Indeks 
Teksty przyjęte
Czwartek, 18 maja 2017 r. - Strasburg
Zambia, w szczególności sprawa Hakainde Hichilemy
 Etiopia, w szczególności sprawa dra Merery Gudiny
 Południowy Sudan
 Zawarcie Umowy między UE, Islandią, Liechtensteinem i Norwegią w sprawie mechanizmu finansowego EOG na lata 2014-2021 ***
 Właściwa kombinacja funduszy na rzecz regionów Europy: zapewnienie równowagi między instrumentami finansowymi a dotacjami w ramach polityki spójności UE
 Perspektywy pomocy technicznej w ramach polityki spójności
 Zapewnienie możliwości transgranicznego przenoszenia na rynku wewnętrznym usług online w zakresie treści ***I
 Wdrożenie Umowy o wolnym handlu między Unią Europejską a Republiką Korei
 Rozwiązanie dwupaństwowe na Bliskim Wschodzie
 Strategia UE na rzecz Syrii
 Transport drogowy w Unii Europejskiej
 Obóz dla uchodźców w Dadaab
 Urzeczywistnienie relokacji
 Wdrażanie wytycznych Rady dotyczących osób LGBTI, szczególnie w odniesieniu do prześladowania mężczyzn o (domniemanej) orientacji homoseksualnej w Czeczenii

Zambia, w szczególności sprawa Hakainde Hichilemy
PDF 330kWORD 51k
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 18 maja 2017 r. w sprawie Zambii, w szczególności przypadku Hakainde Hichilemy (2017/2681(RSP))
P8_TA(2017)0218RC-B8-0361/2017

Parlament Europejski,

–  uwzględniając swoje wcześniejsze rezolucje w sprawie Zambii,

–  uwzględniając oświadczenie rzecznika Europejskiej Służby Działań Zewnętrznych z dnia 16 kwietnia 2017 r. w sprawie napięć politycznych w Zambii,

–  uwzględniając sprawozdanie unijnej misji obserwacji wyborów w sprawie wyborów w Zambii w 2016 r.,

–  uwzględniając Afrykańską kartę praw człowieka i ludów,

–  uwzględniając Międzynarodowy pakt praw obywatelskich i politycznych,

–  uwzględniając konstytucję Zambii,

–  uwzględniając umowę z Kotonu,

–  uwzględniając Powszechną deklarację praw człowieka,

–  uwzględniając art. 135 ust. 5 i art. 123 ust. 4 Regulaminu,

A.  mając na uwadze, że Zambia była przez lata wzorem demokracji o dwudziestopięcioletniej historii pokojowej transformacji; mając na uwadze, że kampanię przed wyborami w 2016 r. zakłóciły niestety gwałtowne starcia między zwolennikami dwóch głównych partii – Frontu Patriotycznego i Zjednoczonej Partii na rzecz Rozwoju Kraju (UPND, partia opozycyjna);

B.  mając na uwadze, że w dniu 11 maja 2017 r. minął miesiąc od uwięzienia przywódcy UPND Hakainde Hichilemy, który 11 kwietnia podczas nalotu na swój dom został aresztowany wraz z pięcioma swoimi pracownikami przez silnie uzbrojonych funkcjonariuszy policji;

C.  mając na uwadze, że Hichilemie zarzucono stworzenie zagrożenia dla życia prezydenta przez utrudnianie przejazdu prezydenckiej kolumny samochodów w Mongu w dniu 9 kwietnia 2017 r. oraz natychmiast oskarżono go o zdradę – przestępstwo niepodlegające w Zambii zwolnieniu za kaucją, a także o złamanie obowiązku ustawowego, nieprzestrzeganie zgodnych z prawem poleceń oraz o słowną zniewagę; mając na uwadze, że Hichilema odrzucił wszystkie powyższe zarzuty;

D.  mając na uwadze, że chociaż Zambia jest de facto krajem niestosującym kary śmierci, a ostatnią egzekucję wykonano w 1997 r., kara śmierci pozostaje najwyższym wymiarem kary za zdradę;

E.  mając na uwadze, że prawnicy Hichilemy uznali oskarżenie za bezpodstawne i zwrócili się do sądu magistrackiego w Lusace o wycofanie zarzutów; mając na uwadze, że sąd podtrzymał zarzuty ze względu na to, że sądem właściwym dla spraw o zdradę jest wyłącznie Sąd Najwyższy;

F.  mając na uwadze, że Hichilema jest obecnie osadzony w głównym zakładzie karnym w Lusace, gdzie dostęp do mediów prywatnych, prawników, zwolenników i przyjaciół jest ograniczony; mając na uwadze, że Hichilema i jego prawnicy zgłosili przypadki poniżającego traktowania w okresie przetrzymywania;

G.  mając na uwadze, że UPND uznała, iż zarzuty mają podłoże polityczne, oraz mając na uwadze, że aresztowanie Hichilemy doprowadziło do fali protestów, gwałtownych starć i wzrostu napięcia politycznego w kraju;

H.  mając na uwadze, że organizacje praw człowieka wezwały władze Zambii do wycofania zarzutów, twierdząc, że celem oskarżeń było nękanie i zastraszenie Hichilemy oraz zniechęcenie go do prowadzenia działalności politycznej; mając na uwadze, że prezydent Lungu oświadczył w dniu 14 kwietnia 2017 r., iż nie będzie ingerować w sprawę Hichilemy;

I.  mając na uwadze, że Konferencja Biskupów Katolickich Zambii skrytykowała brutalne aresztowanie głównych przywódców opozycji w kraju i potępiła użycie policji krajowej do, jak się wydaje, uniemożliwienia organizacji i ogólnego funkcjonowania opozycji politycznej;

J.  mając na uwadze, że po wyborach prezydenckich w sierpniu 2016 r., w których Hichilema został nieznacznie pokonany przez prezydenta Lungu, UPND zakwestionowała wiarygodność wyników wyborów i niezawisłość sądownictwa, lecz skarga została oddalona bez rozpatrzenia przez sąd;

K.  mając na uwadze, że w dniu 18 kwietnia 2017 r. Hichilemie i pozostałym pięciu członkom UPND przedstawiono dodatkowy zarzut zdrady za usiłowanie obalenia rządu w okresie od 5 do 8 kwietnia;

L.  mając na uwadze, że w dniu 13 listopada 2016 r. unijna misja obserwacji wyborów przedstawiła swoje sprawozdanie końcowe, stwierdzając, że wybory parlamentarne w 2016 r. były w dużej mierze przygotowane w profesjonalny sposób, lecz obie główne partie polityczne składały oświadczenia, które zaogniły napięcia w trakcie kampanii wyborczej i doprowadziły do kilku poważnych przypadków przemocy;

M.  mając na uwadze, że zarówno UE, jak i Stany Zjednoczone wyraziły zaniepokojenie z powodu uwięzienia przywódcy opozycji i wezwały do pokojowego dialogu między rządem a UPND, aby rozładować napięcia, które nasiliły się między obiema stronami;

N.  mając na uwadze, że w dniu 20 kwietnia 2017 r. po serii podpaleń sklepów i posterunków policji, przypisywanych UPND, prezydent Zambii zagroził wprowadzeniem stanu wyjątkowego; mając na uwadze, że prawdopodobnie spotęguje to obecne napięcia oraz że należy opowiadać się za rozwiązaniem politycznym;

O.  mając na uwadze, że sprawa Hichilemy toczy się w sytuacji rosnącego napięcia politycznego w następstwie zakwestionowanych wyborów z ubiegłego roku; mając na uwadze, że obserwatorzy zajmujący się prawami człowieka donoszą o aktach represji wobec działaczy politycznych i partii opozycyjnych, nadmiernym używaniu siły w celu rozproszenia uczestników pokojowych protestów oraz o atakach na media i niezależnych dziennikarzy;

P.  mając na uwadze, że rząd wyraził gotowość podjęcia dialogu pod warunkiem akceptacji przez wszystkie partie opozycyjne wyników wyborów w 2016 r.;

Q.  mając na uwadze, że Zambia jest sygnatariuszem umowy z Kotonu, której art. 9 stanowi, że strony zobowiązują się wspierać i chronić wszystkie podstawowe wolności i prawa człowieka, w tym prawa polityczne;

R.  mając na uwadze, że w dniu 27 marca 2017 r. rząd Zambii rozpoczął konsultacje publiczne na temat członkostwa kraju w Międzynarodowym Trybunale Karnym;

1.  wyraża zaniepokojenie z powodu aresztowania i uwięzienia Hakainde Hichilemy i podkreśla z mocą konieczność ciągłego zagwarantowania uczciwości, staranności i przejrzystości podczas stosowania prawa i na każdym etapie postępowania sądowego; z niepokojem odnotowuje doniesienia o politycznym podłożu zarzutów i w związku z tym przypomina rządowi Zambii o ciążącym na nim obowiązku zagwarantowania praw podstawowych i rządów prawa, w tym dostępu do wymiaru sprawiedliwości i prawa do sprawiedliwego procesu, jak przewidziano w Afrykańskiej karcie praw człowieka i ludów oraz w innych międzynarodowych i regionalnych instrumentach dotyczących praw człowieka;

2.  wyraża głębokie zaniepokojenie doniesieniami o coraz większym ograniczaniu wolności słowa i zrzeszania się; wzywa rząd do kontynuowania wysiłków zmierzających do przywrócenia pełnej wolności mediów; podkreśla z naciskiem, że obowiązkiem rządu jest unikanie jakiegokolwiek pogłębiania aktualnych napięć politycznych oraz poszanowanie, ochrona i wspieranie praw obywatelskich i politycznych obywateli jego kraju;

3.  wzywa władze Zambii do przeprowadzenia sprawnego, bezstronnego i gruntownego śledztwa w sprawie zarzutu złego traktowania, którego doświadczył Hichilema podczas przetrzymywania, oraz do pociągnięcia winnych do odpowiedzialności;

4.  zachęca wszystkie zainteresowane podmioty polityczne do korzystania z konstytucyjnych i prawnych środków odwoławczych, zgodnie z międzynarodowymi normami i standardami, w celu rozstrzygnięcia wszelkich sporów lub różnic dotyczących wyników wyborów oraz do dołożenia wszelkich starań, aby utrzymać pokój i bezpieczeństwo społeczeństwa obywatelskiego;

5.  wzywa UE, by nadal ściśle monitorowała ogólną sytuację w Zambii i wykorzystywała dostępne środki polityczne, w tym w ramach dialogu politycznego na najwyższym szczeblu, w celu dopilnowania, aby zachowane zostały warunki dla rządów prawa i demokracji, otwarta przestrzeń polityczna, wolne instytucje i poszanowanie praw człowieka;

6.  zdecydowanie zachęca rząd Zambii, aby uwzględnił zalecenia końcowe unijnej misji obserwacji wyborów dotyczące wyborów w 2016 r., w szczególności w odniesieniu do konieczności usunięcia z ustawy o porządku publicznym restrykcyjnych ograniczeń wolności zgromadzeń, aby zagwarantował wolność i niezależność mediów, a także podjął wszelkie stosowne środki w celu zapobieżenia przemocy politycznej;

7.  zaznacza, że istnieje pilna potrzeba podjęcia pokojowego i konstruktywnego dialogu między Frontem Patriotycznym i UPND w celu przywrócenia zaufania politycznego i stabilności; wskazuje, że obowiązkiem obu stron jest powstrzymanie się od podżegania do przemocy i prowokowania jej oraz stworzenie klimatu sprzyjającego otwartej debacie demokratycznej; z zadowoleniem przyjmuje zaangażowanie i mediacyjną rolę partnerów regionalnych i międzynarodowych w tym zakresie, a także wezwanie Komisji Praw Człowieka ONZ do dialogu na rzecz zwalczania przemocy politycznej;

8.  popiera inicjatywę Konferencji Biskupów Katolickich Zambii i innych grup społeczeństwa obywatelskiego wzywającą do pokojowego dialogu między stronami;

9.  ponownie wyraża zdecydowany sprzeciw wobec stosowania kary śmierci we wszystkich przypadkach i wszelkich okolicznościach; z zadowoleniem przyjmuje fakt, że od 1997 r. nie wykonano w tym kraju żadnej egzekucji; zwraca się do Zambii o ratyfikowanie drugiego protokołu fakultatywnego do Międzynarodowego paktu praw obywatelskich i politycznych z myślą o zniesieniu kary śmierci;

10.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, wiceprzewodniczącej Komisji/ wysokiej przedstawiciel Unii ds. polityki zagranicznej i bezpieczeństwa, współprzewodniczącym Wspólnego Zgromadzenia Parlamentarnego AKP-UE, Komisji Unii Afrykańskiej i Parlamentowi Panafrykańskiemu, rządowi Zambii oraz sekretarzowi generalnemu Organizacji Narodów Zjednoczonych.


Etiopia, w szczególności sprawa dra Merery Gudiny
PDF 342kWORD 53k
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 18 maja 2017 r. w sprawie Etiopii, w szczególności przypadku dr. Merery Gudiny (2017/2682(RSP))
P8_TA(2017)0219RC-B8-0369/2017

Parlament Europejski,

–  uwzględniając swoje wcześniejsze rezolucje w sprawie sytuacji w Etiopii,

–  uwzględniając ostatni powszechny okresowy przegląd praw człowieka dotyczący Etiopii przeprowadzony przed posiedzeniem Rady Praw Człowieka ONZ w 2015 r.,

–  uwzględniając komunikat prasowy Europejskiej Służby Działań Zewnętrznych (ESDZ) po spotkaniu Federiki Mogherini, wiceprzewodniczącej Komisji / wysokiej przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa (VP/HR), z premierem Etiopii Hajle Marjamem Desalegne, które odbyło się w Addis Abebie w dniu 17 marca 2017 r.,

–  uwzględniając konstytucję Federalnej Demokratycznej Republiki Etiopii przyjętą w dniu 8 grudnia 1994 r., w szczególności przepisy rozdziału III dotyczącego praw podstawowych i podstawowych wolności, praw człowieka i praw demokratycznych,

–  uwzględniając sprawozdanie Etiopskiej Komisji Praw Człowieka przedstawione ustnie przed parlamentem etiopskim w dniu 18 kwietnia 2017 r.,

–  uwzględniając oświadczenie specjalnego przedstawiciela Unii Europejskiej ds. praw człowieka Stavrosa Lambrinidis z dnia 10 kwietnia 2017 r. o przebiegu wizyty w Etiopii służącej zapoczątkowaniu strategicznej współpracy na rzecz praw człowieka i dobrych rządów,

–  uwzględniając Międzynarodowy pakt praw obywatelskich i politycznych, ratyfikowany przez Etiopię w 1993 r.,

–  uwzględniając Powszechną deklarację praw człowieka,

–  uwzględniając oświadczenie ESDZ z dnia 23 grudnia 2015 r. w sprawie niedawnych starć w Etiopii,

–  uwzględniając oświadczenie rzecznika wiceprzewodniczącej Komisji / wysokiej przedstawiciel z dnia 10 października 2016 r. w sprawie ogłoszenia w Etiopii stanu wyjątkowego,

–  uwzględniając wspólny program w obszarze migracji i mobilności, podpisany przez UE i Etiopię w dniu 11 listopada 2015 r.,

–  uwzględniając oświadczenie departamentu stanu USA z dnia 18 grudnia 2015 r. w sprawie starć w etiopskim regionie Oromia,

–  uwzględniając strategiczną współpracę między UE a Etiopią,

–  uwzględniając Afrykańską kartę praw człowieka i ludów,

–  uwzględniając umowę z Kotonu,

–  uwzględniając wizytę w Etiopii komisarza ONZ ds. praw człowieka Zeida Ra’ada Al Husseina, która zakończyła się w dniu 4 maja 2017 r.,

–  uwzględniając art. 135 ust. 5 i art. 123 ust. 4 Regulaminu,

A.  mając na uwadze, że Etiopia odgrywa kluczową rolę w regionie oraz cieszy się politycznym poparciem zachodnich darczyńców i większości krajów regionu, co zawdzięcza roli, jaką odgrywa jako kraj siedziby Unii Afrykańskiej (UA), a także udziałowi w misjach pokojowych ONZ oraz partnerskiej współpracy z krajami Zachodu w dziedzinie bezpieczeństwa i pomocy, gdzie wspiera międzynarodowe starania o przywrócenie stabilności w Somalii oraz walkę z ugrupowaniami terrorystycznymi w regionie; mając na uwadze, że Etiopia jest również mocno zaangażowana w stosunki między Sudanem a Sudanem Południowym oraz organizuje rozmowy pokojowe pod auspicjami Międzyrządowego Organu ds. Rozwoju (IGAD);

B.  mając na uwadze, że jako kraj liczący 100 mln mieszkańców Etiopia jest uważana za jedno z najszybciej rozwijających się gospodarczo państw w Afryce, przyciąga duże inwestycje zagraniczne, w tym w rolnictwo, budownictwo i produkcję, przedsięwzięcia rozwojowe na dużą skalę, np. budowę elektrowni wodnych i zakładanie plantacji, powszechna jest także dzierżawa gruntów o znacznej powierzchni, często na rzecz zagranicznych przedsiębiorstw, a średnia stopa wzrostu w ostatniej dekadzie wyniosła 10 %; mając jednak na uwadze, że nadal jest to jedno z najbiedniejszych państw, którego PNB na mieszkańca wynosi 632 USD; mając na uwadze, że pod względem wskaźnika rozwoju społecznego Etiopia zajęła w 2014 r. 173. miejsce spośród 187 krajów;

C.  mając na uwadze, że obecny kryzys humanitarny w Rogu Afryki, dotykający region Ogaden i inne obszary Etiopii, przyniósł epidemię cholery i niedobory żywności, co doprowadziło do śmierci wielu ludzi i stanowi zagrożenie dla tysięcy kolejnych, zwłaszcza od początku marca 2017 r.; mając na uwadze, że Biuro Wysokiego Komisarza Narodów Zjednoczonych ds. Uchodźców (UNHCR) wystosowało największy apel o 96,4 mln USD na pomoc dla 1,19 mln uchodźców i byłych uchodźców w Sudanie, Somalii, Etiopii i Republice Środkowoafrykańskiej; mając na uwadze, że w styczniu 2017 r. Etiopia ogłosiła stan suszy w prowincjach wschodnich, gdzie 5,6 mln osób pilnie potrzebuje pomocy, i zwróciła się do wspólnoty międzynarodowej o pomoc; mając na uwadze, że w 2016 r. w wyniku suszy 10 mln osób cierpiało głód, a ponadto padły setki tysięcy zwierząt gospodarskich;

D.  mając na uwadze podpisanie umowy o strategicznej współpracy między UE a Etiopią w dniu 14 czerwca 2016 r.; mając na uwadze, że w umowie tej odnotowano kluczową rolę Etiopii dla Afryki i społeczności międzynarodowej, a także znaczny wzrost gospodarczy i postępy w osiąganiu milenijnych celów rozwoju; mając na uwadze, że UE popiera konstruktywną rolę Etiopii w zapewnianiu pokoju i bezpieczeństwa w Rogu Afryki;

