Le Président. – L'ordre du jour appelle la déclaration de la Commission – Lutte contre la désertification: 16e session de la Conférence des parties (COP16) de la Convention des Nations unies (2025/3018(RSP)). J'ai le plaisir d'accueillir Madame la Commissaire Jessika Roswall, à qui je donne immédiatement la parole.
Jessika Roswall, Member of the Commission. – Mr President, honourable Members, healthy soils are fundamental for our collective future. Without rich and fertile soils, we have no food and many farmers have their livelihoods affected. We must pay more attention to combating land degradation and enhancing drought resilience for our economy and for our security.
Europe is not immune to these issues. One of our key political priorities for the coming mandate, the new water resilience strategy, comes from the realisation that our European and global waters are under unsustainable pressure. At the same time, our Joint Research Centre Soil Observatory notes that at least 62 % of EU soils are affected by degradation.
Droughts have substantial impacts on nearly all regions of the EU. This is why I travelled to Riyadh for the opening of the desertification COP16 on my first day as European Commissioner. I wanted to send a strong signal of the EU's clear commitment to multilateralism and to cooperation with international partners on our key environmental challenges.
The desertification COP followed the two meetings of the climate and biodiversity COPs. The day before it started, countries failed to agree on a global treaty on plastic pollution. On desertification, despite the EU's strong engagement, we reached a mixed result in Riyadh. Parties were not able to reach a compromise on the main topic on the agenda – an instrument to address droughts. It is disappointing that we cannot bridge our differences and reach consensus on such critical issues.
We were also disappointed in the outcome on gender and civil society organisations. The participation of these organisations increases transparency and democratic accountability. Their contribution is essential. However, some countries increasingly challenge the role and contributions of civil society organisations.
Finally, we were disappointed that the parties were reluctant to embrace synergies across the three Rio Conventions on desertification, climate and biodiversity.
However, we did also make progress on several fronts, and every bit of multilateral success is worth celebrating. We reached an agreement on establishing the Science-Policy Interface as a permanent body. We also adopted decisions on land tenure, on migration related to desertification, land degradation and droughts, and on avoiding, reducing and reversing degradation on agricultural land. It was the first time in the history of the Convention that agricultural land degradation was addressed. We must look at sustainable agricultural practices and healthy land together.
Finally, after a 10‑year freeze, the parties agreed to increase the core budget of the Convention. This is an important step to ensure that global challenges like desertification, drought and water scarcity are properly addressed in the multilateral agenda.
The EU is contributing to the concrete implementation of the Convention, particularly through our continued support for the Great Green Wall, an inspiring UNCCD flagship initiative that the EU is proud to champion. Building on this commitment, the EU has launched the second phase of the UN World Restoration Flagship, Regreening Africa, which is a key contribution to the Green Wall Initiative.
Honourable Members, the EU and its Member States will need to step up efforts to protect our values and implement international commitments in the UNCCD and within the EU. In this regard, I am happy to report that the Commission is responding to the commitments of the European Court of Auditors by developing a methodology to assess land degradation and certification for the EU. This will require careful preparation and strategic alliances. We need to address land use, climate change, biodiversity loss, water scarcity and pollution in a coherent manner.
Honourable Members, these are reflections from my first ever COP, and I am convinced that this COP on desertification needs to be more central. We also cannot look at the outcome of Riyadh without acknowledging that international negotiations have become more difficult, more complex and interconnected when the world is facing several ecological crises. Biodiversity, climate, food, water and energy challenges are all interconnected with land use.
I'm now looking forward to hearing your views.
Carmen Crespo Díaz, en nombre del Grupo PPE. – Señor presidente, señora comisaria, gracias por el empuje al tema del agua desde la nueva Comisión. Creemos que es fundamental. Yo soy de una tierra desértica, al lado del desierto de Europa de Tabernas, y allí se demuestra con la huerta de Europa —porque el 80 % del producto de frutas y hortalizas se exporta desde allí —que es posible abordar esta cuestión. ¿Por qué? Porque hay veinte veces menor huella hídrica en todos los productos agroalimentarios.
Ese es el gran milagro: que para las infraestructuras hidráulicas se utilicen los fondos Next Generation, el Banco Europeo de Inversiones y se creen infraestructuras donde la ciencia, con todo lo que se está investigando, permita. Creo en estos momentos que es fundamental prestar atención a todas las fuentes hídricas: todas son necesarias, algunas en prevención y otras adecuadas a las cuestiones agrarias. Creo que es importantísima la economía circular, y las aguas residuales nos dan una oportunidad en Europa de tener agua regenerada, que incluso podemos inyectar a nuestra hucha del futuro, que son, en este caso, todas las aguas subterráneas.
Por ello, creo que se puede hacer, que tenemos la obligación de hacerlo y que, además, en este momento, los países como España, como el mío, deberían trabajar en estas infraestructuras hidráulicas de prevención —también adaptadas a lo que es el tema agrario— y, por supuesto, bajar los impuestos, el IVA de los alimentos, que la rebaja no se ha prorrogado en este momento en ese decreto trampa que ayer llevaron al Congreso de los Diputados. Creo que es fundamental la seguridad alimentaria y, para conseguirla, tenemos que trabajar en las infraestructuras hidráulicas, como la nueva Comisión y la nueva comisaria están haciendo en este momento en Europa.
Marta Temido, em nome do Grupo S&D. – Senhor Presidente, Senhora Comissária, Caros Colegas, a desertificação e a degradação dos solos, tal como as alterações climáticas, são uma realidade que põe em causa os direitos humanos mais básicos, como o direito à alimentação ou o direito ao acesso à água limpa e segura. Atingem, em especial, as comunidades mais vulneráveis, as mulheres, as crianças, os povos indígenas, mas, potencialmente, vão atingir-nos a todos.
E a COP 16, que decorreu em Riade no passado mês de dezembro, reforçou a urgência do combate a estes fenómenos, através da intensificação da colaboração internacional e de uma abordagem integrada. A União Europeia reafirmou o seu compromisso com a meta global de neutralidade da degradação da terra e o empenho em atingir este objetivo até 2030, através de incentivos aos Estados-Membros para que adotem políticas que favoreçam a restauração das terras e a implementação de práticas agrícolas sustentáveis.
Por isso, a União Europeia tem de continuar a incentivar a adoção destas práticas agrícolas regenerativas, que respeitem os ecossistemas naturais e contribuam para a restauração de solos degradados, e deve bater-se pela implementação da Lei do Restauro da Natureza. Mas a inclusão da sociedade civil e do setor privado neste combate são essenciais, e isso exige iniciativas de apoio.
Quero referir, aqui, uma iniciativa da sociedade civil do meu país, Portugal, que exemplifica bem esta luta que precisamos de levar a cabo com ela. E é a iniciativa Pró-Montado Alentejo, um projeto que visa promover a construção de uma barreira florestal ativa na região sul de Portugal, baseada no montado de sobreiro e azinheira, com o objetivo de mitigar os efeitos das alterações climáticas, combater a desertificação, proteger a diversidade e, enfim, combater o despovoamento.
Julien Leonardelli, au nom du groupe PfE. – Monsieur le Président, la COP16 a été, sans aucun doute, la plus grande réunion d'États à ce jour sur le sujet de la désertification. Elle se tenait à Riyad, ce qui a permis aux participants de constater à quel point ce problème bouleverse des puissances régionales qui reposaient autrefois sur l'agriculture, comme l'Éthiopie ou l'Égypte. Ce véritable fléau est aujourd'hui à nos portes. On l'observe déjà en Grèce, en Italie, mais aussi dans ma région au sud de la France, en Occitanie, où l'eau courante des habitants est désormais rationnée en été, lors des canicules, où les agriculteurs ne peuvent pas toujours arroser leurs cultures et où les feux de forêt se font de plus en plus fréquents.
Aujourd'hui, le temps n'est plus aux belles intentions et aux fausses promesses, mais au changement. Les Européens touchés par l'artificialisation des sols et la sécheresse méritent mieux que les ânonnements suffisants de ceux qui se tiennent dans des tours de verre et de béton. Pour répondre à ce défi, il faut privilégier les circuits courts, réduire le libre-échange débridé qui pollue notre air et nos océans et se tourner vers l'innovation et la recherche, à l'image des pays du Golfe. Ne restons pas spectateurs, soyons les acteurs de notre salut avant qu'il ne soit trop tard.
Francesco Ventola, a nome del gruppo ECR. – Signor Presidente, onorevoli colleghi, dal rapporto COP16 la desertificazione e la siccità rappresentano non solo emergenze ambientali, ma anche minacce sociali ed economiche per intere regioni.
I dati forniti sottolineano che oltre il 40 % delle terre globali è degradato e che la siccità provoca perdite economiche annuali che superano i 300 miliardi. In Italia, questo si traduce in una crisi che colpisce soprattutto il comparto agricolo.
Si rende sempre più necessaria e indispensabile la realizzazione di infrastrutture che ottimizzino il sistema di raccolta, conservazione e distribuzione della risorsa acqua. È necessario investire in impianti di riuso delle acque reflue. Nessuna goccia deve essere dispersa: non ce lo possiamo permettere.
Non possiamo più accettare false politiche ambientali ideologizzate, che bloccano sui territori la realizzazione di progetti innovativi e realmente sostenibili. Bisogna intraprendere tutte le strade che la scienza e la tecnologia ci offrono per fronteggiare il rischio desertificazione.
Cari colleghi, non limitiamoci solo a parlare dei problemi: agiamo per risolverli e facciamolo con determinazione, per il bene dei nostri territori, dell'Europa e delle generazioni future.
