Ευρετήριο 
 Προηγούμενο 
 Επόμενο 
 Πλήρες κείμενο 
Διαδικασία : 2013/2082(INI)
Διαδρομή στην ολομέλεια
Διαδρομή του εγγράφου : A7-0203/2013

Κείμενα που κατατέθηκαν :

A7-0203/2013

Συζήτηση :

PV 12/06/2013 - 17
CRE 12/06/2013 - 17

Ψηφοφορία :

PV 13/06/2013 - 7.8
CRE 13/06/2013 - 7.8
Αιτιολογήσεις ψήφου

Κείμενα που εγκρίθηκαν :

P7_TA(2013)0279

Κείμενα που εγκρίθηκαν
PDF 376kWORD 36k
Πέμπτη 13 Ιουνίου 2013 - Στρασβούργο
Προαγωγή και προστασία της ελευθερίας θρησκείας ή πεποιθήσεων
P7_TA(2013)0279A7-0203/2013

Σύσταση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου προς το Συμβούλιο της 13ης Ιουνίου 2013 σχετικά με το σχέδιο κατευθυντήριων γραμμών της ΕΕ για την προαγωγή και την προστασία της ελευθερίας θρησκευτικής συνείδησης ή πεποιθήσεων (2013/2082(INI))

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

–  έχοντας υπόψη την πρόταση σύστασης προς το Συμβούλιο της Laima Liucija Andrikienė, εξ ονόματος της Ομάδας PPE, σχετικά με το σχέδιο κατευθυντήριων γραμμών της ΕΕ για την προαγωγή και την προστασία της ελευθερίας της θρησκευτικής συνείδησης ή πεποίθησης (B7-0164/2013),

–  έχοντας υπόψη την Οικουμενική Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και τη Διακήρυξη των Ηνωμένων Εθνών για την εξάλειψη κάθε μορφής μισαλλοδοξίας και διακρίσεων που βασίζονται στη θρησκεία ή την πίστη,

–  έχοντας υπόψη το διεθνές σύμφωνο για τα ατομικά και πολιτικά δικαιώματα και το Γενικό Σχόλιο 22 της Επιτροπής των Ηνωμένων Εθνών για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα(1),

–  έχοντας υπόψη τον Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης,

–  έχοντας υπόψη τα συμπεράσματα του Συμβουλίου του 2009 και του 2011 για τη μισαλλοδοξία, τις διακρίσεις και τη βία με βάση τη θρησκεία ή τις πεποιθήσεις(2),

–  έχοντας υπόψη το στρατηγικό πλαίσιο της ΕΕ και το σχέδιο δράσης για τα ανθρώπινα δικαιώματα και τη δημοκρατία, που εγκρίθηκε από το Συμβούλιο στις 25 Ιουνίου 2012(3),

–  έχοντας υπόψη την κοινή ανακοίνωση της Επιτροπής προ το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο της 12ης Δεκεμβρίου 2011 Κοινή με τίτλο «Τα Ανθρώπινα Δικαιώματα και η Δημοκρατία στο Επίκεντρο της Εξωτερικής Δράσης της ΕΕ – Προς μια αποτελεσματικότερη προσέγγιση» (COM(2011)0886),

–  έχοντας υπόψη τη σύστασή του προς το Συμβούλιο της 13ης Ιουνίου 2012 σχετικά με τον διορισμό Ειδικού Εντεταλμένου της ΕΕ για τα ανθρώπινα δικαιώματα(4) και την απόφαση 2012/440/ΚΕΠΠΑ του Συμβουλίου, της 25ης Ιουλίου 2012, για τον διορισμό ειδικού εντεταλμένου της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τα ανθρώπινα δικαιώματα(5),

–  έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 13ης Δεκεμβρίου 2012 σχετικά με την αναθεώρηση της στρατηγικής της ΕΕ για τα ανθρώπινα δικαιώματα(6),

–  έχοντας υπόψη τα ψηφίσματά του σχετικά με τις ετήσιες εκθέσεις του για τα ανθρώπινα δικαιώματα και τη δημοκρατία ανά τον κόσμο και την πολιτική της Ευρωπαϊκής Ένωσης επί του θέματος(7),

–  έχοντας υπόψη το άρθρο 36 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση,

–  έχοντας υπόψη το σχέδιο κατευθυντήριων γραμμών της ΕΕ για την προαγωγή και προστασία της ελευθερίας θρησκευτικής συνείδησης ή πεποιθήσεων («κατευθυντήριες γραμμές»),

