Indeks 
Teksty przyjęte
Wtorek, 10 maja 2016 r. - StrasburgWersja ostateczna
Niewyrażenie sprzeciwu wobec aktu delegowanego: przepisy przejściowe dotyczące niektórych przepisów unijnego kodeksu celnego w okresie, gdy nie działają jeszcze odpowiednie systemy teleinformatyczne
 Ochrona przed przywozem towarów subsydiowanych z krajów niebędących członkami UE ***I
 Ochrona przed przywozem produktów po cenach dumpingowych z krajów niebędących członkami UE ***I
 Umowa o partnerstwie w sprawie zrównoważonych połowów UE-Liberia ***
 Umowa o partnerstwie w sprawie połowów UE-Mauretania: uprawnienia do połowów i rekompensata finansowa ***
 Umowa z Koreą o współpracy w zakresie Globalnego Systemu Nawigacji Satelitarnej (GNSS) do celów cywilnych ***
 Nowe narzędzia rozwoju terytorialnego w polityce spójności na lata 2014–2020
 Statystyki w zakresie bilansu płatniczego, międzynarodowego handlu usługami i zagranicznych inwestycji bezpośrednich ***I
 Polityka spójności w regionach górskich UE

Niewyrażenie sprzeciwu wobec aktu delegowanego: przepisy przejściowe dotyczące niektórych przepisów unijnego kodeksu celnego w okresie, gdy nie działają jeszcze odpowiednie systemy teleinformatyczne
PDF 324kWORD 68k
Decyzja Parlamentu Europejskiego o niewyrażeniu sprzeciwu wobec rozporządzenia delegowanego Komisji z dnia 8 kwietnia 2016 r. w sprawie sprostowania rozporządzenia delegowanego (UE) 2016/341 uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 w odniesieniu do przepisów przejściowych dotyczących niektórych przepisów unijnego kodeksu celnego w okresie, gdy nie działają jeszcze odpowiednie systemy teleinformatyczne, i zmieniającego rozporządzenie delegowane Komisji (UE) 2015/2446 (C(2016)2002 – 2016/2656(DEA))
P8_TA(2016)0205B8-0515/2016

Parlament Europejski,

–  uwzględniając rozporządzenie delegowane Komisji (C(2016)2002),

–  uwzględniając pismo Komisji z dnia 11 marca 2016 r., w którym Komisja zwraca się do Parlamentu o oświadczenie, że nie wyraża on sprzeciwu wobec rozporządzenia delegowanego,

–  uwzględniając pismo Komisji Rynku Wewnętrznego i Ochrony Konsumentów z dnia 21 kwietnia 2016 r. skierowane do przewodniczącego Konferencji Przewodniczących Komisji,

–  uwzględniając art. 290 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiające unijny kodeks celny(1), w szczególności jego art. 278, 279 oraz art. 284 ust. 5,

–  uwzględniając zalecenie Komisji Rynku Wewnętrznego i Ochrony Konsumentów dotyczące decyzji,

–  uwzględniając art. 105 ust. 6 Regulaminu,

–  uwzględniając fakt, iż nie wyrażono żadnego sprzeciwu w terminie określonym w art. 105 ust. 6 tiret trzecie i czwarte Regulaminu, który to termin upłynął w dniu 28 kwietnia 2016 r.,

A.  mając na uwadze, że po przyjęciu rozporządzenia delegowanego (UE) 2016/341(2) wykryto, że w załączniku 12 w części dotyczącej uproszczeń pominięto błędnie niektóre formularze, co wywrze bardzo negatywny wpływ na organy celne i przedsiębiorców, jeżeli nie zostaną one dodane przed dniem 1 maja 2016 r., kiedy zaczną obowiązywać odpowiednie przepisy unijnego kodeksu celnego i jego przepisy wykonawcze;

B.  mając na uwadze, że w tym samym załączniku 12, również w części dotyczącej uproszczeń, wykryto pewne błędy w terminologii zastosowanej w formularzach, oraz mając na uwadze, że jeżeli błędy te nie zostaną poprawione, wpłyną na jasność prawa i współmierność do unijnego kodeksu celnego oraz jego przepisów wykonawczych;

C.  mając na uwadze, że należy zatem poprawić odpowiednio rozporządzenie delegowane (UE) 2016/341 i dodać do załącznika 12, w części dotyczącej uproszczeń, brakujące formularze oraz, w tej samej części tego załącznika, zastąpić istniejące formularze;

D.  mając na uwadze, że w celu zagwarantowania sprawnego funkcjonowania unii celnej oraz wykluczenia zakłóceń przepływów handlowych rozporządzenie delegowane musi zacząć obowiązywać od dnia 1 maja 2016 r.;

E.  mając na uwadze, że rozporządzenie delegowane może wejść w życie dopiero z chwilą upływu okresu kontroli przez Parlament i Radę, jeżeli ani Parlament, ani Rada nie wyrażą sprzeciwu lub jeżeli, przed upływem tego terminu zarówno Parlament, jak i Rada poinformują Komisję o niewyrażeniu sprzeciwu; mając na uwadze, że okres kontroli został określony zgodnie z art. 284 ust. 5 rozporządzenia (UE) nr 952/2013 na dwa miesiące od dnia powiadomienia, tj. do dnia 9 czerwca 2016 r. i może być przedłużony o dalsze dwa miesiące;

F.  mając jednak na uwadze, że ze względu na pilny charakter sprawy Komisja zwróciła się w dniu 11 marca 2016 r. o wcześniejsze potwierdzenie przez Parlament rozporządzenia delegowanego przed dniem 1 maja 2016 r.;

1.  oświadcza, że nie wyraża sprzeciwu wobec rozporządzenia delegowanego;

2.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej decyzji Radzie i Komisji.

(1) Dz.U. L 269 z 10.10.2013, s. 1.
(2)Rozporządzenie delegowane Komisji (UE) 2016/341 z dnia 17 grudnia 2015 r. uzupełniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 w odniesieniu do przepisów przejściowych dotyczących niektórych przepisów unijnego kodeksu celnego w okresie, gdy nie działają jeszcze odpowiednie systemy teleinformatyczne, i zmieniające rozporządzenie delegowane (UE) 2015/2446 (Dz.U. L 69 z 15.3.2016, s. 1).


Ochrona przed przywozem towarów subsydiowanych z krajów niebędących członkami UE ***I
PDF 397kWORD 79k
Rezolucja
Tekst
Rezolucja ustawodawcza Parlamentu Europejskiego z dnia 10 maja 2016 r. w sprawie wniosku dotyczącego rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie ochrony przed przywozem towarów subsydiowanych z krajów niebędących członkami Unii Europejskiej (tekst jednolity) (COM(2014)0660 – C8-0229/2014 – 2014/0305(COD))
P8_TA(2016)0206A8-0257/2015

(Zwykła procedura ustawodawcza – ujednolicenie)

Parlament Europejski,

–  uwzględniając wniosek Komisji przedłożony Parlamentowi Europejskiemu i Radzie (COM(2014)0660),

–  uwzględniając art. 294 ust. 2 oraz art. 207 ust. 2 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, zgodnie z którymi wniosek został przedstawiony Parlamentowi przez Komisję (C8-0229/2014),

–  uwzględniając art. 294 ust. 3 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

–  uwzględniając opinię Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego z dnia 10 grudnia 2014 r.(1),

–  uwzględniając Porozumienie międzyinstytucjonalne z dnia 20 grudnia 1994 r. w sprawie szybszej metody pracy nad urzędową kodyfikacją tekstów prawnych(2),

–  uwzględniając art. 103 i art. 59 Regulaminu,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Prawnej (A8-0257/2015),

A.  mając na uwadze opinię konsultacyjnej grupy roboczej służb prawnych Parlamentu Europejskiego, Rady i Komisji, zgodnie z którą przedmiotowy wniosek ogranicza się do zwykłego ujednolicenia istniejących tekstów, bez zmiany co do istoty;

1.  przyjmuje poniższe stanowisko w pierwszym czytaniu;

2.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania stanowiska Parlamentu Radzie i Komisji, a także parlamentom narodowym.

Stanowisko Parlamentu Europejskiego przyjęte w pierwszym czytaniu w dniu 10 maja 2016 r. w celu przyjęcia rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/... w sprawie ochrony przed przywozem towarów subsydiowanych z krajów niebędących członkami Unii Europejskiej (tekst jednolity)

(Jako że pomiędzy Parlamentem i Radą osiągnięte zostało porozumienie, stanowisko Parlamentu odpowiada ostatecznej wersji aktu prawnego, rozporządzenia (UE) 2016/1037.)

(1) Dz.U. C 230 z 14.7.2015, s. 129.
(2) Dz.U. C 102 z 4.4.1996, s. 2.


Ochrona przed przywozem produktów po cenach dumpingowych z krajów niebędących członkami UE ***I
PDF 395kWORD 63k
Rezolucja
Tekst
Rezolucja ustawodawcza Parlamentu Europejskiego z dnia 10 maja 2016 r. w sprawie wniosku dotyczącego rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie ochrony przed przywozem produktów po cenach dumpingowych z krajów niebędących członkami Unii Europejskiej (tekst ujednolicony) (COM(2014)0667 – C8-0232/2014 – 2014/0309(COD))
P8_TA(2016)0207A8-0256/2015

(Zwykła procedura ustawodawcza – ujednolicenie)

Parlament Europejski,

–  uwzględniając wniosek Komisji przedłożony Parlamentowi Europejskiemu i Radzie (COM(2014)0667),

–  uwzględniając art. 294 ust. 2 oraz art. 207 ust. 2 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, zgodnie z którymi wniosek został przedstawiony przez Komisję (C8‑0232/2014),

–  uwzględniając art. 294 ust. 3 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

–  uwzględniając Porozumienie międzyinstytucjonalne z dnia 20 grudnia 1994 r. w sprawie szybszej metody pracy nad urzędową kodyfikacją tekstów prawnych(1),

–  uwzględniając art. 103 i 59 Regulaminu,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Prawnej (A8-0256/2015),

A.  mając na uwadze opinię konsultacyjnej grupy roboczej służb prawnych Parlamentu Europejskiego, Rady i Komisji, zgodnie z którą przedmiotowy wniosek ogranicza się do zwykłego ujednolicenia istniejących tekstów, bez zmiany co do istoty;

1.  przyjmuje poniższe stanowisko w pierwszym czytaniu;

2.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania stanowiska Parlamentu Radzie i Komisji, a także parlamentom narodowym.

Stanowisko Parlamentu Europejskiego przyjęte w pierwszym czytaniu w dniu 10 maja 2016 r. w celu przyjęcia rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/... w sprawie ochrony przed przywozem produktów po cenach dumpingowych z krajów niebędących członkami Unii Europejskiej (tekst jednolity)

(Jako że pomiędzy Parlamentem i Radą osiągnięte zostało porozumienie, stanowisko Parlamentu odpowiada ostatecznej wersji aktu prawnego, rozporządzenia (UE) 2016/1036.)

(1) Dz.U. C 102 z 4.4.1996, s. 2.


Umowa o partnerstwie w sprawie zrównoważonych połowów UE-Liberia ***
PDF 313kWORD 60k
Rezolucja ustawodawcza Parlamentu Europejskiego z dnia 10 maja 2016 r. w sprawie projektu decyzji Rady w sprawie zawarcia, w imieniu Unii Europejskiej, Umowy o partnerstwie w sprawie zrównoważonych połowów między Unią Europejską a Republiką Liberii i Protokołu wykonawczego do tej Umowy (13015/2015 – C8-0402/2015 – 2015/0224(NLE))
P8_TA(2016)0208A8-0142/2016

(Zgoda)

Parlament Europejski,

–  uwzględniając projekt decyzji Rady (13015/2015),

–  uwzględniając projekt Umowy o partnerstwie w sprawie zrównoważonych połowów między Unią Europejską a Republiką Liberii (13014/2015),

–  uwzględniając wniosek o wyrażenie zgody przedstawiony przez Radę na mocy art. 43, art. 218 ust. 6 akapit drugi lit. a) i art. 218 ust. 7 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (C8-0402/2015),

–  uwzględniając art. 99 ust. 1 akapit pierwszy i trzeci oraz art. 99 ust. 2, jak również art. 108 ust. 7 Regulaminu,

–  uwzględniając zalecenie Komisji Rybołówstwa oraz opinie Komisji Rozwoju i Komisji Budżetowej (A8-0142/2016),

1.  wyraża zgodę na zawarcie umowy i protokołu do niej;

2.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania stanowiska Parlamentu Radzie i Komisji, jak również rządom i parlamentom państw członkowskich oraz Republiki Liberii.


Umowa o partnerstwie w sprawie połowów UE-Mauretania: uprawnienia do połowów i rekompensata finansowa ***
PDF 318kWORD 61k
Rezolucja ustawodawcza Parlamentu Europejskiego z dnia 10 maja 2016 r. w sprawie projektu decyzji Rady dotyczącej zawarcia w imieniu Unii Europejskiej Protokołu ustalającego na okres czterech lat uprawnienia do połowów i rekompensatę finansową przewidziane w Umowie partnerskiej w sprawie połowów między Wspólnotą Europejską a Islamską Republiką Mauretańską (12773/2015 – C8-0354/2015 – 2015/0229(NLE))
P8_TA(2016)0209A8-0147/2016

(Zgoda)

Parlament Europejski,

–  uwzględniając projekt decyzji Rady (12773/2015),

–  uwzględniając projekt Protokołu ustalającego na okres czterech lat uprawnienia do połowów i rekompensatę finansową przewidziane w Umowie partnerskiej w sprawie połowów między Wspólnotą Europejską a Islamską Republiką Mauretańską (12776/2015),

–  uwzględniając wniosek o wyrażenie zgody przedstawiony przez Radę na mocy art. 43, art. 218 ust. 6 akapit drugi lit. a) i art. 218 ust. 7 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (C8–0354/2015),

–  uwzględniając art. 99 ust. 1 akapit pierwszy i trzeci i art. 99 ust. 2, a także art. 108 ust. 7 Regulaminu,

–  uwzględniając zalecenie Komisji Rybołówstwa oraz opinie Komisji Rozwoju i Komisji Budżetowej (A8–0147/2016),

1.  wyraża zgodę na zawarcie Protokołu,

2.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania stanowiska Parlamentu Radzie i Komisji, jak również rządom i parlamentom państw członkowskich oraz Islamskiej Republiki Mauretańskiej.


