Volledig verslag van de vergaderingen

Woensdag 23 mei 2007 - Straatsburg

10. Situatie in Nigeria (debat)

  De Voorzitter. – Aan de orde zijn de verklaringen van de Raad en de Commissie over de situatie in Nigeria.

  Günter Gloser, fungerend voorzitter van de Raad. (DE) Mevrouw de Voorzitter, geachte commissaris, geachte leden van het Parlement, de situatie in Nigeria is van groot belang voor de stabiliteit in West-Afrika en uiteindelijk ook voor het gehele continent.

De afgelopen verkiezingen in Nigeria zijn uiterst teleurstellend verlopen, zoals de Raad aangaf in zijn verklaring van 27 april. Er hebben zich talrijke onregelmatigheden en gewelddadigheden voorgedaan, waarbij wel tweehonderd doden zijn gevallen en nog veel meer mensen gewond raakten of werden geïntimideerd. De Raad verwacht dat degenen die deze gewelddadigheden op hun geweten hebben, ter verantwoording worden geroepen voor hun daden. Gelukkig deden zich bij deze verkiezingen in ieder geval geen religieuze of etnische conflicten voor.

De verkiezingen vonden plaats binnen een verbeterd rechtskader en er werden veel middelen ter beschikking gesteld. Door dit alles hadden wij verwacht dat de verkiezingen van 2007 beter zouden verlopen dan de verkiezingen van 2003. Het wachten is nog op het eindverslag van de waarnemingsmissie van de EU, maar de eerste beoordelingen geven aanleiding tot het vermoeden dat de verkiezingen van 2007 nog slechter zijn verlopen dan die van 2003.

De voornaamste problemen waren de gebrekkige organisatie, met name de late opening van de stembureaus, het ontbreken van stembiljetten en het feit dat het stemmen niet geheim was. Nog zwaarder woog dat er, naast de wijdverbreide onregelmatigheden, heldere bewijzen zijn dat er op grote schaal verkiezingsfraude is gepleegd.

Nog een groot probleem bij de verkiezingen was het feit dat er geen gedetailleerde uitslagen bekend werden gemaakt. Bovendien werden de uitslagen niet berekend op een begrijpelijke manier. We moeten de Nigeriaanse autoriteiten verzoeken de uitslagen bekend te maken en de cijfers uit te splitsen per stembureau waar de stemmen werden uitgebracht, want alleen op die wijze kan de transparantie van het kiessysteem worden gewaarborgd.

Positief en bemoedigend echter vond de Raad de tekenen van toenemende onafhankelijkheid van het gerechtelijk apparaat tijdens de verkiezingscampagne. Wij hopen dat deze tendens na de verkiezingen wordt voortgezet. Eveneens bemoedigend waren de levendige discussies in de particuliere media voor en na de verkiezingen. Niet in de laatste plaats was de Raad onder de indruk van de gehechtheid van de Nigerianen aan het democratische proces. De betrokkenheid van het maatschappelijk middenveld is en blijft dan ook van zeer grote betekenis.

De Raad heeft een beroep gedaan op alle politieke actoren om vreedzame middelen in te zetten en verantwoordelijk gedrag aan de dag te leggen door consequent de wettelijke procedures toe te passen teneinde het Nigeriaanse volk niet teleur te stellen. Wij hopen dat de Onafhankelijke Nationale Kiescommissie en andere organen spoedig het bewijsmateriaal zullen overleggen dat de verkiezingstribunalen nodig hebben om hun werk zo snel mogelijk af te ronden.

Ook hoopt de Raad dat de Nigeriaanse autoriteiten positief zullen staan ten aanzien van het idee het verkiezingsproces over te doen in gevallen waarin er sprake is van onweerlegbare bewijzen van ernstige verkiezingsfraude.

Dit is echter niet het moment om Nigeria de rug toe te keren. Integendeel. De stabiliteit en ontwikkeling van Nigeria zijn niet alleen voor het Nigeriaanse volk, maar ook voor Afrika als geheel van groot belang. Indien de millenniumdoelstellingen voor ontwikkeling niet worden bereikt in Nigeria, zullen wij ze in Afrika helemaal niet kunnen bereiken.

De toekomstige regering van Nigeria zal zichzelf geconfronteerd zien met talrijke uitdagingen. Een essentieel punt is de doeltreffende controle van de middelen die zijn toegewezen aan de deelstaten, en een ander punt is de voortdurende onveiligheid in de Niger-delta.

De EU moet Nigeria steunen bij het aangaan van deze uitdagingen. Zij moet haar inspanningen opvoeren om het verantwoordelijk staatsbestuur en de democratie te versterken en de eerbiediging van de mensenrechten in Nigeria te bevorderen. Deze inspanning dient te gebeuren in samenwerking met Nigeria en op basis van ondubbelzinnige toezeggingen van de zijde van de regering van dat land.

De Raad zal daarom de ontwikkelingen in Nigeria op de voet blijven volgen.

  Benita Ferrero-Waldner, lid van de Commissie. – (EN) Mevrouw de Voorzitter, zoals we zojuist hebben gehoord, zijn er in Nigeria onlangs belangrijke verkiezingen gehouden waarbij de macht van de ene burgerpresident zal worden overgedragen aan een andere burgerpresident. Op uitnodiging van de Nigeriaanse autoriteiten heeft de Commissie een omvangrijke onafhankelijke waarnemingsmissie gestuurd, die goed werk heeft afgeleverd en nauw heeft samengewerkt met andere internationale en binnenlandse waarnemingsgroepen. Ik heb de heer Van den Berg - die in 2003 ook al waarnemer bij de verkiezingen is geweest - benoemd tot hoofdwaarnemer bij die verkiezingen en hij zal ons binnenkort zijn verslag voorleggen.

De missie concludeerde dat de staats- en federale verkiezingen van 2007 niet hebben voldaan aan de internationale en regionale basisnormen voor democratische verkiezingen, en heeft erop gewezen dat ze werden ontsierd door een slechte organisatie - zoals al is gezegd -, een fundamenteel gebrek aan transparantie en waarborgen, wijdverspreide onregelmatigheden, belangrijke bewijzen voor fraude en het onthouden van stemrecht aan kiezers. Helaas zijn er minstens tweehonderd doden bij aan de verkiezingen gerelateerd geweld gerapporteerd. Andere internationale waarnemers - waaronder die van de Economische Gemeenschap van West-Afrikaanse Staten (ECOWAS) en van het Amerikaanse National Democratic Institute, geleid door Madeleine Albright - waren ook zeer kritisch, evenals binnenlandse waarnemingsgroepen.

Het voorzitterschap van de EU heeft zijn teleurstelling uitgesproken over het feit dat bij deze verkiezingen geen duidelijke vooruitgang is geboekt ten opzichte van 2003, waar onze voorzitter zich inmiddels bij heeft aangesloten, en over de onregelmatigheden en het hoge aantal slachtoffers. In de reacties en boodschappen van de internationale gemeenschap zijn de Nigerianen die klachten hebben over het proces, er voortdurend op gewezen dat ze de wettelijke bepalingen uit de Grondwet en de verkiezingswet moeten gebruiken, en zijn de onafhankelijkheid die de rechterlijke macht heeft tentoongespreid en de betrokkenheid van het maatschappelijk middenveld, de vrijwilligers bij de verkiezingen en de kiezers geprezen.

De teleurstelling over deze gemiste kans is wijdverbreid in de internationale gemeenschap, omdat Nigeria - een van de grootmachten van Afrika - een voorbeeld van succesvolle consolidatie van het democratische proces had kunnen geven, wat een enorm positief effect op het Afrikaanse continent zou hebben gehad. En het is des te teleurstellender omdat de verkiezingen in een verbeterde atmosfeer werden gehouden, waarbij de vrijheid van vergadering en de vrijheid van meningsuiting in ieder geval breed werden gerespecteerd.