–  έχοντας υπόψη το άρθρο 121 παράγραφος 3 του Κανονισμού του,

–  έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής Εξωτερικών Υποθέσεων (A7-0203/2013),

Α.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, σύμφωνα με το άρθρο 21 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση, η δημοκρατία, το κράτος δικαίου, η οικουμενικότητα και ο αδιαίρετος χαρακτήρας των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των θεμελιωδών ελευθεριών, ο σεβασμός της ανθρώπινης αξιοπρέπειας, οι αρχές της ισότητας και της αλληλεγγύης και ο σεβασμός των αρχών του Καταστατικού Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών και του διεθνούς δικαίου αποτελούν τις κατευθυντήριες αρχές για όλες τις εξωτερικές δράσεις της ΕΕ·

Β.  λαμβάνοντας υπόψη ότι το δικαίωμα στην ελευθερία θρησκευτικής συνείδησης ή πεποιθήσεων, συμπεριλαμβανομένων των θεϊστικών, αγνωστικιστικών και αθεϊστικών πεποιθήσεων, το δικαίωμα του ατόμου να μην πιστεύει και το δικαίωμα του ατόμου να αλλάξει θρησκεία ή πεποιθήσεις αποτελούν πανανθρώπινα δικαιώματα και θεμελιώδεις ελευθερίες κάθε ανθρώπου που είναι αλληλένδετες με άλλα ανθρώπινα δικαιώματα και θεμελιώδεις ελευθερίες όπως κατοχυρώνονται στο άρθρο 18 της Οικουμενικής Διακήρυξης για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα καθώς και στην Ευρωπαϊκή Σύμβαση των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου·

Γ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο έχει ζητήσει κατ’ επανάληψη τη δημιουργία μιας φιλόδοξης δέσμης εργαλείων για την προαγωγή του δικαιώματος της ελευθερίας θρησκευτικής συνείδησης ή πεποιθήσεων στο πλαίσιο της εξωτερικής πολιτικής της ΕΕ·

Δ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο έχει εκφράσει επ’ αυτού την ικανοποίησή του για τη δέσμευση της ΕΕ υπέρ της εκπόνησης κατευθυντήριων γραμμών σχετικά με την ελευθερία θρησκευτικής συνείδησης ή πεποιθήσεων, σύμφωνα με το σχέδιο δράσης της ΕΕ για τα ανθρώπινα δικαιώματα και τη δημοκρατία, και έχει επίσης τονίσει την ανάγκη συμμετοχής του Κοινοβουλίου και των οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών στη διαμόρφωση των εν λόγω κατευθυντήριων γραμμών·

Ε.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, σύμφωνα με τα πρότυπα του διεθνούς δικαίου, όλα τα κράτη έχουν την υποχρέωση να παρέχουν αποτελεσματική προστασία σε όλους τους πολίτες τους και σε όλα τα άλλα άτομα που υπάγονται στη δικαιοδοσία τους· λαμβάνοντας υπόψη ότι οι διώξεις κατά ατόμων και των οικογενειών τους, κοινοτήτων, τόπων λατρείας και ιδρυμάτων, λόγω των συγκεκριμένων θρησκευτικών πεποιθήσεών τους, των πιστεύω τους ή οποιασδήποτε νόμιμης δημόσιας έκφρασης του θρησκεύματος ή των πεποιθήσεών τους, είναι ευρέως διαδεδομένες σε ορισμένες περιοχές του κόσμου· λαμβάνοντας υπόψη ότι οι διακρίσεις λόγω θρησκευτικής συνείδησης ή πεποιθήσεων εξακολουθούν να υφίστανται σε όλες τις περιοχές του κόσμου, συμπεριλαμβανομένης της Ευρώπης και των γειτονικών της χωρών, και ότι εξακολουθούν να μην αναγνωρίζονται τα ανθρώπινα δικαιώματα των ατόμων που ανήκουν σε συγκεκριμένες θρησκευτικές κοινότητες, συμπεριλαμβανομένων των θρησκευτικών μειονοτήτων και των μη πιστών, υφίστανται τακτικά διακρίσεις, συλλαμβάνονται και καταδικάζονται και σε πολλές χώρες ορισμένες φορές εκτελούνται λόγω της θρησκευτικής τους συνείδησης ή των πεποιθήσεών τους·

1.  απευθύνει προς το Συμβούλιο τις ακόλουθες συστάσεις:

Έναυσμα για την ανάληψη της δράσης

α)  Η προαγωγή του δικαιώματος στην ελευθερία θρησκευτικής συνείδησης ή πεποιθήσεων και η πρόληψη της παραβίασής του πρέπει να αποτελούν προτεραιότητα στις εξωτερικές πολιτικές της ΕΕ·