E.  mając na uwadze, że Etiopia boryka się z ciągłymi napływami i odpływami migrantów, a przebywa w tym kraju około 800 000 uchodźców, głównie z Sudanu Południowego i Erytrei, a także z Somalii; mając na uwadze, że w dniu 11 listopada 2015 r. UE i Etiopia podpisały wspólny program w obszarze migracji i mobilności, by zacieśnić współpracę i zintensyfikować dialog w dziedzinie migracji;

F.  mając na uwadze, że Etiopia jest sygnatariuszem umowy z Kotonu, która stanowi w art. 96, że poszanowanie praw człowieka i podstawowych wolności jest podstawowym elementem współpracy AKP-UE,

G.  mając na uwadze, że władze etiopskie wielokrotnie użyły nadmiernej siły wobec pokojowych demonstrantów i dopuściły się naruszenia praw człowieka, w tym aktów prześladowania, arbitralnych aresztowań i zabójstw, wobec ludu Oromów i innych grup etnicznych, gdyż postrzegają je jako opozycję wobec rządu; mając na uwadze, że rząd Etiopii regularnie oskarża osoby krytykujące politykę rządu o powiązania z terroryzmem; mając na uwadze, że dziennikarze, blogerzy, protestujący i działacze są ścigani na podstawie surowej krajowej ustawy antyterrorystycznej z 2009 r.;

H.  mając na uwadze, że sytuacja pogorszyła się w połowie kwietnia 2014 r., kiedy rząd zapowiedział wdrożenie zintegrowanego planu rozwoju regionalnego z Addis Abeby, który zakłada rozbudowę infrastruktury na obszarach poza miastem, należących do narodowego regionalnego stanu Oromia, największego regionu Etiopii rozciągającego się wokół Addis Abeby;

I.  mając na uwadze, że w dniu 14 stycznia 2016 r. rząd postanowił unieważnić kwestionowany plan rozwoju miasta na szeroką skalę; mając na uwadze, że ekspansja Addis Abeby już spowodowała wysiedlenie wielu rolników z ludu Oromów i wpędziła ich w ubóstwo;

J.  mając na uwadze, że w 2015 r. i 2016 r. w Oromii doszło do masowych protestów przeciwko rozszerzeniu granic miasta na tereny należące do rolników z ludu Oromów i zamieszkałe przez dwa miliony ludzi, ponieważ wywłaszczanie było postrzegane jako grabież gruntów; mając na uwadze, że Etiopska Komisja Praw Człowieka, upoważniona do prowadzenia dochodzeń w sprawie zamieszek, donosiła w dniu 19 kwietnia 2017 r., że od czerwca do października 2016 r. zginęło 462 cywilów i 33 funkcjonariuszy sił bezpieczeństwa, a 338 cywilów i 126 funkcjonariuszy zostało rannych;

K.  mając na uwadze, że premier Etiopii Hajle Marjam Desalegne ogłosił w dniu 9 października 2016 r. stan wyjątkowy oraz że konstytucja Etiopii przewiduje taką możliwość; mając na uwadze, że stan wyjątkowy uprawnia wojsko do zapewniania bezpieczeństwa w całym kraju oraz nakłada dalsze ograniczenia na wolność słowa i dostęp do informacji; mając na uwadze, że w dniu 15 marca 2017 r. rząd ogłosił zniesienie licznych ograniczeń wynikających ze stanu wyjątkowego i oświadczył, że dowódcy nie mogą już dokonywać arbitralnych aresztowań i rewizji bez nakazu oraz że zniesiona zostaje godzina policyjna i niektóre ograniczenia dotyczące mediów; mając na uwadze, że w dniu 29 marca 2017 r. parlament etiopski jednomyślnie wyraził zgodę na przedłużenie stanu wyjątkowego na okres czterech miesięcy;

L.  mając na uwadze, że w dniu 30 listopada 2016 r. etiopskie siły bezpieczeństwa aresztowały w Addis Abebie przewodniczącego partii opozycyjnej – Krajowego Kongresu Oromów – dr. Mererę Gudinę w następstwie jego wizyty w Parlamencie Europejskim dnia 9 listopada 2016 r., gdzie uczestniczył w panelu dyskusyjnym z innymi przywódcami opozycji, przez co zarzucono mu, że naruszył prawo wprowadzające stan wyjątkowy, „wytwarzając nacisk na rząd”, „zagrażając społeczeństwu środkami przemocy” oraz usiłując „zakłócić porządek konstytucyjny”; mając na uwadze, że oddalono jego wniosek o zwolnienie za kaucją i nadal przebywa on w areszcie w oczekiwaniu na wyrok; mając na uwadze, że w dniu 24 lutego 2017 r. dr. Gudinę i dwóch współoskarżonych, Berhanu Negę i Jawara Mohammeda, oskarżono na podstawie czterech odrębnych zarzutów nieprzestrzegania etiopskiego kodeksu karnego;

M.  mając na uwadze, że inni działacze, dziennikarze i obrońcy praw człowieka, w tym Getachew Shiferaw (redaktor naczelny Negere Ethiopia), Fikadu Mirkana (pracownik radia i telewizji Oromia), Eskinder Nega (znany dziennikarz), Bekele Gerba (działający na rzecz pokoju przedstawiciel ludu Oromów) oraz Andargachew Tsige (przywódca opozycji) zostali zatrzymani lub przebywają w areszcie; mając na uwadze, że działający w internecie aktywista Yonathan Tesfaye został skazany na podstawie przepisów dotyczących zwalczania terroryzmu, w związku z komentarzami, które zamieścił na Facebooku, i grozi mu kara od 10 do 20 lat pozbawienia wolności;

N.  mając na uwadze, że szwedzko-etiopski kardiolog dr Fikru Maru prowadził w Addis Abebie pierwszy w Etiopii szpital chorób serca; mając na uwadze, że od 2013 r. jest więziony w Etiopii na podstawie wysoce wątpliwych zarzutów; mając na uwadze, że bez orzeczenia sądu spędził w więzieniu kilka lat; mając na uwadze, że obecnie, tuż przed zakończeniem odbywania kary więzienia, postawiono mu kolejne zarzuty dotyczące „terroryzmu”;

O.  mając na uwadze, że Etiopia gościła niedawno osoby piastujące wysokie urzędy zajmujące się prawami człowieka, m.in. wysokiego komisarza ONZ ds. praw człowieka oraz specjalnego przedstawiciela UE ds. praw człowieka Stavrosa Lambrinidis, żeby uświetnić rozpoczęcie sektorowego dialogu w dziedzinie praw człowieka i rządów na mocy strategicznej współpracy UE-Etiopia; mając na uwadze, że powoli dokonuje się postępów w poprawie sytuacji w zakresie praw człowieka w Etiopii, w tym w odniesieniu do więzienia polityków, dalszego stosowania ustawy antyterrorystycznej/ustawy o organizacjach społeczeństwa obywatelskiego oraz przedłużania stanu wyjątkowego;

P.  mając na uwadze, że w dniu 5 maja 2017 r. wysoki komisarz ONZ ds. praw człowieka Zeid Ra’ad Al Hussein oświadczył, że ustawa o organizacjach i stowarzyszeniach dobroczynnych, ustawa antyterrorystyczna i ustawa o środkach masowego przekazu w Etiopii „nie wydają się zgodne z odpowiednimi międzynarodowymi normami prawnymi i powinny zostać zreformowane”;

1.  wzywa rząd Etiopii do natychmiastowego zwolnienia za kaucją i wycofania zarzutów, jakie postawiono dr. Gudinie, dr. Fikru Maru i wszystkim pozostałym więźniom politycznym oraz do umorzenia postępowań przeciwko Berhanu Nedze i Jawarowi Mohammedowi, którym postawiono zarzuty pod ich nieobecność, a którzy obecnie przebywają na wygnaniu; podkreśla, że dla nadania wiarygodności jakiemukolwiek dialogowi z opozycją należy zwolnić czołowych polityków opozycji, takich jak dr Merera Gudina; wzywa wysoką przedstawiciel UE, żeby zmobilizowała państwa członkowskie UE do pilnych działań w celu wszczęcia pod egidą ONZ międzynarodowego dochodzenia, dzięki któremu możliwe będzie wiarygodne, przejrzyste i niezależne śledztwo w sprawie zabicia demonstrantów, oraz żeby wywarła presję na rząd Etiopii, by ten udzielił zgody na takie dochodzenie;

2.  nalega, by rząd Etiopii nadal znosił ograniczenia i zniósł stan wyjątkowy, uznając, że uniemożliwia on wolność słowa i skrajnie ogranicza różnorodność uzasadnionych poglądów na temat społeczeństwa etiopskiego, która jest niezwykle potrzebna do rozwiązania kryzysu w Etiopii; podkreśla, że ten brak dyskusji zagraża stabilności w Etiopii;

3.  zwraca się do władz Etiopii, aby przestały wykorzystywać prawo antyterrorystyczne (oświadczenie o walce z terrorem nr 652/2009) do walki ze zgodnymi z prawem pokojowymi protestami i sprzeciwem; wzywa również rząd etiopski do dokonania przeglądu ustawy antyterrorystycznej;

4.  uważa, że w Etiopii potrzebna jest większa, demokratyczna partycypacja o zróżnicowanym charakterze etnicznym oraz równiejszy dostęp różnych grup etnicznych i religijnych do możliwości politycznych, gospodarczych, społecznych i kulturalnych;

5.  wzywa rząd Etiopii do pełnego poszanowania wolności słowa, zrzeszania się i prasy, co przewiduje konstytucja Etiopii, i do zwolnienia niesłusznie zatrzymanych dziennikarzy i blogerów; głęboko wierzy, że pokojowe protesty stanowią część demokratycznego procesu oraz że w każdym razie należy unikać nadmiernej siły; wzywa rząd, by wdrożył zalecenia Etiopskiej Komisji Praw Człowieka w sprawie niedawnych gwałtownych protestów, w szczególności w celu osądzenia członków różnych sił bezpieczeństwa, którzy odpowiadają za przemoc, a jednocześnie by zapobiegał atakom nakierowanym na poszczególne grupy narodowościowe i chronił prawo obywateli do wymiaru sprawiedliwości;

6.  przypomina rządowi Etiopii o ciążącym na nim obowiązku zagwarantowania praw podstawowych, w tym dostępu do wymiaru sprawiedliwości i prawa do sprawiedliwego procesu, z godnie z Afrykańską kartą praw człowieka i ludów oraz innymi międzynarodowymi i regionalnymi instrumentami praw człowieka, w tym umową z Kotonu, a w szczególności jej art. 8 i 96;

7.  wzywa rząd Etiopii, by przyznał organizacjom praw człowieka oraz organizacjom pozarządowym swobodny dostęp do wszystkich części kraju, zwłaszcza do obszarów, na których mają miejsce konflikty i protesty;

8.  wyraża zaniepokojenie z powodu przepisów, które poważnie ograniczają prawo do wolności wypowiedzi, prasy, informacji, zrzeszania się i pokojowych zgromadzeń, a także ograniczają monitorowanie praw człowieka;

9.  przypomina, że Etiopia jest ważnym krajem docelowym i tranzytowym migrantów, a także krajem pochodzenia takich osób, oraz że przyjęła największą grupę uchodźców w Afryce; przyjmuje do wiadomości przyjęcie przez UE i Etiopię wspólnego programu w obszarze migracji poruszającego kwestie uchodźców, kontroli na granicach i walki z handlem ludźmi; wzywa również Komisję Europejską, by uważnie monitorowała wszystkie projekty ostatnio rozpoczęte w ramach Funduszu powierniczego UE dla Afryki; przypomina, że Etiopia jest drugim najbardziej zaludnionym krajem w Afryce i jedną z najszybciej rozwijających się gospodarek, chociaż wciąż pozostaje jednym z krajów najuboższych; przypomina, że mając granice o długości 5328 km, Etiopia zmaga się z niestabilnością państw sąsiedzkich i stałym napływem migrantów oraz że przyjęła około 800 000 uchodźców;

10.  zauważa, że Etiopia odgrywa istotną rolę w regionie, a w szczególności wspiera stabilizację w Somalii, walkę z terroryzmem, proces pokojowy pomiędzy Sudanem a Sudanem Południowym, a także w samym Sudanie Południowym; uważa, że dla Unii Europejskiej istotne jest prowadzenie dialogu politycznego z tym ważnym krajem;

11.  wyraża głębokie zaniepokojenie z powodu panującej obecnie w Etiopii suszy, która doprowadziła do pogorszenia sytuacji humanitarnej w tym kraju; z zadowoleniem przyjmuje dodatkową pomoc w kwocie 165 mln EUR dla tego regionu w odniesieniu do kryzysu w Sudanie Południowym i w krajach ościennych, a także w odniesieniu do suszy w Etiopii, Somalii i Kenii;

12.  wyraża uznanie dla postępów, które Etiopia poczyniła w poprawie warunków życia jej szybko rozrastającej się ludności, w tym uchodźców uciekających przed konfliktami w państwach sąsiadujących, i wyraża wdzięczność za przywódczą rolę, które Etiopia odgrywa w regionie i w Unii Afrykańskiej;

13.  jest zdania, że w przyszłej współpracy UE z Etiopią należy uwzględnić osiągnięcie istotnych postępów w dziedzinie praw człowieka;

14.  wzywa władze Etiopii, by zapobiegały dyskryminacji ze względu na pochodzenie etniczne oraz by podjęły działania w celu ustanowienia pokojowego i konstruktywnego dialogu między różnymi społecznościami;

15.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, Europejskiej Służbie Działań Zewnętrznych, wysokiej przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa/wiceprzewodniczącej Komisji Europejskiej, parlamentom i rządom państw członkowskich, współprzewodniczącym Wspólnego Zgromadzenia Parlamentarnego AKP-UE, Komisji Unii Afrykańskiej, Parlamentowi Panafrykańskiemu oraz rządowi Etiopii.


Południowy Sudan
PDF 339kWORD 53k
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 18 maja 2017 r. w sprawie Sudanu Południowego (2017/2683(RSP))
P8_TA(2017)0220RC-B8-0358/2017

Parlament Europejski,

–  uwzględniając swoje wcześniejsze rezolucje w sprawie Sudanu i Sudanu Południowego,

–  uwzględniając oświadczenie trojki (Norwegia, Wielka Brytania i Stany Zjednoczone) i UE w sprawie stanu bezpieczeństwa w Sudanie Południowym z dnia 8 maja 2017 r.,

–  uwzględniając oświadczenie rzecznika Sekretarza Generalnego ONZ z dnia 29 kwietnia 2017 r. w sprawie Sudanu Południowego,

–  uwzględniając sprawozdanie końcowe grupy ekspertów ONZ z dnia 13 kwietnia 2017 r. w sprawie Sudanu Południowego,

–  uwzględniając komunikat wydany po 30. nadzwyczajnym szczycie Międzyrządowego Organu ds. Rozwoju (IGAD) w dniu 25 marca 2017 r. w sprawie Sudanu Południowego;

–  uwzględniając konkluzje 34. sesji Rady Praw Człowieka w Genewie, która odbywała się w dniach 27 lutego – 24 marca 2017 r.,

–  uwzględniając oświadczenie przewodniczącego Rady Bezpieczeństwa ONZ z dnia 23 marca 2017 r. w sprawie Sudanu Południowego,

–  uwzględniając oświadczenie Komisji dla Parlamentu Europejskiego z dnia 1 lutego 2017 r.,

–  uwzględniając rezolucję Rady Bezpieczeństwa ONZ nr 2327 (2016) z dnia 16 grudnia 2016 r.,

–  uwzględniając konkluzje Rady Europejskiej z dnia 12 grudnia 2016 r. w sprawie Sudanu Południowego,

–  uwzględniając sprawozdanie Biura ONZ ds. Koordynacji Pomocy Humanitarnej z dnia 9 maja 2017 r.,

–  uwzględniając porozumienie IGAD w sprawie rozwiązania konfliktu w Sudanie Południowym z dnia 17 sierpnia 2015 r.,

–  uwzględniając sudańskie całościowe porozumienie pokojowe (CPA) z 2005 r.,

–  uwzględniając zmienioną umowę o partnerstwie z Kotonu,

–  uwzględniając Powszechną deklarację praw człowieka,

–  uwzględniając Międzynarodowy pakt praw obywatelskich i politycznych,

–  uwzględniając Afrykańską kartę praw człowieka i ludów,

–  uwzględniając Traktat o handlu bronią,

–  uwzględniając art. 135 ust. 5 i art. 123 ust. 4 Regulaminu,

A.  mając na uwadze, że Sudan Południowy od ponad trzech lat pogrążony jest w wojnie domowej, która wybuchła po tym, jak prezydent Salva Kiir, należący do grupy etnicznej Dinka, oskarżył zdymisjonowanego wiceprezydenta Rieka Machara, z grupy etnicznej Nuer, o przygotowywanie zamachu stanu; mając na uwadze, że Riek Machar zaprzeczył, jakoby planował zamach stanu;

B.  mając na uwadze, że mimo podpisania w sierpniu 2015 r. Porozumienia w sprawie rozwiązania konfliktu w Sudanie Południowym w kraju tym wciąż absolutnie nie szanuje się międzynarodowych praw człowieka i prawa międzynarodowego, nie pociągnięto także nikogo do odpowiedzialności za naruszenia i nadużycia popełnione w trakcie konfliktu;

C.  mając na uwadze, że kraj stoi w obliczu klęski głodu i zapaści gospodarczej w wyniku wojny domowej, ponad 3,6 mln osób było zmuszonych opuścić swoje domy, a około 4,9 mln osób nie ma zagwarantowanego dostępu do żywności; mając na uwadze, że potrzeby humanitarne rosną do alarmujących rozmiarów: około 7,5 mln osób wymaga pomocy humanitarnej, a ponad milion osób otrzymało obecnie schronienie w obiektach ONZ; mając na uwadze, że agencje ONZ nasiliły apele o pomoc humanitarną i oświadczyły, że potrzebują co najmniej 1,4 mld USD, aby pomóc w złagodzeniu „niewyobrażalnego” w swej skali cierpienia; mając na uwadze, że zebrano tylko 14 % kwoty, o jaką apelowano;

D.  mając na uwadze, że jeżeli sytuacja nie ulegnie zmianie, to do końca 2017 r. połowa ludności kraju umrze lub zostanie przesiedlona; mając na uwadze, że nie wiadomo, ile osób zginęło w wyniku aktów przemocy;

E.  mając na uwadze, że według ustaleń z najnowszego sprawozdania panelu ekspertów ONZ rząd Sudanu Południowego był jednym z największych sprawców przemocy i łamania praw człowieka w kraju, a klęskę głodu uznano za spowodowaną przez człowieka, przy czym za jedną z głównych jej przyczyn uznano trwonienie przez rząd Sudanu Południowego pieniędzy na zakup broni;