De verkiezingen hebben de vele problemen en tekortkomingen van het Nigeriaanse democratische proces aan het licht gebracht en de Commissie is zich ervan bewust dat veel uitdagingen en problemen nu moeten worden aangepakt en opgelost. Op korte termijn moet er druk worden uitgeoefend op de Onafhankelijke Nationale Kiescommissie van Nigeria om een volledige opsplitsing per stembureau van de verkiezingsresultaten te publiceren, wat een basisvoorwaarde voor transparantie is, en moet de rechterlijke macht worden aangemoedigd de verzoekschriften snel en op verantwoordelijke wijze te behandelen. Als de situatie niet wordt rechtgezet, zal dat ernstige consequenties hebben voor de toekomst.

Terwijl de lessen die we geleerd hebben in aanmerking moeten worden genomen in onze toekomstige betrekkingen met Nigeria, moeten we voorkomen dat we ons ingraven in de loopgraven van ons eigen gelijk. Ik denk dat de politieke dialoog weer op gang moet worden gebracht, maar in de toekomstige betrekkingen zal er sprake moeten zijn van grotere betrokkenheid op federaal, staats- en Gemeenschapsniveau en een grotere deelname van spelers uit het maatschappelijk middenveld en de regering. Het thema verkiezingen moet een essentieel onderdeel van de politieke dialoog met Nigeria zijn, gebaseerd op de aanbevelingen van de waarnemingsmissie. Onze bereidheid om een politieke dialoog met Nigeria aan te gaan en onze vastbeslotenheid om de versterking van de regering en de democratie in het land te bevorderen, in het bijzonder samen met de ECOWAS, is vastgelegd in het gezamenlijke communiqué dat de EU en de ECOWAS op 24 april hebben gepubliceerd na de elfde ministeriële bijeenkomst van beide gemeenschappen.

Terwijl de belangrijkste instrumenten voor de politieke dialoog de artikelen 8 en 9 van de Partnerschapsovereenkomst van Cotonou zullen blijven, zal de programmering van de ontwikkelingssamenwerking, die wordt gefinancierd uit het tiende Europees Ontwikkelingsfonds, eveneens een cruciaal instrument zijn voor het voeren van die dialoog en de mogelijkheid bieden om de lessen die we uit de verkiezingen hebben getrokken in de praktijk toe te passen, evenals de resultaten van de gesprekken met de nieuwe regering, het maatschappelijk middenveld en andere belangrijke spelers.

  Filip Kaczmarek, namens de PPE-DE-Fractie. – (PL) Mevrouw de Voorzitter, zowel de Nigerianen zelf als de internationale gemeenschap hebben hoge verwachtingen van de Nigeriaanse verkiezingen gekoesterd.

Om te beginnen is Nigeria het dichtstbevolkte land van Afrika. En zoals mevrouw de commissaris al heeft aangestipt, kan een geslaagd democratiseringsproces in Nigeria fungeren als goed en aantrekkelijk voorbeeld voor andere Afrikaanse landen.

Ten tweede zouden dit de eerste Nigeriaanse verkiezingen zijn waarna een burgerregering vervangen moest worden door een volgende, wat voor een land met een sterke militaire traditie van cruciaal belang is.

En ten derde is de vrijheid van meningsuiting in Nigeria wijdverbreid en leggen de rechtbanken onafhankelijkheid aan de dag.

Helaas heeft Nigeria de gelegenheid om het goede voorbeeld te geven verkwanseld. De resolutie waarover we nu debatteren is bijzonder kritisch. Toch is deze kritiek volledig gefundeerd. Slechte organisatie, talloze fouten, procedurele onregelmatigheden en zelfs verkiezingsfraude hebben tot gevolg dat deze verkiezingen onmogelijk beschouwd kunnen worden als geloofwaardig, vrij en rechtvaardig

Deze verkiezingen hebben noch aan de internationale normen voldaan, noch aan de regionale normen die zijn vastgesteld door de ECOWAS. Sterker nog, de verkiezingen zijn met geweld gepaard gegaan, waardoor er ten minste tweehonderd mensen om het leven zijn gekomen. Het blijkt dat de meeste Nigeriaanse politici het probleem niet hebben begrepen, gezien het feit dat ze discussies voeren over het juiste aantal slachtoffers, waarmee ze de betekenis van het geweld in twijfel trekken.

In het geval van Nigeria lijkt langdurige burgereducatie mij van bijzonder groot belang. Het sturen van verkiezingswaarnemers alleen is onvoldoende, er moet geïnvesteerd worden in onderwijs en het opbouwen van een maatschappelijk middenveld.

Ik ben ervan overtuigd dat de Nigerianen niet zouden moeten capituleren voor de chantage, die neerkomt op het verspreiden van het dreigement dat het in twijfel trekken van de verkiezingsuitslagen neerkomt op het uitlokken van een militaire coup. Die filosofie van het minst kwade is funest voor de democratie en rechtvaardigt en versterkt antidemocratische tendensen. De 64 miljoen geregistreerde Nigeriaanse kiezers hebben er recht op dat de verkiezingsuitslagen een waarheidsgetrouwe afspiegeling van hun wil geven. De Europese Unie moet zich daarvoor sterk maken.

  Margrietus van den Berg, namens de PSE-Fractie. – Voorzitter, dan even niet met de pet op van hoofd verkiezingswaarnemingen, want dat is een andere rol. Nu even voor de PSE-Fractie.

De Europese verkiezingswaarnemingsmissie heeft moeten constateren dat de verkiezingen in Nigeria niet geloofwaardig waren. Helaas, want ondanks de verbeterde atmosfeer waarin de vrijheid van meningsuiting gedurende de campagne werd geëerbiedigd en ondanks de rechtbanken die een positieve en onafhankelijke rol speelden, kan het verkiezingsproces, dus ook de resultaten, niet worden beschouwd als geloofwaardig. De Raad heeft het gezegd, de commissaris heeft het gezegd, de situatie is inderdaad zo.

De Nigeriaanse verkiezingen waren slecht georganiseerd, niet transparant, er waren vergaande procedurele onregelmatigheden en heldere bewijzen van fraude. Het proces was ver onder de maat van internationale en regionale standaarden voor democratische verkiezingen.

Het punt dat zonet ook door de Raad naar voren is gebracht: het niet publiceren van de resultaten op het niveau van de verkiezingslokalen en vervolgens verderop en daarmee het volkomen gebrek aan bewijs en transparantie is eigenlijk het ernstigste probleem en blijft ook het ernstigste probleem, want daardoor valt niets te bewijzen of tegen te spreken en daarmee is ook het verkiezingsresultaat als zodanig ongeloofwaardig.

Dat is - dat stellen we ook vast - gewoon een van de hardste oordelen die we als verkiezingswaarnemingsmissie in de verschillende landen hebben uitgesproken. Dat deed vooral pijn, omdat er na 2003 reële hoop onder de mensen was dat er daadwerkelijk verbeteringen zouden komen. Er was een engagement van de bevolking. Veel mensen hadden zich ervoor ingespannen, waren er ook bij betrokken, dan komt zoiets extra hard aan. Als je kijkt naar 14 april vergeleken met 21 april: de 14e bij de gouverneursverkiezingen zag je nog veel hoop en de 21e was er gewoon een gedemoraliseerde situatie. Dat verklaart ook de feitelijke hele lage opkomst, ondanks de mooie cijfers die daar later over naar buiten zijn gebracht.

