ONTWERPRESOLUTIE over de status van kandidaat-lidstaat van Oekraïne, de Republiek Moldavië en Georgië

21.6.2022 - (2022/2716(RSP))

naar aanleiding van verklaringen van de Raad en de Commissie
ingediend overeenkomstig artikel 132, lid 2, van het Reglement

Pedro Marques, Tonino Picula
namens de S&D-Fractie

Zie ook gezamenlijke ontwerpresolutie RC-B9-0331/2022

B9‑0335/2022

Resolutie van het Europees Parlement over de status van kandidaat-lidstaat van Oekraïne, de Republiek Moldavië en Georgië

(2022/2716(RSP))

Het Europees Parlement,

– gezien zijn vorige resoluties over Oekraïne, de Republiek Moldavië en Georgië,

– gezien de gezamenlijke verklaring van de fractieleiders die is uitgesproken tijdens de bijeenkomst van de staatshoofden en regeringsleiders van de EU op 23 en 24 juni 2022,

– gezien de conclusies van de Europese Raad van 30 mei 2022 over Oekraïne,

– gezien de Verklaring van Versailles van 10-11 maart 2022,

– gezien de conclusies van de Raad van 14 december 2021 over uitbreiding en het stabilisatie- en associatieproces,

– gezien de adviezen van de Commissie van 17 juni 2022 inzake de aanvragen voor EU-lidmaatschap van Oekraïne (COM(2022)0407), de Republiek Moldavië (COM(2022)0406) en Georgië (COM(2022)0405),

– gezien artikel 49 van het Verdrag betreffende de Europese Unie,

– gezien artikel 132, lid 2, van zijn Reglement,

A. overwegende dat Oekraïne op 28 februari 2022 zijn aanvraag voor EU-lidmaatschap heeft ingediend;

B. overwegende dat Georgië en de Republiek Moldavië dit voorbeeld hebben gevolgd en op 3 maart 2022 hun verzoek om toetreding tot de EU hebben ingediend;

C. overwegende dat de Raad de Commissie uitzonderlijk snel heeft verzocht advies uit te brengen over de verzoeken om EU-lidmaatschap van Oekraïne, de Republiek Moldavië en van Georgië;

D. overwegende dat in de Verklaring van Versailles van 10 en 11 maart 2022 de Europese aspiraties en de Europese keuze van Oekraïne door de Europese Raad worden erkend;

E. overwegende dat de Commissie op 17 juni 2022 haar adviezen heeft uitgebracht en heeft aanbevolen Oekraïne en de Republiek Moldavië de status van kandidaat-lidstaat te verlenen, met dien verstande dat bepaalde hervormingsmaatregelen worden genomen, zoals op het gebied van de rechtsstaat en de strijd tegen corruptie, alsook aan Georgië zodra twaalf belangrijke hervormingsprioriteiten zijn aangepakt;

F. overwegende dat de Russische Federatie sinds 24 februari 2022 een illegale, niet-uitgelokte en ongerechtvaardigde aanvalsoorlog tegen Oekraïne voert, waarbij woningen en civiele infrastructuur in Oekraïne zonder onderscheid worden gebombardeerd, ontvoeringen, gedwongen ontheemding en executies van Oekraïense burgers plaatsvinden, waaronder wreedheden zoals in Bucha of Marioepol, en andere oorlogsmisdaden begaat die worden onderzocht door de aanklager van het Internationaal Strafhof;

G. overwegende dat duizenden Oekraïense burgers sinds 24 februari 2022 zijn omgekomen of gewond zijn geraakt, terwijl meer dan zeven miljoen Oekraïense burgers intern ontheemd zijn en meer dan vijf miljoen gevlucht zijn naar buurlanden zoals Moldavië en EU-lidstaten, bovenop de meer dan 14 000 mensen, zowel militairen als burgers, die de voorgaande acht jaar om het leven zijn gekomen als gevolg van de bezetting en annexatie door de Russische Federatie van de Krim en het hierdoor veroorzaakte conflict in Oost-Oekraïne;

H. overwegende dat de Russische Federatie in 2008 ook een oorlog tegen Georgië is begonnen, en sindsdien de effectieve controle uitoefent over de Georgische regio’s Abchazië en Tschinvali/Zuid-Ossetië, de Krim en Sebastopol illegaal geannexeerd heeft en in 2014 bepaalde delen van de regio’s Donetsk en Loehansk in Oekraïne de facto bezet heeft, en troepen in de regio Transnistrië van de Republiek Moldavië handhaaft;

I. overwegende dat de EU en haar lidstaten blijk moeten geven van solidariteit met degenen die hun recht om te leven verdedigen volgens dezelfde beginselen en waarden als die waarop het Europese integratieproject en de EU zijn gebouwd;

J. overwegende dat het toetredingsproces tot de EU een op verdienste gebaseerd proces blijft dat vereist dat aan de relevante criteria voor EU-lidmaatschap wordt voldaan;