Umowa z Koreą o współpracy w zakresie Globalnego Systemu Nawigacji Satelitarnej (GNSS) do celów cywilnych ***
PDF 316kWORD 61k
Rezolucja ustawodawcza Parlamentu Europejskiego z dnia 10 maja 2016 r. w sprawie projektu decyzji Rady w sprawie zawarcia Umowy o współpracy w zakresie Globalnego Systemu Nawigacji Satelitarnej (GNSS) do celów cywilnych pomiędzy Wspólnotą Europejską i jej państwami członkowskimi, z jednej strony, a Republiką Korei, z drugiej strony (05977/2016 – C8-0116/2016 – 2015/0265(NLE))
P8_TA(2016)0210A8-0065/2016

(Zgoda)

Parlament Europejski,

–  uwzględniając projekt decyzji Rady (05977/2016),

–  uwzględniając projekt Umowy o współpracy w zakresie Globalnego Systemu Nawigacji Satelitarnej (GNSS) do celów cywilnych pomiędzy Wspólnotą Europejską, z jednej strony, a Republiką Korei, z drugiej strony (11516/2006),

–  uwzględniając wniosek o wyrażenie zgody przedstawiony przez Radę na mocy art. 172 i art. 218 ust. 6 akapit drugi lit. a) Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (C8–0116/2016),

–  uwzględniając art. 99 ust. 1 akapit pierwszy i trzeci oraz art. 99 ust. 2, art. 108 ust. 7, a także art. 50 ust. 1 Regulaminu,

–  uwzględniając zalecenie Komisji Przemysłu, Badań Naukowych i Energii (A8-0065/2016),

1.  wyraża zgodę na zawarcie umowy;

2.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania stanowiska Parlamentu Radzie i Komisji, jak również rządom i parlamentom państw członkowskich oraz Republiki Korei.


Nowe narzędzia rozwoju terytorialnego w polityce spójności na lata 2014–2020
PDF 454kWORD 134k
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 10 maja 2016 r. w sprawie nowych narzędzi rozwoju terytorialnego w polityce spójności na lata 2014–2020: zintegrowane inwestycje terytorialne (ZIT) oraz rozwój lokalny kierowany przez społeczność (CLLD) (2015/2224(INI))
P8_TA(2016)0211A8-0032/2016

Parlament Europejski,

–  uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, a w szczególności jego tytuł XVIII,

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiające wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiające przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006(1) (zwane dalej „rozporządzeniem w sprawie wspólnych przepisów”),

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1301/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego i przepisów szczególnych dotyczących celu „Inwestycje na rzecz wzrostu i zatrudnienia” oraz w sprawie uchylenia rozporządzenia Rady (WE) nr 1080/2006(2),

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1305/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) i uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1698/2005(3),

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 508/2014 z dnia 15 maja 2014 r. w sprawie Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylające rozporządzenia Rady (WE) nr 2328/2003, (WE) nr 861/2006, (WE) nr 1198/2006 i (WE) nr 791/2007 oraz rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1255/2011(4),

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1299/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie przepisów szczegółowych dotyczących wsparcia z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach celu „Europejska współpraca terytorialna”(5),

–  uwzględniając „Agendę Terytorialną UE 2020”, uzgodnioną w dniu 19 maja 2011 r. w Gödöllő na nieformalnym posiedzeniu Rady ministrów odpowiedzialnych za planowanie przestrzenne i rozwój terytorialny,

–  uwzględniając opinię Komitetu Regionów z dnia 29 listopada 2012 r. pt. „Rozwój kierowany przez lokalną społeczność”(6),

–  uwzględniając opinię Komitetu Regionów z dnia 9 lipca 2015 r. pt. „Wynik negocjacji dotyczących umów partnerstwa oraz programów operacyjnych”(7),

–  uwzględniając opinię Komitetu Regionów z dnia 11 grudnia 2014 r. pt. „Rozwój lokalny kierowany przez społeczność (RLKS) jako narzędzie polityki spójności na lata 2014-2020 służące rozwojowi lokalnemu oraz rozwojowi obszarów wiejskich, miejskich i podmiejskich”(8),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 15 listopada 2011 r. w sprawie zmian demograficznych oraz ich konsekwencji dla przyszłej polityki spójności UE(9),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 15 stycznia 2013 r. w sprawie optymalizacji roli rozwoju terytorialnego w ramach polityki spójności(10),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 14 stycznia 2014 r. w sprawie gotowości państw członkowskich UE do skutecznego i terminowego rozpoczęcia nowego okresu programowania polityki spójności(11),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 26 listopada 2015 r. w sprawie dążenia do uproszczenia polityki spójności na lata 2014–2020 i ukierunkowania jej na wyniki(12),

–  uwzględniając briefing Parlamentu Europejskiego pt. „Tools to support the territorial and urban dimension in cohesion policy: Integrated territorial investment (ITI) and Community-led Local Development (CLLD)” („Narzędzia wspierania wymiaru terytorialnego i miejskiego w polityce spójności: zintegrowane inwestycje terytorialne oraz rozwój lokalny kierowany przez społeczność”), Dyrekcja Generalna ds. Polityki Wewnętrznej, Departament B: Polityka Strukturalna i Polityka Spójności, Parlament Europejski, październik 2015 r.,

–  uwzględniając badanie pt. „Territorial governance and Cohesion Policy” („Zarządzanie terytorialne i polityka spójności”), Dyrekcja Generalna ds. Polityki Wewnętrznej, Departament B: Polityka Strukturalna i Polityka Spójności, Parlament Europejski, lipiec 2015 r.,

–  uwzględniając badanie pt. „Strategic coherence of Cohesion Policy: comparison of the 2007-13 and 2014-20 programming periods” („Spójność strategiczna polityki spójności: porównanie okresów programowania 2007–2013 i 2014–2020”), Dyrekcja Generalna ds. Polityki Wewnętrznej, Departament B: Polityka Strukturalna i Polityka Spójności, Parlament Europejski, luty 2015 r.,

–  uwzględniając szósty raport Komisji na temat spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej: „Inwestycje na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia – Promowanie rozwoju i dobrego rządzenia w regionach UE i miastach”, lipiec 2014 r.,

–  uwzględniając badanie pt. „Territorial Agenda 2020 put in practice – Enhancing the efficiency and effectiveness of Cohesion Policy by a place-based approach” („Agenda terytorialna 2020 w praktyce – Zwiększenie sprawności i skuteczności polityki spójności poprzez podejście ukierunkowane na konkretne obszary”), tom II – analizy przypadków, Komisja Europejska, maj 2015 r.,

–  uwzględniając sprawozdanie pt. „How to strengthen the territorial dimension of ‘Europe 2020’ and EU Cohesion Policy based on the Territorial Agenda 2020’” („Jak wzmocnić wymiar terytorialny strategii »Europa 2020« oraz unijnej polityki spójności na podstawie agendy terytorialnej 2020”), przygotowane na wniosek prezydencji polskiej w Radzie Unii Europejskiej, wrzesień 2011 r.,

–  uwzględniając sprawozdanie pt. „Job Creation and Local Economic Development” („Tworzenie miejsc pracy i lokalny rozwój gospodarczy”), Organizacja Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD), listopad 2014 r.,

–  uwzględniając sprawozdanie pt. „Local Economic Leadership” („Lokalne przywództwo gospodarcze”), Organizacja Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD), 2015 r.,

–  uwzględniając art. 52 Regulaminu,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Rozwoju Regionalnego oraz opinię Komisji Zatrudnienia i Spraw Socjalnych (A8-0032/2016),

A.  mając na uwadze, że spójność terytorialna jest jednym z podstawowych celów Unii Europejskiej, zapisanym w Traktacie z Lizbony;

B.  mając na uwadze, że polityka spójności na lata 2014–2020 przewiduje i wspiera stosowanie zintegrowanego i ukierunkowanego na konkretne obszary podejścia w celu wzmacniania spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej przy jednoczesnym propagowaniu sprawowania rządów na szczeblu terytorialnym;

C.  mając na uwadze, że podejścia zintegrowane i ukierunkowane na konkretne obszary mają na celu polepszenie skuteczności i wydajności interwencji publicznej poprzez wyjście naprzeciw specyficznym potrzebom poszczególnych obszarów oraz poprzez zwiększanie ich atrakcyjności;

D.  mając na uwadze, że RLKS i ZIT to innowacyjne instrumenty polityki spójności, które część państw członkowskich będzie wdrażać w tej formie po raz pierwszy i które mogą znacznie przyczynić się do osiągnięcia spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej, do tworzenia lokalnie miejsc pracy charakteryzujących się wysoką jakością, do zrównoważonego rozwoju i do realizacji celów strategii „Europa 2020”;

E.  mając na uwadze, że nowe inicjatywy ZIT i RLKS stanowią dużą zmianę w zakresie możliwości łączenia strumieni finansowania z planowaniem dobrze ukierunkowanych inicjatyw lokalnych przez lokalne zainteresowane podmioty;

F.  mając na uwadze, że wzmocnienie struktur regionalnych i lokalnych jest niezbędne do pełnego wdrożenia polityki spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej; mając na uwadze, że coraz większe znaczenie zyskują innowacyjne podejścia, w ramach których priorytetowo traktuje się lokalną wiedzę w celu rozwiązywania lokalnych problemów za pomocą lokalnych rozwiązań; mając na uwadze, że zarządzanie partycypacyjne, np. budżetowanie partycypacyjne, dysponuje koniecznymi narzędziami na rzecz udziału społeczeństwa, w celu przekazania odpowiedzialności za decyzje na poziom społeczności lokalnych;

G.  mając na uwadze, że podstawą RLKS są doświadczenia we wdrażaniu inicjatyw LEADER, URBAN i EQUAL w poprzednich okresach finansowania, przy czym RLKS opiera się zasadniczo na metodzie LEADER, która od czasu jej wprowadzenia w 1991 r. spowodowała gwałtowny wzrost liczby lokalnych grup działania oraz w znacznym stopniu przyczyniła się do poprawy jakości życia ludności, szczególnie na obszarach wiejskich;

H.  mając na uwadze, że RLKS jest obowiązkowy tylko w przypadku EFRROW, natomiast w odniesieniu do EFRR, EFS i EFMR jest dobrowolny;

I.  mając na uwadze, że te dwa nowe instrumenty mogą odegrać ważną rolę w procesie przystosowania do zmian demograficznych i zniwelować zaburzenia równowagi rozwoju pomiędzy poszczególnymi regionami;

J.  mając na uwadze, że w przypadku RLKS stosuje się podejście oddolne, ukierunkowane na określenie celów i finansowanie projektów związanych z lokalnymi potrzebami społeczności, a nie na narzucanie celów na poziomie krajowym;

K.  mając na uwadze, że ZIT są narzędziem, które można wykorzystywać do realizacji zintegrowanych działań na rzecz zrównoważonego rozwoju obszarów miejskich określonego w art. 7 rozporządzenia (UE) nr 1301/2013;

L.  mając na uwadze, że między państwami członkowskimi istnieją różnice poziomu pod względem struktur zarządzania i pod względem doświadczenia w zakresie oddolnych inicjatyw rozwojowych;

M.  mając na uwadze, że potencjał i zaangażowanie podmiotów regionalnych i lokalnych to czynniki o zasadniczym znaczeniu dla powodzenia tych narzędzi, bez uszczerbku dla uprawnień określonych dla każdej ze struktur;

N.  mając na uwadze, że władze regionalne i lokalne mają za zadanie uczestniczyć w podejmowaniu decyzji o własnym rozwoju oraz działać na rzecz synergii między sektorem publicznym a prywatnym jako organy wydające podstawowe wytyczne umożliwiające skuteczne zarządzanie i administrowanie projektami i gwarantujące stabilność podjętych zobowiązań;

O.  mając na uwadze, że jest niezwykle istotne, aby władze lokalne i regionalne w swoich decyzjach dotyczących rozwoju właściwie zidentyfikowały, w oparciu o wkład społeczności, swoje mocne strony i atuty strategiczne oraz opierały się na nich przy opracowywaniu lokalnych i regionalnych strategii rozwojowych, co wraz z wkładem wnoszonym przez ich społeczności poprawiłoby jakość życia obywateli dzięki wyjaśnianiu występujących problemów, ustalaniu priorytetów i planowaniu zrównoważonych rozwiązań we współpracy z obywatelami;

P.  mając na uwadze, że art.7 ust. 3 rozporządzenia (UE) nr 1301/2013 przewiduje, że „uwzględniając specyfikę swojej sytuacji terytorialnej, każde państwo członkowskie ustanawia w umowie partnerstwa zasady wyboru obszarów miejskich, w których mają być realizowane zintegrowane działania na rzecz zrównoważonego rozwoju obszarów miejskich, oraz szacunkową alokację środków na te działania na szczeblu krajowym”;

Q.  mając na uwadze, że inicjatywa współpracy między obszarami wiejskimi i miejskimi RURBAN przyczynia się do wzmocnienia konkurencyjności regionalnej i tworzenia partnerstw na rzecz rozwoju;