Onze Europese conclusie zou nadrukkelijk moeten zijn om geëngageerd te blijven. Ik deel de conclusie van Raad en Commissie op dat punt. Want het is tenslotte de Nigeriaanse bevolking waarover we spreken en die verdient een betere toekomst en ook serieuze verkiezingen.

Dat houdt dus ook in dat we in onze diplomatieke betrekkingen niet kunnen doen alsof de net aangestelde regering eigenlijk toch netjes op democratische wijze is gekozen. Dat is natuurlijk een heel lastig punt. We kunnen business as usual doen, maar we moeten wel betrokken blijven daar, actief zijn. Business as usual zou afbreuk doen aan de geloofwaardigheid van onze Europese verkiezingswaarnemingsmissies, maar nog veel meer aan onze eigen waarden waarvoor we staan als we in de wereld en in zo'n land optreden. Dus moeten wij erkennen dat er op dit moment een democratische crisis is.

Die krijgt ten dele vorm voor de rechtbank, waar een aantal mensen bezwaar maken en proberen te bewijzen dat dingen niet deugen. Die krijgt ook vorm en kan ook vorm krijgen via werkgroepen van de Senaat en het Huis van afgevaardigden, die zelf een aantal dingen onderzoeken en proberen met nieuwe voorstellen te komen. En men moet natuurlijk zien hoe men in Nigeria zelf tot voorstellen komt met betrekking tot de vraag hoe men wel tot geloofwaardige verkiezingen komt.

Ik heb al eerder gezegd dat het niet aan ons is om dat precies te regelen, maar dat is de essentie en het zou goed zijn, als op dat punt onze middelen ingezet kunnen worden, liever niet met de federale regering en met de staat, maar wel met al die actoren in de maatschappij, die governance en democratie op die manier kunnen bevorderen.

  Johan Van Hecke, namens de ALDE-Fractie. – Voorzitter, ik geloof dat de analyses van de verkiezingen in Nigeria door internationale waarnemers opvallend parallel lopen: ontgoocheling over een verkiezingsproces gekenmerkt door een gebrekkige organisatie, fraude op grote schaal, intimidatie en geweld. Deze verkiezingen voldoen in geen geval aan de internationale maatstaven, zo heeft de EU-waarnemingsmissie geconcludeerd, onder leiding van onze collega Max van den Berg, die in moeilijke omstandigheden uitstekend werk heeft verricht.

De reactie van bepaalde lidstaten die de verklaring van de Europese waarnemers liever iets minder uitgesproken negatief hadden gezien, heeft mij enigszins verbaasd. Temeer daar het ging om lidstaten die voortdurend hameren op de behoefte aan meer democratisering in Afrika. Uiteenlopende belangen leiden soms tot uiteenlopende reacties - de geschiedenis herhaalt zich.

Terecht heeft de EU-verkiezingswaarnemingsmissie zich niet laten verleiden tot politieke stellingname. Het zijn immers, zoals Max net heeft gezegd, de politieke klasse en de civiele maatschappij in Nigeria zelf die nu hun rol moeten spelen. De uitspraak van het Hooggerechtshof over de deelname van de vicepresident aan de verkiezingen toont aan dat dit geen utopie hoeft te zijn.

Onregelmatigheden moeten nu worden aangeklaagd bij de verkiezingstribunalen en de rechtbank. Onze rol is van meer structurele aard. Zo moeten we door middel van dialoog, zoals de commissaris terecht heeft gezegd, duidelijk maken dat er een onafhankelijke verkiezingscommissie moet komen die in staat is om echt onafhankelijke verkiezingen te organiseren en het nieuw verkozen Nigeriaanse parlement kan hierbij een belangrijke rol spelen.

Samengevat, na de hoopvolle ontwikkelingen in landen zoals Mali, Benin en Liberia, is het doodjammer dat een regionale supermacht als Nigeria zijn kans heeft laten liggen.

  Marie-Hélène Aubert, namens de Verts/ALE-Fractie. – (FR) Mevrouw de Voorzitter, zoals we allemaal weten is de ontwikkeling van Nigeria van cruciaal belang voor het Afrikaanse continent. Nigeria is één van de grootste landen van Afrika en de Europese Unie heeft zich een grote inspanning getroost bij het helpen organiseren van de verkiezingen en het houden van toezicht op die verkiezingen, precies zoals we dat in de Democratische Republiek Congo hebben gedaan.

Intussen is het wel zo dat de chaotische en gewelddadige toestand in Nigeria – vooral in de deltaregio – ons verplicht aandacht te besteden aan een aantal belangrijke en in het oog springende omstandigheden. Net als in de Congo speelt ook in Nigeria de winning van grondstoffen en olie een belangrijke rol bij de destabilisering van het land en het geweld en de burgerconflicten die er de sfeer bepalen.

Ik geloof dat we ons proactief moeten opstellen en het maatschappelijk middenveld en de democratische krachten moeten steunen. Deze groeperingen stellen alles in het werk om informatie en duidelijkheid te verkrijgen over de exploitatie van de hulpbronnen; ze proberen die hulpbronnen bovendien veilig te stellen. De deltaregio wordt geteisterd door moorddadige conflicten en is volkomen verwoest. De acties van het Nigeriaanse leger doen hier meer kwaad dan goed.

Ik geloof dat de Europese Unie zich veel strikter moet opstellen en het uitkeren van ontwikkelingshulp moet koppelen aan het bestrijden van corruptie. De winsten die met de winning van olie en mineralen worden gerealiseerd moeten in de staatsbegroting vloeien. Het is toch een schande dat de Nigeriaanse bevolking, die in grote armoede leeft, geen enkele baat ondervindt van de winsten uit de winning van olie en mineralen. De prijzen per vat olie zijn gestegen, en er zouden dus ruime middelen voorhanden moeten zijn. Het is daarom onbegrijpelijk dat aan dit onderwerp geen aandacht is besteed.

Er zullen ook vorderingen moeten worden gemaakt op het punt van de ecologische en sociale verantwoordelijkheden van de grote ondernemingen. Vooral Shell is in dit land prominent aanwezig, maar ze is niet de enige onderneming. Het is dus van belang dat we met betrekking tot deze onderwerpen gezamenlijk actie ontwikkelen, en ons ingrijpen niet beperken tot het organiseren van verkiezingen.

  Vittorio Agnoletto, namens de GUE/NGL-Fractie. – (IT) Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, ik heb met grote belangstelling naar de verslagen van de Raad en de Commissie geluisterd en als lid van de delegatie parlementaire waarnemers bij de presidentsverkiezingen kan ik alles wat tot dusver is gezegd, bevestigen. De verkiezingen zijn zeker niet gehouden in overeenstemming met de internationale normen, omdat de normen die op internationaal niveau zijn vastgelegd en ook de normen van de Afrikaanse landen zelf, niet werden gehaald.

Er was zelfs uitstel van de openingstijd van de stembureaus hetgeen pas de dag ervoor besloten en gecommuniceerd werd, waardoor de meerderheid van de bevolking hier niet van op de hoogte was. De meeste stembureaus gingen vroeg weer dicht. Er was geen sprake van geheime stemming, en ik kan zo nog wel even doorgaan, door bijvoorbeeld te vertellen dat er een kiescommissie was die alleen qua naam onafhankelijk was en feitelijk nauw verbonden was met de regering.

Ook wil ik graag wijzen op de intimiderende sfeer. Hauwa Ibrahim, winnares van de Sacharov-prijs 2005, zou onze delegatie in een openbare gelegenheid ontmoeten, maar ze vroeg of de ontmoetingsplaats gewijzigd kon worden, omdat ze zich niet veilig genoeg voelde.

