Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 10 lipca 2008 r. w sprawie sytuacji w Chinach po trzęsieniu ziemi i przed igrzyskami olimpijskimi

P6_TA(2008)0362 RC-B6-0340/2008

Parlament Europejski,

–   uwzględniając swoją rezolucję z dnia 22 maja 2008 r. w sprawie klęski żywiołowej w Chinach(1),

–   uwzględniając swoją rezolucję z dnia 10 kwietnia 2008 r. w sprawie Tybetu(2),

–   uwzględniając swoją rezolucję z dnia 13 grudnia 2007 r. w sprawie szczytu UE – Chiny oraz prowadzonego między UE a Chinami dialogu dotyczącego praw człowieka(3),

–   uwzględniając wyniki 25. rundy prowadzonego między UE a Chinami dialogu na temat praw człowieka, która odbyła się w Brdo w Słowenii w dniu 15 maja 2008 r.,

–   uwzględniając art. 103 ust. 4 Regulaminu,

A.   mając na uwadze, że zarówno UE, jak i Chiny są zaangażowane w działania na rzecz pokoju, bezpieczeństwa i zrównoważonego rozwoju na świecie,

B.   mając na uwadze skalę zniszczeń spowodowanych przez potężne trzęsienie ziemi w południowo-zachodnich Chinach w dniu 12 maja 2008 r.; mając na uwadze, że to trzęsienie ziemi pochłonęło dziesiątki tysięcy ofiar, zwłaszcza w prowincji Syczuan; mając na uwadze, że według ostatnich szacunków w trzęsieniu ziemi ucierpiało 10 milionów ludzi, a 70 000 zostało zabitych, w tym tysiące uczniów, którzy zginęli wskutek zawalenia się budynków szkolnych,

C.   mając na uwadze, że rząd chiński podjął nadzwyczajne środki, wysyłając personel – w tym część armii – oraz zespoły medyczne do pomocy mieszkańcom regionu dotkniętego katastrofą,

D.   mając na uwagę nadzwyczajną mobilizację i solidarność wszystkich obywateli Chin oraz społeczności międzynarodowej w działaniach na rzecz pomocy ofiarom katastrofy,

E.   mając na uwadze, że otwarcie Tybetu dla turystów i mediów nie powinno być wykorzystywane jako wydarzenie promocyjne, lecz jako rzeczywiste otwarcie, które pozwoli dziennikarzom, mediom i turystom na odwiedzenie tego regionu,

F.   mając na uwadze oświadczenia Międzynarodowego Komitetu Olimpijskiego (MKOl), w których podkreślono, że przyznanie Chinom prawa do organizacji igrzysk olimpijskich w 2008 r. przyczyni się do otwarcia tego kraju i poprawy sytuacji w zakresie praw człowieka,

1.   wyraża zadowolenie z powodu rozwoju stosunków między UE a Chinami, dialogów sektorowych oraz ściślejszej współpracy w zakresie różnych kwestii o zasięgu światowym;

2.   wzywa władze chińskie do wzięcia pod uwagę, że ostrzeżenia przed trzęsieniem ziemi świadczą o poziomie rozwoju danego kraju; dlatego podkreśla kluczowe znaczenie aktywnego i bezzwłocznego reagowania na wszelkie ostrzeżenia, jakie mogą przekazywać władzom naukowcy w przypadku mało prawdopodobnej, lecz możliwej kolejnej klęski żywiołowej w Chinach;

3.   z zadowoleniem przyjmuje wznowienie kontaktów między przedstawicielami Dalajlamy i władzami chińskimi po wydarzeniach z marca 2008 r. w Lhasie; zachęca obie strony do intensyfikacji tych kontaktów, aby stworzyć podstawy wzajemnego zaufania, bez którego niemożliwe będzie osiągnięcie akceptowalnego dla wszystkich rozwiązania politycznego;

4.   ubolewa, że mimo iż w stosunkach z Chinami dokonał się istotny postęp w dziedzinie handlu i gospodarki, nie towarzyszą mu znaczące osiągnięcia w zakresie praw człowieka i demokracji;

5.   ubolewa z powodu faktu, że stan praw człowieka w Chinach nadal budzi zastrzeżenia w związku z powszechnymi i systematycznymi nadużyciami w tym zakresie; przypomina o zobowiązaniach w dziedzinie praw człowieka podjętych przez Chiny, kiedy przyznano im prawo do organizacji Igrzysk Olimpijskich;

6.   potępia częste stosowanie przez Chiny kary śmierci i wzywa chińskie władze do wprowadzenia moratorium na wykonywanie kary śmierci;

7.   ubolewa nad faktem, że żadnym apelom międzynarodowym nie udało się powstrzymać władz chińskich przed wyciąganiem konsekwencji z zamieszek z dnia 14 marca 2008 r. w Tybecie, przez co uczestnicy protestu w Lhasie nadal są poszukiwani, zatrzymywani i samowolnie aresztowani, a ich rodziny nie otrzymują żadnych informacji o miejscu ich pobytu, chociaż jest to wymagane przez prawo chińskie; wzywa władze chińskie do zaprzestania prowadzonej ze wzmożoną aktywnością od początku kwietnia kampanii "reedukacji patriotycznej" w trakcie igrzysk olimpijskich w imię uświęconego długoletnią tradycją pokoju olimpijskiego;

8.   z zadowoleniem zauważa, że Chiny błyskawicznie wyraziły zgodę na przyjęcie pomocy od społeczności międzynarodowej dla ofiar trzęsienia ziemi w prowincji Syczuan oraz pomocy w sprawniejszym świadczeniu pomocy humanitarnej przez organizacje udzielające takiej pomocy;

9.   podkreśla znaczenie wsparcia ze strony Unii Europejskiej, jej państw członkowskich i społeczności międzynarodowej w fazie odbudowy w regionie dotkniętym katastrofą;

10.   wzywa Chiny do przestrzegania podjętych przez siebie publicznych zobowiązań do przestrzegania praw człowieka i praw mniejszości, zasad demokracji i państwa prawa, ogłoszonych przez MKOI wraz z decyzją o przyznaniu Chinom organizacji igrzysk;

11.   wzywa władze chińskie do wykorzystania tej historycznej szansy pokazania światu, że przyznanie Pekinowi prawa do organizacji igrzysk olimpijskich dało wyjątkową okazję do poprawy sytuacji w zakresie praw człowieka poprzez zastosowanie prawa łaski dla wszystkich więźniów politycznych i więzionych działaczy na rzecz praw człowieka, w tym osób aresztowanych w Tybecie po powstaniu w marcu 2008 r. (za wyjątkiem oczywiście ludzi, którzy popełnili brutalne zbrodnie); wzywa ponadto władze chińskie do zaprzestania dyskryminacji migrantów z obszarów wiejskich i mniejszości etnicznych oraz do powstrzymania się od prześladowań osób działających w związkach zawodowych, prawników i dziennikarzy, kiedy ujawniają przypadki pogwałcenia wolności podstawowych; podtrzymuje swoje przekonanie, że więzienie takich ludzi jest sprzeczne z powszechnym i akceptowanym duchem prawa narodów;

12.   zobowiązuje swojego Przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, rządom i parlamentom państw członkowskich, rządowi Chińskiej Republiki Ludowej oraz Międzynarodowemu Komitetowi Olimpijskiemu.

(1) Teksty przyjęte, P6_TA(2008)0232. (2) Teksty przyjęte, P6_TA(2008)0119. (3) Teksty przyjęte, P6_TA(2007)0622.

Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 10 lipca 2008 r. w sprawie dokumentu Komisji dotyczącego strategii rozszerzenia w 2007 r. (2007/2271(INI))

P6_TA(2008)0363 A6-0266/2008

Parlament Europejski,

–   uwzględniając komunikat Komisji dotyczący strategii rozszerzenia i najważniejszych wyzwań w latach 2007-2008 (COM(2007)0663),

–   uwzględniając swoje rezolucje z dnia 16 marca 2006 r. w sprawie dokumentu strategicznego Komisji w sprawie rozszerzenia – 2005 r.(1) oraz z dnia 13 grudnia 2006 r. w sprawie strategii rozszerzenia i najważniejszych wyzwań w okresie 2006-2007(2),

–   uwzględniając swoje wcześniejsze rezolucje w sprawie krajów Bałkanów Zachodnich, Turcji i europejskich partnerów europejskiej polityki sąsiedztwa,

–   uwzględniając art. 45 Regulaminu,

–   uwzględniając sprawozdanie Komisji Spraw Zagranicznych oraz opinię Komisji Kultury i Edukacji (A6-0266/2008),

A.   mając na uwadze, że strategia rozszerzenia Unii posiada zarówno zewnętrzny, jak i wewnętrzny wymiar,

B.   mając na uwadze, że zewnętrzny wymiar tej strategii obejmuje propagowanie reform, zgodnie ze standardami europejskimi, propagowanie demokracji, poszanowania praw człowieka, pokoju oraz stabilności i dobrobytu,

C.   mając na uwadze, że wymiar wewnętrzny strategii rozszerzenia bezpośrednio wpływa na zdolność Unii do wypełniania jej celów politycznych i tworzenia coraz ściślejszych związków w Unii, zgodnie z postanowieniami traktatów,

D.   mając na uwadze, że potrzebna jest Unia Europejska zintegrowana politycznie i zdolna do prowadzenia ambitnej polityki solidarności i stabilności,

E.   mając na uwadze, że zgodnie z traktatem rzymskim "każde państwo europejskie może się ubiegać o członkostwo we Wspólnocie",

F.   mając na uwadze, że ponieważ poprzednie rozszerzenia były bez wątpienia korzystne zarówno dla Unii Europejskiej, jak i dla państw członkowskich, które do niej przystąpiły, i przyczyniły się do umocnienia stabilności, rozwoju i dobrobytu w całej Europie, istotne znaczenie ma stworzenie warunków koniecznych do zapewnienia sukcesu także przyszłych rozszerzeń,

G.   mając na uwadze, że układy o stabilizacji i stowarzyszeniu stanowią istotny i pozytywny wkład w stosunki między Unią Europejską a krajami Bałkanów Zachodnich w perspektywie ich integracji europejskiej, jak również promują współpracę regionalną,

H.   mając na uwadze, że Rada Europejska na szczycie w Salonikach w 2003 r. i na szczycie w Brukseli w 2006 r. potwierdziła, że UE zamierza dotrzymać swoich zobowiązań w stosunku do krajów Europy Południowo-Wschodniej oraz Bałkanów Zachodnich,

I.   mając na uwadze, że odnowiony konsensus przyjęty przez Radę Europejską w grudniu 2006 r. opiera się na zasadach konsolidacji zobowiązań, ścisłego i sprawiedliwego przestrzegania warunków oraz lepszej komunikacji z obywatelami,

J.   mając na uwadze, że strategia rozszerzenia jest czymś więcej, niż metodologią prowadzenia negocjacji, odzwierciedlając podstawowe przekonanie, że Unia Europejska jest wspólnotą o wspólnie podzielanych wartościach oraz że jest nierozerwalnie związana z debatą nad celami i skutecznością Unii, jej przyszłością i jej rolą w sąsiedztwie i w świecie,

K.   mając na uwadze, że metodologia i kryteria prowadzenia negocjacji w sprawie przystąpienia, określone w komunikacie Komisji zasługują na pełne poparcie i powinny być rygorystycznie stosowane oraz mając na uwadze, że względy polityczne nie powinny brać góry nad ścisłym przestrzeganiem tychże kryteriów,

L.   mając na uwadze, że strategia rozszerzenia Unii powinna stanowić element szerokiego wachlarza instrumentów politycznych służących umacnianiu demokracji, budowaniu stabilności i wspieraniu rozwoju społecznego w naszym sąsiedztwie oraz wzmacnianiu roli Unii w świecie,

M.   mając na uwadze, że strategie te powinny uwzględniać różnorodność sytuacji występujących w naszym sąsiedztwie, zwłaszcza w krajach, które posiadają status krajów kandydujących i rozpoczęły negocjacje, krajach posiadających status krajów kandydujących, ale jeszcze nie rozpoczęły negocjacji, krajach stojących przed perspektywą członkostwa, krajach, których celem jest integracja europejska oraz w krajach, które po prostu pragną ściślejszych stosunków sąsiedzkich z Unią,