Martin Hojsík, za skupinu Renew. – Vážený pán predsedajúci, vážená pani komisárka, vážené kolegyne, vážení kolegovia, aj keď sa takpovediac symbolicky konferencia dohody OSN o dezertifikácii konala v Saudskej Arábii uprostred púšte, nie je to téma, ktorá sa týka len Arabského polostrova a Afriky. Je to téma, ktorá sa veľmi bytostne týka aj nás v Európe. Dezertifikácia je každodenným problémom na Cypre, v Španielsku, v Taliansku, ale aj uprostred Európy. U nás doma na Slovensku každým rokom vidíme väčší a väčší podiel pôdy, ktorú už farmári nedokážu obhospodarovať, ktorá sa nám stráca takpovediac priamo pred očami, pretože sa vysušuje. O tom je dezertifikácia. Sucho a nedostatok vody sa stali fenoménom našej doby a keď prídu, tak prídu ako záplavy. Klimatická kríza sa mení na klimatickú katastrofu. Ničíme biodiverzitu a meníme krajinu v púšť. V niektorých častiach Slovenska farmári prišli až o 40 % svojich výnosov kvôli dezertifikácii. Taký obrovský to je problém. Preto ako spravodajca Európskeho parlamentu pre zákon o pôde, naozaj vás chcem vyzvať, aby ste ho podporili. Dúfam, že sa nám spolu s Komisiou a Radou podarí dosiahnuť čoskoro v trialógu dohodu. Základom je mať kvalitné informácie. V Rijáde sa dohodla medzinárodná platforma. V Európe takú nemáme, zákon o pôde ju vie poskytnúť.
Pär Holmgren, för Verts/ALE gruppen. – Herr talman! Kommissionär Roswall! Klimatförändringarna handlar verkligen inte bara om att det blir varmare på planeten, utan ett mycket större hot i stora delar av världen är förändringarna i nederbördsklimatet. Det blir mer nederbörd, kraftigare nederbörd på de platser där vi redan har mycket vatten. Men framför allt, i det här sammanhang som vi diskuterar nu, på många platser, inte minst där vi har en stor del av mänskligheten, där vi har en stor del av jordbruk och matproduktion, blir det nu sakta men säkert torrare.
Det är ett enormt stort akut hot mot oss och vår matproduktion. Det här gäller inte bara andra delar av världen, det gäller här hemma i Europa också. Vi ser delar av framför allt Sydeuropa, hur skördar av till exempel majs och vete redan har sjunkit med storleksordningen 60 %.
Vi vet också att det torrare klimatet, det torrare, lokala och regionala klimatet, medför en massa riskkonsekvenser. Till exempel de förskräckliga översvämningar som vi såg i Valencia senast förvärrades så mycket av att marken där först hade blivit så torr och hård att den inte kunde ta emot vatten.
Som kommissionär Roswall konstaterade: På COP16, visst i vissa steg, i vissa sammanhang tog vi steg framåt, men som ofta i sådana här sammanhang var det lite blandade resultat. Det största problemet är att vi återigen misslyckades med att få ett bindande globalt ramverk när det gäller att bekämpa torka.
Hade ansvariga politiker redan i slutet på 1900‑talet tagit hänsyn till den forskning som fanns då hade vi förhoppningsvis inte varit där vi är nu. Men nu är vi där vi är, och det innebär att vi, inte minst här i EU, måste höja ambitionerna, både när det gäller att minska utsläppen och arbeta ännu mer aktivt med klimatanpassning.
Catarina Martins, em nome do Grupo The Left. – Senhor Presidente, nos próximos 25 anos, três em cada quatro pessoas será afetada pela seca a nível mundial. É uma catástrofe e está aqui. A Europa está a aquecer mais rápido do que o resto do mundo e a seca prolongada chegou décadas antes do que estava previsto.
Por isso mesmo, e apesar do veto dos Estados Unidos e do Japão a um acordo para um regime global de resiliência à seca, a União Europeia não pode desistir desse objetivo e deve agir a todos os níveis.
Venho de um país, Portugal, onde a agricultura superintensiva condena boa parte da população alentejana e algarvia, incluindo os pequenos agricultores, a uma vida sem água. O que produzem não alimenta essas populações nem deixa riqueza no país. Tudo é exportado, incluindo os lucros. Por lá, ficam só os solos degradados.
Por isso, bem sei que esta não é a luta da ecologia contra a agricultura, é a das nossas vidas, incluindo a produção alimentar, contra a voragem das multinacionais do agronegócio. E por isso, Senhora Comissária, vai ser mesmo preciso coragem para enfrentar alguns dos mais poderosos interesses económicos.
Zsuzsanna Borvendég, a ESN képviselőcsoport nevében. – Tisztelt Elnök Úr! Magyarország termőföldjei az emberi tevékenység miatt száradnak ki. A Kárpát-medence természetes vízháztartása elegendő vizet biztosítana, ha a tájnak megfelelő módon gazdálkodnánk.
De ma mindent a profitéhség határoz meg, amely kizsákmányolja a környezetet. Ártereink helyén zöldhasút termő szántóföldek vannak. Hagyjuk, hogy a folyók átvágtassanak az országon, ahelyett, hogy átitatnák a talajt az éltető vízzel.
Az uniós döntéshozatal a klímaválság kapcsán a levegő összetételére fókuszál, és erre hivatkozva betarthatatlan emissziós szabályokat alkot, de az ennek érdekében használt új technológiák a talaj és a talajvizek elszennyeződését fokozzák.
Magyarországon az aszállyal párhuzamosan az akkumulátorgyárak vízszennyező hatásával is számolni kell, vagyis nálunk is a gazdasági lobbik írják felül a környezetvédelmet.
A Föld egy komplex rendszer, amely komplex válaszokat igényel, nem lehet kiragadni egyes problémákat. Ha valós megoldásokat akarunk, akkor a lokalitás felé kell mozdulnunk, és uniós forrásokból is a helyi sajátosságoknak megfelelő természetközeli megoldásokat kell támogatnunk.
Christine Schneider (PPE). – Herr Präsident, Frau Kommissarin, meine sehr geehrten Damen und Herren! Wüstenbildung ist eine globale Herausforderung, und Europa ist immer stärker betroffen. Unsere Ernährungssicherheit, die wir lange für selbstverständlich hielten, ist bedroht. Eine Lösung kann nur mit und nicht gegen unsere Landwirtinnen und Landwirte gefunden werden. Was passiert, wenn wir über ihre Köpfe hinweg entscheiden, das haben die letzten Jahre gezeigt. Bauernproteste sind zwischenzeitlich vor diesem Haus zum Alltag geworden. Daher mein dringender Appell: Beziehen Sie von Anfang an den Berufsstand mit ein, insbesondere bei der angekündigten Water Resilience Strategy.
Drei Aspekte möchte ich hervorheben: Wir brauchen erstens ein intelligentes Wassermanagement. Nutzen wir die künstliche Intelligenz, um Wasserressourcen effizient zu verteilen. Setzen wir auf Wiederverwendung von Grauwasser und Abwasser, und bauen wir wassersparende Infrastruktur aus. So können wir Wasser nachhaltig zwischen den Regionen und Sektoren nutzen. Zweitens: dürreresistentes Saatgut. Es ist unverzichtbar, um Erträge selbst unter extremen Klimabedingungen zu sichern. Dazu brauchen wir neue Züchtungstechnologien, und die Blockade im Rat muss beendet werden. Drittens: Innovative Bewässerungslösungen, Tröpfchen- und Präzisionsbewässerung nutzen Sensorendaten, setzen Wasser ganz gezielt ein und vermeiden dadurch Verluste. Diese Technologien müssen wir stärker fördern, um unsere Landwirtschaft noch effizienter und nachhaltiger zu machen.
Kurz zusammengefasst: Wenn wir Ernährungssicherheit wollen, brauchen wir neue Technologien und innovative Lösungen in enger Zusammenarbeit mit unseren internationalen Partnern, mit unseren Landwirten, aber auch mit uns Verbraucherinnen und Verbrauchern.
Σάκης Αρναούτογλου (S&D). – Κύριε Πρόεδρε, η Γη μας, πηγή ζωής για αιώνες, αντιμετωπίζει τον κίνδυνο να μετατραπεί σε πηγή αφανισμού. Οφείλουμε να αποτρέψουμε τη μετατροπή εύφορων περιοχών σε ερημωμένα τοπία. Όταν το έδαφος καταστρέφεται, διακυβεύεται το μέλλον της ανθρωπότητας. Η ζωή δεν μπορεί να ευδοκιμήσει σε καμένη γη.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση καλείται να αναλάβει ηγετικό ρόλο, διακηρύσσοντας την ανάγκη για ορθολογική διαχείριση των φυσικών πόρων και τερματισμό επιτέλους της αδράνειας. Η συνέχιση της παρούσας πορείας θα οδηγήσει στη συγκομιδή των συνεπειών της αδιαφορίας μας και όχι των καρπών της γης.
