Ευρετήριο 
 Προηγούμενο 
 Επόμενο 
 Πλήρες κείμενο 
Διαδικασία : 2011/2034(INI)
Διαδρομή στην ολομέλεια
Διαδρομή του εγγράφου : A7-0226/2011

Κείμενα που κατατέθηκαν :

A7-0226/2011

Συζήτηση :

PV 04/07/2011 - 29
CRE 04/07/2011 - 29

Ψηφοφορία :

PV 05/07/2011 - 7.24
CRE 05/07/2011 - 7.24
Αιτιολογήσεις ψήφου

Κείμενα που εγκρίθηκαν :

P7_TA(2011)0318

Κείμενα που εγκρίθηκαν
PDF 534kWORD 221k
Τρίτη 5 Ιουλίου 2011 - Στρασβούργο
Προτεραιότητες για την ενεργειακή υποδομή για το 2020 και μετέπειτα
P7_TA(2011)0318A7-0226/2011

Ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 5ης Ιουλίου 2011 σχετικά με τις προτεραιότητες για την ενεργειακή υποδομή για το 2020 και μετέπειτα (2011/2034(INI))

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

–  έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής με τίτλο «Προτεραιότητες για την ενεργειακή υποδομή για το 2020 και μετέπειτα - Προσχέδιο για ενοποιημένο ευρωπαϊκό ενεργειακό δίκτυο» (COM(2010)0677),

–  έχοντας υπόψη το έγγραφο εργασίας της Επιτροπής για την εκτίμηση των επιπτώσεων σχετικά με τις «Προτεραιότητες για την ενεργειακή υποδομή για το 2020 και μετέπειτα - Προσχέδιο για ενοποιημένο ευρωπαϊκό ενεργειακό δίκτυο» (SEC(2010)1395),

–  έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής με τίτλο «Ενέργεια 2020 – μια στρατηγική για ανταγωνιστική, αειφόρο και ασφαλή ενέργεια» (COM(2010)0639),

–  έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής με τίτλο «ΕΥΡΩΠΗ 2020 – Στρατηγική για έξυπνη, διατηρήσιμη και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξη» (COM(2010)2020),

–  έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής με τίτλο «Η πρόοδος προς την επίτευξη του στόχου για την ενέργεια από ανανεώσιμες πηγές το 2020» (COM(2011)0031),

–  έχοντας υπόψη την οδηγία 2009/28/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 23ης Απριλίου 2009, σχετικά με την προώθηση της χρήσης ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές και την τροποποίηση και τη συνακόλουθη κατάργηση των οδηγιών 2001/77/ΕΚ και 2003/30/ΕΚ(1),

–  έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής με τίτλο «Ανάλυση επιλογών για την κατά πέραν του 20% μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου και εκτίμηση του κινδύνου διαρροής άνθρακα» (COM(2010)0265),

–  σχετικά με την ανακοίνωση της Επιτροπής με τίτλο «Χάρτης πορείας για τη μετάβαση σε μια ανταγωνιστική οικονομία χαμηλών επιπέδων ανθρακούχων εκπομπών το 2050» (COM(2011)0112),

–  έχοντας υπόψη την τρίτη νομοθετική δέσμη μέτρων για την εσωτερική αγορά στον τομέα της ενέργειας υπό τον τίτλο «Ενεργοποίηση της Ευρώπης: Μία πραγματική αγορά με ασφαλή εφοδιασμό»(2),

–  έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 994/2010 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 20ής Οκτωβρίου 2010, σχετικά με τα μέτρα κατοχύρωσης της ασφάλειας εφοδιασμού με αέριο(3),

–  έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής με τίτλο «Μια Ευρώπη που χρησιμοποιεί αποτελεσματικά τους πόρους - Εμβληματική πρωτοβουλία στο πλαίσιο της στρατηγικής »Ευρώπη 2020«» (COM(2011)0021),

–  έχοντας υπόψη την απόφαση αριθ. 1364/2006/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 6ης Σεπτεμβρίου 2006, για καθορισμό προσανατολισμών σχετικά με τα διευρωπαϊκά δίκτυα στον τομέα της ενέργειας και την κατάργηση της απόφασης 96/391/ΕΚ και της απόφασης αριθ. 1229/2003/ΕΚ(4),

–  σχετικά με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 663/2009 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 13ης Ιουλίου 2009, για τη θέσπιση προγράμματος ενίσχυσης της οικονομικής ανάκαμψης με τη χορήγηση κοινοτικής χρηματοδοτικής συνδρομής για έργα στον τομέα της ενέργειας(5),

–  έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής σχετικά με την υλοποίηση των διευρωπαϊκών δικτύων ενέργειας την περίοδο 2007-2009 (COM(2010)0203),

–  σχετικά με το ψήφισμά του της 6ης Μαΐου 2010 για την κινητοποίηση των τεχνολογιών πληροφοριών και επικοινωνιών για τη διευκόλυνση της μετάβασης προς ενεργειακά αποδοτική οικονομία με χαμηλές εκπομπές άνθρακα(6),

–  σχετικά με την ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο με τίτλο «Ενεργειακή πολιτική για την Ευρώπη» (COM(2007)0001),

–  σχετικά με την ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο με τίτλο «Σχέδιο διασυνδέσεων προτεραιότητας» (COM(2006)0846),

–  σχετικά με την οδηγία 2009/72/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 13ης Ιουλίου 2009 σχετικά με τους κοινούς κανόνες για την εσωτερική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας και την κατάργηση της οδηγίας 2003/54/ΕΚ(7),

–  σχετικά με την οδηγία 2009/73/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 13ης Ιουλίου 2009 σχετικά με τους κοινούς κανόνες για την εσωτερική αγορά φυσικού αερίου και την κατάργηση της οδηγίας 2003/55/ΕΚ(8),

–  έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 25ης Νοεμβρίου 2010 σχετικά με την πορεία προς νέα ενεργειακή στρατηγική για την Ευρώπη την περίοδο 2011-2020(9),

–  έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 15ης Δεκεμβρίου 2010 σχετικά με την αναθεώρηση του σχεδίου δράσης για την ενεργειακή απόδοση(10),

–  έχοντας υπόψη το ψήφισμά του 17ης Φεβρουαρίου 2011(11) σχετικά με τη στρατηγική «Ευρώπη 2020»,

–  έχοντας υπόψη το άρθρο 194 της Συνθήκης για τη Λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης,

–  έχοντας υπόψη το άρθρο 170 της Συνθήκης για τη Λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, δυνάμει του οποίου η Ένωση οφείλει να συμβάλλει στη σύσταση και ανάπτυξη διευρωπαϊκών δικτύων υποδομών στους τομείς των μεταφορών, των τηλεπικοινωνιών και της ενέργειας,

–  έχοντας υπόψη το άρθρο 48 του Κανονισμού,

–  έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής Βιομηχανίας, Έρευνας και Ενέργειας και τις γνωμοδοτήσεις της Επιτροπής Περιβάλλοντος, Δημόσιας Υγείας και Ασφάλειας των Τροφίμων και της Επιτροπής Περιφερειακής Ανάπτυξης (A7-0226/2011),

A.  λαμβάνοντας υπόψη ότι οι βασικές ενεργειακές προκλήσεις μας είναι η αντιμετώπιση της αλλαγής του κλίματος, η ενίσχυση της ενεργειακής ασφάλειας και αυτονομίας με παράλληλη μείωση της γενικής χρήσης της ενέργειας καθώς και των εισαγωγών ορυκτών καυσίμων και της εξάρτησης, η διαφοροποίηση των προμηθευτών και των πηγών ενέργειας, η επίτευξη ανταγωνιστικής εσωτερικής αγοράς ενέργειας και η διασφάλιση της καθολικής πρόσβασης σε αειφόρο, φθηνή, ασφαλή και αποδοτική ενέργεια,

Β.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η κοινή ενεργειακή πολιτική σε επίπεδο ΕΕ χτίστηκε με γνώμονα τον κοινό στόχο της διασφάλισης αδιάλειπτης φυσικής διαθεσιμότητας προϊόντων και υπηρεσιών ενέργειας στην αγορά σε προσιτές τιμές για όλους τους καταναλωτές (οικιακούς και βιομηχανικούς),

Γ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι είναι απαραίτητο να διασφαλιστεί η ασφάλεια εφοδιασμού και η εδραίωση της αλληλεγγύης μεταξύ των κρατών μελών σε περιπτώσεις όπου ένα κράτος μέλος αντιμετωπίζει ενεργειακή κρίση,

Δ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η Συνθήκη της Λισαβόνας προβλέπει ειδική νομική βάση για την ανάπτυξη της ενεργειακής πολιτικής της ΕΕ που προάγει την επιτυχή διασύνδεση των ενεργειακών δικτύων μεταξύ των κρατών μελών πέρα από εθνικά και περιφερειακά σύνορα και η οποία είναι απαραίτητη για την επίτευξη των λοιπών στόχων της ενεργειακής πολιτικής και της αλληλεγγύης της ΕΕ (λειτουργία της αγοράς ενέργειας, ενεργειακή απόδοση και ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, ασφάλεια εφοδιασμού και διαφοροποίηση των πηγών ενέργειας και των μορφών εφοδιασμού),

Ε.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η αδυναμία έγκαιρου εκσυγχρονισμού, αναβάθμισης, διασύνδεσης και προσαρμογής της ενεργειακής υποδομής της Ένωσης προς ένα πιο βιώσιμο και αποδοτικό μοντέλο παραγωγής, μεταφοράς και κατανάλωσης ενέργειας μπορεί να διακυβεύσει την ικανότητα επίτευξης των σχετικών με την ενέργεια και το κλίμα στόχων του 2020 – ειδικά τους στόχους ενσωμάτωσης και αύξησης του μεριδίου των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας – και να υπονομεύσει το μακροπρόθεσμο στόχο της ΕΕ για τη μείωση το 2050 των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου κατά 80 έως 95%,

ΣΤ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι ο σχεδιασμός επενδύσεων σε υποδομές και οι αποφάσεις που πρέπει να ληφθούν σε σχέση με το σχεδιασμό αυτόν πρέπει να υποστηρίζονται από μακροπρόθεσμα σενάρια που να λαμβάνουν υπόψη τα αναμενόμενα θετικά αποτελέσματα και τις πρόσθετες ανάγκες για τεχνική ανάπτυξη,

Ζ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η περαιτέρω ενσωμάτωση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας απαιτεί ορισμένες προσαρμογές της ευρωπαϊκής υποδομής ενέργειας τόσο σε επίπεδο μεταφοράς και όσο και διανομής,

Η.  λαμβάνοντας υπόψη ότι χρειαζόμαστε μια ανοιχτή, διαφανή, ενοποιημένη και ανταγωνιστική αγορά ενέργειας στην ΕΕ, ούτως ώστε να επιτύχουμε ανταγωνιστικές τιμές ενέργειας, ασφάλεια και αειφορία και αποδοτική χρήση της ανανεώσιμης ενέργειας σε μεγάλη κλίμακα και λαμβάνοντας υπόψη ότι η ολοκλήρωση αυτής της αγοράς εξακολουθεί να αποτελεί σημαντική πρόκληση για όλα τα κράτη μέλη,

Θ.  λαμβάνοντας υπόψη πόσο σημαντική είναι η έγκαιρη και πλήρης εφαρμογή της υφιστάμενης νομοθεσίας, συμπεριλαμβανομένων των ρυθμιστικών εργασιών που απαιτεί η τρίτη δέσμη μέτρων για την εσωτερική αγορά ενέργειας και την επαρκή κοινοποίηση των επενδύσεων σε ενεργειακές υποδομές, ενώ εκκρεμεί η απόφαση του Δικαστηρίου(12), ώστε να υπάρχει γενική εικόνα των πιθανών κενών στη ζήτηση και στην προσφορά, αλλά και των εμποδίων στις επενδύσεις·

Ι.  λαμβάνοντας υπόψη ότι το δυναμικό διασύνδεσης ή η διαθεσιμότητά του μεταξύ των κρατών μελών είναι ακόμα ανεπαρκές στο ένα τρίτο της Ένωσης σύμφωνα με το στόχο διασύνδεσης 10% που τέθηκε στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο το 2002, και λαμβάνοντας υπόψη ότι ορισμένα κράτη μέλη και περιφέρειες παραμένουν απομονωμένα και εξαρτημένα από μοναδικούς προμηθευτές, γεγονός που εμποδίζει την πραγματική ενοποίηση των αγορών, τη ρευστότητα και την ενεργειακή ροή,

ΙΑ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι οι ιδιαίτερες απαιτήσεις των φυσικών νησιών και των απομακρυσμένων περιοχών, όπως οι Κανάριοι Νήσοι, η Μαδέρα, οι Αζόρες και οι εξόχως απόκεντρες περιοχές της Γαλλίας, θα πρέπει να συνυπολογίζονται όσον αφορά την ενεργειακή υποδομή,

ΙΒ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι στη νοτιοανατολική Ευρώπη το δίκτυο μεταφοράς ενέργειας είναι πιο αραιό από ό,τι στην υπόλοιπη ήπειρο,

ΙΓ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι είναι σημαντικές οι εναλλακτικές οδοί προμήθειας και διαμετακόμισης καθώς και οι νέες διασυνδέσεις προκειμένου να εξασφαλιστεί ότι θα αρχίσει να λειτουργεί η αλληλεγγύη μεταξύ των κρατών μελών,