β)  Η βία, οι διώξεις και οι διακρίσεις κατά ατόμων που ανήκουν σε θρησκευτικές κοινότητες και μειονότητες, ή κατά ατόμων που δεν έχουν θρησκευτικές πεποιθήσεις εξακολουθούν να υφίσταται σε πολλά μέρη του κόσμου· η έλλειψη θρησκευτικής ανοχής και διάθεσης για ανοιχτό διάλογο καθώς και η απουσία οικουμενικής συνύπαρξης συχνά οδηγούν σε πολιτική αναταραχή, περιστατικά βίας και ανοιχτές ένοπλες συγκρούσεις που απειλούν ανθρώπινες ζωές και υπονομεύουν την περιφερειακή σταθερότητα· η σαφής και άμεση καταδίκη από την Ευρωπαϊκή Ένωση όλων των μορφών βίας και διακρίσεων πρέπει να αποτελεί βασικό στοιχείο της πολιτικής της ΕΕ στον τομέα της ελευθερίας θρησκευτικής συνείδησης ή πεποιθήσεων· πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη προσοχή στη θέση όσων άλλαξαν θρησκεία ή πεποιθήσεις, καθώς στην πράξη υφίστανται συχνά σε πολλές χώρες κοινωνική πίεση, εκφοβισμό ή βία·

Σκοπός και πεδίο εφαρμογής

γ)  Ο σκοπός και το πεδίο εφαρμογής των κατευθυντήριων γραμμών της ΕΕ είναι η προαγωγή και προστασία της ελευθερίας θρησκευτικής συνείδησης ή πεποιθήσεων σε τρίτες χώρες, η ενσωμάτωση της ελευθερίας θρησκευτικής συνείδησης ή πεποιθήσεων σε όλες τις εξωτερικές δράσεις της ΕΕ και τις πολιτικές για τα ανθρώπινα δικαιώματα και η ανάπτυξη σαφών σημείων αναφοράς, κριτηρίων, προτύπων και πρακτικού προσανατολισμού, ώστε να ενισχυθεί η προαγωγή της ελευθερίας θρησκευτικής συνείδησης ή πεποιθήσεων στο πλαίσιο του έργου των υπαλλήλων των οργάνων της ΕΕ και των κρατών μελών, συμβάλλοντας κατά τον τρόπο αυτόν στην ενίσχυση της συνεκτικότητας, της αποτελεσματικότητας και της προβολής εκ μέρους της ΕΕ στις εξωτερικές της σχέσεις·

Ορισμοί

δ)  Για την επιτυχή εφαρμογή τους, οι κατευθυντήριες γραμμές είναι απαραίτητο να παρέχουν σαφήνεια στους χρησιμοποιούμενους ορισμούς και κατάλληλη και πλήρη προστασία του δικαιώματος στην ελευθερία θρησκευτικής συνείδησης ή πεποιθήσεων, σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο, στις ιδιωτικές και δημόσιες εκφάνσεις του, καθώς και στις ατομικές, συλλογικές και θεσμικές διαστάσεις του, συμπεριλαμβανομένου του δικαιώματος του ατόμου να πιστεύει ή να μην πιστεύει, του δικαιώματος αλλαγής θρησκείας ή πεποιθήσεων, της ελευθερίας έκφρασης, της ελευθερίας του συνέρχεσθαι και της ελευθερίας του συνεταιρίζεσθαι, καθώς και του δικαιώματος των γονέων να εκπαιδεύουν τα παιδιά τους σύμφωνα με τις ηθικές, θρησκευτικές ή μη θρησκευτικές, πεποιθήσεις τους· απαιτούνται επίσης σαφείς ορισμοί και πλήρης προστασία όσον αφορά την αναγνώριση της νομικής προσωπικότητας ιδρυμάτων που βασίζονται στη θρησκεία ή τις πεποιθήσεις και τον σεβασμό της αυτονομίας τους, το δικαίωμα στην αντίρρηση συνείδησης, το δικαίωμα ασύλου, το δικαίωμα τήρησης αργιών και εορτασμού θρησκευτικών εορτών και τέλεσης τελετών σύμφωνα με τις επιταγές της θρησκείας ή των πεποιθήσεων του ατόμου, καθώς και το θεμελιώδες δικαίωμα της προστασίας της ιδιοκτησίας·

Επιχειρησιακές κατευθυντήριες γραμμές

ε)  Οι κατευθυντήριες γραμμές πρέπει να βασίζονται στο διεθνές δίκαιο και τις συνθήκες που έχουν αναγνωρισθεί και κυρωθεί από τη διεθνή κοινότητα·