K. overwegende dat de EU en haar geassocieerde partners – Oekraïne, de Republiek Moldavië en Georgië – zich door middel van de in 2014 ondertekende associatieovereenkomsten en diepe en brede vrijhandelsruimten er toe hebben verbonden politieke associatie te bevorderen en economische integratie tot stand te brengen; overwegende dat de associatieovereenkomsten nog niet volledig ten uitvoer zijn gelegd;

1. is ingenomen met de lidmaatschapsaanvragen van Oekraïne, de Republiek Moldavië en Georgië als uitdrukking van de Europese aspiraties van de bevolking en hun wens om vreedzaam en veilig te leven in vrije, democratische en welvarende landen die goede nabuurschapsbetrekkingen onderhouden met alle Europese landen en steeds nauwer samenwerken met de EU-lidstaten;

2. herhaalt zijn onverdeelde solidariteit met de bevolking van Oekraïne en haar wil en bereidheid om de onafhankelijkheid, soevereiniteit en territoriale integriteit van haar land te verdedigen in de brutale agressieoorlog van Rusland, en erkent de legitieme Europese aspiraties van de bevolking van Oekraïne, de Republiek Moldavië en Georgië om hun landen om te vormen tot democratische en welvarende Europese staten die bereid zijn bij te dragen aan het door de EU belichaamde project van Europese integratie;

3. verzoekt de staatshoofden en regeringsleiders op 23-24 juni 2022 onverwijld een besluit te nemen over de door Oekraïne, de Republiek Moldavië en Georgië ingediende aanvragen voor EU-lidmaatschap, teneinde duidelijke en onmiskenbare politieke signalen af te geven aan hun regeringen, parlementen en burgers;

4. verzoekt de Europese Raad Oekraïne de status van kandidaat-lidstaat toe te kennen als politiek signaal van steun aan en solidariteit met de Oekraïense bevolking die de onafhankelijkheid, territoriale integriteit en het recht van haar land om zijn eigen bondgenootschappen te kiezen, alsook haar fundamentele vrijheden en mensenrechten verdedigt in een aanvalsoorlog die de Russische Federatie tegen Oekraïne en zijn bevolking, alsook de Europese veiligheidsorde voert;

5. verzoekt de Europese Raad ook snel een besluit te nemen over de aanvragen voor EU-lidmaatschap van de Republiek Moldavië en Georgië en de voorwaarden voor het EU-lidmaatschap duidelijk vast te stellen;

6. benadrukt dat toetreding tot de EU moet plaatsvinden overeenkomstig artikel 49 VEU, op basis van eerbiediging van de relevante procedures en afhankelijk van de naleving van de vastgestelde criteria, met name de zogenaamde criteria van Kopenhagen voor het EU-lidmaatschap, en een op verdiensten gebaseerd proces blijft dat de goedkeuring en uitvoering van relevante hervormingen vereist, met name op het gebied van democratie, de rechtsstaat, de mensenrechten, de markteconomie en de tenuitvoerlegging van het EU-acquis;

7. verzoekt de autoriteiten van Oekraïne, de Republiek Moldavië en Georgië ondubbelzinnig blijk te geven van hun politieke vastberadenheid om de Europese ambities van hun bevolking te verwezenlijken door aanzienlijke vooruitgang te boeken met substantiële hervormingen, teneinde zo spoedig mogelijk daadwerkelijk te voldoen aan de criteria voor EU-lidmaatschap;

8. verzoekt de Commissie na te denken over de wijze waarop de doeltreffendheid van toetredingsgerelateerde financiële en technische bijstand kan worden verbeterd, in overeenstemming met de in haar adviezen van 17 juni 2022 vastgelegde noodzakelijke hervormingsprioriteiten en op basis van de daadwerkelijke vooruitgang bij de hervormingen;

9. verzoekt de EU-lidstaten tijdens de bijeenkomst van de Europese Raad van 23-24 juni 2022 overeenstemming te bereiken over de nieuwe impuls voor het uitbreidingsbeleid van de EU, teneinde haar transformerende kracht ten gunste van de democratie, de rechtsstaat en de sociale markteconomie te ontsluiten en de reeds lang bestaande toezegging van bijna 20 jaar geleden aan de landen van de Westelijke Balkan inzake vooruitzichten op toetreding tot de EU, gestand te doen;

10. verzoekt de Commissie voorstellen te ontwikkelen over de wijze waarop de banden met, en vooral de banden tussen de landen van het Oostelijk Partnerschap, verder kunnen worden versterkt, gezien de huidige context van de Russische aanvalsoorlog tegen Oekraïne, die ook een bedreiging vormt voor de veiligheid van de buurlanden van Oekraïne en gevolgen heeft voor de stabiliteit in de regio als geheel;

11. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de vicevoorzitter van de Commissie / hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid, de Raad, de Commissie, de regeringen en parlementen van de lidstaten, de Raad van Europa, de Organisatie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa alsook de presidenten, de regeringen en parlementen van Oekraïne, de Republiek Moldavië en Georgië.