R.  mając na uwadze, że na poziomie Unii Europejskiej budżet powinien być oparty na wynikach oraz że zasoby przydzielone na ZIT i RLKS muszą być skutecznie wykorzystywane, poprzez realizację celów politycznych i ustalonych priorytetów, tak by wytworzyły one największą wartość dodaną w ramach wyznaczonego celu, a uzyskane rezultaty były osiągane możliwie najmniejszym kosztem;

Uwagi ogólne

1.  zwraca uwagę, że wyraźne zaangażowanie od samego początku podmiotów regionalnych i lokalnych, zapewnienie ich zaangażowania i poczucia odpowiedzialności za strategie rozwoju regionalnego oraz właściwe przekazywanie obowiązków i zasobów na niższe szczeble podejmowania decyzji mają kluczowe znaczenie dla powodzenia podejścia oddolnego; uważa, że zaangażowanie partnerów może również przyczynić się do wzmocnienia zintegrowanego podejścia ukierunkowanego na konkretny obszar, zwłaszcza tam, gdzie RLKS i ZIT stosowane są w niewielkim stopniu; podkreśla jednak, że podmiotom lokalnym potrzebne jest techniczne i finansowe wsparcie na szczeblu regionalnym, krajowym i unijnym, zwłaszcza na początkowych etapach procesu wdrożeniowego;

2.  wzywa do opracowania strategii na wczesnych etapach procesu wdrażania we współpracy z podmiotami regionalnymi i lokalnymi, w szczególności w zakresie konkretnych szkoleń i szkoleń specjalistycznych, wsparcia technicznego i finansowego, w ramach skutecznego partnerstwa pomiędzy regionami, państwami członkowskimi i UE;

3.  uważa, że należy nadal propagować delegowanie kompetencji i zasobów na niższe szczeble w ramach funduszy strukturalnych i inwestycyjnych oraz że niechęć organów zarządzających do takiego postępowania może ograniczyć potencjał dwóch instrumentów; wzywa państwa członkowskie do obrony podejścia oddolnego i powierzania odpowiedzialności grupom lokalnym; wzywa Komisję, aby w pełni respektując granice swoich kompetencji, wydała zalecenia i wieloaspektowe wytyczne dla państw członkowskich dotyczące tego, w jaki sposób pokonać problem braku zaufania i przeszkody administracyjne między różnymi szczeblami zarządzania w odniesieniu do wdrażania RLKS i ZIT;

4.  podkreśla, że projektowanie wysokiej jakości zintegrowanych innowacyjnych strategii wielosektorowych na poziomie lokalnym stanowi wyzwanie, szczególnie w przypadku, gdy należy to zrobić w sposób partycypacyjny;

5.  zwraca uwagę na fakt, że działania podejmowane przy wykorzystaniu tych narzędzi muszą uwzględniać priorytety podmiotów lokalnych i być dostosowane do nadrzędnych celów programów operacyjnych, a także z innych unijnych, krajowych, regionalnych i lokalnych strategii rozwojowych i strategii w zakresie inteligentnej specjalizacji, a jednocześnie muszą pozostawiać margines swobody;

6.  przypomina, że bardziej elastyczne i lepiej zintegrowane muszą być nie tylko programy UE, lecz również krajowe i regionalne strategie głównego nurtu; podkreśla, że zapewnienie bardziej ogólnego charakteru reformy zarządzania pomoże dopilnować, by funduszy UE nie przeznaczano „równolegle” na strategie krajowe i regionalne, lecz by je osadzano w szerszym kontekście z myślą o wypracowaniu trwałych wyników gospodarczych;

7.  uważa, że bezrobocie jest problemem państw członkowskich wymagającym najpilniejszego rozwiązania, podobnie jak brak finansowania MŚP; podkreśla, że rozwiązanie tych problemów należy uznać za jeden z priorytetów w strategiach rozwoju lokalnego i terytorialnego; apeluje do władz lokalnych i regionalnych o wprowadzenie zachęt podatkowych i innych w celu promowania zatrudnienia osób młodych oraz międzyregionalnej mobilności młodzieży, a także o priorytetowe potraktowanie szkoleń zawodowych, w partnerstwie z instytucjami szkoleniowymi;

8.  zaleca, by władze lokalne i regionalne zwróciły szczególną uwagę na projekty koncentrujące się na dostosowaniu miejscowości i regionów do nowej rzeczywistości demograficznej i przeciwdziałaniu wynikającym z niej zaburzeniom równowagi, w szczególności poprzez: 1. dostosowanie infrastruktury społecznej i mobilności do zmian demograficznych i ruchów migracyjnych; 2. stworzenie konkretnych towarów i usług dostosowanych do starzejącego się społeczeństwa; 3. wspieranie działań umożliwiających tworzenie sprzyjających włączeniu społecznemu miejsc pracy dla osób w podeszłym wieku, kobiet i migrantów; 4. usprawnienie połączeń cyfrowych oraz tworzenie platform, które umożliwiają i ułatwiają uczestnictwo obywateli najbardziej odizolowanych regionów oraz ich współpracę z różnymi organami administracyjnymi, społecznymi i politycznymi na wszystkich szczeblach władzy (lokalnym, regionalnym, krajowym i europejskim);

9.  zwraca się do Komisji oraz państw członkowskich o zapewnienie dodatkowego wsparcia, szkoleń i wytycznych mniejszym i słabiej rozwiniętym jednostkom terytorialnym, których zasoby i potencjał są bardziej ograniczone i w przypadku których obciążenie administracyjne związane z wdrażaniem tych narzędzi i ich złożonością mogą sprawić, że okażą się one się trudne do zrealizowania na etapie planowania i wdrażania; przypomina, że dążenie do spójności terytorialnej jest procesem oddolnym, w który muszą zostać zaangażowane także mniejsze jednostki administracyjne, bez wykluczania lub dyskryminacji w zakresie dostępu do narzędzi ZIT i RLKS; apeluje do Komisji o informowanie o wynikach najlepszych praktyk w każdym z z państw członkowskich oraz sugeruje wymianę dobrych praktyk poprzez stworzenie sieci internetowej zapewniającej tym jednostkom równe szanse dostępu do wyżej wymienionych narzędzi; zachęca władze krajowe i regionalne do zaproponowania rozwiązań służących grupowaniu małych jednostek administracyjnych z uwzględnieniem wymiaru terytorialnego i szczególnych potrzeb rozwojowych;

10.  zachęca państwa członkowskie, by określiły strategię poprawy wykorzystywania RLKS i ZIT za pośrednictwem wielofunduszowego podejścia do stworzenia skuteczniejszych regionalnych i lokalnych strategii rozwoju, w szczególności na obszarach, o których mowa w art. 174 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej; wzywa państwa członkowskie, aby w miarę możliwości wykorzystały elastyczność przewidzianą w art. 33 ust. 6 rozporządzenia w sprawie wspólnych przepisów do lepszego uwzględnienia specyfiki tych regionów; zachęca do przyjęcia specjalnych środków w celu świadczenia wsparcia technicznego i budowania potencjału organów administracyjnych na tych obszarach, mając na względzie ich izolację i po części niekorzystną sytuację w zakresie konkurencyjności;

11.  podkreśla, że integracja wielu funduszy nadal stanowi wyzwanie dla zainteresowanych stron, szczególnie w kontekście RLKS i ZIT; uważa, że wysiłki na rzecz uproszczenia są niezbędne, aby stworzyć warunki do wdrażania tych narzędzi; w związku z tym z zadowoleniem przyjmuje utworzenie grupy wysokiego szczebla niezależnych ekspertów ds. monitorowania uproszczenia dla beneficjentów europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych, a także wysiłki Komisji w dziedzinie lepszego stanowienia prawa; podkreśla potrzebę znalezienia wspólnych europejskich ram dotyczących wydawania zaleceń;

12.  podkreśla w szczególności potrzebę uporania się z praktyką nadmiernie rygorystycznego wdrażania, w wyniku której na szczeblu krajowym, regionalnym i lokalnym tworzone są dodatkowe wymogi i przeszkody; zauważa, że audyt odbywający się na wielu poziomach często zwiększa obciążenia finansowe i administracyjne spoczywające na beneficjentach; nalega, by zapobiegać pokrywaniu się zadań administracyjnych i podkreśla znaczenie ustanowienia warunków sprzyjających inwestycjom i partnerstwu publiczno-prywatnemu; zaleca usprawnienie działań w zakresie audytu oraz skupienie monitorowania na procesie i wynikach, przy jednoczesnym utrzymaniu skutecznych kontroli;

13.  wzywa Komisję i państwa członkowskie do rozwijania i wdrażania ukierunkowanych działań szkoleniowych skoncentrowanych na RLKS i ZIT, adresowanych do podmiotów regionalnych i lokalnych, a także zwraca się do Komisji o poświęcenie uwagi programom szkoleniowym skierowanym do lokalnych beneficjentów; uważa, że niezwykle istotne jest, aby zapewnić udział i reprezentację wszystkich właściwych sektorów społeczeństwa w takich działaniach; podkreśla znaczenie sprawnego i skutecznego wykorzystywania pomocy technicznej przy wspieraniu tych instrumentów, bez powielania struktur organizacyjnych;

14.  z zadowoleniem przyjmuje nastawienie Komisji na rezultaty i wyniki, co powinno również pomóc lokalnym decydentom w odstąpieniu od nadmiernej dbałości o absorpcję funduszy i katalogowanie procesów wdrażania i skoncentrowaniu się na określaniu rzeczywistych i wymiernych celów, które przyniosą trwałe zmiany dla lokalnych przedsiębiorstw i mieszkańców;

15.  wyraża zaniepokojenie brakiem właściwej komunikacji między różnymi podmiotami; zachęca do podejmowania inicjatyw, których celem jest poprawa wymiany informacji; apeluje do Komisji, by w współpracy z państwami członkowskimi poprawiła koordynację i rozpowszechnianie informacji dotyczących RLKS i ZIT; domaga się, by RLKS i ZIT służyły większemu udziałowi obywateli w zarządzaniu na szczeblu lokalnym i regionalnym, poprzez bezpośrednie zaangażowanie w proces podejmowania decyzji, tak by zwiększyć odpowiedzialność za decyzję, a także wzywa władze lokalne i regionalne do zastosowania właściwych metod włączenia obywateli w konsultacje publiczne, poprzez zachęcanie do poprawy poziomu kultury dialogu i współpracy;

16.  zachęca Komisję, państwa członkowskie oraz regiony, aby w stosownych przypadkach zapewniały funkcjonowanie odpowiednich mechanizmów służących unikaniu problemów we współpracy pomiędzy instytucjami zarządzającymi a poszczególnymi partnerstwami, a także gwarantujących, że potencjalni beneficjenci będą właściwie informowani na temat tych mechanizmów oraz chronieni w związku z nimi; zauważa opóźnienia spowodowane rozstrzyganiem sporów powstałych w następstwie odwołań i postuluje ustanowienie zestawu przepisów szczególnych w celu określenia procedur odwoławczych i szybkiego rozstrzygania w dziedzinie zamówień publicznych;

17.  wzywa Komisję, a w szczególności jej Dyrekcję Generalną ds. Polityki Regionalnej i Miejskiej, aby ustanowiła ramy współpracy z Organizacją Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD) z myślą o skorzystaniu z długoletniego doświadczenia w realizacji Programu na rzecz Lokalnego Rozwoju Gospodarczego i Tworzenia Miejsc Pracy (LEED) oraz o dążeniu do synergii między narzędziami, zwłaszcza w odniesieniu do wzmacniania potencjału podmiotów lokalnych;

18.  zwraca uwagę na znaczenie podjęcia przez państwa członkowskie i Komisję większych wysiłków na rzecz szerszego wykorzystania nowych narzędzi w kontekście europejskiej współpracy terytorialnej; podkreśla, że sąsiadujące obszary oddzielone od siebie granicą często zmagają się z podobnymi wyzwaniami, którym można lepiej sprostać, działając wspólnie, na szczeblu lokalnym;

19.  jest zaniepokojony wysokim poziomem bezrobocia w wielu państwach członkowskich i regionach UE; zachęca państwa członkowskie do wykorzystania tych instrumentów dotyczących projektów w celu stworzenia wysokiej jakości miejsc pracy i możliwości dla MŚP, promowania inwestycji, zrównoważonego wzrostu gospodarczego sprzyjającego włączeniu społecznemu oraz inwestycji społecznych, a także do działania na rzecz ograniczenia ubóstwa i włączenia społecznego, szczególnie w tych regionach i subregionach, w których działania te są najbardziej potrzebne; wskazuje w tym kontekście na znaczenie zintegrowanego finansowania, a zwłaszcza połączenia środków z EFS i EFRR; wskazuje na potencjał związany z ponownym inwestowaniem części lokalnych podatków w działalność sprzyjającą poprawie wyników; wzywa Komisję do opracowania specjalnej strategii inwestycyjnej zgodnie z pakietem dotyczącym inwestycji społecznych, która przyniosłaby korzyści regionom i subregionom o najwyższej stopie bezrobocia;

20.  zwraca uwagę na potencjał podejścia oddolnego RLKS w zakresie wspierania strategii lokalnego rozwoju, stwarzania szans na zatrudnienie i sprzyjania zrównoważonemu rozwojowi obszarów wiejskich; uważa, że ZIT i RLKS są w stanie odpowiadać bezpośrednio na potrzeby i wyzwania lokalne w bardziej ukierunkowany i właściwy sposób; podkreśla konieczność lepszego włączenia do tego mechanizmu obszarów miejskich i wzywa Komisję do aktywnej realizacji tej strategii; zauważa, że ZIT stanowią skuteczny mechanizm wdrożeniowy umożliwiający realizację zintegrowanych planów rewitalizacji i rozwoju obszarów miejskich; wzywa Komisję do wprowadzenia regulacji obejmujących finansowanie RLKS i ZIT z europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych jako całości w celu wzmocnienia synergii;