Αναλογικότητα

στ)  Όπως καταδεικνύει το σχέδιο κατευθυντήριων γραμμών, σύμφωνα με τις αρχές που είναι αποδεκτές από τη διεθνή κοινότητα, η ελευθερία από τον εξαναγκασμό σε άσκηση ή ενστερνισμό θρησκείας ή πεποιθήσεων και η ελευθερία των γονέων και κηδεμόνων να εξασφαλίζουν τη θρησκευτική και ηθική εκπαίδευση δεν είναι δυνατόν να περιορίζονται. Οποιαδήποτε άλλη εκδήλωση του δικαιώματος της ελευθερίας θρησκευτικής συνείδησης ή πεποιθήσεων μπορεί να υπόκειται μόνο σε «περιορισμούς που προβλέπονται από τον νόμο και είναι αναγκαίοι για την προστασία της δημόσιας ασφάλειας, τάξης, υγείας ή ηθών ή των θεμελιωδών δικαιωμάτων και ελευθεριών των άλλων»(8)· ταυτόχρονα, οι περιορισμοί πρέπει να ερμηνεύονται αυστηρά, να σχετίζονται άμεσα και να είναι ανάλογοι προς τα προστατευόμενα δικαιώματα τρίτων, ενώ πρέπει να επιτυγχάνεται η σωστή ισορροπία· ως εκ τούτου, στις κατευθυντήριες γραμμές πρέπει να τονίζεται το κριτήριο της αναλογικότητας·

Ελευθερία έκφρασης

ζ)  Παρότι η ελευθερία θρησκευτικής συνείδησης ή πεποιθήσεων και η ελευθερία έκφρασης αποτελούν αλληλοενισχυόμενα δικαιώματα, στις περιπτώσεις που γίνεται επίκληση του ενός δικαιώματος έναντι του άλλου, η ΕΕ πρέπει επίσης να λάβει υπόψη ότι τα σύγχρονα μέσα ενημέρωσης επιτρέπουν μεγαλύτερο βαθμό διασύνδεσης μεταξύ πολιτισμών και θρησκειών· Ως εκ τούτου, πρέπει να ληφθούν μέτρα για την πρόληψη της διαπολιτισμικής βίας ως αντίδραση σε πράξεις στο πλαίσιο της ελευθερίας έκφρασης που σχετίζονται με επικρίσεις και ειδικότερα με γελοιοποίηση ή εμπαιγμό· στο πλαίσιο αυτό, η ΕΕ θα πρέπει να συμβάλλει στο μετριασμό αυτών των εντάσεων, παραδείγματος χάριν, μέσω της προώθησης της αμοιβαίας κατανόησης και του διαλόγου, και να καταδικάζει απερίφραστα κάθε πράξη βίας που διαπράττεται ως αντίδραση σε τέτοιες ρητορικές και να αντιτάσσεται σθεναρά σε οποιαδήποτε προσπάθεια ποινικοποίησης της ελευθερίας του λόγου όσον αφορά θρησκευτικά ζητήματα, όπως είναι οι νόμοι περί βλασφημίας·

Συλλογική διάσταση της ελευθερίας της θρησκευτικής συνείδησης ή πεποίθησης

η)  Στις κατευθυντήριες γραμμές πρέπει να τονίζεται ότι αναπόσπαστο μέρος της ελευθερίας θρησκευτικής συνείδησης ή πεποιθήσεων αποτελεί το δικαίωμα κάθε ατόμου να εκδηλώνει την εν λόγω ελευθερία μόνο του ή από κοινού με άλλους· το δικαίωμα αυτό περιλαμβάνει:

