Επιστροφή στη διαδικτυακή πύλη Europarl

Choisissez la langue de votre document :

 Ευρετήριο 
 Προηγούμενο 
 Επόμενο 
 Πλήρες κείμενο 
Διαδικασία : 2004/0167(COD)
Διαδρομή στην ολομέλεια
Διαδρομή του εγγράφου : A6-0184/2005

Κείμενα που κατατέθηκαν :

A6-0184/2005

Συζήτηση :

PV 05/07/2005 - 13

Ψηφοφορία :

PV 06/07/2005 - 4.7

Κείμενα που εγκρίθηκαν :

P6_TA(2005)0279

Κείμενα που εγκρίθηκαν
PDF 528kWORD 172k
Τετάρτη 6 Ιουλίου 2005 - Στρασβούργο
Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης ***I
P6_TA(2005)0279A6-0184/2005
Ψήφισμα
 Ενοποιημένο κείμενο

Νομοθετικό ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου σχετικά με την πρόταση κανονισμού του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (COM(2004)0495 – C6-0089/2004 – 2004/0167(COD))

(Διαδικασία συναπόφασης: πρώτη ανάγνωση)

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

–   έχοντας υπόψη την πρόταση της Επιτροπής προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο (COM(2004)0495)(1),

–   έχοντας υπόψη το άρθρο 251, παράγραφος 2, και τα άρθρα 162 και 299, παράγραφος 2, της Συνθήκης ΕΚ, σύμφωνα με τα οποία του υποβλήθηκε η πρόταση από την Επιτροπή (C6-0089/2004),

–   έχοντας υπόψη το άρθρο 160 της Συνθήκης ΕΚ,

–   έχοντας υπόψη το άρθρο 51 του Κανονισμού του,

–   έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής Περιφερειακής Ανάπτυξης και τις γνωμοδοτήσεις της Επιτροπής Προϋπολογισμών, της Επιτροπής Ελέγχου των Προϋπολογισμών, της Επιτροπής Απασχόλησης και Κοινωνικών Υποθέσεων, της Επιτροπής Περιβάλλοντος, Δημόσιας Υγείας και Ασφάλειας των Τροφίμων, της Επιτροπής Βιομηχανίας, Έρευνας και Ενέργειας, της Επιτροπής Μεταφορών και Τουρισμού, της Επιτροπής Γεωργίας και Ανάπτυξης της Υπαίθρου, της Επιτροπής Αλιείας και της Επιτροπής Δικαιωμάτων των Γυναικών και Ισότητας των Φύλων (A6-0184/2005),

1.   εγκρίνει την πρόταση της Επιτροπής όπως τροποποιήθηκε·

2.   ζητεί από την Επιτροπή να του υποβάλει εκ νέου την πρόταση, αν προτίθεται να της επιφέρει σημαντικές τροποποιήσεις ή να την αντικαταστήσει με νέο κείμενο·

3.   αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει τη θέση του Κοινοβουλίου στο Συμβούλιο και στην Επιτροπή.

(1) Δεν έχει δημοσιευθεί ακόμη στην Επίσημη Εφημερίδα.


Θέση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου που καθορίσθηκε σε πρώτη ανάγνωση στις 6 Ιουλίου 2005 εν όψει της έγκρισης κανονισμού (ΕΚ) αριθ. …/2005 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης
P6_TC1-COD(2004)0167

ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 162, παράγραφος 1 και το δεύτερο εδάφιο του άρθρου 299, παράγραφος 2,

έχοντας υπόψη την πρόταση της Επιτροπής,

έχοντας υπόψη τη γνώμη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής(1),

έχοντας υπόψη τη γνώμη της Επιτροπής των Περιφερειών(2),

Αποφασίζοντας σύμφωνα με τη διαδικασία του άρθρου 251 της Συνθήκης(3),

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

(1)  Το άρθρο 160 της Συνθήκης προβλέπει ότι το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ) συμβάλλει στη διόρθωση των κυριοτέρων περιφερειακών ανισοτήτων στην Κοινότητα. Συνεπώς το ΕΤΠΑ συμβάλλει στη μείωση της απόκλισης μεταξύ των επιπέδων ανάπτυξης των διαφόρων περιφερειών, συμπεριλαμβανομένων των αγροτικών και των αστικών περιοχών, των περιοχών που βρίσκονται σε περίοδο βιομηχανικής αναπροσαρμογής και των περιφερειών που πάσχουν από σοβαρά και μόνιμα φυσικά ή δημογραφικά μειονεκτήματα, των περιοχών με μικρή πληθυσμιακή πυκνότητα και των νησιωτικών, των διασυνοριακών, καθώς και των ορεινών περιφερειών.

(2)  Οι διατάξεις που είναι κοινές για τα Διαρθρωτικά Ταμεία και το Ταμείο Συνοχής καθορίζονται στον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. …/2005(4) περί καθορισμού γενικών διατάξεων για το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης, το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο, και το Ταμείο Συνοχής. Απαιτείται να καθοριστούν οι ειδικές διατάξεις σχετικά με τον τύπο των δραστηριοτήτων που είναι δυνατόν να χρηματοδοτηθούν από το ΕΤΠΑ στα πλαίσια των στόχων που καθορίζονται στον εν λόγω κανονισμό.

(3)  Το ΕΤΠΑ θα πρέπει να χορηγεί ενίσχυση στα πλαίσια συνολικής στρατηγικής για την πολιτική συνοχής που θα εξασφαλίζει μεγαλύτερη συγκέντρωση της ενίσχυσης στις προτεραιότητες της Κοινότητας, ενώ θα πρέπει να επιδιώκει την αποκατάσταση των βαθύτερων αιτιών των περιφερειακών ανισοτήτων, ιδίως εντός των λιγότερο αναπτυγμένων περιοχών.

(4)  Τα κράτη μέλη και η Επιτροπή θα πρέπει να εξασφαλίζουν ότι δεν υφίστανται διακρίσεις λόγω φύλου, φυλετικής ή εθνοτικής καταγωγής, θρησκείας ή πεποιθήσεων, αναπηρίας, ηλικίας ή γενετήσιου προσανατολισμού κατά τα διάφορα στάδια εφαρμογής του ΕΤΠΑ και των άλλων διαρθρωτικών ταμείων, και ιδιαίτερα όσον αφορά την πρόσβαση σε αυτά.

(5)  Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. …/2005 προβλέπει ότι οι κανόνες για την επιλεξιμότητα των δαπανών θα πρέπει να καθορίζονται σε εθνικό επίπεδο με ορισμένες εξαιρέσεις, για τις οποίες απαιτούνται ιδιαίτερες διατάξεις. Κατά συνέπεια θα πρέπει να καθοριστούν οι εξαιρέσεις που σχετίζονται με το ΕΤΠΑ.

(6)  Η αποτελεσματική και αποδοτική υλοποίηση των δράσεων που στηρίζονται από το ΕΤΠΑ σχετίζεται με τη χρηστή διαχείριση και τη συμμετοχή και ανάμειξη όλων των ενδιαφερομένων εταίρων -εδαφικών, κοινωνικοοικονομικών, περιβαλλοντικών φορέων και ιδιαίτερα διαπεριφερειακών, περιφερειακών και τοπικών αρχών- σε όλα τα στάδια του προγραμματισμού: προπαρασκευή, εφαρμογή, επίβλεψη, αξιολόγηση. Όποτε αποδειχθεί απαραίτητο, ενισχύεται η συνεργασία μεταξύ των περιφερειακών και των τοπικών αρχών με σκοπό την επίτευξη κοινών στόχων.

(7)  Στο πλαίσιο της προβλεπόμενης στα άρθρα 43 και 44 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. .../2005 τεχνικής υποστήριξης, το ΕΤΠΑ μπορεί να χρηματοδοτεί δράσεις προπαρασκευής, επίβλεψης, διοικητικής και τεχνικής στήριξης, αξιολόγησης, λογιστικού ελέγχου και ελέγχου που είναι απαραίτητες τόσο στις δημόσιες διοικητικές υπηρεσίες όσο και στους άλλους ενδιαφερόμενους τοπικούς φορείς, όπως μη κυβερνητικές οργανώσεις (ΜΚΟ), ενώσεις αιρετών, κοινωνικοεπαγγελματικές και περιβαλλοντικές οργανώσεις.

(8)  Με βάση την εμπειρία και τις επιτυχίες της κοινοτικής πρωτοβουλίας για τις αστικές περιοχές, καθώς και των παρεμβάσεων του Στόχου 2 στις αστικές περιοχές που αντιμετωπίζουν δυσκολίες, που προβλέπεται στο άρθρο 20, παράγραφος 1, στοιχείο β), του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1260/1999 του Συμβουλίου, της 21ης Ιουνίου 1999, περί καθορισμού των γενικών διατάξεων για τα Διαρθρωτικά Ταμεία(5), η αστική διάσταση, συμπεριλαμβανομένου του επιπέδου των επενδύσεων για τη βιώσιμη αστική ανάπτυξη, θα πρέπει να ενισχυθεί με την πλήρη ενσωμάτωση μέτρων για τον τομέα αυτό στα επιχειρησιακά προγράμματα που συγχρηματοδοτούνται από το ΕΤΠΑ. Στο πλαίσιο αυτό, οι τοπικές προσπάθειες για την ανάπτυξη και την απασχόληση καθώς και το δυναμικό τους για την καινοτομία διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο.

(9)  Ιδιαίτερη προσοχή θα πρέπει να καταβληθεί προκειμένου να εξασφαλιστεί η συμπληρωματικότητα και η λογική συνέπεια μεταξύ της ενίσχυσης που χορηγείται από το ΕΤΠΑ και αυτής που χορηγείται από το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο για την Αγροτική Ανάπτυξη με βάση τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. …/2005(6) και από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Αλιείας με βάση τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. …/2005(7). Κατά συνέπεια τα προγράμματα που συγχρηματοδοτούνται από το ΕΤΠΑ θα πρέπει να υποστηρίζουν την πολιτιστική διάσταση και την ανάπτυξη του τουρισμού και τη διαφοροποίηση των αγροτικών οικονομιών και των περιοχών που εξαρτώνται από την αλιεία, και τον προσανατολισμό τους προς δραστηριότητες που διαφέρουν από τις παραδοσιακές και θα πρέπει να προωθούν τη δημιουργία μακρόπνοων θέσεων εργασίας, αλλά και να βοηθούν τις περιφέρειες αυτές να παρέχουν, από οικονομικής και κοινωνικής άποψης, περισσότερα κίνητρα.

(10)  Απαιτείται να εξασφαλιστεί ότι οι δράσεις που υποστηρίζονται από το ΕΤΠΑ υπέρ μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων (ΜΜΕ) θα λαμβάνουν υπόψη και θα υποστηρίζουν την υλοποίηση του Ευρωπαϊκού Χάρτη για Μικρές και Μεσαίες Επιχειρήσεις που θεσπίστηκε στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Santa Maria de Feira.