21.  zwraca uwagę Komisji, że aby zdecydowanie zmierzać w kierunku celów strategii „Europa 2020”, zarówno przy okazji jej przeglądu, jak i przeglądu WRF należy zwrócić większą uwagę na kontekst regionalny i lokalny oraz na konkretną specyfikę danych obszarów;

Rozwój kierowany przez lokalną społeczność (RLKS)

22.  z zadowoleniem przyjmuje nowy instrument RLKS, który wykracza poza inicjatywę LEADER, aby wzmocnić pozycję społeczności lokalnych i zapewnić konkretne rozwiązania lokalne, nie tylko za pośrednictwem EFRROW, lecz także innych europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych;

23.  zwraca uwagę, że RLKS stwarza możliwości dla obszarów miejskich i podmiejskich oraz że powinna być integralną częścią szerszych strategii rozwoju obszarów miejskich, w tym poprzez współpracę transgraniczną; przypomina, że w celu zapewnienia jak największej skuteczności strategii rozwoju terytorialnego rozwój obszarów miejskich musi być zrównoważony i spójny z rozwojem otaczających je obszarów podmiejskich i wiejskich;

24.  z żalem zauważa, że w niektórych państwach członkowskich RLKS zostanie wprowadzony w drodze podejścia jednofunduszowego, które może prowadzić do utraty szans na tworzenie skuteczniejszych lokalnych strategii rozwoju; przypomina znaczenie zintegrowanego podejścia oraz potrzebę zaangażowania możliwie jak największej liczby zainteresowanych stron z lokalnego społeczeństwa obywatelskiego;

25.  z zadowoleniem przyjmuje utworzenie horyzontalnej grupy roboczej ds. partnerstwa, która powstała dzięki DG REGIO;

26.  apeluje o konsekwentne w przestrzeganie kodeksu postępowania w zakresie partnerstwa, w szczególności w odniesieniu do stosowania zasady partnerstwa we wdrażaniu instrumentów ZIT i RLKS;

27.  zachęca do budowania potencjału, do poszerzania wiedzy i do aktywnego udziału partnerów gospodarczych i społecznych, a także podmiotów społeczeństwa obywatelskiego, tak aby jak najwięcej partnerów mogło zaproponować strategie RLKS przed końcem okresu przedstawiania projektów (tzn. do dnia 31 grudnia 2017 r.);

28.  wyraża zaniepokojenie tym, że w niektórych państwach członkowskich RLKS przyjmuje czasami formę działań fasadowych, a nie jest przejawem autentycznego podejścia oddolnego; w tym kontekście domaga się, by podmioty lokalne posiadały realne kompetencje decyzyjne;

29.  wzywa Komisję, aby wspólnie z państwami członkowskimi zachęcała do wymiany najlepszych praktyk dotyczących lokalnych grup działania w oparciu o strategię informowania na poziomie europejskim o ich udanych projektach, wykorzystując istniejące instrumenty i platformy, takie jak TAIEX, REGIO, PEER 2 PEER, URBACT oraz sieć na rzecz rozwoju obszarów miejskich;

30.  apeluje do Komisji i państw członkowskich o korzystanie z inicjatyw RLKS oraz o zapewnienie większej elastyczności w ramach programów operacyjnych i w kontekście regionalnych, krajowych i unijnych ram politycznych, tak by uwzględniły one w większej mierze priorytety strategii RLKS; uznaje sukces lokalnych grup działania w zarządzaniu projektami i apeluje o przyznanie bardziej wszechstronnego finansowania i rozważenie zwiększenia zakresu działalności lokalnych grup działania; ubolewa, że władze krajowe w niektórych państwach członkowskich ograniczają RLKS do jednego konkretnego celu polityki; apeluje do Komisji, by dostarczyła państwom członkowskim wytycznych dotyczących finansowania RLKS w ramach podejścia wielofunduszowego, a także by zachęcała do korzystania z instrumentów finansowych;

31.  przypomina, że rozporządzenie w sprawie EFS przewiduje szczególny priorytet inwestycyjny w ramach „strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność” w kontekście celu tematycznego 9, i zachęca państwa członkowskie do uwzględnienia go w swoich programach operacyjnych; zaznacza, że fundusz ten może zapewnić istotne wsparcie dla terytorialnych paktów na rzecz zatrudnienia, strategii rozwoju obszarów miejskich oraz na potrzeby budowy zdolności instytucjonalnych na poziomie lokalnym i regionalnym, oraz zwraca się do Komisji o udzielenie dodatkowego wsparcia państwom członkowskim w realizacji tych szczególnych priorytetów inwestycyjnych, a także o uwzględnienie w swoich rocznych sprawozdaniach z działalności informacji o skali realizacji tych przedsięwzięć; wzywa Komisję do wykorzystania śródokresowego przeglądu wieloletnich ram finansowych (WRF) do zajęcia się wykrytymi już trudnościami w stosowaniu tych instrumentów oraz do znalezienia odpowiednich rozwiązań;

32.  uważa, że takie narzędzia jak budżetowanie partycypacyjne powinny być uwzględnione w strategii RLKS, gdyż jest to element procesu demokratycznego przyczyniający się istotnie do zwiększenia zaangażowania partnerów społecznych i gospodarczych w celu wzmocnienia spójności społecznej na poziomie lokalnym i zwiększenia efektywności wydatków publicznych;

33.  podkreśla, że fundamentalne znaczenie ma niedyskryminujące i przejrzyste podejście oraz ograniczenie do minimum potencjalnych konfliktów interesów w interakcji między podmiotami publicznymi i prywatnymi w ramach dążenia do zachowania równowagi między skutecznością, uproszczeniem i przejrzystością; ponadto z zadowoleniem przyjmuje udział licznych i różnorodnych partnerów w lokalnych grupach działania; uważa za właściwą zasadę, zgodnie z którą ani organy publiczne, ani jedna grupa interesu nie mogą posiadać więcej niż 49% praw głosu w lokalnych grupach działania, przewidzianą w obowiązujących przepisach ramowych, co sprawia, że możliwe staje się odejście od administracyjnego podejścia na rzecz podejścia zorientowanego na wyniki i przedsiębiorczość; zwraca się do Komisji o ścisłe monitorowanie i ocenę wdrażania tej zasady, w tym okoliczności, w jakich można dopuścić odstępstwa, oraz o możliwe zapewnienie ukierunkowanej pomocy w budowaniu potencjału i pomocy technicznej;

Zintegrowane inwestycje terytorialne (ZIT)

34.  zauważa, że przy wdrażaniu ZIT możliwe są różne podejścia do zarządzania; uważa jednak, że niezwykle istotne jest, by partnerzy lokalni pełnili rolę kluczowych podmiotów przy opracowywaniu strategii rozwoju terytorialnego w ramach ZIT, a także byli w pełni zaangażowani w obowiązki związane z zarządzaniem nimi oraz ich monitorowaniem i audytem, co pomoże w zapewnieniu rzeczywistego poczucia odpowiedzialności na poziomie lokalnym za działania związane z ZIT;

35.  podkreśla, że zintegrowane inwestycje terytorialne nie powinny ograniczać się jedynie do obszarów miejskich, lecz mogą dotyczyć obszarów geograficznych, takich jak przedmieścia, obszary metropolitalne, obszary wiejsko-miejskie, subregiony lub obszary transgraniczne; podkreśla, że ZIT najlepiej uwzględniają szczególne potrzeby terytorialne za sprawą większej elastyczności w określaniu ich zakresu terytorialnego, umożliwiając w ten sposób stosowanie podejścia rzeczywiście ukierunkowanego na konkretne obszary; uważa, że ZIT stanowią też właściwą strukturę umożliwiającą rozwiązywanie problemów dotyczących terytoriów o słabym dostępie do usług oraz społeczności odizolowanych i znajdujących się w wyjątkowo trudnej sytuacji; zwraca się do Komisji i państw członkowskich o optymalizację zasobów ludzkich i technicznych oraz o większe wykorzystanie ZIT w dziedzinie współpracy transgranicznej;

36.  podkreśla, że wczesne zaangażowanie władz regionalnych i lokalnych oraz zainteresowanych podmiotów, w tym społeczeństwa obywatelskiego, a także delegowanie im w większym zakresie odpowiedzialności w ramach strategii rozwoju terytorialnego, o charakterze oddolnym, ma kluczowe znaczenie dla przyszłego poczucia odpowiedzialności za zintegrowaną strategię terytorialną, która zostanie wdrożona na szczeblach lokalnym i międzysektorowym, dla udziału w niej i dla jej powodzenia; domaga się zwiększenia zdolności do wykorzystania przez nie własnego potencjału rozwoju, w zgodzie z lokalną specyfiką;

37.  zachęca państwa członkowskie, aby opowiedziały się za wielofunduszowym podejściem do ZIT w celu osiągnięcia synergii między funduszami na danym terytorium, a także w celu podejmowania wyzwań w sposób bardziej kompleksowy; podkreśla, że ukierunkowane budowanie zdolności jest konieczne dla ułatwienia łączenia funduszy z różnych źródeł;

38.  podkreśla, że późne podjęcie na poziomie krajowym decyzji o wykorzystaniu instrumentu ZIT wskazano jako podstawową przyczynę trudności z prawidłowym ukształtowaniem strategii terytorialnej, stworzeniem struktury koordynacji, ustaleniem budżetu oraz przygotowaniem krajowej podstawy prawnej dla ZIT;

39.  z zadowoleniem przyjmuje wysiłki podejmowane przez Komisję wspólnie z grupą ekspertów ds. spójności terytorialnej i obszarów miejskich (TCUM) dotyczące przygotowywania scenariuszy związanych z ZIT; popiera pogląd, iż takie wytyczne powinny pojawiać się na wcześniejszym etapie procesu programowania; uważa, że konieczna jest aktualizacja wytycznych za pomocą rzeczywistych przykładów i wniosków wyciągniętych z ZIT, gdy zostaną one wdrożone;

40.  zwraca się do Komisji o uwzględnienie wyników badania przeprowadzonego przez Komitet Regionów w 2015 r., efektywniejsze wykorzystanie narzędzi IT i mniejszą biurokrację, wprowadzenie elastyczniejszych przepisów dla krajów/regionów o bardzo niskim poziomie przydzielonych środków, usprawnienie mechanizmów współfinansowania w państwach członkowskich oraz o liczniejsze szkolenia dla osób odpowiedzialnych za zarządzanie funduszami i ich absorpcję, w tym dla wybieranych polityków;

Przyszłe zalecenia

41.  jest zdania, że RLKS i ZIT powinny odgrywać jeszcze ważniejszą rolę w przyszłej polityce spójności; wzywa Komisję do przygotowania sprawozdania, które uwzględni mocne i słabe strony oraz możliwości i zagrożenia związane z wprowadzeniem tych narzędzi (analiza SWOT), poprzedzającego nowy wniosek ustawodawczy w sprawie ewentualnych scenariuszy na okres po 2020 r. dotyczących tych narzędzi;

42.  zwraca się o przeanalizowanie w wyżej wspomnianym sprawozdaniu wpływu i skuteczności RLKS i ZIT, a także tego, czy w przepisach dotyczących polityki spójności na okres po 2020 r. pożądane byłoby obowiązkowe podejście przewidujące zapewnienie kwot minimalnych na te instrumenty w programach operacyjnych; proponuje dokonanie oceny opracowania konkretnych zachęt mających na celu nakłonienie państw członkowskich do wdrażania RLKS i ZIT, wraz z potencjalnymi środkami zapewnienia większej spójności między programami operacyjnymi a RLKS i ZIT; podkreśla, że analiza ta powinna opierać się na odpowiednim zestawie wskaźników odzwierciedlających zarówno aspekty jakościowe, jak i ilościowe;

43.  domaga się, aby podejście oddolne w kontekście ZIT zostało sformalizowane w polityce spójności następnej generacji w trakcie programowania oraz na etapie wdrażania;

44.  zachęca Komisję i państwa członkowskie, w koordynacji z właściwymi władzami lokalnymi, do monitorowania wykorzystania środków ZIT, których znaczenie pod względem ilościowym jest większe niż dotychczas ze względu na ich połączenie; podkreśla, że jest to ważne ze względu na ograniczanie możliwości występowania korupcji w państwach członkowskich;

45.  podkreśla konieczność zastosowania podejścia dwutorowego, w szczególności w odniesieniu do zapewniania wytycznych, odnoszącego się z jednej strony do tych państw członkowskich, które mają wyłącznie krajowe programy operacyjne, a z drugiej strony do tych, które mają również regionalne programy operacyjne;

46.  apeluje o poprawę koordynacji między Komisją a państwami członkowskimi i regionami w odniesieniu do wytycznych dotyczących tych narzędzi; zaleca, aby wytyczne były opracowywane jednocześnie z wnioskiem dotyczącym nowego prawodawstwa w zakresie polityki spójności na okres programowania po roku 2020, z uwzględnieniem kolejnych aktualizacji; podkreśla, że umożliwiłoby to terminowe przedstawianie dokumentów zawierających wytyczne, zwiększyło pewność prawną dla wszystkich stron, a także zapewniłoby wyjaśnienia dotyczące tego, w jaki sposób proponowane przepisy miałyby być stosowane w praktyce;

o
o   o

47.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji oraz parlamentom regionalnym i krajowym.

(1) Dz.U. L 347 z 20.12.2013, s. 320.
(2) Dz.U. L 347 z 20.12.2013, s. 289.
(3) Dz.U. L 347 z 20.12.2013, s. 487.
(4) Dz.U. L 149 z 20.5.2014, s. 1.
(5) Dz.U. L 347 z 20.12.2013, s. 259.
(6) Dz.U. C 17 z 19.1.2013, s. 18.
(7) Dz.U. C 313 z 22.9.2015, s. 31.
(8) Dz.U. C 230 z 14.7.2015, s. 1.
(9) Dz.U. C 153 E z 31.5.2013, s. 9.
(10) Dz.U. C 440 z 30.12.2015, s. 6.
(11) Teksty przyjęte, P7_TA(2014)0015.
(12) Teksty przyjęte, P8_TA(2015)0419.