   την ελευθερία της λατρείας ή του συνέρχεσθαι σε σχέση με θρησκεία ή πεποίθηση, και τη δημιουργία και διατήρηση τόπων και θρησκευτικών χώρων για τους σκοπούς αυτούς,
   την ελευθερία της μη συμμετοχής σε τυχόν θρησκευτικές δραστηριότητες ή εκδηλώσεις,
   την ελευθερία σύστασης και διατήρησης κατάλληλων θρησκευτικών, εκπαιδευτικών, υγειονομικών, κοινωνικών, φιλανθρωπικών ή ανθρωπιστικών ιδρυμάτων και ιδρυμάτων μέσων ενημέρωσης,
   την ελευθερία αναζήτησης και αποδοχής εθελοντικής χρηματοδότησης και λοιπών μορφών συνεισφορών από άτομα και ιδρύματα,
   την ελευθερία εκπαίδευσης, διορισμού, εκλογής ή ανάδειξης με διαδοχή κατάλληλων ηγετών, όπως υπαγορεύεται από τις απαιτήσεις και τα πρότυπα οποιασδήποτε θρησκείας ή πεποίθησης,
   την ελευθερία καθιέρωσης και διατήρησης επικοινωνίας με άτομα και κοινότητες για θέματα θρησκείας ή πεποιθήσεων, σε εθνικό και διεθνές επίπεδο· επίσης, πρέπει να επισημαίνεται στις κατευθυντήριες γραμμές ότι το δικαίωμα του θρησκεύεσθαι από κοινού με άλλους, (στο πλαίσιο του οποίου «πρέπει πάντα να γίνονται σεβαστές οι ατομικές ελευθερίες»), δεν πρέπει να περιορίζεται αδικαιολόγητα σε επίσημα αναγνωρισμένους χώρους λατρείας, και ότι η ΕΕ πρέπει να καταδικάζει κάθε αδικαιολόγητο περιορισμό της ελευθερίας του συνέρχεσθαι· οι κατευθυντήριες γραμμές θα πρέπει να υπογραμμίζουν ότι τα κράτη έχουν την υποχρέωση να παραμένουν ουδέτερα και αμερόληπτα έναντι των θρησκευτικών ομάδων, μεταξύ άλλων και όσον αφορά τη συμβολική ή χρηματοδοτική στήριξη·
   θ) θεωρεί ότι ο κοσμικός χαρακτήρας, ο οποίος ορίζεται ως ο αυστηρός διαχωρισμός μεταξύ των θρησκευτικών και των πολιτικών αρχών, υποδηλώνει την απόρριψη κάθε θρησκευτικής παρέμβασης στη λειτουργία του κράτους και κάθε δημόσιας παρέμβασης σε θρησκευτικές υποθέσεις, εκτός από τις περιπτώσεις που αφορούν την τήρηση των κανόνων ασφαλείας και δημόσιας τάξης (συμπεριλαμβανομένου του σεβασμού της ελευθερίας των άλλων), και εγγυάται επίσης την ισότιμη ελευθερία συνείδησης για όλους, πιστούς, αγνωστικιστές ή άθεους·

Απαιτήσεις καταχώρισης

ι)  Η ΕΕ πρέπει να αναλαμβάνει δράση όταν οι απαιτήσεις καταχώρισης οργανώσεων που έχουν σχέση με τη θρησκεία ή τις πεποιθήσεις περιορίζουν αδικαιολόγητα την ελευθερία θρησκείας ή πεποιθήσεων. Η καταχώριση δεν πρέπει να νοείται ως προϋπόθεση για την απόλαυση του ανθρώπινου δικαιώματος στην ελευθερία θρησκευτικής συνείδησης ή πεποιθήσεων, καθώς το εν λόγω δικαίωμα δεν μπορεί να υπόκειται σε διοικητικές ή νομικές απαιτήσεις· η ΕΕ πρέπει να ζητήσει την κατάργηση οποιασδήποτε νομοθετικής διάταξης, όπως η υποχρεωτική καταχώριση του θρησκεύματος σε ληξιαρχικές πράξεις, εφόσον η εν λόγω διάταξη οδηγεί σε διακρίσεις εις βάρος ατόμων χωρίς θρησκευτικές πεποιθήσεις ή ατόμων που έχουν αλλάξει τη θρησκεία ή τις πεποιθήσεις τους·

Εκπαίδευση

ια)  Όπως αναγνωρίζεται από τα διεθνώς αποδεκτά πρότυπα, οι γονείς ή οι νόμιμοι κηδεμόνες ενός παιδιού έχουν την ελευθερία να διασφαλίζουν ότι τα παιδιά τους λαμβάνουν θρησκευτική και ηθική εκπαίδευση σύμφωνα με τις δικές τους πεποιθήσεις, και ότι το παιδί δεν υποχρεούται να λαμβάνει διδασκαλία σχετικά με τη θρησκεία ή τις πεποιθήσεις ενάντια στις επιθυμίες των γονέων ή των νόμιμων κηδεμόνων του, δεδομένου ότι κατευθυντήρια αρχή πρέπει να αποτελεί το υπέρτατο συμφέρον του παιδιού· το δικαίωμα των γονέων να εκπαιδεύουν τα παιδιά τους σύμφωνα με τις θρησκευτικές ή μη θρησκευτικές πεποιθήσεις τους περιλαμβάνει το δικαίωμά τους να αρνηθούν οποιαδήποτε αδικαιολόγητη παρέμβαση κρατικού ή μη κρατικού φορέα στην εκπαίδευση τους, η οποία αντιτίθεται στις θρησκευτικές ή μη θρησκευτικές πεποιθήσεις τους· οι κατευθυντήριες γραμμές πρέπει να τονίζουν αυτές τις πτυχές του δικαιώματος στην ελευθερία θρησκείας ή πεποιθήσεων, και πρέπει επίσης να εγγυώνται την εκκοσμίκευση της δημόσιας εκπαίδευσης, ενώ οι αντιπροσωπείες της ΕΕ καλούνται να λαμβάνουν τα κατάλληλα μέτρα σε περίπτωση παραβίασης της αρχής αυτής·

