ΚΟΙΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΨΗΦΙΣΜΑΤΟΣ

15.2.2006

σύμφωνα με το άρθρο 115, παράγραφος 5, του Κανονισμού, των βουλευτών

• –Charles Tannock και Bernd Posselt, εξ ονόματος της Ομάδας PPE-DE
• –Pasqualina Napoletano, Jan Marinus Wiersma, Hannes Swoboda και Παναγιώτης Μπεγλίτης, εξ ονόματος της Ομάδας PSE
• –Frédérique Ries και Thierry Cornillet, εξ ονόματος της Ομάδας ALDE
• –Marie Anne Isler Béguin και Cem Özdemir, εξ ονόματος της Ομάδας Verts/ALE
• –Vittorio Agnoletto, εξ ονόματος Ομάδας GUE/NGL
• –Michał Tomasz Kamiński και Konrad Szymański, εξ ονόματος της Ομάδας UEN

που αντικαθιστά τις προτάσεις ψηφίσματος των ομάδων:

• –PPE-DE (B6‑0111/2006)
• –GUE/NGL (B6‑0115/2006)
• –ALDE (B6‑0126/2006)
• –PPE-DE (B6‑0129/2006)
• –UEN (B6‑0130/2006)
• –Verts/ALE (B6‑0134/2006)

σχετικά με το Αζερμπαϊτζάν

Ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου σχετικά με το Αζερμπαϊτζάν

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

–  έχοντας υπόψη τα ψηφίσματά του της 9ης Ιουνίου 2005 και 27ης Οκτωβρίου 2005 σχετικά με το Αζερμπαϊτζάν[1],

–  έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 18ης Ιανουαρίου 2005 σχετικά με την Ευρωπαϊκή Πολιτική για τους Γείτονες[2],

–  έχοντας υπόψη τα προηγούμενα ψηφίσματά του για το Νότιο Καύκασο και ιδίως το ψήφισμα που ενέκρινε στις 11 Μαρτίου 1999[3] και τη σύσταση που ενέκρινε στις 26 Φεβρουαρίου 2004[4]

–  έχοντας υπόψη την απόφαση που έλαβε το Συμβούλιο στις 14 Ιουνίου 2004, να συμπεριλάβει τόσο την Αρμενία όσο και το Αζερμπαϊτζάν στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Πολιτικής για τους Γείτονες, ιδίως με σκοπό την καλλιέργεια σχέσεων καλής γειτονίας, ιδιαίτερα μέσω της σεβασμού προς τις μειονότητες,

–  έχοντας υπόψη τις υποχρεώσεις του Αζερμπαϊτζάν και της Αρμενίας προς το Συμβούλιο της Ευρώπης, ιδίως μέσω της Ευρωπαϊκής Πολιτιστικής Σύμβασης, της αναθεωρημένης Ευρωπαϊκής Σύμβασης για την προστασία της αρχαιολογικής κληρονομιάς και της σύμβασης πλαισίου για την προστασία των εθνικών μειονοτήτων, τις οποίες έχουν κυρώσει και έχουν δεσμευτεί να σέβονται,

–  έχοντας υπόψη τη Σύμβαση της Χάγης του 1954 της UNESCO για την προστασία της πολιτιστικής περιουσίας σε περίπτωση ένοπλης σύγκρουσης, καθώς και το Πρωτόκολλο του 1954, το οποίο έχουν προσυπογράψει τόσο η Αρμενία όσο και το Αζερμπαϊτζάν, που έχει εφαρμογή σε κατεχόμενα εδάφη,

–  έχοντας υπόψη τη Διακήρυξη της UNESCO του 2003 σχετικά με την σκόπιμη καταστροφή πολιτιστικής κληρονομιάς, στην οποία η διεθνής κοινότητα αναγνωρίζει τη σημασία της προστασίας της πολιτιστικής κληρονομιάς και επαναβεβαιώνει τη δέσμευσή της να αγωνιστεί ενάντια στην σκόπιμη καταστροφή της σε οποιαδήποτε μορφή, έτσι ώστε αυτή η πολιτιστική κληρονομιά να μπορεί να μεταβιβαστεί στις επόμενες γενεές,

–  έχοντας υπόψη την έκθεση του ICOMOS[5] και την ενδιάμεση έκθεση σχετικά με την ελευθερία της θρησκείας και της λατρείας, την οποία εκπόνησε η Επιτροπή του ΟΗΕ για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα[6],