ΙΔ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι πρέπει να δοθεί προσοχή σε έργα τα οποία, ενώ δεν έχουν οριστικοποιηθεί, έχουν επιλεγεί ως έργα προτεραιότητας από την ΕΕ βάσει της απόφασης 1364/2006/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 6ης Σεπτεμβρίου 2006, για καθορισμό προσανατολισμών σχετικά με τα διευρωπαϊκά δίκτυα στον τομέα της ενέργειας και την κατάργηση της απόφασης 96/391/ΕΚ και της απόφασης αριθ. 1229/2003/ΕΚ,

ΙΕ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η τρίτη δέσμη ενεργειακών μέτρων θέσπισε ένα νομικό πλαίσιο το οποίο αναμένεται να βελτιώσει την ανταγωνιστικότητα στην αγορά ενέργειας,

ΙΣΤ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι οι σήμερα σχεδιαζόμενες ενεργειακές υποδομές πρέπει να είναι συνεπείς με τις ανάγκες της αγοράς και τους μακροπρόθεσμους στόχους της ΕΕ για το κλίμα και την ενέργεια και την υλοποίησή τους στις διάφορες ενεργειακές πολιτικές των κρατών μελών, δίνοντας προτεραιότητα στις πηγές ενέργειας που δεν έχουν κοινωνικό και περιβαλλοντικό κόστος,

ΙΖ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, όσον αφορά το αέριο και τον ηλεκτρική ενέργεια, χρειάζεται ενίσχυση των επενδύσεων στην ικανότητα μεταφοράς έχοντας ταυτόχρονα κατά νου τους ενεργειακούς στόχους «20-20-20» της ΕΕ και το νέο ενεργειακό περιβάλλον με υψηλό βαθμό απομάκρυνσης του άνθρακα μετά το 2020,

ΙΗ.  έχοντας υπόψη τη στρατηγική σημασία της υλοποίησης της ενεργειακής υποδομής για την επίτευξη των στόχων του Στρατηγικού Σχεδίου Ενεργειακών Τεχνολογιών (SET),

ΙΘ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η ενεργειακή απόδοση συνιστά ισχυρό και αποδοτικό από πλευράς κόστους εργαλείο για την επίτευξη αειφόρου ενεργειακού μέλλοντος: μειώνοντας τη ζήτηση για ενέργεια, μπορεί επίσης να μειώσει την εξάρτηση από εισαγωγές και την μετεγκατάσταση των βιομηχανιών ως αντίδραση στην αύξηση του κόστους και μέσω έξυπνων επενδύσεων σε υφιστάμενες και νέες υποδομές, μπορεί να μειώσει την ανάγκη για δημόσιες και ιδιωτικές επενδύσεις σε υποδομές ενέργειας,

Κ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι τα ευφυή δίκτυα προσφέρουν σημαντική ευκαιρία για τη θέσπιση αποδοτικής σχέσης μεταξύ της παραγωγής της ενέργειας, της μεταφοράς της ενέργειας, της διανομής της ενέργειας και των τελικών χρηστών, πράγμα που επιτρέπει την ορθολογική κατανάλωση της ενέργειας και ως εκ τούτου αυξάνει την ενεργειακή απόδοση,

ΚΑ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η ενίσχυση των δυνατοτήτων διασύνδεσης μεταξύ συστημάτων αερίου κατά μήκος του νοτιοδυτικού άξονα στο Διάδρομο Βορρά – Νότου θα επιτρέψει τη συμβολή τόσο της ικανότητας εισαγωγής υγροποιημένου φυσικού αερίου όσο και της ικανότητας υπόγειας αποθήκευσης της Ιβηρικής Χερσονήσου στην ασφάλεια εφοδιασμού της ΕΕ, αποτελώντας ταυτόχρονα ένα σημαντικό βήμα προς μια πραγματικά ενοποιημένη εσωτερική αγορά ενέργειας,

ΚΒ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι οι μακρόχρονες διαδικασίες έγκρισης και η έλλειψη συντονισμού μεταξύ των διοικητικών φορέων έχουν προκαλέσει σημαντικές καθυστερήσεις και πρόσθετο κόστος, ιδίως σε διασυνοριακά σχέδια,

ΚΓ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι οι χρονοβόρες διαδικασίες αδειοδότησης και η απουσία μεθόδων κατανομής του κόστους και μηχανισμών επιμερισμού των οφελών και του κόστους των έργων διασυνοριακής υποδομής ενέργειας αποτελούν βασικό εμπόδιο για την ανάπτυξη αυτών των έργων,

ΚΔ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι πρέπει να διενεργηθεί δημόσια συζήτηση υψηλής ποιότητας και ότι πρέπει να λαμβάνεται δεόντως υπόψη η ευρωπαϊκή περιβαλλοντική νομοθεσία,

ΚΕ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι τα ρυθμιστικά όργανα παίζουν σημαντικό ρόλο στη δημιουργία μιας ενοποιημένης και ανταγωνιστικής εσωτερικής αγοράς ενέργειας με γνώμονα τον καταναλωτή,

ΚΣΤ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι σύμφωνα με την ανακοίνωση της Επιτροπής «Προτεραιότητες για την ενεργειακή υποδομή για το 2020 και μετέπειτα - Προσχέδιο για ενοποιημένο ευρωπαϊκό ενεργειακό δίκτυο», θα απαιτηθούν 200 δισεκατομμύρια EUR κατά τη διάρκεια της ερχόμενης δεκαετίας προκειμένου να χρηματοδοτηθούν οι ανάγκες σε ενεργειακές υποδομές· και λαμβάνοντας υπόψη ότι το ήμισυ αυτού του ποσού θα πρέπει να προέλθει από τα κράτη μέλη,

ΚΖ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι τα βασισμένα στην αγορά εργαλεία και η αρχή «ο χρήστης πληρώνει» παραμένουν η βάση για τη χρηματοδότηση των ενεργειακών υποδομών, και λαμβάνοντας υπόψη ότι, με διαφάνεια και κατά περίπτωση, θα χρειασθεί περιορισμένος αριθμός δημόσιων κονδυλίων για τη χρηματοδότηση ορισμένων έργων ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος που δεν είναι βιώσιμα από καθαρά εμπορική άποψη, ενώ ταυτόχρονα πρέπει να τηρούνται ισότιμοι όροι στην ευρωπαϊκή εσωτερική αγορά ενέργειας, να παρέχονται εχέγγυα για την ασφάλεια του εφοδιασμού, να αποτρέπονται οι στρεβλώσεις του ανταγωνισμού και να προωθείται η αποτελεσματική ενσωμάτωση της ανανεώσιμης ενέργειας,

ΚΗ.  λαμβάνοντας υπόψη την ανάγκη υλοποίησης, το ταχύτερο δυνατόν, επενδύσεων ευρέος φάσματος,

ΚΘ.  λαμβάνοντας υπόψη τον κρίσιμο ρόλο που διαδραματίζουν οι φορείς τοπικής αυτοδιοίκησης στον βαθμό που συνιστούν μείζονος σημασίας δρώντες σε θέματα ενέργειας, δεδομένων των αρμοδιοτήτων τους σε πολυάριθμες δραστηριότητες που σχετίζονται με τον σχεδιασμό και τη διαχείριση της χρήσης γης, τη χορήγηση αδειών, τη χορήγηση εγκρίσεων σχετικά με μεγάλα έργα υποδομής, με επενδύσεις, με δημόσιες συμβάσεις, με την παραγωγή και δεδομένης της εγγύτητάς τους προς τον καταναλωτή,

Στρατηγικός σχεδιασμός της ενεργειακής υποδομής

1.  υπογραμμίζει το γεγονός ότι οι δημόσιες αρχές έχουν την πρωταρχική ευθύνη για την εξυπηρέτηση του δημόσιου συμφέροντος υλοποιώντας κοινωνικούς και περιβαλλοντικούς στόχους, αλλά ότι η κύρια ευθύνη για την ανάπτυξη των υποδομών ενέργειας πρέπει να εδράζεται σε σωστά ρυθμιζόμενη αγορά·

2.  τονίζει τη ζωτική σημασία της έγκαιρης, σωστής και πλήρους εφαρμογής της υφιστάμενης νομοθεσίας, συμπεριλαμβανομένων των ρυθμιστικών μέτρων στο πλαίσιο της τρίτης δέσμης μέτρων για την ενεργειακή εσωτερική αγορά, προκειμένου να επιτευχθεί ολοκληρωμένη και ανταγωνιστική ευρωπαϊκή εσωτερική αγορά έως το 2014 το αργότερο·

3.  τονίζει την ανάγκη εφαρμογής των τρεχουσών πολιτικών και κανονισμών κατά τρόπον ώστε να αξιοποιείται καλύτερα η υπάρχουσα υποδομή ενέργειας προς όφελος του ευρωπαίου καταναλωτή· καλεί την Επιτροπή και τον Οργανισμό Συνεργασίας των Ρυθμιστικών Αρχών Ενέργειας (ACER) να παρακολουθούν αυστηρότερα την εφαρμογή κανόνων σε εθνικό επίπεδο, όπως των κανόνων που αφορούν την αρχή «εκμετάλλευσης ή στέρησης» (use-it-or-lose-it)·

4.  πιστεύει ότι χρειάζεται μια ενωσιακή προσέγγιση – η οποία θα αναπτυχθεί σε συνεργασία με όλους τους ενδιαφερόμενους κύκλους συμφερόντων – προκειμένου να εκμεταλλευθούμε πλήρως τα οφέλη των νέων υποδομών, και τονίζει ότι πρέπει να αναπτυχθεί συμπληρωματική εναρμονισμένη μέθοδος σύμφωνα με τους κανόνες της εσωτερικής αγοράς για την επιλογή των έργων υποδομών· θεωρεί ότι η μέθοδος αυτή πρέπει να λαμβάνει υπόψη τις ευρωπαϊκές και περιφερειακές προοπτικές προκειμένου να αρθούν οι ανισότητες και να βελτιστοποιηθούν τα κοινωνικο-οικονομικά και περιβαλλοντικά αποτελέσματα·

5.  τονίζει ότι ο σχεδιασμός έργων ενεργειακής υποδομής πρέπει να συμφωνεί πλήρως με την αρχή της προφύλαξης· τα σχέδια δράσης πρέπει να υπόκεινται σε εμπεριστατωμένες εκτιμήσεις των περιβαλλοντικών επιπτώσεων κατά περίπτωση λαμβάνοντας υπόψη τις τοπικές και περιφερειακές περιβαλλοντικές συνθήκες·

6.  τονίζει την ανάγκη διασφάλισης ενός επαρκούς επιπέδου ασφάλειας του εφοδιασμού ενέργειας για την ΕΕ και ανάπτυξης ευνοϊκών σχέσεων με χώρες εκτός ΕΕ που προμηθεύουν και μεταφέρουν ενέργεια μέσα από τη συνεργασία στα περιφερειακά και παγκόσμια συστήματα εφοδιασμού και μεταφοράς ενέργειας·

7.  τονίζει ότι το σενάριο αναφοράς που χρησιμοποιήθηκε για την αξιολόγηση των ενεργειακών υποδομών για ανάγκες του 2020 πρέπει να είναι διαφανές και συμβατό με τους γενικούς στόχους της ενεργειακής πολιτικής που κατοχυρώνονται στο άρθρο 194 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση και το χάρτη πορείας της ΕΕ για το 2050, με άλλες πολιτικές της ΕΕ (όπως μεταφορές, κτίρια και Σύστημα Εμπορίας Εκπομπών της ΕΕ), με τις πολιτικές για την ενεργειακή απόδοση που απαιτούνται για την επίτευξη του στόχου εξοικονόμησης ενέργειας κατά 20% (ειδικότερα το σχέδιο για την ενεργειακή απόδοση), με τον δυνητικό αντίκτυπο της τεχνολογικής προόδου, ιδίως για την ανανεώσιμη ενέργεια και τον όλο και μεγαλύτερο ρόλο των ηλεκτροκίνητων οχημάτων, και με την ανάπτυξη έξυπνων δικτύων και πρωτοβουλιών για τις «ευφυείς πόλεις» και τις «ευφυείς περιφέρειες'·

8.  υποστηρίζει την άμεση εφαρμογή της καινοτόμου εταιρικής σχέσης για τις «έξυπνες πόλεις» και καλεί τους ενδιαφερόμενους εταίρους που συμμετέχουν στις διαδικασίες σχεδιασμού για την αειφόρο αστική ανάπτυξη να προβάλουν περισσότερο και να αξιοποιήσουν τα κέρδη που θα προκύψουν από τις πρωτοβουλίες JESSICA και ELENA για επενδύσεις στη βιώσιμη ενέργεια σε τοπικό επίπεδο, προκειμένου να βοηθήσουν πόλεις και περιφέρειες να δρομολογήσουν βιώσιμα επενδυτικά σχέδια στους τομείς της ενεργειακής απόδοσης, της καθαρής καύσης, των ανανεώσιμων πηγών και των βιώσιμων αστικών μεταφορών· επισημαίνει, επιπλέον, τις δυνατότητες της διασυνοριακής χρηματοδότησης με τις γειτονικές χώρες στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Γειτονίας και Εταιρικής Σχέσης (ΕΜΓΕΣ)·