(11)  Ευκταίο είναι να αναπτυχθούν τα μέσα και οι τομείς ενίσχυσης που θα διατίθενται στο πλαίσιο του στόχου της σύγκλισης με την καθιέρωση νέου μηχανισμού αρωγής προς τις ΜΜΕ και νέας προσέγγισης όσον αφορά την περιφερειακή ανάπτυξη, διαθέτοντας στις ΜΜΕ δωρεάν τα αποτελέσματα της έρευνας που χρηματοδοτείται από δημόσια κονδύλια.

(12)  Επιπλέον, θα πρέπει να θεσπισθεί καλύτερος συντονισμός μεταξύ των δράσεων του ΕΤΠΑ και του εβδόμου προγράμματος-πλαισίου της Ευρωπαϊκής Κοινότητας για την έρευνα, την τεχνολογική ανάπτυξη και την επίδειξη (2007-2013).

(13)  Ιδιαίτερη προσοχή θα πρέπει να δοθεί στις εξόχως απόκεντρες περιφέρειες, ιδίως με τη διεύρυνση, υπό εξαιρετικές συνθήκες, του πεδίου εφαρμογής του ΕΤΠΑ προκειμένου να είναι σε θέση να χρηματοδοτήσει λειτουργικές δαπάνες που συνδέονται με την κάλυψη του επιπλέον κόστους που προκύπτει από την ειδική διαρθρωτική κοινωνική και οικονομική κατάστασή τους, και που επιβαρύνεται από τη γεωγραφική απόστασή τους, από το νησιωτικό τους χαρακτήρα, την περιορισμένη εδαφική έκταση, την δυσμενή γεωλογική διαμόρφωση και το δυσμενές κλίμα, και από την οικονομική εξάρτησή τους από μικρό αριθμό προϊόντων, παράγοντες των οποίων ο χρόνιος χαρακτήρας και ο συνδυασμός παρεμποδίζουν σοβαρά την ανάπτυξη και την πρόσβαση των συγκεκριμένων περιφερειών στην εσωτερική αγορά, σύμφωνα με το άρθρο 299, παράγραφος 2, της Συνθήκης.

(14)  Το ΕΤΠΑ θα πρέπει να αντιμετωπίσει τα προβλήματα της πρόσβασης και της απομόνωσης από τις μεγάλες αγορές που έχουν οι περιοχές με εξαιρετικά αραιή πυκνότητα πληθυσμού, όπως αναφέρεται στο πρωτόκολλο αριθ. 6 της πράξης προσχώρησης της Αυστρίας, Φινλανδίας και Σουηδίας. Το ΕΤΠΑ θα πρέπει επίσης να αντιμετωπίσει τα ειδικά προβλήματα που έχουν νησιά, ορεινές περιοχές και αραιοκατοικημένες, καθώς και παραμεθόριες περιοχές των οποίων η γεωγραφική θέση επιβραδύνει την ανάπτυξή τους, με σκοπό να υποστηριχθεί η αυτόνομη και μακρόπνοη ανάπτυξή τους.

(15)  Όσον αφορά τα διευρωπαϊκά δίκτυα (ΔΕΔ), το ΕΤΠΑ θα πρέπει περαιτέρω να βελτιώσει τις συνδέσεις με τα νέα κράτη μέλη, ιδίως για να ενισχυθούν οι οικονομικές σχέσεις με τις χώρες αυτές.

(16)  Το ΕΤΠΑ θα πρέπει να φροντίσει για την επίτευξη συνέργιας με τις ενισχύσεις του Ευρωπαϊκού Κοινωνικού Ταμείου και του Ταμείου Συνοχής. Πρέπει επίσης να εξασφαλίσει τη συμπληρωματικότητα και τη λογική συνέπεια με άλλες κοινοτικές πολιτικές.

(17)  Απαιτείται να καθοριστούν ειδικές διατάξεις σχετικά με τον προγραμματισμό, τη διαχείριση, την παρακολούθηση και τον έλεγχο των επιχειρησιακών προγραμμάτων στα πλαίσια του στόχου "Ευρωπαϊκή εδαφική συνεργασία" και να διασφαλιστεί η συμπληρωματικότητά τους και η συνεκτικότητά τους με άλλες κοινοτικές πολιτικές, και ειδικότερα με την "Πολιτική Καλής Γειτονίας".

(18)  Απαιτείται να ενισχυθεί η αποτελεσματική διασυνοριακή και διεθνική συνεργασία με χώρες που γειτονεύουν με την Κοινότητα, όπου αυτό απαιτείται, προκειμένου να εξασφαλιστεί πως είναι δυνατόν να ενισχυθεί αποτελεσματικά η ανάπτυξη των περιφερειών των κρατών μελών που συνορεύουν με τρίτες χώρες. Θα πρέπει επίσης να εξασφαλιστεί ότι οι συγκεκριμένες παραμεθόριες περιοχές της Ένωσης δεν θα έχουν, ως περιφέρειες κοντά στα εσωτερικά σύνορα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, χειρότερες δυνατότητες και λιγότερα δικαιώματα από ό,τι είχαν μέχρι σήμερα. Κατά συνέπεια, ενδείκνυται να επιτραπεί σε εξαιρετική βάση η χορήγηση ενίσχυσης από το ΕΤΠΑ για έργα που βρίσκονται στην επικράτεια τρίτων χωρών όταν αυτά αποβλέπουν στο να επωφεληθούν περιφέρειες της Κοινότητας για τη διασυνοριακή συνεργασία τους. Είναι επίσης αναγκαίο να διασφαλιστεί η ορθή στάθμιση της κατανομής των οικονομικών πόρων μεταξύ των εθνικών και διασυνοριακών συνιστωσών του ευρωπαϊκού στόχου για εδαφική συνεργασία. Η διασυνοριακή συνιστώσα απαιτεί ιδιαίτερη προσοχή, καθόσον τα σύνορα της Ένωσης αυξήθηκαν σημαντικά και πολλές από τις περιοχές που παρουσιάζουν υστέρηση είναι παραμεθόριες.

(19)  Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1783/1999 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 12ης Ιουλίου 1999 σχετικά με το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης(8) θα πρέπει να καταργηθεί.

ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΟΝ ΠΑΡΟΝΤΑ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ:

ΚΕΦΑΛΑIΟ I

ΓΕΝΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ

Άρθρο 1

Αντικείμενο

Ο παρών κανονισμός καθορίζει την αποστολή του Ευρωπαϊκού Ταμείου Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ), το πεδίο εφαρμογής των ενισχύσεων που χορηγεί όσον αφορά τους στόχους "Σύγκλιση", "Περιφερειακή ανταγωνιστικότητα, απασχόληση και κοινωνική ένταξη", και "Ευρωπαϊκή εδαφική συνεργασία" όπως ορίζονται στο άρθρο 3 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. …/2005 [περί καθορισμού γενικών διατάξεων για το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης, το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο και το Ταμείο Συνοχής] και τους τύπους των δαπανών που είναι επιλέξιμοι για ενίσχυση.

Περιέχει ειδικές διατάξεις σχετικά με την αντιμετώπιση των αστικών και αγροτικών περιοχών, των περιοχών που εξαρτώνται από την αλιεία, των εξόχως απόκεντρων περιφερειών, των νησιωτικών περιφερειών και των περιοχών με σοβαρά και χρόνια φυσικά ή δημογραφικά μειονεκτήματα, όπως και των περιοχών με χαμηλή πληθυσμιακή πυκνότητα, καθώς και των παραμεθόριων και των ορεινών περιοχών.

Περιέχει επίσης ειδικές διατάξεις σχετικά με τον στόχο "Ευρωπαϊκή εδαφική συνεργασία", ιδίως όσον αφορά τον προγραμματισμό, την υλοποίηση, τη διαχείριση, την παρακολούθηση και τον έλεγχο.

Άρθρο 2

Σκοπός

Το ΕΤΠΑ συνεισφέρει στην χρηματοδότηση ενισχύσεων για την τόνωση της οικονομικής, κοινωνικής και εδαφικής συνοχής στο πλαίσιο της στρατηγικής της Ευρωπαϊκής Ένωσης για αειφόρο ανάπτυξη, μέσω της αντιμετώπισης και επίλυσης των βαθύτερων αιτίων των ενδοπεριφερειακών και διαπεριφερειακών ανισοτήτων και της υποστήριξης των διαρθρωτικών βελτιώσεων και προσαρμογών των περιφερειακών οικονομιών, συμπεριλαμβανομένης και της ανασυγκρότησης βιομηχανικών περιοχών που παρακμάζουν.

Στα πλαίσια αυτά, το ΕΤΠΑ υλοποιεί τις προτεραιότητες της Κοινότητας, ενώ οι λεπτομέρειες των προτεραιοτήτων αυτών θα καθοριστούν από τους περιφερειακούς και τοπικούς εταίρους, σύμφωνα με τα επιχειρησιακά προγράμματα και τους εθνικούς κανόνες, και ιδιαίτερα:

   a) την ανάγκη τόνωσης της ανταγωνιστικότητας μέσω της καινοτομίας στην περιφερειακή και τοπική ανάπτυξη για τη δημιουργία σταθερών θέσεων απασχόλησης, προώθησης της κοινωνικής ένταξης και της ισότητας μεταξύ ανδρών και γυναικών, και επίτευξης περιβαλλοντικών και κοινωνικών βελτιώσεων μέσω της εφαρμογής της κοινοτικής περιβαλλοντικής και κοινωνικής νομοθεσίας·
   β) την ανάγκη άρσης των εμποδίων που αντιμετωπίζουν τα άτομα με ειδικές ανάγκες όσον αφορά την πρόσβαση σε αγαθά και υπηρεσίες αλλά και την πρόσβαση στα κτίρια, εξασφαλίζοντας ότι η δυνατότητα πρόσβασης θα αποτελεί προϋπόθεση για κάθε έργο που χρηματοδοτείται από τα ταμεία.

Άρθρο 3

Πεδίο παρέμβασης

1.  Η ενίσχυση του ΕΤΠΑ εστιάζεται σε περιορισμένο αριθμό θεματικών προτεραιοτήτων. Ο τύπος και το εύρος των δράσεων που χρηματοδοτούνται στα πλαίσια κάθε προτεραιότητας αντικατοπτρίζει τη διαφορετική φύση των στόχων "Σύγκλιση", "Περιφερειακή ανταγωνιστικότητα, απασχόληση και κοινωνική ένταξη" και "Ευρωπαϊκή εδαφική συνεργασία" σύμφωνα με τα άρθρα 5, 6 και 7.