Ik zou graag zien dat het debat gaat over wat er in de toekomst gedaan kan worden. We moeten absoluut oproepen tot onderzoeken naar onregelmatigheden tijdens verkiezingen, tot een onafhankelijke kiescommissie, en het Hof van Beroep oproepen tot complete onafhankelijkheid tijdens de behandeling van electorale beroepszaken en we moeten daarop toezien en aangeven dat nieuwe verkiezingen noodzakelijk zijn. We kunnen het hier echter niet bij laten, en ik zie nu in de verte het risico opdoemen dat de politieke keuzes van de Raad ernaar zullen neigen te doen alsof er niets aan de hand is. Laten we de werkelijke reden niet verdoezelen; sommige mensen denken dat de aanwezigheid van een min of meer wettige regering hetgeen is waar het om gaat, maar dan wel in een land waar wij olie van kunnen blijven kopen.

Dit kan niet de oplossing zijn. Ik wil vragen wat het plan is met betrekking tot het gebruik van sommige instrumenten waar de Europese Unie over beschikt. Zo is er bijvoorbeeld een Europees instrument voor de bevordering van democratie en mensenrechten. Kunnen wij controleren of de Nigeriaanse regering buiten beschouwing wordt gelaten bij de selectie en tenuitvoerlegging van projecten die via dit instrument worden gefinancierd? Ik wil de commissaris vragen, zoals ik al bij eerdere gelegenheden heb gedaan, hoe het ervoor staat met de democratische clausule over rechten, die door een grote meerderheid binnen dit Parlement was aangenomen, maar nooit door de Commissie of de Raad is aanvaard. Deze is nooit omgezet tot het krachtige instrument dat zij had kunnen zijn, en in dit geval zou het ook bijzonder nuttig zijn om, met het oog op democratische vooruitgang, het gewicht van de handel met Europa in te zetten.

Tot slot, maar niet minder belangrijk, de kwestie van de rol die Europa van plan is te spelen met betrekking tot de gebeurtenissen in de Nigerdelta. Het lijkt mij niet gepast dat individuele landen hun uiterste best moeten doen en bereid moeten zijn om losgelden te betalen wanneer iemand ontvoerd is. We moeten oproepen tot het opzetten van gesprekken, betrekkingen en vergaderingen tussen de Nigeriaanse regering en de vertegenwoordigers van de lokale bevolking, door druk uit te oefenen niet alleen op de regering maar ook op de grote Europese ondernemingen die in dat gebied opereren zonder enig respect voor mensenrechten of milieurechten.

  Bastiaan Belder, namens de IND/DEM-Fractie. – Voorzitter, Demokratie als Farce kopte op 30 april het weekblad Das Parlement - u merkt wel, voorzitter van de Raad, ik ben nogal Duits georiënteerd. Boven dat artikel prijkte een grote foto van twee verlegen lachende Nigeriaanse jongetjes die hun stembiljetten toonden. Commentaar overbodig. De dubbele stembusgang in Afrika's volkrijkste land in de maand april is in een menselijke en politieke tragedie geëindigd. Meer dan tweehonderd doden, grootscheepse fraude. De voorliggende gezamenlijke resolutie is daar volstrekt helder over. Hoe nu verder in Nigeria?

Ik ben erg getroffen, Voorzitter, door een paginagroot artikel en interview met de zittende president van Nigeria, Obasanjo, die klip en klaar zegt dat de toekomst van Nigeria ligt in de connectie met China. Goedkope leningen, infrastructuur, prima. De Europese Unie buiten spel. Raad en Commissie, wat is daarop het antwoord van de Europese Unie? Beschikt u over een materiële en een immateriële strategie voor Nigeria, ja, voor het hele Afrikaanse continent, gegeven deze uitspraken en deze positie?

  Andreas Mölzer, namens de ITS-Fractie. – (DE) Mevrouw de Voorzitter, natuurlijk kan niet alles optimaal en vlekkeloos verlopen in een land dat voor het eerst na een burgeroorlog en militaire dictaturen een poging doet de macht vreedzaam over te dragen.

Maar we zijn het er allen over eens dat de gehouden verkiezingen een farce waren. Waar blijft de democratie, als een partij zichzelf al als overwinnaar bejubelt voordat de stemmen zijn geteld? Waar blijft de keuzevrijheid van de kiezer als er bedreigingen worden geuit bij het tellen van de stembiljetten, als stembriefjes meerdere malen zijn ingevuld en als er in landelijke streken hoegenaamd geen verkiezingen hebben plaatsgevonden? Wat is de boodschap als verkiezingsmateriaal te laat of helemaal niet arriveert? Hoe moet het Nigeriaanse volk zich dan serieus genomen voelen?

Het was de bedoeling van het verkiezingsproces om de regio te stabiliseren en de mensen een begaanbare weg te wijzen naar de toekomst. Die hoop is echter een illusie gebleken. Wat rest, is een gedesillusioneerde bevolking die de verkiezingen, in het gunstigste geval, heeft ervaren als een symbolische daad. Aanvechting van het verkiezingsproces, waarmee de oppositie heeft gedreigd, zal echter vermoedelijk ook niet veel uithalen, want de winnende partij zal niet gauw instemmen met nieuwe verkiezingen. Dus rest ons te bedenken hoe de Europese Unie bij de machtsoverdracht op 29 mei druk kan en mag uitoefenen, want de Europese Unie geeft zelf ook lang niet altijd het goede voorbeeld. Per slot van rekening worden ook in de EU referenda overgedaan totdat het gewenste resultaat wordt geboekt, iets wat democratisch-politiek gezien hoogst twijfelachtig is.

  Edward McMillan-Scott (PPE-DE). – (EN) Mevrouw de Voorzitter, dit was mijn eerste bezoek aan Nigeria en mijn eerste verkiezingen in Afrika, en ik was teleurgesteld: ik had vrije en eerlijke verkiezingen verwacht, en dat was bepaald niet het geval. Ik zal het Huis niet vervelen met mijn conclusies, omdat ze dezelfde zijn als die van de leider van de delegatie van de Commissie en van de leider van de delegatie waar ik toe behoorde, en ze zijn te zien op YouTube, in een kort videoverslag dat ik heb gemaakt met de titel “Nigeria’s frauduleuze verkiezingen”.

Ik wil alleen iets zeggen over enkele lessen die de Europese Unie kan trekken uit deze verkiezingen in het grootste land van Afrika. Ik heb de indruk dat de invloed van China, waar de heer Belder op heeft gewezen, wellicht nog iets verder gaat dan wij kunnen zien. We weten dat China overal ter wereld is betrokken bij het verzet tegen de democratie: in een smerig duet met Rusland, in heel Afrika, in Wit-Rusland, Venezuela, Zimbabwe en Egypte. Er is een proces aan de gang waar de Europese Unie op moet reageren, en ik denk dat de commissaris vastbesloten is om het instrument waar zij en ik zeer veel waarde aan hechten - het Europees Instrument voor democratie en mensenrechten - maximaal te gebruiken.

Ik wil enkele specifieke punten aanroeren. Ik was een van de drie leden van het Europees Parlement in deze delegatie, en dat was niet genoeg. Ik denk dat we als Parlement moeten overwegen om voormalige leden van het Europees Parlement in te zetten in deze delegaties. We gaan bijvoorbeeld in augustus een delegatie naar Sierra Leone sturen; het zou me niet verbazen als zich daar erg weinig liefhebbers voor aanmelden.