9.  τονίζει ότι θα πρέπει να καθοριστεί βάσει ιεράρχησης της σημασίας και προς το συμφέρον της οικονομικής αποτελεσματικότητας, πού θα μπορούσε το επίπεδο υποδομών να μειωθεί στο ελάχιστο μέσω μέτρων ενεργειακής αποδοτικότητας, πού μπορούν να αναβαθμιστούν ή να εκσυγχρονιστούν οι υπάρχουσες εθνικές και διασυνοριακές υποδομές και πού μπορεί να απαιτούνται νέες υποδομές οι οποίες μπορούν να κατασκευαστούν κοντά σε υπάρχουσες υποδομές ενέργειας ή μεταφορών·

10.  θεωρεί ότι η μείωση της κατανάλωσης ενέργειας και των εκπομπών ρύπων και η βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης μπορούν να επιτευχθούν με την εφαρμογή προγραμμάτων για μεγαλύτερη ενεργειακή απόδοση στους τομείς των κτιρίων και των μεταφορών·

11.  επισημαίνει τη σημασία του εντοπισμού δυνητικών μελλοντικών κενών στη ζήτηση και στην προσφορά ενέργειας, καθώς και δυνητικής επερχόμενης ανεπάρκειας της υποδομής παραγωγής και μεταφοράς·

12.  επισημαίνει πόσο σημαντική είναι η εναρμόνιση του σχεδιασμού της κοινοτικής αγοράς και η ανάπτυξη κοινών ευρωπαϊκών προγραμμάτων υποδομής για τη διασφάλιση της διαχείρισης των εσωτερικών ευρωπαϊκών διασυνδέσεων και των διασυνδέσεων με τρίτες χώρες·

13.  θεωρεί ότι η ανάπτυξη υποδομών ηλεκτρικής ενέργειας μεταξύ της ΕΕ και τρίτων χωρών, και σε ορισμένες περιπτώσεις υπάρχουσες υποδομές ηλεκτρικής ενέργειας, μπορεί να δημιουργήσει κίνδυνο διαρροής άνθρακα ή την ενίσχυση του υπάρχοντος κινδύνου· καλεί την Επιτροπή να αξιολογήσει αυτή την πιθανότητα και να προτείνει, εάν χρειάζεται, μέτρα με τα οποία η ΕΕ θα μπορούσε να αντιμετωπίσει αποτελεσματικά αυτό το θέμα όπως να απαιτήσει συμμόρφωση προς την οδηγία της ΕΕ 2009/28/ΕΚ για ανανεώσιμη ενέργεια·

14.  καλεί τους φορείς εκμετάλλευσης δικτύων, τις ρυθμιστικές αρχές, περιλαμβανομένου του ΟΣΡΑΕ, καθώς και την Επιτροπή να δημιουργήσουν, σε συνεργασία με τους φορείς εκμετάλλευσης δικτύων και τις αρχές των τρίτων χωρών, τις απαραίτητες προϋποθέσεις για τη διασφάλιση συμβατότητας και σταθερότητας μεταξύ της υποδομής ηλεκτρικής ενέργειας της ΕΕ και εκείνης των τρίτων χωρών, με σκοπό την ενίσχυση της ενεργειακής ασφάλειας των κρατών μελών·

15.  τονίζει ότι πρέπει να δοθεί έμφαση όχι μόνο στα διασυνοριακά έργα αλλά και στα συστήματα εσωτερικής μετάδοσης, τα οποία είναι ζωτικής σημασίας για την ολοκλήρωση των ενεργειακών αγορών, την ενσωμάτωση των ανανεώσιμων πηγών και της ασφάλειας του συστήματος, στον τερματισμό των ενεργειακών νήσων και στην αποσυμφόρηση εσωτερικών σημείων συμφόρησης που έχουν επιπτώσεις συνολικά στο ευρωπαϊκό σύστημα ενέργειας· υπογραμμίζει ότι έχει σημασία να διασφαλισθεί ότι οι απομακρυσμένες περιφέρειες και οι τοπικές ανάγκες τους λαμβάνονται δεόντως υπόψη·

16.  τονίζει την ανάγκη νέας υποδομής που θα θέσει τέλος τις ενεργειακές νήσους και την εξάρτηση από μοναδικούς προμηθευτές και θα βελτιώσει την ασφάλεια εφοδιασμού·

17.  τονίζει ότι καμία περιφέρεια, συμπεριλαμβανομένων των νησιωτικών περιφερειών των κρατών μελών της ΕΕ δεν πρέπει να παραμένει αποκομμένη από τα ευρωπαϊκά δίκτυα φυσικού αερίου και ηλεκτρισμού μετά το 2015 ή να διακινδυνεύει την ενεργειακή της ασφάλεια λόγω έλλειψης των κατάλληλων συνδέσεων·

18.  χαιρετίζει τις προσπάθειες της Επιτροπής για την προαγωγή της περιφερειακής συνεργασίας και ζητεί περαιτέρω καθοδήγηση για τέτοιες περιφερειακές πρωτοβουλίες·

19.  εφιστά την προσοχή στις ευκαιρίες που παρέχουν οι υπάρχουσες συμφωνίες συνεργασίας της ΕΕ για την ανάπτυξη και εντατικοποίηση διασυνοριακών έργων υποδομής ενέργειας, ιδιαίτερα στον τομέα των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, και ζητεί να αξιοποιηθούν αυτοί οι μηχανισμοί περιφερειακής συνεργασίας (EUREGIO, ΕΟΕΣ) για αυτόν το σκοπό·

20.  πιστεύει ότι οι περιφερειακές πρωτοβουλίες πρέπει να επεκταθούν και να αναπτυχθούν περισσότερο, καθώς ταιριάζουν απόλυτα με τον τρόπο λειτουργίας του συστήματος ενέργειας σε επιμέρους περιφέρειες (π.χ. η δομή περιφερειακών πηγών παραγωγής, η αιολική ενέργεια, οι περιορισμοί δικτύων και η διαθεσιμότητα πηγών ενέργειας)·

21.  τονίζει ότι η συνεργασία μεταξύ των δήμων και των περιφερειών σε εθνικό και ευρωπαϊκό επίπεδο συμβάλλει στην κατάργηση των ενεργειακών νήσων, στην ολοκλήρωση της εσωτερικής αγοράς ενέργειας και στην υλοποίηση έργων ενεργειακής υποδομής· θεωρεί ότι ο στόχος της ευρωπαϊκής εδαφικής συνεργασίας στο πλαίσιο της πολιτικής συνοχής και οι μακρο-περιφερειακές στρατηγικές μπορούν να αυξήσουν τις ευκαιρίες συνεργασίας για διασυνοριακά έργα με στόχο τις αποδοτικές και ευφυείς διασυνδέσεις μεταξύ των μη συμβατικών τοπικών και περιφερειακών πηγών ενέργειας και των μεγάλων ενεργειακών δικτύων· τονίζει ότι ο σωστός συντονισμός των έργων υποδομής μπορεί να διασφαλίσει τη βέλτιστη δυνατή σχέση κόστους-ωφέλειας και να μεγιστοποιήσει την απόδοση των κονδυλίων της ΕΕ· θεωρεί, στο πλαίσιο αυτό, ότι η περιφερειακή συνεργασία θα πρέπει να βελτιωθεί, ιδίως με στόχο να διασφαλιστεί μια ορθή σύνδεση μεταξύ των καθοριζόμενων προτεραιοτήτων και των ευρωπαϊκών περιφερειών·

22.  ζητεί από την Επιτροπή και από τα κράτη μέλη να θεσπίσουν μέτρα για να διασφαλίσουν ότι οι διαχειριστές συστημάτων μεταφοράς έχουν επαρκή κίνητρα για να εξετάζουν πιθανές διασυνδέσεις σε περιφερειακό και ευρωπαϊκό επίπεδο και ότι τα επενδυτικά τους σχέδια βασίζονται σε κοινωνικοοικονομικές επιπτώσεις των διασυνδέσεων ενέργειας και όχι στην καθαρή οικονομία του έργου, οπότε οι επενδύσεις σε ικανότητα μεταφοράς να μην είναι πενιχρές·

23.  καλεί την Επιτροπή να υποβάλει μέχρι τα τέλη του 2011 προτάσεις για την επίλυση της σύγκρουσης στόχων που αναφέρονται από τον Ευρωπαϊκό συντονιστή Georg Wilhelm Adamowitsch στην τρίτη ετήσια έκθεσή του της 15ης Νοεμβρίου 2010, συγκεκριμένα μεταξύ της άμεσα αναγκαίας κατασκευής νέων υποδομών και των άκαμπτων κανονισμών περιβαλλοντικής προστασίας·

24.  ζητεί την τήρηση των διεθνών συμβάσεων, όπως είναι η Σύμβαση Espoo, κατά την κατασκευή ή την αναβάθμιση διασυνοριακών έργων και τονίζει την ανάγκη επιδίωξης ενισχυμένης συνεργασίας κατά την κατασκευή ενεργειακών δικτύων, ιδιαίτερα μεταξύ Ρωσίας και Λευκορωσίας στα Βαλτικά κράτη και την εντατική χρήση του διαλόγου για την ενέργεια μεταξύ ΕΕ και Ρωσίας, ιδιαίτερα όσον αφορά στην ενεργειακή ασφάλεια στα κράτη μέλη και τις περιφέρειες·

25.  επιδοκιμάζει την απόφαση της Επιτροπής να εισαγάγει δοκιμές προσομοίωσης ακραίων καταστάσεων (stress tests) για τους σταθμούς παραγωγής πυρηνικής ενέργειας της Ευρώπης· θεωρεί ότι οι νομοθετικές πρωτοβουλίες στο μέλλον για τον ορισμό κοινού πλαισίου πυρηνικής ασφάλειας έχουν ουσιαστική σημασία με σκοπό να βελτιώνονται διαρκώς τα πρότυπα ασφαλείας στην Ευρώπη·

26.  επισημαίνει ότι η ενεργειακή υποδομή συνδέεται με σημαντικούς κινδύνους, μεταξύ άλλων λειτουργικούς (π.χ. συμφορήσεις, ασυνεχής παροχή), φυσικούς (π.χ. σεισμοί και πλημμύρες), περιβαλλοντικούς (π.χ. ρύπανση, απώλεια οικοτόπων και βιοποικιλότητας) ή ανθρωπογενείς/πολιτικούς (π.χ. ασφάλεια και τρομοκρατία)· ζητεί, επομένως, οι αποφάσεις για την ανάπτυξη των έξυπνων δικτύων να εφαρμόζονται, όπως προβλέπεται στην οδηγία 2008/114/ΕΚ περί κρίσιμων υποδομών· προτείνει στα κράτη μέλη να προετοιμάσουν μία χαρτογράφηση των κινδύνων ως εργαλείο για τη λήψη αποφάσεων και να παρακολουθούν τα αποτελέσματα της εγκατάστασης έξυπνων δικτύων με στόχο τη βελτίωση της διασυνδεσιμότητας των δικτύων·

27.  καλεί την Επιτροπή να εξετάσει τη δυνατότητα να συμπεριληφθούν στην ενεργειακή υποδομή έργα προτεραιότητας που θα βελτίωναν την ασφάλεια κύριων υπαρχουσών ενεργειακών υποδομών στην Ευρώπη (αγωγοί αερίου και πετρελαίου, ηλεκτρικά δίκτυα, σταθμοί παραγωγής πυρηνικής ενέργειας, σταθμοί παραλαβής υγροποιημένου φυσικού αερίου, κλπ.) έναντι ατυχημάτων και φυσικών ή ανθρωπογενών καταστροφών·

Το σενάριο ανάπτυξης συνεκτικής υποδομής

28.  πιστεύει ότι το 10ετές πρόγραμμα ανάπτυξης δικτύων προσδιορίζει σχετικά έργα υποδομών ηλεκτρικής ενέργειας και αερίου και θα πρέπει να συμβάλει στον καθορισμό προτεραιοτήτων για την επιλογή των έργων ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος που θα αναπτυχθούν με σκοπό την επίτευξη των στόχων της ΕΕ για την ενέργεια και το κλίμα, χωρίς να επεμβαίνει στη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς· είναι της άποψης επ' αυτού ότι η ικανότητα διασύνδεσης θα πρέπει να εξετάζεται στο ίδιο επίπεδο όπως οι στόχοι 20-20-20 και ότι, συνεπώς, το 10ετές πρόγραμμα ανάπτυξης δικτύων πρέπει να εκλαμβάνεται ως το μέσο παρακολούθησης της συμμόρφωσης με το στόχο διασύνδεσης στο 10%·

29.  καλεί την Επιτροπή, προς διασφάλιση της βελτιωμένης διαχείρισης του μελλοντικού σχεδιασμού της υποδομής της ΕΕ στον τομέα του ηλεκτρισμού και του αερίου, να υποβάλει συγκεκριμένη πρόταση για τη βελτίωση της διαφάνειας και της συμμετοχής των πολιτών στον καθορισμό των προτεραιοτήτων της ΕΕ στα πλαίσια ευρύτερης διεργασίας συμμετοχής των ενδιαφερομένων κύκλων συμφερόντων (μεταξύ άλλων, παραδείγματος χάριν, συμμετοχή του τομέα της ηλεκτρικής ενέργειας, ανεξάρτητων εμπειρογνωμόνων, οργανώσεων των καταναλωτών και ΜΚΟ)· θεωρεί ότι η δημοσίευση τεχνικών στοιχείων σχεδιασμού είναι καίρια για τη διασφάλιση αυτής της συμμετοχής·