2.  Το ΕΤΠΑ συγχρηματοδοτεί τα εξής :

   α) παραγωγικές επενδύσεις, οι οποίες στοχεύουν κατά κύριο λόγο σε εκείνες τις ΜΜΕ που συμβάλλουν στη δημιουργία και τη διατήρηση βιώσιμων θέσεων εργασίας,
   β) υποδομές,
   γ) άλλες αναπτυξιακές πρωτοβουλίες και πρωτοβουλίες στον τομέα της απασχόλησης που συνίστανται σε υπηρεσίες προς τις επιχειρήσεις, δημιουργία και ανάπτυξη χρηματοδοτικών μέσων όπως επιχειρηματικού κεφαλαίου, ταμείων δανειοδότησης και εγγυήσεων, επιδοτήσεις επιτοκίου, υπηρεσίες γειτονιάς και κοινές τοπικές πρωτοβουλίες, δημιουργία δικτύων και συνεργασία, καθώς και συνεργιακές ανταλλαγές μεταξύ περιφερειών, πόλεων και των συναφών κοινωνικών, οικονομικών και περιβαλλοντικών φορέων,
   δ) δυναμική ανάπτυξης και απασχόλησης στις ΜΜΕ (επιχειρηματικοί κλάδοι όπως η ίδρυση, η μεταβίβαση επιχειρήσεων, η δυναμική των επιχειρήσεων, η ικανότητα εξαγωγής και ανάπτυξης),
   ε) τεχνική βοήθεια όπως αναφέρεται στα άρθρα 43 και 44 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. …/2005.

Άρθρο 4

Ισόρροπη και βιώσιμη περιφερειακή ανάπτυξη

Περιφερειακή ανάπτυξη σημαίνει διατήρηση και περαιτέρω ανάπτυξη της αυτοσυντηρούμενης ζωής και εργασίας στις περιφέρειες και, όπου χρειάζεται, την αναμόρφωση αυτών.

Άρθρο 5

Σύγκλιση

Για τον στόχο "Σύγκλιση" το ΕΤΠΑ εστιάζει την ενίσχυση που χορηγεί στην υποστήριξη βιώσιμης ενοποιημένης περιφερειακής, τοπικής, αστικής και αγροτικής οικονομικής και κοινωνικής ανάπτυξης μέσω της κινητοποίησης και της ενίσχυσης ενδογενών δυνατοτήτων με προγράμματα που στοχεύουν στον εκσυγχρονισμό και στη διαφοροποίηση των περιφερειακών και τοπικών οικονομικών, διοικητικών και κοινωνικών δομών, καθώς και στη δημιουργία βιώσιμων θέσεων εργασίας, κυρίως στους ακόλουθους τομείς:

1)  Καινοτομίες στην τοπική αυτοδιοίκηση, συμπεριλαμβανομένης της βελτίωσης των ικανοτήτων των περιφερειακών και τοπικών θεσμικών, κοινωνικών και οικονομικών φορέων και του εκσυγχρονισμού των δημοσίων υπηρεσιών, των αναπτυξιακών φορέων και των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων.

2)  Έρευνα και τεχνολογική ανάπτυξη (Ε&ΤΑ), καινοτομία και επιχειρηματικότητα, συμπεριλαμβανομένης και της ενίσχυσης δυνατοτήτων περιφερειακής έρευνας και τεχνολογικής ανάπτυξης και ενσωμάτωσή τους στον Ευρωπαϊκό Χώρο Έρευνας, καθώς και του περιορισμού του τεχνολογικού χάσματος μεταξύ περιφερειών.

Ενίσχυση της Ε&TΑ σε ΜΜΕ και μεταφορά τεχνολογίας. Βελτίωση των δεσμών ιδιαίτερα μεταξύ των ΜΜΕ, των πανεπιστημίων, των μη κυβερνητικών οργανώσεων και των ερευνητικών και τεχνολογικών κέντρων, ανάπτυξη επιχειρηματικών δικτύων, των συνεργασιών δημοσίου-ιδιωτικού τομέα και ομάδων, στήριξη για την παροχή επιχειρηματικών και τεχνολογικών υπηρεσιών σε ομάδες ΜΜΕ και πολύ μικρές επιχειρήσεις, υποστήριξη της επιχειρηματικότητας και της καινοτομίας για ΜΜΕ και πολύ μικρές επιχειρήσεις μέσω νέων χρηματοδοτικών μέσων.

Υποστήριξη των κλασικών μηχανισμών ανάπτυξης της περιφερειακής οικονομίας, όπως στοχοθετημένη υποστήριξη για την ίδρυση επιχειρήσεων και επενδύσεων σε επιχειρήσεις, όχι αποκλειστικά σε ΜΜΕ, καθώς και τη δημιουργία και την ανάπτυξη οικονομικών υποδομών. Ιδιαίτερες προσπάθειες πρέπει να καταβληθούν για την βελτίωση της εμπειρογνωμοσύνης, της ικανότητας ανάληψης δράσης και της αντιπροσωπευτικότητας των οργανώσεων ΜΜΕ, των πολύ μικρών επιχειρήσεων και των βιοτεχνιών.

Τα προϊόντα έρευνας που χρηματοδοτείται αποκλειστικά από δημόσιους πόρους μέσω του κοινοτικού προϋπολογισμού ή μέσω εθνικών ερευνητικών ινστιτούτων, και τα οποία δεν τελούν ήδη υπό προστασία ευρεσιτεχνίας, παρέχονται δωρεάν στις ΜΜΕ, υπό την προϋπόθεση ότι η εν λόγω έρευνα μετουσιώνεται άμεσα σε καινοτόμο βιομηχανικό προϊόν. Για να στηριχθεί η ανταλλαγή γνώσεων χωρίς να υπάρχει ανάγκη ανάπτυξης νέας εμπειρογνωμοσύνης, πρέπει να καθιερωθεί η εφαρμογή ενός περιφερειακού ή εθνικού "αποδεικτικού γνώσης".

3)  Κοινωνία των πληροφοριών, που περιλαμβάνει την ανάπτυξη υπηρεσιών και εφαρμογών τοπικού περιεχομένου, τη βελτίωση της πρόσβασης και την ανάπτυξη δημόσιων διαδικτυακών υπηρεσιών, ενίσχυση και παροχή υπηρεσιών σε ΜΜΕ για την υιοθέτηση και την αποτελεσματική χρήση των τεχνολογιών πληροφοριών και επικοινωνιών ή την εκμετάλλευση νέων ιδεών.

4)  Τοπικές πρωτοβουλίες απασχόλησης και ανάπτυξης: ενισχύσεις για τοπικές εγκαταστάσεις παροχής υπηρεσιών, με τις οποίες θα δημιουργηθούν θέσεις εργασίας, εξαιρουμένων των μέτρων που χρηματοδοτούνται από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο (ΕΚΤ).

5)  Προώθηση της ίσης μεταχείρισης ανδρών και γυναικών, συμπεριλαμβανομένης της στήριξης της ίδρυσης επιχειρήσεων, ειδικών μέτρων για γυναίκες επιχειρηματίες με σκοπό τη διευκόλυνση της οικονομικής αξιοποίησης νέων ιδεών και τη στήριξη της ίδρυσης νέων επιχειρήσεων που προκύπτουν από πανεπιστημιακά ιδρύματα και υπάρχουσες επιχειρήσεις, ενίσχυση των υποδομών και των υπηρεσιών για τον καλύτερο συνδυασμό του οικογενειακού με τον επαγγελματικό βίο.

6)  Περιβάλλον, που περιλαμβάνει επενδύσεις σχετικά με τη διαχείριση αποβλήτων, διαχείριση και ποιότητα του ύδατος, συμπεριλαμβανομένης της ασφάλειας ύδρευσης, προσαρμογή σε εθνικό δίκαιο της οδηγίας 2000/60/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 23ης Οκτωβρίου 2000, για τη δημιουργία πλαισίου κοινοτικών μέτρων στον τομέα της πολιτικής περί υδάτων(9), κατεργασία υγρών λυμάτων και ποιότητα του αέρα αστικών περιοχών, ενοποιημένη πρόληψη και έλεγχο ρύπανσης, απομάκρυνση των παλαιών αποβλήτων και εξυγίανση μολυσμένων χώρων και γης, προώθηση της βιοποικιλότητας και της προστασίας της φύσης, στήριξη της δημιουργίας υποδομών για την εφαρμογή του προγράμματος Natura 2000, ενίσχυση ΜΜΕ για την προώθηση βιώσιμων τρόπων παραγωγής μέσω της εισαγωγής αποτελεσματικών από πλευράς κόστους περιβαλλοντικών συστημάτων διαχείρισης και της υιοθέτησης και χρήσης τεχνολογιών πρόληψης της ρύπανσης.

7)  Μετατροπή συμπεριλαμβανομένων: της ανάλυσης των παλαιών αποβλήτων, της εξυγίανσης εκτάσεων που έχουν χρησιμοποιηθεί για στρατιωτικούς σκοπούς και της επαναφοράς τους σε μη στρατιωτική χρήση, της αποκατάστασης των φυσικών χαρακτηριστικών τους ή της αναδάσωσής τους, της απομάκρυνσης πολεμικού υλικού, της ανακατασκευής και του εκσυγχρονισμού κτιρίων των στρατοπέδων, καθώς και του περιβάλλοντος χώρου τους, για την οικονομική, κοινωνική και πολιτισμική αναζωογόνησή τους και την ένταξή τους στην οικονομική δραστηριότητα, ιδίως με τη στήριξη των μικρομεσαίων επιχειρήσεων.

8)  Πρόληψη κινδύνων, που περιλαμβάνουν ανάπτυξη και υλοποίηση σχεδίων για την πρόληψη και την αντιμετώπιση φυσικών και τεχνολογικών κινδύνων.

9)  Τουρισμός και πολιτισμός, που περιλαμβάνει προώθηση φυσικών και πολιτιστικών πόρων ως δυνατότητας για την ανάπτυξη βιώσιμου τουρισμού, προστασία και ενίσχυση της φυσικής και πολιτιστικής κληρονομιάς ως μέσου υποστήριξης της οικονομικής ανάπτυξης, ενισχύσεις για τη βελτίωση της παροχής τουριστικών υπηρεσιών μέσω παροχής νέων υπηρεσιών υψηλότερης προστιθέμενης αξίας και για την προώθηση της μεταστροφής σε νέα πιο βιώσιμα μοντέλα τουρισμού.

10)  Οικονομική και κοινωνική αναζωογόνηση των πόλεων και των αστικών προαστίων που έχουν πληγεί από την κρίση: σφαιρικά σχέδια για την αειφόρο ανάπτυξη αστικών περιοχών που έχουν υποστεί κρίση, μεσαίων και μικρών πόλεων που λειτουργούν ως κέντρα, και αστικών προαστίων, αναζωογόνηση της σχέσης πόλης-επαρχίας σε ό,τι αφορά τις λειτουργίες γενικού οικονομικού συμφέροντος.

11)  Επενδύσεις στις μεταφορές, που περιλαμβάνουν διευρωπαϊκά δίκτυα, μεγάλα ευρωπαϊκά τεχνικά και λογιστικά έργα, έργα οδοποιίας και αναβάθμιση εκτός του υφιστάμενου πεδίου του άξονα των ΔΕΔ-T, λαμβάνοντας υπόψη την ανάγκη δημιουργίας συνδέσεων με τις νησιωτικές, τις αγροτικές και τις περίκλειστες και πάσης φύσεως απομακρυσμένες περιφέρειες, μεταξύ των περιφερειών αυτών και των κεντρικών περιοχών της Κοινότητας, και ενιαίες στρατηγικές αστικών περιοχών για καθαρές αειφόρες αστικές συγκοινωνίες, οι οποίες συμβάλλουν στη βελτίωση της πρόσβασης και στην ποιότητα των υπηρεσιών για επιβάτες και εμπορεύματα, ιδίως για άτομα με κινητικά προβλήματα, στην επίτευξη πιο ισορροπημένης κατανομής των μεταφορικών μέσων, στην προώθηση πολυτροπικών συστημάτων και στη μείωση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων, συμπεριλαμβανομένης της ηχορύπανσης, της επιβάρυνσης με σωματίδια και της χρησιμοποίησης υποκατάστατων καυσίμων, καθώς και του ποσοστού των οδικών ατυχημάτων.