Προτείνω τη σύναψη ενός Συμφώνου για Ζωντανή Γη, μια συμφωνία που θα προβλέπει την αντιστάθμιση κάθε χαμένης έκτασης με την αναγέννηση διπλάσιας έκτασης μέσω βιώσιμων επενδύσεων. Μια τέτοια πρωτοβουλία θα μπορούσε να αποτελέσει ένα νέο παγκόσμιο πρότυπο για τη βιώσιμη διαχείριση των εδαφών. Δεν πρόκειται για μια ουτοπική ιδέα, αλλά για μια επιτακτική ανάγκη. Παρά τις προσπάθειες για την προστασία του πλανήτη, παρατηρούμε την εστίαση ορισμένων στην εξερεύνηση διαστημικών προορισμών, παραβλέποντας την ανάγκη για άμεση δράση στη Γη. Φαίνεται να προκρίνεται η κατάκτηση ενός απομακρυσμένου κόκκινου πλανήτη εις βάρος της διαφύλαξης του πράσινου πλανήτη μας.
Επιπλέον, διαπιστώνεται η ενίσχυση ρητορικών που αμφισβητούν την κρισιμότητα της κατάστασης, υποβαθμίζοντας τις περιβαλλοντικές προκλήσεις σε πολιτικά παιχνίδια. Η φύση μάς απευθύνει επείγουσα έκκληση. Ας την αφουγκραστούμε, πριν η σιωπή της γίνει πιο εκκωφαντική από οποιαδήποτε φωνή. Ο χρόνος για δράση είναι τώρα. Και σε όσους αναζητούν καταφύγιο σε άλλους πλανήτες, ας τους υπενθυμίσουμε ότι εκεί οι συνθήκες είναι ήδη ερημικές και θα έρθει η ερημοποίηση και στον πλανήτη μας, αν αυτό επιζητούν.
Mireia Borrás Pabón (PfE). – Señor presidente, señora comisaria, señorías, voy a ser muy clara: la CP16 ha sido otro espectáculo bochornoso de hipocresía, con líderes mundiales que vuelan en sus jets privados a Arabia Saudí; un país, por cierto, que incumple el 75 % de las restricciones medioambientales que ustedes desde aquí, desde Bruselas, imponen sin piedad a nuestros agricultores. Sí, aquellos mismos que evitan la desertificación del territorio. ¿Y qué resultados hemos obtenido? Ninguno, ningún compromiso vinculante.
Nos enfrentamos a un gran problema, señora comisaria: casi el 70 % de las tierras agrícolas mediterráneas están en riesgo de desertificación y solo en España —en mi país— dos millones de hectáreas ya están clasificadas como desérticas. ¿Y qué hace la Comisión al respecto? Lo de siempre: culpabilizar al cambio climático. Pero ¿se han planteado, por un momento, que el principal problema fuera, por ejemplo, la falta de inversión en infraestructuras hídricas? En Europa se pierden millones de toneladas de agua de riego debido a infraestructuras hídricas que están tremendamente anticuadas.
Miremos a Israel —un país que tiene recursos hídricos muy escasos y condiciones casi desérticas—, que ha revolucionado su agricultura con tecnología muy avanzada; mientras ellos aumentan su productividad un 30 %, aquí en Europa nuestros agricultores se ven obligados a abandonar sus tierras. Desde Vox ya seguimos en esta línea y propusimos un plan: un gran Plan Hidrológico Nacional para garantizar el agua y cohesionar el territorio. ¿Y qué es lo que votó toda la izquierda en bloque? Un no rotundo. ¿Y qué es lo que votó el Partido Popular? Pues se abstuvo, como siempre, cuando le gustan nuestras iniciativas, pero tienen complejo en admitirlo.
Miremos ahora a Jaén: Marmolejo, Arjona, Lopera. ¿Les suenan, señores del PP? Son lugares de España donde el Partido Popular está expropiando tierras cultivadas con olivos para construir masivamente plantas fotovoltaicas. ¿Les preocupa de verdad la desertificación, señores del PP? 100 000 olivos a la basura, en nombre de la sostenibilidad. Empezamos a pensar que ustedes prefieren el aceite de Marruecos al aceite de Jaén, pero lo cierto es que no me extrañaría ver dentro de muy poco tanto al Partido Popular como a la izquierda manifestándose juntos en contra de sus propias políticas, esta vez no en apoyo de las nucleares, sino en su falsa solidaridad con los agricultores de Jaén, tan falsa como la sostenibilidad que defienden.
Laurence Trochu (ECR). – Monsieur le Président, Madame la Commissaire, mes chers collègues, face aux enjeux climatiques, il est triste de voir que les solutions idéologiques prennent trop souvent le pas sur le bon sens. La question de la désertification n'y fait pas exception et les réponses apportées à ce problème, que personne ne nie d'ailleurs, sont souvent illusoires. À ce titre, l'opposition féroce et même, parfois, violente des écologistes français à des solutions de bon sens telles que les mégabassines, qui stockent le surplus d'eau de l'hiver pour le réutiliser l'été, est un exemple éloquent.
Alors, plutôt que de voir en l'homme uniquement un prédateur-pollueur, l'homme doit être la solution, par l'innovation, le progrès technique et la recherche. La désertification ne peut être combattue par une écologie punitive et normative à outrance, ruineuse pour notre compétitivité, comme l'a d'ailleurs souligné le rapport Draghi.
Nos agriculteurs, qui ont façonné nos paysages, sont las d'être désignés comme les principaux responsables et d'être écrasés de normes. Dernier artefact idéologique, le changement climatique est aussi utilisé comme prétexte pour justifier une immigration de masse venue du Sud dont plus personne ne veut. Alors, chers collègues, pour relever le défi du climat, sortons enfin de l'idéologie.
Billy Kelleher (Renew). – Mr President, as I stand here, my home country of Ireland is preparing to be battered by one of the strongest storms in decades. And if you look at the weather forecasts across Europe, there's rain in many areas. So it's a concept that is very hard to understand when we sometimes speak about desertification.
But, in reality, the scale of this problem – the desertification – should be everyone's concern. It affects the land of homes to 1.5 billion people. The UN estimates that 135 million people have already been displaced due to desertification, and this could rise to 700 million by 2050. This land is also important agricultural land, and the UN estimates that 40 % of agricultural land has already been degraded.
The consequences are far-reaching: humanitarian, migration, environmental problems, food and water security, political stability or political instability, for global security, for trade and supply chains there are significant challenges. And each of these consequences will have an impact also on Europe and the daily lives of our citizens.
We cannot reverse the problems in the very short term, but we have to plan and we must make real collective efforts to halt its spread and to address its long-term implications. So while I welcome the commitments at the COP16 of the United Nations Convention to Combat Desertification, especially regarding the financial commitments from both the public and private sector, we do need to ensure that we make a common effort to bring forward the challenges regarding drought and the protocols with regard to tackling the same.
If we are going to halt this runaway train, we need to have a common, coherent plan for tackling drought and that involves governments, businesses, local people, scientists and engineers.
Kai Tegethoff (Verts/ALE). – Mr President, the summer of 2024 is the hottest on record in the EU and globally. Thirteen Member States, meaning almost 50 % of the Member States of the EU, are affected by desertification and almost 25 % of the territory is sensitive to desertification. Still, while the EU promotes the leadership role globally, we are not prepared ourselves.
The desertification COP16 failed to agree on a global drought framework, and the Commission promised to present a water resilience strategy already a year ago. I hope this will come very soon.
And Commissioner Roswall, in your introduction, in your first sentence you said that we need to focus on helping farmers, and in the second sentence it was 'focus on economy'. I think what we really need in that water resilience strategy is water saving targets. We need to improve efficiency and reuse of water. We need to protect and restore our water supplies and the whole catchment area.
And then at the same time, considering the wildfires and the flooding that we deal with here every single plenary session, we have to make sure that this water resilience strategy is accompanied and embedded into a real European climate adaptation law.
João Oliveira (The Left). – Senhor Presidente, o problema da desertificação é um problema ambiental ou climático, mas é essencialmente um problema da relação do ser humano com a natureza, é um problema humano, social e económico.
As conclusões da COP16 contêm muitos dos elementos relevantes para o debate sobre o combate à desertificação, mas revelam também as muitas dificuldades que é preciso ainda superar.
Há muito por fazer para que haja verdadeiramente soluções, relativamente ao uso e à gestão eficientes da água e dos recursos hídricos, relativamente à ocupação e ordenamento equilibrado do território, relativamente à promoção de práticas produtivas sustentáveis, equilibradas, seja na agricultura, na pecuária, na silvicultura. Há muito por fazer no investimento público que é preciso nos territórios rurais, para travar o abandono da população e a consequente desertificação do território.
Permitam-me trazer, aqui, um aspeto que é relevante em Portugal, que é o montado de sobreiros e azinheiras, que é característico do meu país. O montado não é apenas um conjunto de árvores que retêm carbono e resistem melhor aos incêndios. O montado é um sistema agrosilvopastoril que tem de ser encarado como tal em todas as suas dimensões, não apenas pelo valor ambiental, mas pelo enorme valor social que tem, porque cria emprego, fixa as populações, permite práticas produtivas sustentáveis e equilibradas, garante um adequado ordenamento do território na compatibilização da sua utilização para fins produtivos, mas também tem preocupações ambientais.
Este é um exemplo do investimento que precisamos de fazer em áreas e em recursos que, sendo naturais de cada país, naturalmente permitem uma resposta mais eficaz ao combate à desertificação.
Daniel Buda (PPE). – Domnule președinte, doamnă comisară, doamnelor și domnilor colegi, deșertificarea este o realitate care nu poate fi contestată, iar la COP 16 s-a subliniat acest lucru. Potrivit datelor oficiale, deșertificarea generează costuri globale de peste 300 de miliarde de euro și afectează mai mult de 1,5 miliarde de oameni, crescând presiunile migraționiste și alimentând războaiele pentru resurse.