N.   mając na uwadze, że strategie te muszą być niezależne i nie mogą naruszać przepisów umożliwiających przechodzenie danego kraju od jednego rodzaju stosunków umownych z UE do innego, jeśli spełnione zostaną niezbędne warunki wewnętrzne i zewnętrzne,

O.   mając na uwadze, że wschodnich partnerów europejskiej polityki sąsiedztwa można jasno określić jako kraje europejskie, a niektóre z nich wyraziły aspiracje europejskie,

P.   mając na uwadze, że zgodnie ze stwierdzeniem zawartym we wspomnianej wyżej rezolucji z dnia 13 grudnia 2006 r. kraje stojące przed perspektywą europejską powinny skorzystać z bliskich dwustronnych lub wielostronnych stosunków z UE, odpowiadających ich szczególnym potrzebom i interesom; mając na uwadze, że taka opcja, zawierająca szeroki wachlarz możliwości działania, dałaby krajom partnerskim stabilną długofalową perspektywę zinstytucjonalizowanych stosunków z UE oraz stwarzałaby zachęty niezbędne do wspierania stabilności, pokoju, poszanowania praw człowieka oraz reform demokratycznych i gospodarczych w tych krajach,

Q.   mając na uwadze, że zgodnie z tą samą rezolucją od wszystkich krajów mających uznaną perspektywę członkostwa zależałaby decyzja, czy chcą skorzystać z podobnych wielostronnych ustaleń stanowiących pośredni krok w kierunku pełnego członkostwa,

R.   mając na uwadze, że strategię rozszerzenia UE należy rzeczowo wyjaśnić i przedstawić obecnym obywatelom Unii, jak również wszystkim przyszłym obywatelom, aby zapewnić pełne zrozumienie tej strategii i zwiększyć poparcie społeczne dla zobowiązań Unii wobec jej sąsiadów, gwarantując w ten sposób wiarygodność i solidarność Unii jako partnera oraz starając się udzielić odpowiedzi na uzasadnione obawy w tym względzie,

1.   zgadza się z Komisją, iż rozszerzenia w przeszłości były bardzo udane, przynosząc korzyści zarówno starym, jak i nowym państwom członkowskim UE poprzez pobudzenie wzrostu gospodarczego, propagowanie postępu społecznego oraz zapewnienie pokoju, stabilności, wolności i dobrobytu na kontynencie europejskim; jest przekonany, że wiele można się nauczyć z dotychczasowych przystąpień oraz że dalsze sposoby na podnoszenie jakości procesu rozszerzenia muszą opierać się na zdobytych do tej pory pozytywnych doświadczeniach;

2.   potwierdza swoje zdecydowane zaangażowanie w sprawy wszystkich krajów kandydujących oraz krajów, wobec których określono wyraźne perspektywy członkostwa, zakładając, że pełne i rygorystyczne przestrzeganie wszystkich kryteriów kopenhaskich stanowi warunek bezwzględny, że Unia musi podjąć działania w celu zwiększenia swej zdolności do przyjęcia nowych państw oraz że zdolność ta powinna zostać w pełni uwzględniona;

3.   przypomina w tym kontekście, że warunkiem koniecznym stawianym krajom byłej Jugosławii jest również pełna współpraca z Międzynarodowym Trybunałem Karnym dla Byłej Jugosławii;

4.   przyjmuje pogląd, że strategia rozszerzenia Unii powinna być zgodna z postanowieniami Traktatu UE i odzwierciedlać podjęte przez nią zobowiązania, jak również zachowywać równowagę między interesami geostrategicznymi Unii, wpływem rozwoju sytuacji politycznej poza jej granicami, a także zdolnością Unii do przyjmowania nowych członków, w tym jej zdolnością do sprostania przyszłym wyzwaniom wewnętrznym i zewnętrznym oraz do realizacji projektu politycznej integracji;

5.   przypomina w tym kontekście konieczność podjęcia niezbędnych reform wewnętrznych mających na celu, m.in. zwiększenie skuteczności, spójności społecznej i odpowiedzialności demokratycznej;

6.   przypomina, że zdolność do przyjmowania nowych państw jest powiązana ze zdolnością Unii w danym momencie do podjęcia decyzji i osiągnięcia w ten sposób jej celów politycznych, w szczególności celu propagowania postępu gospodarczego i społecznego oraz wysokiego poziomu zatrudnienia w państwach członkowskich, zaznaczania swojej tożsamości i zdolności działania na arenie międzynarodowej, propagowania praw i interesów zarówno państw członkowskich, jak i obywateli europejskich, poszerzania obszaru wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości, utrzymywania w pełni dorobku prawnego Wspólnoty i opierania się na nim oraz stania na straży podstawowych praw i wolności określonych w Karcie praw podstawowych Unii Europejskiej;

7.   uważa, że koncepcja zdolności do przyjęcia nowych członków obejmuje cztery elementy:

8.   podkreśla, że w celu wzmocnienia wiarygodności i skuteczności strategii rozszerzenia, kryteria kopenhaskie muszą być w pełni przestrzegane i realizowane również przez państwa członkowskie, aby uniknąć wymagania od kandydatów wyższych standardów niż te, które są stosowane w niektórych częściach Unii;

9.   przypomina ponadto, że struktura ekonomiczna i interesy każdego nowego państwa członkowskiego mogą wywierać wpływ na kierunek, jaki przyjmą polityka i budżet Unii, oraz że wymagane dostosowania polityczne mogą wpływać na sam charakter Unii; przypomina, że zwarta wspólnota narodów i obywateli musi opierać się na spójnej polityce i solidarności interesów;

10.   uważa, że zarówno budżetowe, jak i szersze gospodarcze i społeczne implikacje ewentualnych dalszych rozszerzeń muszą być odpowiednio uwzględnione w śródokresowej ocenie wieloletnich ram finansowych na lata 2007-2013 oraz przy opracowywaniu kolejnych ram finansowych;

11.   jest również przekonany, że każde przystępujące państwo przed uzyskaniem możliwości wstąpienia do Unii powinno podjąć próbę rozwiązania swoich najważniejszych problemów wewnętrznych, w szczególności kwestii związanych z jego strukturą terytorialną i konstytucyjną; uważa, że przed negocjacjami z każdym z takich państw oraz w ich trakcie Unia Europejska powinna służyć pomocą w rozwiązaniu takich kwestii;

12.   wyraża poparcie dla konsolidacji, warunkowości i komunikacji jako podstawowych zasad strategii rozszerzenia UE;

13.   przyjmuje pogląd, że po każdym rozszerzeniu musi następować odpowiednia konsolidacja i koncentracja polityczna, tzn. dokonanie poważnej ponownej oceny polityki Unii i środków w celu spełnienia oczekiwań obywateli europejskich i zagwarantowania trwałości Unii jako projektu politycznego;

14.   wyrażą zaniepokojenie, że rozszerzenie bez odpowiedniej konsolidacji i przygotowania mogłoby mieć negatywny wpływ na spójność wewnętrzną Unii oraz wywrzeć poważny wpływ na zdolność Unii do działania z powodu osłabienia jej instytucji, zwiększenia podatności niektórych państw członkowskich na naciski zewnętrzne, a także podważenia wiarygodności Unii jako podmiotu rangi światowej;

15.   uważa również, że sukces procesu rozszerzenia (a zatem sukces procesu integracji politycznej UE) można osiągnąć jedynie wówczas, kiedy istnieć będzie wyraźne i długotrwałe poparcie społeczne dla członkostwa w UE każdego z krajów kandydujących; uważa zatem, że dalszym rozszerzeniom powinna towarzyszyć wspólna polityka informacyjna prowadzona przez wszystkie instytucje UE i rządy państw członkowskich, a także przedstawicieli społeczeństwa obywatelskiego, oraz że taka polityka informacyjna powinna mieć na celu wyjaśnienie obywatelom politycznych, gospodarczych, społecznych i kulturowych korzyści rozszerzenia; dlatego przypomina rządom i parlamentom państw członkowskich, że to one są odpowiedzialne za udzielanie opinii publicznej odpowiednich informacji na temat pozytywnych osiągnięć poprzednich rozszerzeń, stanu trwających negocjacji oraz kwestii związanych z przystąpieniem nowych państw członkowskich;

16.   jest zdania, że kraje posiadające perspektywy członkostwa w Unii Europejskiej powinny podejmować wszelkie możliwe starania, aby wyjaśniać własnej opinii publicznej kwestie związane z przystąpieniem do UE, angażować opinię publiczną w proces integracji z Unią oraz przygotowywać ją do tego kroku, od samego początku włączając społeczeństwo obywatelskie w te działania;

17.   jest również przekonany, że strategii rozszerzenia powinno towarzyszyć bardziej zróżnicowane spektrum zewnętrznych ram umownych i że ramy te mogłyby przyjąć kształt wzajemnie przenikających się kręgów koncentrycznych, gdzie na rygorystycznych, ale jasno określonych warunkach wewnętrznych i zewnętrznych państwa miałyby możliwość zmiany statusu, jeśli wyraziłyby taką wolę i spełniły kryteria odnoszące się do poszczególnych ram;

18.   potwierdza, że uczestnictwo w europejskiej polityce sąsiedztwa nie stanowi zasadniczo lub w praktyce zastępczej formy członkostwa, ani nie jest etapem prowadzącym automatycznie do członkostwa; przyjmuje pogląd, że aby spełnić oczekiwania naszych wschodnich sąsiadów, należy wypełnić pojęciową, prawną i polityczną lukę istniejącą pomiędzy strategią rozszerzenia Unii a jej polityką sąsiedztwa; jest przekonany, że wzmocniona polityka sąsiedztwa Komisji nie jest pod tym względem wystarczająca, chociaż stanowi ona pozytywny krok w słusznym kierunku, i że potrzebne są bardziej konkretne zmiany jakościowe;

19.   proponuje w związku z tym, aby Unia ustanowiła obszar w oparciu o wspólną politykę, obejmującą w szczególności praworządność, demokrację i prawa człowieka, współpracę w zakresie polityki zagranicznej i bezpieczeństwa, sprawy gospodarcze i finansowe, handel, energetykę, transport, kwestie ochrony środowiska, sprawiedliwość, bezpieczeństwo, migrację, ruch bezwizowy i kształcenie, w odniesieniu do tych wschodnich sąsiadów, którzy z uwagi na swoją sytuację polityczną, gospodarczą i społeczną oraz z uwagi na obecną zdolność Unii do przyjęcia nowych państw, nie stoją obecnie w obliczu perspektywy członkostwa, ale jednocześnie spełniają niektóre warunki demokratyczne i gospodarcze; przyjmuje pogląd, że takie wspólne strategie polityczne powinny dążyć do realizacji ogólnego celu wsparcia wschodnich sąsiadów w stopniowym osiągnięciu standardów UE, torując drogę do ich coraz ściślejszej integracji z UE; jest również przekonany, że wyżej wspomniana wspólna polityka powinna zostać sformułowana wspólnie z uczestniczącymi krajami w oparciu o szczególne mechanizmy podejmowania decyzji oraz że powinna ją wesprzeć odpowiednia pomoc finansowa; pozytywnie odnosi się do polsko-szwedzkiej propozycji zgłoszonej na posiedzeniu Rady ds. Ogólnych i Stosunków Zagranicznych w dniach 26-27 maja 2008 r., pod warunkiem że inicjatywa, którą ta propozycja obejmuje, prowadzona będzie w ramach Unii Europejskiej;

20.   z zadowoleniem przyjmuje ponowne rozpoczęcie w ramach UE procesu barcelońskiego: unii na rzecz regionu śródziemnomorskiego jako pozytywny krok w naszych stosunkach z sąsiadami z Południa; jest przekonany, że to nowe posunięcie wzmocni argumenty na rzecz specjalnych wielostronnych stosunków umownych również z naszymi wschodnimi sąsiadami, którzy w porównaniu do partnerów z Południa mają jasne ambicje i perspektywy europejskie; przypomina, że na pierwszym etapie stosunki te powinny przełożyć się na ustanowienie obszaru wolnego handlu, po czym powinno nastąpić zacieśnienie stosunków zgodnie z Europejskim Obszarem Gospodarczym Plus (EEA+), z Europejską Wspólnotą lub szczególnymi ramami współpracy regionalnej;