F.  mając na uwadze, że w ostatnich tygodniach duże ofensywy sił rządowych w Yuai, Waat, Tonga i Kodok spowodowały tragiczne skutki humanitarne, w tym wysiedlenie 50–100 tys. osób; mając na uwadze, że stało się to po zabójstwie dużej liczby ludności cywilnej w dniu 8 kwietnia 2017 r. w mieście Wau na zachodzie kraju w akcie zbiorowej kary motywowanej pochodzeniem etnicznym i poglądami politycznymi; mając na uwadze, że siły rządowe nadal atakują ludność cywilną, czym łamią prawo konfliktów zbrojnych, oraz blokują możliwość ochrony ludności cywilnej przez misję ONZ;

G.  mając na uwadze, że siły rządowe zniszczyły szpitale i kliniki, co stanowi zbrodnię wojenną; mając na uwadze, że wyposażenie szpitali i klinik zostało rozkradzione, co doprowadziło do ich zamknięcia i braku dostępu do ratującej życie opieki medycznej;

H.  mając na uwadze, że prawie co trzecia szkoła w Sudanie Południowym została zburzona, uszkodzona, zajęta lub zamknięta, i że wpływa to na szanse edukacji całego pokolenia dzieci; mając na uwadze, że ponad 600 tys. dzieci do piątego roku życia uznaje się za poważnie niedożywione;

I.  mając na uwadze, że około dwóch milionów dzieci uciekło z kraju i stanowi 62 % uchodźców, którzy opuścili Sudan Południowy, a konflikt spowodował u nich trudną do zniesienia traumę, stres i wstrząs emocjonalny; mając na uwadze, że około 17 tys. dzieci, głównie chłopców, zostało zrekrutowanych lub wykorzystywanych jako żołnierze przez siły i grupy zbrojne w tym kraju; mając na uwadze, że tysiące dzieci zostało zabitych, zgwałconych, przesiedlonych lub osieroconych;

J.  mając na uwadze, że kobiety i dziewczęta są systematycznie gwałcone i porywane, co jest jednym z narzędzi wojny, a badanie ONZ ustaliło, że 70 % kobiet mieszkających w obozach dla osób wewnętrznie przesiedlonych w Dżubie zostało zgwałconych, w większości przypadków przez policjantów lub żołnierzy;

K.  mając na uwadze, że z uwagi na niestabilną sytuację w krajach ościennych na terytorium Sudanu Południowego przebywa także około 270 tys. uchodźców z Sudanu, Demokratycznej Republiki Konga (DRK), Etiopii i Republiki Środkowoafrykańskiej;

L.  mając na uwadze, że w czerwcu 2016 r. Światowa Organizacja Zdrowia ogłosiła wybuch epidemii cholery, na którą chorują już tysiące osób i która według doniesień rozprzestrzeniła się jeszcze bardziej w ostatnich tygodniach; mając na uwadze, że wiele zgonów spowodowanych cholerą, malarią, odrą, biegunką i ostrymi chorobami układu oddechowego jest wynikiem skrajnego ubóstwa i pożałowania godnych warunków życia, a wielu z tych zgonów można było uniknąć, gdyby osoby te miały dostęp do opieki zdrowotnej;

M.  mając na uwadze, że Porozumienie w sprawie rozwiązania konfliktu w Sudanie Południowym stanowi, że mandat tymczasowego rządu jedności narodowej powinien wygasnąć po wyborach w sierpniu 2018 r.;

N.  mając na uwadze, że według doniesień ONZ i innych wiarygodnych relacji pośrednicy mający swoje siedziby w państwach członkowskich UE i w wielu państwach trzecich przekazali śmigłowce i karabiny maszynowe zbrojnym frakcjom w Sudanie Południowym oraz udzielili im logistycznego wsparcia wojskowego; mając na uwadze, że przedłużający się konflikt umożliwił pojawienie się nowych grup zbrojnych i militaryzację społeczeństwa;

O.  mając na uwadze zatrważającą liczbę ataków na konwoje i personel humanitarny; mając na uwadze, że od grudnia 2013 r. zabito co najmniej 79 pracowników organizacji humanitarnych; mając na uwadze, że niedawno, w marcu 2017 r., doszło do najkrwawszego jak do tej pory ataku na pracowników humanitarnych, w którym zginęło sześciu pracowników organizacji pomocowych oraz ich kierowcy;

P.  mając na uwadze, że w dniu 21 lutego 2017 r. Komisja zapowiedziała pakiet pomocy nadzwyczajnej w wysokości 82 mln EUR w związku z klęską głodu; mając na uwadze, że UE jest jednym z największych darczyńców dla tego kraju: w 2016 r. pokryła ponad 40 % wszystkich kosztów pomocy humanitarnej w celu wsparcia programów ratowania życia, a od czasu wybuchu konfliktu w 2013 r. przekazała pomoc humanitarną o wartości około 381 mln EUR;

1.  wyraża głębokie zaniepokojenie toczącym się konfliktem w Sudanie Południowym; wzywa do natychmiastowego zaprzestania wszelkich działań wojennych i ponownie przypomina prezydentowi Salvie Kiirowi, jak również byłemu wiceprezydentowi Riekowi Macharowi, o ich obowiązkach wynikających z Porozumienia w sprawie rozwiązania konfliktu w Sudanie Południowym; wzywa prezydenta Kiira do natychmiastowego wykonania jego zobowiązania do jednostronnego zawieszenia broni podjętego wobec szefów państw IGAD w dniu 25 marca 2017 r.;

2.  wzywa do natychmiastowego i całkowitego zaprzestania przez wszystkie strony konfliktu zbrojnego wszelkich aktów przemocy seksualnej wobec ludności cywilnej, a zwłaszcza wobec kobiet i dziewcząt; przypomina, że gwałt jako narzędzie wojny stanowi zbrodnię wojenną podlegającą karze na mocy prawa międzynarodowego; wzywa rząd Sudanu Południowego do zapewnienia ochrony wszystkim najsłabszym grupom społecznym oraz do pociągnięcia sprawców do odpowiedzialności i położenia kresu bezkarności wśród policji i wojska;

3.  potępia wszystkie ataki na ludność cywilną i na pracowników pomocy humanitarnej, które utrudniają ratowanie życia i dostawy pomocy humanitarnej; podkreśla, że militarne rozwiązanie tego konfliktu jest niemożliwe, a rząd Sudanu Południowego musi zadbać o wprowadzenie rzeczywistego zawieszenia broni, które będzie oznaką prawdziwego zaangażowania na rzecz pokoju i stabilności; jest zdania, że zaangażowanie na rzecz pokoju musi wykraczać poza zwykłe zaprzestanie działań wojennych i musi obejmować wycofanie wojsk, rozwiązanie etnicznych bojówek, co pozwoli na swobodny dostęp pomocy humanitarnej i zwolnienie więźniów politycznych;

4.  wyraża głębokie zaniepokojenie z powodu trudnej sytuacji humanitarnej w całym kraju, która wciąż się pogarsza; w związku z tym ponownie wzywa UE i jej państwa członkowskie do zwiększenia pomocy humanitarnej w celu złagodzenia klęski głodu, a także do wywierania nacisku na rząd Sudanu Południowego w celu zagwarantowania, że trasy dostaw pomocy humanitarnej pozostaną otwarte;

5.  wyraża ubolewanie z powodu rekrutacji dzieci przez wszystkie strony konfliktu zbrojnego w Sudanie Południowym; podkreśla, że zatrudnianie dzieci przez strony konfliktu jest zbrodnią wojenną, za którą dowódcy muszą zostać pociągnięci do odpowiedzialności karnej; ostrzega, że całe pokolenie młodych ludzi jest obecnie narażone na poważną traumę, wstrząs emocjonalny oraz brak edukacji; apeluje, aby unijne programy humanitarne i rozwojowe wspierały zapewnienie podstawowej edukacji oraz długoterminowej odbudowy i doradztwa; zdecydowanie potępia wykorzystywanie placówek oświatowych do operacji wojskowych;

6.  wzywa Europejską Służbę Działań Zewnętrznych (ESDZ) oraz wiceprzewodniczącą Komisji / wysoką przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa do wykorzystania wszelkich dostępnych zasobów w celu zaangażowania ONZ, Unii Afrykańskiej (UA) i Międzyrządowego Organu ds. Rozwoju (IGAD) w uruchomienie nowego politycznego procesu dążącego do trwałego zawieszenia broni oraz do pełnego wdrożenia rozdziałów porozumienia pokojowego dotyczących bezpieczeństwa i sprawowania rządów;

7.  uważa, że UA, przy wsparciu ze strony UE i jej państw członkowskich, musi odgrywać aktywną rolę w negocjowaniu rozwiązania politycznego w celu osiągnięcia trwałego pokoju w Sudanie Południowym, w tym poprzez przeznaczenie większych zasobów do dyspozycji wysłannika UA do Sudanu Południowego Alphy Oumara Konarego; popiera apele o zorganizowanie międzynarodowej konferencji przez Komisję Unii Afrykańskiej, przy udziale ONZ i IGAD, w celu ujednolicenia i uzgodnienia międzynarodowych wysiłków na rzecz zakończenia wojny w Sudanie Południowym;

8.  ponownie wyraża pełne poparcie dla prac specjalnego przedstawiciela ONZ ds. Sudanu Południowego oraz dla mandatu misji ONZ w Sudanie Południowym (UNMISS) i jej regionalnych sił ochrony, których zadaniem jest ochrona cywilów i powstrzymanie przemocy wobec nich, a także stworzenie warunków niezbędnych do udzielania pomocy humanitarnej; wzywa wszystkie strony do ułatwienia szybkiego rozmieszczenia czynnych regionalnych sił ochrony posiadających mandat Rady Bezpieczeństwa ONZ, które mają wzmocnić aktywną obecność UNMISS, a także wzywa państwa członkowskie i wiceprzewodniczącą / wysoką przedstawiciel do pilnego i znacznego wzmocnienia UNMISS europejskimi zdolnościami reagowania kryzysowego;

9.  podkreśla pilną potrzebę ustanowienia hybrydowego trybunału Sudanu Południowego, co wiąże się z przyjęciem statutów prawnych przez UA i udostępnieniem zasobów przez ONZ i UE; przypomina, że kwestia ta stanowi element porozumienia pokojowego z 2016 r., dlatego nie powinna podlegać ponownym negocjacjom;

10.  domaga się, by – w celu zapewnienia konstruktywnego i pluralistycznego charakteru – proces dialogu narodowego spełniał jasne kryteria, obejmujące neutralne przywództwo oraz włączenie grup opozycyjnych i obywateli Sudanu Południowego żyjących poza granicami kraju; ponadto proces ten musi także obejmować przedstawicieli wszystkich stron konfliktu oraz inne zainteresowane podmioty w Sudanie Południowym, w tym przedstawicieli kobiet, jeżeli ma być prawomocny i skuteczny;

11.  potępia wszelkie próby ograniczania wolności słowa, która jest podstawowym prawem człowieka i elementem prawdziwej debaty politycznej; wyraża ubolewanie z powodu zabójstw pracowników organizacji humanitarnych, przedstawicieli społeczeństwa obywatelskiego i dziennikarzy, a także domaga się, by sprawcy tych zbrodni zostali postawieni przed wymiarem sprawiedliwości; wzywa do natychmiastowego uwolnienia wszystkich więźniów politycznych;

12.  potępia wszelkie ataki na placówki oświatowe i budynki publiczne oraz wykorzystywanie szkół do celów militarnych; wzywa strony do przestrzegania wytycznych dotyczących ochrony szkół i uniwersytetów przed wykorzystaniem do celów wojskowych podczas konfliktów zbrojnych;

13.  ubolewa nad tym, że w dniu 23 grudnia 2016 r. Rada Bezpieczeństwa ONZ nie przyjęła rezolucji nakładającej na Sudan Południowy embargo na broń i oraz wprowadzającej zakaz podróżowania i zamrożenie aktywów trzech wysokich rangą przywódców Sudanu Południowego; wzywa UE, by dążyła do nałożenia na Sudan Południowy międzynarodowego embarga na broń oraz do jego skutecznego egzekwowania; jest zaniepokojony doniesieniami na temat transferów broni do Sudanu Południowego, stanowiących pogwałcenie wspólnego stanowiska Rady 2008/944/WPZiB, z pomocą pośredników mających siedzibę w państwach członkowskich UE; wzywa państwa członkowskie oraz wiceprzewodniczącą / wysoką przedstawiciel do egzekwowania zgodności z unijnym systemem kontroli zbrojeń i do formalnego podjęcia działań wobec każdego państwa trzeciego, któremu dowiedziono eksport broni i przekazywanie logistycznego wsparcia wojskowego do Sudanu Południowego;

14.  apeluje do władz o zapewnienie, by wszelkie powroty lub relokacje osób wewnętrznie przesiedlonych odbywały się w bezpieczny i godny sposób; apeluje o stosowanie ukierunkowanych sankcji wobec kluczowych postaci politycznych lub wojskowych w rządzie lub opozycji, które utrwalają konflikt lub dopuszczają się łamania praw człowieka, które to sankcje stanowią element unijnej strategii zapewniającej dostawy pomocy humanitarnej, utrzymanie zawieszenia broni i wznowienie procesu politycznego z myślą o realizacji porozumienia pokojowego;

15.  uważa, że ze względu na utrzymujący się konflikt, brak bezpieczeństwa i masowe przesiedlenia ludności, w obecnym klimacie politycznym nie można przeprowadzić wiarygodnych i pokojowych wyborów; przypomina, że mandat tymczasowego rządu jedności narodowej wygasa w czerwcu 2018 r.; podkreśla znaczenie przyznania kobietom zamieszkującym Sudan Południowy pełnoprawnej roli w rozmowach pokojowych oraz w sprawowaniu rządów w tym kraju; wzywa UE do wspierania kobiet na szczeblu lokalnym, które istotnie przyczyniają się do podniesienia jakości negocjacji pokojowych, przełamując atmosferę podejrzliwości, a także budując zaufanie i promując pojednanie;

16.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, wiceprzewodniczącej Komisji / wysokiej przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa, rządom i parlamentom państw członkowskich, rządowi Sudanu Południowego, Międzyrządowemu Organowi ds. Rozwoju, komisarzowi Sudanu Południowego ds. praw człowieka, Narodowemu Zgromadzeniu Ustawodawczemu Sudanu Południowego, instytucjom Unii Afrykańskiej, współprzewodniczącym Wspólnego Zgromadzenia Parlamentarnego AKP-UE oraz Sekretarzowi Generalnemu ONZ.


Zawarcie Umowy między UE, Islandią, Liechtensteinem i Norwegią w sprawie mechanizmu finansowego EOG na lata 2014-2021 ***
PDF 322kWORD 47k
Rezolucja ustawodawcza Parlamentu Europejskiego z dnia 18 maja 2017 r. w sprawie projektu decyzji Rady w sprawie zawarcia Umowy między Unią Europejską, Islandią, Księstwem Liechtensteinu i Królestwem Norwegii w sprawie mechanizmu finansowego EOG na lata 2014–2021, Umowy między Królestwem Norwegii a Unią Europejską w sprawie Norweskiego Mechanizmu Finansowego na lata 2014–2021, Protokołu dodatkowego do Umowy między Europejską Wspólnotą Gospodarczą a Królestwem Norwegii oraz Protokołu dodatkowego do Umowy między Europejską Wspólnotą Gospodarczą a Islandią (06679/2016 – C8-0175/2016 – 2016/0052(NLE))
P8_TA(2017)0221A8-0072/2017

(Zgoda)

Parlament Europejski,

–  uwzględniając projekt decyzji Rady (06679/2016),

–  uwzględniając projekt Umowy między Unią Europejską, Islandią, Księstwem Liechtensteinu i Królestwem Norwegii w sprawie mechanizmu finansowego EOG na lata 2014-2021 (06956/16),

–  uwzględniając projekt Umowy pomiędzy Królestwem Norwegii a Wspólnotą Europejską w sprawie Norweskiego Mechanizmu Finansowego na okres 2014-2021 (06957/16),

–  uwzględniając projekt Protokołu dodatkowego do Umowy między Europejską Wspólnotą Gospodarczą a Królestwem Norwegii (06960/16),

–  uwzględniając projekt Protokołu dodatkowego do Umowy między Europejską Wspólnotą Gospodarczą a Islandią (06959/16),

–  uwzględniając wniosek o wyrażenie zgody przedstawiony przez Radę na mocy art. 217 i art. 218 ust. 6 akapit drugi lit. a) ppkt (v) Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (C8-0175/2016),

–  uwzględniając art. 99 ust. 1 i 4, a także art. 108 ust. 7 Regulaminu,

–  uwzględniając zalecenie Komisji Handlu Międzynarodowego (A8-0072/2017),

1.  wyraża zgodę na zawarcie umów i protokołów;

2.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania stanowiska Parlamentu Radzie i Komisji, jak również rządom i parlamentom państw członkowskich oraz Republiki Islandii, Księstwa Liechtensteinu i Królestwa Norwegii.