Uniunea pierde anual 74 de miliarde de euro din cauza degradării terenurilor, iar lipsa acțiunii va reduce randamentele culturilor cu cel puțin 10 % până în 2050, generând o penurie, atât pentru apă, cât și pentru alimente. România, țara mea, se confruntă din plin cu aceste fenomene. Avem nevoie urgent de acțiuni curajoase, care nu doar să prevină acest fenomen, ci chiar să-l inverseze pe termen lung.
Pentru a ne proteja securitatea alimentară, trebuie să investim în tehnologii și soluții inovatoare, precum noile tehnici genomice în gestionarea durabilă a apei și dezvoltarea unor sisteme inteligente de irigații la prețuri accesibile pentru toți fermierii, și subliniez acest lucru: la prețuri accesibile pentru toți fermierii.
În același timp, se impune utilizarea eficientă a apelor uzate, mai ales în jurul marilor centre urbane, și investiții serioase în ceea ce înseamnă desalinizarea apei marine, toate acestea trebuind să devină o prioritate strategică și o obligație față de cetățenii noștri.
Investițiile din sectorul privat trebuie încurajate, iar Comisia trebuie să se asigure că statele membre utilizează eficient și rapid banii pentru împăduriri și perdele forestiere. Europa are la dispoziție soluții, însă fără investiții direcționate și finanțare adecvată, nu va putea face față acestor provocări.
Stimați colegi, alegerea este a noastră: să acționăm acum sau generațiile viitoare vor suporta consecințele imobilismului nostru destructibil.
Maria Grapini (S&D). – Domnule președinte, doamnă comisară, stimați colegi, sigur, dezbatem o problemă foarte importantă, păcat că sunt așa de puțini membri ai Parlamentului European în sală. Așa cum s-a declarat și aici, cum a fost și în declarația Convenției, se degradează anual terenul. S-a ajuns la 70 % din terenuri care au fost transformate din starea lor naturală.
Secetele cauzează pagube și costuri și daune, peste 300 de miliarde pe an. Unde merg aceste daune și pagube? Evident, la fermieri și, până la urmă, la cetățeni. Doar în perioada 2015-2019, circa 100 de milioane de hectare de terenuri sănătoase și productive au fost degradate anual, amenințând evident, securitatea alimentară a globului, precum și disponibilitatea apei.
Ce trebuie făcut, doamnă comisară? Ne-ați relatat ce a fost la Convenție și că nu s-a ajuns la compromisuri importante. Eu cred că Uniunea Europeană trebuie să fie preocupată mai ales de ce se întâmplă în Uniunea Europeană, sigur, și global. Eu cred că trebuie să îmbunătățim instrumentele politice naționale și europene pentru abordarea productivă de gestionare a secetei. Aici avem foarte mult de făcut. Este nevoie de alocarea de bugete pentru finanțarea restaurării terenurilor, creșterea rezistenței la secetă, prin cercetare și inovare.
Comisia Europeană trebuie să aibă un plan de acțiuni la nivelul Uniunii Europene care să combată degradarea terenurilor în colaborare cu statele membre. Și mai trebuie făcut ceva, doamnă comisară: politicile Uniunii Europene, ale Comisiei, nu trebuie să se anuleze ca la algebră - plus și minus - sunt mii de hectare acum, cu parcuri fotovoltaice, terenuri care nu mai sunt recuperate zeci de ani.
Trebuie să vedem cum corelăm politica energetică cu această politică de protejare a terenurilor și cred foarte mult că este nevoie să vă gândiți, în principal, la cum să nu creăm presiune asupra fermierilor din Uniunea Europeană, asupra cetățenilor din Uniunea Europeană, atât timp cât în restul globului, Statele Unite, Japonia și celelalte state, nu au votat la această Convenție.
Mathilde Androuët (PfE). – Monsieur le Président, à l'issue de la COP16 consacrée à la désertification qui a eu lieu à Riyad, 12 milliards ont été sécurisés d'ici 2030 pour améliorer les terres, dont dix proviennent de la Banque islamique de développement. Dans un rassemblement international, les pétromonarchies sont donc venues au secours des déserts de sable, déserts où parfois on construit, en dépit de tout souci environnemental et économique, des pistes de ski.
Voilà, une fois de plus, la démonstration qu'aux problèmes environnementaux, qui sont des problèmes localisés, on ne peut avoir de réponse globalisée. Les COP sont des rassemblements de déblocage ou de création de fonds financiers, aucunement des lieux de réflexion et d'apport de solutions environnementales. Aussi, sur le problème majeur de la désertification et de l'assèchement des sols, ayons une vision et des solutions locales. La gestion de l'eau est une question sensible et différente d'un pays à l'autre et, parfois, d'une région à l'autre dans un seul et même pays. L'an passé, dans le nord de la France, les cultures ont souffert de trop de pluies, soit l'inverse exact des Pyrénées orientales, en manque d'eau permanent.
Si vous vous refusez au traitement local pour n'opérer qu'à l'échelle européenne, prenons des problèmes communs. En Bulgarie comme en Guadeloupe, 60 % de l'eau est perdue tant les infrastructures sont vétustes et fuyardes. De même, encouragez le reboisement, le replantage des haies pour favoriser la captation de l'eau par les sols. Bref, appuyez-vous sur ceux qui connaissent le mieux leur environnement, à savoir les paysans, plutôt que sur les financiers des pétromonarchies pour régler nos problèmes d'eau et de désertification en Europe. À problème local, solution nationale.
Marie Toussaint (Verts/ALE). – Monsieur le Président, la désertification, c'est l'autre nom de l'injustice climatique et de la vulnérabilité. C'est d'ailleurs peut-être parce qu'elle a d'abord touché les pays les plus pauvres que les pays les plus riches n'y ont, pendant si longtemps, prêté que si peu d'attention. La désertification est aujourd'hui sur nous. La Corse et les parties les plus pauvres de la Méditerranée, Perpignan et ses quartiers parmi les plus précaires de France, ou encore la dévastée Mayotte, n'ont plus d'eau. En Guadeloupe, l'érosion côtière frappe, puisant dans l'assèchement des terres. Quand dans le Massif central, ce sont évidemment les petits paysans qui souffrent le plus et qui n'ont pas les moyens d'acheter du foin pour leurs élevages lorsque celui-ci vient à manquer.
Au fond, la désertification continue dans l'indifférence, parce qu'elle frappe d'abord et de manière évidente les plus vulnérables. Mais ne soyons pas naïfs: nous réaliserons bientôt que la désertification est notre affaire à tous. Espérons qu'alors il ne sera pas trop tard. En Afrique, c'est déjà 16 % du PIB qui s'est évaporé du fait de la désertification.
Madame la Commissaire, nous ne sommes pas impuissants, ici, sur le territoire européen, pour un enjeu qui est bien un enjeu planétaire. La désertification est liée au dérèglement climatique et aux énergies fossiles. Alors sortons-en, et plus vite qu'aujourd'hui. Elle est aussi liée à l'agriculture intensive et à la déforestation que nous pouvons, que nous devons combattre. Alors agissons! Il n'y a plus de temps à perdre.
Valentina Palmisano (The Left). – Signor Presidente, onorevoli colleghi, non è necessario guardare al Sahara per comprendere la desertificazione: i deserti si trovano ormai dietro casa. Sempre più spesso, immagini surreali, e allo stesso tempo drammatiche, mostrano paesaggi trasformati, fiumi ridotti a sentieri e laghi completamente prosciugati.
Il 40 % del suolo del Sud Italia è già a rischio, come tanti paesi del Mediterraneo. In questo modo, stiamo trasformando paesaggi millenari.
E questo non è soltanto il risultato del cambiamento climatico, ma anche di pratiche agricole non sostenibili, che hanno impoverito il nostro suolo. Ecco, il nostro approccio deve cambiare, privilegiando la qualità delle produzioni e la rigenerazione del suolo.
Il degrado non è inevitabile, per fortuna: possiamo invertire la rotta. Servono però incentivi per modelli agricoli basati sulla qualità e sulla rigenerazione del suolo. La politica deve smettere di finanziare pratiche obsolete e supportare invece l'innovazione.
Colleghi, la desertificazione, infatti, non è soltanto una sfida tecnica, ma è anche una questione di giustizia verso i nostri territori e soprattutto verso le generazioni future.
Il mio monito è che non sia la COP17 a salvare il suolo europeo, ma il nostro impegno concreto, oggi.
Salvatore De Meo (PPE). – Signor Presidente, signora Commissaria, onorevoli colleghi, la desertificazione è una delle sfide più urgenti del nostro tempo, aggravata dal cambiamento climatico e dalle attività dell'uomo.
Non è solo una crisi ambientale, ma un problema sociale ed economico che minaccia la biodiversità, la sicurezza alimentare e la stabilità delle nostre comunità, alimentando tensioni e migrazioni forzate.
Pensate che, ogni anno, 12 milioni di ettari vengono degradati, mettendo a rischio la sopravvivenza di oltre un miliardo di persone. Questo dato ci allarma e ci ricorda che la desertificazione, insieme alla crescente scarsità dell'acqua, richiede risposte immediate, coordinate e ambiziose.
La COP16 è stata un'occasione per riflettere sulle nostre responsabilità, perché l'Unione europea manca di un'azione comune adeguata e le risorse dedicate sono ancora troppo limitate rispetto alla portata degli interventi.
Dobbiamo impegnarci e sostenere lo sviluppo di politiche sostenibili, promuovendo pratiche agricole rigenerative e resilienti, un uso responsabile delle risorse idriche e l'innovazione tecnologica per ripristinare gli ambienti degradati.