21.   przypomina w kontekście powyższych szczególnych ram współpracy regionalnej o znaczeniu opracowania bardziej rozbudowanej i wszechstronnej strategii UE dla regionu Morza Czarnego, która wykroczy poza aktualną inicjatywę dotyczącą synergii i będzie zakładać zawarcie umowy o partnerstwie na rzecz Morza Czarnego, która powinna obejmować UE, Turcję i wszystkie państwa przybrzeżne Morza Czarnego jako równorzędnych partnerów, i która dążyć będzie do pełnego zaangażowania Rosji, i która mogłaby, na późniejszym etapie, przekształcić się w Unię Morza Czarnego; uważa, że takie wielostronne ramy nie tylko zapewniałyby zaangażowanym krajom możliwość zacieśnienia współpracy z UE w wielu obszarach polityki, ale umożliwiłyby także Unii Europejskiej odgrywanie bardziej aktywnej roli w poszukiwaniu pokojowych rozwiązań konfliktów regionalnych, wpływając pozytywnie na bezpieczeństwo w regionie;

22.   jest jednocześnie przekonany, że kraje, które posiadają uznaną perspektywę członkostwa, ale muszą jeszcze wiele zrobić zanim osiągną polityczne, gospodarcze i społeczne warunki niezbędne do uzyskania statusu kraju kandydującego, mogłyby odnieść korzyści z udziału, na całkowicie dobrowolnych zasadach, w ustaleniach podobnych do powyższych ram dwustronnych lub wielostronnych; przypomina, że taki etap pośredni ułatwiłby wdrożenie wszystkich instrumentów posiadanych przez Unię Europejską w celu wsparcia tych krajów w ich dążeniu do pełnego członkostwa;

23.   w tym kontekście z zadowoleniem przyjmuje komunikat Komisji z dnia 5 marca 2008 r. w sprawie Bałkanów Zachodnich (COM(2008)0127), który określa szereg środków wspierających kraje tego regionu w ich dążeniu do integracji z UE i pogłębiających nasze stosunki z nimi w dziedzinie handlu, energetyki, edukacji lub nauki; wyraża zadowolenie z powodu podpisania układów o stabilizacji i stowarzyszeniu z Serbią dnia 7 listopada 2007 r. oraz z Bośnią i Hercegowiną dnia 16 czerwca 2008 r., które uznaje za kolejny krok na drodze umacniania związków między tym regionem a UE; wzywa w związku z tym do przyspieszenia negocjacji w sprawie liberalizacji systemu wizowego z krajami Bałkanów Zachodnich, aby ułatwić ich uczestnictwo w programach Wspólnoty;

24.   wzywa Komisję do przedstawienia konkretnych wniosków w sprawie bardziej zróżnicowanej polityki w zakresie stosunków zewnętrznych z naszymi sąsiadami, zgodnie z propozycjami zawartymi w niniejszej rezolucji, oraz do ustanowienia co najmniej strukturalnego związku między działaniami prowadzonymi przed Dyrekcję Generalną ds. Rozszerzenia i Dyrekcję Generalną ds. Stosunków Zewnętrznych w trakcie rozważania własnych struktur administracyjnych;

25.   zobowiązuje swojego Przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie oraz Komisji.

(1) Dz.U. C 291 E z 30.11.2006, s. 402. (2) Dz.U. C 317 E z 23.12.2006, s. 480.

Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 10 lipca 2008 r. w sprawie sytuacji w Zimbabwe

P6_TA(2008)0364 B6-0347/2008

Parlament Europejski,

–   uwzględniając swoje poprzednie rezolucje w sprawie Zimbabwe, a w szczególności rezolucję z dnia 24 kwietnia 2008 r.(1),

–   uwzględniając wspólne stanowisko Rady 2008/135/WPZiB(2) z dnia 18 lutego 2008 r. odnawiające środki ograniczające w odniesieniu do Zimbabwe do dnia 20 lutego 2009 r. wprowadzone na mocy wspólnego stanowiska 2004/161/WPZiB(3),

–   uwzględniając konkluzje Rady w sprawie Zimbabwe przyjęte w dniu 29 kwietnia 2008 r. i w dniach 26-27 maja i 29 kwietnia 2008 r.,

–   uwzględniając rezolucję w sprawie nadchodzącej drugiej tury wyborów w Zimbabwe przyjętą przez Afrykańską Komisję ds. Praw Człowieka i Narodów (Komisję Afrykańską) zgromadzoną na 43. posiedzeniu zwyczajnym w Ezulwini w Królestwie Suazi w dniach 7 – 22 maja 2008 r.,

–   uwzględniając sprawozdanie misji obserwacji wyborów Parlamentu Panafrykańskiego w sprawie zharmonizowanych wyborów w Republice Zimbabwe w dniu 29 marca 2008 r.,

–   uwzględniając konkluzje prezydencji Rady Europejskiej z dni 19-20 czerwca 2008 r., które potwierdzają gotowość UE do podjęcia dodatkowych kroków przeciwko sprawcom przemocy,

–   uwzględniając wstępne oświadczenie misji obserwacji wyborów Południowoafrykańskiej Wspólnoty na rzecz Rozwoju (SADC) w sprawie drugiej tury wyborów prezydenckich w Zimbabwe oraz wyborów uzupełniających do Izby Zgromadzenia z dnia 29 czerwca 2008 r.,

–   uwzględniając oświadczenie tymczasowe misji Parlamentu Panafrykańskiego ds. obserwacji drugiej tury wyborów prezydenckich i uzupełniających wyborów parlamentarnych w Zimbabwe z dnia 30 czerwca 2008 r.,

–   uwzględniając wstępne oświadczenie misji obserwacyjnej Unii Afrykańskiej w Zimbabwe w dniu 29 czerwca 2008 r.,

–   uwzględniając rezolucję w sprawie Zimbabwe przyjętą przez Zgromadzenie Unii Afrykańskiej podczas 11 szczytu Unii Afrykańskiej, który odbył się w Szarm el-Szejk, Egipt, w dniach 30 czerwca – 1 lipca 2008 r.,

–   uwzględniając art. 103 ust. 2 Regulaminu,

A.   mając na uwadze, że druga tura wyborów prezydenckich w Zimbabwe odbyła się w dniu 27 czerwca 2008 r. mimo wycofania się kandydata na prezydenta Morgana Tsvangirai ze względu na rosnącą przemoc i nakładanie ograniczeń na partię opozycyjną i jej zwolenników,

B.   mając na uwadze, że według obserwatorów SADC, Parlamentu Panafrykańskiego i Unii Afrykańskiej (UA) drugiej turze wyborów towarzyszyła przemoc i nie spełniła ona wymogów UA i SADC ani nie odzwierciedliła woli narodu,

C.   mając na uwadze, że wybory do Izby Zgromadzenia Zimbabwe, senatu Zimbabwe, wybory prezydenckie oraz wybory władz lokalnych odbyły się w dniu 29 marca 2008 r.,

D.   mając na uwadze, że zgodnie z oficjalnymi wynikami podanymi przez komisję wyborczą Zimbabwe, opozycyjny Ruch na rzecz Przemian Demokratycznych (MDC) zdobył większość miejsc w Izbie Zgromadzenia, podczas gdy Morgan Tsvangirai zdobył 47,9%, a Robert Mugabe 43,2% głosów w wyborach prezydenckich,

E.   mając na uwadze, że ogłoszenie wyników wyborów prezydenckich zostało opóźnione o kilka tygodni, co naruszyło wiarygodność i przejrzystość procesu wyborczego,

F.   mając na uwadze, że Robert Mugabe oświadczył przed drugą turą wyborów, że MDC nigdy nie będzie rządził Zimbabwe i że jest przygotowany na walkę, by uniemożliwić mu dojście do władzy,

G.   mając na uwadze, że w czasie drugiej tury wyborów prezydenckich działacze i zwolennicy opozycji doświadczyli popieranych przez państwo tortur, przemocy, zastraszeń i arbitralnych aresztowań, a według MDC przynajmniej 86 jego zwolenników zostało zabitych, a 200 000 wysiedlonych z domów,

H.   mając na uwadze, że podczas trwania kampanii wyborczej Morgan Tsvangiari był prześladowany przez uzbrojonych żołnierzy, został kilkakrotnie aresztowany i zmuszony do schronienia się w Ambasadzie Holandii w Harare,

I.   mając na uwadze, że w dniu 12 czerwca 2008 r. sekretarz generalny MDC, Tendai Biti, został aresztowany i oskarżony o działalność wywrotową i zdradę stanu,

J.   mając na uwadze, że w państwowych mediach zakazano nadawania ogłoszeń wyborczych MDC, uniemożliwiając w ten sposób wolną i uczciwą kampanię wyborczą, mając na uwadze, że brutalni zwolennicy partii Zimbabwe African National Union - Patriotic Front (ZANU-PF) przeszkodzili w organizacji wiecu MDC zaplanowanego na 22 czerwca 2008 r. w Harare,

K.   mając na uwadze, że przewodniczący Afrykańskiego Kongresu Narodowego, Jacob Zuma, w dniu 24 czerwca 2008 r. powiedział, że sytuacja w Zimbabwe "wymknęła się spod kontroli" i wezwał do niezwłocznej interwencji Narodów Zjednoczonych i SADC,

L.   mając na uwadze, że Rada Bezpieczeństwa ONZ w końcu jednogłośnie potępiła kampanię przemocy rządu Zimbabwe, nie ogłosiła jednak nieprawomocności wyborów ze względu na sprzeciw Republiki Południowej Afryki,

M.   mając na uwadze, że Unia Afrykańska nie doszła do porozumienia ani w sprawie wytycznych, ani w sprawie konkretnego harmonogramu rozpoczęcia i zakończenia negocjacji oraz mając również na uwadze, że ze względu na podziały w SADC istnieje małe prawdopodobieństwo dialogu,

N.   mając na uwadze, że dziennikarze byli nękani i zastraszani, a dziennikarzom zagranicznym zabroniono wstępu do kraju,

O.   mając na uwadze, że policja dokonywała arbitralnych aresztowań działaczy społeczeństwa obywatelskiego, w tym członków kościelnych grup obywatelskich w Harare, a liczne organizacje pozarządowe i agencje pomocowe musiały zawiesić prowadzone działania,

P.   mając na uwadze, że długoletnia "cicha dyplomacja" prezydenta Południowej Afryki Thabo Mbeki nie przyniosła niestety żadnych konkretnych rezultatów odnośnie do sytuacji politycznej w Zimbabwe, a jego zauważalna sympatia dla Roberta Mugabe doprowadziła w końcu do tego, że opozycja w Zimbabwe nie zaakceptowała go w roli mediatora,

Q.   mając na uwadze, że kryzys w Zimbabwe rozszerza się na państwa sąsiadujące, a zwłaszcza Republikę Południowej Afryki,

R.   mając na uwadze, że zgodnie ze sprawozdaniem Organizacji ds. Wyżywienia i Rolnictwa oraz Światowego Programu Żywności szacuje się, że dwa miliony osób będzie cierpieć głód w Zimbabwe między przyszłym miesiącem a wrześniem 2008 r., a liczba ta może wzrosnąć do 5,1 mln w okresie od stycznia do marca 2009 r.,

S.   mając na uwadze, że jedno na dziesięć dzieci w Zimbabwe umrze zanim skończy pięć lat, a średnia długość życia wynosi 37 lat dla mężczyzn i 34 lata dla kobiet,

1.   podkreśla, że wyborów z dnia 27 czerwca 2008 r. nie można uznać za prawomocne i przyjmuje z zadowoleniem oświadczenie Prezydencji Rady z dnia 28 czerwca 2008 r., które jasno to stwierdza;

2.   surowo potępia finansowaną przez państwo kampanię przemocy wymierzoną w opozycję polityczną przed drugą turą wyborów prezydenckich, która skończyła się zabójstwami, arbitralnymi aresztowaniami i nękaniem działaczy i zwolenników opozycji, a także obrońców praw człowieka;