Statystyki w zakresie bilansu płatniczego, międzynarodowego handlu usługami i zagranicznych inwestycji bezpośrednich ***I
PDF 399kWORD 73k
Rezolucja
Tekst
Rezolucja ustawodawcza Parlamentu Europejskiego z dnia 10 maja 2016 r. w sprawie wniosku dotyczącego rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 184/2005 w sprawie statystyki Wspólnoty w zakresie bilansu płatniczego, międzynarodowego handlu usługami i zagranicznych inwestycji bezpośrednich w odniesieniu do powierzenia Komisji uprawnień delegowanych i wykonawczych do przyjmowania niektórych środków (COM(2014)0379 – C8-0038/2014 – 2014/0194(COD))
P8_TA(2016)0212A8-0227/2015

(Zwykła procedura ustawodawcza: pierwsze czytanie)

Parlament Europejski,

–  uwzględniając wniosek Komisji przedstawiony Parlamentowi Europejskiemu i Radzie (COM(2014)0379),

–  uwzględniając art. 294 ust. 2 oraz art. 338 ust. 1 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, zgodnie z którymi wniosek został przedstawiony Parlamentowi przez Komisję (C8-0038/2014),

–  uwzględniając art. 294 ust. 3 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

–  uwzględniając art. 284 ust. 3 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

–  uwzględniając opinię Europejskiego Banku Centralnego z dnia 5 grudnia 2014 r.(1),

–  uwzględniając zobowiązanie przedstawiciela Rady, przekazane pismem z dnia 24 lutego 2016 r., do zatwierdzenia stanowiska Parlamentu Europejskiego, zgodnie z art. 294 ust. 4 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

–  uwzględniając art. 59 Regulaminu,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Gospodarczej i Monetarnej (A8-0227/2015),

1.  przyjmuje poniższe stanowisko w pierwszym czytaniu;

2.  zwraca się do Komisji o ponowne przekazanie mu sprawy, jeśli uzna ona za stosowne wprowadzenie znaczących zmian do swojego wniosku lub zastąpienie go innym tekstem;

3.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania stanowiska Parlamentu Radzie i Komisji oraz parlamentom narodowym.

Stanowisko Parlamentu Europejskiego przyjęte w pierwszym czytaniu w dniu 10 maja 2016 r. w celu przyjęcia rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/... zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 184/2005 w sprawie statystyki Wspólnoty w zakresie bilansu płatniczego, międzynarodowego handlu usługami i zagranicznych inwestycji bezpośrednich

(Jako że pomiędzy Parlamentem i Radą osiągnięte zostało porozumienie, stanowisko Parlamentu odpowiada ostatecznej wersji aktu prawnego, rozporządzenia (UE) 2016/1013.)

(1) Dz.U. C 31 z 30.1.2015, s. 3.


Polityka spójności w regionach górskich UE
PDF 471kWORD 162k
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 10 maja 2016 r. w sprawie polityki spójności w regionach górskich UE (2015/2279(INI))
P8_TA(2016)0213A8-0074/2016

Parlament Europejski,

–  uwzględniając art. 174 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE),

–  uwzględniając Tytuł III trzeciej części Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej dotyczący m.in. rolnictwa,

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiające wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiające przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006(1) (zwane dalej „rozporządzeniem w sprawie wspólnych przepisów”),

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1301/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego i przepisów szczególnych dotyczących celu „Inwestycje na rzecz wzrostu i zatrudnienia” oraz w sprawie uchylenia rozporządzenia (WE) nr 1080/2006(2),

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1304/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie Europejskiego Funduszu Społecznego i uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1081/2006(3),

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1305/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) i uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1698/2005(4),

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiające przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009(5),

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1308/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiające wspólną organizację rynków produktów rolnych oraz uchylające rozporządzenia Rady (EWG) nr 922/72, (EWG) nr 234/79, (WE) nr 1037/2001 i (WE) nr 1234/2007(6),

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1144/2014 z dnia 22 października 2014 r. w sprawie działań informacyjnych i promocyjnych dotyczących produktów rolnych wdrażanych na rynku wewnętrznym i w państwach trzecich oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 3/2008(7),

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1299/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie przepisów szczegółowych dotyczących wsparcia z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach celu „Europejska współpraca terytorialna”(8),

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1302/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. zmieniające rozporządzenie (WE) nr 1082/2006 w sprawie europejskiego ugrupowania współpracy terytorialnej (EUWT) w celu doprecyzowania, uproszczenia i usprawnienia procesu tworzenia takich ugrupowań oraz ich funkcjonowania(9),

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/1017 z dnia 25 czerwca 2015 r. w sprawie Europejskiego Funduszu na rzecz Inwestycji Strategicznych, Europejskiego Centrum Doradztwa Inwestycyjnego i Europejskiego Portalu Projektów Inwestycyjnych oraz zmieniającego rozporządzenia (UE) nr 1291/2013 i (UE) nr 1316/2013 – Europejski Fundusz na rzecz Inwestycji Strategicznych(10),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 28 kwietnia 2015 r. w sprawie nowej strategii leśnej UE na rzecz lasów i sektora leśno-drzewnego(11),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 22 września 2010 r. w sprawie europejskiej strategii na rzecz rozwoju gospodarczego i społecznego regionów górskich, wysp i obszarów słabo zaludnionych(12),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 11 grudnia 2013 r. w sprawie utrzymania produkcji mleka na obszarach górskich, obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania i w regionach najbardziej oddalonych po wygaśnięciu systemu kwot mlecznych(13),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 23 maja 2013 r. w sprawie strategii makroregionalnej na rzecz Alp(14),

–  uwzględniając komunikat Komisji do Parlamentu Europejskiego, Rady, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego i Komitetu Regionów w sprawie strategii UE na rzecz regionu alpejskiego (COM(2015)0366) i towarzyszący plan działania,

–  uwzględniając opinię Komitetu Regionów z dnia 3 grudnia 2014 r. pt. „Strategia makroregionalna Unii Europejskiej na rzecz regionu alpejskiego”(15),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 17 lutego 2011 r. w sprawie wdrożenia strategii UE na rzecz regionu naddunajskiego(16),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 21 stycznia 2010 r. w sprawie europejskiej strategii na rzecz regionu naddunajskiego(17),

–  uwzględniając konkluzje Rady z dnia 13 kwietnia 2011 r. w sprawie strategii UE na rzecz regionu naddunajskiego,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji dla Parlamentu Europejskiego, Rady, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego i Komitetu Regionów dotyczące strategii Unii Europejskiej na rzecz regionu Dunaju (COM(2013)0181),

–  uwzględniając komunikat Komisji pt. „Strategia Unii Europejskiej dla regionu Dunaju” (COM(2010)0715) oraz towarzyszący tej strategii orientacyjny plan działania (SEC(2010)1489),

–  uwzględniając opinię Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego z dnia 16 czerwca 2011 r. w sprawie komunikatu Komisji „Strategia Unii Europejskiej dla regionu Dunaju”(18),

–  uwzględniając opinię Komitetu Regionów z dnia 31 marca 2011 r. „Strategia dla regionu Dunaju”(19),

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji dla Parlamentu Europejskiego, Rady, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego i Komitetu Regionów dotyczące wartości dodanej strategii makroregionalnych (COM(2013)0468) i odpowiednie konkluzje Rady z dnia 22 października 2013 r.,

–  uwzględniając szóste sprawozdanie w sprawie spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej (COM(2014)0473),

–  uwzględniając konwencję alpejską, w tym załączone do niej protokoły,

–  uwzględniając badanie opracowane przez stowarzyszenie Euromontana z dnia 28 lutego 2013 r. pt. „W stronę gór 2020: Krok 1 – wykorzystanie pracy Euromontany w celu stymulowania programowania”,

–  uwzględniając analizę Dyrekcji Generalnej ds. Polityki Wewnętrznej (Departament Tematyczny B: Polityka Strukturalna i Polityka Spójności oraz Rozwój Regionalny) z lutego 2016 r. pt. „Badanie dla komisji REGI – Spójność w regionach górskich UE”,

–  uwzględniając projekt „Women/Alpnet”, realizowany w ramach programu INTERREG na rzecz obszaru alpejskiego w latach 2001–2006: „Sieć lokalnych instytucji i centrów zasobów dla kobiet – propagowanie udziału kobiet w zrównoważonym rozwoju obszarów alpejskich”,

–  uwzględniając art.52 Regulaminu,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Rozwoju Regionalnego oraz opinię Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi (A8-0074/2016),

A.  mając na uwadze, że regiony górskie stanowią znaczną część terytorium UE (około 30%) oraz że cała Unia zależy od ich usług ekosystemowych;

B.  mając na uwadze, że w polityce regionalnej UE nie istnieje jednoznaczna definicja regionów górskich oraz że definicja stosowana w ramach Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) nie jest odpowiednia dla polityki spójności i nie może w tej formie być stosowana do skutecznego zarządzania tą polityką;

C.  mając na uwadze, że regiony te znajduje się w niekorzystnej sytuacji strukturalnej spowodowanej skrajnymi warunkami i oddaleniem, do tego stopnia, że wiele regionów górskich staje w obliczu zjawisk wyludniania i starzenia się społeczeństwa, co może zakłócać naturalny cykl pokoleń, prowadząc do obniżenia standardów socjalnych oraz jakości życia; mając na uwadze, że prowadzi to często do zwiększenia bezrobocia, wykluczenia społecznego czy migracji do miast;

D.  mając na uwadze, że regiony górskie oferują wiele możliwości realizacji celów unijnych – dotyczących zatrudnienia, spójności i ochrony środowiska – poprzez zrównoważone wykorzystanie ich zasobów naturalnych;

E.  mając na uwadze znaczące różnice między poszczególnymi regionami górskimi, wymagające koordynowania polityki i sektorów, zarówno między różnymi regionami górskimi (w wymiarze horyzontalnym), jak również w obrębie poszczególnych regionów (w wymiarze wertykalnym);

F.  mając na uwadze, że środki wsparcia dla regionów górskich pochodzące z różnych unijnych instrumentów, takich jak EFRROW i europejskie fundusze strukturalne i inwestycyjne, powinny się uzupełniać celem osiągnięcia synergii, która pozwoli zapewnić lepszy i sprzyjający większemu włączeniu społecznemu rozwój;

G.  mając na uwadze, że regiony górskie pełnią istotną rolę w gospodarczym, społecznym i trwałym rozwoju państw członkowskich i zapewniają liczne usługi ekosystemowe; mając na uwadze, że równouprawnienie płci ma znaczący wpływ na spójność gospodarczą, społeczną i terytorialną w Europie; mając na uwadze, że współpraca transgraniczna stanowi zrównoważony sposób sprzyjania rozwojowi społecznemu i gospodarczemu w tych regionach;

H.  mając na uwadze, że ze względu na ich specyfikę, zwłaszcza występowanie licznych i różnorodnych odnawialnych źródeł energii oraz uzależnienie od zasobów i efektywności energetycznej, regiony górskie mogą przyczynić się do rozwoju nowych technologii i do innowacji ogółem;

I.  mając na uwadze, że regiony górskie pozytywnie przyczyniają się do zrównoważonego rozwoju, przeciwdziałania zmianie klimatu oraz ochrony i utrzymania regionalnych ekosystemów i różnorodności biologicznej mając na uwadze, że duża część obszarów górskich jest chroniona w ramach sieci ekologicznej Natura 2000 oraz na mocy innych ustaleń dotyczących ochrony środowiska, co z jednej strony nakłada ograniczenia na prowadzenie działalności gospodarczej, ale z drugiej przyczynia się do promowania bardziej zrównoważonych form gospodarki rolnej oraz ściślejszego powiązania działalności rolnej z innymi rodzajami działalności gospodarczej; mając na uwadze, że rolnicze użytkowanie gruntów i gospodarowanie gruntami na obszarach górskich ma wielkie znaczenie dla równowagi hydrogeologicznej tych obszarów;

J.  mając na uwadze, że regiony górskie stają w obliczu poważnych wyzwań w zakresie rozwoju społecznego i gospodarczego, zmiany klimatu, kwestii transportu i demografii, którym trzeba sprostać, ustanawiając odpowiednie połączenia z obszarami miejskimi i nizinnymi, a także zapewniając dostęp do usług cyfrowych;

K.  mając na uwadze, że obszary górskie z chronionymi ekosystemami i usługami ekosystemowymi mogą zapewniać warunki dla wielu rodzajów działalności gospodarczej, z naciskiem na rolnictwo, leśnictwo, turystykę i energetykę, przy uwzględnieniu dziedzictwa kulturowego i przyrodniczego tych obszarów oraz dywersyfikacji gospodarstw rolnych; mając na uwadze, że można je wspierać przez skoordynowane działania lub transgraniczną współpracę, a także mając na uwadze, że obszary górskie chronią wyjątkowych warunków oraz tradycyjnej wiedzy fachowej, a także zapewniają olbrzymi potencjał pod względem przejścia na systemy rolne wysokiej jakości;

L.  mając na uwadze, że lodowce stanowią charakterystyczny element europejskich obszarów górskich oraz że odgrywają one centralną rolę zarówno w ekosystemach, jak i systemach wodnych gór; mając na uwadze, że obserwowane od połowy XIX wieku zanikanie lodowców pod względem ich masy i długości osiągnęło niepokojące poziomy oraz że w Europie zniknęło już wiele lodowców, a innym grozi zniknięcie do 2050 r.;

