Πληρη πρακτικα των συζητησεων

Τετάρτη 31 Μαΐου 2006 - Βρυξέλλες

20. Ευρωπαϊκό έτος διαπολιτισμικού διαλόγου (2008) (συζήτηση)

  Πρόεδρος. Η ημερήσια διάταξη προβλέπει τη συζήτηση της έκθεσης (A6-0168/2006) της κ. Hennicot-Schoepges, εξ ονόματος της Επιτροπής Πολιτισμού και Παιδείας, για το Ευρωπαϊκό Έτος Διαπολιτισµικού Διαλόγου (2008) [(COM(2005)0467 C6-0311/2005 2005/0203 (COD)].

  Andris Piebalgs, Μέλος της Επιτροπής. (EN) Κύριε Πρόεδρε, θα ήθελα να εκφράσω την ευγνωμοσύνη μου προς την Επιτροπή Πολιτισμού και Παιδείας, και ιδιαίτερα την κ. Hennicot-Schoepges, και προς τις υπόλοιπες εμπλεκόμενες επιτροπές, για τα πολύτιμα σχόλια και τις τροπολογίες επί της πρότασης της Επιτροπής σχετικά με το Ευρωπαϊκό Έτος Διαπολιτισμικού Διαλόγου.

Είμαι πολύ χαρούμενος που το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο συμμερίζεται την άποψη της Επιτροπής σχετικά με τη σημασία του διαπολιτισμικού διαλόγου και την προτεραιότητα που πρέπει να του δοθεί στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Η Επιτροπή χαιρετίζει την πλειονότητα των τροπολογιών. Η Επιτροπή έχει ιδιαίτερη ευαισθησία απέναντι στην έκκληση για δραστική συνεργασία με την κοινωνία των πολιτών και στην έμφαση που δίνεται στον ρόλο της εκπαίδευσης. Επίσης, επικροτούμε την έμφαση που δίνεται στη συμβολή των διαφορετικών πολιτισμών και εκφράσεων ποικιλομορφίας στην κληρονομιά των κρατών μελών, καθώς και στην ευρωπαϊκή ταυτότητα. Είμαστε υπέρ της διασφάλισης της αδιάλειπτης συνέχειας με το Ευρωπαϊκό Έτος της Ισότητας Ευκαιριών για Όλους το 2007. Η Επιτροπή είναι επίσης υπέρ μιας αναφοράς –κατά προτίμηση σε κάποια αιτιολογική σκέψη– στο γεγονός ότι ο διαπολιτισμικός διάλογος περικλείει διαστάσεις που αφορούν τις θρησκείες και τα πιστεύω.

Ωστόσο, η Επιτροπή θα ήθελε να εκφράσει κάποιες ανησυχίες σχετικά με ορισμένες τροπολογίες. Πρώτον, δεν μπορούμε να προσυπογράψουμε τον περιορισμό των πόρων για την επικοινωνιακή και ενημερωτική εκστρατεία σε 2 εκατ. ευρώ. Η εμπειρία που έχουμε αποκομίσει από προηγούμενα Ευρωπαϊκά Έτη αποδεικνύει ότι αυτές οι εκστρατείες είναι σημαντικές για την επίτευξη της ευαισθητοποίησης, και οι εκθέσεις αξιολόγησης πάντα επισημαίνουν την έλλειψη πόρων ως ένα σημείο που αφορά το συγκεκριμένο θέμα. Η Επιτροπή θα μπορούσε να επιδείξει κάποια ευελιξία απέναντι στην αρχική της πρόταση για έναν προϋπολογισμό ύψους 4,5 εκατ. ευρώ, αλλά σίγουρα όχι για μια τόσο δραστική περικοπή.

Άλλο ένα οικονομικό θέμα είναι το επίπεδο συγχρηματοδότησης των δράσεων σε εθνικό επίπεδο, την αύξηση του οποίου προτείνει μια τροπολογία έως και 80%. Όπως δηλώνεται ξεκάθαρα, λόγω του περιορισμένου προϋπολογισμού του Έτους, αυτή η αλλαγή θα μείωνε σημαντικά τον αριθμό των διοργανώσεων που θα μπορούσαν να συγχρηματοδοτηθούν, καθώς και τη δέσμευση των γονέων σε εθνικό επίπεδο. Η αρχική πρόταση για 50% συγχρηματοδότηση είναι η συνήθης μορφή που τηρήθηκε όλα τα προηγούμενα Ευρωπαϊκά Έτη.

Πολλές τροπολογίες προκαλούν ασυμφωνία μεταξύ του γεωγραφικού εύρους του Έτους, το οποίο περιορίζεται στην Ευρωπαϊκή Ένωση, και ορισμένων νέων στόχων και δράσεων που θα πραγματοποιηθούν αναφορικά με τρίτες χώρες. Η Επιτροπή πρότεινε τη συγκέντρωση του συγκεκριμένου μέσου στο Έτος Διαπολιτισμικού Διαλόγου στην Ευρωπαϊκή Ένωση, ενώ δεσμεύτηκε να αναπτύξει μια παράλληλη προσπάθεια για τον διάλογο εντός και σε συνεργασία με τρίτες χώρες με βάση μέσα εξωτερικών σχέσεων.