3.   uważa, że ta kampania przemocy, gróźb i zastraszania wymierzona przeciwko opozycji uniemożliwiła przeprowadzenie wolnej i uczciwej drugiej tury wyborów prezydenckich w Zimbabwe, jak powszechnie przyznała społeczność międzynarodowa, w tym afrykańscy obserwatorzy wyborów i przywódcy;

4.   z zadowoleniem przyjmuje oświadczenie przewodniczącego Rady Bezpieczeństwa ONZ potępiające przebieg wyborów prezydenckich w Zimbabwe;

5.   przyjmuje z zadowoleniem oświadczenie liderów państw G8 w sprawie Zimbabwe z dnia 8 lipca 2008 r., w szczególności ich odmowę uznania legitymacji jakiegokolwiek rządu, który nie odzwierciedla woli ludu Zimbabwe, ich zalecenie dotyczące powołania specjalnego wysłannika Sekretarza Generalnego ONZ w celu przygotowania sprawozdania o sytuacji politycznej, humanitarnej i sytuacji praw człowieka oraz bezpieczeństwa oraz w celu wsparcia regionalnych wysiłków w celu przyspieszenia mediacji pomiędzy partiami politycznymi przy jednoczesnym poszanowaniu dla wyników wyborów z dnia 29 marca 2008 r. oraz ich wolę podjęcia dalszych kroków, między innymi wprowadzenia środków finansowych i innych przeciwko osobom odpowiedzialnym za przemoc;

6.   wzywa państwa Afryki i szerzej rozumianą wspólnotę międzynarodową do nieuznawania reżimu Roberta Mugabe;

7.   wzywa UA, SADC i ONZ do ułatwienia szerokiego procesu mediacyjnego z jasnym harmonogramem negocjacji, umożliwiającym szybkie i pomyślne rozwiązanie kryzysu w Zimbabwe w oparciu o wolne i uczciwe wybory;

8.   podkreśla, że aby starania mediacyjne doprowadziły do znaczącego i owocnego dialogu narodowego, działać muszą zacząć inne podmioty zewnętrzne oprócz prezydenta Mbeki, a dialog wewnętrzny nie powinien być ograniczony do dwóch partii politycznych, ale raczej powinien obejmować inne podmioty w społeczeństwie obywatelskim takie jak organizacje pozarządowe, kościoły i związki zawodowe oraz parlament;

9.   wzywa do rozwiązania obecnego kryzysu w drodze negocjacji, doprowadzając do stworzenia ponadnarodowej administracji dysponującej mandatem do zakończenia przemocy sponsorowanej przez państwo, demobilizacji ugrupowań zbrojnych, uchylenia represyjnych przepisów, rozwiązania kryzysu humanitarnego, ustabilizowania gospodarki, wszczęcia procesu całościowego przeglądu konstytucji, a także ponownego powołania Komisji Wyborczej Zimbabwe, w celu stworzenia warunków dla przeprowadzenia w niedalekiej przyszłości wolnych i uczciwych wyborów prezydenckich pod auspicjami Unii Afrykańskiej oraz ONZ; postuluje, aby powyższe negocjacje były obserwowane przez wysłannika z Unii Afrykańskiej/ONZ;

10.   wzywa ONZ do przeprowadzenia kompletnego i niezależnego dochodzenia w sprawie przypadków pogwałcenia praw człowieka, których się dopuszczono i kładzie nacisk na fakt, że sprawcy nie mogą pozostać bezkarni i muszą zostać postawieni przed odpowiednim i bezstronnym sądem;

11.   podkreśla potrzebę rehabilitacji ofiar i wzywa do przejściowych środków sądowniczych, w tym ustanowienia Komisji Prawdy i Pojednania;

12.   z zadowoleniem przyjmuje stanowisko wielu krajów afrykańskich, jak również dużej grupy wysoce poważanych osobistości z Afryki, w tym Nelsona Mandeli, Desmonda Tutu i Kofiego Annana, potępiające sytuację w Zimbabwe i zachęca je do konkretnego zaangażowania się na rzecz politycznego i demokratycznego rozwiązania;

13.   wspiera Botswanę w jej wezwaniach dotyczących zawieszenia uczestnictwa Zimbabwe w afrykańskich forach do momentu przeprowadzenia wolnych i uczciwych wyborów;

14.   wzywa Republikę Południowej Afryki do podjęcia się kluczowej roli w regionie Południowoafrykańskiej Wspólnoty na rzecz Rozwoju (SADC) w działaniach na rzecz przyszłości Zimbabwe oraz wyraża głębokie ubolewanie, że Republika Południowej Afryki odmówiła podczas szczytu Rady Bezpieczeństwa ONZ uznania tych wyborów za nielegalne;

15.   wzywa społeczność międzynarodową do zwiększenia presji dyplomatycznej na reżim Mugabe, tak aby natychmiast zaprzestał wszelkiej przemocy i aby pozwolił należycie wybranemu 3 miesiące temu parlamentowi na rozpoczęcie obrad;

16.   wzywa Radę do zaostrzenia i rozszerzenia zakresu określonych sankcji przeciwko członkom reżimu Mugabe i innym odpowiedzialnym za poważne naruszenia praw człowieka, jeżeli wysiłki mediacyjne nie zostaną zaakceptowane i nie ustanie popierana przez państwo przemoc, a także do dążenia do przyjęcia sankcji na szczeblu ONZ, łącznie z embargiem na broń oraz ogólnym zamrożeniem aktywów całego rządu oraz przywództwa partii rządzącej; podkreśla potrzebę rygorystycznego egzekwowania sankcji oraz skoordynowania działań w szerszym kontekście społeczności międzynarodowej celem zapewnienia skuteczności sankcji oraz zapobieżenia unikania ich;

17.   nalega, by takie środki przymusu służyły identyfikacji oraz piętnowaniu biznesmenów odpowiedzialnych za finansowanie represyjnego reżimu partii ZANU-PF, a także obejmowały zniesienie ich praw do zamieszkania w Europie i odmawianie członkom ich rodzin dostępu do zatrudnienia i instytucji edukacyjnych, jak również wskazanie udziałowcom banków międzynarodowych służących jako kanały przepływu dochodów z działalności korupcyjnej lub oferujących pożyczki i inwestujących w taką działalność, takich jak Barclays Bank, Standard Chartered i inne; zachęca inne europejskie i międzynarodowe firmy do przeglądu wszelkich działań, które umożliwiają reżimowi dostęp do waluty wymienialnej i, w tym kontekście, z zadowoleniem przyjmuje decyzję firm Tesco, Giesecke i Devrient o zakończeniu stosunków biznesowych z Zimbabwe;

18.   w rezultacie wzywa państwa członkowskie, aby nie przyznawały żadnych wiz na wjazd na terytorium UE Robertowi Mugabe, członkom jego gabinetu oraz przywódcom partii ZANU-PF w jakimkolwiek krajowym lub międzynarodowym celu, jako że reprezentując de facto nielegalny reżim, na mocy właściwych międzynarodowych konwencji dotyczących wolności i przywilejów dyplomatów nie mogą się oni domagać jakichkolwiek przywilejów;

19.   wzywa państwa członkowskie, Radę i Komisję do zintensyfikowania dyplomatycznego zaangażowania wraz z rządami afrykańskimi, SADC i Unią Afrykańską, a także innymi znaczącymi podmiotami, w tym rządem chińskim, w celu określenia wspólnego stanowiska wobec kryzysu w Zimbabwe;

20.   wzywa Chiny i Libię do zaniechania wsparcia dla reżimu Mugabe;

21.   wzywa Radę i Komisję do zaangażowania się w sprawę zwłaszcza z Republiką Południowej Afryki, jako kluczowym krajem regionu, w celu wyrażenia naszego głębokiego zaniepokojenia niepowodzeniem w osiągnięciu namacalnych wyników mediacji w ostatnich latach w odniesieniu do kryzysu w Zimbabwe, zauważenia, że wpływ kryzysu na kraje sąsiadujące, łącznie z Republiką Południowej Afryki, nie powinien być pomijany w tym regionie, a także wyjaśnienia, że dalsze polityczne i gospodarcze poparcie dla reżimu Mugabe mogłoby w negatywny sposób wpłynąć na stosunki pomiędzy UE a Republiką Południowej Afryki;

22.   wzywa Radę do nawoływania do skutecznych i konkretnych międzynarodowych działań na rzecz zapobiegania konfliktom i ich łagodzenia, w razie konieczności obejmujących szybkie wysłanie pokojowych oddziałów Unii Afrykańskiej/ONZ;

23.   domaga się natychmiastowego zwolnienia wszystkich osób przetrzymywanych wyłącznie z powodów politycznych;

24.   zauważa niszczący wpływ kryzysu politycznego na ludność Zimbabwe i wzywa rząd Mugabe do zniesienia wszelkich ograniczeń wobec humanitarnych agencji pomocowych i do zagwarantowania, że pomoc humanitarna może być udzielana zgodnie z zasadami humanitaryzmu, neutralności, bezstronności i niezależności;

25.   wzywa rząd Zimbabwe do natychmiastowego rozbrojenia i demobilizacji młodzieżowych oddziałów milicji i weteranów wojennych, a także do ścigania osób, które dopuściły się pogwałcenia praw człowieka;

26.   potępia wydalenie z Zimbabwe urzędnika ONZ ds. praw człowieka na tydzień przed zaplanowanymi wyborami, a także wzywa rząd do przyznania pracownikom ONZ nieograniczonego dostępu;

27.   wzywa władze Republiki Południowej Afryki oraz państwa członkowskie UE, aby nie deportowały uchodźców z Zimbabwe oraz przyznały im status tymczasowy do momentu, kiedy możliwy będzie ich bezpieczny powrót;

28.   wzywa Komisję do nasilenia wsparcia dla obrońców praw człowieka i do szybkiego reagowania na dodatkowe potrzeby w zakresie pomocy humanitarnej spowodowane kryzysem politycznym, w szczególności w odniesieniu do potrzeb i bezpieczeństwa uchodźców wewnętrznych;

29.   wyraża zaniepokojenie z powodu przewidywanego wzrostu o 10% - 40% liczby obywateli Zimbabwe, którzy przekraczać będą w nadchodzących kilku tygodniach granicę; zauważa, że spośród tych migrantów, w szczególnie trudnej sytuacji znajdą się dzieci narażone na wykorzystywanie, zmuszane w celu przeżycia do podejmowania niebezpiecznej pracy, na przykład w kopalniach, przy maszynach rolniczych lub świadczenia usług seksualnych;

30.   wzywa UE do wstrzymania wszelkiej pomocy udzielanej za pośrednictwem obecnych władz Zimbabwe i do skierowania jej zamiast tego do krajowych i międzynarodowych niezależnych instytucji i organizacji;

31.   z zadowoleniem przyjmuje podjęte przez komisarza Michela zobowiązanie do znacznego zwiększenia wsparcia na rzecz Zimbabwe i jego ludności poprzez zadeklarowanie 250 milionów EUR na pomoc rozwojową, gdy tylko zostanie przywrócona demokracja i wybrany zostanie prawomocny i wiarygodny rząd;

32.   nalega, aby przestrzegano demokratycznych dążeń ludności Zimbabwe; wzywa wszystkich, którzy pragną budować przyszłość Zimbabwe, do współpracy z siłami na rzecz demokratycznych zmian;

33.   wzywa rząd Zimbabwe, jako sygnatariusza traktatu SADC i protokołów do tego traktatu, w tym protokołu wyborczego SADC, aktu założycielskiego Unii Afrykańskiej oraz Afrykańskiej Karty Praw Człowieka i Narodów, a także Nowego Partnerstwa na rzecz Rozwoju Afryki, do przestrzegania własnych zobowiązań w zakresie zasad demokracji, praw człowieka i praworządności;

34.   wzywa osoby dobrej woli w strukturach reżimu i w ZANU-PF do odrzucenia sił antydemokratycznych i do podjęcia działań na rzecz współpracy z MDC mającej na celu dokonanie szybkich przemian zanim będzie za późno;

35.   zobowiązuje swojego Przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, rządom i parlamentom państw członkowskich, rządom państw grupy G8, rządom oraz parlamentom Zimbabwe i RPA, Sekretarzowi Generalnemu Brytyjskiej Wspólnoty Narodów, Sekretarzowi Generalnemu Organizacji Narodów Zjednoczonych, przewodniczącym Komisji i Rady Wykonawczej Unii Afrykańskiej, Parlamentowi Panafrykańskiemu, Sekretarzowi Generalnemu oraz rządom państw Południowoafrykańskiej Wspólnoty na rzecz Rozwoju i jej Forum Parlamentarnego.