12)  Ενέργεια, συμπεριλαμβανομένων διευρωπαϊκών δικτύων, που συμβάλλουν στη βελτίωση της ασφάλειας και της ποιότητας του εφοδιασμού, και τη διασφάλιση θέσεων απασχόλησης, συμπληρώνουν την εσωτερική αγορά και εξασφαλίζουν τον σεβασμό του περιβαλλοντικού προβληματισμού, την βελτίωση της αποδοτικότητας της ενέργειας και την ανάπτυξη των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας.

13)  Επενδύσεις στην εκπαίδευση, στην επαγγελματική κατάρτιση και στη διά βίου μάθηση, ιδίως των νέων και των γυναικών, που συμβάλλουν στην αύξηση της ελκυστικότητας και της ποιότητας της ζωής στις περιφέρειες, στην αποκατάσταση των συστημάτων παραγωγής και την στήριξη στην ενίσχυση των ικανοτήτων και της προαγωγής της δια βίου μάθησης, ακόμη και μέσω της εφαρμογής νέων τεχνολογιών.

14)  Υγεία που περιλαμβάνει επενδύσεις για την ανάπτυξη και βελτίωση της παροχής υπηρεσιών υγείας, την πρόληψη ασθενειών και την ευκολότερη πρόσβαση σε ιατρικές υπηρεσίες, οι οποίες συμβάλλουν στην περιφερειακή ανάπτυξη και την ποιότητα της ζωής στις περιφέρειες.

15)  Άμεση ενίσχυση των επενδύσεων στις ΜΜΕ που συμβάλουν στη δημιουργία και τη διασφάλιση θέσεων εργασίας.

16)  Δημόσια ασφάλεια, με σκοπό την προώθηση της λειτουργίας των οικονομικών δραστηριοτήτων στην περιφέρεια, μέσω επενδύσεων στις τεχνολογίες και σε εκστρατείες ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης, ώστε να αποτραπεί η διείσδυση της εγκληματικότητας στην οικονομία και να διαδοθεί ευρέως η νοοτροπία νομιμότητας.

17)  Ενίσχυση της διάρθρωσης, της θεσμικής ικανότητας και της αντιπροσωπευτικότητας των οργανώσεων και ενδιάμεσων επιμελητηρίων μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων, πολύ μικρών επιχειρήσεων και βιοτεχνιών.

18)  Άμεση ενίσχυση των επενδύσεων, με ιδιαίτερη προσοχή στις καθαρές τεχνολογίες υψηλής ποιότητας, προκειμένου να αναδιαρθρωθούν οι βαριές βιομηχανίες στις περιφέρειες όπου η μετάβαση στην οικονομία της αγοράς πραγματοποιήθηκε πολύ πρόσφατα.

Άρθρο 6

Περιφερειακή ανταγωνιστικότητα, απασχόληση και κοινωνική ένταξη

Για τον στόχο "Περιφερειακή ανταγωνιστικότητα, απασχόληση και κοινωνική ένταξη" οι ενισχύσεις που χορηγεί το ΕΤΠΑ, στα πλαίσια των περιφερειακών στρατηγικών οικονομικής και βιώσιμης ανάπτυξης, και λαμβάνοντας υπόψη τους στόχους του εβδόμου προγράμματος πλαισίου, επικεντρώνονται στους ακόλουθους τομείς, διατηρώντας ταυτόχρονα μια κάποια ευελιξία για τις νεοεντασσόμενες περιφέρειες:

1)  Καινοτομία και οικονομία της γνώσης, μέσω της στήριξης του σχεδιασμού και της υλοποίησης περιφερειακών στρατηγικών καινοτομίας οι οποίες οδηγούν σε αποδοτικά περιφερειακά συστήματα καινοτομίας ικανά να μειώσουν το τεχνολογικό χάσμα λαμβάνοντας υπόψη τις τοπικές ανάγκες, και ειδικότερα στα ακόλουθα:

   α) Ενίσχυση των περιφερειακών δυνατοτήτων Ε&TΑ και καινοτομίας, που συνδέονται άμεσα με τους στόχους της περιφερειακής οικονομικής ανάπτυξης, και την καταπολέμηση της ανεργίας και της φτώχειας, μέσω της στήριξης βιομηχανικών ή ειδικών τεχνολογικών κέντρων, μέσω της προώθησης βιομηχανικών Ε&ΤΑ σε ΜΜΕ και της μεταφοράς τεχνολογίας, καθώς και μέσω της ανάπτυξης τεχνολογικών προβλέψεων και της συγκριτικής αξιολόγησης διεθνών πολιτικών με στόχο την προώθηση της καινοτομίας, και μέσω της στήριξης της συνεργασίας μεταξύ εταιριών και κοινών πολιτικών Ε&TΑ και καινοτομίας.
   β) Ενθάρρυνση της καινοτομίας και του εκσυγχρονισμού στις ΜΜΕ με την ενίσχυση άμεσων επενδύσεων, με την προώθηση δικτύων συνεργασίας πανεπιστημίων-εταιριών, με τη στήριξη επιχειρηματικών δικτύων και ομάδων ΜΜΕ, με τη βελτίωση της πρόσβασης των ΜΜΕ σε χρηματοδότηση και λήψη δανείων και με τη διευκόλυνση της πρόσβασης των ΜΜΕ σε προωθημένες υπηρεσίες υποστήριξης επιχειρήσεων, με την υποστήριξη της ενσωμάτωσης καθαρών και καινοτόμων τεχνολογιών στις ΜΜΕ, καθώς και με ειδικά μέτρα και σχέδια δράσεων για την ενθάρρυνση των καινοτομιών στις πολύ μικρές επιχειρήσεις.
   γ) Δημιουργία στενότερου δεσμού μεταξύ γνώσης και απασχόλησης, με σκοπό τη δημιουργία, για τους νεαρούς σπουδαστές, κύκλων κατάρτισης άμεσα συναρτημένων από τις πραγματικές εργασιακές δυνατότητες των επιχειρήσεων.
   δ) Κατασκευή υποδομών η οποία λόγω του μεγέθους της ανταποκρίνεται στην τοπική ανάπτυξη και την ανάπτυξη της απασχόλησης.
   ε) Προώθηση της επιχειρηματικότητας με τη διευκόλυνση της οικονομικής αξιοποίησης νέων ιδεών, συμπεριλαμβανομένων και καινοτόμων προσεγγίσεων για την τόνωση της κοινωνικής οικονομίας και της τοπικής ανάπτυξης, και με την υποστήριξη της δημιουργίας νέων εταιριών από πανεπιστήμια και υφιστάμενες εταιρίες με την ενθάρρυνση των εταιρικών σχέσεων μεταξύ υφισταμένων επιχειρήσεων και πανεπιστημίων και ιδρυμάτων τεχνολογικής και επαγγελματικής εκπαίδευσης ή μαθητείας.
   στ) Προώθηση των εταιρικών σχέσεων δημόσιου και ιδιωτικού τομέα στην παραγωγή προϊόντων και υπηρεσιών.
   ζ) Δημιουργία νέων χρηματοδοτικών μέσων τα οποία, με επενδύσεις κεφαλαίων και διευκολύνσεις επώασης, στοχεύουν την έρευνα και τις δυνατότητες τεχνολογικής ανάπτυξης των ΜΜΕ, αλλά και στην ενθάρρυνση της επιχειρηματικότητας και της δημιουργίας νέων επιχειρήσεων, ιδιαίτερα των ΜΜΕ έντασης γνώσης.
   η) Kατάρτιση σχεδίων και δράσεων για την παροχή κινήτρων υπέρ της δημιουργίας, της εξαγοράς, της ανάπτυξης και του εκσυγχρονισμού των μικρών και πολύ μικρών επιχειρήσεων και των βιοτεχνιών.
   θ) Άμεσες ενισχύσεις για επενδύσεις σε μικρομεσαίες επιχειρήσεις οι οποίες συμβάλλουν στη δημιουργία και τη διατήρηση θέσεων εργασίας.

2)  Περιβάλλον και πρόληψη των κινδύνων, και ειδικότερα στα ακόλουθα:

  α) Ενθάρρυνση επενδύσεων για:
   - την εξυγίανση μολυσμένων, ημιεγκαταλελειμμένων ή εγκαταλελειμμένων χώρων και γης·
   - την ανάπτυξη των αστικών χώρων πρασίνου και τη συμβολή στην βιώσιμη ανάπτυξη και διαφοροποίηση των αγροτικών περιοχών·
   - την προώθηση υποδομών που συνδέονται με την βιοποικιλότητα και τους χώρους Natura 2000·
   - τη διαχείριση των στερεών και υγρών αποβλήτων·
   - την ανάπτυξη του τουρισμού, περιλαμβανομένης της προστασίας και ενίσχυσης της φυσικής και πολιτιστικής κληρονομιάς και την προώθηση υπηρεσιών υψηλής προστιθέμενης αξίας, συμβάλλοντας στη βιώσιμη οικονομική ανάπτυξη.
   β) Μετατροπή συμπεριλαμβανομένων: της ανάλυσης των παλαιών αποβλήτων, εξυγίανσης εκτάσεων που έχουν χρησιμοποιηθεί για στρατιωτικούς σκοπούς και της επαναφοράς τους σε μη στρατιωτική χρήση, της αποκατάστασης των φυσικών χαρακτηριστικών τους ή της αναδάσωσής τους, της απομάκρυνσης πολεμικού υλικού, της ανακατασκευής και του εκσυγχρονισμού κτιρίων των στρατοπέδων, καθώς και του περιβάλλοντος χώρου τους, για την οικονομική, κοινωνική και πολιτισμική αναζωογόνησή τους και την ένταξή τους στην οικονομική δραστηριότητα, ιδίως με τη στήριξη των μικρομεσαίων επιχειρήσεων.
   γ) Ενθάρρυνση της ενεργειακής αποδοτικότητας και της παραγωγής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, ανάπτυξη αποτελεσματικών συστημάτων διαχείρισης της ενέργειας και περιορισμός του διοξειδίου του άνθρακα καθώς και άλλων βλαβερών εκπομπών.
   δ) Προώθηση των φιλικών προς το περιβάλλον δημόσιων μεταφορών.
   ε) Ανάπτυξη σχεδίων και μέτρων για την πρόληψη και την αντιμετώπιση φυσικών και τεχνολογικών κινδύνων και άμβλυνση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων από τις δραστηριότητες των επιχειρήσεων και τις οικιακές δραστηριότητες.