Οικογενειακό δίκαιο και κοινωνική νομοθεσία

ιβ)  Η ΕΕ πρέπει να επιδείξει ιδιαίτερη προσοχή στις διακρίσεις, στο οικογενειακό δίκαιο και στην κοινωνική νομοθεσία τρίτων χωρών, που βασίζονται στη θρησκεία ή τις πεποιθήσεις, ιδίως, αλλά όχι αποκλειστικά, στο πλαίσιο του δικαιώματος γάμου και του δικαιώματος επιμέλειας·

Το δικαίωμα στην αντίρρηση συνείδησης

ιγ)  Οι κατευθυντήριες γραμμές πρέπει να περιλαμβάνουν το δικαίωμα στην αντίρρηση συνείδησης στη στρατιωτική θητεία, ως νόμιμη άσκηση του δικαιώματος στην ελευθερία σκέψης, συνείδησης και θρησκείας· η ΕΕ πρέπει να καλέσει τα κράτη που εφαρμόζουν σύστημα υποχρεωτικής στρατιωτικής θητείας να παρέχουν τη δυνατότητα εναλλακτικής θητείας σε μη μάχιμη θέση ή μη στρατιωτικής θητείας, κοινωφελούς και όχι τιμωρητικού χαρακτήρα, και να μην επιβάλλουν ποινές φυλάκισης ή άλλες ποινές στους αντιρρησίες συνείδησης για την μη εκτέλεση της στρατιωτικής θητείας·

Άσυλο

ιδ)  Η ΕΕ πρέπει να ενθαρρύνει τις τρίτες χώρες να δέχονται πρόσφυγες που διώκονται λόγω θρησκευτικής συνείδησης ή πεποιθήσεων και να τους παρέχει προστασία υπό μορφήν ασύλου, ιδίως σε περιπτώσεις όπου οι πρόσφυγες απειλούνται με θάνατο ή βία. Τα κράτη μέλη της ΕΕ πρέπει να εντείνουν τις προσπάθειές τους στον τομέα της υποδοχής προσφύγων που διώκονται λόγω θρησκευτικής συνείδησης ή πεποιθήσεων·

Υποστήριξη και συμμετοχή της κοινωνίας των πολιτών

ιε)  Η υποστήριξη και η συστράτευση με ευρύ φάσμα οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών, περιλαμβανομένων οργανώσεων για τα ανθρώπινα δικαιώματα και ομάδων που βασίζονται στη θρησκεία ή τις πεποιθήσεις, με την παράλληλη ανάπτυξη και εφαρμογή των κατευθυντήριων γραμμών, παίζει καθοριστικό ρόλο στην προαγωγή και την προστασία της ελευθερίας θρησκείας ή πεποιθήσεων και, κατά συνέπεια, οι πόλοι επαφής για τα ανθρώπινα δικαιώματα στις αντιπροσωπείες της ΕΕ πρέπει να διατηρούν τακτική επικοινωνία με τις εν λόγω οργανώσεις, προκειμένου να είναι σε θέση να εντοπίζουν το συντομότερο δυνατόν τα προβλήματα που ανακύπτουν στον τομέα της ελευθερίας θρησκευτικής συνείδησης ή πεποιθήσεων στις οικείες χώρες·