(1) Teksty przyjęte, P6_TA(2008)0184. (2) Dz.U. L 43 z 19.2.2008, s. 39. (3) Dz.U. L 50 z 20.2.2004, s. 66.

Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 10 lipca 2008 r. w sprawie przestrzeni kosmicznej i bezpieczeństwa (2008/2030(INI))

P6_TA(2008)0365 A6-0250/2008

Parlament Europejski,

–   uwzględniając europejską strategię bezpieczeństwa pt. "Bezpieczna Europa w lepszym świecie", przyjętą przez Radę Europejską w dniu 12 grudnia 2003 r.,

–   uwzględniając strategię UE przeciwko rozprzestrzenianiu broni masowego rażenia, przyjętą przez Radę Europejską również w dniu 12 grudnia 2003 r.,

–   uwzględniając rezolucję Rady z dnia 21 maja 2007 r. dotyczącą europejskiej polityki kosmicznej(1),

–   uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE) oraz Traktat o Unii Europejskiej (TUE), zmienione traktatem z Lizbony, jak również ich odpowiednie postanowienia dotyczące europejskiej polityki kosmicznej (art. 189 TFUE), stałej usystematyzowanej współpracy w sprawach bezpieczeństwa i obronności (art. 42 ust. 6 i art. 46 TUE oraz Protokół 10) i wzmocnionej współpracy w obszarze cywilnym (część szósta, tytuł III TFUE), a także klauzulę solidarności (art. 222 TFUE) i postanowienia o wzajemnej pomocy w przypadku zbrojnej agresji przeciwko państwu członkowskiemu lub państwom członkowskim (art. 42 ust. 7 TUE),

–   uwzględniając swoją rezolucję z dnia 29 stycznia 2004 r. w sprawie planu działania na rzecz wprowadzenia w życie europejskiej polityki kosmicznej(2),

–   uwzględniając swoją rezolucję z dnia 14 kwietnia 2005 r. w sprawie europejskiej strategii bezpieczeństwa(3),

–   uwzględniając układ o zasadach działalności państw w zakresie badań i użytkowania przestrzeni kosmicznej, łącznie z Księżycem i innymi ciałami niebieskimi z 1967 r. ("traktat o przestrzeni kosmicznej"),

–   uwzględniając współpracę między UE i Rosją w zakresie polityki kosmicznej, w ramach której w 2006 r. rozpoczęto rozmowy trójstronne na temat przestrzeni kosmicznej między Komisją Europejską, Europejską Agencją Kosmiczną i Roscosmosem (Rosyjską Federalną Agencją Kosmiczną),

–   uwzględniając art. 45 Regulaminu,

–   uwzględniając sprawozdanie Komisji Spraw Zagranicznych oraz opinie Komisji Przemysłu, Badań Naukowych i Energii (A6-0250/2008),

A.  A. mając na uwadze, że brak zagrożeń kosmicznych oraz bezpieczny, trwały dostęp do przestrzeni kosmicznej i takie korzystanie z niej muszą stanowić wiodące zasady europejskiej polityki kosmicznej,

B.   mając na uwadze, że ze względu na różnorodne wyzwania polityczne i wyzwania w zakresie bezpieczeństwa, które stają się coraz większymi problemami Unii Europejskiej, niezależna europejska polityka kosmiczna jest koniecznością strategiczną,

C.   mając na uwadze, że brak wspólnego podejścia państw członkowskich UE do polityki kosmicznej skutkuje zbyt kosztownymi programami,

D.   mając na uwadze, że na operacje zarządzania kryzysowego w ramach europejskiej polityki bezpieczeństwa i obrony (EPBiO) niekorzystny wpływ ma brak interoperacyjności między potencjałem kosmicznym eksploatowanym przez państwa członkowskie UE,

E.   mając na uwadze, że Unii Europejskiej brakuje kompleksowej europejskiej architektury kosmicznej służącej celom bezpieczeństwa i obrony,

F.   mając na uwadze, że opracowanie rakiet nośnych nowej generacji zajmuje około 15 lat, a rakiety nośne dzisiejszej generacji będą musiały zostać wymienione w ciągu najbliższych 20 lat,

G.   mając na uwadze szybkie postępy w rozwijaniu potencjału kosmicznego osiągane przez Stany Zjednoczone, Rosję, Japonię i inne państwa podejmujące eksplorację kosmosu, w szczególności przez Chiny, Indie, Koreę Południową, Tajwan, Brazylię, Izrael, Iran, Malezję, Pakistan, Afrykę Południową i Turcję,

H.   mając na uwadze, że w drugim półroczu 2008 r. francuska prezydencja Unii Europejskiej określi postępy w zakresie europejskiej polityki kosmicznej jako jeden ze swoich priorytetów,

I.   mając na uwadze, że jednym z najbardziej korzystnych pod względem kosztów elementów architektury kosmicznej i osiągnięcia trwałej floty potencjału kosmicznego jest orbitalna infrastruktura obsługowa, wykorzystująca środki znajdujące się na miejscu;

Uwagi ogólne

1.   stwierdza, że aspekty związane z przestrzenią kosmiczną mają duże znaczenie dla bezpieczeństwa Unii Europejskiej oraz że istnieje potrzeba przyjęcia wspólnego podejścia, które jest konieczne do obrony europejskich interesów w przestrzeni kosmicznej;

2.   podkreśla potrzebę posiadania potencjału kosmicznego, aby polityczne i dyplomatyczne działania Unii Europejskiej były oparte na niezależnych, rzetelnych i kompletnych informacjach służących prowadzonej przez nią polityce w zakresie zapobiegania konfliktom, operacjom zarządzania kryzysowego i bezpieczeństwu światowemu, zwłaszcza monitorowaniu rozprzestrzeniania broni masowego rażenia i środków jej transportu oraz weryfikacji traktatów międzynarodowych, kontroli nad międzynarodowym przemytem broni lekkiej i małej broni strzeleckiej, ochronie strategicznej infrastruktury i granic Unii Europejskiej, jak również ochronie ludności w razie klęsk żywiołowych oraz katastrof i kryzysów spowodowanych przez człowieka;

3.   wyraża zadowolenie z zatwierdzenia przez "Radę ds. Przestrzeni Kosmicznej" europejskiej polityki kosmicznej zaproponowanej we wspólnym komunikacie przedstawionym przez Komisję i Europejską Agencję Kosmiczną (COM(2007)0212), zwłaszcza z rozdziału dotyczącego bezpieczeństwa i obronności, ubolewa jednak nad faktem braku jakiekgokolwiek odniesienia do "zbrojenia" przestrzeni kosmicznej w ramach "najważniejszych kwestii, które należy rozważyć podczas przygotowywania strategii w dziedzinie stosunków międzynarodowych", o których mowa w załączniku III do ww. rezolucji Rady z dnia 21 maja 2007 r.; w związku z tym zaleca, aby zmieniona europejska strategia bezpieczeństwa odpowiednio uwzględniała tę politykę oraz uważa, że kwestie dotyczące przestrzeni kosmicznej powinny być uwzględnione w ewentualnej białej księdze w sprawie realizacji europejskiej polityki bezpieczeństwa i obrony;

4.   zauważa włączenie podstawy prawnej europejskiej polityki kosmicznej do traktatu z Lizbony; z zadowoleniem przyjmuje fakt, że Parlament i Rada mogą, w ramach zwykłej procedury legislacyjnej, określić środki konieczne do przygotowania europejskiego programu kosmicznego; wzywa Komisję do przedstawienia Parlamentowi i Radzie wniosku dotyczącego tego rodzaju środków oraz komunikatu dotyczącego nawiązania odpowiednich stosunków z Europejską Agencją Kosmiczną; z zadowoleniem przyjmuje również możliwości stałej usystematyzowanej współpracy w sprawach bezpieczeństwa i obronności oraz ściślejszej współpracy w obszarze cywilnym;

5.   zachęca państwa członkowskie Unii Europejskiej, Europejską Agencję Kosmiczną i różnorodne zainteresowane strony do większego i lepszego wykorzystania istniejących krajowych i wielonarodowych systemów kosmicznych i do propagowania ich wzajemnego uzupełniania się; w tym względzie zwraca uwagę, że EPBiO wymaga wspólnego potencjału przynajmniej w następujących obszarach: telekomunikacji, zarządzania informacjami, obserwacji i nawigacji; zaleca udostępnianie i wymianę tych danych zgodnie z koncepcją UE dotyczącą sieciocentrycznej architektury operacji (Network Centric Operations Architecture);

6.   pochwala wysiłki Międzynarodowej Akademii Astronautyki i Międzynarodowego stowarzyszenia na rzecz większego bezpieczeństwa przestrzeni kosmicznej w zakresie przeciwdziałaniu, zrozumienia i środków dotyczących odpadów kosmicznych;

Niezależna ocena zagrożeń

7.   wzywa państwa członkowskie UE do łączenia i wymiany informacji pochodzących z wywiadu geoprzestrzennego, koniecznych do niezależnej oceny zagrożeń dla UE;

Obserwacja Ziemi i rozpoznanie

8.   wzywa do pełnego rozwinięcia Centrum Satelitarnego Unii Europejskiej (EUSC), aby całkowicie wykorzystać jego potencjał; ponadto zaleca szybkie zawarcie umów między Centrum Satelitarnym Unii Europejskiej a państwami członkowskimi UE w celu dostarczania danych obrazowych dostępnych dla dowódców operacji i dowódców sił w ramach EPBiO przy jednoczesnym zapewnieniu komplementarności z systemami obserwacji Globalnego Monitoringu Środowiska i Bezpieczeństwa (GMES) i pochodzącymi z tych obserwacji informacjami związanymi z bezpieczeństwem; w tym zakresie z zadowoleniem przyjmuje projekt stacji obróbki taktycznych danych obrazowych (Tactical Imagery Exploitation Station), prowadzony wspólnie przez Europejską Agencję Obrony (EDA) i Centrum Satelitarne Unii Europejskiej;

9.   zaleca, by UE opracowała wspólną koncepcję wywiadu geoprzestrzennego, stwarzającą warunki do zaangażowania EUSC w planowanie wszelkich operacji w ramach EPBiO wymagających obserwacji i wywiadu prowadzonych z przestrzeni kosmicznej; zaleca ustanowienie przez EUSC bezpiecznego łącza komunikacyjnego do wspierania operacji prowadzonych w ramach EPBiO, zarówno z kwaterą główną operacji (OHQ) znajdującą się na terytorium UE, jak i z kwaterą główną sił zbrojnych (FHQ) na obszarze działań operacyjnych; ponadto sugeruje, by UE zbadała możliwość finansowego udziału z budżetu UE w budżecie EUSC w celu zapewnienia wystarczających środków na zaspokojenie rosnących potrzeb operacji prowadzonych w ramach EPBiO;

10.   wzywa państwa członkowskie UE, które posiadają dostęp do różnego rodzaju satelitów radarowych, optycznych i meteorologicznych oraz systemów rozpoznania (Helios, SAR-Lupe, TerraSAR-X, Rapid Eye, Cosmo-Skymed, Pleiades), do zapewnienia ich kompatybilności; z zadowoleniem przyjmuje dwustronne i wielostronne porozumienia pomiędzy wiodącymi krajami UE (np. SPOT, ORFEO, ramy współpracy Helios, umowa ze Schwerinu i przyszły MUSIS); zaleca włączenie systemu MUSIS w ramy europejskie i objęcie go finansowaniem z budżetu UE;

11.   podkreśla znaczenie GMES dla polityki zagranicznej oraz polityki bezpieczeństwa i obrony Unii Europejskiej; wzywa do utworzenia operacyjnej linii budżetowej w celu zapewnienia trwałości usług GMES w odpowiedzi na potrzeby użytkowników;

Nawigacja, lokalizacja, synchronizacja

12.   podkreśla, że Galileo jest konieczny dla niezależnych operacji prowadzonych w ramach EPBiO, dla wspólnej polityki zagranicznej i bezpieczeństwa, bezpieczeństwa samej Europy oraz dla strategicznej autonomii Unii; zwraca uwagę, że w dziedzinie nawigacji, lokalizacji i synchronizacji znaczenie będzie miała zwłaszcza jego usługa publiczna o regulowanym dostępie, przede wszystkim w celu uniknięcia niepotrzebnego ryzyka;

13.   zauważa, że Parlament i Rada osiągnęły w pierwszym czytaniu porozumienie w sprawie wniosku dotyczącego rozporządzenia w sprawie wdrożenia europejskich programów radionawigacji satelitarnej (EGNOS i Galileo), zgodnie z którym właścicielem systemu będzie Wspólnota oraz że faza rozmieszczenia zostanie całkowicie sfinansowana z budżetu wspólnotowego;

14.   zwraca uwagę na stanowisko, jakie przyjął w dniu 23 kwietnia 2008 r w sprawie programów nawigacji satelitarnej (EGNOS i Galileo)(4)., a mianowicie na fakt, że programy EGNOS i Galileo należy uznać za jedno z podstawowych filarów przyszłego europejskiego programu kosmicznego oraz na zarządzanie tymi programami wspólnie z Międzyinstytucjonalnym panelem ds. Galileo, co może służyć jako model dla rozwoju europejskiej polityki przestrzeni kosmicznej.