M.  mając na uwadze, że dodatkowe koszty związane z warunkami klimatycznymi i topograficznymi oraz z oddaleniem od ośrodków gospodarczych i izolacją utrudniają rozwój gospodarczy, społeczny i kulturalny obszarów górskich; mając na uwadze, że brak wystarczającej infrastruktury, w tym łączności szerokopasmowej, oraz inwestycji na obszarach górskich przyczynia się do pogłębienia różnic między tymi obszarami a innymi regionami; mając na uwadze, że wysiłki mające na celu utrzymanie produkcji rolnej o wartości ekonomicznej na obszarach górskich w UE muszą iść w parze z dostępnością fizyczną, e-dostępnością i infrastrukturą, a także z dostępem do usług publicznych i usług świadczonych w interesie ogólnym, takich jak edukacja, usługi społeczne, opieka zdrowotna, usługi transportowe i pocztowe dla obywateli zamieszkałych w tych regionach;

N.  mając na uwadze, że istnieją różne typy regionów górskich w Europie, które łączą fundamentalne wyzwania, takie jak utrudniona dostępność, nieliczne możliwości zatrudnienia, starzejąca się ludność, brak łączności, konsekwencje zmiany klimatu i intensyfikacji działalności produkcyjnej człowieka; aspekty te wymagają aktywnych działań;

O.  mając na uwadze, że w kontekście zmiennych rynków i niestabilnych cen, rosnących kosztów produkcji, zwiększonej konkurencji, wygaśnięcia kwot mlecznych oraz wyzwań środowiskowych niezbędne jest zabezpieczenie produkcji rolnej i wielofunkcyjnej roli rolnictwa w celu utrzymania wartości dodanej na obszarach górskich, zwiększenia stałego zatrudnienia i umożliwienia dostępu do innych źródeł dochodu;

P.  mając na uwadze, że regiony górskie położone na granicach zewnętrznych UE borykają się z dodatkowymi trudnościami i w większym stopniu doświadczają negatywnych tendencji występujących powszechnie we wszystkich regionach górskich;

Q.  mając na uwadze, że w Europie występują grzbiety górskie, które rozciągają się z kilku państw członkowskich także na terytoria państw niebędących członkami Unii, takie jak łańcuch Karpat, które po ostatnim rozszerzeniu UE stały się wschodnią granicą UE i stanowią obecnie wyjątkowo ważny obszar geopolityczny, na którym ścierają się strategiczne interesy polityczne mające ogromne znaczenie dla stabilności Unii;

R.  mając na uwadze, że wiele regionów górskich nie posiada podstawowej infrastruktury, nie oferuje usług publicznych ani stałego dostępu do usług świadczonych w interesie ogólnym, co w szczególności dotyczy obszarów charakteryzujących się działalnością sezonową;

S.  mając na uwadze, że rolnictwo górskie jest ważne dla tożsamości i kultury regionów górskich i wciąż przyczynia się do rozwoju zatrudnienia, a także zapewnia wkład w konkretne sektory gospodarki w tych regionach, takie jak zasoby leśne i turystyka, uwzględniając fakt, że dywersyfikacja ich gospodarki i struktury zatrudnienia nadal postępuje oraz że odgrywają one kluczową rolę w gospodarce o obiegu zamkniętym;

T.  mając na uwadze, że niektóre najbardziej oddalone regiony są również regionami górskimi pochodzenia wulkanicznego (wulkany czynne lub drzemiące, masywy wulkaniczne lub łańcuchy wulkanów i wyspy wulkaniczne), składającymi się z części podwodnej i lądowej; mając na uwadze, że borykają się one z trudnościami typowymi dla uwarunkowań występujących na ich obszarze;

U.  mając na uwadze, że kobiety żyjące w regionach górskich, zwłaszcza w regionach w niekorzystnym położeniu, często borykają się z problemami związanymi z dostępem do wyższych szczebli szkolnictwa i godziwych możliwości zatrudnienia;

V.  mając na uwadze, że należy podjąć odpowiednie działania wobec różnorodnych wyzwań związanych ze zjawiskiem wyludniania, skutkami zmiany klimatu, brakiem dostępności gruntów uprawnych, zaprzestawaniem użytkowania gruntów oraz związanym z tymi czynnikami zakrzewieniem i zadrzewieniem, a także uwzględnić konieczność ochrony górskich użytków zielonych;

W.  mając na uwadze, że hodowla zwierząt (zwierzęta mleczne i ekstensywna produkcja mięsna) odgrywają istotną rolę na obszarach górskich wielu państw UE; mając na uwadze, że trudne warunki rynkowe i niekorzystne dla tych regionów poważne różnice w kosztach mają duży wpływ na małe gospodarstwa rolne na tych obszarach;

X.  mając na uwadze, że art. 174 akapit trzeci TFUE jednoznacznie stwierdza, że szczególną uwagę należy poświęcić, między innymi, regionom górskim; mając na uwadze, że istnieje wiele polityk, programów i strategii UE, które mają pośredni wpływ na regiony górskie;

Skoordynowane podejście i uwagi ogólne

1.  wzywa Komisję do rozpoczęcia procesu tworzenia roboczej definicji górskich regionów funkcjonalnych w kontekście polityki spójności uzupełniającej definicję obszarów górskich stosowaną w ramach Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w celu usprawnienia koordynacji odnośnych strategii politycznych oraz środków; uważa, że definicja taka musi być szeroka i całościowa, uwzględniająca różne czynniki, takie jak wysokość, dostępność i nachylenie zboczy; wzywa Komisję do opracowania kompleksowej definicji obejmującej także obszary wulkaniczne na wyspach i w odległych regionach, jak również regiony, które mimo iż nie są górzyste, w dużym stopniu łączą się z obszarami górskimi; wskazuje w tym kontekście jako dobrą inicjatywę ideę włączenia do strategii obszarów niebędących obszarami górskimi odzwierciedloną w strategii UE na rzecz regionu alpejskiego (EUSALP);

2.  uważa, że polityka UE powinna obejmować szczególne podejście do regionów górskich, ponieważ charakteryzują się one wyraźnie niekorzystnymi warunkami strukturalnymi; regiony te wymagają dodatkowego wsparcia, aby sprostać wyzwaniom zmiany klimatu, móc zapewnić całoroczne, a nie tylko sezonowe zatrudnienie, rozwój gospodarczy, walkę z klęskami żywiołowymi i zarządzanie w przypadku ich wystąpienia, a także ochronę środowiska oraz pomóc w osiągnięciu celów UE w zakresie energii ze źródeł odnawialnych; uważa, że w związku z tym regiony górskie powinny być włączone do wszystkich aspektów polityki UE, w tym do polityki spójności, przez wprowadzenie oceny oddziaływania terytorialnego;

3.  przyznaje, że UE nie stworzyła specjalnej polityki dla regionów górskich i wskazuje, że istniejąca polityka, programy i strategie, które mają pośredni wpływ na takie obszary, dają podstawy pod „Agendę na rzecz regionów górskich UE”, która powinna stanowić podstawę strategii UE ukierunkowanej na osiągnięcie długoterminowego rozwoju regionów górskich i zależnych od nich obszarów;

4.  wzywa Komisję do pracy nad „Agendą na rzecz regionów górskich UE”, która powinna stanowić ramy zapewniające wkład w politykę transnarodową, transgraniczną i międzyregionalną; uważa, że mająca powstać agenda powinna określać priorytety dla rozwoju tych regionów, aby możliwe było lepsze dostosowanie sektorowych strategii politycznych oraz kierowanie możliwościami ich finansowania poprzez fundusze unijne, a także aby możliwe było osiągnięcie długoterminowych, zrównoważonych strategii politycznych w zakresie integracji społecznej;

5.  w kontekście tego programu wzywa Komisję do opracowania szczegółowego i kompleksowego programu ochrony lodowców w Europie, które – zgodnie z prognozami – znikną do 2050 r.;

6.  wzywa do zapewnienia większej synergii za pomocą koordynacji polityk, strategii i programów UE mających pośredni wpływ na regiony górskie, takich jak „Horyzont 2020”, COSME, LIFE, Natura 2000, strategia UE dotycząca łączności szerokopasmowej, strategia UE dotycząca przystosowania się do zmiany klimatu, unijny program działań w zakresie środowiska, instrument „Łącząc Europę”, Europejska współpraca terytorialna, europejskie fundusze strukturalne i inwestycyjne oraz Europejski Fundusz na rzecz Inwestycji Strategicznych (EFIS), jak również inicjatywy dotyczące strategii makroregionalnej; wzywa Komisję do rozważenia szczególnego zastosowania i działania tych programów w regionach górskich;

7.  podkreśla znaczenie osiągnięcia synergii między poszczególnymi politykami, instrumentami i sektorami, co wymaga zastosowania podejścia zintegrowanego; podkreśla cenne doświadczenia zdobyte podczas wdrażania konwencji alpejskiej, która godzi interesy gospodarcze, społeczne i środowiskowe;

8.  zwraca uwagę na niedobór terenów uprawnych w regionach górskich, co jest źródłem potencjalnych konfliktów wynikających z rozbieżnych lub nakładających się na siebie interesów w zakresie klasyfikacji gruntów i ich zagospodarowania; w związku z tym wzywa państwa członkowskie do opracowywania i stosowania narzędzi zagospodarowania przestrzennego, które ułatwiać będą koordynację i udział społeczeństwa w rozwoju terytorialnym; uważa, że załączony do konwencji alpejskiej protokół w sprawie zagospodarowania przestrzennego i zrównoważonego rozwoju stanowi ważny przykład, na którym należy się wzorować;

9.  domaga się, by państwa członkowskie, w których znajdują się parki narodowe dzielące granicę z jednym lub kilkoma innymi państwami, opracowały wspólne podejścia do zagospodarowania, rozwoju i ochrony tych parków narodowych;

10.  zauważa, że niedawne reformy wspólnej polityki rolnej (WPR) oraz polityki regionalnej umożliwiają zarządzanie europejskim finansowaniem na rzecz spójności na poziomie regionalnym;

11.  wzywa organy zarządzające, aby rozważyły zwiększenie przydziałów europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych na poziomie krajowym, aby wesprzeć słabo rozwinięte regiony górskie, stosując w miarę możliwości wielosektorowe podejście do polityki; wzywa państwa członkowskie do wspierania inwestycji na obszarach górskich przez uprzywilejowanie finansowania w ramach programów operacyjnych dla takich obszarów;

12.  podkreśla, że wymiar terytorialny polityki spójności musi być traktowany priorytetowo przez stosowanie inicjatyw ukierunkowanych na rozwój terytorialny i dodatkowe wsparcie dla współpracy terytorialnej na poziomie europejskim;

13.  podkreśla, że państwa członkowskie i regiony mają w ramach rozporządzenia w sprawie rozwoju regionalnego możliwość tworzenia podprogramów tematycznych skoncentrowanych na potrzebach obszarów górskich, które kwalifikują się do wyższych poziomów wsparcia ze środków publicznych; zachęca je do korzystania z tych możliwości; zauważa, że dotychczas żaden właściwy organ tego nie uczynił; uważa jednak, że nie oznacza to automatycznie, że dla tych regionów nie została przewidziana żadna specjalna pomoc;

14.  zachęca państwa członkowskie do korzystania z takich narzędzi jak zintegrowane inwestycje terytorialne (ITI) i rozwój lokalny kierowany przez społeczność (CLLD), wspierających rozwój regionów górskich w celu wsparcia ich szczególnego potencjału rozwojowego i celów w zakresie rozwoju; zachęca do wsparcia lokalnych grup działania w celu rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność, aby promować sieci międzynarodowe i metody pracy oparte na kooperacji;

15.  podkreśla potencjał i znaczenie istniejącego i przyszłego rozwoju strategii makroregionalnych na rzecz zrównoważonego rozwoju regionów górskich UE z silnym wymiarem współpracy transgranicznej, w odpowiednich przypadkach; wzywa do uwzględnienia doświadczeń z wdrożenia innych strategii makroregionalnych UE;

16.  z zadowoleniem przyjmuje obecne inicjatywy na rzecz regionu Karpat w ramach strategii UE na rzecz regionu Dunaju oraz postęp w makroregionalnej strategii UE na rzecz Alp; zauważa, że druga z tych strategii stanowi dobry przykład zintegrowanego podejścia do rozwoju terytorialnego, uwzględniającego regiony górskie i obszary z nimi związane;

17.  uważa, że instrument, jakim jest Europejska współpraca terytorialna, oferuje doskonałą możliwość wymiany najlepszych praktyk i wiedzy pomiędzy regionami górskimi, które w wielu przypadkach położone są na granicach państwowych; wzywa do uwzględnienia w ramach przyszłej Europejskiej współpracy terytorialnej szczególnego wymiaru górskiego; z zadowoleniem przyjmuje inicjatywy takie jak „Polityka przeciwdziałania zjawisku wyludniania obszarów górskich” (PADIMA), mające na celu rozwiązanie szczególnych problemów, w obliczu których stają regiony górskie; podkreśla znaczenie programów INTERREG oraz innych inicjatyw na rzecz współpracy, takich jak europejskie ugrupowania współpracy terytorialnej oraz europejskie ugrupowania interesów gospodarczych w rozwoju współdzielonych obszarów i masywów górskich we wspólny i skoordynowany sposób w regionach, które obejmują transgraniczne obszary górskie;

18.  wzywa Komisję do przedstawienia komunikatu zawierającego „Agendę na rzecz regionów górskich UE” oraz w następnej kolejności do przedstawienia białej księgi w sprawie rozwoju regionów górskich opartej na najlepszych praktykach oraz angażującej organy lokalne, regionalne i krajowe, a także inne istotne podmioty, w tym partnerów gospodarczych i społecznych oraz przedstawicieli społeczeństwa obywatelskiego;

19.  nalega, aby Komisja i inne zainteresowane strony dokonały gruntownej i regularnej oceny stanu regionów górskich UE oraz analizy danych, takich jak wyniki realizacji programów operacyjnych w ramach polityki spójności oraz wskaźniki zmian jakości życia i przemian demograficznych, aby we właściwy sposób ukierunkować fundusze unijne i wdrażanie polityki UE;