La cooperazione internazionale, inoltre, è importante perché nessun paese può affrontare da solo questa battaglia. La desertificazione non conosce confini e le sue conseguenze si ripercuotono su scala globale. Solo lavorando insieme possiamo affrontare la complessità di questa sfida. Ciò significa condividere conoscenze, tecnologie e risorse, oltre a costruire – come si sta facendo – partenariati solidi tra governi, organizzazioni internazionali, società civile e settore privato.
Combattere la desertificazione significa investire nel futuro, nella nostra diversità, nella sicurezza alimentare e nella stabilità delle generazioni future.
Thomas Bajada (S&D). – Mr President, desertification is not a story from far, far away. Its serious implications have long been affecting the Mediterranean region due to its unique ecosystems, economic dependencies and limited natural resources.
In southern Spain, over-irrigation has led to soil erosion. In Crete, aquifers have been overexploited, leading to salinisation. In the neighbouring Sahel region, desertification has displaced millions of people, increasing migratory pressures towards Europe. And in Malta, increased pressure on desalinisation plants raised energy consumption and costs, which are passed on to households and businesses.
Today this is not a story only for southern Europeans. It is also a story shared with other Europeans from temperate and humid climates like Bulgaria. In fact, last year 45 % of the EU's territory faced drought, threatening food production and water security.
Desertification is about humanity, our dependence on water for survival, and our need for water security and food security. Therefore, our response must be people-centred. The fight against desertification demands global cooperation, but it also starts at home in this very House. We need to dramatically increase our political commitment to water – we need to preserve our lands, help our nature to recover and conserve our water. And, dear Commissioner, we need to act now, with an ambitious European water resilience strategy before it is too late.
As rapporteur of the Parliament's initiative, I call for decisive action to protect our people and resources and build a sustainable future of a liveable world for future generations to come.
France Jamet (PfE). – Monsieur le Président, la désertification est une menace importante, mais il en est une dont on ne parle pas assez, c'est la désertification de nos fonds marins. Déplorer l'acidification de nos océans, le réchauffement des eaux ou la hausse du niveau de la mer ne suffit pas. Il faut aussi dénoncer les causes de ce désastre. En France, par exemple, dans le Morbihan, on les trouve dans la construction stérilisante de parcs éoliens offshores ou dans les ravages de bateaux-usines sans-frontiéristes. Deux activités nocives, deux activités pourtant encouragées par l'Union européenne, qui témoignent de l'hypocrisie générale, voire de l'imposture pseudo-écologiste sur la préservation et la pérennité de nos écosystèmes.
Depuis quinze ans, on constate la dégradation alarmante de nos océans, qui menace nos richesses maritimes, les métiers qui en dépendent, au premier rang desquels nos pêcheurs, et nos ressources alimentaires. Cet équilibre si fragile, aggravé par la pollution terrestre qui se déverse dans nos mers, a aussi un impact sur nos climats et sur la désertification terrestre. La pluie salvatrice qu'attendent nos agriculteurs et les populations touchées par la sécheresse, cette pluie salvatrice ne tombe pas du ciel, elle vient de nos océans.
Alors tous ces vœux pieux et autres déclarations d'intention ne résoudront rien si nous ne remettons pas en cause l'écosystème mondialiste que vous avez mis en place, basé sur un libre-échangisme dérégulé au détriment d'un localisme raisonné et national.
Vicent Marzà Ibáñez (Verts/ALE). – Señor presidente, en los últimos diez años, la superficie desertificada en la península ibérica se ha multiplicado por veintitrés. Es especialmente preocupante en el sur de Alicante, en la Vega Baja, un territorio de transición, precisamente donde la presión urbanística es salvaje, donde la presión del sobreturismo es salvaje, y donde ahora ya no ocurre de forma aislada que se corte el agua, sino que ya es de forma recurrente. Y no solo se corta en verano, también en otros periodos del año. Ni pasa solo con el agua destinada a la gente y, por lo tanto, con el agua de boca, sino también con la que usan los agricultores.
En el mismo territorio también ya hay una lucha que se va viviendo en toda Europa, que es por la privatización del agua. Tenemos cada vez menos agua y cada vez está gestionada por menos manos y mirando siempre hacia el negocio. Por eso, hacen falta de una vez por todas políticas valientes que custodien el territorio, que nos adapten al cambio climático y que protejan a la ciudadanía, por ejemplo, ante situaciones como la dana que hemos vivido en Valencia. Y hace falta que el agua sea gestionada de forma pública para que sea un derecho garantizado para el conjunto de la ciudadanía.
(El orador acepta responder a una pregunta formulada con arreglo al procedimiento de la «tarjeta azul»)
João Oliveira (The Left), Pergunta segundo o procedimento «cartão azul». – Senhor Deputado, o Governo de Portugal avançou recentemente com uma lei chamada Lei dos Solos, que tem como objetivo permitir a construção em solos onde até hoje essa construção não era permitida. Esta decisão, naturalmente, favorece a especulação imobiliária, mas cria também problemas de desordenamento do território.
O senhor deputado vem da região de Valência — onde ainda recentemente houve uma tragédia, na sequência de umas cheias —, por isso, queria colocar-lhe uma questão precisamente a partir da sua experiência.
Considerando a experiência na região de Valência, decisões como esta do Governo português, de desordenamento do território e de favorecimento da especulação imobiliária, permitem a solução de algum problema, por exemplo, o problema da habitação — que é o pretexto que o Governo português utiliza —, ou o combate à desertificação dos territórios? Ou, pelo contrário, opções destas de desordenamento do território agravam ainda mais as consequências de catástrofes naturais, como aquelas que atingiram a região de Valência?
Vicent Marzà Ibáñez (Verts/ALE), respuesta de «tarjeta azul». – Sí, señor diputado Oliveira, la presión urbanística y la urbanización salvaje de hoy son las víctimas del mañana. Lo hemos visto en nuestra tierra con la dana: se ha construido donde no se podía construir, porque se ha visto que el territorio solo era un espacio de especulación y no para que la gente tuviera garantizado su espacio vital y se protegieran sus vidas.
La gente ha muerto por estar, entre otras cosas, urbanizando territorios que no se pueden urbanizar. Ha habido una dana que ha llegado con esa cantidad de agua brutal porque estaba absolutamente todo cimentado, porque la tierra no ha podido acoger toda el agua también. Por eso es tan importante que se combatan esas iniciativas como la del Gobierno portugués que usted dice, porque urbanizar, insisto, de forma salvaje es crear víctimas en el futuro.
Sebastian Everding (The Left). – Herr Präsident, liebe Kolleginnen und Kollegen! „Wälder gehen den Völkern voran, die Wüsten folgen ihnen“. Das sagte schon im 17. Jahrhundert der französische Schriftsteller Chateaubriand. Der Klimawandel und der massive Einsatz von Düngemitteln verstärken die Bodenerosion und auch das Artensterben. Grundwasserentnahmen für Bergbautätigkeiten, die industrielle Massentierhaltung und die Bewässerung in der Landwirtschaft entziehen Wäldern das Grundwasser, das dringend für die Regeneration in Dürrezeiten benötigt wird. Sie tragen zur Bodenversandung bei, schädigen das Ökosystem und trocknen CO2-Senken wie Moore aus. Hier muss dringend durch mehr Schutzzonen und mehr Entnahmeeinschränkungen gehandelt werden.
Ein weiteres Mittel gegen Wüstenbildung könnte ein stärkerer Fokus auf die Agroforstwirtschaft sein. Dürren bedrohen bereits jetzt die Lebensgrundlage von rund 1,8 Milliarden Menschen weltweit und bringen gefährdete Gemeinschaften immer weiter an den Rand des Abgrundes. Darüber hinaus kosten sie 300 Milliarden US‑Dollar pro Jahr und bedrohen wichtige Wirtschaftssektoren wie die Landwirtschaft, Energie und Wasser. Liebe Frau Kommissarin, liebe Kolleginnen und Kollegen, wie bei allen anderen Aspekten des Klimawandels gilt auch hier: Es ist weitaus günstiger, jetzt zu handeln, als später zu versuchen, die Folgen zu kompensieren.
(Der Redner ist damit einverstanden, auf eine Frage nach dem Verfahren der „blauen Karte“ zu antworten.)
Sander Smit (PPE), Frage nach dem Verfahren der „blauen Karte“. – Herr Everding, ich bin hier, hier oben. Sie haben gerade wieder gewettert gegen die Massentierhaltung, wie Sie das nennen – und zu Unrecht! Wissen Sie eigentlich, dass Ihre Politik der Vertreibung der Bauern aus Europa und auch unsere immer nachhaltigere Tierhaltung zur Entwaldung anderswo auf der Welt beitragen? Denn die Menschen essen weiterhin tierisches Eiweiß.
Also wie machen Sie eigentlich holistische Politik? Oder ist das eigentlich Not-In-my-backyard-Politik – NIMBY? Denn das ist keine Nachhaltigkeit, was Sie hier vorschlagen.
Sebastian Everding (The Left), Antwort auf eine Frage nach dem Verfahren der „blauen Karte“. – Sehr geehrter Herr Kollege! Vielen Dank für den Einwurf, den ich jedoch in keinster Weise nachvollziehen kann. Es ist wissenschaftlich bewiesen, dass eben die industrielle Massentierhaltung – die Tierhaltung grundsätzlich – ein Riesenemittent von Treibhausgasen ist. Und es werden Wälder abgeholzt ohne Ende für den Anbau von Futtermitteln. Und würde das alles wegfallen, wäre mehr Land frei, um Essen für hungernde Menschen anzubauen. Stattdessen wird alles an Tiere verfüttert.