3)  Πρόσβαση, εκτός των μεγάλων αστικών κέντρων, σε μεταφορές και υπηρεσίες τηλεπικοινωνιών γενικού οικονομικού ενδιαφέροντος και ειδικότερα στα ακόλουθα:

   α) Ενίσχυση των δευτερογενών δικτύων μέσω της βελτίωσης των ζεύξεων των διευρωπαϊκών δικτύων μεταφορών που έχουν προτεραιότητα με περιφερειακά σιδηροδρομικά κέντρα, αεροδρόμια και λιμάνια ή με πολυτροπικά συστήματα, μέσω της παροχής ακτινικών ζεύξεων με βασικούς σιδηροδρομικούς άξονες, και μέσω της προώθησης περιφερειακών και τοπικών οδών εσωτερικής ναυσιπλοΐας, ακτοπλοΐας, θαλάσσιων συνδέσεων με μικρότερα νησιά και εγκάρσιων αεροπορικών συνδέσεων μεταξύ αερολιμένων πρώτης και δεύτερης κατηγορίας.
   β) Προώθηση της πρόσβασης και της αποτελεσματικής χρήσης των τεχνολογιών πληροφοριών και επικοινωνιών από τις ΜΜΕ με τη δημιουργία υποδομών στις πλέον απομακρυσμένες περιοχές, με την υποστήριξη της πρόσβασης σε δίκτυα, τη δημιουργία δημόσιων σημείων πρόσβασης στο διαδίκτυο, τον εξοπλισμό και την ανάπτυξη υπηρεσιών και εφαρμογών, συμπεριλαμβανομένων ιδιαιτέρως της ανάπτυξης προγραμμάτων δράσης για πολύ μικρές επιχειρήσεις και βιοτεχνίες.

Άρθρο 7

Ευρωπαϊκή εδαφική συνεργασία

Για τον στόχο "Ευρωπαϊκή εδαφική συνεργασία", οι ενισχύσεις που χορηγεί το ΕΤΠΑ επικεντρώνονται στα ακόλουθα:

1)  Ανάπτυξη διασυνοριακών οικονομικών, κοινωνικών και περιβαλλοντικών δραστηριοτήτων μέσω κοινών στρατηγικών για τη βιώσιμη εδαφική ανάπτυξη, και κυρίως:

   α) Ενθάρρυνση της επιχειρηματικότητας και ιδίως της ανάπτυξης ΜΜΕ στους τομείς του τουρισμού, των πολιτιστικών και των αθλητικών δραστηριοτήτων και του διασυνοριακού εμπορίου.
   β) Ενθάρρυνση της προστασίας και κοινής διαχείρισης του περιβάλλοντος καθώς και της πρόληψης των κινδύνων κατά την αντιμετώπιση των φυσικών καταστροφών.
   γ) Προώθηση της βιώσιμης ανάπτυξης των αγροτικών περιοχών.
   δ) Μείωση της απομόνωσης μέσω της καλύτερης πρόσβασης στα δίκτυα και στις υπηρεσίες μεταφορών, πληροφοριών και επικοινωνιών και σε διασυνοριακά συστήματα ύδρευσης, διαχείρισης αποβλήτων και ενέργειας.
   ε) Ανάπτυξη της συνεργασίας, των δυνατοτήτων και της κοινής χρήσης υποδομών ιδιαίτερα σε τομείς όπως η υγεία, ο πολιτισμός, ο αθλητισμός και η εκπαίδευση.
   στ) Καταπολέμηση της εγκληματικότητας και προστασία των συνόρων.
   ζ) Προστασία και ενίσχυση της φυσικής και πολιτιστικής κληρονομιάς ως μέσου υποστήριξης της οικονομικής ανάπτυξης, της χωροταξικής αναβάθμισης των πόλεων και της υπαίθρου, καθώς και του τουρισμού, με την προώθηση του αποκεντρωμένου προτύπου διαχείρισης INTERREG.

Επιπλέον, το ΕΤΠΑ είναι δυνατό να συνεισφέρει στην προώθηση της ενοποίησης των διασυνοριακών αγορών εργασίας, των τοπικών πρωτοβουλιών απασχόλησης, των ίσων ευκαιριών, της εκπαίδευσης και της κοινωνικής ένταξης και της κοινής χρήσης ανθρωπίνων πόρων και εγκαταστάσεων για Ε&TΑ.

2)  Καθιέρωση και ανάπτυξη διεθνικής συνεργασίας, συμπεριλαμβανομένης και της διμερούς ή πολυμερούς συνεργασίας μεταξύ θαλάσσιων περιφερειών και σε αρμονία με το "ευρύτερο σχέδιο δράσης για σχέσεις καλής γειτονίας", μέσω της χρηματοδότησης δικτύων και δράσεων που οδηγούν σε ενοποιημένη ανάπτυξη του εδάφους με τις ακόλουθες προτεραιότητες:

   α) Διαχείριση των υδάτων με σαφή διεθνική διάσταση, συμπεριλαμβανομένης της προστασίας και διαχείρισης λεκανών απορροής, παράκτιων ζωνών, θαλάσσιων πόρων, υπηρεσιών υδροδότησης και υγροβιότοπων.
   β) Βελτίωση της πρόσβασης, συμπεριλαμβανομένων των επενδύσεων σε διασυνοριακούς τομείς διευρωπαϊκών δικτύων, βελτιωμένη τοπική και περιφερειακή πρόσβαση σε εθνικά και διεθνικά δίκτυα και συστήματα, βελτιωμένη διαλειτουργικότητα εθνικών και περιφερειακών συστημάτων και δημιουργία και ανάπτυξη των θαλάσσιων αυτοκινητοδρόμων, και προώθηση προηγμένων τεχνολογιών πληροφοριών, λογιστικής και επικοινωνιών.
   γ) Πρόληψη των κινδύνων και της κλιματικής μεταβολής, συμπεριλαμβανομένης της προώθησης της θαλάσσιας ασφάλειας και της προστασίας από πλημμύρες, ξηρασίες, θαλάσσια ρύπανση και ρύπανση εσωτερικών υδάτων, πρόληψη και προστασία από τη διάβρωση, σε ό,τι αφορά ακόμη και την παράκτια γραμμή, από την υδρογεωλογική καταστροφή, τους σεισμούς τις εκρήξεις ηφαιστείων, τις χιονοστιβάδες, τους τυφώνες, τις πυρκαγιές των δασών και την απερήμωση της γης, καθώς και βιοποικιλότητα, περιβαλλοντική διαχείριση και αειφόρο παραγωγή ενέργειας. Τα προγράμματα είναι δυνατόν να περιλαμβάνουν την προμήθεια εξοπλισμού και την ανάπτυξη υποδομών, τη σύνταξη και την εφαρμογή διεθνικών σχεδίων βοήθειας, κοινών συστημάτων χαρτογράφησης κινδύνων και την ανάπτυξη κοινών οργάνων για τη μελέτη, την πρόληψη, την παρακολούθηση και τον έλεγχο φυσικών και τεχνολογικών κινδύνων.

δ)   Δημιουργία επιστημονικών και τεχνολογικών δικτύων σε τομείς που αφορούν την ισόρροπη ανάπτυξη διεθνικών περιοχών, και τη μείωση του τεχνολογικού χάσματος, και περιλαμβάνουν τη δημιουργία δικτύων μεταξύ πανεπιστημίων, συμβάλλοντας έτσι στην καλύτερη ενσωμάτωση αυτών των τελευταίων στον Ευρωπαϊκό Χώρο Έρευνας, και ζεύξεων για την πρόσβαση σε επιστημονικές γνώσεις και τη μεταφορά τεχνολογίας μεταξύ εγκαταστάσεων Ε&TΑ και διεθνών κέντρων αριστείας Ε&TΑ, την ανάπτυξη διεθνικών κοινοπραξιών για την κοινή χρήση πόρων Ε&TΑ, την αδελφοποίηση ιδρυμάτων μεταφοράς τεχνολογίας και την ανάπτυξη κοινών μέσων χρηματοδοτικής τεχνικής για την υποστήριξη της Ε&TΑ στις ΜΜΕ.

   ε) Συνεργασία στην επιχειρηματικότητα και την ανάπτυξη ΜΜΕ, μεταξύ άλλων στους τομείς του τουρισμού, του πολιτισμού, της παιδείας και της υγείας και τη στήριξη βιώσιμων κοινοτήτων.
   στ) Προστασία των φυσικών πόρων και της πολιτιστικής κληρονομιάς, προστασία και βελτίωση του φυσικού περιβάλλοντος των περιφερειών και διατήρηση και ανάπτυξη των φυσικών στοιχείων, καθώς και προστασία και βελτίωση του δομημένου περιβάλλοντος και της πολιτιστικής κληρονομιάς, ανάπτυξη αποτελεσματικών, ολοκληρωμένων και μακροπρόθεσμων στρατηγικών αειφόρου ανάπτυξης και απόκτηση πληρέστερης εικόνας όσον αφορά τους φυσικούς πόρους και την πολιτιστική κληρονομιά και του τρόπου με τον οποίο αυτά μπορούν να ενσωματωθούν με επιτυχία σε υπερεθνικές στρατηγικές.
   ζ) Συνεργασία σε θέματα θαλάσσης, όπου συμπεριλαμβάνονται και ανάπτυξη λιμενικών δικτύων, οι ναυτιλιακές υπηρεσίες, οι οικονομικές συνδέσεις μεταξύ λιμένων και οι συνδέσεις μεταξύ λιμένων και ενδοχώρας.
   η) Χωροταξία στις πόλεις και την ύπαιθρο, με σαφή υπερεθνική διάσταση, όπως περιγράφεται στην Ευρωπαϊκή Εδαφική Αναπτυξιακή Προοπτική.

3)  Η ανάπτυξη της διαπεριφερειακής συνεργασίας και η ενίσχυση της αποτελεσματικότητας της περιφερειακής πολιτικής με την προώθηση της δικτύωσης και της ανταλλαγής εμπειριών και της ανάπτυξης σχεδίων μεταξύ περιφερειακών και τοπικών αρχών και με εστίαση στα θέματα που αναφέρονται στο άρθρο 6, σημεία 1 και 2, και στα άρθρα 9, 10, 11 και 12, συμπεριλαμβανομένων προγραμμάτων για δίκτυα συνεργασίας τα οποία καλύπτουν ολόκληρη την Κοινότητα και δράσεων που περιλαμβάνουν μελέτες, συλλογή δεδομένων καθώς και παρακολούθηση και ανάλυση των αναπτυξιακών τάσεων στην Κοινότητα.

Ο συντονισμός των σχεδίων δικτύωσης γίνεται σε ενιαία ζώνη για ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση.

Πραγματοποιείται ενδιάμεση αξιολόγηση των υπαρχόντων δικτύων όπως τα ESPON, URBAct και INTERACT.