Właściwa kombinacja funduszy na rzecz regionów Europy: zapewnienie równowagi między instrumentami finansowymi a dotacjami w ramach polityki spójności UE
PDF 452kWORD 59k
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 18 maja 2017 r. w sprawie właściwej kombinacji funduszy na rzecz regionów Europy: zapewnienie równowagi między instrumentami finansowymi a dotacjami w ramach polityki spójności UE (2016/2302(INI))
P8_TA(2017)0222A8-0139/2017

Parlament Europejski,

–  uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, a w szczególności jego tytuł XVIII,

–  uwzględniając art. 349 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiające wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego, oraz ustanawiające przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006(1), a także akty delegowane i wykonawcze powiązane z odpowiednimi artykułami tego rozporządzenia,

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1301/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego i przepisów szczególnych dotyczących celu „Inwestycje na rzecz wzrostu i zatrudnienia” oraz w sprawie uchylenia rozporządzenia (WE) nr 1080/2006(2),

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1304/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie Europejskiego Funduszu Społecznego i uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1081/2006(3),

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1300/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie Funduszu Spójności i uchylające rozporządzenie (WE) nr 1084/2006(4),

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/1017 z dnia 25 czerwca 2015 r. w sprawie Europejskiego Funduszu na rzecz Inwestycji Strategicznych, Europejskiego Centrum Doradztwa Inwestycyjnego i Europejskiego Portalu Projektów Inwestycyjnych oraz zmieniające rozporządzenia (UE) nr 1291/2013 i (UE) nr 1316/2013 – Europejski Fundusz Inwestycji Strategicznych(5),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 13 września 2016 r. w sprawie Europejskiej współpracy terytorialnej – najlepsze praktyki i działania innowacyjne(6),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 28 października 2015 r. w sprawie polityki spójności i przeglądu strategii „Europa 2020”(7),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 9 września 2015 r. w sprawie inwestycji na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia: wspieranie spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej w Unii(8),

–  uwzględniając opinię Komisji Rozwoju Regionalnego zawartych w sprawozdaniu Komisji Kontroli Budżetowej w sprawie sprawozdania rocznego Europejskiego Banku Inwestycyjnego za rok 2014 (A8-0050/2016),

–  uwzględniając komunikat Komisji z dnia 14 grudnia 2015 r. pt. „Inwestycje na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego – maksymalizowanie wkładu europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych” (COM(2015)0639),

–  uwzględniając komunikat Komisji z dnia 26 listopada 2014 r. „Plan inwestycyjny dla Europy” (COM(2014)0903),

–  uwzględniając komunikat Komisji z dnia 22 stycznia 2014 r. pt. „Wytyczne Unii w sprawie pomocy państwa na rzecz promowania inwestycji w zakresie finansowania ryzyka”(9),

–  uwzględniając szóste sprawozdanie Komisji w sprawie spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej z dnia 23 lipca 2014 r. pt. „Inwestycje na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia” (COM(2014)0473),

–  uwzględniając sprawozdanie podsumowujące Komisji z sierpnia 2016 r. pt. „Ocena ex post programów polityki spójności 2007–2013 skupiająca się na Europejskim Funduszu Rozwoju Regionalnego (EFRR), Europejskim Funduszu Społecznym (EFS) i Funduszu Spójności”,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji z dnia 30 października 2014 r. dotyczące instrumentów finansowych wspieranych z budżetu ogólnego i składane zgodnie z art. 140 ust. 8 rozporządzenia finansowego, zgodnie ze stanem na dzień 31 grudnia 2013 r. (COM(2014)0686),

–  uwzględniając wytyczne Komisji dla państw członkowskich z dnia 26 listopada 2015 r. w sprawie art. 42 ust. 1 lit. d) rozporządzenia w sprawie wspólnych przepisów – kwalifikowalne koszty zarządzania i opłaty za zarządzanie,

–  uwzględniając wytyczne Komisji dla państw członkowskich z dnia 10 sierpnia 2015 r. w sprawie art. 37 ust. 7, 8 i 9 rozporządzenia w sprawie wspólnych przepisów – łączenie wsparcia z instrumentu finansowego z innymi formami wsparcia,

–  uwzględniając wytyczne Komisji dla państw członkowskich z dnia 27 marca 2015 r. w sprawie art. 37 ust. 2 rozporządzenia w sprawie wspólnych przepisów – ocena ex ante,

–  uwzględniając poradnik Komisji dla instytucji zarządzających z dnia 2 lipca 2014 r. zatytułowany „Instrumenty finansowe w programach europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych na lata 2014–2020”,

–  uwzględniając sprawozdanie podsumowujące Komisji z listopada 2016 r. zatytułowane „Instrumenty finansowe w ramach europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych. Podsumowanie danych na temat postępów w finansowaniu i wdrażaniu instrumentów finansowych na okres programowania 2014–2020 zgodnie z art. 46 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013”,

–  uwzględniając sprawozdanie podsumowujące Komisji z grudnia 2015 r. pt. „Podsumowanie danych na temat postępów w finansowaniu i wdrażaniu instrumentów inżynierii finansowej na okres programowania 2014–2020 zgodnie z art. 46 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013”,

–  uwzględniając sprawozdanie podsumowujące Komisji z września 2014 r. pt. „Podsumowanie danych na temat postępów w finansowaniu i wdrażaniu instrumentów inżynierii finansowej zgłaszanych przez instytucje zarządzające zgodnie z art. 67 ust. 2 lit. j) rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006”,

–  uwzględniając dokument roboczy służb Komisji z dnia 13 listopada 2015 r. pt. „Działania dotyczące instrumentów finansowych”, towarzyszący dokumentowi zatytułowanemu „Sprawozdanie Komisji dla Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie instrumentów finansowych wspieranych z budżetu ogólnego zgodnie z art. 140 ust. 8 rozporządzenia finansowego – stan na dzień 31 grudnia 2014 r.” (SWD(2015)0206),

–  uwzględniając sprawozdanie specjalne Europejskiego Trybunału Obrachunkowego nr 19/2016 pt. „Wykonywanie budżetu UE za pośrednictwem instrumentów finansowych – wnioski na przyszłość z okresu programowania 2007–2013”,

–  uwzględniając sprawozdanie specjalne Europejskiego Trybunału Obrachunkowego nr 5/2015 pt. „Czy instrumenty finansowe stanowią skuteczne i przyszłościowe narzędzie wspierania rozwoju obszarów wiejskich?”,

–  uwzględniając sprawozdanie specjalne Europejskiego Trybunału Obrachunkowego nr 16/2014 pt. „Skuteczność łączenia dotacji z regionalnych instrumentów inwestycyjnych z pożyczkami z instytucji finansowych w celu wsparcia polityki zewnętrznej UE”,

–  uwzględniając sprawozdanie specjalne Europejskiego Trybunału Obrachunkowego nr 2/2012 pt. „Instrumenty finansowe dla MŚP współfinansowane z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego”,

–  uwzględniając opinię Komitetu Regionów z dnia 14 października 2015 r. pt. „Instrumenty finansowe wspierające rozwój terytorialny”,

–  uwzględniając sprawozdanie końcowe Europejskiego Banku Inwestycyjnego z marca 2013 r. pt. „Financial Instruments: A Stock-taking Exercise in Preparation for the 2014–2020 Programming Period” („Instrumenty finansowe: analiza sytuacji na potrzeby przygotowań do okresu programowania 2014–2020”),

–  uwzględniając badanie pt. „Financial instruments in the 2014–2020 programming period: first experiences of Member States” („Instrumenty finansowe w okresie programowania 2014–2020: pierwsze doświadczenia państw członkowskich”), zlecone przez Dyrekcję Generalną ds. Polityki Wewnętrznej Parlamentu Europejskiego, departament tematyczny B: polityka strukturalna i polityka spójności, październik 2016 r.,

–  uwzględniając badanie „Review of the Role of the EIB Group in European Cohesion Policy” („Przegląd roli grupy EBI w europejskiej polityce spójności”), zlecone przez Dyrekcję Generalną ds. Polityki Wewnętrznej Parlamentu Europejskiego, departament tematyczny B: polityka strukturalna i polityka spójności, marzec 2016 r.,

–  uwzględniając briefing „Challenges for EU cohesion policy: Issues in the forthcoming post-2020 reform” („Wyzwania dla polityki spójności UE: kwestie związane z przyszłą reformą po 2020 r.”), Biuro Analiz Parlamentu Europejskiego, maj 2016 r.,

–  uwzględniając notę faktograficzną zatytułowaną „Cohesion Policy implementation in the EU28” („Wdrażanie polityki spójności w UE-28”), Biuro Analiz Parlamentu Europejskiego, wrzesień 2015 r.,

–  uwzględniając art. 52 Regulaminu,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Rozwoju Regionalnego i opinie Komisji Budżetowej oraz Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi (A8-0139/2017),

A.  mając na uwadze, że w wyniku przeglądu/rewizji wieloletnich ram finansowych (WRF) oraz z uwagi na fakt, iż zbliża się połowa okresu programowania 2014–2020, zainicjowano rozmowy na temat inwestowania kombinacji dotacji i instrumentów finansowych za pośrednictwem budżetu UE w okresie po 2020 r.;

B.  mając na uwadze, że wniosek dotyczący zbiorczego aktu prawnego (COM(2016)0605) stanowi jedyną możliwość wprowadzenia – w perspektywie średnioterminowej – udoskonaleń do systemu, na którym opiera się bieżący okres programowania;

C.  mając na uwadze, że pojęcie instrumentów finansowych obejmuje różnego rodzaju instrumenty, a ich ocena i podejmowanie decyzji o ich zastosowaniu wymagają ciągłej i szczegółowej analizy każdego przypadku, łącznie z dokonaniem oceny konkretnych potrzeb gospodarki lokalnej i regionalnej lub danej grupy docelowej;

Okres 2007–2013 – solidne inwestycje z wykorzystaniem dotacji i instrumentów finansowych

1.  uznaje, że chociaż instrumenty finansowe zaprojektowano przed kryzysem finansowym i gospodarczym i nie były one najwłaściwsze w kontekście ekonomicznym tego kryzysu, sprawozdania opracowywane przez Komisję zawierają solidne dowody potwierdzające, że inwestycje w ramach europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych z wykorzystaniem dotacji i instrumentów finansowych skutkowały dużym oddziaływaniem i widocznymi rezultatami dzięki inwestycjom w regionach UE w wysokości 347,6 mld EUR, z wyłączeniem współfinansowania krajowego oraz dodatkowo pozyskanych zasobów;

2.  z zadowoleniem przyjmuje obecnie działania Europejskiego Banku Inwestycyjnego (EBI) w obszarze polityki spójności, przedstawiane w sprawozdaniach rocznych i sektorowych i pokazujące oddziaływanie na MŚP i spółki o średniej kapitalizacji, infrastrukturę, badania naukowe i innowacje, środowisko, energię oraz rolnictwo; podsumowuje, że wysokość operacji pożyczkowych EBI na potrzeby wsparcia polityki spójności w okresie 2007–2013 jest szacowana na 147 mld EUR, co stanowi około 38% wszystkich operacji pożyczkowych w UE;

Okres 2014–2020 – nowy rozdział inwestycji w ramach europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych

3.  wyraża zadowolenie, że w latach 2014–2020 oczekiwane są inwestycje UE w wysokości 454 mld EUR w ramach europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych, a dzięki współfinansowaniu krajowemu inwestycji w formie dotacji i instrumentów finansowych kwota ta powinna wzrosnąć do 637 mld EUR;

4.  przyznaje, że doszło do wzrostu liczby i podniesienia jakości instrumentów finansowych (w formie mikrokredytów, pożyczek, gwarancji, kapitału własnego i kapitału podwyższonego ryzyka) w ramach zarządzania dzielonego w obszarze polityki spójności; podkreśla dwa główne powody tej tendencji: okres 2007–2013 był źródłem cennych doświadczeń i wniosków w zakresie wdrażania europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych z wykorzystaniem dotacji i instrumentów finansowych, a WRF na lata 2014–2020 odzwierciedlają pokryzysowe zapotrzebowanie na większą liczbę instrumentów finansowych ze względu na ograniczenia fiskalne;

5.  zauważa, że według szacunków kwota środków przydzielonych w ramach instrumentów finansowych z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego (EFRR), Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Społecznego (EFS) wzrośnie niemal dwukrotnie, jeśli porównać okres 2007–2013, gdy wyniosła 11,7 mld EUR, i okres 2014–2020, gdy wyniesie 20,9 mld EUR; zauważa, że instrumenty finansowe będą tym samym stanowić 6% łącznych środków przydzielonych w ramach polityki spójności w latach 2014–2020, w wysokości 351,8 mld EUR, podczas gdy w latach 2007–2013 odsetek ten wynosił 3,4% przydzielonej kwoty wynoszącej 347 mld EUR;

6.  zauważa, że środki przydzielone z Funduszu Spójności wynoszą około 75 mld EUR, co stanowi 11,8% ogółu środków przydzielonych w ramach instrumentów finansowych w okresie 2014–2020; z zadowoleniem przyjmuje wzrost przydzielonych środków z 70 mld EUR w latach 2007–2013 do 75 mld EUR w latach 2014–2020; podkreśla, że nie należy zmniejszać środków na Fundusz Spójności, zważywszy, że około 34% ludności UE mieszka w regionach otrzymujących pomoc z tego funduszu;

7.  zauważa, że do dnia 31 grudnia 2015 r. w bieżących wieloletnich ramach finansowych łączna kwota wkładu na rzecz instrumentów finansowych z programów operacyjnych w 21 państwach członkowskich wyniosła 5 571,63 mln EUR, z czego 5 005,25 mln EUR pochodzi z EFRR i Funduszu Spójności;

8.  z zadowoleniem przyjmuje fakt, że kluczowe zmiany regulacyjne w programowaniu i wdrażaniu instrumentów finansowych i zarządzaniu nimi, takie jak bezpośrednie powiązanie ze wszystkimi 11 celami tematycznymi, odpowiednia obowiązkowa ocena ex ante umożliwiająca identyfikację niedoskonałości rynku oraz tworzenie dostosowanych do potrzeb, uproszczonych i gotowych do użycia instrumentów finansowych i mechanizmów w obszarze sprawozdawczości, mogą mieć decydujący pozytywny wpływ na atrakcyjność i tempo wdrażania polityki spójności dzięki wyeliminowaniu niepewności prawnej, jaka pojawiła się w okresie 2007–2013; wzywa jednak do podjęcia wysiłków w celu zadbania o to, aby zmiany te nie miały wpływu na atrakcyjność i tempo wdrażania instrumentów finansowych;

Dotacje i instrumenty finansowe – kombinacja w oparciu o logikę interwencji

9.  podkreśla, że choć dotacje i instrumenty finansowe w ramach europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych, podlegające zarządzaniu dzielonemu i niebędące celem samym w sobie, wspierają te same cele polityki spójności, charakteryzują się one różną logiką interwencji i różnym zastosowaniem w odniesieniu do potrzeb w zakresie rozwoju terytorialnego, potrzeb sektorowych lub potrzeb rynku;

10.  dostrzega, że w zależności od rodzaju projektu dotacje mają różne zalety w porównaniu z instrumentami finansowymi: za ich pośrednictwem wspiera się projekty, które niekoniecznie generują dochody, zapewnia pulę środków finansowych na rzecz projektów, które z różnych powodów nie mogą przyciągnąć finansowania prywatnego ani publicznego, są one ukierunkowane na konkretnych beneficjentów oraz konkretne kwestie i regionalne priorytety, a ich wykorzystanie charakteryzuje się mniejszą złożonością ze względu na istniejące doświadczenie i zdolności; przyznaje, że w niektórych przypadkach dotacje wiążą się z ograniczeniami, takimi jak trudności w osiąganiu odpowiedniej jakości i trwałości projektu, ryzyko zastępowania finansowania publicznego w ujęciu długoterminowym oraz skutki wypierania potencjalnych prywatnych inwestycji, nawet jeżeli projekty mają charakter odnawialny oraz charakteryzują się zdolnością do generowania dochodów przeznaczonych na spłatę finansowania opartego na pożyczkach;

11.  dostrzega, że instrumenty finansowe mają zalety takie jak efekt mnożnikowy i odnawialność, przyciąganie prywatnego kapitału oraz uzupełnianie szczególnych braków inwestycyjnych w ramach projektów wysokiej jakości mogących uzyskać finansowanie z banków, dzięki czemu przyczyniają się do maksymalizacji wydajności i skuteczności wdrażania polityki regionalnej; zauważa, że instrumenty finansowe charakteryzują się również pewnymi wadami, z powodu których mogą kolidować z atrakcyjniejszymi instrumentami krajowymi lub regionalnymi: wolniejsze tempo wdrażania w niektórych regionach, wyższy stopień złożoności, mniejszy od spodziewanego efekt mnożnikowy w odniesieniu do instrumentów finansowych, których podstawą są europejskie fundusze strukturalne i inwestycyjne, a w niektórych przypadkach również wyższe koszty wdrażania i opłaty za zarządzanie; zauważa, że dotacje są preferowanymi inwestycjami w pewnych obszarach polityki, takich jak niektóre rodzaje infrastruktury publicznej, usługi socjalne, polityka w zakresie badań naukowych i innowacji lub ogólnie projekty, które nie generują przychodów;

12.  podkreśla, że logika interwencji nie stanowi linii podziału, ale punkt, w którym powstają równe szanse dla wykorzystania dotacji i instrumentów finansowych, tak aby polityka spójności mogła zapewnić skuteczniejsze dotarcie do beneficjentów i wyeliminowanie luk inwestycyjnych poprzez podejmowanie zróżnicowanych działań; zwraca uwagę, że logika interwencji jest podejściem oddolnym do programowania w zakresie europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych oraz że wszystkie państwa członkowskie i regiony w dalszym ciągu powinny zastanawiać się nad najodpowiedniejszą opcją, kiedy swobodnie ustalają zakres wykorzystania instrumentów finansowych lub dotacji jako narzędzi realizacji wybranych priorytetów w swoich programach operacyjnych, przy czym nie należy zapominać o zaangażowaniu władz lokalnych i regionalnych, które odgrywają decydującą rolę; przypomina, że to instytucje zarządzające muszą dobrowolnie zdecydować o rodzaju instrumentu finansowego, który jest najodpowiedniejszy do celów realizacji;

Wyniki instrumentów finansowych – wyzwania

13.  dostrzega znaczenie stosowania instrumentów finansowych w działaniach podejmowanych w ramach polityki spójności; z zadowoleniem przyjmuje fakt, że sprawozdania z wdrażania instrumentów finansowych w 2015 r. wskazują na postępy mimo późnego rozpoczęcia bieżącego okresu programowania; zwraca jednak uwagę, że postępy we wdrażaniu instrumentów finansowych w ramach europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych bardzo się różnią nie tylko w zależności od państwa członkowskiego, ale również w obrębie poszczególnych państw członkowskich; przypomina, że pozytywnym doświadczeniom i efektom związanym z wykorzystywaniem instrumentów finansowych w okresie programowania 2007–2013 towarzyszyły problemy w obszarze wyników: opóźnione rozpoczęcie operacji, nieprawidłowa ocena rynku, różnice w absorpcji na poziomie regionów, ogólnie niskie poziomy wypłat, słaby efekt mnożnikowy, problematyczna odnawialność, wysokie opłaty za zarządzanie i koszty zarządzania oraz nieproporcjonalnie duże nakłady; przypomina, że do roku 2015, po tym jak Komisja wydłużyła terminy wdrażania instrumentów finansowych, przy pomocy ukierunkowanych działań wyeliminowano szereg zaobserwowanych niedociągnięć;

14.  zwraca uwagę, że opóźnienia we wdrażaniu europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych mogą mieć wpływ na poziom wypłat, odnawialność i efekt mnożnikowy, przy czym ten ostatni powinien się opierać na definicji i metodologii stosowanej przez organizacje międzynarodowe, takie jak OECD, oraz należy jasno rozróżniać między wkładami publicznymi a prywatnymi, a także dokładnie określić możliwy efekt mnożnikowy w ramach każdego spośród instrumentów finansowych w rozbiciu na kraje i regiony; przypomina, że opóźnienia w okresie 2007–2013 przyczyniły się nieodwracalnie do osiągnięcia nieoptymalnych wyników przez instrumenty finansowe EFRR i EFS; podkreśla, że opóźnienia we wdrażaniu, wynikające z późnego rozpoczęcia okresu programowania, mogą mieć niekorzystny wpływ na wyniki instrumentów finansowych europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych, co może prowadzić do błędnych wniosków z oceny na koniec okresu; w związku z tym wzywa państwa członkowskie do podjęcia wszelkich niezbędnych kroków, aby złagodzić negatywne skutki opóźnionego wdrażania, w szczególności w odniesieniu do ryzyka ograniczonego wykorzystania i oddziaływania instrumentów finansowych;

15.  jest poważnie zaniepokojony dużym prawdopodobieństwem ponownego nagromadzenia się zaległości w postaci niezapłaconych faktur w drugiej połowie bieżących WRF, co mogłoby poważnie wpłynąć także na inne obszary polityki, finansowane przez UE;