30.  θεωρεί ότι πρέπει να δοθεί προσοχή στην ιδιοκτησία της ενεργειακής υποδομής της ΕΕ από ξένες εταιρείες ή θυγατρικές αυτών που δεν έχουν διαφανή διοικητική δομή και βρίσκονται υπό την αθέμιτη επιρροή ξένων κυβερνήσεων· καλεί την Επιτροπή να παρουσιάσει προτάσεις για τη θέσπιση επαρκών νομικών και θεσμικών ασφαλιστικών δικλείδων για αυτό το θέμα και ιδιαίτερα όσον αφορά την πρόσβαση σε δημόσια χρηματοδότηση από την ΕΕ·

31.  θεωρεί ότι το δεκαετές πρόγραμμα ανάπτυξης δικτύων (TYNDP) συμβάλλει στο συνεχές πρόγραμμα για την ενίσχυση των ευρωπαϊκών υποδομών δικτύων μεταφοράς φυσικού αερίου και ηλεκτρικής ενέργειας, στο πλαίσιο ενός μακροπρόθεσμου ευρωπαϊκού σχεδιασμού και υπό την εποπτεία του Οργανισμού Συνεργασίας των Ρυθμιστικών Αρχών Ενέργειας (ACER) και της Επιτροπής, λαμβάνοντας δεόντως υπόψη τις σχετικές διατάξεις της τρίτης δέσμης μέτρων για την εσωτερική αγορά·

32.  τονίζει ότι αυτή η κάτωθεν προσέγγιση πρέπει να συμπληρωθεί από μια σωστά δομημένη άποψη από την κορυφή προς τα κάτω με ευρωπαϊκή προοπτική·

33.  τονίζει ότι η ενίσχυση της κατασκευής υποδομών μετάδοσης και διανομής για την αποτελεσματική και ευφυή ολοκλήρωση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και των νέων χρήσεων του ηλεκτρισμού (όπως τα ηλεκτρικά ή υβριδικά οχήματα) είναι ζωτικής σημασίας για την επιτυχή επίτευξη γενικών ενεργειακών στόχων· χαιρετίζει την προτεραιότητα που δίνεται στο μελλοντικό ευρωπαϊκό υπερδίκτυο και τα πρότυπα έργα που έλαβαν την υποστήριξη του Φόρουμ της Φλωρεντίας· καλεί την Επιτροπή να προβεί σε διαβουλεύσεις με όλους τους ενδιαφερομένους προκειμένου να επιταχύνει τον προσδιορισμό αρτηριών ταχείας κυκλοφορίας της ηλεκτρικής ενέργειας ως ολοκληρωμένης υποδομής δικτύου βασισμένου σε κόμβο με σκοπό να βελτιστοποιηθεί η συνδεσιμότητα, η ελαστικότητα του συστήματος, η λειτουργική ελαστικότητα και η μείωση του κόστους, χωρίς να εξαιρείται καμιά ευρύτερη ευρωπαϊκή γεωγραφική επικράτεια, και καλεί την Επιτροπή να υποβάλει ένα σχεδιάγραμμα στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο μέχρι το 2014, στο οποίο θα εξετάζονται όσο το δυνατόν πληρέστερα οι ειδικές ανάγκες που απορρέουν από την μετάδοση ανανεώσιμης ενέργειας·

34.  υπενθυμίζει ότι τα εγγενή γεωγραφικά εμπόδια των νησιωτικών και ορεινών περιοχών καθιστούν λίαν δυσχερή την ένταξή τους στο ενεργειακό δίκτυο της Ένωσης· ζητεί, συνεπώς, από την Επιτροπή να λάβει υπόψη της διαφορετικές συνθήκες που αντιμετωπίζουν οι περιφέρειες και να εστιάσει σαφώς σε περιφέρειες με ειδικά γεωγραφικά και δημογραφικά χαρακτηριστικά, όπως τα νησιά, οι ορεινές και οι αραιοκατοικημένες περιφέρειες, ούτως ώστε να επιτευχθεί μεγαλύτερη διαφοροποίηση των ενεργειακών πηγών και η προώθηση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, προκειμένου να μειωθεί η εξάρτηση από την εισαγόμενη ενέργεια· ζητεί από την Επιτροπή να περιλάβει στις προτεραιότητές της για ενεργειακές υποδομές για το 2020 την ιδιαιτερότητα της κατάστασης των ενεργειακών συστημάτων των νησιών·

35.  τονίζει ότι είναι ανάγκη να υπάρχει συντονισμός των δράσεων στους διάφορους τομείς πολιτικής όσον αφορά τις ενεργειακές υποδομές και τη σχέση τους με το πλαίσιο του θαλάσσιου χωροταξικού σχεδιασμού και ότι τούτο θα μπορούσε να συμβάλει επίσης στην ενσωμάτωση μεγάλων σχεδίων υπεράκτιων αιολικών πάρκων σε μια συνολική στρατηγική·

36.  υπενθυμίζει στην Επιτροπή, εντούτοις, ότι θα πρέπει να παρέχεται σε κάθε κράτος μέλος η υποστήριξη προκειμένου να καταστεί παραγωγός, αλλά και καταναλωτής βιώσιμης ενέργειας τόσο για λόγους ασφαλείας, όσο και για οικονομικούς λόγους·

37.  υποστηρίζει ότι η ανάπτυξη της δυνατότητας παραγωγής ενέργειας σε περιφερειακό επίπεδο είναι σημαντική για τη διασφάλιση της ενεργειακής αυτονομίας στα διάφορα μέρη της Ευρώπης, ιδιαίτερα στην περιοχή της Βαλτικής που παραμένει απομονωμένη και εξαρτώμενη από μία πηγή εφοδιασμού· επισημαίνει ότι οι περιφέρειες μπορούν να εκμεταλλευτούν ποικίλους πόρους, μεταξύ άλλων τις δυνατότητες που προσφέρουν οι φυσικοί πόροι, και ότι η πλήρης εκμετάλλευση αυτών πρέπει να τεθεί ως μελλοντικός στόχος, ώστε να διαφοροποιηθεί η παραγωγή ενέργειας·

38.  επιβεβαιώνει πόσο σημαντική είναι η αποτελεσματική υποδομή αερίου για την ενίσχυση της διαφοροποίησης και της ασφάλειας του εφοδιασμού, συμβάλλοντας στην καλύτερη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς ενέργειας, και, επομένως, στον περιορισμό της ενεργειακής εξάρτησης, καλύπτοντας παράλληλα την ανάγκη για δραστική μείωση των εκπομπών από τον τομέα της ενέργειας έως το 2050· επισημαίνει ότι χρειάζεται πρόσθετη και σωστή εκτέλεση των απαιτήσεων ευελιξίας στις υποδομές αερίου, ιδίως προκειμένου να διασφαλισθούν αντίστροφες ροές και διασυνδέσεις, και τονίζει ότι πρέπει να αναπτυχθεί η υποδομή αερίου, λαμβάνοντας πλήρως υπόψη τη συμβολή των τερματικών σταθμών υποδοχής υγροποιημένου φυσικού αερίου / πεπιεσμένου φυσικού αερίου, των πλοίων μεταφοράς και των χώρων φύλαξης καθώς και την ανάπτυξη εξαεριωμένης βιομάζας και βιοαερίου·

39.  καλωσορίζει την εξαγγελία της Επιτροπής ότι το φυσικό αέριο θα παίξει ένα σημαντικό ρόλο ως εφεδρικό καύσιμο· τονίζει, όμως, ότι πρέπει να αναλάβουν έναν τέτοιο ρόλο κι άλλες μορφές ενέργειας, καθώς και συσσωρευτές ενέργειας, προκειμένου να διασφαλιστεί η ασφάλεια του εφοδιασμού· υπογραμμίζει το γεγονός ότι ο ασφαλής και οικονομικά συμφέρων εφοδιασμός ενέργειας θα εξακολουθήσει να αποτελείται από ένα ευρύ ενεργειακό μείγμα·

40.  σημειώνει ότι, αντίθετα με όλες τις υπόλοιπες επενδύσεις για τις υποδομές που σχεδιάζει να ξεκινήσει η ΕΕ, οι διασυνδέσεις και οι χώροι φύλαξης αερίου είναι υποχρεωτικές υποδομές βάσει του κανονισμού του 2009 για την ασφάλεια του εφοδιασμού αερίου· ζητεί από την Επιτροπή να αξιολογήσει αν είναι αναγκαία κάποια χρηματοδότηση της ΕΕ για τις βελτιώσεις των υποδομών βάσει του κανονισμού του 2009·

41.  προτρέπει την Επιτροπή να αξιολογήσει τις μη συμβατικές πηγές αερίου, λαμβάνοντας υπόψη τα νομικά ζητήματα, την εκτίμηση του κύκλου ζωής, τα διαθέσιμα αποθέματα, την περιβαλλοντική επίπτωση και την οικονομική βιωσιμότητα· καλεί την Επιτροπή να διενεργήσει, βάσει της αρχής της ίσης μεταχείρισης πηγών πρωτογενούς ενέργειας, ενδελεχή αξιολόγηση του δυναμικού και των κινδύνων της χρήσης μη συμβατικών πηγών φυσικού αερίου στην ΕΕ·

42.  θεωρεί ότι, παρότι η απεξάρτησης της οικονομίας από τον άνθρακα θα οδηγήσει σε σταδιακή μείωση της χρήσης ενέργειας από ορυκτές πηγές, το πετρέλαιο θα παραμείνει ένα σημαντικό μέρος του ενεργειακού εφοδιασμού της ΕΕ για πολλά χρόνια και, επομένως, πρέπει να διατηρηθούν οι ανταγωνιστικές ευρωπαϊκές υποδομές μεταφοράς και διύλισης του πετρελαίου κατά τη φάση μετάβασης προκειμένου να διασφαλιστεί ασφαλής και οικονομικά προσιτός εφοδιασμός προϊόντων για τους καταναλωτές της ΕΕ·

43.  τονίζει πόσο σημαντικός είναι ο ολοκληρωμένος σχεδιασμός ενεργειακών υποδομών για τη γεωργία και τις μικρές πηγές ενέργειας της υπαίθρου, ούτως ώστε να ευνοηθεί η αποκεντρωμένη παραγωγή ενέργειας, η συμμετοχή στην αγορά και η αγροτική ανάπτυξη· υπογραμμίζει τη σημασία της κατά προτεραιότητα πρόσβασης στο δίκτυο για τις ανανεώσιμες πηγές, όπως ορίζεται στην οδηγία 2009/28/ΕΚ·

44.  επισημαίνει την ανάγκη προετοιμασίας και προσαρμογής των δικτύων για την παραγωγή μορφών ενέργειας όπως ο ηλεκτρισμός και το βιοαέριο από αγροτικές και δασικές πηγές, ως αποτέλεσμα μιας μεταρρυθμισμένης κοινής αγροτικής πολιτικής·

45.  θεωρεί ότι πρέπει να δίνεται προσοχή σε νέες τεχνολογικές λύσεις για τη χρήση ενέργειας από βιομηχανικά απόβλητα, δηλ. καιόμενο αέριο, θερμικά απόβλητα, κ.λπ.·

46.  τονίζει τη σημασία των υποδομών σε επίπεδο διανομής και το σημαντικό ρόλο που διαδραματίζουν οι επαγγελματίες-καταναλωτές και οι διαχειριστές του δικτύου διανομής κατά την ενσωμάτωση των αποκεντρωμένων ενεργειακών προϊόντων και των μέτρων απόδοσης σε επίπεδο ζήτησης στο σύστημα· επισημαίνει ότι η παροχή υψηλότερης προτεραιότητας στη διαχείριση σε επίπεδο ζήτησης και στην παραγωγή ενέργειας σε επίπεδο ζήτησης θα ενίσχυε σημαντικά την ενσωμάτωση των αποκεντρωμένων ενεργειακών πηγών και θα προωθούσε την επίτευξη των συνολικών στόχων ενεργειακής πολιτικής· πιστεύει ότι τούτο ισχύει επίσης για τα εθνικά έργα υποδομών με θετικό αντίκτυπο πέραν των εθνικών συνόρων όσον αφορά τον εφοδιασμό ή τη διασύνδεση της εσωτερικής αγοράς ενέργειας·

47.  παροτρύνει την Επιτροπή να προτείνει έως το 2012 συγκεκριμένες πρωτοβουλίες για να αναπτυχθεί η ικανότητα αποθήκευσης ενέργειας (περιλαμβανομένων των εγκαταστάσεων πολλαπλών χρήσεων αερίου/υδρογόνου, των ευφυών μπαταριών ηλεκτροκίνητων οχημάτων αντίστροφής ροής, των σταθμών άντλησης υδροηλεκτρικής ενέργειας, της αποκεντρωμένης αποθήκευσης βιοαερίου, των ηλιακών εγκαταστάσεων υψηλής θερμοκρασίας, των εγκαταστάσεων αποθήκευσης πεπιεσμένου αέρα και άλλων καινοτόμων τεχνολογιών)· προτείνει να εξετάσει η Επιτροπή περαιτέρω πρωτοβουλίες για την αποθήκευση ενέργειας για να μεγιστοποιηθεί η ενσωμάτωση της ανανεώσιμης ενέργειας·

48.  θεωρεί ότι ο εκσυγχρονισμός και η βελτίωση της αποδοτικότητας των αστικών δικτύων θέρμανσης και ψύξης πρέπει να αποτελέσει προτεραιότητα της ΕΕ και να αντικατοπτρίζεται και να υποστηρίζεται τόσο στην επισκόπηση του υπάρχοντος δημοσιονομικού πλαισίου όσο και στη μελλοντική δημοσιονομική προοπτική·