Ορισμένες τροπολογίες περιέχουν προβληματικές αναφορές σε αρκετές πολύ συγκεκριμένες δράσεις. Η Επιτροπή πιστεύει ότι το Έτος θα πρέπει να είναι μια διαδικασία από κάτω προς τα πάνω, όπου τα σχέδια και οι πρωτοβουλίες θα προέρχονται από τους εταίρους μας, ιδιαίτερα από την κοινωνία των πολιτών. Με δεδομένο τον περιορισμένο αριθμό πρωτοβουλιών που μπορούν να υποστηριχθούν, η εισαγωγή αναφορών σε συγκεκριμένες δράσεις στο πλαίσιο της νομικής βάσης θα παρακώλυε τη δημιουργικότητα των εταίρων μας και θα οδηγούσε σε δυσκολίες ως προς την εφαρμογή.

Τελευταίο αλλά εξίσου σημαντικό, η Επιτροπή κατανοεί και εκτιμά τη βούληση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου να έχει στενή σχέση με τη διαδικασία. Δυστυχώς, δεν μπορεί να στηρίξει την τροπολογία που προτείνει τη συμμετοχή των εκπροσώπων του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στη Συμβουλευτική Επιτροπή. Η επιτροπολογία είναι ένα ιδιαίτερα κωδικοποιημένο θέμα. Θέλουμε να εμμείνουμε στους υφιστάμενους νόμους. Σας ευχαριστώ για την προσοχή σας.

  Erna Hennicot-Schoepges (PPE-DE), εισηγήτρια. – (FR) Κύριε Πρόεδρε, κύριε Επίτροπε, σας ευχαριστώ που παρουσιάσατε με τόση σαφήνεια τις απόψεις της Επιτροπής. Θα ήθελα αρχικά να ευχαριστήσω τους συναδέλφους που με στήριξαν στα καθήκοντά μου, όλες τις επιτροπές που υπέβαλαν τροπολογίες και όλους όσους μου έδωσαν συμβουλές.

Η αρχική πρόταση της Επιτροπής ήταν, αναμφίβολα, πολύ ευρεία, κάπως ασαφής και πολύπλοκη, αλλά ο στόχος της ήταν να έχει γενικό χαρακτήρα. Το ερώτημα που πρέπει να εξετάσει το Κοινοβούλιο είναι: μπορούμε να εκφράσουμε προσδοκίες και να δρομολογήσουμε μια πρωτοβουλία διαπολιτισμικού διαλόγου χωρίς να επεκτείνουμε εκ των προτέρων το θέμα στα ζητήματα που μας ενδιαφέρουν πραγματικά, καθώς και χωρίς να συζητάμε για ακανθώδη θέματα όπως ο διαθρησκευτικός διάλογος;

Θελήσαμε να αποσαφηνίσουμε ορισμένα θέματα στο κείμενό μας. Πρώτον, γίνεται αναφορά, στο άρθρο 2, στις κοινές αξίες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Υιοθετώντας το Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων, καθιστούμε αρκετά σαφές ότι η κοινή μας βάση και αυτή που έχουμε όλοι δεχτεί είναι εκείνη που μας εγγυάται την απουσία διακρίσεων μεταξύ των φύλων και την ισότητα ευκαιριών από όλες τις απόψεις. Δεν χρειάζεται να το επαναλαμβάνουμε συνέχεια.

Υπάρχει επίσης το ζήτημα της επέκτασης της δράσης μετά το 2008, και της ενεργοποίησης του διαλόγου σε μια μεγάλη σειρά πρωτοβουλιών που έχουν ήδη ξεκινήσει στα κοινοτικά προγράμματα. Δεν υπάρχει καμία αμφιβολία ότι η παιδεία θα είναι ζωτικής σημασίας σχετικά, το ίδιο και η συμμετοχή της κοινωνίας των πολιτών· η συνεργασία με όλους τους φορείς της κοινωνίας των πολιτών είναι απαραίτητη. Είναι προφανές ότι τα μέσα μαζικής ενημέρωσης θα διαδραματίσουν σημαντικό ρόλο και θα πρέπει να αξιοποιήσουμε την ευκαιρία των μεγάλης κλίμακας συγκεντρώσεων και των συμβολικών γεγονότων που έχουν προγραμματιστεί για το 2008 ώστε να καταπολεμήσουμε, ειδικότερα, τη σωματεμπορία και τον εξαναγκασμό σε πορνεία.

Πρέπει επίσης να συμπεριληφθούν και άλλοι διεθνείς οργανισμοί, όπως το Συμβούλιο της Ευρώπης και η Unesco. Αυτό δεν σημαίνει ότι ο ενδο-ευρωπαϊκός διάλογος δεν πρέπει να παραμένει στο προσκήνιο, αλλά απλούστατα ότι πρέπει να λαμβάνουμε υπόψη τις κοινές δράσεις που έχουν ήδη δρομολογηθεί από την Unesco. Σχετικά, θα ήθελα να επιστήσω την προσοχή στην ψηφοφορία σχετικά με την πολιτισμική πολυμορφία, όπου οι 25 εκφράστηκαν με μία φωνή.