16.  zwraca uwagę na znaczne różnice w UE pod względem penetracji instrumentów finansowych, w tym europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych oraz Europejskiego Funduszu na rzecz Inwestycji Strategicznych, wstępnych wyników tych funduszy i spodziewanego pozyskiwania dodatkowych zasobów, a także pod względem innych instrumentów finansowych UE w najsilniejszych gospodarkach Unii, co może być ze szkodą dla celów polityki spójności; podkreśla, że ogólny sukces takich instrumentów zależy od łatwości korzystania z nich oraz od zdolności państw członkowskich do zarządzania inwestycjami przy ich pomocy, w związku z czym potrzebne są dokładne i zróżnicowane wskaźniki umożliwiające ocenę ich rzeczywistego wpływu na politykę spójności;

Uproszczenie, efekty synergii i pomoc techniczna – rozwiązania

17.  z zadowoleniem przyjmuje działania Komisji w obszarze optymalizacji przepisów i ograniczania biurokracji; podkreśla, że mimo udoskonaleń nadal nie wyeliminowano złożoności, a takie problemy jak długi czas przygotowania i obciążenia administracyjne dla beneficjentów stanowią czynniki zniechęcające do korzystania z instrumentów finansowych; wzywa Komisję do podjęcia ścisłej współpracy z EBI, EFI i instytucjami zarządzającymi w celu umożliwienia znacznie łatwiejszego łączenia mikrokredytów, pożyczek, gwarancji, kapitału własnego i kapitału podwyższonego ryzyka w ramach europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych przy jednoczesnym zagwarantowaniu takiego samego poziomu przejrzystości, demokratycznego nadzoru, sprawozdawczości i kontroli;

18.  zwraca uwagę, że niektóre przepisy ograniczają elastyczność działań z wykorzystaniem instrumentów finansowych; zauważa, że zasady pomocy państwa wydają się być szczególnie uciążliwe, zwłaszcza w przypadku łączenia dotacji z instrumentami finansowymi; wzywa Komisję do zadbania o odpowiednie ramy w zakresie pomocy państwa i do zbadania dalszych możliwości uproszczenia obowiązków w zakresie przestrzegania zasad pomocy państwa na wszystkich trzech szczeblach, tj. na szczeblu instytucji zarządzających, na szczeblu funduszu funduszy i na szczeblu pośredników finansowych; apeluje, aby w ramach przepisów o pomocy państwa obowiązywały równe warunki działania w odniesieniu do wszystkich instrumentów finansowych, co pozwoli uniknąć preferencyjnego traktowania niektórych źródeł finansowania względem pozostałych, w szczególności w zakresie wspierania MŚP;

19.  podkreśla znaczenie kontrolowania wyników instrumentów finansowych, w tym kontroli operacji grupy EBI w obszarze polityki spójności; zwraca uwagę, że czynności prowadzone w ramach audytu obejmują dostęp do całego cyklu europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych; wzywa Komisję i organy krajowe do wskazania możliwości uproszczenia procesu audytu i wykorzystania efektów synergii w ramach tego procesu; wobec tego wzywa Komisję do skupienia się na analizie porównawczej dotacji i instrumentów finansowych, dalszym budowaniu zdolności, metodyce kontroli i wytycznych dotyczących procesów kontrolnych z myślą o tym, aby nie powodować dodatkowych obciążeń finansowych i administracyjnych dla beneficjentów;

20.  wskazuje, że łączenie dotacji i instrumentów finansowych wykazuje niezbadany potencjał; podkreśla, że oprócz wytycznych dla organów wymagane jest dalsze upraszczanie i harmonizowanie zasad, które dotyczą łączenia różnych europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych, a także zasad, które dotyczą łączenia europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych z instrumentami takimi jak program „Horyzont 2020” i EFIS; apeluje o lepsze regulacje w postaci jasnych, spójnych i precyzyjnych przepisów w celu ograniczania obciążeń regulacyjnych poprzez ułatwienie wspomnianego wyżej łączenia przydziałów z więcej niż jednego programu w ramach tego samego instrumentu finansowego, a także poprzez umożliwienie łączenia instrumentów mikrofinansowych w ramach operacji EFS i dalsze uproszczenie udzielania zamówień publicznych w przypadku wyboru pośredników finansowych i w związku z partnerstwem publiczno‑prywatnym; apeluje o większą spójność różnych strategii; podkreśla, że łączenie dotacji i instrumentów finansowych z europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych z innymi źródłami finansowania może sprawić, że struktura finansowania będzie atrakcyjniejsza dla beneficjentów oraz inwestorów z sektora publicznego i prywatnego dzięki lepszemu podziałowi ryzyka i lepszym wynikom projektów, a przez to instrumenty te staną się potencjalnie motorem wzrostu w perspektywie długoterminowej;

21.  zauważa, że wykorzystanie instrumentów finansowych można poprawić dzięki partnerstwu inwestycyjnemu oraz że partnerstwo publiczno‑prywatne daje większe efekty synergii między źródłami finansowania, a także umożliwia zachowanie niezbędnej równowagi między interesem prywatnym a publicznym; podkreśla, że należy zachęcać do stosowania instrumentów finansowych w połączeniu z inicjatywą rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność oraz zintegrowanymi inwestycjami terytorialnymi;

22.  z zadowoleniem przyjmuje istniejące praktyki w obszarze pomocy technicznej udzielanej przez Komisję i grupę EBI za pośrednictwem platformy doradczej fi-compass; wyraża ubolewanie, że usługi wsparcia na miejscu dla organów i w szczególności odbiorców instrumentów finansowych, w tym EFIS, są ograniczone, a wiele organów lokalnych i regionalnych napotyka trudności natury technicznej, a także brakuje im zdolności i know‑how, aby skutecznie korzystać z instrumentów finansowych; apeluje o pomoc techniczną, której należy udzielać przede wszystkim podmiotom lokalnym lub regionalnym, a także wszystkim zaangażowanym partnerom, ale która nie powinna być wykorzystywana do finansowania działalności organów krajowych; wzywa ponadto do przyjęcia przez Komisję i EBI wspólnego planu pomocy technicznej obejmującego doradztwo finansowe i niefinansowe, zwłaszcza w przypadku dużych projektów, oraz budowanie zdolności, szkolenia, wsparcie oraz wymianę wiedzy i doświadczeń; wzywa również do łączenia wiedzy eksperckiej (w tym doradztwa prawnego) na temat przepisów w zakresie polityki spójności, produktów finansowych, pomocy państwa i zamówień publicznych, skierowanej do organów krajowych, zarządzających funduszami i beneficjentów przy jednoczesnym dążeniu do unikania powielania struktur;

23.  wzywa Komisję do zadbania o większą widoczność inwestycji w ramach europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych oraz do bardziej zdecydowanego podkreślania faktu, iż zaangażowane są środki finansowe UE; ponadto domaga się odpowiednich i wyczerpujących informacji oraz działań komunikacyjnych w odniesieniu do możliwości finansowania oferowanych przez UE, aby zachęcić sektor publiczny i prywatny do korzystania z tych możliwości oraz dotrzeć do potencjalnych beneficjentów, zwłaszcza ludzi młodych;

Odpowiednia kombinacja funduszy na okres po 2020 r. oraz przyszłość polityki spójności

24.  uznaje, że wyzwania takie jak migracja i bezpieczeństwo lub bieżące i przyszłe wydarzenia polityczne w UE nie powinny negatywnie wpływać na inwestycje w ramach polityki spójności ani na jej cele i oczekiwane rezultaty, zwłaszcza po obecnym okresie programowania;

25.  dostrzega, że zarówno dotacje, jak i instrumenty finansowe odgrywają specyficzną rolę w polityce spójności, jednak skupiają się na tych samych zagadnieniach, które uwzględniono w 11 celach tematycznych, a mianowicie na osiągnięciu pięciu głównych celów strategii „Europa 2020” na drodze ku inteligentnemu i zrównoważonemu rozwojowi sprzyjającemu włączeniu społecznemu; podkreśla potrzebę zadbania o to, aby instrumenty finansowe nie zastępowały dotacji jako głównego narzędzia polityki spójności, a także konieczność utrzymania zasady odnawialności funduszy, które należy udostępniać na potrzeby ponownych inwestycji w ramach sektorów i środków, jakie przy ich pomocy można wspierać;

26.  podkreśla, że instrumenty finansowe osiągają lepsze wyniki w dobrze rozwiniętych regionach i na obszarach metropolitalnych, gdzie rynki finansowe są lepiej rozwinięte, podczas gdy w regionach najbardziej oddalonych oraz w regionach charakteryzujących się wysoką zharmonizowaną stopą bezrobocia i niską gęstością zaludnienia występują trudności w przyciąganiu inwestycji, natomiast dotacje są ukierunkowane na rozwiązywanie regionalnych problemów strukturalnych i służą zrównoważeniu struktury finansowania; zauważa, że powodzenie instrumentów finansowych zależy od wielu czynników i nie można wyciągać ogólnych wniosków na podstawie jednego kryterium; zwraca uwagę, że wiążących celów w zakresie wykorzystania instrumentów finansowych w polityce spójności po roku 2020 nie można uznać za opcję godną uwagi; zwraca uwagę, że rosnący udział instrumentów finansowych nie powinien wpływać na środki przyznawane w ramach bezzwrotnych dotacji, gdyż naruszyłoby to równowagę; podkreśla, że w pewnych obszarach polityki publicznej muszą przeważać dotacje, natomiast instrumenty finansowe mogą odgrywać rolę uzupełniającą przy zachowaniu pełnej zgodności z odpowiednią oceną ex ante i analizą rynku; apeluje o intensywniejsze promowanie instrumentów finansowych w kontekście programów INTERREG, aby poprawić ich spójność z celami europejskiej współpracy terytorialnej;

27.  przypomina, że dotychczasowe doświadczenie w wykorzystywaniu środków z europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych wskazuje, że kombinacja funduszy w ramach dotacji i instrumentów finansowych uwzględnia aspekty specyficzne dla poszczególnych państw oraz luki w spójności społecznej, gospodarczej i terytorialnej; podkreśla, że kombinacja funduszy nie może być rozwiązaniem stosowanym we wszystkich przypadkach ze względu na szereg czynników, takich jak: region geograficzny, obszar polityki, typ i wielkość beneficjenta, zdolności administracyjne, warunki rynkowe, istnienie konkurencyjnych instrumentów, otoczenie biznesowe oraz kurs polityki budżetowej i gospodarczej;

o
o   o

28.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie i Komisji, a także parlamentom narodowym państw członkowskich.

(1) Dz.U. L 347 z 20.12.2013, s. 320.
(2) Dz.U. L 347 z 20.12.2013, s. 289.
(3) Dz.U. L 347 z 20.12.2013, s. 470.
(4) Dz.U. L 347 z 20.12.2013, s. 281.
(5) Dz.U. L 169 z 1.7.2015, s. 1.
(6) Teksty przyjęte, P8_TA(2016)0321.
(7) Teksty przyjęte, P8_TA(2015)0384.
(8) Teksty przyjęte, P8_TA(2015)0308.
(9) Dz.U. C 19 z 22.1.2014, s. 4.


Perspektywy pomocy technicznej w ramach polityki spójności
PDF 430kWORD 57k
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 18 maja 2017 r. w sprawie perspektyw pomocy technicznej w ramach polityki spójności (2016/2303(INI))
P8_TA(2017)0223A8-0180/2017

Parlament Europejski,

–  uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, a w szczególności jego tytuł XVIII,

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiające wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiające przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006 (zwane dalej „rozporządzeniem w sprawie wspólnych przepisów”(1)),

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1299/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie przepisów szczegółowych dotyczących wsparcia z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach celu „Europejska współpraca terytorialna”(2),

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1300/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie Funduszu Spójności i uchylające rozporządzenie (WE) nr 1084/2006(3),

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1301/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego i przepisów szczególnych dotyczących celu „Inwestycje na rzecz wzrostu i zatrudnienia” oraz w sprawie uchylenia rozporządzenia (WE) nr 1080/2006(4),

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1304/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie Europejskiego Funduszu Społecznego i uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1081/2006(5),

–  uwzględniając rozporządzenie delegowane Komisji (UE) nr 240/2014 z dnia 7 stycznia 2014 r. w sprawie europejskiego kodeksu postępowania w zakresie partnerstwa w ramach europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych(6),

–  uwzględniając wniosek w sprawie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady dotyczącego utworzenia programu wspierania reform strukturalnych na lata 2017–2020 oraz zmieniającego rozporządzenie (UE) nr 1303/2013 oraz (UE) nr 1305/2013 (COM(2015)0701),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 16 lutego 2017 r. w sprawie inwestycji na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego – maksymalizowanie wkładu europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych: ocena sprawozdania na mocy art. 16 ust. 3 rozporządzenia w sprawie wspólnych przepisów(7),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 9 września 2015 r. zatytułowaną „Inwestycje na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia: wspieranie spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej w UE”(8)

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 10 maja 2016 r. w sprawie nowych narzędzi rozwoju terytorialnego w polityce spójności na lata 2014–2020: zintegrowane inwestycje terytorialne (ZIT) i rozwój lokalny kierowany przez społeczność (CLLD)(9),

–  uwzględniając sprawozdanie specjalne Trybunału Obrachunkowego z dnia 16 lutego 2016 r. zatytułowane „Usprawnienie pomocy technicznej dla Grecji wymaga poświęcenia większej uwagi rezultatom”,

–  uwzględniając analizę zatytułowaną „Pomoc techniczna z inicjatywy Komisji” opublikowaną przez Dyrekcję Generalną ds. Polityki Wewnętrznej PE (Departament B ds. Polityki Strukturalnej i Polityki Spójności) we wrześniu 2016 r.,

–  uwzględniając pismo Komisji Budżetowej,

–  uwzględniając art. 52 Regulaminu,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Rozwoju Regionalnego (A8-0180/2017),

A.  mając na uwadze, że pomoc techniczna – z inicjatywy Komisji czy też państw członkowskich – odgrywa istotną rolę na wszystkich etapach wdrażania polityki spójności oraz stanowi ważny instrument służący pozyskiwaniu i utrzymywaniu dobrze wykwalifikowanych pracowników administracji, tworzeniu stabilnego systemu zarządzania europejskimi funduszami strukturalnymi i inwestycyjnymi (EFSI) i ich wykorzystywania, a także rozwiązywaniu problemu wąskich gardeł przy wdrażaniu oraz przy udzielaniu użytkownikom pomocy w opracowywaniu wysokiej jakości projektów; mając na uwadze, że należy przeanalizować możliwości wykorzystania pomocy technicznej na etapie przygotowywania programów;

B.  mając na uwadze, że organom lokalnym, regionalnym i krajowym często brakuje zdolności do wydajnego i skutecznego wdrażania EFSI oraz do zorganizowania partnerstwa z innymi instytucjami publicznymi, w tym władzami miejskimi, partnerami gospodarczymi i społecznymi oraz podmiotami reprezentującymi społeczeństwo obywatelskie, zgodnie z art. 5 rozporządzenia w sprawie wspólnych przepisów; mając na uwadze, że istnieją znaczne różnice pod względem potencjału administracyjnego poszczególnych państw członkowskich i regionów;

C.  mając na uwadze, że partnerzy zaangażowani w przygotowywanie i wdrażanie polityki spójności również powinni mieć dostęp do środków pomocy technicznej, w szczególności w dziedzinach takich jak budowanie potencjału, tworzenie sieci kontaktów i porozumiewanie się w sprawie polityki spójności;

D.  mając na uwadze, że organom krajowym, lokalnym i regionalnym trudno jest utrzymać wykwalifikowanych pracowników, którzy często odchodzą do lepiej płatnej pracy w sektorze prywatnym lub na bardziej intratne stanowiska w organach krajowych; mając na uwadze, że poważnie obniża to zdolność organów publicznych do udanego wdrożenia EFSI i do osiągnięcia celów spójności;

E.  mając na uwadze, że istnieje pole do poprawy monitorowania i oceniania pomocy technicznej pomimo nacisku na większe ukierunkowanie na wyniki w okresie programowania 2014–2020, a także pomimo faktu, iż okres ten upłynął już niemal w połowie;

F.  mając na uwadze, że należy zoptymalizować powiązania między pomocą techniczną z inicjatywy Komisji a środkami pomocy technicznej stosowanymi na szczeblu krajowym i regionalnym;

Pomoc techniczna z inicjatywy Komisji (art. 58 rozporządzenia w sprawie wspólnych przepisów)

1.  odnotowuje, że zasoby dostępne na pomoc techniczną z inicjatywy Komisji zostały zwiększone – w stosunku do poprzedniego okresu programowania – do 0,35 % rocznych alokacji EFRR, EFS i Funduszu Spójności po odliczeniach na rzecz instrumentu „Łącząc Europę” i Europejskiego Funduszu Pomocy Najbardziej Potrzebującym;

2.  z zadowoleniem przyjmuje działania Komisji sfinansowane ze środków pomocy technicznej, szczególnie jej prace nad instrumentem TAIEX REGIO PEER 2 PEER, ramami kompetencji i narzędziem do samooceny, paktami na rzecz uczciwości, przewodnikiem dla osób odpowiedzialnych za udzielanie zamówień publicznych wyjaśniającym, jak uniknąć 25 najczęstszych błędów popełnianych w tej dziedzinie, oraz badaniem dotyczącym bilansu potencjału administracyjnego w dziedzinie zamówień publicznych we wszystkich państwach członkowskich; wzywa państwa członkowskie do korzystania z takich inicjatyw; podkreśla, że takie instrumenty powinny odgrywać większą rolę w polityce spójności po 2020 r., i w związku z tym apeluje do Komisji, aby uwrażliwiała na ich wykorzystywanie podmioty szczebla regionalnego i lokalnego, w tym na obszarach wyspiarskich; zaleca rozszerzenie zakresu instrumentów TAIEX REGIO PEER 2 PEER na wszystkich partnerów zgodnie z art. 5 rozporządzenia w sprawie wspólnych przepisów, aby zapewnić szeroką wymianę doświadczeń, przyczynić się do budowy potencjału i ułatwić czerpanie korzyści z dobrych praktyk;

3.  uważa za konieczne, aby Komisja przystąpiła do oceny skuteczności i wartości dodanej wdrożenia paktów na rzecz uczciwości – mechanizmu kontroli cywilnej na rzecz zabezpieczenia funduszy UE;