Παρακολούθηση και αξιολόγηση

ιστ)  Η ορθή και συνεχής παρακολούθηση και αξιολόγηση της κατάστασης στον τομέα της ελευθερίας θρησκείας ή πεποιθήσεων στον κόσμο πρέπει να διασφαλίζεται από την Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Εξωτερικής Δράσης, υπό την ευθύνη της Ύπατης Εκπροσώπου της Ένωσης για Θέματα Εξωτερικής Πολιτικής και Πολιτικής Ασφαλείας, ενώ πρέπει να συνεχίσει να υπάρχει ενότητα για το εν λόγω θέμα στην ετήσια έκθεση της ΕΕ για τα ανθρώπινα δικαιώματα στον κόσμο, η οποία θα συμπεριλαμβάνει συστάσεις για βελτίωση· η παρακολούθηση της κατάστασης στον τομέα της ελευθερίας θρησκευτικής συνείδησης ή πεποιθήσεων πρέπει να αποτελεί ένα από τα βασικά θέματα μεταξύ άλλων ανθρωπίνων δικαιωμάτων και θεμελιωδών ελευθεριών στις σχέσεις της ΕΕ με τρίτες χώρες, ειδικά στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής πολιτικής γειτονίας· αυτό θα πρέπει να αντικατοπτρίζεται σε όλες τις συμφωνίες, καθώς και στα έγγραφα αξιολόγησης και αναφοράς· ο Ειδικός Εντεταλμένος της ΕΕ για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα πρέπει να επιδεικνύει ιδιαίτερη προσοχή στα ζητήματα που σχετίζονται με την προαγωγή και την προστασία της ελευθερίας θρησκείας ή πεποιθήσεων στο πλαίσιο όλων των δραστηριοτήτων του/της και να έχει προβεβλημένο ρόλο για την προώθηση αυτής της ελευθερίας μέσω των εξωτερικών σχέσεων της ΕΕ· πρέπει επίσης να είναι σε επαφή με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και τις αντίστοιχες επιτροπές του σχετικά με τομείς ενδιαφέροντος και για την πρόοδο που έχει επιτευχθεί, και να συνεργάζεται με σχετικές μη κυβερνητικές οργανώσεις·

ιζ)  Πρέπει να εγκριθεί ένα σύνολο μέσων για την παρακολούθηση, αξιολόγηση και υποστήριξη των κατευθυντήριων γραμμών της ΕΕ. Πρέπει να εστιάζει στα επιχειρησιακά εργαλεία προκειμένου να αντικατοπτρίζονται καλύτερα οι τομείς δράσης με προτεραιότητα που αναφέρονται στις κατευθυντήριες γραμμές και πρέπει, μεταξύ άλλων:

   να παρέχεται λεπτομερής κατάλογος ελέγχου με ανάλυση της κατάστασης για τον εντοπισμό και την παρακολούθηση της κατάστασης όσον αφορά το δικαίωμα της ελευθερίας της θρησκευτικής συνείδησης ή πεποίθησης στην αντίστοιχη χώρα προκειμένου να διαπιστωθεί η πρόοδος ή η οπισθοχώρηση·
   απαιτείται από τους Αρχηγούς Αποστολής της ΕΕ να υποβάλλουν τακτική αναφορά σχετικά με θέματα ελευθερίας θρησκείας ή πεποιθήσεων, με λεπτομερή αξιολόγηση της κατάστασης, καθώς και της ύπαρξης παραβιάσεων του δικαιώματος ελευθερίας θρησκευτικής συνείδησης ή πεποιθήσεων και καταπίεσης σε βάρος υπερασπιστών του ή άλλων ατόμων, εντοπίζοντας συγκεκριμένες περιπτώσεις προφανών παραβιάσεων του δικαιώματος της ελευθερίας θρησκευτικής συνείδησης ή πεποιθήσεων· οι αναφορές αυτές των Αρχηγών Αποστολής της ΕΕ πρέπει να τυποποιηθούν όσο το δυνατόν περισσότερο ούτως ώστε να μπορούν να συγκριθούν·
   να δίδεται έμφαση σε συγκεκριμένες δράσεις σε διεθνή φόρουμ, ή σε δραστηριότητες συνεργασίας στην ανάπτυξη που έχουν συμβάλει στην προστασία και προαγωγή του δικαιώματος ελευθερίας θρησκείας και πεποίθησης, συμπεριλαμβανόμενης της επιτυχούς διαχείρισης συγκεκριμένων περιπτώσεων (ατόμων, ομάδων, μειονοτήτων, οργάνων) διακρίσεων ή διώξεων λόγω θρησκευτικής συνείδησης ή πεποιθήσεων·
   υπενθυμίζει ότι η υποστήριξη που παρέχεται σε θύματα διακρίσεων ή διώξεων λόγω της θρησκευτικής τους συνείδησης ή των πεποιθήσεών τους μπορεί να έχει πολλές πτυχές, συμπεριλαμβανομένης και της πρόσκλησης των θυμάτων αυτών στα όργανα της ΕΕ να καταθέσουν την μαρτυρία τους για την κατάστασή τους·