Telekomunikacja

15.   podkreśla potrzebę istnienia bezpiecznej, satelitarnej komunikacji w przypadku operacji prowadzonych w ramach EPBiO (kadra wojskowa UE, kwatera główna UE, przenośna kwatera główna) i operacji prowadzonych przez siły wojskowe państw członkowskich UE w ramach ONZ, NATO i innych podobnych organizacji;

16.   wnioskuje, aby obecne i przyszłe satelitarne systemy telekomunikacyjne będące w gestii państw członkowskich Unii Europejskiej (np. Skynet, Syracuse, Sicral, SATCOM Bw, Spainsat) były interoperacyjne, by zapewnić obniżenie kosztów;

17.   popiera wspólne prace nad radiem programowalnym (Software-Defined Radio – SDR), prowadzone przez Komisję i Europejską Agencję Obrony; zwraca uwagę, że SDR przyczyni się do lepszej interoperacyjności naziemnego segmentu systemów telekomunikacyjnych;

18.   zaleca, aby dokonano oszczędności poprzez współużytkowanie infrastruktury naziemnej wykorzystywanej przez różne krajowe systemy telekomunikacyjne;

19.   popiera możliwość finansowania z budżetu UE przyszłych satelitarnych systemów telekomunikacyjnych wspierających operacje prowadzone w ramach EPBiO;

Obserwacja przestrzeni kosmicznej

20.   popiera utworzenie europejskiego systemu obserwacji przestrzeni kosmicznej, prowadzącego do udostępniania informacji na temat sytuacji w przestrzeni kosmicznej (obejmującego np. GRAVES i TIRA), służących do monitorowania infrastruktury w przestrzeni kosmicznej, odpadów kosmiczne i ewentualnie innych zagrożeń;

21.   popiera możliwość finansowania z budżetu UE przyszłego systemu obserwacji przestrzeni kosmicznej udostępniającego informacje na temat sytuacji w przestrzeni kosmicznej;

Satelitarny system wczesnego ostrzegania przed pociskami balistycznymi

22.   wyraża ubolewanie w związku z faktem, że państwa członkowskie UE nie posiadają natychmiastowego dostępu do danych dotyczących przypadków wystrzelenia pocisków balistycznych na świecie; wyraża zatem poparcie dla projektów dotyczących systemów wczesnego ostrzegania przed pociskami balistycznymi (takich jak francuska "Spirale"); ponadto apeluje o udostępnianie wszystkim państwom członkowskim UE informacji uzyskanych dzięki tym przyszłym systemom, aby chronić ludność tych państw i wspierać przyjęcie ewentualnych środków zaradczych, jak również pomóc w weryfikacji zgodności z Traktatem o Nierozprzestrzenianiu Broni Jądrowej, a także w trosce o cele działań EPBiO i ochronę bezpieczeństwa Europy;

Rozpoznanie systemów łączności

23.   popiera wymianę informacji w zakresie rozpoznania systemów łączności (wywiad elektroniczny, taki jak francuski Essaim, i wywiad łączności) na szczeblu europejskim;

Autonomiczny dostęp do przestrzeni kosmicznej i środowiska międzynarodowego

24.   popiera bezpieczny, niezależny i trwały dostęp Unii Europejskiej do przestrzeni kosmicznej jako jeden z warunków wstępnych jej autonomicznych działań;

25.   zaleca, aby europejskie satelity o charakterze niehandlowym były wynoszone na orbitę przez europejskie rakiety nośne, najlepiej z terytorium Unii Europejskiej, mając na względzie aspekty bezpieczeństwa zaopatrzenia i ochrony europejskiej bazy technologicznej i przemysłowej w sektorze obrony;

26.   zauważa, że konieczne jest zwiększenie wysiłków na rzecz rozwoju ulepszonego systemu Ariane 5, tak aby był on gotowy przed 2015 r.;

27.   zaleca jak najszybsze rozpoczęcie strategicznej długofalowej inwestycji w nowe europejskie rakiety nośne, aby sprostać rosnącej światowej konkurencji; domaga się, aby w przypadku tego projektu zachowano większą dyscyplinę pod względem budżetu i terminów;

28.   zaleca utworzenie orbitalnej infrastruktury obsługowej dla zwiększenia mocy, wytrzymałości, dostępności i skuteczności działania funkcjonującego potencjału kosmicznego, przy jednoczesnym ograniczeniu jego rozmieszenia i kosztów utrzymania;

Zarządzanie

29.   zachęca do ścisłej współpracy między filarami w sprawach przestrzeni kosmicznej i bezpieczeństwa, z udziałem wszystkich właściwych podmiotów (tj. Komisji, Rady, Europejskiej Agencji Obrony i Centrum Satelitarnego Unii Europejskiej), w celu zapewnienia polityki bezpieczeństwa i bezpieczeństwa danych związanych z EPBiO;

30.   zdecydowanie zaleca wspieranie równego dostępu wszystkich państw członkowskich UE do danych operacyjnych zgromadzonych za pomocą potencjału kosmicznego dzięki wzmocnionym ramom EPBiO;

31.   zaleca, aby Europejska Agencja Obrony rozwinęła swoje możliwości administracyjne i finansowe w zakresie zarządzania działaniami związanymi z przestrzenią kosmiczną;

Finansowanie

32.   zwraca uwagę, że w budżecie UE przeznaczono sumę około 5 250 mln EUR na lata 2007-2013 na rzecz wspólnych europejskich działań w zakresie przestrzeni kosmicznej, co odpowiada wydatkom w tym okresie rzędu 750 mln EUR rocznie;

33.   wzywa Unię Europejską do utworzenia budżetu operacyjnego na potencjał kosmiczny, który będzie służył wsparciu EPBiO i kwestii związanych z europejskim bezpieczeństwem;

34.   jest zaniepokojony faktem, że brak koordynacji wśród państw członkowskich powoduje niedobór zasobów ze względu na niepotrzebne powielanie działań; popiera zatem pomysł rozpoczęcia przez państwa członkowskie wspólnych programów, co w dłuższej perspektywie przyczyni się do oszczędności;

35.   zwraca ponadto uwagę, że koszty związane z brakiem wspólnego europejskiego podejścia do nabywania, utrzymania i funkcjonowania potencjału kosmicznego szacuje się na setki milionów euro;

36.   zwraca uwagę, że – jak pokazują doświadczenia – skuteczne zarządzanie szeroko zakrojonymi wspólnymi projektami jest niemożliwe, gdy udział bierze 27 różnych organów budżetowych państw członkowskich stosujących zasadę godziwego zwrotu; zdecydowanie popiera zatem finansowanie tego typu projektów i programów z budżetu UE;

37.   zwraca uwagę, że z szacunków dokonanych na podstawie obecnej wiedzy wynika, iż poziom inwestycji potrzebnych do zaspokojenia związanych z telekomunikacją satelitarną potrzeb europejskich w zakresie bezpieczeństwa i obrony i odpowiednie wydatki Unii Europejskiej na obserwację Ziemi i gromadzenie informacji wywiadowczych, w tym rozpoznanie systemów łączności, powinny znacznie wzrosnąć w celu zaspokojenia potrzeb i ambicji związanych z kompleksową polityką kosmiczną;

38.   jest zdania, że Unia Europejska, Europejska Agencja Kosmiczna, Europejska Agencja Obrony i państwa członkowskie powinny zapewnić niezawodne i odpowiednie finansowanie przewidywanych działań w przestrzeni kosmicznej i związanych z nimi badań naukowych; przywiązuje dużą wagę do finansowania zapewnianego ze środków budżetowych UE, tak jak w przypadku projektu Galileo;

Ochrona infrastruktury w przestrzeni kosmicznej

39.   zwraca uwagę na wrażliwość strategicznego potencjału kosmicznego oraz infrastruktury umożliwiającej dostęp do przestrzeni kosmicznej, np. rakiet nośnych i portów kosmicznych; podkreśla zatem potrzebę ich odpowiedniej ochrony za pomocą naziemnego systemu obrony antyrakietowej teatru działań, samolotów i systemów obserwacji przestrzeni kosmicznej; ponadto popiera udostępnianie danych międzynarodowym partnerom w przypadku, gdyby satelity stały się niesprawne w wyniku wrogich działań;

40.   apeluje o obniżenie stopnia wrażliwości przyszłych europejskich systemów satelitarnych poprzez instalacje systemów przeciwzakłóceniowych, osłon, orbitalnej infrastruktury obsługowej i stworzenie architektury systemów wysoko- i wieloorbitalnych;

41.   podkreśla, że środki ochronne winny być całkowicie zgodne z międzynarodowymi normami dotyczącymi pokojowego wykorzystania przestrzeni kosmicznej oraz wspólnie ustalonymi środkami na rzecz przejrzystości i budowy zaufania; zwraca się do państw członkowskich UE o zbadanie możliwości opracowania prawnie lub politycznie wiążącego "kodeksu drogowego" dla operatorów w przestrzeni kosmicznej, wraz z systemem zarządzania ruchem w przestrzeni kosmicznej;

42.   podkreśla, że ze względu na tę wrażliwość zaawansowana komunikacja nie powinna być nigdy w pełni zależna od technologii kosmicznej;

Międzynarodowe przepisy dotyczące korzystania z przestrzeni kosmicznej

43.   potwierdza znaczenie zasady pokojowego wykorzystania przestrzeni kosmicznej, wyrażonej w ww. Traktacie o Przestrzeni Kosmicznej z 1967 r.; wyraża zatem zaniepokojenie perspektywą ewentualnej militaryzacji przestrzeni kosmicznej;

44.   domaga się, aby pod żadnym pozorem europejska polityka kosmiczna nie przyczyniała się do ogólnej militaryzacji i uzbrojenia przestrzeni kosmicznej;

45.   wzywa do zaostrzenia międzynarodowych przepisów regulujących i chroniących pokojowe wykorzystanie przestrzeni kosmicznej oraz do wzmocnienia środków na rzecz przejrzystości i budowy zaufania, w ramach sporządzania przez Komitet ds. Pokojowego Wykorzystania Przestrzeni Kosmicznej ONZ (COPUOS) wytycznych w sprawie ograniczenia odpadów kosmicznych, spójnych z wytycznymi międzyinstytucjonalnego Komitetu Koordynacyjnego ds. Odpadów, jak również w ramach Konferencji ONZ ds. Rozbrojenia, która obecnie opracowuje wielostronną umowę w sprawie zapobiegania wyścigowi zbrojeń w przestrzeni kosmicznej; zwraca się ponadto do prezydencji UE o proaktywne reprezentowanie UE w COPUOS; wzywa instytucje UE do wsparcia konferencji na temat przeglądu traktatu o przestrzeni kosmicznej w celu jego umocnienia i rozszerzenia jego zakresu tak, aby zakazywał wszelkiej broni w przestrzeni kosmicznej;