49.  χαιρετίζει τα έργα δέσμευσης, μεταφοράς και αποθήκευσης CO2 που αναπτύχθηκαν μέχρι τώρα· καλεί την Επιτροπή να εκπονήσει επειγόντως έκθεση στο μέσον της περιόδου στην οποία θα αξιολογούνται μεταξύ άλλων και από τεχνικοοικονομική άποψη τα αποτελέσματα της χρήσης χρηματοδοτούμενων από την ΕΕ πειραματικών τεχνολογιών δέσμευσης και αποθήκευσης διοξειδίου του άνθρακα προόδου για σταθμούς παραγωγής ενέργειας με βάση τον άνθρακα·

50.  παροτρύνει την Επιτροπή – σε συνεργασία με όλους τους σχετικούς ενδιαφερόμενους κύκλους συμφερόντων, περιλαμβανόμενων των φορέων εκμετάλλευσης δικτύου και οικονομικών παραγόντων – να αξιολογήσει με κριτικό πνεύμα και επανεξετάσει, όποτε χρειάζεται, τα στοιχεία για τις επενδυτικές ανάγκες που αναφέρονται στην ανακοίνωση για τις προτεραιότητες ενεργειακών υποδομών, ειδικότερα σε σχέση με τη μείωση της ζήτησης μέσω μέτρων ενεργειακής απόδοσης και την καλεί να υποβάλλει έκθεση στο Συμβούλιο και το Κοινοβούλιο σχετικά με τις επενδύσεις που μπορεί να χρειαστούν·

51.  διαπιστώνει ότι, εκτός από τις κεφαλαιουχικές και επιχειρησιακές δαπάνες, ανακύπτουν σημαντικές δαπάνες για το περιβάλλον από έργα κατασκευής, λειτουργίας και αποξήλωσης ενεργειακών υποδομών· τονίζει πόσο σημαντικός είναι ο υπολογισμός αυτών των περιβαλλοντικών δαπανών στην ανάλυση κόστους-ωφέλειας εφαρμόζοντας τη μέθοδο της εκτίμησης του κόστους του κύκλου ζωής·

52.  θεωρεί ότι πρέπει να απαιτείται από τους διαχειριστές συστημάτων μεταφοράς να θέτουν όλες τις γραμμές μεταφοράς στην πλήρη διάθεση της αγοράς, αποτρέποντας με αυτό τον τρόπο τον περιορισμό της δυνατότητας μεταφοράς για διασυνοριακή εξισορρόπηση κ.λπ., και ότι αυτή η απαίτηση πρέπει να κατοχυρωθεί μέσω δεσμευτικής νομοθεσίας βάσει των τρεχουσών κατευθυντήριων γραμμών καλής πρακτικής της Ευρωπαϊκής Ομάδας Ρυθμιστικών Αρχών για την Ηλεκτρική Ενέργεια και το Φυσικό Αέριο (ERGEG)·

53.  υποστηρίζει την ενισχυμένη συνεργασία μεταξύ των κρατών μελών με στόχο τη δημιουργία περιφερειακών ρυθμιστικών αρχών για πολλά κράτη μέλη· χαιρετίζει παρόμοιες πρωτοβουλίες δημιουργίας ενιαίων περιφερειακών διαχειριστών συστημάτων μεταφοράς·

54.  καλεί την Επιτροπή και τον Οργανισμό Συνεργασίας των Ρυθμιστικών Αρχών Ενέργειας να επιδιώξουν τη δημιουργία μιας κοινής ευρωπαϊκής ενδοημερήσιας αγοράς έως το 2014, καθώς αυτό θα επέτρεπε τη δωρεάν ανταλλαγή ισχύος σε όλες τις διασυνδέσεις μετάδοσης μεταξύ χωρών και/ή διαφορετικών περιοχών τιμών·

Ευφυή δίκτυα

55.  πιστεύει ότι οι ενεργειακές υποδομές πρέπει να προσανατολιστούν περισσότερο προς τον τελικό χρήστη, με εντονότερη εστίαση στην αλληλεπίδραση μεταξύ του δυναμικού του συστήματος διανομής και της κατανάλωσης, και τονίζει την ανάγκη για πραγματικού χρόνου, δύο κατευθύνσεων ροές ισχύος και πληροφοριών· επισημαίνει τα οφέλη ενός νέου συστήματος αερίου και ηλεκτρικής ενέργειας που θα ενσωματώνει αποδοτικές τεχνολογίες, εξοπλισμό και υπηρεσίες, όπως οι ευφυείς μετρητές, τα ευφυή δίκτυα και οι διαλειτουργικές υπηρεσίες διαχείρισης με χρήση ΤΠΕ του φορτίου και της ζήτησης ενέργειας, και θα εμπεριέχει την ανάπτυξη καινοτόμου χαρακτήρα και δυναμικής τιμολόγησης υποδειγμάτων και συστημάτων απόκρισης στη ζήτηση προς όφελος των καταναλωτών·

56.  τονίζει την ανάγκη προώθησης της ανάπτυξης τεχνολογιών φιλικών προς το χρήστη και διαχείρισης σε επίπεδο ζήτησης για τη διασφάλιση της ανάπτυξης τεχνολογιών ευφυούς δικτύου και συστημάτων απόκρισης στη ζήτηση και την πλήρη αξιοποίηση των έξυπνων δικτύων προς όφελος όλων των ενδιαφερομένων κύκλων συμφερόντων·

57.  τονίζει ότι η εξάπλωση ευφυών δικτύων πρέπει να αποτελεί μία από τις προτεραιότητες της ενεργειακής υποδομής με σκοπό την υλοποίηση των στόχων της ΕΕ για την ενέργεια και το κλίμα, καθώς θα συμβάλει στην ολοκλήρωση της κατανεμημένης παραγωγής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές και στη χρήση ηλεκτρικών αυτοκινήτων, στη μείωση της εξάρτησης από την ενέργεια, στη βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης και στην ανάπτυξη της ευελιξίας και της ικανότητας του ηλεκτρικού συστήματος· πιστεύει ότι τα ευφυή δίκτυα προσφέρουν μοναδική ευκαιρία για την τόνωση της καινοτομίας, τη δημιουργία θέσεων εργασίας και την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της ευρωπαϊκής βιομηχανίας, ιδίως όσον αφορά τις ΜΜΕ·

58.  ζητεί από την Επιτροπή να διευκολύνει την επείγουσα ανάπτυξη μεγάλων σχεδίων επίδειξης ευφυών δικτύων ως τον καλύτερο τρόπο μέτρησης της σχέσης κόστους-ωφέλειας στην ευρωπαϊκή κοινωνία· σημειώνει ότι προκειμένου να επιμερισθεί ο κίνδυνος των επενδύσεων που χρειάζονται για τα σχέδια αυτά, απαιτείται δημόσια χρηματοδότηση, στο πλαίσιο μιας εταιρικής σχέσης δημοσίου-ιδιωτικού τομέα που προσφέρεται πραγματικά από την Πρωτοβουλία Ευρωπαϊκού Ηλεκτρικού Δικτύου (EEGI)·

59.  επισημαίνει ότι τα ευφυή δίκτυα είναι προϊόν της σύγκλισης των τεχνολογιών ηλεκτρικού ρεύματος και πληροφοριών & επικοινωνιών, και ότι συνεπώς ιδιαίτερη προσοχή πρέπει να δοθεί στη συνεργασία των δύο τομέων, όπως για παράδειγμα όσον αφορά την αποτελεσματική χρήση του ραδιοφάσματος σε όλη την Ευρώπη και την κατανόηση των ευφυών λειτουργιών ενέργειας στο πλαίσιο του προγραμματισμού του μελλοντικού Διαδικτύου των πραγμάτων· ζητεί από την Επιτροπή να αναπτύξει πρόγραμμα συνεργασίας μεταξύ των διαφόρων σχετικών μονάδων (ΓΔ Έρευνας, ΓΔ Ενέργειας, ΓΔ Κοινωνίας της Πληροφορίας και Μέσων Ενημέρωσης, κλπ.) έτσι ώστε να εξασφαλιστεί η πλέον συνεκτική και γενικά αποτελεσματική συμβολή στην ανάπτυξη και λειτουργία των ευφυών δικτύων, ως θεμελιώδη βάση για τις δραστηριότητες της ενεργειακής πολιτικής·

60.  καλεί την Επιτροπή να αξιολογήσει αν οι νομοθετικές πρωτοβουλίες για την υλοποίηση του ευφυούς δικτύου είναι αναγκαίες δυνάμει των κανόνων της τρίτης δέσμης μέτρων για την εσωτερική αγορά ενέργειας· θεωρεί ότι η αξιολόγηση πρέπει να λαμβάνει υπόψη τους εξής στόχους: i) διασφάλιση κατάλληλης ανοικτής πρόσβασης και ανταλλαγής επιχειρησιακών πληροφοριών μεταξύ των συντελεστών και των φυσικών διεπαφών τους· ii) δημιουργία εύρυθμα λειτουργούσας αγοράς ενεργειακών υπηρεσιών· και iii) παροχή κατάλληλων κινήτρων στους διαχειριστές διασυνδεδεμένων δικτύων για να επενδύουν σε ευφυείς τεχνολογίες για ευφυή διασυνδεδεμένα δίκτυα·

61.  ζητεί εντονότερη εστίαση στην αλληλεπίδραση μεταξύ του δυναμικού του συστήματος διανομής και της κατανάλωσης που θα εμπεριέχει κοινή ευρωπαϊκή στρατηγική για τα ευφυή δίκτυα, και σημειώνει ότι όπως επισημάνθηκε στα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της 4ης Φεβρουαρίου 2011, πρέπει να υιοθετηθούν τεχνικά πρότυπα για τα ευφυή δίκτυα το αργότερο έως το τέλος του 2012·

62.  τονίζει ότι τα δίκτυα πρέπει να προσαρμόζονται για τους νεοεισερχόμενους, προκειμένου να διευκολύνεται οι μικρής κλίμακας νέες πηγές παραγωγής, όπως τα νοικοκυριά και οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις·

63.  θεωρεί ότι, στο 7ο και στο 8ο πρόγραμμα πλαίσιο της Έρευνας και Ανάπτυξης, πρέπει να δημιουργηθεί, ως προτεραιότητα, ένα πεδίο εφαρμογής για τεχνολογίες ευφυούς δικτύου όσον αφορά ιδιωτικές υποδομές φόρτισης για ηλεκτρικά αυτοκίνητα με στόχο τη γρήγορη εξάπλωση ενός αποκεντρωμένου, αμφίδρομου δικτύου ενέργειας στο πεδίο αυτό·

64.  επισημαίνει την ανάγκη δημιουργίας ενός σταθερού ρυθμιστικού πλαισίου προκειμένου να προωθηθούν οι πολύ μεγάλες επενδύσεις που είναι αναγκαίες στην Ευρώπη για τη δημιουργία ευφυών δικτύων·

65.  τονίζει ότι η τυποποίηση και η διαλειτουργικότητα των ευφυών δικτύων αποτελούν προτεραιότητα· παροτρύνει τα κράτη μέλη, σε συνεργασία με τους ευρωπαϊκούς και διεθνείς οργανισμούς τυποποίησης και τη βιομηχανία, να επιταχύνουν τις εργασίες για τις τεχνικές προδιαγραφές ηλεκτρικών οχημάτων, υποδομών φόρτισης και ευφυών δικτύων και μετρητών, ούτως ώστε να έχουν ολοκληρωθεί έως τα τέλη του 2012· υπογραμμίζει ότι οι τεχνολογίες πρέπει να βασίζονται σε ανοικτά διεθνή πρότυπα ώστε να διασφαλίζεται η αποδοτικότητά τους ως προς το κόστος, τα οποία θα βελτιώσουν τη διαλειτουργικότητα των συστημάτων και θα παράσχουν στους καταναλωτές επιλογές όσον αφορά την επιλογή λύσεων·

66.  αναγνωρίζει ότι η τυποποίηση στον τομέα της ευφυούς μέτρησης προχωρεί με την εντολή τυποποίησης M/441 η οποία εκδόθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή προς τους Ευρωπαϊκούς Οργανισμούς Τυποποίησης (CEN, CENELEC και ETSI) και τονίζει ότι τα τεχνικά πρότυπα για τους ευφυείς μετρητές πρέπει να λαμβάνουν υπόψη τις ακόλουθες πρόσθετες λειτουργίες που καθορίζονται στην Τελική έκθεση της ομάδας συντονισμού των ευφυών μετρητών CEN/CENELEC/ETSI (SM-CG):

   απομακρυσμένη ανάγνωση μετρολογικών καταγραφών,
   αμφίδρομη επικοινωνία,
   υποστήριξη για πρόσθετη δασμολόγηση/προπληρωμή,
   απομακρυσμένη ενεργοποίηση και απενεργοποίηση εφοδιασμού και περιορισμού ισχύος,
   επικοινωνία με, και κατά περίπτωση, άμεσο έλεγχο μεμονωμένων συσκευών σε κατοικίες και κτίρια,
   παροχή πληροφοριών μέσω διαδικτυακής πύλης σε οικιακή οθόνη·