In de tweede plaats, met betrekking tot de onafhankelijkheid van het Europees Instrument voor democratie en mensenrechten, hebben we gehoord dat de EU-missie in Nigeria samenwerkt met de regering bij het goedkeuren van projecten. Dat mag niet gebeuren: het is de bedoeling dat dit instrument onafhankelijk blijft en het gastland er geen controle over uitoefent.

Dan is er de vraag van de follow-up van deze verkiezingen. Ik weet dat het eindverslag nog niet gepubliceerd is, maar ik denk dat de Europese Unie een verplichting heeft om de democratie in die landen te bevorderen en na deze slechte verkiezingen een vervolg aan haar missie moet geven.

Tot slot is het gebruik van de Verenigde Naties als agent voor het organiseren van deze zeer effectieve missies een dure grap en dit moet worden heroverwogen.

  Libor Rouček (PSE). – (CS) Vorige maand was ik in Nigeria als waarnemer van het Europees Parlement bij de verkiezingen en ik heb daar vele interessante, vaak tegenstrijdige en soms schokkende zaken gezien. Enerzijds zijn er de Nigeriaanse kiezers die onder vaak erbarmelijke omstandigheden lange kilometers afleggen op weg naar de stembus. Anderzijds zijn er de Nigeriaanse verkiezingsofficials die alles in het werk stellen om deze mensen weg te houden van de stembus. Enerzijds zijn er de kiezers die geestdriftig hun stem uitbrengen in de hoop op een beter, rechtvaardiger en fatsoenlijker leven. Anderzijds zijn er de verkiezingsofficials die knoeien met de uitgebrachte stemmen om zo politieke en economische veranderingen te voorkomen.

Dames en heren, ik denk dat er geen twijfel over bestaat aan welke kant het Europees Parlement en de Unie staan. Wij kiezen partij voor rechtvaardigheid, democratie en vrije en eerlijke verkiezingen. Wij staan aan de kant van de miljoenen Nigerianen die geloven in democratische verkiezingen in de hoop dat een democratisch bestel de sleutel vormt voor een oplossing van de politieke, economische en sociale problemen. Nigeria had vorige maand een historische kans om zichzelf, Afrika en de rest van de wereld te bewijzen dat het land is opgewassen tegen deze taak, dat het in staat is een democratische en vreedzame overgang te bewerkstelligen van de ene regering naar de andere. Deze historische kans heeft Nigeria helaas laten liggen.

  Fiona Hall (ALDE). – (EN) Mevrouw de Voorzitter, ik wil de heer Van den Berg complimenteren met zijn uitmuntende werk als hoofdwaarnemer in Nigeria onder deze uiterst moeilijke omstandigheden. Ik denk dat de reputatie van de waarnemingsmissies van de EU algemeen is versterkt door het feit dat de waarnemingsmissie naar Nigeria gezegd heeft waar het op staat en de duidelijke boodschap heeft afgegeven dat de verkiezingen niet volgens de regels zijn verlopen.

De grote waarde van de EU-waarnemingsmissies bij verkiezingen is dat deze onafhankelijk en volkomen neutraal zijn. Ze houden gepaste afstand tot het buitenlands beleid van de EU. Het enige waar ik in de motie voor een resolutie ongelukkig mee ben is dat in overweging V en paragraaf 15 een verwarring in de tekst is geslopen. Er wordt een verband gelegd tussen waarnemingsmissies bij verkiezingen en buitenlands beleid, terwijl deze twee zaken uit elkaar moeten worden gehouden.

Ik hoop dat er een manier kan worden gevonden om het probleem met een normaal amendement op te lossen, maar anders ben ik bang dat de ALDE-Fractie zowel tegen overweging V als tegen paragraaf 15 zal moeten stemmen.

  Urszula Krupa (IND/DEM). – (PL) Mevrouw de Voorzitter, hoewel Nigeria beschikt over veel natuurlijke rijkdommen is het een corrupt en onderontwikkeld land, waar de opbrengsten uit deze rijkdommen, vooral uit de olievoorraden, niet worden besteed aan de economische ontwikkeling en het verhogen van de levensstandaard. Momenteel veroorzaken invloedrijke groeperingen, die belang hebben bij de chaos in Nigeria, strijd tussen moslims en christenen, dit ondanks het feit dat staat en religie gescheiden zijn en de grondwet de burgers alle rechten moet garanderen.

De discussies in het Europees Parlement lijken mij echter wat prematuur, aangezien de kiescommissies nog geen uitspraak hebben gedaan. Toch zou het bij dit aangrijpende debat en alle beschuldigingen over verkiezingsfraude en gebrek aan democratie passend zijn de woorden van paus Johannes Paulus II te memoreren. Volgens deze grootste morele autoriteit van de 20e en 21e eeuw ontleent de staat zijn bestaansgrond aan een soevereine bevolking. Een voorwaarde voor vrede en internationale samenwerking is een staat die zijn bevolking het recht van bestaan, vrijheid en cultuur garandeert.

  Bogusław Sonik (PPE-DE). – (PL) Mevrouw de Voorzitter, bij de verkiezingen in Nigeria zijn meer dan tweehonderd mensen om het leven gekomen. Het verloop van deze verkiezingen leek in de verste verte niet op een democratische procedure. Max van den Berg, hoofd van de Europese verkiezingswaarnemers, heeft benadrukt dat de verkiezingen de hoop en de verwachtingen van de Nigerianen gefrustreerd hebben en niet als geloofwaardig beschouwd kunnen worden.

Nigeria wordt verscheurd door maatschappelijke conflicten met een religieuze en etnische lading, vooral tussen islamitische en christelijke bevolkingsgroepen. Tegelijk is het een land met enorme olievoorraden en andere natuurlijke rijkdommen, en dat zich qua inwonertal op de negende plaats van de wereld bevindt. Politieke moorden, marteling en een leger dat er niet voor terugdeinst snelrecht toe te passen, zijn er aan de orde van de dag. Vrijheid van meningsuiting en vergadering worden beperkt. De vervolging van de christelijke minderheid baart ook steeds meer zorgen.

De Europese Unie was sinds haar oprichting gebaseerd op respect voor de mensenrechten, fundamentele en burgervrijheden. De Europese Gemeenschap - en later de Europese Unie - heeft in het verleden vele malen haar stem verheven op momenten dat vrijheid en democratie in gevaar waren. De gebeurtenissen in Oekraïne en Georgië tonen eveneens aan dat er alleen resultaten geboekt kunnen worden wanneer mensen vastberaden handelen. In Oekraïne kwam het immers tot een herziening van de vervalste tweede verkiezingsronde. Dat gebeurde niet alleen dankzij de onbuigzame houding van de Oekraïners, maar ook dankzij het duidelijke signaal dat uitging van de Europese Unie.

Ik vind de late reactie van de Europese Unie op de gebeurtenissen in Nigeria eveneens verontrustend. Wanneer fundamentele normen met voeten worden getreden, is een prompte reactie op zijn plaats. Er is precies een maand verstreken sinds de verkiezingen en de rellen in Nigeria. Daarom moet alle Europese steun aan Nigeriaanse overheidsinstellingen per direct worden stopgezet, evenals de steun aan de democratie en de mensenrechten, als het gevaar bestaat dat dit geld in de zakken van corrupte regeringsstructuren terecht komt.

  Pierre Schapira (PSE). – (FR) Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, de democratie heeft in Nigeria terrein moeten inleveren. De verkiezingen van zaterdag 21 april zijn niet vrij en eerlijk verlopen – er is fraude en geweld gepleegd, waarbij doden zijn gevallen. Zoals u zelf heeft gezegd hebben alle internationale waarnemers dat bevestigd.