Ένα άλλο θέμα: θα πρέπει να αναπτυχθεί η δικτυακή πύλη και, εφόσον η Επιτροπή δηλώνει ότι δεν μπορεί να συμφωνήσει σε μειωμένο προϋπολογισμό για την επικοινωνία και την ενημέρωση, θα ρωτήσω τον Επίτροπο μήπως θα μπορούσε να αυξηθεί ο συνολικός προϋπολογισμός. Η Επιτροπή Πολιτισμού και Παιδείας του έχει ήδη τονίσει ότι ένας προϋπολογισμός 10 εκατομμυρίων ευρώ, είναι υπερβολικά χαμηλός για την επίτευξη των στόχων αυτού του έτους. Γνωρίζουμε ότι ο πολιτισμός είναι πάντα ο φτωχός συγγενής όσον αφορά τον προϋπολογισμό. Σε αυτές τις συνθήκες, η παρατήρησή σας ότι θα θέλατε να επιστρέψετε στον αρχικό προϋπολογισμό δεν είναι ικανοποιητική. Θα θέλαμε να σας ζητήσουμε να καταβάλετε μια ακόμη προσπάθεια στο επίπεδο του συνολικού προϋπολογισμού, ώστε να μπορέσουμε να αυξήσουμε το ποσό που διατίθεται για την επικοινωνία και την ενημέρωση.

Όσον αφορά τον διάλογο με τον θρησκευτικό κόσμο, πρέπει να τονίσω στο σημείο αυτό, κύριε Πρόεδρε, ότι μόλις χθες, ο Πρόεδρος του Συμβουλίου και ο Πρόεδρος της Επιτροπής ξεκίνησαν μια συζήτηση με τους εκπροσώπους των θρησκευτικών κοινοτήτων σχετικά με το θέμα των θεμελιωδών δικαιωμάτων και του αμοιβαίου σεβασμού. Εντούτοις, το Κοινοβούλιο καλείται να αναφέρει αυτήν την πτυχή μόνο στις αιτιολογικές σκέψεις, ενώ κατά την άποψή μου, το Κοινοβούλιο θα πρέπει επίσης να είναι έτοιμο να συμμετάσχει στον διάλογο αυτό. Δεν μπορούμε πια να διατηρούμε τέτοια ταμπού στην κοινωνία μας. Πρέπει να προωθούμε και να αναλύουμε τα δύσκολα θέματα. Οι θρησκείες και η απόρριψή τους αποτελούν βασικό παράγοντα στη διαδικασία της κοινωνικής ταυτοποίησης, της ένταξης καθώς και του κοινωνικού αποκλεισμού. Θα ήθελα να τονίσω, με την υποστήριξη των συναδέλφων μου, τη σημασία αυτής της πτυχής του διαπολιτισμικού διαλόγου με την ευρύτερη έννοια.

Τέλος, κύριε Πρόεδρε, δεν θα πρέπει να αγνοήσουμε το γεγονός ότι συγκεκριμένες δράσεις θα είναι αναμφίβολα ένας τρόπος έλξης της προσοχής. Γιατί να μην δημιουργήσουμε ένα βραβείο διαλόγου στο Κοινοβούλιο, όπως το βραβείο Ζαχάρωφ για τα ανθρώπινα δικαιώματα; Γιατί να μην διοργανώσουμε ένα διαπολιτισμικό φόρουμ στο Κοινοβούλιο για να κλείσουμε τη χρονιά, δίνοντας έτσι στο Κοινοβούλιο την ορατότητα που του αξίζει σχετικά με αυτά τα θέματα;

  Patrick Gaubert (PPE-DE), συντάκτης γνωμοδότησης της Επιτροπής Εξωτερικών Υποθέσεων. – (FR) Κύριε Πρόεδρε, κύριε Επίτροπε, κυρίες και κύριοι, ως συντάκτης της γνωμοδότησης της Επιτροπής Εξωτερικών Υποθέσεων, θα ήθελα καταρχάς να συγχαρώ την εισηγήτρια για την εξαιρετική της εργασία και τη σημασία που έδωσε στη συνεργασία μας.

Το ευρωπαϊκό σχέδιο αντλεί τον πλούτο του από την πολιτισμική πολυμορφία των κρατών μελών της Ένωσης. Έτσι, ο διαπολιτισμικός διάλογος είναι σήμερα, περισσότερο παρά ποτέ, μια διαδικασία που πρέπει να ενθαρρύνεται. Το ευρωπαϊκό έτος διαπολιτισμικού διαλόγου θα είναι η ευκαιρία. Για να επιτευχθεί, σκέπτομαι μια αμφίδρομη επικοινωνία.