67.  χαιρετίζει το έργο της Πρωτοβουλίας Ευρωπαϊκού Ηλεκτρικού Δικτύου (EEGI) και της Ομάδας Δράσης για τα Ευφυή Δίκτυα της Επιτροπής· καλεί την Επιτροπή να λάβει πλήρως υπόψη τα συμπεράσματά τους σχετικά με τη νομοθεσία για τα έξυπνα δίκτυα που προβλέπεται να ληφθεί κατά το δεύτερο ήμισυ του 2011·

68.  υπογραμμίζει ότι ο στόχος των ευφυών μετρητών είναι η διευκόλυνση των καταναλωτών να παρακολουθούν και να ελέγχουν αποτελεσματικά την ενέργεια που καταναλώνουν·

69.  τονίζει ότι τα κράτη μέλη υποχρεούνται ήδη, με την προϋπόθεση της θετικής αξιολόγησης, να αναπτύξουν ευφυείς μετρητές για τουλάχιστον το 80% των τελικών τους καταναλωτών έως το 2020 και εφιστά την προσοχή στον ενδιάμεσο στόχο σύμφωνα με τον οποίο το 50% των νοικοκυριών πρέπει να διαθέτουν ευφυείς μετρητές έως το 2015, όπως συμφωνήθηκε στο πλαίσιο της νέας ψηφιακής ατζέντας για την Ευρώπη·

   70. τονίζει ότι τα κράτη μέλη πρέπει να υποστηρίξουν επαρκή αριθμό πρότυπων έργων για νοικοκυριά προκειμένου να προωθήσουν την αποδοχή του κοινού και να τονώσουν τη διαδικασία καινοτομίας, ως προβλέπει η τρίτη δέσμη μέτρων για την αγορά ενέργειας· ζητεί από την Επιτροπή να υποβάλει, βάσει των αξιολογήσεων που απαιτούνται στην τρίτη δέσμη μέτρων για την ενέργεια, περαιτέρω μέτρα για να εξασφαλισθεί η ανάπτυξη έξυπνων μετρητών έως το 2014 σε καταναλωτές εκτός των νοικοκυριών, εξαιρώντας προσωρινά τις μικρές επιχειρήσεις· ζητεί να θεσπιστούν σαφείς κανόνες όσον αφορά την ασφάλεια, την προστασία της ιδιωτικής ζωής και των δεδομένων, σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία της ΕΕ·
   71. τονίζει ότι η ανάπτυξη συσκευών διαχείρισης ενέργειας, ειδικά κατά την εγκατάσταση νέων ευφυών μετρητών για χρήση από νοικοκυριά, πρέπει πρωτίστως να είναι σαφώς επωφελής για τον τελικό καταναλωτή· υπογραμμίζει την ανάγκη διαρκούς ενημέρωσης των καταναλωτών σχετικά με την ενέργεια που καταναλώνουν προκειμένου να συμμετέχουν ενεργά στην προσπάθεια εξοικονόμησης ενέργειας και ζητεί να επικεντρωθεί το ενδιαφέρον στη δημιουργία εκστρατειών ενημέρωσης, την παροχή εκπαίδευσης, τη σαφή τιμολόγηση, στη διασφάλιση της σχέσης κόστους /αποτελεσματικότητας και στην προώθηση της ανάπτυξης φιλικών προς το χρήστη τεχνολογιών·
   72. τονίζει σε αυτό το πλαίσιο την πρωταρχική σημασία της υποστήριξης της έρευνας και της καινοτομίας, που πρέπει να ενισχυθούν μέσω μιας ενεργούς χρηματοδοτικής πολιτικής, συμπεριλαμβανομένης και της προσφυγής σε καινοτόμα μέσα που οφείλουν να αναπτυχθούν, όπως ένα ευρωπαϊκό Ταμείο για τη χρηματοδότηση της καινοτομίας ή ακόμα και ένα ευρωπαϊκό Ταμείο για τα διπλώματα ευρεσιτεχνίας·
   73. Καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να δράσει προς την κατεύθυνση της επιλογής μιας τυποποιημένης ζώνης ραδιοφάσματος με άδεια για ευφυείς μετρητές και δίκτυα·
   74. παροτρύνει την Επιτροπή, σε στενή συνεργασία με τον Ευρωπαίο Επόπτη Προστασίας Δεδομένων, να αξιολογήσει την ανάγκη για πρόσθετα μέτρα προστασίας δεδομένων, τους ρόλους και τις ευθύνες των διαφόρων συντελεστών σε σχέση, μεταξύ άλλων, με την πρόσβαση, την κατοχή και το χειρισμό των δεδομένων και τα δικαιώματα ανάγνωσης και τροποποίησης και να εκδώσει, εφόσον είναι αναγκαίο, κατάλληλες προτάσεις κανονιστικών ρυθμίσεων ή/και κατευθυντήριων γραμμών·

Προσδιορισμός σαφών και διαφανών κριτηρίων για σχέδια προτεραιότητας

75.  χαιρετίζει τους διαδρόμους προτεραιότητας που προσδιόρισε η Επιτροπή και συμφωνεί ότι πρέπει να βελτιστοποιήσουμε τη χρήση των περιορισμένων πόρων· επαναλαμβάνει ότι, ενώ η ευθύνη για τον προγραμματισμό και την ανάπτυξη των έργων υποδομής εμπίπτει κατά κύριο λόγο στην αγορά, η ΕΕ έχει ένα ρόλο στην προώθηση ορισμένων έργων αναγνωρίζοντάς τους τον χαρακτήρα του «έργο ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος» και στην παροχή δημόσιας χρηματοδότησης σε κάποια από αυτά·

76.  ζητεί μια σαφέστερη και διαφανέστερη μεθοδολογία για την επιλογή των έργων προτεραιότητας που ικανοποιούν πιεστικές ευρωπαϊκές ανάγκες· τονίζει ότι η επιλογή έργων ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος πρέπει να γίνεται βάσει αντικειμενικών και διαφανών κριτηρίων και με τη συμμετοχή όλων των ενδιαφερομένων·

77.  τονίζει ότι όλα αυτά τα έργα πρέπει να συμβάλλουν στην επίτευξη των στόχων της ενεργειακής πολιτικής της ΕΕ – ολοκλήρωση της εσωτερικής αγοράς, προώθηση της ενεργειακής απόδοσης και της ανανεώσιμης ενέργειας και ενίσχυση της ασφάλειας του εφοδιασμού – και να έχουν τη δυνατότητα να συμβάλλουν ουσιαστικά:

   στην αύξηση της ολοκλήρωσης της αγοράς, του ανταγωνισμού και της ρευστότητας της αγοράς και στη μείωση της συγκέντρωσης της αγοράς,
   στον τερματισμό της ύπαρξης ενεργειακών «νήσων»,
   στη μείωση της διαταραχής των δικτύων, στην πρόληψη των συμφορήσεων μετάδοσης – μεταξύ άλλων σε σχέση με εσωτερικά έργα στο βαθμό που συμβάλλουν στην ανάπτυξη διασυνοριακής διασύνδεσης – και στον μετριασμό της διασυνοριακής συμφόρησης,
   στην επίλυση της εξάρτησης από έναν πάροχο,
   στη διαφοροποίηση των οδών διαμετακόμισης και της προέλευσης των πόρων,
   στην ενσωμάτωση της ανανεώσιμης ενέργειας στο δίκτυο και στην αύξηση της χρήσης ανανεώσιμων πηγών ενέργειας με περιορισμό των εμποδίων στη χρήση της ανανεώσιμης ενέργειας·

78.  θεωρεί ότι για να αιτιολογηθεί η απόδοση προτεραιότητας στα έργα, τα ακόλουθα κριτήρια πρέπει να λαμβάνονται υπόψη:

   τα έργα πρέπει να έχουν ευρωπαϊκή διάσταση (=σαφές δημόσιο συμφέρον της ΕΕ),
   η αναγκαιότητά τους πρέπει να καταδεικνύεται βάσει της ιεράρχησης των υποδομών,
   πρέπει να ευθυγραμμίζονται προς τους κλιματικούς και περιβαλλοντικούς στόχους και τους στόχους της ενεργειακής απόδοσης,
   πρέπει να είναι συνεπή προς την μακροπρόθεσμη ενεργειακή πολιτική της ΕΕ (επιτρέποντας ευέλικτη και πολυλειτουργική εφαρμογή και αποφεύγοντας τα αποτρεπτικά αποτελέσματα),
   πρέπει να προσφέρουν καλή αναλογία κόστους οφέλους και αποδοτικότητα του κόστους,
   πρέπει να είναι σωστά από τεχνική άποψη·

79.  πιστεύει ότι, προκειμένου να επιτραπεί η περαιτέρω απόδοση προτεραιότητας στα έργα, πρέπει να λαμβάνονται υπόψη τα ακόλουθα κριτήρια επιλεξιμότητας:

   κατά πόσο ενισχύεται η αλληλεγγύη μεταξύ κρατών μελών,
   η ωριμότητα των σχεδίων,
   ένα τα έργα παρουσιάζουν ελάχιστο περιβαλλοντικό αντίκτυπο,
   εάν προσφέρουν την καλύτερη λύση για το κοινό το οποίο αφορούν·

80.  υπογραμμίζει τη σημασία της περιφερειακής συνεργασίας στο σχεδιασμό, την υλοποίηση και την παρακολούθηση καθιερωμένων προτεραιοτήτων και στην κατάρτιση επενδυτικών σχεδίων και συγκεκριμένων έργων· πιστεύει ότι οι υφιστάμενες στρατηγικές για τις μακροπεριφέρειες (όπως η περιφέρεια της Βαλτικής και η περιφέρεια του Δούναβη) μπορούν να αποτελέσουν επίσης μοντέλα πλατφορμών συνεργασίας κατά τη συμφωνία και την υλοποίηση ενεργειακών σχεδίων·

81.  επισημαίνει ότι είναι απαραίτητο να συνεχισθεί η προσπάθεια για την ολοκλήρωση της εσωτερικής αγοράς ενέργειας προωθώντας, ειδικότερα, προγράμματα που εξασφαλίζουν την ομοιογενή σύνθεση των εθνικών ενεργειακών μειγμάτων των γειτονικών χωρών·

82.  τονίζει ότι πρέπει να καταργηθούν τα εμπόδια στην οδηγούμενη από τον ανταγωνισμό και την αγορά ανάπτυξη όλων των ενεργειακών υποδομών, περιλαμβανομένων των συστημάτων θέρμανσης/ψύξης συνοικιών·

83.  υπενθυμίζει ότι τα γεωγραφικά εμπόδια που είναι εγγενή στην περίπτωση των νησιωτικών εδαφών καθιστούν ιδιαίτερα δύσκολη την ενσωμάτωσή τους στο ενεργειακό δίκτυο της Ένωσης, και ότι πρέπει να τους παρασχεθούν ειδικά μέσα με στόχο τη μείωση της ενεργειακής τους εξάρτησης, είτε μέσω της ανάπτυξης του ενδογενούς δυναμικού τους στον τομέα των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας είτε μέσω της προώθησης της ενεργειακής απόδοσης και των οικονομιών ενέργειας·

84.  τονίζει ότι πρέπει να ενισχυθεί η διαφάνεια με τη σαφή ενημέρωση των πολιτών σχετικά με το στόχο και τα δεδομένα τεχνικού σχεδιασμού κάθε σχεδίου· ζητεί να επαληθεύεται η απόδειξη συμμόρφωσης στο πλαίσιο των δημόσιων διαβουλεύσεων·

85.  θεωρεί ότι θα πρέπει να παρέχεται υποστήριξη όχι μόνο στα μεγάλα σχέδια υποδομής αλλά και σε μικρότερα σχέδια που μπορεί να έχουν υψηλότερη προστιθέμενη αξία και να ολοκληρωθούν ταχύτερα·

86.  καλεί την Επιτροπή να διασφαλίσει ότι τα έργα τα οποία χαρακτηρίζονται ως έργα ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος συνεχίζουν να πληρούν τα παραπάνω κριτήρια μετά την έγκρισή τους· θεωρεί ότι σε περίπτωση οιασδήποτε σημαντικής αλλαγής σε ένα σχέδιο, ο χαρακτηρισμός του ως έργο ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος πρέπει να εξετάζεται εκ νέου·

Ταχείες και διαφανείς διαδικασίες αδειοδότησης

87.  συμφωνεί επί της ανάγκης να διασφαλιστεί η έγκαιρη υλοποίηση των ΣΕΕ και επικροτεί την πρόταση της Επιτροπής να απλουστευθεί, να συντονίζεται καλύτερα, να βελτιωθεί και να επισπευσθεί η ισχύουσα διαδικασία αδειοδότησης, εφόσον τηρούνται η αρχή της επικουρικότητας και η εθνική αρμοδιότητα σε σχέση με τη χορήγηση αδειών, προκειμένου να εξασφαλισθεί ότι οι υφιστάμενες προθεσμίες σε αυτούς τους τομείς δεν αποτελούν τροχοπέδη στις απόπειρες καινοτομίας των ιδιωτών επενδυτών·

88.  επικροτεί τη θέσπιση εθνικής ενιαίας αρχής επαφών («μονοαπευθυντική θυρίδα») για κάθε έργο ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος, η οποία θα χρησιμεύει ως ενιαία διοικητική διεπαφή μεταξύ των φορέων ανάπτυξης έργων και των διαφόρων αρχών που συμμετέχουν στη διαδικασία αδειοδότησης· υποστηρίζει ότι, όσον αφορά τα διασυνοριακά έργα, πρέπει να διασφαλισθεί μεγαλύτερος συντονισμός μεταξύ των εθνικών «μονοαπευθυντικών θυρίδων» και ενισχυμένος ρόλος της Επιτροπής όσον αφορά το συντονισμό αυτό· επισημαίνει ότι, πριν από τη δημιουργία νέων «μονοαπευθυντικών θυρίδων», η Επιτροπή και οι εθνικές αρχές πρέπει να αξιοποιήσουν πλήρως τους υπάρχοντες φορείς·