Αυτό το σύνολο μέσων (εγκύκλιος) πρέπει να εκπονηθεί μετά από διαβουλεύσεις με τα ενδιαφερόμενα μέρη και να είναι έτοιμο πριν από το τέλος το 2013·
Χρησιμοποίηση των εξωτερικών χρηματοδοτικών μέσων

ιη)  Τα εξωτερικά χρηματοδοτικά μέσα της ΕΕ πρέπει να χρησιμοποιούνται ως κίνητρα αλλά και ως αποτρεπτικά μέσα (για παράδειγμα, δέσμευση κεφαλαίων) σε σχέση με την ελευθερία θρησκευτικής συνείδησης ή πεποιθήσεων σε συγκεκριμένη χώρα, καθώς τούτο αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της αξιολόγησης της συνολικής κατάστασης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην εν λόγω χώρα· στην περίπτωση σοβαρής επιδείνωσης της κατάστασης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, μεταξύ άλλων εκείνης της ελευθερίας θρησκευτικής συνείδησης ή πεποιθήσεων, η ΕΕ πρέπει να εφαρμόζει τις ρήτρες για τα ανθρώπινα δικαιώματα που υφίστανται στις εξωτερικές συμφωνίες της ΕΕ με την οικεία χώρα· η εφαρμογή των ρητρών για τα ανθρώπινα δικαιώματα στις εξωτερικές συμφωνίες της ΕΕ πρέπει να είναι δεσμευτική και να ενσωματώνεται συστηματικά σε όλες τις συμφωνίες της ΕΕ με τρίτες χώρες·

Δράση της ΕΕ σε πολυμερή φόρα

ιθ)  Η ΕΕ πρέπει να συνεχίσει την ανάληψη πρωτοβουλιών σε διάφορα πολυμερή φόρα προκειμένου να προάγει και να προστατεύει την ελευθερία θρησκευτικής συνείδησης ή πεποιθήσεων· κατά περίπτωση, και κατόπιν σχετικού αιτήματος, η ΕΕ πρέπει να συνδράμει τρίτες χώρες στην εκπόνηση νομοθεσίας για την προαγωγή και την προστασία της ελευθερίας θρησκευτικής συνείδησης ή πεποιθήσεων·

Αξιολόγηση

κ)  Σύμφωνα με το άρθρο 36 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο πρέπει να συμμετέχει στην αξιολόγηση της εφαρμογής των κατευθυντήριων γραμμών, η οποία πρέπει να διενεργείται το αργότερο τρία έτη μετά την έναρξη ισχύος των κατευθυντήριων γραμμών· η αξιολόγηση πρέπει να βασίζεται σε ανάλυση της ανταπόκρισης της ΕΕ σε συγκεκριμένες καταστάσεις που σχετίζονται με την παραβίαση της ελευθερίας θρησκευτικής συνείδησης ή πεποιθήσεων σε τρίτες χώρες· το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο πρέπει να ενημερώνεται τακτικά για τομείς ή εξελίξεις που προκαλούν ανησυχία, όπως αυτές αναφέρονται από τις αντιπροσωπείες της ΕΕ· οι αρμόδιες επιτροπές του θα πρέπει να λαμβάνουν αναλυτικές πληροφορίες·

2.  αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει την παρούσα σύσταση στο Συμβούλιο, στην Ύπατη Εκπρόσωπο της ΕΕ για Θέματα Εξωτερικής Πολιτικής και Πολιτικής Ασφάλειας και, για ενημέρωση, στην Επιτροπή.

(1) Το Γενικό Σχόλιο εγκρίθηκε από την Επιτροπή Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του ΟΗΕ δυνάμει του άρθρου 40 παράγραφος 4 του διεθνούς συμφώνου για τα ατομικά και πολιτικά δικαιώματα CCPR/C/21/Rev.1/Add.4, 27 Σεπτεμβρίου 1993.
(2) Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης της 24.11.2009 και της 21.2.2011.
(3) Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης 11855/12.
(4) Κείμενα που εγκρίθηκαν, P7_TA(2012)0250.
(5) ΕΕ L 200 της 27.7.2012, σ. 21.
(6) Κείμενα που εγκρίθηκαν, P7_TA(2012)0504.
(7) Κείμενα που εγκρίθηκαν, P7_TA(2010)0489, P7_TA(2012)0126, P7_TA(2012)0503.
(8) Δήλωση των ΗΕ για την απάλειψη κάθε μορφής δυσανεξίας και διακρίσεων λόγω θρησκείας ή πεποιθήσεων, άρθρο 1 παράγραφος 3, A/RES/36/55.

Ανακοίνωση νομικού περιεχομένου - Πολιτική απορρήτου