Οι ευρωπαίοι πολίτες πρέπει να μπορούν να έχουν πρόσβαση στους πολιτισμούς άλλων ευρωπαϊκών και μη ευρωπαϊκών χωρών, κυρίως των γειτονικών τους χωρών. Παράλληλα, πρέπει να αυξηθεί η ενημέρωση του υπόλοιπου κόσμου σχετικά με τους πολιτισμούς και τις αξίες της Ένωσης ώστε να προαχθεί η αμοιβαία κατανόηση. Ομοίως, ο διαπολιτισμικός διάλογος θα πρέπει να αποτελέσει κινητήρια δύναμη για την κοινωνική ένταξη των μεταναστών.

Ως σκιώδης εισηγητής της Επιτροπής Πολιτικών Ελευθεριών, Δικαιοσύνης και Εσωτερικών Υποθέσεων για το Ευρωπαϊκό Έτος το 2007, θα ήθελα να τονίσω τη σημασία της συνοχής και της συνεκτικότητας των δράσεων που θα πραγματοποιηθούν το 2007 για την υποστήριξη της ισότητας των ευκαιριών για όλους, και θα ήθελα επίσης να τονίσω τη σημασία της συνοχής στις δράσεις που αποτελούν μέρος του πολιτισμικού διαλόγου του 2008, καθώς αυτά τα δύο έτη συμπληρώνουν το ένα το άλλο. Καλώ επίσης την Επιτροπή και τους εμπλεκόμενους φορείς –κυρίως την κοινωνία των πολιτών όπως ανέφερε ο Επίτροπος– να εκμεταλλευτούν την ευκαιρία των μεγάλων γεγονότων που έχουν προγραμματιστεί για το 2008, όπως το Παγκόσμιο Κύπελλο ποδοσφαίρου ή οι Ολυμπιακοί Αγώνες, για να ενημερώσουν περισσότερο το κοινό, και κυρίως την ομάδα στόχο των νέων ανθρώπων, σχετικά με τη σημασία του διαπολιτισμικού διαλόγου.

  Lidia Joanna Geringer de Oedenberg (PSE), συντάκτρια γνωμοδότησης της Επιτροπής Προϋπολογισμών. – (PL) Κύριε Πρόεδρε, η ιδέα ότι το 2008 πρέπει να ανακηρυχθεί Ευρωπαϊκό Έτος Διαπολιτισμικού Διαλόγου ανέκυψε σε σχέση με τη διεύρυνση της ΕΕ προκειμένου να συμπεριλάβει 10 νέα κράτη μέλη, που έχουν προσθέσει πολιτιστική, γλωσσική και θρησκευτική πολυμορφία στην Κοινότητα. Η εν λόγω πρωτοβουλία είναι απολύτως κατάλληλη για τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει σήμερα η Ευρώπη, και επιλαμβάνεται πλήρως της ανάγκης πολυεπίπεδου διαλόγου με στόχο την οικοδόμηση αμοιβαίας κατανόησης βάσει του σεβασμού και της ανοχής.

Δυστυχώς, αυτή η ευγενής ιδέα δεν στηρίχθηκε από κατάλληλο προϋπολογισμό. 10 εκατομμύρια ευρώ διαιρεμένα σε 27 χώρες, χωρίς πρόσθετη στήριξη από τα κράτη μέλη, δεν θα καλύψουν μεγαλεπήβολα ή πραγματικά πολύτιμα πολιτιστικά γεγονότα. Πρέπει, ωστόσο, να ελπίζουμε ότι με την κατάλληλη χρήση άλλων προγραμμάτων που αποσκοπούν στη χρηματοδότηση πολιτιστικών δράσεων, και με τη συμμετοχή εκπροσώπων της κοινωνίας των πολιτών, μη κυβερνητικών και θρησκευτικών οργανώσεων, σχολείων, πανεπιστημίων και ειδικά των μέσων ενημέρωσης, θα είμαστε σε θέση να ενώσουμε τις δυνάμεις μας προκειμένου να επιτύχουμε τους φιλόδοξους στόχους για το 2008 παρά τον μέτριο και συμβολικό προϋπολογισμό. Αυτό θα χρησιμεύσει προκειμένου να καταστεί διάλογος, αντί πολιτιστικός μονόλογος για εξοικονόμηση χρημάτων.

  Ρόδη Κράτσα-Τσαγκαροπούλου (PPE-DE), Εισηγήτρια της γνωμοδότησης της Επιτροπής Δικαιωμάτων των Γυναικών και Ισότητας των Φύλων. – Κύριε Πρόεδρε, κύριε Επίτροπε, κυρίες και κύριοι, θα ήθελα κατ' αρχάς να ευχαριστήσω την εισηγήτρια και τους συντάκτες γνωμοδότησης, διότι με την εργασία τους ανέδειξαν όλες τις πτυχές και τις δυνατότητες του έτους διαπολιτισμικού διαλόγου.