89.  τονίζει ότι οιαδήποτε εθνική αρχή επαφών πρέπει να είναι ανεξάρτητη και ελεύθερη από πολιτική ή οικονομική επιρροή· πιστεύει ότι τα έργα ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος πρέπει να υποβάλλονται σε επεξεργασία κατά σειρά υποβολής και εντός των χρονικών ορίων που θα καθορίζονται στη μελλοντική πρόταση της Επιτροπής·

90.  τονίζει τη σημασία της έγκαιρης οριστικοποίησης των έργων και του διαλόγου υψηλής ποιότητας μεταξύ ενδιαφερομένων κύκλων συμφερόντων· ενθαρρύνει την Επιτροπή να προβλέψει σύστημα κλιμακούμενων ειδοποιήσεων, από ειδοποιήσεις μικρότερης σε ειδοποιήσεις μεγαλύτερης σημασίας σε περίπτωση που ένα κράτος μέλος δεν επεξεργαστεί την αίτηση αδειοδότησης εντός λογικών χρονικών ορίων, και να παρακολουθεί στενά κατά πόσο οι εθνικές διοικητικές διαδικασίες εξασφαλίζουν την ορθή και ταχεία εκτέλεση των έργων ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος· σε περίπτωσης που προκύπτουν δυσκολίες, επικροτεί τη θέσπιση ενδεικτικών χρονικών ορίων εντός των οποίων οι αρμόδιες εκτελεστικές αρχές οφείλουν να λαμβάνουν τελική απόφαση· προτρέπει την Επιτροπή – ελλείψει τέτοιας απόφασης – να διερευνά κατά πόσον η εν λόγω καθυστέρηση θα μπορούσε να εκληφθεί ως παρεμπόδιση από το κράτος μέλος της ορθής και ταχείας υλοποίησης της εσωτερικής αγοράς ενέργειας της ΕΕ·

91.  καλεί την Επιτροπή να διαπιστώσει, λαμβάνοντας υπόψη το ευρύ φάσμα ιδιαίτερων και εδαφικών χαρακτηριστικών των έργων, εάν είναι δυνατή η σύσταση κοινών ή συντονισμένων διαδικασιών για τη θέσπιση συγκεκριμένων βασικών μέτρων και βέλτιστων πρακτικών (τακτικές ανταλλαγές πληροφοριών, έγκαιρη κοινοποίηση αποφάσεων, κοινοί μηχανισμοί επίλυσης προβλημάτων, κ.λπ.), και να αξιολογήσει εάν είναι σκόπιμο να χρησιμοποιούνται διαδικασίες διαιτησίας ως τελικό εργαλείο διαμόρφωσης αποφάσεων·

92.  τονίζει την ανάγκη για πιο συμμετοχική προσέγγιση, και αναγνωρίζει ότι η εξασφάλιση μεγαλύτερης αποδοχής από τον τοπικό πληθυσμό των έργων ενεργειακών υποδομών συμβαδίζει με την παροχή κατάλληλων πληροφοριών σχετικά με το σκοπό των έργων, και με συμμετοχή των τοπικών φορέων στην ανάπτυξή τους όσο το δυνατόν πιο νωρίς· ζητεί να συμμετέχει η κοινωνία των πολιτών σε όλα τα επίπεδα – ΜΚΟ, βιομηχανία, κοινωνικοί εταίροι και οργανώσεις καταναλωτών – στη διεργασία διαβουλεύσεων για τα έργα ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος· καλεί την Επιτροπή να θεσπίσει ένα σύστημα διαβούλευσης και αξιολόγησης με σκοπό τον προσδιορισμό και τη διάδοση βέλτιστων πρακτικών και γνώσεων σχετικά με τη δημόσια αποδοχή της υποδομής·

93.  τονίζει την ανάγκη – δεδομένης της σημασίας των στρατηγικών βιώσιμης ενέργειας στις περιφέρειες για το αναπτυξιακό δυναμικό τους – δημιουργίας μίας πλατφόρμας για την ανταλλαγή καλύτερων πρακτικών από τις περιφέρειες, λαμβάνοντας υπόψη επιτυχή παραδείγματα δήμων και περιφερειών που έχουν εξειδικευτεί στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, την εξοικονόμηση ενέργειας και την ενεργειακή απόδοση· ζητεί, εν προκειμένω, την καθιέρωση συστήματος διαβουλεύσεων και αξιολόγησης με σκοπό, όπου είναι δυνατόν, να εντοπίζονται, να ανταλλάσσονται και να αντιγράφονται οι βέλτιστες πρακτικές και γνώσεις σχετικά με την αποδοχή από τους πολίτες των έργων υποδομής·

94.  υπογραμμίζει ότι η μεγαλύτερη πρόκληση είναι η αποδοχή των έργων ενεργειακής υποδομής από την τοπική κοινωνία· πιστεύει ότι η αποδοχή και η εμπιστοσύνη των πολιτών και των φορέων λήψης αποφάσεων μπορούν να επιτευχθούν μόνο με ανοικτές και διαφανείς συζητήσεις ενόψει μίας απόφασης για τα έργα ενεργειακής υποδομής·

95.  ζητεί από την Επιτροπή να αξιολογήσει εάν είναι προτιμότερος ο εκσυγχρονισμός και η αναβάθμιση των υπαρχόντων ενεργειακών διαδρόμων συγκριτικά με τη δημιουργία νέων όσον αφορά στη σχέση αποδοτικότητας κόστους και την αποδοχή από το κοινό·

96.  συνιστά την αύξηση της ενημέρωσης σχετικά με τη σημασία των ενεργειακών δικτύων εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης· καλεί την Επιτροπή να εξετάσει το ενδεχόμενο μιας ευρωπαϊκής ενημερωτικής και επικοινωνιακής εκστρατείας, με εφαρμογή σε εθνικό και τοπικό επίπεδο σχετικά με τα ενεργειακά δίκτυα·

Χρηματοδοτικά μέσα

97.  επισημαίνει ότι οι επενδύσεις στο δίκτυο είναι κυκλικές και πρέπει να εξετάζονται διαχρονικά· τονίζει ότι μεγάλο μέρος της υποδομής που κατασκευάστηκε τις παρελθούσες δεκαετίες προς διασύνδεση κεντρικών εργοστασίων παραγωγής ενέργειας παλιώνει σιγά σιγά· τονίζει ότι η κοινωνία θα αναμένει να βελτιστοποιηθεί το κόστος της διατήρησης της υπάρχουσας υποδομής και της ανάπτυξης νέας μέσω συμπράξεων δημοσίου-ιδιωτικού τομέα και της επινόησης καινοτόμων χρηματοδοτικών μέσων· υπογραμμίζει ότι πρέπει να καθορίζονται με ακρίβεια οι απαιτήσεις υποδομής και να αποφεύγονται οι δεσμεύσεις για πλεονάζουσα ικανότητα λαμβάνοντας πλήρως υπόψη το δυναμικό αποδοτικών ως προς το κόστος μέτρων ενεργειακής απόδοσης·

98.  τονίζει ότι η αποτελεσματική λειτουργία της αγοράς πρέπει να καλύπτει το μεγαλύτερο μέρος του κόστους των επενδύσεων για υποδομές, με βάση τις αρχές της δέουσας κατανομής του κόστους, της διαφάνειας, της μη διάκρισης και της σχέσης κόστους-αποδοτικότητας και σύμφωνα με την αρχή του «ο χρήστης πληρώνει'· ζητεί από την Επιτροπή να αξιολογήσει σε ποιες περιπτώσεις τα υφιστάμενα κανονιστικά κίνητρα είναι επαρκή για να στείλουν τα απαραίτητα μηνύματα στην αγορά, και τι συμπληρωματικά μέτρα χρειάζονται, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που βελτιώνουν τους κανόνες κατανομής του κόστους·

99.  είναι της άποψης ότι, όταν δεν υπάρχει κανονιστική εναλλακτική λύση και η αγορά από μόνη της δεν μπορεί να καλύψει τις απαιτούμενες επενδύσεις, μπορεί να χρειασθεί η χρηματοδότηση από την ΕΕ για χρηματοδοτηθούν κάποια περιορισμένα έργα ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος τα ειδικά χαρακτηριστικά των οποίων τα καθιστούν εμπορικά μη βιώσιμα, αλλά η ανάπτυξη των οποίων είναι αναγκαία για την επίτευξη των στόχων της ενεργειακής πολιτικής της ΕΕ· θεωρεί ότι η δημόσια χρηματοδότηση μπορεί να χρησιμοποιηθεί για να δώσει ώθηση στην ιδιωτική χρηματοδότηση με τη θέσπιση ενός καινοτόμου μείγματος χρηματοπιστωτικών μέσων, υπό την προϋπόθεση ότι δεν στρεβλώνει τον ανταγωνισμό·

100.  σημειώνει ότι το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης παρεμβαίνει μαζικά στην χρηματοδότηση των έργων ενεργειακών - και άλλων - υποδομών και επισημαίνει το σημαντικό ρόλο της πολιτικής συνοχής σε τοπικό και περιφερειακό επίπεδο για τη βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης και την επίτευξη των στόχων της ΕΕ για τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας·

101.  τονίζει ότι το Ταμείο Συνοχής και τα διαρθρωτικά ταμεία θα πρέπει να συνεχίσουν να διαδραματίζουν κεντρικό ρόλο στα έργα υποδομής της ΕΕ· θεωρεί ότι οιαδήποτε απόπειρα δημιουργίας νέων διαρθρωτικών ταμείων με κονδύλια της πολιτικής συνοχής θα οδηγήσει σε αποπροσανατολισμό·

102.  ζητεί από την Επιτροπή να διασφαλίσει ότι η χρηματοδότηση των επενδύσεων σε υποδομές διέπεται από τους κανόνες της αγοράς ώστε να αποτρέπονται στρεβλώσεις του ανταγωνισμού και η δημιουργία ψευδών κινήτρων επένδυσης και ώστε να αποφεύγονται αδικαιολόγητες διακυμάνσεις μεταξύ των κρατών μελών, υπό την προϋπόθεση, ωστόσο, ότι διασφαλίζεται επίσης το δημόσιο συμφέρον - ιδιαίτερα σε τοπικό και περιφερειακό επίπεδο καθώς και σε περιοχές με ιδιαίτερα γεωγραφικά χαρακτηριστικά όπως είναι τα νησιά, οι ορεινές και οι αραιοκατοικημένες περιοχές– μέσω περιορισμένων δημόσιων κονδυλίων, που πρέπει να καταλήγουν σε καινοτόμο συνδυασμό χρηματοπιστωτικών μέσων που ευνοεί τις ιδιωτικές επενδύσεις·

103.  θεωρεί ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση θα πρέπει να χρηματοδοτεί σχέδια που είναι μη ελκυστικά από εμπορική σκοπιά και τα οποία δεν καταφέρνουν να προσελκύσουν ιδιωτικούς επενδυτές αλλά έχουν μεγάλη σημασία για τη διασύνδεση απομονωμένων περιφερειών της ΕΕ με τα ευρωπαϊκά δίκτυα ηλεκτρικού ρεύματος και φυσικού αερίου, ως αναπόσπαστο τμήμα της δημιουργίας μιας ενοποιημένης αγοράς ενέργειας στην Ευρωπαϊκή Ένωση·

104.  καλεί την Επιτροπή να παράσχει τη δυνατότητα δημόσιας χρηματοδότησης μόνο σε κράτη-μέλη, τα οποία έχουν υλοποιήσει πλήρως την υπάρχουσα νομοθεσία της ΕΕ και την εφαρμόζουν σωστά, συμπεριλαμβανομένων των διατάξεων ρύθμισης που καθορίστηκαν από το 3ο πακέτο για την εσωτερική αγορά·

105.  καλεί την Επιτροπή να εξετάσει εκ νέου τους κανόνες περί κρατικών ενισχύσεων όσον αφορά την ενεργειακή υποδομή και, αν απαιτείται, να υποβάλει προτάσεις για την τροποποίηση των εν λόγω κανόνων, με σκοπό να επιτρέπεται στα κράτη μέλη να ενθαρρύνουν τον εκσυγχρονισμό της υποδομής· ταυτόχρονα καλεί την Επιτροπή να εκδώσει νέο έγγραφο προσανατολισμών με αντικείμενο τη δημόσια χρηματοδότηση της ενεργειακής υποδομής· τονίζει ότι το εν λόγω έγγραφο πρέπει να αναπτυχθεί από κοινού από τις ΓΔ Ενέργειας, ΓΔ Ανταγωνισμού και ΓΔ Περιφερειακής Ανάπτυξης με σκοπό να αποκλεισθεί οιαδήποτε ανακολουθία σε σχέση με τους κανόνες της Επιτροπής·

106.  ζητεί, με βάση τους στρατηγικούς στόχους, να λαμβάνεται υπόψη η γεωγραφική αρχή στην περίπτωση μελλοντικών ενεργειακών επιδοτήσεων στους τομείς της υποδομής και της Ε&Α· επιμένει επιπλέον ότι οι ανεπτυγμένες περιφέρειες θα πρέπει να λαμβάνουν πρόσθετες επιδοτήσεις Ε&Α μόνο αν η δραστηριότητα αφορά λιγότερο ανεπτυγμένες περιφέρειες·