–  έχοντας υπόψη το άρθρο 115, παράγραφος 5, του κανονισμού,

Α.  λαμβάνοντας υπόψη ότι από την Αρμενία έχουν διατυπωθεί καταγγελίες σύμφωνα με τις οποίες οι δυνάμεις του Αζερμπαϊτζάν πραγματοποίησαν το Νοέμβριο του 1998 και το Δεκέμβριο του 2002 επιχειρήσεις για καταστροφή του αρμενικού νεκροταφείου της Djulfa στην περιοχή του Nakhichevan· ότι οι πιο πρόσφατες καταστροφές πραγματοποιήθηκαν το Δεκέμβριο του 2005 όπως τεκμηριώνεται επαρκώς από πρόσφατες βιντεοσκοπήσεις των αρμενικών αρχών,

Β.  λαμβάνοντας υπόψη ότι υπήρξαν πολλές αντιδράσεις της διεθνούς κοινότητας σε αυτές τις ενέργειες· ότι το Αζερμπαϊτζάν δεν έχει δώσει απαντήσεις σε ερωτήσεις του κ. Abdelfattah Amor, πρώην ειδικού εισηγητή των Ηνωμένων Εθνών σχετικά με τα γεγονότα του Νοεμβρίου 1998 και του Δεκεμβρίου 2002,

Γ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι έχουν διατυπωθεί σοβαρές κατηγορίες σχετικά με την ανάμιξη των αρχών του Αζερμπαϊτζάν στην καταστροφή αυτών των μνημείων,

Δ.  υπογραμμίζοντας τον εξαιρετικό χαρακτήρα αυτού του αρχαιολογικού χώρου στον οποίο ακόμη απέμεναν 6.000 'khatchkar', δηλαδή λαξευτοί σταυροί που είναι χαρακτηριστικοί της αρμενικής θρησκευτικής τέχνης, και ο οποίος αποτελεί μαρτυρία για την εθνοτική και πολιτισμική πολυμορφία της περιοχής,

Ε.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η καταστροφή ή η βεβήλωση οποιωνδήποτε μνημείων ή αντικειμένων της πολιτιστικής, θρησκευτικής ή εθνικής κληρονομιάς παραβιάζει τις αρχές της Ευρωπαϊκής Ένωσης,

ΣΤ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι αυτή η καταστροφή σημειώνεται στο φόντο της εκκρεμούς σύγκρουσης μεταξύ Αρμενίας και Αζερμπαϊτζάν στην περιοχή του Ορεινού Καραμπάχ,

Ζ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η σύγκρουση στο Ορεινό Καραμπάχ έχει ήδη οδηγήσει άμεσα ή έμμεσα σε καταστροφές, από τις αρμενικές δυνάμεις, αρκετών πολύτιμων στοιχείων της πολιτιστικής, θρησκευτικής και ιστορικής αζερμπαϊτζανικής κληρονομιάς στα κατεχόμενα εδάφη, στο Ορεινό Καραμπάχ καθώς και στο αρμενικό έδαφος,

Η.  λαμβάνοντας υπόψη ότι σύντομα θα μπορούσε να σημειωθεί ευνοϊκή εξέλιξη στις διαπραγματεύσεις σχετικά με το Ορεινό Καραμπάχ και να εξευρεθεί συμφωνία σχετικά με τις αρχές διευθέτησης της σύγκρουσης, παρά την άκαρπη συνάντηση του Rambouillet μεταξύ των προέδρων της Αρμενίας και του Αζερμπαϊτζάν στις 10 και 11 Φεβρουαρίου 2006,

Θ.  υπενθυμίζοντας ότι η Ευρωπαϊκή Πολιτική για τους Γείτονες έχει στόχο να καθιερώσει μια προνομιακή εταιρική σχέση με το Αζερμπαϊτζάν και την Αρμενία στη βάση κοινών αξιών, συμπεριλαμβανομένου του σεβασμού των μειονοτήτων και της πολιτιστικής τους κληρονομιάς,

1.  καταδικάζει έντονα την καταστροφή του νεκροταφείου της Djulfa καθώς και την καταστροφή όλων των ιστορικής σημασίας τόπων που έχει σημειωθεί στο έδαφος της Αρμενίας ή του Αζερμπαϊτζάν και καταδικάζει οποιαδήποτε τέτοια ενέργεια που αποσκοπεί στο να καταστρέψει την πολιτιστική κληρονομιά ενός λαού·

2.  καλεί το Συμβούλιο και την Επιτροπή να καταστήσουν σαφές στην Αρμενία και στο Αζερμπαϊτζάν ότι πρέπει να καταβάλουν κάθε προσπάθεια για να σταματήσουν την πρακτική της εθνοκάθαρσης η οποία έχει οδηγήσει σε παρόμοιες ενέργειες και να βρουν τρόπο για να διευκολύνουν τη σταδιακή επάνοδο των προσφύγων και των εκτοπισμένων·