Η πρωτοβουλία αυτή είναι άμεσα συνδεδεμένη με όλες τις εσωτερικές και εξωτερικές προκλήσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Πράγματι, η διατήρηση και η ενίσχυση της πολυπολιτισμικότητας της Ευρώπης είναι καθοριστικός παράγοντας για την ολοκλήρωσή της. Παράλληλα ένας διάλογος πολιτισμών και πολιτών από όλον το κόσμο, διότι οι πολίτες είναι οι φορείς των πολιτισμών, είναι απαραίτητος για την ειρήνη και την ισορροπία.

Η παράδοση της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αλλά και οι αναπτυξιακοί μας στόχοι, επιβάλλουν μια ανοικτή κοινωνία διαλόγου αναζήτησης κοινών αξιών με τους πολίτες άλλων χωρών που βρίσκονται στα κράτη μέλη μας σχετικά με την αλληλοκατανόηση, την αλληλοεκτίμηση και την άμβλυνση των διακρίσεων.

Εκ μέρους της Επιτροπής των Δικαιωμάτων των Γυναικών θα ήθελα να τονίσω τη σημασία που έχει να εργαστούμε στο πλαίσιο αυτό για την αντιμετώπιση των διακρίσεων που υφίστανται οι γυναίκες, αλλά και την ενθάρρυνση της συμμετοχής τους σε όλες τις δραστηριότητες και πρωτοβουλίες του διαπολιτισμικού διαλόγου.

  Doris Pack, εξ ονόματος της Ομάδας PPE-DE. – (DE) Κύριε Πρόεδρε, κυρίες και κύριοι, θα ήθελα να ευχαριστήσω τη συνάδελφο κ. Hennicot-Schoepges για την εξαίρετη εργασία της. Χωρίς να θέλω να προσβάλω τον Επίτροπο, θα ήθελα να πω ότι η εισηγήτρια έδωσε πολύ περισσότερη ζωή σε αυτήν την αρχικά μάλλον διοικητικού χαρακτήρα πρόταση. Όμως, οι προτάσεις της Επιτροπής αφήνουν πάντα περιθώρια για βελτιώσεις.

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο είναι ένα δημοκρατικό βήμα όπου ο πολιτικός διάλογος έχει σχέση με τη ζωή, την καθημερινότητα και τις έννοιες των πολιτών. Στην επικράτεια της Ευρωπαϊκής Ένωσης δεν ανεγέρθηκαν μόνο καθεδρικοί ναοί – υπήρξε και θέατρο της Γαλλικής Επανάστασης και της διακήρυξης των ανθρώπινων και πολιτικών δικαιωμάτων, καθώς και κοιτίδα του κράτους δικαίου και του κράτους προνοίας.

Η ΕΕ έχει μια κοινή πολιτιστική κληρονομιά και σέβεται την πολιτισμική πολυμορφία. Γι’ αυτό θα ήθελα να δώσω μεγάλη έμφαση στο γεγονός ότι ο διάλογος μεταξύ των θρησκειών πρέπει να παίζει μείζονα ρόλο στον διαπολιτισμικό διάλογο. Αν θέλουμε να προωθήσουμε τον διάλογο μεταξύ των πολιτισμών –πράγμα που θα έπρεπε να κάνουμε– χωρίς να μνημονεύουμε τον διάλογο μεταξύ των θρησκειών, τον προδίδουμε. Δεν πρέπει να τον θεωρούμε εμπόδιο παρά πρόκληση ή και μια ευκαιρία για βελτίωση της αμοιβαίας κατανόησης και για μια αρμονική συμβίωση.

Ενόψει της σημερινής αντιπαράθεσης με το Ισλάμ, δεν είναι τώρα η κατάλληλη ώρα για να αγνοήσουμε τις ρίζες μας, να τις αρνηθούμε και να τις αποποιηθούμε. Εδώ βρισκόμαστε σε αμυντική στάση. Πρέπει να μιλάμε με αυτοπεποίθηση, γιατί μόνο έτσι μπορούμε να ξεκινήσουμε τον διάλογο.

Η παιδεία πρέπει να παίξει επίσης σημαντικό ρόλο στις δράσεις τόσο σε ευρωπαϊκό, όσο και σε εθνικό και περιφερειακό επίπεδο. Οι δράσεις για την εκπαίδευση των πολιτών και για την προαγωγή της κατανόησης της διαφορετικότητας των άλλων συμβάλλουν σε έναν εποικοδομητικό και αποτελεσματικό διάλογο. Ειδικά τα εκπαιδευτικά ιδρύματα πρέπει να παίξουν ρόλο σε αυτό το ευρωπαϊκό έτος. Το Ευρωπαϊκό Έτος Διαπολιτισμικού Διαλόγου δίνει και την ευκαιρία για διάδοση διδακτικού και εκπαιδευτικού υλικού για τους διάφορους πολιτισμούς.

Ο διαπολιτισμικός διάλογος έχει εξαιρετική πολιτική σημασία. Ωστόσο, έχει σημασία μόνον εφ’ όσον συμπεριλαμβάνει και τον διάλογο μεταξύ των θρησκειών και την παιδεία. Μόνο τότε μπορεί να αποφέρει καρπούς και μόνο έτσι θα έχει ψυχή.

