich i wzywa UE do zorganizowania konferencji darczyńców na rzecz demokratycznej Białorusi, z udziałem międzynarodowych instytucji finansowych, państw G-7, państw członkowskich i instytucji UE oraz innych podmiotów pragnących zaoferować wielomiliardowy pakiet finansowy w celu wsparcia przyszłych reform i restrukturyzacji gospodarki;

12. wzywa ESDZ do zawieszenia negocjacji w sprawie priorytetów partnerstwa między UE a Białorusią do czasu przeprowadzenia wolnych i uczciwych wyborów prezydenckich;

13. podkreśla, że dopóki sytuacja polityczna na Białorusi nie ulegnie zmianie, wszystkie bieżące wypłaty pomocy finansowej UE muszą zostać zawieszone;

14. zachęca państwa członkowskie do ułatwiania i przyspieszania procedur wizowych dla osób uciekających z Białorusi z powodów politycznych oraz do udzielania większego niezbędnego wsparcia i pomocy tym osobom i ich rodzinom;

15. wzywa UE do przyjęcia strategii dalszego zacieśniania kontaktów międzyludzkich poprzez wspieranie białoruskich niezależnych organizacji pozarządowych, organizacji społeczeństwa obywatelskiego, obrońców praw człowieka, przedstawicieli mediów i niezależnych dziennikarzy, a także do stworzenia młodym Białorusinom dodatkowych możliwości studiowania w UE;

16. proponuje utworzenie w ramach istniejących struktur Parlamentu Europejskiego platformy wspierającej w koordynacji z organizacjami międzynarodowymi odpowiedzialnymi za ochronę praw człowieka międzynarodowe dochodzenia w sprawie zbrodni popełnionych przez reżim wobec ludności Białorusi;

17. potępia blokowanie internetu i mediów, a także zastraszanie dziennikarzy i blogerów w celu powstrzymania przepływu informacji na temat sytuacji w kraju; podkreśla prawo społeczeństwa białoruskiego do swobodnego dostępu do informacji;

18. podkreśla, jak ważne jest czujne przeciwdziałanie szerzeniu na Białorusi dezinformacji na temat UE i jej państw członkowskich oraz dezinformacji na temat sytuacji na Białorusi w UE, a także innym formom zagrożeń hybrydowych ze strony państw trzecich;

19. wzywa Federację Rosyjską do zaprzestania wszelkiej ukrytej lub jawnej ingerencji w pokojową rewolucję demokratyczną na Białorusi; wzywa Federację Rosyjską do poszanowania demokratycznej woli narodu białoruskiego; ostrzega, że Aleksander Łukaszenko nie ma ani politycznego, ani moralnego mandatu do nawiązania w imieniu Białorusi, w tym z władzami rosyjskimi, jakichkolwiek dalszych stosunków umownych, które mogłyby zagrozić suwerenności Białorusi;

20. podkreśla, że wydarzenia na Białorusi muszą pozostać dla UE kwestią pierwszorzędnej wagi; przypomina, że UE musi pozostać zjednoczona i nieustępliwa w reakcji na sytuację na Białorusi;

21. zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji i wiceprzewodniczącemu Komisji / wysokiemu przedstawicielowi Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa oraz władzom Republiki Białorusi.

[1] Dz.U. C 224 z 27.6.2018, s. 135.

[2] Dz.U. C 298 z 23.8.2018, s. 60.

[3] Dz.U. C 390 z 18.11.2019, s. 100.

[4] Dz.U. C 11 z 13.1.2020, s. 18.

Ostatnia aktualizacja: 16 września 2020Informacja prawna - Polityka ochrony prywatności