Άρθρο 8

Κανόνες σχετικά με την επιλεξιμότητα των δαπανών

Οι παρακάτω δαπάνες δεν είναι επιλέξιμες για ενίσχυση από το ΕΤΠΑ:

α)   ΦΠΑ,

   β) τόκοι για οφειλές,
   γ) αγορά γης για ποσό που ξεπερνά το 10% της συνολικής επιλέξιμης δαπάνης της σχετικής δράσης,
   δ) στέγαση, εξαιρέσει των δαπανών για την ανακαίνιση κοινωνικών κατοικιών, με στόχο την εξοικονόμηση ενέργειας και την προστασία του περιβάλλοντος στο πλαίσιο της αειφόρου αστικής ανάπτυξης,
   ε) αποξήλωση πυρηνικών σταθμών ηλεκτροπαραγωγής.

ΚΕΦΑΛΑIΟ II

ΕΙΔΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΙΔΙΑΙΤΕΡΩΝ ΕΔΑΦΙΚΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ

Άρθρο 9

Αστικές περιοχές

1.  Στην περίπτωση δράσεων που αφορούν τη βιώσιμη ανάπτυξη αστικών περιοχών όπως προβλέπεται στα άρθρα 25, παράγραφος 4, στοιχείο α), και 36, παράγραφος 4, στοιχείο β), του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. …/2005, το ΕΤΠΑ ενισχύει την ανάπτυξη συμμετοχικών, ενοποιημένων στρατηγικών για την ενίσχυση της βιώσιμης ανάπτυξης και για την αντιμετώπιση των πολυάριθμων οικονομικών, περιβαλλοντικών και κοινωνικών προβλημάτων στις αστικές περιοχές και την εξάλειψη των αρχιτεκτονικών εμποδίων.

Στο πλαίσιο αυτό επιδιώκεται η βελτίωση του αστικού περιβάλλοντος μέσα από την αξιοποίηση βιομηχανικών εκτάσεων, την προστασία της ιστορικής και πολιτιστικής κληρονομιάς, την ανάπτυξη πολιτιστικών υπηρεσιών που θα λαμβάνουν τα δέοντα μέτρα προώθησης της καινοτομίας και της οικονομίας της γνώσης, της επιχειρηματικότητας, της τοπικής απασχόλησης, του περιβάλλοντος και της ανάπτυξης των τοπικών τρόπων διαβίωσης, καθώς και την δημιουργία υπηρεσιών για τους πολίτες λαμβανομένων υπόψη των δημογραφικών εξελίξεων και της αειφόρου κινητικότητας.

2.  Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 33, παράγραφος 2, του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. …/2005, η χρηματοδότηση από το ΕΤΠΑ μέτρων στα πλαίσια του στόχου "Περιφερειακή ανταγωνιστικότητα, απασχόληση και κοινωνική ένταξη" που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του κανονισμού (EΚ) αριθ. …/2005 για το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο αυξάνεται στο 20% της σχετικής προτεραιότητας.

Άρθρο 10

Αγροτικές περιοχές και περιοχές που εξαρτώνται από την αλιεία

Τα κράτη μέλη και οι περιφερειακές και τοπικές αρχές εξασφαλίζουν τη συμπληρωματικότητα και τη λογική συνέπεια μεταξύ των μέτρων που συγχρηματοδοτούνται από το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Αγροτικής Ανάπτυξης με βάση τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. …/2005 και των δράσεων που συγχρηματοδοτούνται από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Αλιείας σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. …/2005 αφενός, και των προγραμμάτων που συγχρηματοδοτούνται από το ΕΤΠΑ, αφετέρου.

Οι παρεμβάσεις του ΕΤΠΑ στις αγροτικές περιοχές και στις περιοχές που εξαρτώνται από την αλιεία επικεντρώνονται, χωρίς να υποσκάπτεται η αρχή της βιωσιμότητας, σε μέτρα για την αντιμετώπιση των οικονομικών, περιβαλλοντικών και κοινωνικών προβλημάτων που πλήττουν τις περιοχές αυτές και στην ανάγκη να αναπτυχθούν μέτρα διαφοροποίησης και περιλαμβάνουν:

   1) Υποδομές βελτίωσης της πρόσβασης.
   2) Επιτάχυνση της ανάπτυξης δικτύων και τηλεπικοινωνιών σε αγροτικές περιοχές.
   3) Ανάπτυξη νέων οικονομικών δραστηριοτήτων σε τομείς εκτός από τους τομείς της γεωργίας και της αλιείας περιλαμβανομένης της δημιουργίας, εξαγοράς και ανάπτυξης μικρών, πολύ μικρών και βιοτεχνιών.
   4) Ενίσχυση των δεσμών μεταξύ αστικών και αγροτικών περιοχών.
   5) Ανάπτυξη του βιώσιμου τουρισμού και των διευκολύνσεων σε αγροτικές περιοχές.
   6) Προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς, ανάπτυξη του πολιτιστικού βίου.
   7) Παραγωγή βιοκαυσίμων και/ή χρήση ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές.
   8) Επένδυση στην ενεργειακή επάρκεια.
   9) Προώθηση του επιχειρηματικού πνεύματος και μέτρα για την τόνωση της απασχόλησης σε τοπικό επίπεδο.

Τα κράτη μέλη και οι περιφέρειες εξασφαλίζουν, εντός του πλαισίου των επιχειρησιακών προγραμμάτων βάσει του άρθρου 36 του κανονισμού του Συμβουλίου (ΕΚ) αριθ. …/2005, τη συμπληρωματικότητα και τη λογική συνέπεια, σε συμμόρφωση με τα συντονιστικά μέτρα βάσει του άρθρου 25, παράγραφος 4, στοιχείο (γ), του κανονισμού αυτού μεταξύ των δράσεων που συγχρηματοδοτούνται από το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Αγροτικής Ανάπτυξης και εκείνων που συγχρηματοδοτούνται από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Αλιείας αφενός και των δράσεων που συγχρηματοδοτούνται από το ΕΤΠΑ αφετέρου. Προς το σκοπό αυτό, για τις δράσεις που αναφέρονται στα σημεία 1), 3) και 5), τα κράτη μέλη, οι περιφέρειες και οι σχετικοί εταίροι κατά την εκπόνηση των επιχειρησιακών προγραμμάτων καθορίζουν σαφή κριτήρια προσδιορισμού των δράσεων που λαμβάνουν ενίσχυση από το ΕΤΠΑ με βάση το παρόν άρθρο ή από το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Αγροτικής Ανάπτυξης με βάση τα άρθρα 49, παράγραφος 1, στοιχεία α), β) και θ), του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. .../2005, για τις αγροτικές περιοχές ή από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Αλιείας με βάση το άρθρο ... του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. .../2005 για περιοχές που εξαρτώνται από την αλιεία. Επιπλέον, πρέπει να προβλεφθούν ενδιάμεσοι και εκ των υστέρων έλεγχοι προκειμένου να ελέγχεται η συμπληρωματικότητα και η συνέπεια.

Άρθρο 11

Περιοχές με φυσικά μειονεκτήματα

Στα περιφερειακά προγράμματα που συγχρηματοδοτούνται από το ΕΤΠΑ και καλύπτουν περιοχές με φυσικά μειονεκτήματα σύμφωνα με το άρθρο 52, παράγραφος 1, στοιχείο β) του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. …/2005 καταβάλλεται ιδιαίτερη προσοχή να αντιμετωπισθούν οι ιδιαίτερες δυσκολίες αυτών των περιοχών.

Με την επιφύλαξη των άρθρων 3 και 5 το ΕΤΠΑ χρηματοδοτεί ιδιαίτερα τις επενδύσεις που στοχεύουν στη βελτίωση της πρόσβασης, σε όλα τα επίπεδα, στην προώθηση και ανάπτυξη κάθε είδους οικονομικών δραστηριοτήτων και όχι μόνο εκείνων που σχετίζονται με την πολιτιστική κληρονομιά, αλλά και εκείνων που σχετίζονται με την καινοτομία και τις νέες τεχνολογίες που ανταποκρίνονται ειδικά στις συνθήκες της συγκεκριμένης περιοχής, στην προώθηση της βιώσιμης χρήσης των φυσικών πόρων και στην τόνωση του τουριστικού τομέα, καθώς και στην πρόληψη της μείωσης του πληθυσμού.

Άρθρο 12

Εξόχως απόκεντρες περιφέρειες

Με τα πρόσθετα κονδύλια που προβλέπονται στο άρθρο 16, παράγραφος 1, στοιχείο δ), του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. …/2005 και κατά παρέκκλιση από το άρθρο 3, παράγραφος 2, του παρόντος κανονισμού και σε συμφωνία με το άρθρο 299, παράγραφος 2, της Συνθήκης, το ΕΤΠΑ συγχρηματοδοτεί λειτουργικές δαπάνες στις εξόχως απόκεντρες περιφέρειες προκειμένου να αντισταθμιστεί το πρόσθετο κόστος που δημιουργείται στις περιοχές οι οποίες καλύπτονται από το άρθρο 5 καθώς και στις παρακάτω επιπλέον περιοχές, εξαιρουμένων προϊόντων που εμπίπτουν στο παράρτημα I της Συνθήκης, να μην παρεμποδίσει την ολοκλήρωση της εσωτερικής αγοράς:

   α) Ενίσχυση υπηρεσιών μεταφοράς εμπορευμάτων και αρχική ενίσχυση για υπηρεσίες μεταφορών.
   β) Ενίσχυση για την αντιμετώπιση προβλημάτων που σχετίζονται με την αποθήκευση, το υπερβολικό μέγεθος και τη συντήρηση εργαλείων παραγωγής, με την έλλειψη ανθρωπίνου κεφαλαίου στην τοπική αγορά εργασίας και στην επαγγελματική κατάρτιση.
   γ) Ενισχύσεις για την κάλυψη των ελλειμμάτων στον τομέα της τεχνολογικής καινοτομίας και έρευνας και της ανάπτυξης.

ΚΕΦΑΛΑIΟ III

ΕΙΔΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟΝ ΣΤΟΧΟ

"ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΔΑΦΙΚΗ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ"

Μέρος 1

Επιχειρησιακά Προγράμματα

Άρθρο 13

Περιεχόμενο

Όλες οι περιφέρειες (ταξινόμηση NUTS III) κατά μήκος τόσο των εσωτερικών χερσαίων όσο και των εξωτερικών χερσαίων συνόρων, καθώς επίσης και κατά μήκος ορισμένων γειτονικών θαλασσίων συνόρων θα είναι επιλέξιμες για διασυνοριακή συνεργασία, πέραν τούτων ορισμένες περιφέρειες NUTS III της Κοινότητας κατά μήκος θαλασσίων συνόρων οι οποίες χωρίζονται κατά γενικόν κανόνα ερμηνευόμενο με ευελιξία από 150 χιλιόμετρα, σύμφωνα με τα κριτήρια για διασυνοριακή συνεργασία.