Also hier ist die Perspektive ganz anders: Weniger Tierhaltung ist gut für die Umwelt, für die Menschen und für das Klima sowieso.
Gabriella Gerzsenyi (PPE). – Tisztelt Elnök Úr! A teve helyes állat, de nem szeretnénk közlekedési eszközként használni. Az éghajlatváltozás miatt az elsivatagosodás Magyarországon is egyre nagyobb probléma. Duna-Tisza közi homokhátság hazánk területének mintegy 10%-a, most már az ENSZ szerint hivatalosan is félsivatag.
Ez a kormányzati tétlenségnek a szimbóluma. Csökkennek a terméshozamok, megnehezül a megélhetés, homokviharok előfordulnak, tavak száradnak ki és élőhelyek szűnnek meg. S nem csak környezeti, hanem társadalmi és gazdasági válság is, hiszen veszélyben az élelmiszer-ellátás és elnéptelenedik a vidék.
Már két évtizede tudományos tanulmány és program készült a problémára. Az akkori kormány elfogadta, a Fidesz-kormány azonban tudatosan figyelmen kívül hagyja a szakértők figyelmeztetéseit, elhanyagolja a vízgazdálkodást, a talajvédelmet, ellenben százmilliárdokat költ presztízsberuházásokra, például stadionokra.
A megoldás kulcsa az uniós, nemzeti és a helyi összefogás. Úgy véljük, hogy európai szinten átfogó stratégiára van szükség a fenntartható földhasználat és a vízvisszatartó technológiák támogatására.
A Tisza Magyarország legnépszerűbb pártja. Kormányra kerülésünk után vissza fogjuk állítani az önálló környezetvédelmi minisztériumot. Kiemelten foglalkozni fogunk a talajvédelemmel, vízgazdálkodással, európai forrásokat irányítunk az érintett közösségekhez, és támogatni fogjuk a gazdákat ebben a küzdelemben is.
César Luena (S&D). – Señor presidente, señorías, es un debate en un contexto bastante difícil, porque tenemos al nuevo inquilino de la Casa Blanca y su negacionismo, y un Grupo PPE retardista, ya lo siento. El discurso de ayer del señor Tusk nos lleva por esos senderos peligrosos.
Presento dos ideas que son como dos evidencias. El suelo es un recurso no renovable, es importante no olvidarlo. ¿Saben cuánto han aumentado las sequías en los últimos 25 años? Un 30 %. Y, en este contexto, señora comisaria, ¿qué puede hacer la Unión? Le digo que defender las políticas verdes —al paso que vamos— va a ser algo casi contracultural. Pues mire, en primer lugar, una evaluación de riesgo de desertificación y degradación de las tierras, como sugirió el Tribunal de Cuentas Europeo en el año 2018. No sabemos nada de ese informe. La Ley de vigilancia del suelo, por favor, se lo pido a sus colegas del Grupo PPE, porque la están rebajando y rebajando, como todas las normativas medioambientales. Podemos declararnos como región en riesgo de desertificación en el marco de la Convención de las Naciones Unidas. Para eso no tenemos que esperar a ninguna cumbre internacional, eso podemos hacerlo ya nosotros. Y, sobre todo, presente una estrategia específica de desertificación, como le ha dicho este Parlamento.
Fíjese: hasta cuatro grandes medidas podemos hacer nosotros solos —la Unión Europea— y dar ejemplo en el mundo. Pero claro, hay demasiado retardismo en la derecha. No caiga en eso, señora comisaria, hay muchos Grupos que la vamos a apoyar.
(El orador acepta responder a una pregunta formulada con arreglo al procedimiento de la «tarjeta azul»)
Carmen Crespo Díaz (PPE), pregunta de «tarjeta azul». – Señor presidente, señor Luena, el instrumento NextGenerationEU y el Mecanismo de Recuperación y Resiliencia en España están al 51 % de su compromiso, falta un 49 % y no han tenido perspectiva hídrica, solo perspectiva energética. Si ahora la comisaria Roswall establece una gobernanza para poder utilizar ese dinero en perspectiva hídrica, ¿para el Partido Socialista y el Gobierno de España sería así y darían el visto bueno para los agricultores, las zonas de regadío y las posibilidades de infraestructura hídrica? Las señorías de Vox votaron a favor del señor Sánchez y le dieron la posibilidad de no utilizarlo lo suficiente para infraestructura hídrica. ¿Estarán ustedes a favor si hay una reprogramación de los fondos NextGenerationEU y del Mecanismo de Recuperación y Resiliencia de ese 49 % que aún tienen sin comprometer en España?
César Luena (S&D), respuesta de «tarjeta azul». – Estaba mirando, señor presidente, por si era alguien de la extrema derecha, porque no hubiera aceptado nunca nada, ni tarjeta azul ni verde.
Mire, todo lo relacionado con los fondos europeos, a pesar de su Grupo y de su política en España, lo estamos sacando adelante bien. Y no quiero recordar aquí lo que han intentado ustedes hacer con la vicepresidenta primera, Teresa Ribera. Es decir, que a pesar de que ustedes aquí estén en contra de todo y siempre estén poniendo obstáculos y problemas, nosotros estamos aplicando muy bien los fondos NextGenerationEU en España y lo seguiremos haciendo. Solo le pido una cosa: está bien que me haga esa pregunta, pero después, en España, ayuden, que siempre están en contra de todo.
Jutta Paulus (Verts/ALE). – Herr Präsident, Frau Kommissarin, liebe Kolleginnen und Kollegen! Als ich ein Kind war, war Wüste die Sahara oder die Gobi. Ferne, beeindruckende Orte, beschrieben in den Romanen von Karl May oder den Schilderungen von Sven Hedin. Und heute, nur wenige Jahrzehnte später, sehen wir Wüstenbildung in Spanien, in Portugal, in Italien, in Griechenland, in Ungarn, in Bulgarien. Wer sich da wundert, hat die Wissenschaft ignoriert oder den Einflüsterern der fossilen Industrie geglaubt. Die haben Milliarden investiert, um Zweifel zu säen – Zweifel an den Erkenntnissen, die Exxon selbst schon in den 70ern ermittelt hatte, um sie dann in den Giftschrank zu legen und öffentlich die Wissenschaft zu diskreditieren.
Die Leugner sitzen auch in diesem Haus bei den Rechten, den noch Rechteren und den noch noch Rechteren, und bei der Welt‑Wüsten‑Konferenz haben wir leider auch keine großen Fortschritte gemacht, denn auch hier sitzen ja die Petrostaaten mit am Tisch. Deshalb: Europa muss handeln. Wir brauchen ein Klimaanpassungsgesetz, das naturbasierte Lösungen in den Mittelpunkt stellt, und eine glaubwürdige Unterstützung für die Länder, die am stärksten betroffen sind.
(Die Rednerin ist damit einverstanden, auf eine Frage nach dem Verfahren der „blauen Karte“ zu antworten.)
Maria Grapini (S&D), întrebare adresată conform procedurii „cartonașului albastru”. – Stimată colegă, dumneavoastră ați spus numai o teorie. Care ar fi propunerea dumneavoastră și a grupului dumneavoastră, legat de refacerea terenurilor? Pentru că, din toate dezbaterile, vă opuneți la agricultură, vă opuneți la industrie, vă opuneți la tot! Vrem să avem siguranța alimentară. Cum vedeți acest lucru?
Jutta Paulus (Verts/ALE), Antwort auf eine Frage nach dem Verfahren der „blauen Karte“. – Vielen Dank, Frau Kollegin, für die Frage. Es ist mir ein Rätsel, wo Sie Ihre Anschuldigungen und Informationen hernehmen, denn wir sind ja durchaus die Partei, die für eine bäuerliche, kleinbäuerliche, familienzentrierte Landwirtschaft eintritt, die für eine nachhaltige Landwirtschaft eintritt, die im Einklang mit dem steht, was uns die Wissenschaft empfiehlt.
Da brauchen Sie bloß mal in die Berichte unserer eigenen Agentur zu schauen – die Europäische Umweltagentur ist eine Agentur dieser Europäischen Union. Da sitzen hochmögende Wissenschaftlerinnen und Wissenschaftler, die sich seit Jahren und Jahrzehnten mit diesen Fragen beschäftigen. Und das, was wir in unseren Programmen, in unseren Vorschlägen aufgreifen, entspricht dem, was diese Wissenschaft uns vorschlägt, denn wir stehen auf dem Boden der Wissenschaft und nicht auf dem Boden der Lobbyinteressen, die hier leider ihre Papiere verbreiten.
Νικόλας Φαραντούρης (The Left). – Κύριε Πρόεδρε, η Ευρωπαϊκή Ένωση και τα κράτη μέλη της ας μην ακολουθήσουν στην υποκρισία άλλες χώρες του πλανήτη αυτού. Οι ξηρές περιοχές της Γης σήμερα καλύπτουν περίπου τη μισή έκταση της Γης —41 %— επηρεάζοντας 2 δισεκατομμύρια ανθρώπους αυτού του πλανήτη, και κάνουμε ότι δεν καταλαβαίνουμε. Ας βγάλουμε τις παρωπίδες τις κομματικές και ας πάψουμε, αγαπητοί συνάδελφοι, να αρνιόμαστε την κλιματική κρίση. Τα μέτρα που πρέπει να πάρουμε δεν είναι μόνο οικονομικά. Είναι και μέτρα πολιτικής βούλησης για την αποκατάσταση των αποξηραμένων και των ερημικών εκτάσεων του πλανήτη αυτού. Καλώ σε δράση την Ευρωπαϊκή Ένωση, και να μην μετακινηθεί ούτε εκατοστό από τη θέση της να πρωτοστατεί διεθνώς στην καταπολέμηση της κλιματικής αλλαγής.