3.  ζητεί από το Αζερμπαϊτζάν και την Αρμενία να σέβονται τις διεθνείς δεσμεύσεις τους, ιδίως στον πολιτιστικό τομέα, και ιδιαίτερα εκείνες που απορρέουν από την προσχώρησή τους στο Συμβούλιο της Ευρώπης και την ένταξή τους στην Ευρωπαϊκή Πολιτική για τους Γείτονες·

4.  τονίζει ότι ο σεβασμός προς τα δικαιώματα των μειονοτήτων, συμπεριλαμβανομένης της ιστορικής, θρησκευτικής και πολιτιστικής κληρονομιάς, αποτελεί προϋπόθεση για την πραγματική και αποτελεσματική ανάπτυξη της Ευρωπαϊκής Πολιτικής για τους Γείτονες, που πρέπει επίσης να οδηγεί στην δημιουργία σχέσεων καλής γειτονίας όλων των εμπλεκόμενων χωρών·

5.  απαιτεί από το Αζερμπαϊτζάν να επιτρέψει στην επικράτειά του αποστολές αφιερωμένες στην έρευνα και προστασία της αρχαιολογικής κληρονομιάς, ιδίως της αρμενικής κληρονομιάς, όπως είναι οι εμπειρογνώμονες που συνεργάζονται με το ICOMOS, και επίσης να επιτρέψει σε αντιπροσωπεία του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου να επισκεφθεί τον αρχαιολογικό χώρο της Djulfa·

6.  καλεί την Αρμενία και το Αζερμπαϊτζάν να σεβαστούν τις διεθνείς δεσμεύσεις τους ιδίως στον πολιτιστικό τομέα και στον τομέα της προστασίας της κληρονομιάς, οι οποίες απορρέουν από τη συμμετοχή τους σε διεθνείς οργανισμούς όπως η UNESCO και το Συμβούλιο της Ευρώπης, και τις καλεί να καταβάλουν κάθε προσπάθεια για να προστατεύσουν την αρχαιολογική, ιστορική και πολιτιστική κληρονομιά που είναι παρούσα στο έδαφός τους, έτσι ώστε να αποτρέψουν την καταστροφή άλλων απειλούμενων τόπων·

7.  καλεί την Επιτροπή και το Συμβούλιο να ενσωματώσουν ρήτρα σχετικά με την προστασία των πολύτιμων αρχαιολογικών ή ιστορικών τόπων αυτών των περιοχών στα προγράμματα δράσης που βρίσκονται αυτή τη στιγμή υπό συζήτηση στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Πολιτικής για τους Γείτονες·

8.  καλεί την Επιτροπή και το Συμβούλιο να θέσουν ως όρο της υλοποίησης των προγραμμάτων δράσης της Ευρωπαϊκής Πολιτικής για τους Γείτονες τον σεβασμό, εκ μέρους του Αζερμπαϊτζάν και της Αρμενίας, των διεθνώς αποδεκτών αρχών και ιδίως των υποχρεώσεών τους ως μελών του Συμβουλίου της Ευρώπης, σχετικά με τα ανθρώπινα δικαιώματα και τα δικαιώματα των μειονοτήτων και καλεί την Επιτροπή και το Συμβούλιο να ενσωματώσουν σε αυτά τα προγράμματα δράσης ειδικές διατάξεις για την προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς των μειονοτήτων·

9.  αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στο Συμβούλιο, την Επιτροπή, στα εθνικά κοινοβούλια και τις κυβερνήσεις των κρατών μελών, στην κυβέρνηση και στον Πρόεδρο της Αρμενίας, στην κυβέρνηση και στον Πρόεδρο του Αζερμπαϊτζάν, καθώς και στις κοινοβουλευτικές συνελεύσεις του ΟΑΣΕ, του Συμβουλίου της Ευρώπης, στο Γενικό Διευθυντή της UNESCO και στον Γενικό Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών.

• [1]  Εγκριθέντα κείμενα, P6_TA(2005)0243 και P6_TA(2005)0411
• [2]  Εγκριθέντα κείμενα P6_TA(2006)0028
• [3]  ΕΕ C 175 E 21.6.1999, σ. 251
• [4]  ΕΕ C 98 E της 23.4.2004, σ. 193
• [5]  ICOMOS, Παγκόσμια Έκθεση για τα Απειλούμενα Μνημεία και Τόπου 2002 – “Heritage@Risk”
• [6]  58η σύνοδος της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ - Έγγραφο 1/58/296, 19.08.2003