20.  podkreśla, że należy mieć możliwość polegania na wiarygodnych, zdezagregowanych danych statystycznych, na których mają opierać się inicjatywy w zakresie polityki;

21.  wzywa do współpracy z państwami europejskimi niebędącymi członkami Unii oraz z władzami regionalnymi i lokalnymi w celu wdrożenia polityki na rzecz regionów górskich;

22.  wzywa Komisję, aby zachęcała do korzystania z instrumentów finansowych w regionach górskich w celu osiągnięcia konkretnych rezultatów;

23.  z zadowoleniem przyjmuje trwającą dyskusję na temat uproszczenia polityki spójności; ma nadzieję, że lżejsze ramy i dostępność instrumentów łatwiejszych w zastosowaniu dla zainteresowanych stron i odbiorców przyczynią się do rozwoju regionów górskich UE; wzywa do zwrócenia szczególnej uwagi na upraszczanie i wysiłki mające na celu ułatwienie inwestowania w regionach górskich;

24.  apeluje do Komisji o przedłożenie wniosku w sprawie Europejskiego Roku Wysp i Obszarów Górskich;

Miejsca pracy i wzrost gospodarczy w regionach górskich

25.  zauważa, że MŚP w regionach górskich stają w obliczu poważnych trudności wynikających z braku dostępności, infrastruktury, łączności i zasobów ludzkich; wzywa Komisję do zwrócenia szczególnej uwagi na rozwój MŚP w regionach górskich, zwłaszcza na obszarach borykających się z naturalnymi i nasilonymi za sprawą zmiany klimatu katastrofami, w związku z tym wzywa państwa członkowskie, aby przyznały priorytet inwestycjom w infrastrukturę i usługi na obszarach górskich; apeluje o synergię między zasobami z europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych a innymi inicjatywami i programami finansowanymi ze środków UE, aby stworzyć całościowe i efektywne podejście do polityki w celu jak największego wsparcia MŚP oraz przedsiębiorczości; podkreśla, że należy opracowywać zintegrowane i dostosowane do konkretnego obszaru strategie dotyczące regionów górskich w celu wskazania konkretnych możliwości rozwojowych, które to strategie będą uwzględniały środki dotyczące stymulowania łączności lokalnych MŚP oraz wewnątrz- i międzysektorowych stosunków i koordynacji;

26.  podkreśla znaczenie rozwijania wszechstronnej produkcji rolnej w połączeniu z rozwojem turystyki oraz działalnością na rzecz ochrony środowiska, a także ustrukturyzowania łańcuchów dostaw żywności na obszarach górskich, albo w ramach stowarzyszeń organizacji producentów, które wzmacniają pozycję negocjacyjną rolników, albo przez tworzenie lokalnych rynków i krótkich łańcuchów dostaw; podkreśla konieczność zagwarantowania dostępu do dużych rynków, a także wprowadzenia środków promocji, ochrony i zapewnienia jakości produktów, co pozwala poprawić sprzedaż produktów rolnych i włączyć je do ogólnego sektora produktów turystyki danego obszaru geograficznego; z uwagi na fakt, że obszary górskie mają duży potencjał w zakresie produkcji wysokiej jakości produktów spożywczych wzywa także Komisję oraz państwa członkowskie do rozpoczęcia debaty na temat wprowadzenia specjalnego oznaczenia dla produktów spożywczych z regionów górskich na szczeblu UE;

27.  uznaje w związku z tym potrzebę wsparcia ze środków EFRROW produkcji rolnej na obszarach górskich i podjęcia wysiłków na rzecz zapewnienia wartości dodanej przez synergię z innymi funduszami i inicjatywami UE, a także prywatnymi instrumentami finansowymi w celu wywarcia pozytywnego wpływu na obszary górskie;

28.  z zadowoleniem przyjmuje postępy poczynione w ramach strategii leśnej UE; wspiera zrównoważony rozwój lasów na poziomie unijnym, zwłaszcza w zakresie przyczyniania się lasów do ochrony środowiska i różnorodności biologicznej oraz do osiągania celów w dziedzinie energii ze źródeł odnawialnych; zauważa, że w ramach strategii podkreślić można wymiar gospodarczy leśnictwa;

29.  uważa, że leśnictwo może zaoferować miejsca pracy i rozwój gospodarczy w regionach górskich oraz że w związku z tym należy zapewnić dostępność zasobów leśnych w czasie, korzystając z nich w sposób zrównoważony; przypomina, że lasy mają zasadnicze znaczenie dla ekosystemu oraz że w górach odgrywają one ważną rolę, zapobiegając lawinom, osuwiskom i powodziom; wzywa do wsparcia MŚP, w szczególności tych działających na obszarach górskich, zaangażowanych w sektor leśnictwa i w pełni przestrzegających zasady zrównoważenia środowiskowego; podkreśla szczególną rolę gospodarczą i społeczną leśnictwa na obszarach górskich oraz znaczenie inwestycji na rzecz efektywnego wykorzystania zasobów leśnych w tych regionach; przypomina, że lasy odgrywają znaczącą rolę w dostarczaniu surowców i materiałów wtórnych wykorzystywanych w przemyśle farmaceutycznym, kosmetycznym i spożywczym, a tym samym przyczyniają się do tworzenia miejsc pracy; w związku z tym apeluje, aby w polityce spójności położyć większy nacisk na zrównoważoną gospodarkę leśną;

30.  wzywa do tworzenia dodatkowych zachęt, skłaniających do zachowania małych przedsiębiorstw przetwórczych oraz małych i średnich gospodarstw rolnych na obszarach górskich, które są ważnym źródłem zatrudnienia i wytwarzają produkty o szczególnych cechach jakościowych, lecz ponoszą średnio wyższe koszty i są mniej dochodowe niż uprawy lub hodowle intensywne; wzywa Komisję do wspierania projektów pilotażowych w celu przywracania tradycyjnej działalności gospodarczej, między innymi rolniczej i rzemieślniczej, na obszarach górskich, których dotyczy zjawisko wyludniania; wzywa Komisję oraz państwa członkowskie do propagowania uproszczonych administracyjnych procedur składania wniosków i uproszczonego administrowania wykorzystaniem funduszy, tak aby umożliwić małym społecznościom lepszy dostęp do finansowania z myślą o wspieraniu długoterminowego rozwoju, dostępności rynków oraz tworzenia organizacji producentów na obszarach górskich;

31.  wzywa beneficjentów europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych w regionach górskich do dokonania oceny potencjału i potrzeb w zakresie ustanowienia lokalnych parków technologicznych i parków przemysłowych przestrzegających zasad zrównoważonego rozwoju oraz – po przeprowadzeniu odpowiedniego studium wykonalności, a także analizy kosztów i korzyści – rozważenia ich budowy z wykorzystaniem środków unijnych i krajowych;

32.  podkreśla występujące, w stosownych przypadkach, zapotrzebowanie na strategie inteligentnej specjalizacji w celu zwiększenia potencjału oferowanego przez regiony górskie;

33.  podkreśla istotną rolę, którą przedsiębiorstwo społeczne i alternatywne modele biznesowe, takie jak spółdzielnie i towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych, mogą odgrywać w sprzyjającym włączeniu społecznemu i zrównoważonym rozwoju regionów górskich, w tym w przeciwdziałaniu wykluczeniu grup zmarginalizowanych lub niwelowaniu różnic w traktowaniu kobiet i mężczyzn;

34.  wspiera wykorzystanie europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych w sektorach gospodarki, które nie emitują zanieczyszczeń i koncentrują się na przyszłości, takich jak zrównoważona turystyka, dziedzictwo kulturalne, zrównoważone leśnictwo, rozwój szybkiego internetu, rzemiosło i sektor odnawialnych źródeł energii; podkreśla znaczenie opracowania nowych innowacyjnych modeli działalności turystycznej i promowania sprawdzonych istniejących modeli;

Wymiar społeczno-gospodarczy regionów górskich

35.  zauważa, że w ramach polityki spójności podkreślić można wsparcie dla przejścia na niskoemisyjną, odporną na zmianę klimatu, zasobooszczędną i zrównoważoną środowiskowo gospodarkę;

36.  uważa, że podnoszenie kwalifikacji siły roboczej i tworzenie nowych miejsc pracy w gospodarce ekologicznej powinno być jednym z priorytetów inwestycyjnych europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych, i podkreśla, że polityka UE powinna wspierać szkolenia w dziedzinach takich jak rolnictwo górskie, zrównoważona turystyka, rzemiosło, zrównoważone leśnictwo i technologie w obszarze energii ze źródeł odnawialnych;

37.  z zadowoleniem przyjmuje inicjatywy mające na celu przyciągnięcie młodych ludzi do sektora rolnego i wzywa Komisję do opracowania podobnych programów dla obszarów górskich; wzywa do podjęcia środków mających na celu zachęcenie młodych przedsiębiorców do rozszerzenia działalności, nie tylko sezonowej, na obszary związane z dziedzictwem kulturowym; podkreśla rolę instytutów naukowych i innych ośrodków oświatowych zajmujących się rolnictwem na obszarach górskich; zachęca młodych rolników do udziału w programach wymiany i platformach e-kształcenia;

38.  podkreśla znaczenie kształcenia kobiet i dziewcząt, a także ich większego angażowania w takich obszarach jak nauka, technologia, inżynieria, matematyka i przedsiębiorczość, w tym sektory zielonej gospodarki; uważa, że szczególną uwagę należy poświęcić wspieraniu i zachęcaniu do dalszej działalności kobiet rolników oraz kobiet prowadzących działalność jako osoby pracujące na własny rachunek w dziedzinie marketingu bezpośredniego, turystyki, handlu produktami rzemieślniczymi i projektów rzemieślniczych; podkreśla znaczenie aktywnej obecności i roli kobiet na obszarach górskich, zwłaszcza we wzmacnianiu innowacji i procesu współpracy, a także w czuwaniu nad właściwym funkcjonowaniem tych obszarów; w związku z tym wzywa Komisję i państwa członkowskie do wykorzystania dostępnych zasobów i procedur w zakresie inicjatyw na rzecz mikrofinansowania i mikrokredytów dla kobiet, a także możliwości rozwoju zawodowego dla kobiet w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego oraz projektów międzynarodowych;

39.  podkreśla, że zarówno waga obszarów górskich, jak i skuteczne środki w UE uwzględnione zostały w najnowszej reformie WPR; uważa, że celem WPR powinno być rekompensowanie utrudnień naturalnych i gospodarczych, z jakimi borykają się rolnicy, ale także udostępnienie im środków, za pomocą których będą mogli wykorzystać swoje zalety;

40.  podkreśla znaczenie pomocy w pierwszym filarze WPR dla utrzymania produkcji rolnej i dochodów rolników na obszarach górskich; przypomina, że aby wspierać osiąganie tych celów, państwa członkowskie mają możliwość wprowadzania szczególnych rodzajów pomocy bezpośredniej oraz płatności powiązanych z produkcją; przypomina, że w wielu państwach członkowskich niezwiązana z wielkością produkcji pomoc w ramach pierwszego filara jest, z powodu niewystarczającej konwergencji wewnętrznej, o wiele niższa niż na obszarach o korzystniejszym położeniu, co dodatkowo zmniejsza konkurencyjność gospodarstw;

41.  uważa, że środki w ramach drugiego filara WPR powinny zapewnić trwałość, konkurencyjność i dywersyfikację produkcji rolnej oraz przemysłu przetwórczego na obszarach górskich; uważa również, że takie środki mogłyby przyczynić się do „odrodzenia się wsi” dzięki wspieraniu tworzenia projektów wielofunkcyjnych gospodarstw będących źródłem wartości dodanej, a także dzięki innowacji, sprzyjaniu inwestycjom rolnym (w budynki, specjalne wyposażenie, modernizację itp.) oraz zachowaniu hodowli ras rodzimych;

42.  uważa, że specjalne podejście sektorowe do sektora mleczarskiego powinno mieć na celu zapewnienie zrównoważonej produkcji mleka na obszarach górskich i wzywa Komisję oraz państwa członkowskie do zapewnienia, zwłaszcza w ramach drugiego filaru WPR, towarzyszących środków kompensujących dla borykającej się z niekorzystnymi warunkami produkcji mleczarskiej, z myślą o utrzymaniu oraz wzmocnieniu rolnictwa oraz skutecznego funkcjonowania gospodarstw rolnych, zwłaszcza małych gospodarstw w tych regionach;

43.  podkreśla potencjał dualnego systemu kształcenia w regionach górskich; wskazuje na zachęcające wyniki osiągnięte w niektórych państwach członkowskich; z zadowoleniem przyjmuje obecne projekty w zakresie dualnego systemu kształcenia w całej Unii;

44.  uważa, że odpowiednia infrastruktura ICT stwarza szanse dla działalności gospodarczej, edukacyjnej, społecznej i kulturalnej oraz zmniejsza skutki peryferyjnego położenia i izolacji; wzywa Komisję, by opracowała konkretne zalecenia dotyczące rozwiązania problemu niedoboru wykwalifikowanej siły roboczej w sektorze turystyki, zwracając szczególną uwagę na wyzwania dotyczące nieatrakcyjnych miejsc pracy i niewystarczającego wynagrodzenia, a także dotyczące zwiększania możliwości rozwoju kariery zawodowej; apeluje do Komisji i państw członkowskich, aby z wykorzystaniem europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych przeznaczały środki na inwestycje w infrastrukturę na obszarach górskich w celu uczynienia ich bardziej atrakcyjnymi dla działalności gospodarczej;