  Maria Badia i Cutchet, εξ ονόματος της Ομάδας PSE. – (ES) Κύριε Πρόεδρε, θα ήθελα να ευχαριστήσω την κ. Hennicot-Schoepges για την εργασία της σε αυτή την έκθεση. Αύριο θα εγκρίνουμε την έκθεση σχετικά με το Ευρωπαϊκό Έτος Διαπολιτισμικού Διαλόγου (2008), μια πρωτοβουλία που αναμφίβολα θα προωθήσει τον διάλογο μεταξύ όλων των πολιτισμών και των λαών διαφορετικής καταγωγής που διαμένουν στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Το έτος 2008 θα συμβάλει στην ολοκλήρωση και στη συνοχή στο πλαίσιο των κοινωνιών μας, όπως και στην ειρηνική διακυβέρνηση σε όλη τη διεθνή κοινότητα. Ο στόχος είναι να καταστεί δυνατό να μετατραπεί αυτή η ποικιλομορφία σε μια ευκαιρία για όλους. Τα κράτη και όλα τα αρμόδια επίπεδα διοίκησης πρέπει να προωθήσουν εκπαιδευτικές πολιτικές βασισμένες σε αξίες και στον σεβασμό της ποικιλομορφίας και της ισότητας των λαών, εξαλείφοντας τις προκαταλήψεις που είναι συχνά αιτία καχυποψίας και ξενοφοβικών συμπεριφορών. Επομένως, απαιτείται μια σταθερή και υπεύθυνη προσέγγιση, η οποία αποσκοπεί στην προώθηση της γνώσης, της συνεργασίας, του σεβασμού και της αμοιβαίας κατανόησης.

Ωστόσο, αυτός ο διάλογος πρέπει να βασίζεται στην πεποίθηση ότι ο πολιτισμός αποτελείται από μια ολόκληρη σειρά πολύ διαφορετικών αξιών και παραδόσεων –συμπεριλαμβανομένων των θρησκευτικών παραδόσεων– και τον σεβασμό για όλες τις πολιτισμικές ευαισθησίες και όλες τις θρησκευτικές πεποιθήσεις, και πιστεύω ότι οι τελευταίες αποτελούν προσωπικό θέμα για κάθε άτομο.

Αυτό το πρόγραμμα σαφώς απευθύνεται προς τα μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αλλά, όπως έχω πει, λόγω της σημασίας του όσον αφορά την παγκόσμια διακυβέρνηση, πρέπει να συμπληρώσει το μοναδικό σχέδιο σε παγκόσμιο επίπεδο για την προώθηση του διαπολιτισμικού διαλόγου που υπάρχει στο πλαίσιο των Ηνωμένων Εθνών: τη Συμμαχία των Πολιτισμών.

Όπως γνωρίζετε, ήταν πρωτοβουλία του ισπανού πρωθυπουργού, José Luis Rodríguez Zapatero, και του τούρκου πρωθυπουργού, και έχει σήμερα την υποστήριξη του συνόλου των Ηνωμένων Εθνών.

Είμαι πεπεισμένη ότι, όταν εφαρμοστεί αυτό το πρόγραμμα, αυτή η συμπληρωματικότητα θα γίνει φανερή, διότι στην πραγματικότητα τα δύο προγράμματα πρέπει να λειτουργήσουν από κοινού.

  Jolanta Dičkutė, εξ ονόματος της Ομάδας ALDE. – (LT) Η εφαρμογή του προγράμματος για το Ευρωπαϊκό Έτος Διαπολιτισμικού Διαλόγου θα συντελέσει στην επίτευξη της θεμελιώδους υποχρέωσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης – να δώσει τη δυνατότητα στα κράτη μέλη να ανθήσουν και να υπογραμμίσει την κοινή πολιτιστική κληρονομιά της Ευρώπης.

Όσον αφορά τον λιθουανικό πολιτισμό, θα μπορούσα να δώσω πολλά παραδείγματα τα οποία θα ενδιέφεραν κάθε περίεργο Ευρωπαίο. Θα αναφέρω απλώς δύο – την παράδοση της κατασκευής σταυρών και την παράδοση φεστιβάλ τραγουδιού των Βαλτικών Χωρών, τα οποία περιλαμβάνονται και τα δύο στον κατάλογο πολιτιστικής κληρονομιάς της UNESCO.

Αυτό το σχέδιο είναι επίσης σημαντικό λόγω των δημογραφικών αλλαγών στην Ευρώπη. Ως αποτέλεσμα της μετανάστευσης, έχουμε ήδη ολόκληρες κοινότητες Λιθουανών στο Ηνωμένο Βασίλειο, την Ιρλανδία και την Ισπανία. Αυτές οι κοινότητες είναι αρκετά κλειστές. Αιτία η έλλειψη πληροφόρησης και ευκαιριών εξοικείωσης με τις παραδόσεις και τις πολιτιστικές διαφορές των εν λόγω χωρών.