Τα επιχειρησιακά προγράμματα στα πλαίσια του στόχου "Ευρωπαϊκή εδαφική συνεργασία" περιέχουν τις ακόλουθες πληροφορίες:

   1) Ανάλυση της κατάστασης του τομέα συνεργασίας όσον αφορά τα ισχυρά και αδύνατα σημεία του και τους στόχους για τη βιώσιμη ανάπτυξη, καθώς και τη στρατηγική που υιοθετήθηκε για την αντιμετώπισή τους, λαμβάνοντας υπόψη τα κριτήρια βιωσιμότητας, δηλ. τον αντίκτυπο στη φύση, στην ιστορική κληρονομιά (περιλαμβανομένων των ιστορικών τοποθεσιών) και στις οικονομικές και δημογραφικές ανισορροπίες.
   2) Αιτιολόγηση των προτεραιοτήτων που επελέγησαν με βάση τις στρατηγικές κατευθυντήριες γραμμές της Κοινότητας, τις προκύπτουσες προτεραιότητες για το επιχειρησιακό πρόγραμμα και τις αναμενόμενες επιπτώσεις, όπως αυτές προκύπτουν από την εκ των προτέρων αξιολόγηση που προβλέπεται στο άρθρο 46 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. …/2005.
   3) Πληροφορίες σχετικά με τις προτεραιότητες και τους ιδιαίτερους στόχους τους. Οι στόχοι αυτοί ποσοτικοποιούνται με τη χρήση περιορισμένου αριθμού δεικτών για την υλοποίηση, τα αποτελέσματα και τις επιπτώσεις. Οι δείκτες επιτρέπουν τη μέτρηση της προόδου και της αποτελεσματικότητας των στόχων με τους οποίους υλοποιούνται οι προτεραιότητες και συνδέονται με την κοινωνικοοικονομική, διαρθρωτική και περιβαλλοντική κατάσταση.
   4) Τα πορίσματα της στρατηγικής εξέτασης της αντοχής του περιβάλλοντος σύμφωνα με την οδηγία 2001/42/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 27ης Ιουνίου 2001, σχετικά με την αξιολόγηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων ορισμένων σχεδίων και προγραμμάτων(10).
   5) Αξιολόγηση της επίπτωσης στην απασχόληση στις ενδιαφερόμενες περιοχές και τις γειτονικές προς αυτές περιοχές, συμπεριλαμβανομένων των προτύπων εργασίας, των εποχικών επιπτώσεων και δεξιοτήτων.
   6) Κατανομή των τομέων ενίσχυσης ανά κατηγορία σύμφωνα με τους λεπτομερείς κανόνες για την εφαρμογή του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. …/2005.
   7) Στοιχεία για τις γενικές δυνατότητες ενίσχυσης και για τα κριτήρια.
  8) Ενιαίο σχέδιο χρηματοδότησης, χωρίς επιμέρους ανάλυση ανά κράτος μέλος, που περιλαμβάνει δύο πίνακες:
   α) Πίνακα στον οποίο περιλαμβάνονται για κάθε έτος, σύμφωνα με τα άρθρα 50 έως 53 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. …/2005, τα συνολικά κονδύλια του ΕΤΠΑ. Η συνολική συνεισφορά του ΕΤΠΑ που διατίθεται κάθε χρόνο είναι συμβατή με τις σχετικές δημοσιονομικές προοπτικές.
   β) Πίνακα που καθορίζει για ολόκληρη την περίοδο προγραμματισμού και για κάθε προτεραιότητα τα συνολικά κονδύλια από τους δημόσιους πόρους χρηματοδότησης της Κοινότητας και των αντίστοιχων εθνικών συνεισφορών καθώς και το ποσοστό συνεισφοράς του ΕΤΠΑ.
  9) Τις διατάξεις υλοποίησης για το επιχειρησιακό πρόγραμμα που περιλαμβάνουν τα ακόλουθα:
   α) Ορισμό από το κράτος μέλος όλων των φορέων που προβλέπονται στο άρθρο 15.
   β) Περιγραφή κοινών κριτηρίων επιλογής, των συστημάτων παρακολούθησης και αξιολόγησης καθώς και τη σύσταση της επιτροπής παρακολούθησης.
   γ) Προσδιορισμό των διαδικασιών κινητοποίησης και κυκλοφορίας των χρηματοδοτικών ροών, ώστε να εξασφαλίζεται η διαφάνειά τους.
   δ) Τις διατάξεις που θεσπίστηκαν προκειμένου να εξασφαλιστεί η δημοσιότητα του επιχειρησιακού προγράμματος.
   ε) Περιγραφή των διαδικασιών που συμφωνήθηκαν μεταξύ της Επιτροπής και του κράτους μέλους για την ανταλλαγή ηλεκτρονικών δεδομένων προκειμένου να καλυφθούν οι απαιτήσεις για πληρωμές, παρακολούθηση και αξιολόγηση, οι οποίες καθορίζονται από τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. …/2005.
   στ) Περιγραφή των τρόπων συμμετοχής των περιφερειακών και τοπικών αρχών, που έχουν εκπονηθεί από κάθε κράτος μέλος που συνυποβάλλει το επιχειρησιακό πρόγραμμα, σύμφωνα με το άρθρο 10 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. .../2005 κατά το στάδιο προετοιμασίας του ίδιου του προγράμματος και των προβλεπόμενων στη συνέχεια.
   10) Ενδεικτικό κατάλογο μεγάλων έργων κατά την έννοια του άρθρου 38 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. …/2005 που προβλέπεται να υποβληθούν κατά τη διάρκεια της περιόδου προγραμματισμού.
   11) Οι συστάσεις των εταίρων για το λειτουργικό πρόγραμμα.

Τα κράτη μέλη μεριμνούν για τη συμμετοχή των περιφερειακών αρχών στο σχεδιασμό και την επίβλεψη των δράσεων διασυνοριακής και διεθνικής συνεργασίας.

Μερος 2

Επιλεξιμότητα

Άρθρο 14

Κανόνες σχετικά με την επιλεξιμότητα των δαπανών

Με την επιφύλαξη του άρθρου 55 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. .../2005, η Επιτροπή είναι δυνατόν μετά από αίτημα των κρατών μελών να προτείνει κανόνες για την επιλεξιμότητα ορισμένων κατηγοριών δαπανών σε αντικατάσταση των αρχικών κανόνων, ορίζοντας σε κάθε περίπτωση προθεσμία για την καθιέρωση των κανόνων αυτών προ της ενάρξεως της εκτέλεσης των περιλαμβανόμενων σε αυτούς προγραμμάτων. Αυτοί οι κοινοτικοί κανόνες για την επιλεξιμότητα των δαπανών θεσπίζονται μέσω κανονισμού της Επιτροπής σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 104, παράγραφος 3, του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. .../2005.

Μέρος 3

Διαχείριση, Παρακολούθηση και Ελεγχος

Άρθρο 15

Ορισμός των αρχών

1.  Τα κράτη μέλη που συμμετέχουν σε επιχειρησιακό πρόγραμμα ορίζουν μια διαχειριστική αρχή, μια αρχή πιστοποίησης και μια αρχή ελέγχου που εδρεύουν στο κράτος μέλος της διαχειριστικής αρχής. Η αρχή πιστοποίησης λαμβάνει τις πληρωμές που πραγματοποιούνται από την Επιτροπή και κατά γενικό κανόνα πραγματοποιεί τις πληρωμές στον κύριο δικαιούχο.

Τα κράτη μέλη συγκροτούν κοινή τεχνική γραμματεία που λειτουργικώς εδρεύει εντός της διαχειριστικής αρχής. Η γραμματεία αυτή επικουρεί τη διαχειριστική αρχή και την επιτροπή παρακολούθησης στην εκτέλεση των αντίστοιχων καθηκόντων τους.

2.  Η αρχή ελέγχου για το επιχειρησιακό πρόγραμμα υποβοηθείται από ομάδα ελεγκτών κατά την εκτέλεση των καθηκόντων που προβλέπονται στο άρθρο 61 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. …/2005. Η ομάδα αυτή συγκροτείται από τα κράτη μέλη που συμμετέχουν στο επιχειρησιακό πρόγραμμα. Περιλαμβάνει ένα εκπρόσωπο ανά φορέα ελέγχου που ορίζεται από κάθε κράτος μέλος το οποίο συμμετέχει στο επιχειρησιακό πρόγραμμα. Κάθε ομάδα ελεγκτών συγκροτείται το αργότερο εντός τριών μηνών από την απόφαση έγκρισης του επιχειρησιακού προγράμματος. Η ομάδα θεσπίζει τους κανόνες λειτουργίας της. Της ομάδας προεδρεύει η αρχή ελέγχου του επιχειρησιακού προγράμματος.

Η τελική έκθεση της αρχής ελέγχου για το επιχειρησιακό πρόγραμμα που προβλέπεται στο άρθρο 70 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. …/2005 πρέπει να έχει εγκριθεί από την ομάδα των ελεγκτών.

3.  Κάθε κράτος μέλος που συμμετέχει στο επιχειρησιακό πρόγραμμα ορίζει εκπροσώπους οι οποίοι συμμετέχουν στην επιτροπή παρακολούθησης που αναφέρεται στο άρθρο 64 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. …/2005, φροντίζοντας να εξασφαλισθεί η κατάλληλη εκπροσώπηση των σχετικών περιφερειακών ή τοπικών αρχών.

4.  Τα κράτη μέλη αναλαμβάνουν τα καθήκοντα αυτά εντός χρονοδιαγράμματος που συμφωνείται με την Επιτροπή, προκειμένου να αποτραπούν οι περιττές καθυστερήσεις στη θέσπιση και εφαρμογή του επιχειρησιακού προγράμματος.

5.  Οι διαχειριστικές αρχές υπό την εποπτεία των κρατών μελών, δημοσιεύουν τακτικά και με τον κατάλληλο τρόπο τις δράσεις που τυγχάνουν κοινοτικής χρηματοδότησης και τις πιστώσεις που τους διατίθενται κατά κριτήριο επιλεξιμότητας.

Άρθρο 16

Καθήκοντα της διαχειριστικής αρχής

Η διαχειριστική αρχή εκτελεί τα καθήκοντα που προβλέπονται στο άρθρο 59 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. …/2005, με εξαίρεση εκείνα τα οποία αφορούν την κανονικότητα των δράσεων και των δαπανών σε σχέση με τους εθνικούς και κοινοτικούς κανόνες. Στον τομέα αυτό η ευθύνη της περιορίζεται στο να ελέγξει ότι οι δαπάνες για κάθε δικαιούχο που συμμετέχει σε κάποια δράση έχουν πιστοποιηθεί από τον εξουσιοδοτημένο ελεγκτή.

Άρθρο 17

Σύστημα ελέγχου

Προκειμένου να πιστοποιηθούν οι δαπάνες που προβλέπονται στο άρθρο 22, κάθε κράτος μέλος συγκροτεί σύστημα ελέγχου το οποίο επιτρέπει τον έλεγχο της παράδοσης των προϊόντων και των υπηρεσιών που συγχρηματοδοτούνται, της εγκυρότητας των δαπανών που δηλώνονται για δράσεις ή τμήμα δράσεων οι οποίες υλοποιούνται στην επικράτειά τους, και τη συμμόρφωση αυτών των δαπανών και των σχετικών δράσεων ή τμημάτων αυτών των δράσεων, με τους κοινοτικούς και εθνικούς κανόνες. Στην περίπτωση που οι έλεγχοι για την παράδοση των προϊόντων και των υπηρεσιών που συγχρηματοδοτούνται είναι δυνατό να πραγματοποιηθούν μόνο σε σχέση με τη συνολική δράση, οι έλεγχοι αυτοί πραγματοποιούνται από τον ελεγκτή του κύριου δικαιούχου ή από την διαχειριστική αρχή.