45.  popiera innowacyjne rozwiązania, w tym oparte na technologiach informacyjnych, w zakresie dostępu do wysokiej jakości kształcenia podstawowego, a także do możliwości kształcenia formalnego i nieformalnego oraz uczenia się przez całe życie na oddalonych obszarach górskich, np. przez współpracę między regionami górskimi, miastami i uniwersytetami; podkreśla, że potrzebne jest wysokiej jakości szkolnictwo wyższe oraz zwraca uwagę na potencjał systemów kształcenia na odległość, które oferują na obszarach oddalonych dostęp do nauczania i uczenia się; podkreśla fakt, że aby przeciwdziałać negatywnym tendencjom demograficznym w tych regionach, należy stawić czoła istotnym problemom związanym z równym dostępem do placówek oświaty i opieki nad dziećmi, jak również dostępem osób starszych do dalszego szkolenia i przekwalifikowywania się w celu ułatwienia czynnej integracji na rynku pracy;

46.  wzywa do rozwijania i ulepszania placówek i usług opieki zdrowotnej w regionach górskich, między innymi przez transgraniczne inicjatywy na rzecz współpracy, w tym, w razie potrzeby, rozwój transgranicznych ośrodków opieki zdrowotnej; opowiada się za rozwojem wolontariatu na potrzeby świadczenia usług publicznych, z uwzględnieniem najlepszych praktyk w niektórych państwach członkowskich;

47.  przypomina, że zasada powszechnego dostępu do usług publicznych musi być przestrzegana na wszystkich terytoriach UE, i podkreśla jednocześnie, że państwa członkowskie i regiony powinny koniecznie zachęcać do stosowania alternatywnych i innowacyjnych rozwiązań w odniesieniu do obszarów górskich, w tym indywidualnych rozwiązań dostosowanych – w stosownych przypadkach – do potrzeb lokalnych i regionalnych;

48.  podkreśla znaczenie Inicjatywy na rzecz zatrudnienia ludzi młodych, a także skuteczniejszego wdrażania gwarancji dla młodzieży, jako dobrej szansy na zatrzymanie odpływu młodych ludzi z regionów górskich w odpowiedzi na kryzys demograficzny i problem starzejącej się ludności; wzywa do tworzenia inicjatyw na rzecz zatrudnienia ludzi młodych, nastawionych w szczególności na spełnienie potrzeb słabo rozwiniętych regionów górskich;

49.  podkreśla, że w regionach górskich nadal utrzymują się różnice w traktowaniu kobiet i mężczyzn, zwłaszcza w przypadku społeczności zmarginalizowanych i grup szczególnie wrażliwych; wzywa Komisję do podejmowania działań na rzecz uwzględniania aspektu płci w ujęciu poziomym i pionowym każdego obszaru polityki, a przede wszystkim do finansowania polityki łączności w tych regionach; apeluje o przeprowadzenie analizy porównawczej specyfiki sytuacji kobiet w regionach górskich, w szczególności na obszarach górskich w niekorzystnym położeniu;

50.  zachęca i wzywa do wsparcia, w tym przez wykorzystanie europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych, inicjatyw zwiększających spójność społeczną i kulturalną oraz sprzyjających włączeniu społecznemu w społecznościach górskich, a także przeciwdziałających fizycznej izolacji i brakowi różnorodności kulturowej, w szczególności przez zapewnienie dostępu do życia artystycznego i kulturalnego oraz bezpośredniego w nich uczestnictwa;

51.  podkreśla znaczenie zintegrowanych inicjatyw terytorialnych mających na celu integrację migrantów w ramach procesów przywracania wzrostu oraz ożywienia demograficznego i społeczno-gospodarczego obszarów górskich, w tym tych, których dotyczy zjawisko wyludniania; wzywa Komisję do wspierania i rozpowszechniania takich inicjatyw;

Ochrona środowiska i przeciwdziałanie zmianie klimatu w regionach górskich

52.  przypomina o bogactwie i różnorodności odnawialnych źródeł energii na obszarach górskich; uważa, że obszary te powinny przejąć główną rolę w osiąganiu celów UE w zakresie energii ze źródeł odnawialnych; wzywa Komisję do skupienia się na działaniach politycznych zachęcających do wykorzystywania odnawialnych źródeł energii w regionach górskich i ułatwiających ich wykorzystywanie;

53.  podkreśla konieczność objęcia ochroną na szczeblu europejskim charakterystycznych gatunków zwierząt występujących w górach wysokich i mogących zamieszkiwać transgraniczne łańcuchy górskie, takich jak kozice, koziorożce, wielkie ptaki drapieżne, niedźwiedzie, wilki i rysie; wzywa Komisję i państwa członkowskie do opracowania planu ochrony i reintrodukcji charakterystycznych gatunków występujących w górach wysokich;

54.  podkreśla również potencjał regionów górskich pochodzenia wulkanicznego i wulkanów, w szczególności w odniesieniu do wkładu wulkanologii, w zakresie osiągania celów dotyczących odnawialnych źródeł energii oraz wkład tych obszarów w zapobieganie katastrofom naturalnym, takim jak wybuchy wulkanów, i w zarządzanie nimi;

55.  wzywa państwa członkowskie i Komisję do wskazania wszystkich miejscowości turystycznych położonych w górach wysokich, w których zakaz używania samochodów pozytywnie wpłynąłby na lokalne przeciwdziałanie topnieniu lodowców;

56.  podkreśla, że osiąganie celów UE w zakresie energii ze źródeł odnawialnych oraz jej wykorzystania musi uwzględniać równowagę przyrody i ochronę środowiska także na obszarach górskich; przypomina, że w niektórych przypadkach pozyskiwanie energii wodnej i biomasy może stanowić zagrożenie dla ekosystemów, a elektrownie wiatrowe i słoneczne mogą zniszczyć krajobraz, będąc jednocześnie źródłem lokalnego rozwoju;

57.  zauważa, że regiony górskie, w tym pochodzenia wulkanicznego oraz ich ekosystemy, są szczególnie wrażliwe na zmianę klimatu oraz zagrożenia hydrogeologiczne, które niosą ze sobą poważne konsekwencje dla tych regionów, w tym w postaci rosnącej liczby zagrożeń naturalnych, które mogą powodować skutki środowiskowe także na obszarach sąsiadujących oraz mogą mieć negatywny wpływ na wzrost gospodarczy i turystykę; uważa, że w tym zakresie ochrona środowiska, przeciwdziałanie zmianie klimatu i podejmowanie odpowiednich środków w zakresie przystosowania się do zmiany klimatu muszą być centralnym elementem przyszłej „Agendy na rzecz regionów górskich UE”, w tym planu działania dotyczącego zmiany klimatu; podkreśla także konieczność stworzenia sieci służącej analizie i wymianie dobrych praktyk w tych obszarach;

58.  podkreśla znaczenie zachowania i ochrony unikatowego siedliska, jakim są regiony górskie, oraz rozwijania go w sposób zrównoważony, w tym przez przywracanie różnorodności biologicznej i rekultywację gleby, wspieranie dziedzictwa przyrodniczego i usług ekosystemowych, a także zapewnienie zielonej infrastruktury, co stwarza także nowe możliwości zatrudnienia w tych sektorach; przypomina o podstawowym znaczeniu rolnictwa oraz zrównoważonego gospodarowania gruntami i lasami na obszarach górskich z myślą o zachowaniu różnorodności biologicznej i uniknięciu konsekwencji środowiskowych i krajobrazowych;

59.  podkreśla, że regiony górskie są ważnym źródłem zasobów wodnych, które muszą być chronione i którymi należy zarządzać w zrównoważony sposób; zauważa zależność pewnych obszarów miejskich od usług ekosystemowych oferowanych przez regiony górskie, za które regiony te często nie otrzymują godziwego zwrotu; zachęca lokalne władze do wzięcia pod uwagę partnerstw w formie projektów współpracy, mających na celu pozyskanie i ochronę zasobów wodnych dla ośrodków miejskich w pobliżu obszarów górskich; popiera środki na rzecz finansowania działań związanych z magazynowaniem wody z myślą o zapewnieniu zrównoważonej i skutecznej irygacji obszarów wiejskich i utrzymaniu poziomu wód w rzekach;

60.  wspiera rozwój zrównoważonej turystyki jako doskonałej szansy na zapewnienie miejsc pracy i promowanie zrównoważonego rozwoju tych obszarów; podkreśla potrzebę rozwoju internetu szerokopasmowego jako podstawy dla zrównoważonej turystyki;

61.  podkreśla potrzebę aktywnej synergicznej współpracy między rolnictwem a innymi rodzajami działalności gospodarczej na obszarach Natura 2000 i innych obszarach chronionych (w parkach narodowych, parkach krajobrazowych itp.) znajdujących się na obszarach górskich;

Dostępność i łączność w regionach górskich

62.  uważa, że internet, a w szczególności technologie dostępu nowej generacji (NGA), odgrywają kluczową rolę w mierzeniu się z wyzwaniami, w obliczu których stają regiony górskie; przypomina, że internet jest połączony z usługami świadczonymi w interesie ogólnym (UOIG) oraz że brak dostępu do takich usług może prowadzić do wyludniania;

63.  wzywa państwa członkowskie do tworzenia zachęt skłaniających do bardziej aktywnego rozwoju partnerstw publiczno-prywatnych w regionach górskich, jak również w obszarze infrastruktury transportu, łączności i energetyki, ponieważ brak korzyści skali sprawia, że świadczenie usług w tych obszarach jest nieatrakcyjne pod względem opłacalności; podkreśla, że tylko lepszy transport i pozostała infrastruktura o wystarczającej jakości mogą zapewnić wzrost gospodarczy i stworzyć nowe miejsca pracy na obszarach górskich;

64.  zauważa, że turystyka w dużym stopniu zależy od istnienia infrastruktury oraz dostępu do usług świadczonych w interesie ogólnym; wzywa Komisję do przeanalizowania możliwości tworzenia infrastruktury wspierającej rozwój turystyki w regionach górskich;

65.  zauważa, że nowe technologie informacyjne i komunikacyjne oferują szeroki wachlarz możliwości zatrudnienia, integracji społecznej i wzmacniania pozycji w powstającej gospodarce cyfrowej; uważa w związku z tym, że potrzebne jest specjalne wsparcie z europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych służące wspieraniu takich możliwości; wzywa państwa członkowskie do promowania telepracy, handlu elektronicznego oraz wykorzystania kanałów marketingu cyfrowego w tych regionach w celu poprawy zarządzania kosztami w przedsiębiorstwach; uważa, że łatwiejszy dostęp do nowych technologii informacyjnych może doprowadzić do rozwoju programów kształcenia na odległość na obszarach, gdzie występuje niedobór nauczycieli, a także do rozwoju usług e-zdrowia, co może ułatwić zapobieganie wyludnianiu się obszarów górskich; apeluje o zaproponowanie przykładów dobrych praktyk, a także dzielenie się nimi, przyczyniając się tym samym do dywersyfikacji gospodarczej regionów górskich;

66.  z zadowoleniem przyjmuje unijny system bonów na satelitarny szerokopasmowy dostęp do internetu, dzięki któremu połączenia satelitarne stanowią przydatną alternatywę dla obszarów z niewystarczającą infrastrukturą lub obszarów, które nie są przedmiotem zainteresowania inwestorów;

67.  apeluje do Komisji, by podczas opracowywania strategii politycznych dotyczących dostępu do łączności szerokopasmowej wzięła pod uwagę brak infrastruktury i zainteresowania ze strony inwestorów wynikający z niskiej gęstości zaludnienia i oddalenia regionów górskich; wzywa Komisję do opracowania specjalnych strategii politycznych w celu zniwelowania przepaści cyfrowej w tych regionach, również przez konieczne inwestycje publiczne;

68.  przypomina, że rozwój społeczno-gospodarczy regionów górskich, które w niektórych państwach członkowskich są również regionami oddalonymi, zależy od połączeń transportowych między nimi a innymi regionami w danym państwie lub w regionach transgranicznych; wzywa organy krajowe, aby we współpracy z Komisją ułatwiały realizację projektów dotyczących połączeń transportowych regionów górskich z głównymi krajowymi i transeuropejskimi drogami i korytarzami transportowymi, zwłaszcza projektów infrastruktury transportowej w ramach sieci TEN-T, z wykorzystaniem różnych unijnych funduszy i instrumentów finansowych, w tym inwestycji realizowanych przez EBI;

69.  domaga się, by europejskie regiony górskie inwestowały z wykorzystaniem funduszy EFRROW w rozwój bardziej wydajnych i lepiej połączonych sieci kolejowych i tramwajowych;

o
o   o

70.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji i Komitetowi Regionów, a także rządom oraz narodowym i regionalnym parlamentom państw członkowskich.

(1) Dz.U. L 347 z 20.12.2013, s. 320.
(2) Dz.U. L 347 z 20.12.2013, s. 289.
(3) Dz.U. L 347 z 20.12.2013, s. 470.
(4) Dz.U. L 347 z 20.12.2013, s. 487.
(5) Dz.U. L 347 z 20.12.2013, s. 608.
(6) Dz.U. L 347 z 20.12.2013, s. 671.
(7) Dz.U. L 317 z 4.11.2014, s. 56.
(8) Dz.U. L 347 z 20.12.2013, s. 259.
(9) Dz.U. L 347 z 20.12.2013, s. 303.
(10) Dz.U. L 169 z 1.7.2015, s.1.
(11) Teksty przyjęte, P8_TA(2015)0109.
(12) Dz.U. C 50 E z 21.2.2012, s. 55.
(13) Teksty przyjęte, P7_TA(2013)0577.
(14) Dz.U. C 55 z 12.2.2016, s. 117.
(15) Dz.U. C 19 z 21.1.2015, s. 32.
(16) Dz.U. C 188 E z 28.6.2012, s. 30.
(17) Dz.U. C 305 E z 11.11.2010, s. 14.
(18) Dz.U. C 248 z 25.8.2011, s. 81.
(19) Dz.U. C 166 z 7.6.2011, s.23.

Zastrzeżenia prawne - Polityka ochrony prywatności