4.  odnotowuje prace grupy zadaniowej ds. Grecji i grupy wsparcia ds. Cypru związane z wdrażaniem EFSI w tych dwu krajach, w szczególności w odniesieniu do wskaźników absorpcji, pamiętając przy tym, że jest to tylko jeden z wyznaczników umożliwiających pozytywną ocenę polityki spójności; zauważa jednak, że według specjalnego sprawozdania Europejskiego Trybunału Obrachunkowego pt. „Usprawnienie pomocy technicznej dla Grecji wymaga poświęcenia większej uwagi rezultatom” w zakresie wdrażania skutecznych i trwałych reform osiągnięto zróżnicowane rezultaty; w związku z tym wzywa Komisję do sporządzania sprawozdań w sprawie wyników działań prowadzonych w Grecji przez Służbę ds. Wspierania Reform Strukturalnych; podkreśla, że należy kontynuować i usprawnić – w oparciu o doświadczenia zdobyte w okresie programowania 2007–2013 – pracę grupy zadaniowej ds. lepszego wdrażania, aby wspierać inne państwa członkowskie, które doświadczają trudności przy wdrażaniu polityki spójności;

5.  odnotowuje utworzenie programu wspierania reform strukturalnych i zauważa szereg potencjalnie płynących z niego korzyści dla polityki spójności, a także dla innych obszarów; wzywa do uczynienia go spójnym i zbieżnym z zaleceniami dla poszczególnych krajów w obszarze polityki spójności; uważa jednak, że jakiekolwiek ewentualne przedłużenie programu nie powinno wiązać się z odejściem od założeń celów tematycznych polityki spójności oraz że nie należy zabierać środków z pomocy technicznej w ramach EFSI; wzywa Komisję do zapewnienia, we współpracy z państwami członkowskimi, jak najlepszej koordynacji i komplementarności między działaniami finansowanymi z programu wspierania reform strukturalnych a pomocą techniczną oferowaną w ramach EFSI, tak aby skoncentrować działania na maksymalizacji wpływu w dążeniu do osiągnięcia celów polityki spójności;

6.  odnotowuje strategię pomocy technicznej przygotowaną przez DG ds. Polityki Regionalnej i Miejskiej Komisji Europejskiej; proponuje rozwijanie szerszej strategii pomocy technicznej w celu zapewnienia lepszej koordynacji obejmującej wszystkie dyrekcje generalne pracujące nad EFSI, a także działania Służby ds. Wspierania Reform Strukturalnych związane z polityką spójności, aby usprawnić udzielane wsparcie, uniknąć powielania oraz zmaksymalizować synergię i komplementarność;

7.  podkreśla znaczenie pomocy technicznej w dziedzinie instrumentów finansowych, których stosowanie lawinowo rośnie, choć są z natury dość skomplikowane; z tego względu z zadowoleniem przyjmuje partnerstwo Komisji i Europejskiego Banku Inwestycyjnego w sprawie utworzenia platformy fi-compass; wzywa Komisję do usprawnienia pomocy technicznej w celu objęcia nią obszarów, w których instytucje zarządzające i beneficjenci zmagają się z największymi wyzwaniami; z zadowoleniem przyjmuje udoskonalenia techniczne Europejskiego Centrum Doradztwa Inwestycyjnego w odniesieniu do łączenia EFSI z Europejskim Funduszem na rzecz Inwestycji Strategicznych (EFIS); zaznacza jednak, że sygnałem świadczącym o zwiększonym potencjale i uproszczeniu w tej konkretnej dziedzinie powinno ostatecznie być zmniejszenie zapotrzebowania na pomoc techniczną w dziedzinie instrumentów finansowych; zaznacza ponadto potrzebę komplementarności ze środkami pomocy technicznej stosowanymi na szczeblu krajowym i regionalnym;

8.  z zadowoleniem przyjmuje wsparcie udzielone państwom członkowskim w ramach instrumentu pomocy technicznej wspólna inicjatywa wsparcia projektów w regionach europejskich (JASPERS), oferującego wiedzę ekspercką państwom członkowskim, aby mogły przygotować duże projekty dofinansowywane z EFRR i Funduszu Spójności; oczekuje na sprawozdanie specjalne Europejskiego Trybunału Obrachunkowego przewidziane na 2017 r., którego celem będzie sprawdzenie, czy instrument JASPERS poprawił realizację dużych projektów dofinansowywanych przez UE i czy w ten sposób przyczynił się do wyższej jakości projektów oraz do zwiększenia potencjału administracyjnego państw członkowskich; podkreśla w związku z tym potrzebę przeprowadzenia starannej analizy sposobu, w jaki działanie instrumentu JASPERS w okresie 2007–2013 polegające na dokonywaniu niezależnego przeglądu jakości spowodowało poprawę jakości projektów i skróciło czas zatwierdzania dużych projektów przez Komisję;

9.  stwierdza, że odkąd przystąpiono do korzystania z pomocy technicznej w ramach polityki spójności, nie przeprowadzono ogólnej analizy rzeczywistego wkładu pomocy technicznej; wskazuje, że wobec tego trudno jest dokonać szczegółowej oceny jego znaczenia i wkładu w odniesieniu do budowy potencjału administracyjnego i do wzmocnienia instytucjonalnego z myślą o zapewnieniu skutecznego zarządzania EFSI; apeluje w związku z tym o poszerzenie informacji na temat działań w zakresie pomocy technicznej i poprawę przejrzystości tych działań, wzmocnienie roli Parlamentu w monitorowaniu i kontroli, a także przeprowadzenie głębokiej całościowej analizy wkładu pomocy technicznej w obszar polityki spójności;

10.  przypomina o znaczeniu odpowiednich i ukierunkowanych wskaźników nadających się do pomiaru wyników i wpływu wydatkowania EFSI oraz dostępności pomocy technicznej z przeznaczeniem na odnośne monitorowanie; uważa, że wprowadzenie wspólnych wskaźników było pierwszym krokiem w tym kierunku, niemniej towarzyszył mu szereg niedociągnięć, takich jak nadmierny nacisk na wyniki, brak perspektywy długoterminowej oraz rozbieżności pod względem zapotrzebowania na odpowiednio dostosowane informacje; apeluje do Komisji o pilne inwestycje w usprawnienie systemu sprawozdawczości i oceny za sprawą opracowania odpowiedniejszych wskaźników, gotowych do wykorzystania w następnym okresie programowania;

11.  wzywa Komisję, aby przygotowała środki oraz zasoby w celu ustanowienia pomocy technicznej z myślą o wdrażaniu unijnych strategii makroregionalnych, uwzględniwszy zróżnicowane doświadczenia z wdrażania takich strategii oraz wskaźniki jego skuteczności, a także fakt, że wśród uczestników tych strategii znajdują się państwa nienależące do UE oraz państwa dysponujące ograniczonymi funduszami i niewystarczającymi zasobami ludzkimi; uważa, że zapewniłoby to skuteczniejszą pomoc w przygotowywaniu dużych projektów na szczeblu makroregionalnym, które mogłyby otrzymywać finansowanie w ramach polityki spójności;

12.  podkreśla znaczenie wprowadzania specjalnych środków pomocy technicznej w celu promowania procesów reindustrializacji mniej obszarów dotkniętych kryzysem, tak aby przyciągnąć inwestycje przemysłowe w zaawansowane technologicznie i innowacyjne sektory o niewielkim oddziaływaniu na środowisko;

13.  wzywa Komisję do ustanowienia pomocy technicznej, tj. grup roboczych państw członkowskich, aby zapobiec opóźnieniom w tworzeniu organów i programów operacyjnych, które będą potrzebne w ramach polityki spójności w państwach członkowskich po 2020 r.;

Pomoc techniczna z inicjatywy państw członkowskich (art. 59 rozporządzenia w sprawie wspólnych przepisów)

14.  podkreśla, że kwota dofinansowania UE na pomoc techniczną dostępna dla państw członkowskich w ramach pięciu EFSI w okresie programowania 2014–2020 wynosi około 13,4 mld EUR;

15.  podkreśla, że pomoc techniczna w swej istocie różni się od pozostałych działań finansowanych z EFSI i że pomiar jej wyników jest szczególnie trudnym i skomplikowanym zadaniem; uważa jednak, że – ze względu na znaczenie pomocy technicznej, poziom zasobów dostępnych w jej ramach i jej potencjał – bardzo potrzebne jest strategiczne i przejrzyste podejście skoordynowane na poszczególnych szczeblach sprawowania rządów, a także elastyczność umożliwiająca zaspokojenie potrzeb wskazanych przez instytucje zarządzające w państwach członkowskich;

16.  podkreśla, że weryfikacja skuteczności w 2019 r. pozwoli uzyskać wgląd w wyniki korzystania z pomocy technicznej w okresie programowania 2014–2020 oraz zapewnić ich nadejście na czas do celów dyskusji nad okresem po 2020 r.; w związku z tym wzywa do poddania efektywności i wyników pomocy technicznej szerszej debacie i analizie na etapie pośrednim;

17.  wyraża zaniepokojenie faktem, że w niektórych państwach członkowskich pomoc techniczna nie dociera wystarczająco i skutecznie do organów lokalnych i regionalnych, które zazwyczaj mają najmniejszy potencjał administracyjny; podkreśla, że należy ustanowić solidne i przejrzyste kanały komunikacji między różnymi szczeblami sprawowania rządów, aby z powodzeniem wdrożyć EFSI oraz osiągnąć cele polityki spójności, jednocześnie przywracając wiarę w skuteczne funkcjonowanie UE i jej polityki; uważa, że wszyscy partnerzy w ramach polityki spójności odgrywają w związku z tym istotną rolę, oraz proponuje, aby Komisja bezpośrednio angażowała się we wzmocnienie pozycji partnerów w kolejnym okresie programowania finansowego; wzywa państwa członkowskie do znacznej intensyfikacji wysiłków służących uproszczeniu wdrażania polityki spójności, w tym w szczególności przepisów dotyczących pomocy technicznej; w związku z tym z zadowoleniem przyjmuje przykład wielopoziomowego systemu wdrażania polityki spójności w Polsce (trzy filary pomocy technicznej), który umożliwia stosowanie bardziej ukierunkowanego na wyniki, skoordynowanego, strategicznego i przejrzystego podejścia oraz przynosi większą wartość dodaną; apeluje o dokładniejszą kontrolę wyników działań przedsiębiorstw prywatnych zapewniających pomoc techniczną organom administracji publicznej, aby zapobiec potencjalnym konfliktom interesów;

18.  podkreśla, że pomoc techniczna ukierunkowana na rozwijanie potencjału ludzkiego musi być wykorzystana do zaspokajania wskazanych wcześniej potrzeb odnoszących się do planów rozwoju pracowników i do specjalistycznych szkoleń dla personelu;

19.  podkreśla, że potencjał niższych szczebli sprawowania rządów jest również kluczowy dla pomyślnych wyników nowych narzędzi rozwoju terytorialnego, takich jak rozwój lokalny kierowany przez społeczność (CLLD) i zintegrowane inwestycje terytorialne (ZIT); wzywa do dalszej decentralizacji procesu wdrażania CLLD; zauważa, że choć zmierzenie efektów pomocy technicznej może być trudne, to nie jest bynajmniej niemożliwe, zwłaszcza przy uwzględnieniu stosunku korzyści do kosztów; podkreśla, że w niektórych państwach członkowskich pomoc techniczna przewidziana na ustanowienie kompletnego systemu wdrażania EFRR oraz systemu wdrażania zintegrowanych inwestycji terytorialnych wykazuje ujemny stosunek korzyści do kosztów; zauważa jednak, że wysokie koszty można częściowo wyjaśnić szczególnymi okolicznościami wymagającymi większych wysiłków, takimi jak tworzenie nowego systemu; wzywa w związku z tym do ustanowienia wyraźnie określonych mechanizmów kontroli, w szczególności w odniesieniu do nieprzejrzystych negocjacji w sprawie pomocy technicznej; przypomina o ważnej roli lokalnych grup działania, w szczególności we wdrażaniu CLLD, i uważa, że państwa członkowskie powinny udostępnić pomoc techniczną, aby wspierać ich wartościowy wkład w zrównoważony rozwój lokalny w Unii;

20.  zwraca uwagę na potrzebę, aby działania w ramach pomocy technicznej obejmowały wsparcie na rzecz projektów technicznie i ekonomicznie wykonalnych, co umożliwi państwom członkowskim przedstawianie strategii kwalifikujących się do finansowania w ramach polityki spójności;

21.  z niepokojem zauważa, że podczas implementacji zintegrowanych działań na rzecz zrównoważonego rozwoju miast, gdy zadania delegowane są do organów miejskich jako instytucji pośredniczących, często nie otrzymują one potrzebnej pomocy technicznej w celu zwiększenia potencjału; w związku z tym uważa, że należy zwiększyć pomoc techniczną na poziomie obszarów miejskich, uwzględniając rolę władz miejskich w polityce spójności oraz potrzebę wypracowania silnego potencjału na potrzeby dalszego wdrażania agendy miejskiej UE i paktu amsterdamskiego;

22.  odnotowuje, że w okresie programowania 2014–2020 przewidziano większe zaangażowanie organów lokalnych; podkreśla, że wymaga to większych kompetencji technicznych i administracyjnych; zwraca się do Komisji, by zbadała inicjatywy i mechanizmy, które mogłyby umożliwić podmiotom lokalnym pełne wykorzystanie możliwości programowania określonych w regulaminach EFSI;

23.  zwraca uwagę na europejski kodeks postępowania w zakresie partnerstwa, w którym określono potrzebę pomagania stosownym partnerom w zwiększaniu ich potencjału instytucjonalnego z myślą o przygotowaniu i wdrożeniu programów; podkreśla, że wiele państw członkowskich nie stosuje europejskiego kodeksu postępowania w zakresie partnerstwa; ponadto uważa, że należy realnie wdrożyć podstawowe zasady i dobre praktyki określone w art. 5 wspomnianego wyżej kodeksu postępowania, dotyczące zaangażowania właściwych partnerów w przygotowanie umowy partnerstwa i programów, kładąc szczególny nacisk na kwestię terminowego ujawniania odpowiednich informacji i zapewnienia łatwego dostępu do nich; podkreśla potrzebę opracowania jasnych wytycznych unijnych w celu zwiększenia spójności i wyeliminowania niepewności regulacyjnej;

24.  podkreśla konieczność powierzenia pomocy technicznej, wraz z finansowaniem, wykwalifikowanym podmiotom krajowym zdolnym do zapewnienia stałego wsparcia; podkreśla jednak, że to finansowanie nie powinno pod żadnym pozorem zastępować finansowania krajowego w tej dziedzinie i że powinno dojść do stopniowego strategicznego przejścia w stronę działań wytwarzających ogólnie w polityce spójności większą wartość dodaną, takich jak budowa potencjału, komunikacja lub wymiana doświadczeń;

25.  podkreśla, jak ważne jest uwzględnianie instytucji, które nie stanowią części systemu zarządzania, lecz które mają bezpośredni wpływ na wdrażanie polityki spójności; przypomina, że instytucjom tym należy zaoferować pomoc w podwyższaniu i poprawie potencjału i standardów administracyjnych przez kształcenie, wymianę wiedzy, budowanie potencjału, tworzenie sieci kontaktów oraz tworzenie systemów IT niezbędnych do zarządzania projektami; zaznacza, że większe upowszechnianie i eksponowanie rezultatów i osiągnięć uzyskanych dzięki wsparciu z EFSI może przyczynić się do odzyskania zaufania obywateli i ich wiary w projekt europejski; w związku z tym wzywa do utworzenia oddzielnej puli na komunikację w ramach zasobów przeznaczonych na pomoc techniczną z inicjatywy państw członkowskich; apeluje do Komisji o popieranie zamienności środków pomocy technicznej, aby umożliwić korzyści skali oraz finansowanie wspólnych działań z różnych EFSI;

26.  podkreśla, że w celu ograniczenia nadmiernych trudności proceduralnych pomoc techniczna powinna w przyszłości koncentrować się coraz bardziej na poziomie beneficjenta / projektu, niezależnie od tego, czy dotyczy sektora państwowego, sektora prywatnego, czy też sektora społeczeństwa obywatelskiego, aby zapewnić podaż innowacyjnych i dobrze pomyślanych projektów wpasowujących się w już istniejące strategie i unikających zunifikowanego podejścia; wzywa państwa członkowskie do opracowania mechanizmów zaangażowania beneficjentów EFSI we wdrażanie i w monitorowanie pomocy technicznej; zaleca, aby państwa członkowskie ustanowiły sieć punktów informacyjnych umożliwiających potencjalnym beneficjentom uzyskanie wiedzy o dostępnych źródłach finansowania, programach operacyjnych oraz procedurach otwartych, a także o tym, jak wypełniać formularze wniosków i realizować projekty;

27.  wskazuje, że pomoc techniczną należy traktować jako proste i elastyczne narzędzie, które można dostosowywać do zmieniających się okoliczności; uważa, że pomoc techniczna musi przyczyniać się do stabilności projektów, czyli do ich trwałości, przez koncentrację na kluczowych dziedzinach polityki spójności i dbałość o wyniki w perspektywie długoterminowej, co dotyczy np. projektów przyczyniających się do tworzenia trwałych miejsc pracy; podkreśla w związku z tym, że pomoc techniczną można wykorzystać do testowania projektów pilotażowych obejmujących innowacyjne rozwiązania;

28.  apeluje o lepszą sprawozdawczość ze strony państw członkowskich w okresie programowania po 2020 r. w zakresie typów działań finansowanych z pomocy technicznej, a także w zakresie osiągniętych wyników; podkreśla większa przejrzystość potrzebna jest do tego, by wyeksponować pomoc techniczną oraz monitorować sposoby i cele jej wydatkowania, z myślą o osiągnięciu lepszej rozliczalności, w tym przejrzystej ścieżki audytu; uważa, że należy w związku z tym rozważyć utworzenie regularnie aktualizowanej i publicznie dostępnej bazy danych obejmującej działania planowane i przedsięwzięte przez państwa członkowskie, opartej na doświadczeniach uzyskanych dzięki portalowi otwartych danych dotyczącemu EFSI, prowadzonemu przez Komisję;

29.  zauważa, że w obecnym okresie programowania państwa członkowskie mogły wybrać między włączeniem pomocy technicznej jako osi priorytetowej w programie operacyjnym a specjalnym programem operacyjnym dedykowanym pomocy technicznej; wzywa Komisję do przeanalizowania z uwzględnieniem różnych struktur instytucjonalnych w państwach członkowskich, która opcja zaowocowała lepszymi wynikami oraz umożliwiła lepsze monitorowanie i ocenianie;

30.  apeluje o zwiększenie korzystania z pomocy technicznej w obszarze Europejskiej współpracy terytorialnej i programów z nią powiązanych, a zwłaszcza w dziedzinie współpracy transgranicznej, gdyż obszar te mają własną specyfikę i wymagają wsparcia na wszystkich etapach wdrażania, aby wzmocnić tę współpracę i zwiększyć stabilność danych programów;

31.  zwraca się do Komisji, aby uwzględniła wszystkie te elementy w kontekście przygotowywania wniosków ustawodawczych dotyczących polityki spójności na okres po 2020 r., tj. doświadczenia uzyskane w ramach bieżącego i poprzedniego okresu programowania;

32.  wzywa Komisję do wdrożenia oceny ex post zarówno pomocy technicznej zarządzanej centralnie, jak i oceny technicznej podlegającej zarządzaniu dzielonemu;

o
o   o

33.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie oraz Komisji.