Deze verkiezingen moesten een test zijn. Voor het eerst sinds de in 1960 verleende onafhankelijkheid zou een democratisch gekozen president het presidentschap van een voorganger overnemen. Maar het blijkt een gemiste kans te zijn. Dat is slecht nieuws voor Nigeria, vooral omdat dit land – hoe rijk ook – stabiliteit behoeft als het aan de armoede wenst te ontsnappen.

Het geweld is sinds de verkiezingen toegenomen. Op de internationale gemeenschap rust de plicht te interveniëren.

Ik wijs u er verder op dat het Europees Parlement de Sakharov-prijs vorig jaar heeft toegekend aan mevrouw Hauwa Ibrahim, de Nigeriaanse advocate die zo moedig de verdediging heeft gevoerd voor twee vrouwen die wegens overspel tot dood door steniging waren veroordeeld. De sharia heeft in Nigeria immers nog steeds kracht van wet.

Een coalitie van oppositiepartijen, het maatschappelijk middenveld en de vakbondsorganisaties, waaronder de bond van Nigeriaanse advocaten, zal op 28 en 29 mei een twee dagen durende protestactie organiseren tegen de wijze waarop de verkiezingen zijn verlopen.

Het Europees Parlement moet deze democratische beweging steunen. Op die wijze komen we op voor de Nigerianen en Nigeria, een groot en belangrijk land in Afrika.

  Toomas Savi (ALDE). – (EN) Mevrouw de Voorzitter, de waarnemingmissie in Nigeria was de eerste waaraan ik heb deelgenomen. In verband hiermee heb ik een overweging die ik graag met u wil delen.

De Europese Unie was een van de grootste donoren bij de verkiezingen in Nigeria. Daarom hebben we een zekere verantwoordelijkheid bij het waarborgen dat de steun op een doelmatige wijze wordt besteed aan het doel waarvoor hij wordt gegeven. De totale last van de organisatie van de verkiezingen lag op de schouders van de Onafhankelijke Nationale Kiescommissie. In Nigeria was de Onafhankelijke Nationale Kiescommissie niet opgewassen tegen de organisatorische en logistieke uitdagingen waarmee ze te maken kreeg bij het organiseren van echte democratische verkiezingen. De tekortkomingen beslaan dan ook het grootste deel van de resolutie. Het lijkt mij dat u een deel van de verantwoordelijkheid van de Onafhankelijke Nationale Kiescommissie op u moet nemen door bijvoorbeeld de ongeveer vijfhonderdduizend vrijwilligers die aan de organisatie van de verkiezingen hebben deelgenomen op te leiden, zodat er de volgende keer meer geloofwaardige onafhankelijke en democratische verkiezingen kunnen worden gehouden in Nigeria.

  Luís Queiró (PPE-DE). – (PT) Los van de verkiezingsuitslag – er is overigens reden te over om de geldigheid van die uitslag in twijfel te trekken –, was het meest verontrustende element van de Nigeriaanse verkiezingen het kiesproces zelf. Het oordeel van de andere internationale waarnemers is duidelijk: gebrek aan organisatie en fraude.

Het verslag van onze collega’s die ter plekke aanwezig waren, is in dit verband bijzonder veelzeggend.

Wij mogen derhalve concluderen dat de verkiezingen gebruikt zijn om een legitimiteit te waarborgen die niet erkend wordt door de internationale waarnemers en die voor democratische landen onaanvaardbaar is. Het resultaat is veeleer een afspiegeling van de intimidatie, de fraude en het geweld dan van de wil van het volk. Helaas is dit geen alleenstaand geval op het Afrikaanse continent, integendeel zelfs.

Ondanks de vorderingen van de laatste decennia houdt het hardnekkigste geweld voor een groot deel aan en zijn sommige van de meest corrupte regimes nog steeds aan de macht. Niets in de geografie van Afrika of de genetische structuur van de Afrikaanse bevolking weerhoudt de Afrikanen ervan in een democratie te leven, maar het is van wezenlijk belang dat de internationale gemeenschap resoluut bijdraagt aan de democratisering van de Afrikaanse landen.

Niet alleen om alle gebruikelijke redenen, maar ook omdat China inmiddels tot een wereldspeler is uitgegroeid en niet echt aandringt op democratisering in ruil voor samenwerking. In afwachting van de Top tussen de Europese Unie en Afrika die tijdens de tweede helft van dit jaar zal plaatsvinden, moet de Europese Unie een werkelijk actieve rol spelen die verder reikt dan alleen maar mooie woorden. Niet alle wereldspelers handelen volgens hetzelfde stramien, maar wij moeten samen met onze partners eenzelfde doelstelling nastreven. Ten eerste omdat wij trouw moeten blijven aan onze waarden en principes en ten tweede omdat hier ook belangen mee gemoeid zijn. Immers, in een vrije en stabiele democratie is het mogelijk om een internationale handel op gang te brengen die voorspelbaar is en alle betrokken partijen voordeel verschaft, met uitzondering van degenen die zich alleen maar willen verrijken in de troebele wateren van de corruptie en de dictatuur.

Daarom moeten wij hoge eisen stellen aan de aanstaande Top, die tijdens het Portugese voorzitterschap zal plaatsvinden. Wij willen meer dan intentieverklaringen of erkenning van misstappen uit het verleden; wij willen politieke waarheid en ware politiek.

De EU moet de belangrijkste internationale steunverlener blijven en zij moet actief bijdragen aan het bevorderen van de samenwerking. Anderzijds moet zij ervoor zorgen dat de betrokken landen hervormingen op gang brengen en democratisering en vrijheid in de hand werken. Anders zal de Europese Unie hen vis geven in plaats van hen te helpen vissen.

  Karin Scheele (PSE). – (DE) Mevrouw de Voorzitter, de verkiezingsmarathon in Nigeria, die met spanning tegemoet werd gezien, is voorbij. Er zijn een nieuwe president, nieuwe deelstaatparlementen en een nieuw federaal parlement gekozen. Al voor de verkiezingen stond de uitslag vast. Er was gerekend op een overweldigende overwinning van de regeringspartij, maar geen van de verkiezingswaarnemers had voorzien dat er in zulke mate verkiezingsfraude zou worden gepleegd, uitslagen zouden worden vervalst en dat het tot een dergelijke logistieke chaos en wijdverbreide gewelddadigheden zou komen in verband met deze verkiezingen. Zowel de waarnemingscommissie van de Europese Unie als – en dat is nieuw – de officiële waarnemingscommissie van de Economische Gemeenschap van West-Afrikaanse Staten hebben de ernstige tekortkomingen van deze verkiezingen genadeloos aan de kaak gesteld. Deze zijn opgenomen in een lange lijst, die in dit debat al aan de orde is gekomen. Evenals mijn medeafgevaardigden wil ik de Nigeriaanse autoriteiten oproepen de onregelmatigheden bij de verkiezingen grondig en op transparante wijze te onderzoeken.

Ik zou graag nog van de Commissie horen welke mogelijkheden wij hebben in het kader van het Europees Instrument voor democratie en mensenrechten om de nodige stappen te ondernemen, zowel in onze dialoog met Nigeria als in onze samenwerking met dat land. Zoals wij weten zijn het niet alleen Chinese bedrijven die de mensenrechten en sociale ongelijkheid negeren. Ook westerse ondernemingen hebben deze altijd genegeerd in hun zoektocht naar olie.