Πιστεύω ότι κάθε κράτος πρέπει να δημιουργεί τις συνθήκες προκειμένου να γνωρίσουν οι κάτοικοι την πλούσια πολιτιστική κληρονομιά ολόκληρης της Ευρώπης και τις κοινές ευρωπαϊκές αξίες. Αυτή η εμπειρία είναι απαραίτητη εάν επιθυμούμε να ενισχύσουμε την ενεργή και ανοιχτή ευρωπαϊκή ιθαγένεια.

  Bernat Joan i Marí, εξ ονόματος της Ομάδας Verts/ALE. – (EN) Κύριε Πρόεδρε, θα ήθελα να ξεκινήσω ευχαριστώντας την εισηγήτρια, την κ. Hennicot-Schoepges, για το έργο της και για τον τρόπο με τον οποίο το έφερε εις πέρας, διεξάγοντας διάλογο με αρκετούς βουλευτές και εξετάζοντας τις διαφορετικές απόψεις. Υπήρξε μια πολύ καλή εμπειρία από την οποία έχουμε όλοι επωφεληθεί.

Είναι σημαντικό να αναγνωρίσουμε την πολιτιστική ποικιλομορφία στην Ευρώπη –σε κάθε κράτος μέλος, κάθε κοινωνία, κάθε περιφέρεια και κάθε έθνος– προκειμένου να επιτύχουμε την ενότητα στην ποικιλομορφία. Αυτή είναι η ευρωπαϊκή άποψή μας. Μπορούμε να οικοδομήσουμε την ευρωπαϊκή ιθαγένεια μόνο εάν αναγνωρίσουμε αυτήν την ποικιλομορφία και εάν συμφωνήσουμε όλοι επί του ίδιου κοινού σχεδίου για την Ευρώπη.

Όσον αφορά τη θρησκεία και τον διαπολιτισμικό διάλογο, κατανοούμε ότι η αναγνώριση των θρησκευτικών αξιών μπορεί να επιτευχθεί μόνο μέσω του διαπολιτισμικού διαλόγου. Η πολιτιστική ποικιλομορφία περιλαμβάνει θρησκευτική ποικιλομορφία, η οποία πρέπει, συνεπώς, να αποτελέσει μέρος του διαλόγου.

  Zdzisław Zbigniew Podkański, εξ ονόματος της Ομάδας UEN. – (PL) Κύριε Πρόεδρε, ο διαπολιτισμικός διάλογος είναι δυνατός μόνον όταν η πολιτιστική πολυμορφία προστατεύεται και προωθείται, και όταν θεωρούμε τον ευρωπαϊκό πολιτισμό ως το σύνολο των διαφορετικών πολιτισμών του, διαφορετικών κρατών και διαφορετικών περιβαλλόντων. Απόπειρες για τη δημιουργία ενός αποκαλούμενου «ευρωπαϊκού πολιτισμού» ως καθολικού και ενιαίου πολιτισμού για όλους θα αποφέρει περισσότερες απώλειες παρά οφέλη.

Η επιθυμία εξάλειψης των γλωσσών των κρατών που είναι μικρότερα και, ως εκ τούτου, ασθενέστερα στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης από τον κατάλογο των επίσημων γλωσσών και τη νόμιμη επικοινωνία, περιλαμβανομένης της επιχειρηματικής επικοινωνίας, είναι εξαιρετικά επιζήμια για τον πολιτιστικό διάλογο. Μπορεί να παρατηρηθεί μια ιδιαίτερη αποστροφή προς τις σλαβικές γλώσσες και πολιτισμούς. Ενδείξεις αυτού του γεγονότος μπορούν να διαπιστωθούν στην ψηφοφορία στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο για την έκθεση σχετικά με την προώθηση της πολυγλωσσίας και της εκμάθησης γλωσσών.

Συχνά λησμονείται ότι οι γλώσσες και ο παραδοσιακός πολιτισμός αποτελούν τον στυλοβάτη πάνω στον οποίο επιβιώνουν και αναπτύσσονται οι εθνικοί πολιτισμοί. Υπάρχει χρόνια έλλειψη χρηματοδότησης για προστασία του εν λόγω πλούτου στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Ωστόσο, διατίθενται κονδύλια για μεγάλα σχέδια και για επαγγελματικά πολιτιστικά γεγονότα, των οποίων η εμβέλεια συχνά εκτείνεται πέραν της Ευρώπης. Προκειμένου να ξεκινήσουμε έναν διαρκή πολιτιστικό διάλογο, πρέπει να διατηρηθούν οι ίσες ευκαιρίες και η πολιτιστική συνεργασία.