107.  τονίζει ότι η ύπαρξη σταθερού, προβλέψιμου και κατάλληλου ρυθμιστικού πλαισίου, συμπεριλαμβανομένου του κατάλληλου βαθμού απόδοσης και κινήτρων για νέα υποδομή, είναι ζωτική για την προώθηση των επενδύσεων τόσο στη μεταφορά όσο και στη διανομή της ενέργειας· τονίζει ότι οι ρυθμιστικές αρχές πρέπει να προωθούν την εφαρμογή νέων τεχνολογιών μέσω δημιουργίας κινήτρων στην αγορά και πρότυπων έργων·

108.  θεωρεί ότι η ιδιωτική χρηματοδότηση μπορεί να διευκολύνει την έγκαιρη κατασκευή των απαιτούμενων ενεργειακών υποδομών, καθώς η πρόκληση της υποδομής είναι τόσο μεγάλη σε μέγεθος που τα ιδιωτικά μέσα πρέπει να απελευθερωθούν με ορθό τρόπο· θεωρεί ότι αφού οι ιδιωτικοί επενδυτές αποδέχονται την πρόκληση της υποδομής, η Επιτροπή θα πρέπει να θεσπίσει σαφείς προσανατολισμούς για τη συμμετοχή των φορέων της αγοράς και των ιδιωτικών επενδυτών στις λεγόμενες «εμπορικές γραμμές'· πιστεύει ότι οι προβληματισμοί σχετικά με τις επιπτώσεις στη λειτουργία της αγοράς μπορούν να ξεπεραστούν αν οι εμπορικές γραμμές υποχρεωθούν να παραδώσουν το πλήρες δυναμικό τους στην αγορά·

109.  τονίζει ότι πρέπει να γίνεται η πληρέστερη δυνατή χρήση των εργαλείων που βασίζονται στην αγορά, μεταξύ άλλων βελτίωση των κανόνων κατανομής του κόστους, ομόλογα για σχέδια έργων, χρήση ανανεώσιμων κεφαλαίων, μετοχικών αμοιβαίων κεφαλαίων ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, εγγυήσεων δανείων, των μηχανισμών χρηματοδότησης με επιμερισμό των κινδύνων, των κινήτρων για χρηματοδότηση συμπράξεων δημοσίου-ιδιωτικού τομέα, των συμπράξεων με την ΕΤΕ – βελτιώνοντας την ικανότητα παρέμβασης και τους διαθέσιμους πόρους – και της χρήσης εσόδων του συστήματος εμπορίας εκπομπών, σύμφωνα με τους ενεργειακούς και κλιματικούς στόχους της ΕΕ, καθώς και να εξερευνώνται στον αναγκαίο βαθμό τα καινοτόμα μέσα χρηματοδότησης· καλεί την Επιτροπή να λάβει υπόψη τις οικονομικές δυνατότητες και τις συνθήκες της αγοράς των λιγότερο ανεπτυγμένων κρατών μελών·

110.  υπογραμμίζει τη σημασία στενότερης και αποτελεσματικότερης συνεργασίας με τον ιδιωτικό τομέα και τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα, ειδικά με την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων και την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Ανασυγκρότησης και Ανάπτυξης, για την προώθηση της απαραίτητης χρηματοδότησης, ιδιαίτερα για διασυνοριακά έργα με προτεραιότητα· καλεί την Επιτροπή να αναζητήσει άλλα καινοτόμα χρηματοδοτικά μέσα και να προωθήσει την υλοποίηση δημόσιων-ιδιωτικών συμπράξεων, για τις οποίες οι τοπικές, περιφερειακές και εθνικές αρχές θα παρέχουν κίνητρα και το απαραίτητο νομοθετικό πλαίσιο καθώς και μέτρα στήριξης· τονίζει, στο πλαίσιο αυτό, την ανάγκη να αναπτυχθεί τεχνική βοήθεια και χρηματοοικονομική τεχνική σε επίπεδο τοπικών και περιφερειακών αρχών με σκοπό την υποστήριξη των τοπικών παραγόντων στην ανάπτυξη έργων ενεργειακής απόδοσης, για παράδειγμα με χρήση του μηχανισμού τεχνικής βοήθειας ELENA της ΕΤΕπ. και με την αξιοποίηση της πείρας των εταιρειών παροχής ενεργειακών υπηρεσιών (ESCO) όσον αφορά την υποδομή ενεργειακής απόδοσης·

111.  υποστηρίζει την ιδέα έκδοσης κοινών ευρωπαϊκών ομολόγων εκτέλεσης έργων με σκοπό τη χρηματοδότηση των σημαντικών αναγκών της Ευρώπης σε υποδομές και των διαρθρωτικών έργων στο πλαίσιο της ατζέντας ΕΕ 2020, συμπεριλαμβανομένης της νέας στρατηγικής για την ανάπτυξη της ενεργειακής υποδομής· θεωρεί ότι με τα ομόλογα εκτέλεσης έργων της ΕΕ θα εξασφαλιστούν οι απαιτούμενες επενδύσεις και θα δημιουργηθεί επαρκής εμπιστοσύνη για να μπορέσουν τα μεγάλα επενδυτικά έργα να προσελκύσουν την ενίσχυση που χρειάζονται και, επομένως, να εξελιχθούν σε σημαντικό μηχανισμό με τη μέγιστη επιρροής στη δημόσια υποστήριξη· επισημαίνει ότι, για να εισέλθει η Ευρώπη σε μια τροχιά αειφορίας, αυτά τα έργα πρέπει επίσης να συμβάλουν στην οικολογική μεταμόρφωση της οικονομίας των χωρών μας·

112.  θεωρεί ειδικότερα ότι τα ομόλογα εκτέλεσης έργων της ΕΕ μπορούν να αποτελέσουν βασικό χρηματοδοτικό μέσο για τις απαιτούμενες επενδύσεις ενεργειακής υποδομής στην Ευρώπη, βοηθώντας τις ιδιωτικές επιχειρήσεις σχεδίων να προσελκύσουν κονδύλια κεφαλαιαγορών από επενδυτές· καλεί την Επιτροπή να υποβάλει σύντομα νομοθετική πρόταση σχετικά με τα ομόλογα εκτέλεσης έργων της ΕΕ·

113.  τονίζει πόσο σημαντικό είναι να αναπτυχθεί μια κοινή μεθοδολογία από τις ρυθμιστικές αρχές όσον αφορά την κατανομή κόστους σε διασυνοριακά έργα υποδομής, καθώς τέτοιου είδους κίνητρα για την υποδομή δικτύων χαρακτηρίζονται από υψηλό αριθμό αποτυχιών στην αγορά, κυρίως λόγω του φυσικού μονοπωλίου και της έλλειψης ανταγωνισμού·

114.  τονίζει τη σημασία των διαφανών, αναλογικών, έντιμων και άνευ διακρίσεων τιμολογίων προκειμένου να διασφαλισθεί η δέουσα κατανομή του κόστους για επενδύσεις σε υποδομή διασυνοριακής και εσωτερικής μετάδοσης που συμβάλλουν σημαντικά στην επίτευξη των στόχων πολιτικής της ΕΕ, δίκαιων τιμών για τους καταναλωτές και μεγαλύτερης ανταγωνιστικότητας· προτρέπει τα κράτη μέλη να απέχουν από την εφαρμογή υπερβολικά χαμηλών ρυθμιζόμενων τιμολογίων· χαιρετίζει την πρόταση της Επιτροπής σχετικά με κανονισμό για την ακεραιότητα και τη διαφάνεια στην ενεργειακή αγορά (REMIT)·

115.  υπενθυμίζει ότι η τρίτη δέσμη ενεργειακών μέτρων υποχρεώνει τις ρυθμιστικές αρχές να καθορίζουν τα τιμολόγια όχι μόνο με γνώμονα την αποτίμηση των επενδύσεων σε σχέση με τα οφέλη στο εκάστοτε κράτος μέλος, αλλά και σε σχέση με τα οφέλη σε επίπεδο ΕΕ· προτρέπει τον Οργανισμό Συνεργασίας των Ρυθμιστικών Αρχών Ενεργείας να εξασφαλίσει ότι τα μέλη του τηρούν την εν λόγω υποχρέωση· καλεί την Επιτροπή να αξιολογήσει περαιτέρω, όπου το κόστος και τα οφέλη δεν μπορούν να αποδοθούν με δίκαιο τρόπο μέσω της τιμολόγησης, κατά πόσο κάποιοι αντισταθμιστικοί μηχανισμοί βασιζόμενοι σε αντικειμενική διαφάνεια θα μπορούσαν να αποδειχθούν χρήσιμοι σε σχέση με την έγκριση διασυνοριακών έργων ή σχετικών εσωτερικών έργων που απαιτούνται για την επίτευξη των ενεργειακών στόχων της ΕΕ·

116.  υπογραμμίζει τη σημασία της αύξησης της ικανότητας διασύνδεσης των ενεργειακών δικτύων σε διασυνοριακό επίπεδο και επισημαίνει τη σημασία παροχής των αναγκαίων χρηματοδοτήσεων για την επίτευξη των στόχων που έχουν τεθεί, συμπεριλαμβανομένης της εδαφικής συνοχής·

117.  καλεί τη θέσπιση βελτιωμένων χρηματοδοτικών μέσων σε ευρωπαϊκή κλίμακα για τη στήριξη των προσπαθειών των τοπικών αυτοδιοικήσεων στον τομέα των επενδύσεων στην αειφόρο παραγωγή ενέργειας·

118.  επικροτεί την πρωτοβουλία της Επιτροπής να υποβάλει το 2011 πρόταση για την εξέταση του θέματος της κατανομής του κόστους των τεχνολογικά πολύπλοκων ή διασυνοριακών σχεδίων καθώς αυτό θεωρείται ένα από τα κύρια εμπόδια για την ανάπτυξη της διασυνοριακής υποδομής·

119.  θεωρεί σημαντικό να αποδοθεί περισσότερη προσοχή στο μέλλον στην αντιμετώπιση των χρηματοοικονομικών εγγυήσεων των επενδύσεων και στην ανάπτυξη του προβλεπόμενου χρηματοοικονομικού πλαισίου σε σχέση με τον προγραμματισμό της περιόδου προϋπολογισμού 2014-2020·

Άλλα θέματα υποδομής

120.  θεωρεί ότι όλοι οι εξωτερικοί αγωγοί και τα λοιπά ενεργειακά δίκτυα που εισέρχονται στην επικράτεια της Ευρωπαϊκής Ένωσης θα πρέπει να διέπονται από διαφανείς διακυβερνητικές συμφωνίες και να υπόκεινται σε κανόνες εσωτερικής αγοράς, συμπεριλαμβανομένων των κανόνων σχετικά με την πρόσβαση τρίτων, σε διατάξεις περί προορισμού, στην επίβλεψη της κατανομής και της διαχείρισης σημείων συμφόρησης, στη διάρκεια των συμβάσεων και στις ρήτρες πάγιας χρέωσης· καλεί την Επιτροπή να διασφαλίσει ότι οι υπάρχοντες και μελλοντικοί αγωγοί, όπως και οι εμπορικές συμφωνίες, τηρούν το ευρωπαϊκό ενεργειακό κεκτημένο, καθώς και να λάβει μέτρα εφόσον απαιτείται·

121.  καλεί την Επιτροπή να περιορίσει περαιτέρω τη χορήγηση εξαιρέσεων πρόσβασης σε τρίτους σχετικά με την ενεργειακή υποδομή και να εξετάσει εκ νέου τις περιπτώσεις ήδη χορηγηθείσας πρόσβασης με σκοπό να διαπιστωθεί αν εξακολουθούν να είναι αναγκαίες· επισημαίνει ότι η παροχή δημόσιας χρηματοδότησης ή υποστήριξης σχεδίων καταφεύγοντας σε μέσα όπως τα ομόλογα εκτέλεσης έργων της ΕΕ με την υποστήριξη της ΕΤΕ, κλπ., θα πρέπει να μειώσουν ή να εξαλείψουν την ανάγκη χορήγησης εξαιρέσεων πρόσβασης σε τρίτους·

o
o   o

122.  αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στο Συμβούλιο, στην Επιτροπή και στα κράτη μέλη.

(1) ΕΕ L 140 της 5.6.2009, σ. 16.
(2) ΕΕ L 211 της 14.8.2009.
(3) ΕΕ L 295 της 12.11.2010, σ. 1.
(4) ΕΕ L 262 της 22.9.2006, σ. 1.
(5) ΕΕ L 200 της 31.7.2009, σ. 31.
(6) ΕΕ C 81 E της 15.3.2011, σ. 107.
(7) ΕΕ L 211 της 14.8.2009, σ. 55.
(8) ΕΕ L 211 της 14.8.2009, σ. 94.
(9) Κείμενα που εγκρίθηκαν, P7_TA(2010)0441.
(10) Κείμενα που εγκρίθηκαν, P7_TA(2010)0485.
(11) Κείμενα που εγκρίθηκαν, P7_TA(2011)0068.
(12) Υπόθεση C-490/10: Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο κατά Συμβουλίου, όσον αφορά τον Κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 617/2010 σχετικά με την κοινοποίηση επενδυτικών σχεδίων σε ενεργειακή υποδομή.

Ανακοίνωση νομικού περιεχομένου - Πολιτική απορρήτου