  András Gyürk (PPE-DE). – (HU) Als vicevoorzitter van de delegatie van het Amerikaanse Internationale Republikeinse Instituut heb ik zelf ook als waarnemer deel mogen nemen aan de onlangs in Nigeria gehouden verkiezingen. Op grond van mijn ervaringen moet ik in elk geval zeggen dat de succesvolle coördinatie van het werk van de verscheidene internationale delegaties die waarnemingen hebben verricht, een voorbeeldfunctie kan innemen.

Wat betreft de verkiezingen zelf kan ik de bevindingen van mijn collega’s bevestigen dat de verkiezingen in Nigeria noch als betrouwbaar noch als vrij kunnen worden bestempeld. Ze voldeden niet aan de internationale standaarden, noch aan de plaatselijke normen die door de regering van Abuja waren opgelegd. We hebben ernstige hiaten kunnen constateren in verband met het registratiesysteem van de kiezers en de voorlichting van de bevolking. In verscheidene gevallen gingen stemlokalen te laat open en ontbraken de stembiljetten. De onduidelijke procedure omtrent het tellen van de stemmen riekt zelfs naar fraude. Het is veelzeggend dat de resultaten van bepaalde stemdistricten niet openbaar zijn gemaakt.

Afgezien daarvan werden de verkiezingen overschaduwd door geweld. Zoals we al eerder hebben vernomen, zijn er ongeveer tweehonderd doden gevallen in de schermutselingen in verband met de stembusgang. De massale ongeregeldheden zijn nog schrijnender als je bedenkt dat de vorige Nigeriaanse verkiezingen er veel geordender aan toegingen. Ditmaal hebben we echter helaas kunnen vaststellen dat de geëngageerdheid van de kiezers ten opzichte van de democratie - en dit is een zeer belangrijk punt - niet gepaard ging met voornemens van de regeringsorganen om de verkiezingen binnen wettelijke kaders te laten verlopen.

Wij hebben met eigen ogen gezien dat de Nigeriaanse burgers gecommitteerd zijn aan democratische waarden. Temidden van de chaotische omstandigheden wachtten ze rustig af tot ze hun democratisch recht konden uitoefenen. Het is ook in het belang van Europa dat Nigeria via de consolidatie van de democratie als voorbeeldstaat kan gelden op het Afrikaanse continent. Juist daarom is het essentieel dat de Europese Unie als waarnemer ook in de toekomst een actieve rol in dit proces kan spelen.

  Ryszard Czarnecki (UEN). – (PL) Mevrouw de Voorzitter, mijn excuses voor de verschuiving van mijn interventie, maar we hadden een zeer belangrijke stemming in het kader van de verkiezing van de voorzitter van EUROLAT.

Nigeria heeft de kans die de verkiezingen boden, voorbij laten gaan. Onze waarnemers waren unaniem in hun oordeel dat de verkiezingen niet vrij en evenmin rechtvaardig zijn verlopen. Er was sprake van corruptie en een zeer slechte organisatie. De Nigeriaanse regering is daarvoor volledig verantwoordelijk. Deze verkiezingen gingen gepaard met terreur, er zijn vijftig mensen om het leven gekomen, waarvan de helft in de Nigerdelta. Soms was het niet meer dan een karikatuur: een aantal stembureaus was helemaal niet open, en bij andere is allerlei tuig ervandoor gegaan met de stembussen.

Juist bij verkiezingen in dit grootste Afrikaanse land moet Europa bijzonder alert zijn, aangezien Nigeria voor veel andere Afrikaanse staten een zeer belangrijk politiek en economisch referentiepunt is. Verkiezingen in een land van 110 miljoen inwoners, waarvan 64 miljoen actief stemrecht heeft, moeten in het brandpunt van de belangstelling van de internationale politieke opinie staan.

Voor de verkiezingen al hebben werden we getrakteerd op een reeks gebeurtenissen en tendensen die weliswaar geen verband houden met het verkiezingsproces, maar toch aanleiding tot zorg geven. Om een voorbeeld te noemen: in islamitische regio’s worden meisjes die naar christelijke scholen gaan, gedwongen een hoofddoek te dragen. Dat is een flagrante schending van het recht en van religieuze tolerantie. Toch raken deze praktijken steeds wijder verbreid. Dit soort discriminatie zal alleen maar vaker voorkomen in Nigeria nu de moslims de meeste macht in handen hebben gekregen. Wij als Europees Parlement mogen er nu niet het zwijgen toe doen, zeker niet nu er inbreuk wordt gepleegd op het geweten van kinderen. Morgen tijdens de stemming zal het mogelijk zijn stelling te nemen.

Hoe nu verder, na de verkiezingen? We mogen niet alleen maar klagen – hoewel er veel reden toe is, mogen we ons daar niet toe beperken. We moeten helder voor ogen hebben hoe we Nigeria kunnen dwingen de democratische spelregels in acht te nemen. Hoe je het ook wendt of keert, het gaat hier om een land dat een sleutelrol speelt in een continent dat aan het onze grenst. Ik zal de dingen maar even bij de naam noemen. We moeten de Nigeriaanse autoriteiten dwingen democratie en vrije verkiezingen te respecteren, anders draaien we de geldkraan dicht. Onze hulp mag niet terecht komen bij federale en nationale instanties, maar kan, en moet, worden toegewezen aan niet-gouvernementele en maatschappelijke organisaties. Lokale machthebbers vormen eigenlijk een staat in een staat. We moeten daarom ook druk uitoefenen op de Nigeriaanse regering om de strijd tegen corruptie, het gebruik van geweld en het idee van straffeloosheid onder deze machthebbers op te voeren.

  Günter Gloser, fungerend voorzitter van de Raad. (DE) Mevrouw de Voorzitter, geachte commissaris, ik wil u, geachte afgevaardigden, hartelijk danken voor de getoonde belangstelling en eveneens voor uw steun. Mijn bijzondere dank gaat uit naar degenen die de verkiezingswaarneming ter plekke op zich hebben genomen, waardoor zij indrukwekkende en waarheidsgetrouwe beschrijvingen kunnen geven van wat er daar is voorgevallen.

De heer Kaczmarek zei dat er sprake was van een gemiste kans. Daar wil ik aan toevoegen dat het niet zo was dat de overweldigende meerderheid van de Nigerianen een kans heeft gemist, maar dat dit geldt voor de mensen die niet hebben toegestaan dat er vrije, onafhankelijke en geheime verkiezingen konden worden gehouden, die een belangrijke impact hadden kunnen hebben.

Vanuit verschillende hoeken werd gevraagd wat wij hieraan kunnen doen. De heer Van den Berg zei in zijn rede dat wij onze inzet voor Nigeria en in het bijzonder voor zijn civiele maatschappij niet mogen verminderen. Het is van het grootste belang dat wij onze inspanningen nu niet verminderen, maar dat wij ophelderen hoe de inspanningen die wij in de Europese Unie verrichten rechtstreeks ten goede kunnen komen aan de belanghebbenden, niet in de laatste plaats aan het maatschappelijk middenveld.

De G8-Top in Heiligendamm, waar onder anderen ook de president van Nigeria wordt verwacht, zal een gelegenheid zijn om nogmaals duidelijk te maken wat wij Europeanen vinden van de manier waarop de verkiezingen zijn gehouden en gemanipuleerd.

Deze eerste indruk van hetgeen er in Nigeria is gebeurd, mag echter geen negatieve invloed hebben op ons algemene beeld van Afrika. Enkelen van u vermeldden al dat er ook positieve voorbeelden zijn te vinden op het Afrikaanse continent. Mauretanië mag dan geen groot land zijn, maar we hebben onlangs gezien hoe een overgang óók kan worden georganiseerd. Van dit voorbeeld hebben wij ook geleerd hoe het proces moet worden ondersteund om zoiets te verwezenlijken.