(1) Dz.U. L 347 z 20.12.2013, s. 320.
(2) Dz.U. L 347 z 20.12.2013, s. 259.
(3) Dz.U. L 347 z 20.12.2013, s. 281.
(4) Dz.U. L 347 z 20.12.2013, s. 289.
(5) Dz.U. L 347 z 20.12.2013, s. 470.
(6) Dz.U. L 74 z 14.3.2014, s. 1.
(7) Teksty przyjęte, P8_TA(2017)0053.
(8) Teksty przyjęte, P8_TA(2015)0308.
(9) Teksty przyjęte, P8_TA(2016)0211.


Zapewnienie możliwości transgranicznego przenoszenia na rynku wewnętrznym usług online w zakresie treści ***I
PDF 398kWORD 54k
Rezolucja
Tekst
Rezolucja ustawodawcza Parlamentu Europejskiego z dnia 18 maja 2017 r. w sprawie wniosku dotyczącego rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie zapewnienia możliwości transgranicznego przenoszenia na rynku wewnętrznym usług online w zakresie treści (COM(2015)0627 – C8-0392/2015 – 2015/0284(COD))
P8_TA(2017)0224A8-0378/2016

(Zwykła procedura ustawodawcza: pierwsze czytanie)

Parlament Europejski,

–  uwzględniając wniosek Komisji przedstawiony Parlamentowi Europejskiemu i Radzie (COM(2015)0627),

–  uwzględniając art. 294 ust. 2 oraz art. 114 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, zgodnie z którymi wniosek został przedstawiony Parlamentowi przez Komisję (C8-0392/2015),

–  uwzględniając art. 294 ust. 3 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

–  uwzględniając opinię Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego z dnia 27 kwietnia 2016 r.(1),

–  uwzględniając opinię Komitetu Regionów z dnia 8 kwietnia 2016 r.(2),

–  uwzględniając wstępne porozumienie zatwierdzone przez właściwą komisję na podstawie art. 69f ust. 4 Regulaminu oraz zobowiązanie przedstawiciela Rady, przekazane pismem z dnia 15 lutego 2017 r., do zatwierdzenia stanowiska Parlamentu Europejskiego, zgodnie z art. 294 ust. 4 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

–  uwzględniając art. 59 Regulaminu,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Prawnej i opinie Komisji Rynku Wewnętrznego i Ochrony Konsumentów, Komisji Kultury i Edukacji oraz Komisji Przemysłu, Badań Naukowych i Energii (A8-0378/2016),

1.  przyjmuje poniższe stanowisko w pierwszym czytaniu;

2.  zwraca się do Komisji o ponowne przekazanie mu sprawy, jeśli uzna ona za stosowne wprowadzenie znaczących zmian do swojego wniosku lub zastąpienie go innym tekstem;

3.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania stanowiska Parlamentu Radzie i Komisji, a także parlamentom narodowym.

Stanowisko Parlamentu Europejskiego przyjęte w pierwszym czytaniu w dniu 18 maja 2017 r. w celu przyjęcia rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/... w sprawie transgranicznego przenoszenia na rynku wewnętrznym usług online w zakresie treści

P8_TC1-COD(2015)0284


(Jako że pomiędzy Parlamentem i Radą osiągnięte zostało porozumienie, stanowisko Parlamentu odpowiada ostatecznej wersji aktu prawnego, rozporządzenia (UE) 2017/1128.)

(1) Dz.U. C 264 z 20.7.2016, s. 86.
(2) Dz.U. C 240 z 1.7.2016, s. 72.


Wdrożenie Umowy o wolnym handlu między Unią Europejską a Republiką Korei
PDF 398kWORD 55k
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 18 maja 2017 r. w sprawie wdrożenia Umowy o wolnym handlu między Unią Europejską a Republiką Korei (2015/2059(INI))
P8_TA(2017)0225A8-0123/2017

Parlament Europejski,

–  uwzględniając Umowę o wolnym handlu z dnia 6 października 2010 r. między Unią Europejską i jej państwami członkowskimi, z jednej strony, a Republiką Korei, z drugiej strony(1),

–  uwzględniając Umowę ramową o handlu i współpracy z dnia 28 października 1996 r. pomiędzy Wspólnotą Europejską i jej państwami członkowskimi z jednej strony a Republiką Korei z drugiej strony(2), oraz decyzja Rady 2001/248/WE z dnia 19 marca 2001 r.(3) w sprawie jej zawarcia

–  uwzględniając komunikat Komisji z dnia 14 października 2015 r. zatytułowany „Handel dla wszystkich - w kierunku bardziej odpowiedzialnej polityki handlowej i inwestycyjnej” (COM(2015)0497),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 7 lipca 2015 r. w sprawie zewnętrznego wpływu unijnej polityki handlowej i inwestycyjnej na inicjatywy publiczno-prywatne w krajach nienależących do UE(4),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 27 września 2011 r. w sprawie nowej polityki handlowej dla Europy w ramach strategii „Europa 2020”(5),

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 511/2011 z dnia 11 maja 2011 r. w sprawie wprowadzenia w życie dwustronnej klauzuli ochronnej zawartej w umowie o wolnym handlu między Unią Europejską i jej państwami członkowskimi a Republiką Korei(6),

–  uwzględniając decyzję Rady z dnia 16 września 2010 r. w sprawie podpisania, w imieniu Unii Europejskiej, i tymczasowego stosowania Umowy o wolnym handlu między Unią Europejską i jej państwami członkowskimi, z jednej strony, a Republiką Korei, z drugiej strony(7),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 17 lutego 2011 r. w sprawie projektu decyzji Rady w sprawie zawarcia Umowy o wolnym handlu między Unią Europejską i jej państwami członkowskimi, z jednej strony, a Republiką Korei, z drugiej strony(8),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 25 listopada 2010 r. w sprawie międzynarodowej polityki handlowej w kontekście nadrzędnych potrzeb związanych ze zmianami klimatu(9),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 25 listopada 2010 r. w sprawie praw człowieka oraz norm społecznych i środowiskowych w międzynarodowych umowach handlowych(10),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 25 listopada 2010 r. w sprawie społecznej odpowiedzialności przedsiębiorstw w międzynarodowych umowach handlowych(11),

–  uwzględniając Porozumienie z Marrakeszu ustanawiające Światową Organizację Handlu,

–   uwzględniając swoją rezolucję z dnia 5 lipca 2016 r. w sprawie nowej, perspektywicznej i innowacyjnej przyszłej strategii w dziedzinie handlu i inwestycji(12),

–  uwzględniając art. 21 Traktatu o Unii Europejskiej (TUE),

–  uwzględniając artykuły 207, 208 i 218 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE),

–  uwzględniając art. 52 Regulaminu,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Handlu Międzynarodowego oraz opinię Komisji Zatrudnienia i Spraw Socjalnych (A8-0123/2017),

A.  mając na uwadze, że w dniu 1 lipca 2016 r. przypadła piąta rocznica wejścia w życie Umowy o wolnym handlu między UE i jej państwami członkowskimi a Republiką Korei („Koreą”);

B.  mając na uwadze, że w nowej strategii handlowej Komisji pt. „Handel dla wszystkich” kładzie się nacisk na zapewnienie skutecznego wdrażania zawieranych przez UE umów o wolnym handlu, w tym poprzez wykorzystanie przewidzianego w nich mechanizmu rozstrzygania sporów;

C.  mając na uwadze, że Umowa o wolnym handlu UE–Korea (zwana dalej „Umową”) formalnie weszła w życie po ratyfikacji przez państwa członkowskie UE w dniu 13 grudnia 2015 r.;

D.  mając na uwadze, że Umowa jest pierwszą z nowej generacji umów o wolnym handlu zawartych przez UE z partnerem azjatyckim, która oprócz usuwania taryf zawiera także zasady obejmujące eliminację barier pozataryfowych, tworząc nowe możliwości dostępu do rynku w zakresie usług i inwestycji oraz w takich obszarach jak własność intelektualna, zamówienia publiczne i polityka konkurencji, a tym samym stanowi wzór dla przyszłych umów o wolnym handlu;

E.  mając na uwadze, że w okresie obowiązywania Umowy:

   unijny deficyt w handlu z Koreą wynoszący 7,6 mld euro w 12-miesięcznym okresie poprzedzającym obowiązywanie Umowy przekształcił się w nadwyżkę handlową w wysokości 2,5 mld EUR w piątym roku trwania Umowy
   eksport UE do Korei wzrósł o 47 %, z 30,6 mld EUR w 12-miesięcznym okresie poprzedzającym obowiązywanie Umowy do 44,9 mld EUR w piątym roku trwania Umowy, w tym eksport UE do Korei produktów, które zostały w całości lub częściowo zliberalizowane przez Umowę, wzrósł odpowiednio o 57 % i 71 %, a eksport UE do Korei produktów podlegających zerowej stawce w ramach klauzuli największego uprzywilejowania (KNU) wzrósł o 25 % (1,9 mld EUR);
   import do UE z Korei w piątym roku trwania Umowy wyniósł 42,3 mld euro i wzrósł o 11 % w porównaniu z 12-miesięcznym okresem poprzedzającym obowiązywanie Umowy, w tym import do UE z Korei produktów, które zostały w całości lub częściowo zliberalizowane przez Umowę wzrósł odpowiednio o 35 % i 64 % (odpowiednio o 5,0 mld EUR i o 0,5 mld EUR), podczas gdy import do UE z Korei produktów podlegających zerowym stawkom celnym KNU zmniejszył się o 29 % (o 5,8 mld EUR);
   udział UE w koreańskim imporcie ogółem wzrósł z 9 % przed wejściem w życie Umowy do 13 % w czwartym roku jej obowiązywania; w tym samym okresie udział UE w koreańskim eksporcie ogółem spadł z 11 % do nieco poniżej 9 %;
   unijny eksport samochodów osobowych do Korei wzrósł o 246 %, z 2,0 mld EUR w porównaniu z 12-miesięcznym okresem poprzedzającym obowiązywanie Umowy do 6,9 mld EUR w piątym roku trwania Umowy
   unijny importu samochodów osobowych z Korei wzrósł o 71 % z 2,6 mld EUR w porównaniu z 12-miesięcznym okresem poprzedzającym obowiązywanie tej umowy do 4,5 mld EUR w piątym roku trwania Umowy
   unijny eksport usług wyniósł 11,9 mld EUR w 2014 roku i wzrósł o 11 % w porównaniu do poprzedniego roku i doprowadził do nadwyżki handlowej UE w sektorze usług z Koreą w wysokości 6,0 mld EUR w 2014 roku; w tym samym czasie, unijny import usług z Korei do UE wyniósł 6,0 mld EUR, odnotowując wzrost o 4 % w porównaniu do 2013 roku;
   bezpośrednie inwestycje zagraniczne (BIZ) w 2014 roku z UE do Korei osiągnęły poziom 43,7 mld EUR, co sprawia, że Unia stała się największym inwestorem w Korei); BIZ z Korei do UE wyniosły natomiast 20,3 mld EUR, co oznacza wzrost o 35 % w stosunku do roku poprzedniego;
   unijny poziom wykorzystania preferencji na koreańskim rynku wzrósł do 68,5 %, koreański poziom wykorzystania preferencji wynosi natomiast ok. 85 %;
   ustanowiono siedem specjalnych komitetów, siedem grup roboczych i dialog o własności intelektualnej;
   działa Komitet Handlu i Zrównoważonego Rozwoju, który jest wyspecjalizowanym organem dla realizacji rozdziału dotyczącego handlu i zrównoważonego rozwoju umowy UE-Korea;

1.  przypomina, że Umowa jest procesem, a nie jednorazową transakcją, dlatego jej działanie w praktyce, zgodnie z zapisami Umowy, powinno w dalszym ciągu podlegać okresowym analizom i ocenom dotyczącym skutków handlowych dla konkretnych sektorów gospodarki UE oraz dla poszczególnych państw członkowskich UE; w tym kontekście podkreśla znaczenie monitorowania skutecznego wdrożenia Umowy oraz przestrzegania jej postanowień;

2.  z zadowoleniem przyjmuje, że Umowa przyczyniła się do znacznego wzrostu wymiany handlowej między UE a Koreą; wzywa Komisję i państwa członkowskie do głębszego zbadania konsekwencji i bezpośrednich skutków Umowy dla konsumentów, przedsiębiorców i gospodarki europejskiej oraz do skuteczniejszego informowania opinii publicznej o tych skutkach;

3.  podkreśla, że zawarcie Umowy było bezprecedensowe zarówno pod względem jej zakresu, jak i szybkości, z jaką bariery handlowe miały zostać usunięte, na przykład, po pięciu latach stosowania Umowy po dwóch stronach zostały zniesione praktycznie wszystkie cła importowe;

4.  zwraca uwagę, że Umowa, jak i inne umowy o wolnym handlu, usługach i inwestycjach, pozytywnie wpływają na rozwój społeczno-gospodarczy stron umowy, integrację gospodarczą, zrównoważony rozwój oraz zbliżenie do siebie państw i obywateli;

5.  zwraca uwagę na działania Forum Społeczeństwa Obywatelskiego i krajowych grup doradczych utworzonych zgodnie z postanowieniami zawartymi w rozdziale dotyczącym handlu i zrównoważonego rozwoju, który stanowi integralną część umowy o wolnym handlu; przypomina, że w art. 13.4 Umowy obie strony zobowiązały się do przestrzegania, promowania i odzwierciedlania w swoich przepisach i praktykach zasad, które wypływają z ich zobowiązań wynikających z członkostwa w MOP oraz podpisania Deklaracji MOP dotyczącej Podstawowych Zasad i Praw w Pracy, zwłaszcza wolności zrzeszania się i prawa do rokowań zbiorowych; podkreśla jednak, że postępy Korei w realizacji celów zawartych w rozdziale dotyczącym handlu i zrównoważonego rozwoju są niewystarczające oraz że wciąż dochodzi do przypadków braku poszanowania wolności zrzeszania się, w tym niepokojących przypadków wtrącania do więzień przywódców związków zawodowych, oraz ingerowania w negocjacje, które powinny być prowadzone w sposób autonomiczny przez zaangażowane strony; w związku z tym wzywa Komisję do rozpoczęcia formalnych konsultacji z rządem koreańskim zgodnie z art. 13.14 Umowy, a w razie niepowodzenia takich konsultacji wzywa panel ekspertów, o którym mowa w artykule 13.15 Umowy, do podjęcia działań i kontynuacji dialogu w związku z niewypełnianiem przez rząd koreański niektórych zobowiązań, a w szczególności do podejmowania nieustannych i trwałych wysiłków, zgodnie z zobowiązaniami zawartymi w Umowie, na rzecz zapewnienia ratyfikacji przez Koreę podstawowych konwencji MOP, których ten kraj jeszcze nie ratyfikował;

6.  podkreśla, że między państwami członkowskimi UE istnieją znaczne różnice w poziomie wykorzystania preferencji, wahające się od 16 % do 92 %; zwraca uwagę, że większe wykorzystanie obowiązujących preferencji mogłoby przynieść unijnym eksporterom dalsze korzyści w wysokości ponad 900 mln EUR; sugeruje przeanalizowanie wykorzystania preferencji w tej i innych umowach handlowych, aby zmaksymalizować wykorzystanie korzyści handlowych;

7.  uznaje, że Umowa spełnia oczekiwania stron, jeżeli chodzi o zwiększenie dwustronnej wymiany handlowej i pogłębienie partnerstwa handlowego, jest jednak zdania, że następujące kwestie powinny – w oparciu o Umowę i w ramach dialogu z Koreą – zostać poddane analizie, należycie wdrożone i egzekwowane w duchu Umowy, a także poddane weryfikacji w celu rozwiązania istniejących problemów:

   a) bariery techniczne w handlu, m.in.: klauzula transportu bezpośredniego, która uniemożliwia firmom optymalizację ekonomiczną transportu kontenerowego, klauzula dotycząca towarów naprawionych, włączenie ciągników siodłowych w zakres obowiązywania Umowy, a także – co jest równie ważne – kwestia zasad i procedur dotyczących certyfikatów maszyn eksportowanych do Korei;
   b) bariery w obszarze środków sanitarnych i fitosanitarnych, m.in.: bariery ograniczające eksport unijnej wołowiny i wieprzowiny oraz produktów mlecznych;
   c) prawo własności intelektualnej, m.in.: uznawanie i ochrona oznaczeń geograficznych, komercyjne prawa do publicznego wykonywania utworów muzycznych, fonogramów, interpretacji i wykonań chronionych prawem autorskim lub prawami pokrewnymi;
   d) rozdział dotyczący handlu i zrównoważonego rozwoju: ratyfikacja i wdrożenie przez stronę koreańską podstawowych konwencji Międzynarodowej Organizacji Pracy;
   e) koncepcja reguł pochodzenia oraz jej wpływ na poziom wykorzystania preferencji;
   f) kwestie związane z cłami, w tym procedury weryfikacji pochodzenia;

8.  zwraca uwagę, że w ostatnim czasie pojawiły się przypadki tworzenia nowych barier pozataryfowych, takich jak nieistniejące wcześniej normy techniczne dla maszyn, urządzeń lub pojazdów; podkreśla, że szczególnie niemożliwym do zaakceptowania zjawiskiem jest odbieranie homologacji typu pojazdów różnym europejskim producentom samochodów z nieuzasadnionych powodów; wzywa Komisję Europejską do podjęcia rozmów dwustronnych w celu wyeliminowania tego negatywnego zjawiska;

9.  zwraca uwagę, że wiele małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP) nie jest świadomych możliwości, jakie niesie Umowa, dlatego też wzywa Komisję i państwa członkowskie UE również do zbadania w szczególności zachowań MŚP w związku z wykorzystaniem preferencji oraz do podjęcia skutecznych działań w celu podniesienia świadomości MŚP na temat możliwości wynikających z Umowy;

10.  popiera dalsze pogłębienie stosunków handlowych i inwestycyjnych między UE a Koreą, zwłaszcza w ramach rozdziału Umowy dotyczącego inwestycji; oczekuje, że trudności związane z rozdziałem dotyczącym handlu i zrównoważonego rozwoju zostaną przezwyciężone przed negocjacjami w sprawie rozdziału dotyczącego inwestycji; popiera zaangażowanie stron Umowy w budowanie dalszego wzrostu gospodarczego i zrównoważonego rozwoju, z korzyścią zarówno dla obywateli UE, jak i obywateli koreańskich; wzywa Komisję Europejską i rząd Republiki Korei, aby w przypadku negocjacji w sprawie rozdziału dotyczącego inwestycji nie stosowano starej metody rozstrzygania sporów między inwestorem a państwem, lecz by stworzono zamiast tego nowy system trybunałów inwestycyjnych zgodnie z propozycją Komisji Europejskiej, a także wzywa Komisję Europejską, aby w długim terminie opracowała wielostronny system trybunałów inwestycyjnych, który mógłby potencjalnie zastąpić wszystkie mechanizmy rozstrzygania sporów inwestycyjnych przewidziane w obecnych i przyszłych umowach o wolnym handlu;

11.  podkreśla znaczenie dalszego zacieśnienia współpracy międzynarodowej w międzynarodowych ramach wielostronnych, plurilateralnych i regionalnych, w kontekście WTO, np. w związku z negocjowaniem umowy w sprawie towarów środowiskowych i porozumienia w sprawie handlu usługami;

12.  podkreśla, że strategiczne wartości umowy o wolnym handlu między UE a Koreą wykraczają poza strefę handlu, ponieważ tworzy ona solidne podstawy dla pogłębionych stosunków z długoterminowym zaangażowaniem i przyczynia się do zawiązania strategicznego partnerstwa między UE a Koreą;

13.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, rządom i parlamentom państw członkowskich oraz rządowi i Zgromadzeniu Narodowemu Republiki Korei.