  Nina Škottová (PPE-DE). – (CS) Κύριε Πρόεδρε, κυρίες και κύριοι, το Έτος Διαπολιτισμικού Διαλόγου αποσκοπεί να βοηθήσει στην ενίσχυση της αρμονίας στις πολυπολιτισμικές κοινωνίες των κρατών μελών της ΕΕ. Θα περίμενα συνεπώς από την πρόταση να δώσει μεγάλη έμφαση στη συμμετοχή των πολιτών στον εν λόγω διάλογο. Ο τρόπος με τον οποίο έχει δομηθεί, ωστόσο, ο προϋπολογισμός του σχεδίου, δεν δείχνει ότι ισχύει αυτό. Έχει διατεθεί ένα σύνολο 10 εκατομμυρίων ευρώ, και έχει δομηθεί βάσει τριών τύπων δράσης, σύμφωνα με το επίπεδο: τα στοιχεία A) και B) σε κοινοτικό επίπεδο ανέρχονται μαζί σε περίπου 7,5 εκατομμύρια ευρώ, ή 75% του προϋπολογισμού, ενώ το στοιχείο Γ) για δράσεις σε εθνικό επίπεδο, υπό την προϋπόθεση ότι προσφέρουν προστιθέμενη ευρωπαϊκή αξία, θα λάβει μόνο 2,5 εκατομμύρια ευρώ. Τα ποσά που διατίθενται ανά κράτος ανέρχονται σε 100 000 ευρώ, δηλαδή, μόνον το 1% του προϋπολογισμού του σχεδίου θα δεσμευτεί για κάθε κράτος. Ο τρόπος με τον οποίο έχει δομηθεί ο προϋπολογισμός του εν λόγω σχεδίου υποδεικνύει έντονα ότι ο συχνά εξαγγελθείς και άκρως φιλόδοξος «κύριος στόχος του σχεδίου, για την προώθηση του διαλόγου μεταξύ όλων των πολιτισμών και μεταξύ όσων κατοικούν στην Ευρωπαϊκή Ένωση», θα είναι δύσκολο εάν όχι αδύνατο να εκπληρωθεί. Ο λόγος για αυτό είναι απλός – έλλειψη χρηματοδοτικών πόρων για τη θέσπιση ευρέους διαλόγου μεταξύ των ανθρώπων σε εθνικό, σε διμερές και πολυμερές διεθνές επίπεδο. Μια τέτοια επαφή θα μπορούσε να συμβάλει κυρίως στην ανάπτυξη αμοιβαίου σεβασμού, κατανόησης και θαυμασμού βάσει της πολιτιστικής κατανόησης.

  Andris Piebalgs, Μέλος της Επιτροπής. (EN) Κύριε Πρόεδρε, καταρχάς θα ήθελα να σας ευχαριστήσω για αυτήν τη συζήτηση. Είναι μάλλον αργά, αλλά είναι μια πολύ σημαντική συζήτηση. Πιστεύω ότι όλοι συμφωνούμε για τη σπουδαιότητα του διαπολιτισμικού διαλόγου. Θα συμφωνήσω, όπως πάντα, ότι οι προτάσεις της Επιτροπής έχουν βελτιωθεί με το έργο των εισηγητών και των σκιωδών εισηγητών στο Κοινοβούλιο και μπορούμε να είμαστε υπερήφανοι για αυτό.

Όσον αφορά τον προϋπολογισμό, ακόμη και αν επενδύαμε ολόκληρο τον προϋπολογισμό που διαθέτει η Κοινότητα προς αυτόν τον σκοπό, δεν θα ήταν αρκετό. Το θέμα δεν είναι τα χρήματα αλλά η ιδέα, και θα πρέπει να ασκήσουμε πιέσεις ώστε η χρηματοδότηση να έρθει και από άλλους πόρους. Δεν θα πρέπει να θεωρηθεί ότι μια τέτοια δράση χρηματοδοτείται μόνο από τον κοινοτικό προϋπολογισμό. Παρέχουμε όσα χρήματα μπορούμε να διαθέσουμε. Συμφωνώ ότι το ποσό θα μπορούσε να είναι μεγαλύτερο, αλλά αυτό είναι το χρηματικό ποσό που έχει αποταμιευθεί για αυτόν τον σκοπό.

Ταυτόχρονα, για μία ακόμη φορά θα ήθελα να υπερασπιστώ τον προϋπολογισμό που διαθέσαμε για την επικοινωνία και την πληροφόρηση. Πρόκειται για ένα σημαντικό στοιχείο. Το πιο σημαντικό δεν είναι η συγχρηματοδότηση, παρά το γεγονός ότι είναι σημαντικό θέμα, αλλά η παροχή πληροφοριών και η καθοδήγηση της διαδικασίας με τα κράτη μέλη που συμμετέχουν.

Ως εκ τούτου, θα ζητήσω την κατανόησή σας αναφορικά με το ποσό που διαθέτουμε. Δεν είναι διότι δεν το εκτιμάμε, αλλά διότι ο προϋπολογισμός είναι περιορισμένος και η Κοινότητα δεν θα πρέπει να χρηματοδοτεί το 100% όλων των δράσεων που προτείνει η Ένωση. Θα πρέπει να χρησιμοποιηθούν και άλλοι πόροι.

  Πρόεδρος. Η συζήτηση έληξε.

Η ψηφοφορία θα διεξαχθεί την Πέμπτη στις 11.00.