Met het oog op de Afrika-Top tussen de EU en de Afrikaanse Unie in november dient nog iets anders duidelijk te worden gemaakt, namelijk aan welke waarden en welke inspanningen de Europese Unie zich verplicht in haar omgang met haar Afrikaanse partners. Tevens moeten wij duidelijk maken waar wij staan in onze dialoog met China, want het is onaanvaardbaar dat China’s belangstelling in Afrika zeer strikt beperkt blijft tot het economische aspect, terwijl de Europese Unie veel werk moet verzetten op andere terreinen, zoals verantwoordelijk bestuur en de opbouw van het maatschappelijk middenveld.

Toen ik enkele weken geleden een EU/ECOWAS-bijeenkomst bijwoonde was ik onder indruk van het feit dat de deelnemende landen erop wezen dat dit een stap terug betekent voor veel kleine plantjes die in die landen zijn opgekomen en waarvan zij hoopten dat ze nog verder zouden groeien. In veel Afrikaanse landen is er sprake van economische groei en goed bestuur. Het doet mij deugd dat op dit moment veel publieke media in de aanloop naar de Afrika-Top een blik op Afrika werpen en dit vaststellen. Daarom was het ook van belang dat de Europese Unie en enkele lidstaten kleur hebben bekend hebben ten aanzien van de verkiezingen in Congo, want er is naast Congo nog een aantal landen die een goede ontwikkeling doormaken. Daarom nogmaals mijn hartelijke dank daarvoor. Ik hoop dat wij samen met de Commissie en met uw steun manieren zullen vinden om te verwerken wat er in Nigeria is gebeurd. Ik hoop dat er veranderingen zullen komen en dat wij steun zullen kunnen blijven geven aan degenen in Nigeria die willen dat hun land verandert in een democratie.

  Benita Ferrero-Waldner, lid van de Commissie. – (EN) Mevrouw de Voorzitter, we zijn het er allemaal over eens dat deze verkiezingen helaas teleurstellend zijn verlopen, maar ik hoop dat de democratie in de toekomst werkelijk voet aan de grond zal krijgen in Nigeria en geen schijnvertoning blijft. We hebben veel werk te verzetten. Ik ben het ermee eens dat het niet mogelijk of aan te raden is om te doen alsof er niets aan de hand is, en dat zullen we dan ook zeker niet doen.

Zoals al is gezegd door - denk ik - een meerderheid hier, moeten we de leden van het maatschappelijk middenveld in Nigeria die de situatie en het verkiezingsproces willen veranderen, bij ons werk betrekken. Dit moet onderdeel zijn van de dialoog waar we een vervolg aan moeten geven, waarbij we ons vooral moeten baseren op de aanbevelingen van de waarnemingsmissie.

Anderzijds is er ook politieke betrokkenheid bij en dialoog met de regering nodig. Zo’n dialoog moet een zekere regelmaat kennen; hij moet worden gestructureerd; hij moet worden houden op het niveau van de trojka, of op lokaal of nog hoger niveau, en hij moet worden uitgebreid naar nationale en regionale organisaties, zoals is gebeurd met de EU en de ECOWAS - zoals zojuist is gememoreerd - alsook naar vertegenwoordigers van het maatschappelijk middenveld.

Wat betreft de Kiescommissie waren er volgens de waarnemers onregelmatigheden en fraude, maar heeft de Onafhankelijke Nationale Kiescommissie verzuimd om onafhankelijk op te treden, waartoe zij wel verplicht is. Het is daarom duidelijk dat de Onafhankelijke Nationale Kiescommissie, beschadigd als ze is door de ernstige twijfels over haar onpartijdigheid, geen begunstigde kan blijven van het Europees Ontwikkelingsfonds. Daarom moeten eerst de problemen met betrekking tot de onafhankelijkheid, het mandaat, de structuur en het leiderschap van de Onafhankelijke Nationale Kiescommissie worden aangepakt voordat er een besluit kan worden genomen over het voortzetten van onze hulp.

Wat betreft de Nigerdelta, die enkelen van u al hebben genoemd, is het rapport van Human Rights Watch over Rivers State, getiteld “Chop Fine”, emblematisch voor de wijdverbreide situatie in de Nigerdelta, waarvoor omvangrijke financiële middelen beschikbaar worden gesteld, maar slechts een klein gedeelte daarvan bij de mensen terechtkomt en zelfs nog minder bij de gemeenschappen in afgelegen gebieden van de delta. De mensen daar zijn beroofd van hun stem en hun land, en ze krijgen daarvoor niets terug van de regering.

De dreigingen en uitdagingen die zich op dit gebied voordoen worden niet aangepakt en zullen vroeg of laat ernstige repercussies krijgen op nationaal en regionaal niveau. De ambassadeurs van de EU-lidstaten hebben tweemaal duidelijke en eenvoudige aanbevelingen overgelegd. Voordat de financiële steun aan de Nigerdelta wordt verhoogd, moet er totale transparantie zijn en een dialoog tussen alle belanghebbenden op gang zijn gekomen.

De artikelen 8 en 9 van de Partnerschapsovereenkomst van Cotonou zijn ook genoemd. Deze artikelen bevatten alle ingrediënten die nodig zijn om een zo doelmatig mogelijke dialoog met niet alleen de regering, maar ook met het maatschappelijk middenveld en de Afrikaanse regionale organisaties te waarborgen, zoals is gezegd. Ik beschouw het van het allergrootste belang dat er tegen Nigeria meer samenhangende, meer regelmatige en meer systematische actie wordt ondernomen door de EU als groep, als de enig mogelijke manier om de problemen aan te pakken die deze verkiezingen aan het licht hebben gebracht. Dit zou een zeer sterke drijvende kracht achter ons beleid moeten zijn.

Aan de andere kant moeten we oppassen dat we Nigeria niet in de armen van religieuze extremisten drijven, met inbegrip van moslimextremisten.

China is genoemd. Toen ik in januari in China was, heb ik duidelijk gemaakt dat we een dialoog over Afrika willen voeren met China. Dat is geen gemakkelijke zaak, maar het is uitermate belangrijk en daarom is het belangrijk dat Nigeria is uitgenodigd op de G8-Top, zodat deze boodschappen rechtstreeks aan Nigeria kunnen worden overgebracht, omdat we Nigeria moeten vertellen dat we willen dat onze waarden en belangen worden gerespecteerd en het niet alleen een puur economische aangelegenheid kan zijn.

Ik zal slechts herhalen dat het Europees Instrument voor democratie en mensenrechten een kans biedt om samen te werken met het maatschappelijk middenveld. Er is geen goedkeuring van de regering voor nodig, maar we kunnen wel normaal contact hebben met de regering.

Tot slot is het ook belangrijk om te kijken wat onze financiële steun hier betekent. Die beslaat een schamele 0,2 procent van de olie-inkomsten en de totale internationale hulp aan Nigeria. De gevolgen van het opschorten van de steun zijn daarom uit financieel oogpunt verwaarloosbaar en mogelijk contraproductief, omdat het de politieke dialoog met de regering verder zou schaden. Maar over het geheel genomen is 25 procent van de financiering bedoeld voor het bevorderen van goed bestuur. Daarom moeten we vooral dit deel gebruiken bij ons werk met het maatschappelijk middenveld, en ik denk dat we het daar allemaal over eens zijn.

  De Voorzitter. – Tot besluit van het debat is een ontwerpresolutie ingediend⁽¹⁾, ondertekend door zeven fracties, overeenkomstig artikel 103, lid 2, van het Reglement.

Het debat is gesloten.

De stemming vindt donderdag om 12.00 uur plaats.

(1) Zie notulen.