Borja Giménez Larraz (PPE). – Señor presidente, el agua es vida y el agua es desarrollo. Hoy vemos como la desertificación avanza. La falta de agua se ha convertido en una amenaza, especialmente para los países y las regiones del sur de Europa. Aunque algunos somos más vulnerables, este desafío nos afecta a todos. Hablamos del acceso a un bien básico. Hablamos de un recurso fundamental para la agricultura y para la ganadería, para la industria, para crear empleo y fijar la población.
La Unión Europea debe implicarse de lleno en el impulso de un pacto europeo del agua que establezca medidas integrales para garantizar una gestión sostenible y eficiente de los recursos hídricos. Y ese pacto hay que dotarlo de fondos: necesitamos fondos para construir y modernizar infraestructuras hidráulicas, como embalses y presas que permitan regular cauces y gestionar periodos de sequía de forma más eficaz. Necesitamos fondos para mejorar y modernizar los sistemas de regadío. Todo ello acompañado de políticas de gestión eficiente del agua. Y hay que actuar con urgencia.
En España, en mi región, Aragón, que tiene zonas profundamente áridas y desérticas, el Parlamento autonómico aprobó por unanimidad en 1992 el llamado Pacto del Agua, un acuerdo que reivindica las obras hidráulicas necesarias para garantizar las necesidades presentes y futuras de la comunidad. Pues bien, en estos treinta años hemos avanzado muy poco: tenemos más de treinta obras pendientes. Sabemos desde hace décadas qué es lo que queremos, lo que necesitamos, pero la falta de voluntad y fondos lo ha dejado en el olvido. Ante la inacción del Gobierno de España, la Unión Europea debe adoptar un papel activo. Debe contribuir a financiar estas obras. Hoy ya no es una opción: es una obligación.
Camilla Laureti (S&D). – Signor Presidente, onorevoli colleghi, la desertificazione va affrontata a livello globale, perché mette a rischio biodiversità, risorse idriche e sicurezza alimentare e fa tremare la giustizia sociale.
Spaventa pensare che, anche a causa degli effetti della desertificazione e della siccità, entro il 2050 oltre 200 milioni di persone potrebbero essere costrette a migrare.
Lo vediamo anche in Europa: il Sud soffre sempre di più per siccità e carenza di acqua. In Italia abbiamo intere regioni che restano per lunghi periodi senz'acqua, anche a causa di una scorretta gestione della risorsa idrica. L'acqua – il nostro bene più prezioso – non è una merce, ma è un diritto, e dobbiamo incentivarne conservazione e riuso e lavorare sulle reti idriche.
Dobbiamo proteggere e ripristinare i nostri suoli, favorire con finanziamenti ad hoc e risorse il passaggio da metodi di coltivazione intensivi a pratiche agricole sostenibili. Se perdiamo i nostri suoli, perdiamo il pianeta.
La desertificazione l'abbiamo vista arrivare e porta anche, e soprattutto, la nostra impronta: per questo, dobbiamo smettere di far finta che non esista e dobbiamo agire sin da ora.
Marco Falcone (PPE). – Signor Presidente, signora Commissaria, onorevoli colleghi, in un momento in cui larga parte del continente fronteggia l'inverno, potrebbe apparire fuori contesto parlare di desertificazione e carenza idrica. Eppure, questo dovrebbe essere l'atteggiamento che qui in Europa dovremmo tutti avere: occuparci per tempo di questa enorme sfida, di questa enorme emergenza, prima che sia troppo tardi.
E ve lo dice chi arriva qua a Strasburgo da una delle due più importanti isole del Mediterraneo, la Sicilia, e rappresenta due delle più importanti isole – assieme alla Sicilia, anche la Sardegna – entrambe fortemente a rischio. Si immagina che più del 50 % del territorio delle due regioni, addirittura entro i prossimi trent'anni, potrebbe essere a rischio desertificazione.
Certo, il cambiamento climatico è un fattore decisivo. Purtroppo, però, la lotta alla desertificazione non può essere affidata solo alle misure collegate in qualche modo al Green Deal. Anzi, questo grande contenitore potrebbe diventare un luogo in cui tutto si perde, e già la Corte dei conti europea, nel 2018, aveva invitato l'Unione europea ad avere una visione completa e a porre in essere dei programmi di pianificazione.
Ecco perché noi del Partito Popolare Europeo siamo per la difesa del territorio, certamente, e riteniamo che le isole debbano essere guardate con grande attenzione. Come? Tramite un serio programma di investimenti e, se vogliamo, di infrastrutture, non solo di transizione energetica.
L'Europa deve avere il coraggio di varare un grande piano di stanziamenti strutturali per la lotta all'avanzare del deserto.
(L'oratore accetta di rispondere a una domanda "cartellino blu")
Kai Tegethoff (Verts/ALE), blue-card question. – Thank you for your words. What you addressed in the end was very clearly the need to invest in infrastructure – how do you see the connection between investing in infrastructure and fighting desertification? How do you implement Green Deal measures, and how can we actually make sure that we really fight the root cause and not just increase the problems that we have already?
Marco Falcone (PPE), risposta a una domanda "cartellino blu". – Noi del Partito Popolare Europeo guardiamo a un approccio molto pragmatico. Certamente, la transizione ecologica diventa per noi il faro, ma al contempo riteniamo che un serio programma di investimenti debba essere calibrato alle esigenze del territorio. Non dobbiamo eccedere in un senso, ma nemmeno in un altro.
Certamente, gli interventi in agricoltura, gli interventi tecnologici e, se vogliamo, anche un serio piano di investimenti, soprattutto in condutture idriche di adduzione e, se vogliamo, di approvvigionamento, possono rappresentare certamente una soluzione.
Lo dico per la Sicilia – io provengo dalla Sicilia – dove l'acqua non manca, ma mancano le infrastrutture. Per cui, grazie per il suo input.
Leire Pajín (S&D). – Señor presidente, señorías, se ha dicho aquí reiteradamente, nos enfrentamos a una crisis aparentemente silenciosa, pero profundamente devastadora: la desertificación, la pérdida de suelos fértiles y de recursos hídricos. De nuevo, es una crisis global que nos afecta a todos, también en Europa, especialmente en el Mediterráneo, en países como España, en regiones como Alicante.
Hasta el 40 % de las tierras del mundo —casi la mitad— están degradadas. Esto supone una amenaza a la biodiversidad, pero también a la seguridad alimentaria. Las cifras lo dejan bien claro: el 90 % de la población mundial pasa hambre; es decir, más de 700 millones de personas, por no hablar de los cientos de miles de desplazados y de refugiados por la desertificación y por el cambio climático.
El derecho a la alimentación es fundamental. Señorías, no podemos estar hablando aquí de las sequías y de la desertificación, pero luego intentar retrasar y retardar las normas que protegen contra la degradación de los suelos o que protegen la biodiversidad. No podemos hablar aquí de las cifras, pero después querer ser más laxos con las leyes que luchan contra eso.
Por eso, señorías, como dijo el Tribunal de Cuentas, como dijo Naciones Unidas y como ha dicho el Consejo, necesitamos un plan ambicioso, transversal, que se coordine con otras Convenciones de las Naciones Unidas, con presupuesto y con objetivos, sin más demora.
Manuela Ripa (PPE). – Herr Präsident! Die Wüstenbildung ist eines der drängendsten Probleme unserer Zeit – nicht nur etwa in Afrika oder in Asien, auch in Europa. 13 EU‑Länder in Süd‑, Mittel‑ und Osteuropa sind nach eigenen Angaben bereits betroffen. Auch in anderen Teilen Europas schreitet die Austrocknung von Böden voran. Zukünftig könnten auch hier Wüsten entstehen. Dass es dringenden Handlungsbedarf gibt, dieses Bewusstsein war nicht ausreichend vorhanden bei der COP16 in Riad. Auch in der EU wird definitiv nicht genügend getan. Probleme sind voranschreitende Bodenversiegelung, Entwaldung, zu intensive Landnutzung, falsche Bewirtschaftung. Der Klimawandel mit Dürren und Starkregenereignissen beschleunigt zudem noch den Verlust fruchtbarer Böden.
Daher ist es von entscheidender Bedeutung, dass wir in Europa neben einer effektiven Wasserstrategie das EU‑Bodengesetz verabschieden – als erster wichtiger Schritt hin zu mehr Bodenschutz und gegen Wüstenbildung. Bei der Wüstenbildung ist es wie beim Klimawandel. Es ist viel kostengünstiger und einfacher, jetzt Gegenmaßnahmen zu ergreifen, als die Dinge umzukehren, wenn der Schaden schon eingetreten ist. Denn dann ist es zu spät.
Jean-Marc Germain (S&D). – Monsieur le Président, mes chers collègues, Bakou, Cali, Riyad, les différentes COP se suivent et se ressemblent. Elles sont toujours utiles par leur existence même, mais jamais à la hauteur: 40 % des sols seraient dégradés dans le monde et 75 % de la population mondiale en sera affectée d'ici à 2050, 75 %. On le sait, les plus vulnérables en sont les premières victimes.