46.   wzywa wszystkie podmioty działające na arenie międzynarodowej do powstrzymania się od stosowania w przestrzeni kosmicznej ofensywnego wyposażenia; wyraża szczególne zaniepokojenie wykorzystaniem siły niszczącej przeciwko satelitom, jakiej użyto podczas chińskich prób systemu antysatelitarnego przeprowadzonych w styczniu 2007 r. oraz skutkami znacznego wzrostu ilości odpadów kosmicznych dla bezpieczeństwa w przestrzeni kosmicznej; w związku z tym zaleca przyjęcie prawnie wiążących instrumentów międzynarodowych koncentrujących się na zakazie stosowania broni przeciwko potencjałowi kosmicznemu i rozmieszczania broni w przestrzeni kosmicznej;

47.   wzywa wszystkich użytkowników przestrzeni kosmicznej do rejestrowania swoich satelitów, w tym także wojskowych, co ma służyć jako propagujący przejrzystość środek budowy zaufania w zakresie bezpieczeństwa przestrzeni kosmicznej; popiera dążenie Rady do stworzenia kompleksowego unijnego kodeksu postępowania w zakresie obiektów kosmicznych; wzywa do przekształcenia tego kodeksu w prawnie wiążący instrument;

48.   wzywa Organizację Narodów Zjednoczonych i Unię Europejską do uczestnictwa w aktywnym zmniejszaniu szkodliwych dla satelitów ilości odpadów kosmicznych i ochronie przed tymi odpadami;

Współpraca transatlantycka w dziedzinie polityki kosmicznej i obrona antyrakietowa

49.   wzywa Unię Europejską i Organizację Traktatu Północnoatlantyckiego do rozpoczęcia strategicznego dialogu w sprawie polityki kosmicznej i obrony antyrakietowej uwzględniając prawny nakaz unikania jakichkolwiek działań, które mogłyby być niezgodne z zasadą pokojowego wykorzystywania przestrzeni kosmicznej; zwłaszcza w sprawie uzupełniania się i interoperacyjności systemów łączności satelitarnej, obserwacji przestrzeni kosmicznej i wczesnego ostrzegania przed pociskami balistycznymi oraz ochrony sił europejskich przez system obrony antyrakietowej teatru działań;

50.   wzywa Unię Europejską i Stany Zjednoczone do rozpoczęcia strategicznego dialogu na temat wykorzystania potencjału kosmicznego, a także do objęcia globalnego przywództwa w ONZ i poza nim, aby upewnić się, że przestrzeń kosmiczna jest zachowana wyłączne do celów pokojowej polityki;

Inna współpraca międzynarodowa

51.   z zadowoleniem przyjmuje ściślejszą współpracę między Unią Europejską i Federacją Rosyjską w ramach ww. rozmów trójstronnych na temat przestrzeni kosmicznej, rozpoczętych w 2006 r. między Komisją Europejską, Europejską Agencją Kosmiczną i Roscosmosem, obejmujących zastosowania kosmiczne (nawigacja satelitarna, obserwacja Ziemi i systemy łączności satelitarnej) oraz dostęp do przestrzeni kosmicznej (rakiety nośne i przyszłe systemy transportu kosmicznego);

o
o   o

52.   zobowiązuje swojego Przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, Europejskiej Agencji Kosmicznej, parlamentom państw członkowskich i sekretarzom generalnym Organizacji Narodów Zjednoczonych, Organizacji Traktatu Północnoatlantyckiego oraz Organizacji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie.

(1) Dz.U. C 136 z 20.6.2007, s. 1. (2) Dz.U. C 96 E z 21.4.2004, s. 136. (3) Dz.U. C 33 E z 9.2.2006, s. 580. (4) Teksty przyjęte P6_TA(2008)0167.

Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 10 lipca 2008 r. w sprawie domniemanego istnienia grobów w części Kaszmiru kontrolowanej przez Indie

P6_TA(2008)0366 RC-B6-0349/2008

Parlament Europejski,

–   uwzględniając raporty swojej komisji wydane po wizytach w Kaszmirze w dniach od 8 do 11 grudnia 2003 r. i od 20 do 24 czerwca 2004 r.,

–   uwzględniając swoją rezolucję z dnia 18 maja 2006 r. w sprawie rocznego sprawozdania na temat praw człowieka na świecie w 2005 roku i polityki UE w tej dziedzinie(1),

–   uwzględniając swoją rezolucję z dnia 24 maja 2007 r. w sprawie obecnej sytuacji w Kaszmirze i perspektyw na przyszłość(2),

–   uwzględniając art. 115 ust. 5 Regulaminu,

A.   mając na uwadze, że według doniesień od 2006 r. w stanie Dżammu i Kaszmir odkryto setki niezidentyfikowanych grobów, a także mając na uwadze doniesienia o znalezieniu w 18 wioskach samego tylko dystryktu Uri co najmniej 940 ciał,

B.   mając na uwadze, że mające siedzibę w Śrinagarze Stowarzyszenie Krewnych Osób Zaginionych opublikowało w dniu 29 marca 2008 r. sprawozdanie, w którym zasygnalizowało istnienie zbiorowych grobów w miejscowościach, do których dostęp nie jest możliwy bez specjalnego zezwolenia sił bezpieczeństwa, ponieważ są one położone w pobliżu linii oddzielającej obszar kontrolowany przez Pakistan,

C.   mając na uwadze, że zdaniem organizacji obrońców praw człowieka nie można wykluczyć, iż miejsca pochówku zawierają szczątki ofiar bezprawnych zabójstw, wymuszonych zaginięć, tortur i innych nadużyć, do których doszło w sytuacji konfliktu zbrojnego trwającego w stanie Dżammu i Kaszmir od 1989 r.,

D.   mając na uwadze znaczne rozbieżności w szacunkach liczby osób zaginionych od 1989 r. przedstawianych przez rodziny ofiar, mówiące o ponad 8 000 zaginionych, i przez władze rządowe, twierdzące, że było ich mniej niż 4 000,

E.   mając na uwadze, że w sprawozdaniu policji stanowej z 2006 r. potwierdzono, że od 1989 r. w czasie pobytu w areszcie zmarło 331 osób, a ponadto doszło do 111 wymuszonych zaginięć,

F.   mając na uwadze, że chociaż rząd Indii podjął we wrześniu 2005 r. zobowiązanie, iż nie będzie dłużej tolerował łamania praw człowieka w stanie Dżammu i Kaszmir, to jednak podnoszą się głosy, że nadal dochodzi do łamania praw człowieka,

G.   mając na uwadze, że Pervez Imroz, uhonorowany nagrodami prawnik i obrońca praw człowieka, przewodniczący Koalicji Społeczeństwa Obywatelskiego stanu Dźammu i Kaszmir i założyciel Stowarzyszenia Krewnych Osób Zaginionych, 30 czerwca 2008 r. uszedł z życiem z ataku zbrojnego dokonanego w Śrinagarze przez rzekomych członków sił bezpieczeństwa, a także mając na uwadze doniesienia o nękaniu innych członków Międzynarodowego Trybunału Praw Człowieka i Sprawiedliwości w Kaszmirze, którego działalność wspomaga Stowarzyszenie Krewnych Osób Zaginionych,

1.   wzywa rząd Indii, by w trybie pilnym zapewnił niezależne i bezstronne dochodzenia we wszystkich miejscach masowego pochówku w stanie Dżammu i Kaszmir, a także by w pierwszej kolejności bezzwłocznie zabezpieczył miejsca pochówku, co pozwoli na zachowanie dowodów;

2.   wzywa Komisję do udzielenia rządowi Indii pomocy finansowej i technicznej w ramach instrumentu stabilności na szczegółowe dochodzenie i na ewentualne dalsze środki na rzecz rozwiązania konfliktu w Kaszmirze;

3.   wzywa państwa członkowskie UE do poruszenia tej kwestii przy okazji nadchodzącego dialogu na temat praw człowieka, który ma mieć miejsce w drugiej połowie 2008 r.;

4.   wyraża obawę o bezpieczeństwo Perveza Imroza i innych obrońców praw człowieka, którzy badają nieoznaczone groby i inne doniesienia o przypadkach naruszania praw człowieka w stanie Dżammu i Kaszmir, oraz wzywa władze Indii do zapewnienia im ochrony i do umożliwienia im działania bez narażania się na szykany i przemoc; wzywa władze do przeprowadzenia niezwłocznego i bezstronnego dochodzenia w sprawie napaści na Perveza Imroza, podania wyników do publicznej wiadomości i wymierzenia winnym sprawiedliwości;

5.   powtarza wezwanie do rządu Indii oraz władz stanowych o zbadanie wszystkich zarzutów dotyczących wymuszonych zaginięć; nalega na przyznanie prokuraturze cywilnej jurysdykcji we wszystkich sprawach, w których podejrzewa się o współudział agentów wojskowych, pracowników pionu ochrony lub funkcjonariuszy organów ścigania, oraz na stworzenie jednej publicznie dostępnej bazy danych wszystkich zaginionych osób i wszystkich odnalezionych ciał; wzywa państwa członkowskie UE do ułatwiania i wspierania wszelkich rodzajów współpracy rządów Indii i Pakistanu w zakresie wspomnianego dochodzenia;

6.   wzywa władze stanowe do zagwarantowania, że wszystkie procedury zatrzymania spełniają minimalne wymogi międzynarodowych norm prawnych, właściwego traktowania, rejestracji i ścigania, szybkiego dostępu do członków rodziny, adwokatów i niezawisłych sądów, jak również odpowiedzialności za wszelkie przypadki naruszania takich procedur;

7.   zdecydowanie potępia bezprawne zabójstwa, wymuszone zaginięcia, tortury, gwałty i inne przypadki naruszania praw człowieka, które miały miejsce w stanie Dżammu i Kaszmir począwszy od wybuchu konfliktu zbrojnego w 1989 r.; domaga się, aby rodzinom ofiar przyznano pełne zadośćuczynienie;

8.   wzywa wszystkie rządy do ratyfikacji Rzymskiego Statutu Międzynarodowego Trybunału Karnego oraz ratyfikacji i wdrożenia bez zastrzeżeń konwencji ONZ o ochronie wszystkich osób przed wymuszonym zaginięciem, oraz zgodnie z art. 31 i 32 tej konwencji do złożenia deklaracji uznającej kompetencję komisji ds. wymuszonych zaginięć;

9.   wzywa do przyznania specjalnym sprawozdawcom ONZ pełnego dostępu do obu stron linii demarkacyjnej na warunkach odnoszących się do procedur specjalnych ONZ, zwłaszcza specjalnym sprawozdawcom ds. tortur oraz ds. pozasądowych, doraźnych lub arbitralnych egzekucji, a także grupie roboczej ONZ ds. wymuszonych lub dobrowolnych zaginięć;

10.   wzywa ponownie Izbę Ludową (Lok Sabha) do zmiany ustawy o ochronie praw człowieka w celu umożliwienia krajowej komisji ds. praw człowieka przeprowadzenia niezależnego dochodzenia w sprawie domniemanych nadużyć ze strony członków sił zbrojnych;

11.   zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, rządowi i parlamentowi Indii, rządowi i parlamentowi Islamskiej Republiki Pakistanu, rządowi i parlamentowi stanu Dżammu i Kaszmir oraz Sekretarzowi Generalnemu ONZ.

(1) Dz.U. C 297 E z 7.12.2006, s. 341. (2) Dz.U. C 102 E z 24.4.2008, s. 468.

Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 10 lipca 2008 r. w sprawie Bangladeszu

P6_TA(2008)0367 RC-B6-0356/2008

Parlament Europejski,

–   uwzględniając swoje poprzednie rezolucje w sprawie Bangladeszu, w szczególności rezolucje z dnia 16 listopada 2006 r.(1) i z dnia 6 września 2007 r.(2),

–   uwzględniając Umowę o współpracy między Wspólnotą Europejską a Ludową Republiką Bangladeszu w sprawie partnerstwa i rozwoju(3),

–   uwzględniając zarządzenie przez tymczasowy rząd Bangladeszu w dniu 11 stycznia 2007 r. stanu wyjątkowego,

–   uwzględniając art. 115 ust. 5 Regulaminu,

A.   mając na uwadze, że UE i Bangladesz łączą dobre, długotrwałe stosunki, w tym stosunki w oparciu o umowę o współpracy w sprawie partnerstwa i rozwoju,

B.   mając na uwadze, że w obliczu zamieszek poprzedzających wybory rząd tymczasowy Bangladeszu wprowadził w dniu 11 stycznia 2007 r. stan wyjątkowy, a wkrótce potem przyjął przepisy o uprawnieniach nadzwyczajnych nadające wojsku i siłom paramilitarnym takie same prawo do dokonywania aresztowań, jakie posiada policja; mając na uwadze, że następnie misja obserwacyjna wyborów UE wstrzymała swoje działania w dniu 22 stycznia 2007 r.,

C.   mając na uwadze, że narzuceniu przepisów o uprawnieniach nadzwyczajnych towarzyszyło zawieszenie szeregu praw człowieka gwarantowanych przez konstytucję Bangladeszu,

D.   mając na uwadze, że zawieszenie tych praw spowodowało, iż Wydział Apelacyjny Sądu Najwyższego wydał ostatnio niepokojącą liczbę orzeczeń mających poważne skutki dla praw jednostki i zasady legalności,

E.   mając na uwadze, że w dniu 11 czerwca 2008 r. przyjęto nowe rozporządzenie w sprawie zwalczania terroryzmu, bez udziału społeczeństwa, z pogwałceniem podstawowych wolności i podstawowego prawa do sprawiedliwego procesu i wprowadzając szeroką definicję pojęcia aktu terrorystycznego, obejmując nim zwykłe przestępstwa przeciw mieniu oraz ataki przeciwko osobom; mając na uwadze, że definicja ta jest sprzeczna z zaleceniami Organizacji Narodów Zjednoczonych; mając na uwadze, że organizacje praw człowieka i stowarzyszenia prawników wyraziły zaniepokojenie, że rozporządzenie będzie wykorzystywane do prześladowań politycznych,

F.   mając na uwadze, że według doniesień międzynarodowych organizacji praw człowieka, takich jak Human Rights Watch i Amnesty International, liczba osób aresztowanych od czasu wprowadzenia stanu wyjątkowego 18 miesięcy temu mogła wzrosnąć do znacznie ponad 300 000, przy czym większość z nich została następnie uwolniona; mając na uwadze, że ponieważ prawo do zwolnienia za kaucją zostało ograniczone na mocy przepisów o uprawnieniach nadzwyczajnych, trwająca fala masowych aresztowań może wywołać poważne napięcia w systemie więziennictwa,

G.   mając na uwadze, że znaczna liczba aresztowanych osób została prawdopodobnie poddana ciężkim torturom, oraz mając na uwadze, że Odhikar – krajowa organizacja praw człowieka w Bangladeszu – donosi o zwiększonej liczbie przypadków egzekucji pozasądowych,

H.   mając na uwadze, że Parlament konsekwentnie wzywa do przyjęcia moratorium na karę śmierci we wszystkich krajach i we wszystkich okolicznościach,

I.   z zadowoleniem przyjmując niedawne złagodzenie zakazu prowadzenia działalności politycznej, porozumienie o rozpoczęciu negocjacji między rządem i Ligą Awami w sprawie planowanych na grudzień 2008 r. wyborów krajowych oraz fakt, że inne partie mają się zaangażować w ten proces,

J.   mając na uwadze, że w trakcie nowej fali masowych aresztowań od 28 maja 2008 r. zostało aresztowanych ponad 12 000 osób, w tym działacze partyjni szczebla lokalnego; mając na uwadze, że rząd odrzucił sugestie, iż aresztowania mają podłoże polityczne, twierdząc zamiast tego, że stanowiły one element planowej obławy na przestępców,

K.   mając na uwadze, że powołując się na konieczność sporządzenia pełnej listy wyborców rząd tymczasowy ignoruje dotychczas apele partii politycznych, organizacji społeczeństwa obywatelskiego o umożliwienie wcześniejszego przeprowadzenia wyborów krajowych i obstaje przy ostatecznym terminie wyznaczonym na trzeci tydzień grudnia 2008 r.,

L.   mając na uwadze, że trudności stojące przed ludnością Bangladeszu spotęgowały się ze względu na wzrost w ostatnich miesiącach o jedną trzecią lub więcej cen podstawowych produktów żywnościowych, takich jak ryż, oraz mając na uwadze, że przed gwałtownym wzrostem cen wydatki na żywność stanowiły już ponad 60% budżetu znacznej części ludności,

M.   mając na uwadze, że rząd pochodzący z wyboru ułatwiłby eliminowanie skutków zmian klimatycznych; mając na uwadze, że aż jednej czwartej terytorium Bangladeszu grozi stałe zalanie z powodu podnoszącego się poziomu wody w Zatoce Bengalskiej; mając na uwadze ostrzeżenia klimatologów, że do 2050 r. z Bangladeszu może pochodzić 20 do 25 milionów uchodźców z przyczyn zmian klimatycznych,

1.   wzywa rząd Bangladeszu do zniesienia stanu wyjątkowego, co jest konieczne jako najważniejszy etap w przygotowaniu nadchodzących wyborów parlamentarnych w kraju oraz umożliwienia wyborów do rad lokalnych w sierpniu 2008 r.;

2.   wzywa rząd Bangladeszu do zapewnienia, że nowe rozporządzenie w sprawie zwalczania terroryzmu jest zgodne z uznanymi międzynarodowymi standardami prawnymi w tym zakresie, takimi jak zalecenia specjalnego sprawozdawcy ONZ ds. wspierania i ochrony praw człowieka i podstawowych wolności oraz ds. walki z terroryzmem;

3.   wzywa rząd Bangladeszu do zniesienia kary śmierci;

4.   wzywa rząd Bangladeszu na natychmiastowego położenia kresu niedawnej fali masowych aresztowań i prześladowań przeciwników politycznych lub dziennikarzy na mocy stanu wyjątkowego oraz wyraża zaniepokojenie doniesieniami o torturach stosowanych przez władze; wzywa rząd do zagwarantowania wszystkim zatrzymanym podstawowego prawa do procesu, a oskarżonym prawa do uczciwego rozprawy sądowej; wzywa władze do przedstawienia tysiącom zatrzymanych osób zarzutów w oparciu o wiarygodne dowody lub do uwolnienia ich;

5.   pochwala rząd Bangladeszu za zakaz brania udziału w wyborach przez byłych zbrodniarzy wojennych i wzywa go do kontynuacji tych pozytywnych działań poprzez utworzenie niezależnej komisji śledczej, aby zainicjować sądzenie zbrodniarzy wojennych;

6.   gratuluje rządowi tymczasowemu postępów w przygotowywaniu wyborów parlamentarnych i dokonaniu istotnych postępów w zakresie reformy procesu wyborczego oraz sporządzenia dokładnego spisu wyborców przez władze; wzywa rząd do zapewnienia, że członkowie mniejszości etnicznych i religijnych w Bangladeszu będą mogli swobodnie wziąć udział w wyborach; apeluje o wolność prasy w czasie poprzedzającym wybory w Bangladeszu;

7.   z zadowoleniem przyjmuje uwolnienie byłego premiera Sheikha Hasina z powodów humanitarnych;

8.   wzywa Radę i Komisję do odgrywania bardziej aktywnej roli i do nawoływania rządu Bangladeszu do przyspieszenia pełnego zniesienia stanu wyjątkowego oraz wszystkich przepisów przyjętych w trakcie jego trwania;

9.   wzywa do przeprowadzenia wolnych i sprawiedliwych wyborów zgodnie z międzynarodowymi standardami i z udziałem wszystkich stron; wzywa wyborczą misję obserwacyjną UE do wznowienia jej działań, jak tylko to będzie możliwe i zalecane; wzywa misje państw członkowskich UE i delegację Komisji w Bangladeszu do uważnego nadzorowania przestrzegania praw człowieka i sytuacji politycznej w Bangladeszu;

10.   wzywa do wycofania sił zbrojnych z udziału w procesie politycznym;

11.   wzywa rząd Bangladeszu do zapewnienia pełnej mobilizacji wszystkich grup społecznych, organizacji działających w dziedzinie środowiska i innych organizacji pozarządowych, dziennikarzy i naukowców w celu przygotowania kraju do nadchodzących klęsk wynikających ze zmian klimatycznych, a także uważa przepisy stanu wyjątkowego za niepokojącą przeszkodę w osiągnięciu tego celu;

12.   wyraża przekonanie, że na szczycie G8 spoczywa ogromna odpowiedzialność za zapobieganie dalszym zmianom klimatu i rosnącej liczbie katastrof naturalnych zagrażających życiu milionów ludzi w Bangladeszu i innych miejscach poprzez przyjęcie skutecznych i dalekosiężnych środków mających na celu ograniczenie emisji CO2;

13.   zobowiązuje swojego Przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, państwom członkowskim Południowoazjatyckiego Stowarzyszenia na rzecz Współpracy Regionalnej oraz rządowi Bangladeszu.

(1) Dz.U.C 314 E z 21.12.2006, s. 377. (2) Teksty przyjęte, P6_TA(2007)0385. (3) Dz.U. L 118 z 27.4.2001, s. 48.

Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 10 lipca 2008 r. w sprawie kary śmierci, a w szczególności sprawy Troya Davisa

P6_TA(2008)0368 RC-B6-0350/2008

Parlament Europejski,

-   uwzględniając swoje wcześniejsze rezolucje w sprawie zniesienia kary śmierci i konieczność niezwłocznego wprowadzenia moratorium na jej wykonywanie w tych państwach, w których kara śmierci jest wciąż orzekana,

-   uwzględniając rezolucję 62/149 Zgromadzenia Ogólnego ONZ z dnia 18 grudnia 2007 r. w sprawie moratorium na stosowanie kary śmierci na świecie,

–   uwzględniając uaktualnioną i zmienioną wersję wytycznych UE w sprawie kary śmierci przyjętą przez Radę w dniu 16 czerwca 2008 r.,

A.   uwzględniając sprawę Troya Davisa, skazanego na śmierć przez sąd stanowy Georgii w 1991 r. za zabicie policjanta i którego egzekucję zaplanowano na koniec lipca 2008 r.,

B.   mając na uwadze, że jak twierdzą prawnicy T. Davisa, istnieją liczne dowody jego niewinności, nie znaleziono dowodów rzeczowych przeciwko niemu, a siedmiu świadków powołanych przez prokuratora wycofało zeznania,

C.   mając na uwadze, że 4 sierpnia 2007 r. Sąd Najwyższy Georgii zgodził się ponownie rozpatrzyć nowe elementy rodzące wątpliwości co do winy T. Davisa,

D.   mając na uwadze, że w dniu 17 marca 2008 r. Sąd Najwyższy Georgii odmówił przeprowadzenia nowej rozprawy w sprawie T. Davisa mimo zdania odrębnego wyrażonego przez przewodniczącego tego sądu,

E.   mając na uwadze, że od 1975 r. w USA zwolniono ponad 120 osób oczekujących na karę śmierci po ich uniewinnieniu,

F.   mając na uwadze, że prawo łaski w USA w sprawach w których orzeczono karę śmierci istnieje jako zabezpieczenie przed nieodwracalnymi błędami, którym sądy nie mogły lub nie chciały zaradzić,

G.   mając na uwadze, że New Jersey jest stanem USA, który jako pierwszy w drodze ustawy zniósł karę śmierci, od czasu jej przywrócenia w USA w 1972 r., powołując się na nieuniknione ryzyko egzekucji bezprawnie skazanej osoby,

1.   wzywa kraje, w których orzekana jest kara śmierci do podjęcia niezbędnych kroków w celu jej zniesienia;

2.   zwraca się do właściwych sądów o zmianę kary śmierci na którą skazano Troya Davisa na inną karę, w świetle licznych dowodów mogących prowadzić do takiej zmiany i zapewnienie mu ponownego procesu;

3.   pilnie wzywa stanowy organ Georgii orzekający o ułaskawieniach i warunkowych zwolnieniach (Georgia State Board of Pardons and Paroles) do zmiany wyroku śmierci na którą skazano Troya Davisa;

4.   wzywa Przewodniczącego Rady i delegację Komisji Europejskiej w USA do pilnego poruszenia tej kwestii z władzami USA;

5.   zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji i rządowi Stanów Zjednoczonych, Board of Pardons and Paroles stanu Georgia i prokuratorowi generalnemu stanu Georgia.