Κάθε κράτος μέλος φροντίζει ώστε οι δαπάνες να είναι δυνατόν να πιστοποιηθούν από τους εξουσιοδοτημένους ελεγκτές εντός περιόδου δύο μηνών.

Άρθρο 18

Δημοσιονομική διαχείριση

1.  Η συνεισφορά του ΕΤΠΑ καταβάλλεται σε έναν ενιαίο λογαριασμό χωρίς εθνικούς επί μέρους λογαριασμούς.

2.  Με την επιφύλαξη των ευθυνών των κρατών μελών για τον εντοπισμό και τη διόρθωση παρατυπιών και για την ανάκτηση των αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών, η αρχή πιστοποίησης ανακτά από τον κύριο δικαιούχο όλα τα ποσά που καταβλήθηκαν ως αποτέλεσμα παρατυπίας. Οι δικαιούχοι επιστρέφουν στον κύριο δικαιούχο τα αχρεωστήτως καταβληθέντα ποσά με βάση τη συμφωνία που υφίσταται μεταξύ τους.

Στην περίπτωση που ο κύριος δικαιούχος δεν πετύχει να ανακτήσει τα ποσά από τους δικαιούχους, τα κράτη μέλη στην επικράτεια των οποίων εδρεύει ο σχετικός δικαιούχος επιστρέφουν στην αρχή πιστοποίησης το αχρεωστήτως καταβληθέν ποσό προς τον δικαιούχο αυτόν.

Άρθρο 19

Ευρωπαϊκός όμιλος διασυνοριακής συνεργασίας

Τα κράτη μέλη που συμμετέχουν σε κάποιο επιχειρησιακό πρόγραμμα στα πλαίσια του στόχου "Ευρωπαϊκή εδαφική συνεργασία" είναι δυνατό να χρησιμοποιήσουν το νομικό πρόσωπο συνεργασίας που προβλέπεται στον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. …/2005 με στόχο να το καταστήσουν υπεύθυνο για τη διαχείριση του επιχειρησιακού προγράμματος αναθέτοντας σε αυτό τις ευθύνες της διαχειριστικής αρχής και της κοινής τεχνικής γραμματείας. Στα πλαίσια αυτά, κάθε κράτος μέλος συνεχίζει να φέρει την οικονομική ευθύνη.

Μέρος 4

Δράσεις

Άρθρο 20

Επιλογή δράσεων

1.  Οι δράσεις που επιλέγονται για επιχειρησιακά προγράμματα με στόχο την ανάπτυξη διασυνοριακών οικονομικών, κοινωνικών και περιβαλλοντικών δραστηριοτήτων, όπως προβλέπεται στο άρθρο 7, παράγραφος 1 και για επιχειρησιακά προγράμματα που στοχεύουν στην καθιέρωση και ανάπτυξη της διεθνικής συνεργασίας, όπως προβλέπεται στο άρθρο 7, παράγραφος 2, περιλαμβάνουν δικαιούχους από τουλάχιστον δύο χώρες που συνεργάζονται με δύο τουλάχιστον από τους ακόλουθους τρόπους για κάθε δράση: κοινή ανάπτυξη, κοινή υλοποίηση, κοινή στελέχωση και κοινή χρηματοδότηση.

Ωστόσο, οι δράσεις που επιλέγονται για επιχειρησιακά προγράμματα τα οποία στοχεύουν στην καθιέρωση και ανάπτυξη διεθνικής συνεργασίας είναι δυνατόν να υλοποιηθούν από ένα μόνο κράτος μέλος, εφόσον έχουν υποβληθεί από φορείς που ανήκουν σε τουλάχιστον δύο κράτη μέλη.

2.  Οι δράσεις που επιλέγονται για επιχειρησιακά προγράμματα τα οποία περιλαμβάνουν διαπεριφερειακή συνεργασία και δίκτυα συνεργασίας και ανταλλαγή εμπειρίας, όπως προβλέπεται στο άρθρο 7, παράγραφος 3, περιλαμβάνουν τουλάχιστον τρεις δικαιούχους από τουλάχιστον τρεις περιφέρειες τουλάχιστον δύο κρατών μελών, που συνεργάζονται με τους ακόλουθους τρόπους για κάθε δράση: κοινή ανάπτυξη, κοινή υλοποίηση, κοινή στελέχωση και κοινή χρηματοδότηση.

3.  Εκτός από τα καθήκοντα που αναφέρονται στο άρθρο 64 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. …/2005, η επιτροπή παρακολούθησης ευθύνεται και για την επιλογή των δράσεων.

Άρθρο 21

Ευθύνη του κύριου εταίρου

1.  Για κάθε δράση, ορίζεται ένας κύριος δικαιούχος. Ο κύριος δικαιούχος αναλαμβάνει τις παρακάτω ευθύνες:

   α) Ρυθμίζει τις σχέσεις του με τους δικαιούχους που συμμετέχουν στη δράση με μια συμφωνία η οποία περιλαμβάνει, ανάμεσα στα άλλα, διατάξεις που εγγυώνται τη χρηστή δημοσιονομική διαχείριση των διατιθέμενων για τη δράση κονδυλίων, καθώς και διατάξεις για την ανάκτηση των αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών.
   β) Φέρει την ευθύνη για την υλοποίηση ολόκληρης της δράσης.
   γ) Φροντίζει ώστε οι δαπάνες που υποβάλλονται από τους δικαιούχους οι οποίοι συμμετέχουν στη δράση να έχουν πραγματοποιηθεί για το σκοπό της υλοποίησης της δράσης και να αντιστοιχούν στις δραστηριότητες που συμφωνήθηκαν μεταξύ των δικαιούχων οι οποίοι συμμετέχουν στη δράση.
   δ) Ελέγχει κατά πόσον οι δαπάνες που υποβάλλονται από τους δικαιούχους οι οποίοι συμμετέχουν στη δράση έχουν πιστοποιηθεί από τους ελεγκτές που προβλέπονται στο άρθρο 15, παράγραφος 2.
   ε) Φέρει την ευθύνη για τη μεταφορά της συνεισφοράς του ΕΤΠΑ στους δικαιούχους που συμμετέχουν στη δράση.

2.  Η διαχειριστική αρχή καθορίζει τις ρυθμίσεις υλοποίησης για κάθε δράση, σε συμφωνία με το κύριο δικαιούχο.

Άρθρο 22

Πιστοποίηση των δαπανών

Η νομιμότητα και η κανονικότητα των δαπανών που δηλώνονται από κάθε δικαιούχο ο οποίος συμμετέχει στη δράση πιστοποιούνται, όπως προβλέπεται στο άρθρο 15, παράγραφος 2, από ανεξάρτητους και εξουσιοδοτημένους ελεγκτές. Κάθε δικαιούχος που συμμετέχει στη δράση αναλαμβάνει την ευθύνη σε περίπτωση τυχόν παρατυπίας της δαπάνης την οποία έχει δηλώσει.

Άρθρο 23

Ειδικοί όροι που διέπουν την γεωγραφική θέση των δράσεων

1.  Στα πλαίσια της διασυνοριακής συνεργασίας και σε ευλόγως αιτιολογημένες περιπτώσεις είναι δυνατόν να χρηματοδοτηθεί ως και το 20% του προϋπολογισμού του επιχειρησιακού προγράμματος για δράσεις σε περιοχές NUTS III οι οποίες συνορεύουν με περιοχές που προβλέπονται στο άρθρο 7, παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. …/2005.

2.  Στα πλαίσια της διεθνικής συνεργασίας και σε ευλόγως αιτιολογημένες περιπτώσεις είναι δυνατόν να χρηματοδοτηθεί ως και το 20% του προϋπολογισμού του σχετικού επιχειρησιακού προγράμματος για δράσεις στις οποίες συμμετέχουν και εταίροι εκτός της περιφέρειας αυτής.

3.  Στα πλαίσια της διασυνοριακής και διεθνικής συνεργασίας, το ΕΤΠΑ είναι δυνατόν να χρηματοδοτήσει δαπάνες που πραγματοποιούνται για την υλοποίηση δράσεων ή τμημάτων δράσεων στην επικράτεια χωρών εκτός της Ευρωπαϊκής Κοινότητας μέχρι και το 10% του ποσού της συνεισφοράς του στο επιχειρησιακό πρόγραμμα, εφόσον από τις δράσεις αυτές επωφελούνται περιφέρειες της Κοινότητας.

Τα κράτη μέλη φροντίζουν για τη νομιμότητα και την κανονικότητα αυτών των δαπανών.

ΚΕΦΑΛΑIΟ IV

ΤΕΛΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ

Άρθρο 24

Μεταβατικές διατάξεις

Ο παρών κανονισμός δεν θίγει τη συνέχιση, την τροποποίηση ή την ολική ή μερική κατάργηση μέτρων που έχουν εγκριθεί από το Συμβούλιο ή την Επιτροπή βάσει του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1783/1999, που ίσχυε πριν από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού.

Οι αιτήσεις που έγιναν στα πλαίσια του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1783/1999 παραμένουν σε ισχύ.

Άρθρο 25

Κατάργηση

Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1783/1999 καταργείται από την ….

Οι παραπομπές στον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1783/1999 θεωρείται ότι αποτελούν παραπομπές στον παρόντα κανονισμό.

Άρθρο 26

Ρήτρα επανεξέτασης

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο επανεξετάζουν τον παρόντα κανονισμό με βάση πρόταση της Επιτροπής, το αργότερο μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2013.

Άρθρο 27

Έναρξη ισχύος

Ο παρών κανονισμός τίθεται σε ισχύ την εικοστή ημέρα από τη δημοσίευσή του στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Εφαρμόζεται από την 1η Ιανουαρίου 2007.

Ο παρών κανονισμός είναι δεσμευτικός ως προς όλα τα μέρη του και ισχύει άμεσα σε κάθε κράτος μέλος.

Έγινε στις

Για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος Ο Πρόεδρος

(1) ΕΕ C […], της […], σ. […].
(2) ΕΕ C […], της […], σ. […].
(3) Θέση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 6ης Ιουλίου 2005.
(4) ΕΕ L […] της […], σ. […].
(5) ΕΕ L 161 της 26.6.1999, σ. 1. Κανονισμός όπως τροποποιήθηκε τελευταία με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 173/2005 (ΕΕ L 29 της 2.2.2005, σ. 3).
(6) ΕΕ L […] της […], σ. […].
(7) ΕΕ L […] της […], σ. […].
(8) ΕΕ L 213 της 13.8.1999, σ. 1.
(9) ΕΕ L 327 της 22.12.2000, σ. 1. Οδηγία όπως τροποποιήθηκε με την απόφαση αριθ. 2455/2001/ΕΚ (ΕΕ L 331 της 15.12.2001, σ. 1).
(10) ΕΕ L 197 της 21.7.2001, σ. 30.

Ανακοίνωση νομικού περιεχομένου - Πολιτική απορρήτου