Appelons un chat un chat: cette COP fut une déception. Et si l'Europe a fait preuve de volontarisme sur la promotion de la résilience à la sécheresse, son rôle a été plus ambigu: en s'opposant à un protocole juridiquement contraignant sur la sécheresse, en portant insuffisamment les pratiques agricoles durables et par une contribution financière insuffisante. Le Partenariat mondial de résilience à la sécheresse et ses 12 milliards de promesses a le mérite d'exister. Mais c'est une goutte d'eau, si je puis dire, par rapport aux 2 500 milliards nécessaires pour restaurer le milliard d'hectares de terres dégradées.
Alors que Donald Trump vient de sortir de l'accord sur le climat, faisons preuve de leadership. Allons en Mongolie pour la COP17 avec des propositions et des aides concrètes, faute de quoi la planète et les générations futures ne nous le pardonneront pas.
Dan-Ştefan Motreanu (PPE). – Doamnă comisară, domnule președinte, stimați colegi, deșertificarea afectează deja 13 state membre, iar seceta cauzează pierderi de 9 miliarde de euro anual. Doar în România, 400 de mii de hectare sunt afectate de deșertificare. Adoptarea Regulamentului privind restaurarea naturii impune statelor membre să refacă 20 % din terenurile degradate până în 2030.
Din păcate, regulamentul nu a fost însoțit de alocări bugetare suplimentare. Drept urmare, solicit Comisiei Europene ca în următorul exercițiu financiar să abordeze această insuficiență și să pună fonduri concrete la dispoziția țărilor din Uniune.
Totodată, pentru menținerea securității alimentare, este esențial să sporim investițiile în dezvoltarea sistemelor de irigații inteligente, utilizarea apelor urbane reziduale tratate, captarea apei pluviale și construirea de rezervoare.
În plus, rezultatele cercetării privind desalinizarea apei marine din programul Orizont Europa trebuie să fie accesibile statelor membre pentru implementarea acestor tehnologii moderne la costuri reduse.
Stefano Bonaccini (S&D). – Signor Presidente, onorevoli colleghi, siccità, incendi e pratiche produttive che minano la fertilità dei suoli stanno innalzando il rischio di desertificazione anche qui in Europa, dove 13 paesi, tra cui il mio e altri sei nel bacino del Mediterraneo in particolare, sono colpiti da questo fenomeno.
A rimetterci sono produzione e sicurezza alimentare, tessuto sociale ed economico delle aree colpite, e i nostri agricoltori, prime vittime dei cambiamenti climatici che qualcuno, addirittura ancora oggi, nega.
L'Unione europea deve essere protagonista in questa sfida a livello globale, diffondendo nei paesi più a rischio buone pratiche – ad esempio, irrigazione di precisione o depurazione e riuso agricolo delle acque reflue – e con un piano europeo per le acque, e per l'acqua, che con più risorse per le politiche di sviluppo regionale e rurale – confido per delega nel Commissario Fitto – sostenga e semplifichi investimenti per una maggiore capacità di accumulo – dighe invasi, bacini e reti di distribuzione più efficienti – e autorizzi nuove colture che necessitano di meno acqua.
Il prossimo bilancio pluriennale, allora, deve diventare l'occasione per migliorare alcune politiche dell'Unione e sostenere con i fatti, e non le parole, cittadini e imprese nel contrasto al cambiamento climatico.
Ştefan Muşoiu (S&D). – Domnule președinte, doamnă comisară, dragi colegi, la nivelul Uniunii, deșertificarea afectează 8 % din teritoriu, așa cum au precizat și colegii mei antevorbitori. Zonele cele mai prejudiciate însă sunt cele din Europa Centrală, de Sud și de Est. Și țara mea, România, suferă din cauza acestui proces nesănătos al naturii. 40 % din suprafața sa agricolă este în pericol să se transforme în dune de nisip.
De aceea, nu trebuie să permitem ca acest neajuns major să devină o amenințare la adresa siguranței alimentare a generațiilor viitoare de europeni. Acest fenomen grav trebuie decelerat prin strategii comunitare concrete și ferme.
Trebuie să avem în vedere că micii fermieri din toate aceste zone de pe continent, afectate de deșertificare, sunt și ei în pericol. Nu au cum să se lupte singuri împotriva naturii și trebuie să le venim în ajutor. Au nevoie de susținere financiară europeană care să dubleze eforturile mai mari sau mai mici ale guvernelor naționale. Mizez pe înțelepciunea noastră comună și pe o reacție mai bine conturată a Comisiei pentru frânarea acestui fenomen natural periculos.
Interventions à la demande
Grzegorz Braun (NI). – Mr President, Laudetur Jesus Christus. The worst disaster – highly unnatural disaster – that ever hit Europe is you, the European Commission and the majority of this House. You just cannot help coming up with constant ideas of how to solve problems that you yourself create by implementing your Euro-Communist doctrines.
The best climate policy that we can – and should – afford would be good climate for business, instead of overregulation, overtaxation. I can see that this today's debate leads to a new assault, new attack on our nations. The Blue Deal is coming after the Green Deal, and here you have to prepare it by producing some proper propaganda, quantum. So this all makes no sense; the European Union, the Euro co-host, should be overthrown.
Hélder Sousa Silva (PPE). – Senhor Presidente, Senhora Comissária, a desertificação é um desafio crescente que se coloca à União Europeia, especialmente nos Estados-Membros do Sul e, particularmente, próximos do Mediterrâneo.
A falta de água, a exaustão dos solos e as alterações climáticas são, hoje, uma dura realidade nalgumas zonas da União e, além disso, assistimos também ao despovoamento de algumas regiões do interior por falta de atratividade e de competitividade.
Portugal enfrenta cumulativamente estes dois problemas. As regiões do Alentejo e do Algarve evidenciam uma brutal falta de água, quer para agricultura, quer para consumo humano. E as regiões próximas da fronteira com Espanha sofrem de despovoamento.
Em resultado destas duas situações, assistimos a fluxos migratórios do interior para o litoral, das zonas rurais para as zonas urbanas, que são verdadeiros problemas. Por isso, considero que o próximo quadro financeiro plurianual deve responder à desertificação e ao despovoamento e, assim, resolver o problema de coesão territorial que enfrentamos na nossa União.
Seán Kelly (PPE). – (Níor phioc an micreafón suas tús na hóráide) ... labhairt ar an ábhar tábhachtach seo, gaineamhlú an domhain.
And depending on who you're listening to, between 20 % and 40 % of land is threatened with desertification, particularly in places like the Sahel, Gobi Desert, South America. I think it's good that the European Union are now emphasising that deforestation, in particular, has to end in any free trade deals we'll be doing.
Within Europe, we will be shortly discussing the next CAP and, obviously, protection of the soil, nature restoration are going to be key in that. And I would make one suggestion: give every farmer in Europe a minimum of 50 trees native to their own area to set on their farm. This would help to restore nature, protect the soils and be a small step to end desertification.
Bímis ag dul ar aghaidh de réir a chéile, mar de réir a chéile a dhéantar na caisleáin.
(Fin des interventions à la demande)
Jessika Roswall, Member of the Commission. – Mr President, honourable Members, your interventions show how important it is for the EU to continue tackling the interconnected challenges of droughts, land use, climate change, biodiversity loss and water scarcity together for our economy, our security and our livelihoods. They show that we are not ignoring the difficulties we face in the current geopolitical climate. And as many of you have also mentioned, we are all affected.
I just also want to say – and this is to César Luena – that the Commission is not ignoring this. And I just want to repeat one thing that I said in my first remark: the Commission is responding to the recommendation of the European Court of Auditors by developing a methodology to assess land degradation and desertification for the EU.
Although we didn't leave Riyadh with all our desired outcomes, we should still acknowledge and build on the important progress that was made. So now we need to keep up the momentum. We need to accelerate implementation at national and international levels, and continue our work to agree on the outstanding COP16 decisions, especially on droughts.
Many of you have underlined the importance of water and the need to make progress on strengthening our water resilience, so I also want to say – as I said earlier, and I know you know – that the Commission has made it a priority to present a new strategy on this.
I know Parliament is already making progress on its reports on this. I thank you today for your input, and I look forward to close dialogue with you, with your rapporteur, Thomas Bajada, and all of you on this important topic, and of course, on continuing fighting desertification.
Le Président. – Le débat est clos.
Déclarations écrites (article 178)
Javi López (S&D), por escrito. – El suelo es un recurso no renovable y crítico para nuestra supervivencia. En los últimos 25 años, las sequías aumentaron casi un 30 % y afectaron a 1 800 millones de personas. Pese a los avances discutidos en la CP16 de Riad, seguimos sin respuestas claras y concretas.
En la Unión, necesitamos una evaluación del riesgo de desertificación —como pidió el Tribunal de Cuentas en su Informe Especial sobre desertificación de 2018—, así como mayor ambición en la negociación de la Ley de vigilancia del suelo para neutralizar los numerosos intentos del PPE y de la derecha para debilitarla.
Asimismo, la Unión debería declararse como parte en riesgo de desertificación en el marco de la Convención de Lucha contra la Desertificación de las Naciones Unidas, como pidió el Parlamento en su informe sobre la Estrategia sobre Biodiversidad de junio de 2021.
Por último, necesitamos que la Comisión presente una estrategia de desertificación que aborde este fenómeno desde diferentes ámbitos y proporcione una visión conjunta que nos permita alcanzar la meta de neutralidad de la degradación de la tierra en 2030. La desertificación es una amenaza ambiental y un desafío social, económico y de seguridad alimentaria. No podemos permitirnos la inacción.