(1) Dz.U. L 127 z 14.5.2011, s. 6.
(2) Dz.U. L 90 z 30.3.2001, s. 46.
(3) Dz.U. L 90 z 30.3.2001, s. 45.
(4) Tekst przyjęty, P8_TA(2015)0250.
(5) Dz.U. C 56 E z 26.2.2013, s. 87.
(6) Dz.U. L 145 z 31.5.2011, s. 19.
(7) Dz.U. L 127 z 14.5.2011, s. 1.
(8) Dz.U. C 188 E z 28.6.2012, s. 113.
(9) Dz.U. C 99 E z 3.4.2012, s. 94.
(10) Dz.U. C 99 E z 3.4.2012, s. 31.
(11) Dz.U. C 99 E z 3.4.2012, s. 101.
(12) Teksty przyjęte, P8_TA(2016)0299.


Rozwiązanie dwupaństwowe na Bliskim Wschodzie
PDF 334kWORD 52k
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 18 maja 2017 r. w sprawie osiągnięcia rozwiązania dwupaństwowego na Bliskim Wschodzie (2016/2998(RSP))
P8_TA(2017)0226RC-B8-0345/2017

Parlament Europejski,

–  uwzględniając swoje wcześniejsze rezolucje w sprawie procesu pokojowego na Bliskim Wschodzie,

–  uwzględniając poprzednie rezolucje ONZ,

–  uwzględniając konwencje praw człowieka ONZ, których stronami są Izrael i Palestyna,

–  uwzględniając sprawozdanie kwartetu bliskowschodniego z dnia 1 lipca 2016 r. oraz jego oświadczenie z dnia 23 września 2016 r.,

–  uwzględniając konkluzje Rady w sprawie procesu pokojowego na Bliskim Wschodzie, w szczególności konkluzje z dnia 18 stycznia 2016 r. i 20 czerwca 2016 r.,

–  uwzględniając Układ eurośródziemnomorski ustanawiający stowarzyszenie między Wspólnotami Europejskimi i ich państwami członkowskimi, z jednej strony, a Państwem Izrael, z drugiej strony,

–  uwzględniając art. 123 ust. 2 i 4 Regulaminu,

A.  mając na uwadze, że osiągnięcie pokoju na Bliskim Wschodzie pozostaje jednym z najważniejszych priorytetów wspólnoty międzynarodowej i niezbędnym czynnikiem stabilności i bezpieczeństwa w regionie i na świecie;

B.  mając na uwadze, że wiceprzewodnicząca Komisji / wysoka przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa („wysoka przedstawiciel”) wielokrotnie wyrażała swoje zaangażowanie na rzecz ponownego zdefiniowania i wzmocnienia roli Unii w tym procesie pokojowym; mając na uwadze, że w kwietniu 2015 r. wysoka przedstawiciel wyznaczyła nowego specjalnego przedstawiciela UE ds. procesu pokojowego na Bliskim Wschodzie („specjalny przedstawiciel UE”); mając na uwadze, że działania specjalnego przedstawiciela nie przyniosły jeszcze rezultatów;

C.  mając na uwadze, że kwartet i partnerzy regionalni, tacy jak Egipt, Jordania i Arabia Saudyjska, odgrywają ważną rolę w dążeniach do rozwiązania konfliktu arabsko-izraelskiego;

D.  mając na uwadze, że nieustanne akty przemocy, ataki terrorystyczne wobec ludności cywilnej i podżeganie do przemocy znacznie pogłębiają brak zaufania i są z gruntu sprzeczne z ideą pokojowego rozwiązania;

E.  mając na uwadze, że w rezolucji nr 2334 (2016) Rada Bezpieczeństwa ONZ:

   a) potwierdziła, że zakładanie przez Izrael osiedli na terytoriach palestyńskich okupowanych od 1967 r., w tym we Wschodniej Jerozolimie, nie ma mocy prawnej i stanowi rażące naruszenie prawa międzynarodowego oraz poważną przeszkodę w osiągnięciu rozwiązania dwupaństwowego;
   b) wezwała strony do rozróżnienia, w ich odpowiednich relacjach, między terytorium Państwa Izrael a terytoriami okupowanymi od 1967 r.;
   c) przypomniała, że zgodnie z planem pokojowym przedstawionym przez kwartet bliskowschodni siły bezpieczeństwa Narodowej Władzy Palestyńskiej mają obowiązek ciągłego prowadzenia skutecznych operacji mających na celu walkę z wszystkimi osobami zaangażowanymi w działania terrorystyczne oraz osłabienie potencjału terrorystycznego, w tym konfiskatę nielegalnej broni;

F.  mając na uwadze, że według biura przedstawiciela UE w Palestynie w ostatnich miesiącach doszło do dużej liczby wyburzeń struktur palestyńskich;

G.  mając na uwadze liczne doniesienia o łamaniu praw człowieka w Strefie Gazy;

H.  mając na uwadze, że niepokój budzi sytuacja więźniów po obu stronach, zwłaszcza w kontekście trwającego strajku głodowego więźniów palestyńskich; mając na uwadze, że obie strony powinny wypełnić swoje zobowiązania międzynarodowe dotyczące przestrzegania praw więźniów;

I.  mając na uwadze, że wszystkie strony powinny wspierać dialog i praktyczną współpracę, szczególnie w takich obszarach jak bezpieczeństwo, dostęp do wody, odpowiednich warunków sanitarnych i surowców energetycznych, a także w obszarze wsparcia rozwoju gospodarki palestyńskiej, dając tym samym nadzieję oraz perspektywę pokoju i pojednania, których ten region tak bardzo potrzebuje;

J.  mając na uwadze, że stosunki między UE a obiema stronami konfliktu powinny opierać się na poszanowaniu praw człowieka i zasad demokratycznych, które stanowią wytyczne dla ich polityki wewnętrznej i międzynarodowej oraz istotny element tych stosunków;

1.  ponownie wyraża poparcie dla dwupaństwowego rozwiązania konfliktu izraelsko-palestyńskiego opartego na granicach z 1967 r., z Jerozolimą jako stolicą obu państw, przewidującego, że bezpieczne Państwo Izrael oraz sąsiadujące z nim niepodległe, demokratyczne i zdolne do samostanowienia Państwo Palestyna współistnieją obok siebie w pokoju i poczuciu bezpieczeństwa, na podstawie prawa do samostanowienia i przy pełnym poszanowaniu prawa międzynarodowego;

2.  podkreśla znaczenie jak najszybszego wznowienia merytorycznych negocjacji przez strony w celu osiągnięcia sprawiedliwego, trwałego i powszechnego pokoju; wzywa obie strony, by unikały kroków, które mogłyby spowodować dalszą eskalację konfliktu, w tym jednostronnych działań, które mogłyby przesądzić wynik negocjacji, zagrozić osiągnięciu rozwiązania dwupaństwowego i zwiększyć brak zaufania; wzywa obie strony, by potwierdziły swe zaangażowanie na rzecz rozwiązania dwupaństwowego, odcinając się tym samym od głosów odrzucających to rozwiązanie;

3.  zdecydowanie sprzeciwia się wszelkim działaniom, które podważają wykonalność rozwiązania dwupaństwowego, i wzywa obie strony, by w swoich strategiach politycznych i działaniach wykazały rzeczywiste zaangażowanie na rzecz takiego rozwiązania, tak aby odbudować zaufanie; z zadowoleniem przyjmuje fakt, że podczas niedawnej wizyty w Stanach Zjednoczonych premier Izraela Benjamin Netanjahu i prezydent Palestyny Mahmud Abbas zobowiązali się do współpracy na rzecz pokoju;

4.  podkreśla, że ochrona i utrzymanie wykonalności rozwiązania dwupaństwowego musi być najpilniejszym priorytetem polityki i działań Unii Europejskiej w odniesieniu do konfliktu izraelsko-palestyńskiego oraz procesu pokojowego na Bliskim Wschodzie;

5.  potępia wszelkie akty przemocy, akty terroryzmu wobec Izraelczyków oraz podżeganie do przemocy, które są z gruntu sprzeczne z postępem na rzecz osiągnięcia pokojowego rozwiązania dwupaństwowego; zauważa, że wszystkie strony powinny podjąć skuteczne działania przeciwko przemocy, terroryzmowi, podżeganiu i nawoływaniu do nienawiści, gdyż ma to zasadnicze znaczenie dla odbudowy zaufania i uniknięcia eskalacji konfliktu, która jeszcze bardziej zaszkodziłaby perspektywom pokoju;

6.  przypominając, że osiedla są niezgodne z prawem międzynarodowym, podkreśla, że ostatnie decyzje o budowie nowego osiedla w głębi Zachodniego Brzegu, ogłoszeniu przetargu na budowę niemal 2000 mieszkań i uznaniu jeszcze większego obszaru ziemi na Zachodnim Brzegu za „grunty państwowe” dodatkowo podważają perspektywy trwałego rozwiązania dwupaństwowego; potępia kontynuację izraelskiej polityki osadnictwa i wzywa władze Izraela do natychmiastowego zaprzestania prowadzenia tej polityki i cofnięcia jej skutków; w szczególności ubolewa z powodu przyjęcia przez Kneset w dniu 6 lutego 2017 r. „ustawy regularyzacyjnej”, które umożliwia legalizację z mocą wsteczną osiedli wybudowanych na terenach Palestyńczyków bez zgody prawowitych właścicieli prywatnych; oczekuje na decyzję Sądu Najwyższego w sprawie tej nowej ustawy;

7.  z zadowoleniem przyjmuje punkt 8 konkluzji Rady z dnia 18 stycznia 2016 r., w którym UE i jej państwa członkowskie stwierdzają, iż są zdecydowane w sposób pełny wdrażać obowiązujące przepisy unijne i ustalenia dwustronne między UE a Izraelem;

8.  wzywa do zaprzestania burzenia palestyńskich domów i finansowanych przez UE budynków i projektów, przymusowego wysiedlania palestyńskich rodzin i konfiskaty palestyńskiej własności na Zachodnim Brzegu, zgodnie ze sprawozdaniem kwartetu bliskowschodniego; kładzie nacisk na nieustającą odpowiedzialność właściwych organów UE za dopilnowanie, by żadne unijne środki finansowe nie były bezpośrednio lub pośrednio kierowane do organizacji terrorystycznych lub przeznaczane na działalność nawołującą do dokonywania aktów terrorystycznych;

9.  przypomina, że przestrzeganie międzynarodowego prawa humanitarnego i międzynarodowego prawa dotyczącego praw człowieka przez państwa i podmioty niepaństwowe, w tym rozliczalność z ich działań, jest podstawą zapewnienia pokoju i bezpieczeństwa w regionie;

10.  podkreśla, że wewnątrzpalestyńskie pojednanie jest ważnym elementem służącym osiągnięciu rozwiązania dwupaństwowego i ubolewa z powodu ciągłego braku jedności wśród Palestyńczyków; popiera apel UE do palestyńskich frakcji o nadanie najwyższego priorytetu kwestii pojednania i powrotu Narodowej Władzy Palestyńskiej do Strefy Gazy; wzywa siły palestyńskie do niezwłocznego wznowienia wysiłków na rzecz pojednania, zwłaszcza poprzez zorganizowanie długo wyczekiwanych wyborów prezydenckich i parlamentarnych; podkreśla, że Narodowa Władza Palestyńska musi przejąć funkcję zarządzania w Strefie Gazy, w tym w obszarze bezpieczeństwa i administracji publicznej oraz poprzez obecność na przejściach granicznych;

11.  podkreśla, że działalność bojówek oraz nielegalne gromadzenie potencjału militarnego pogłębiają niestabilność, a w ostatecznym rozrachunku utrudniają wysiłki na rzecz osiągnięcia rozwiązania w drodze negocjacji; wzywa siły bezpieczeństwa Narodowej Władzy Palestyńskiej do pełnego i terminowego przeprowadzenia skutecznych operacji w celu przeciwdziałania akcjom tych bojówek, takim jak wystrzeliwanie rakiet w kierunku Izraela; podkreśla bezwzględną konieczność zapobieżenia dozbrajaniu grup terrorystycznych oraz powstrzymania ich od przemytu broni, produkcji rakiet i budowy tuneli;

12.  ponawia apel o zakończenie blokady Strefy Gazy oraz o pilną odbudowę i rewitalizację tego obszaru;

13.  przypomina państwom członkowskim o deklaracji weneckiej z czerwca 1980 r., zgodnie z którą państwa członkowskie UE przyjęły odpowiedzialność w procesie pokojowym; wzywa do przyjęcia nowej deklaracji UE w czerwcu bieżącego roku; wzywa wysoką przedstawiciel do wykorzystania tej nowej deklaracji w działaniach na rzecz przygotowania śmiałej i kompleksowej europejskiej inicjatywy pokojowej dla tego regionu;

14.  apeluje, aby ta inicjatywa pokojowa Unii Europejskiej przyczyniła się do rozwiązania konfliktu izraelsko-palestyńskiego, tak by osiągnąć wymierne rezultaty w określonym przedziale czasowym w oparciu o rozwiązanie dwupaństwowe, oraz aby przewidywała międzynarodowy mechanizm monitorowania i wdrażania; podkreśla znaczenie współpracy z innymi podmiotami międzynarodowymi w tym zakresie, w szczególności w ramach kwartetu bliskowschodniego oraz w odniesieniu do arabskiej inicjatywy pokojowej; wzywa do skutecznego wykorzystania instrumentów i środków nacisku, jakimi dysponuje Unia Europejska, w rozmowach z obiema stronami, aby ułatwić działania na rzecz pokoju, gdyż skoordynowane działania UE mogą przynieść rezultaty;

15.  podkreśla, że aby wspierać prawdziwą europejską inicjatywę pokojową, obowiązkiem państw członkowskich jest w pierwszej kolejności aktywne przyczynianie się do kształtowania jednolitego europejskiego stanowiska oraz powstrzymywanie się od jednostronnych inicjatyw osłabiających działania europejskie; podkreśla, że szefowie europejskich państw i rządów nie mogą wymagać do Unii proaktywnego zaangażowania w regionie, jeżeli ich rozbieżne stanowiska uniemożliwiają Unii mówienie jednym głosem za pośrednictwem wysokiej przedstawiciel;

16.  zwraca uwagę na potencjał palestyńskiej społeczności arabskiej w Izraelu, jeśli chodzi o odegranie ważnej roli w osiągnięciu trwałego pokoju między Izraelczykami a Palestyńczykami, a także znaczenie jej zaangażowania i wkładu w proces pokojowy; apeluje o równe prawa dla wszystkich obywateli Izraela, co stanowi podstawowy warunek wstępny dla spełnienia tej roli;

17.  apeluje do Unii Europejskiej o wsparcie i ochronę podmiotów społeczeństwa obywatelskiego, w tym organizacji na rzecz praw człowieka, które wnoszą wkład w działania na rzecz pokoju i zaufania między Izraelczykami i Palestyńczykami po obu stronach, i z zadowoleniem przyjmuje wkład społeczeństwa obywatelskiego w proces pokojowy w postaci innowacyjnych nowych idei i inicjatyw;

18.  proponuje zainicjowanie akcji „Parlamentarzyści dla pokoju”, której celem jest zbliżenie między europejskimi, izraelskimi i palestyńskimi parlamentarzystami, aby przyczynić się do postępów w realizacji programu na rzecz pokoju i wspomóc starania dyplomatyczne UE;

19.  podkreśla, że UE powinna wspierać inicjatywy, które mogą przyczynić się do odbudowy zaufania między siłami politycznymi, podmiotami niepaństwowymi i podmiotami gospodarczymi oraz do utworzenia modelu współpracy w konkretnych kwestiach; podkreśla w związku z tym znaczenie obszarów polityki, w których współpraca jest nieodzowna dla codziennego życia obywateli, w szczególności takich obszarów jak bezpieczeństwo, dostęp do wody, odpowiednich warunków sanitarnych i surowców energetycznych, a także rozwój gospodarki palestyńskiej;

20.  zobowiązuje swojego Przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, wiceprzewodniczącej Komisji / wysokiej przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa, specjalnemu przedstawicielowi UE ds. procesu pokojowego na Bliskim Wschodzie, rządom i parlamentom państw członkowskich, Sekretarzowi Generalnemu ONZ, przedstawicielowi kwartetu bliskowschodniego, Sekretarzowi Generalnemu Ligi Państw Arabskich, Knesetowi i rządowi Izraela, prezydentowi Narodowej Władzy Palestyńskiej i Palestyńskiej Radzie Legislacyjnej.


Strategia UE na rzecz Syrii
PDF 266kWORD 56k
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 18 maja 2017 r. w sprawie strategii UE na rzecz Syrii (2017/2654(RSP))
P8_TA(2017)0227RC-B8-0331/2017

Parlament Europejski,

–  uwzględniając swoje wcześniejsze rezolucje w sprawie Syrii,

–  uwzględniając wspólny komunikat Komisji i wysokiego przedstawiciela Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa do Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 marca 2017 r. zatytułowany „Elementy strategii UE na rzecz Syrii” (JOIN(2017)0011) oraz konkluzje Rady w sprawie Syrii z dnia 3 kwietnia 2017 r., które razem stanowią nową strategię UE na rzecz Syrii,

–  uwzględniając deklarację współprzewodniczących z dnia 5 kwietnia 2017 r. w sprawie konferencji dotyczącej przyszłości Syrii i regionu,

–  uwzględniając oświadczenia wiceprzewodniczącej Komisji / wysokiej przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa z dnia 30 grudnia 2016 r. w sprawie ogłoszenia zaprzestania działań wojennych w Syrii oraz z dnia 23 marca 2017 r. w sprawie Syrii, a także deklarację wiceprzewodniczącej / wysokiej przedstawiciel w imieniu UE z dnia 9 grudnia 2016 r. w sprawie sytuacji w Aleppo,

–  uwzględniając deklaracje wiceprzewodniczącej Komisji / wysokiej przedstawiciel z dnia 6 kwietnia 2017 r. w sprawie domniemanego ataku chemicznego w prowincji Idlib w Syrii oraz z dnia 7 kwietnia 2017 r. w sprawie ataku USA w Syrii,

–  uwzględniając decyzje Rady w sprawie unijnych środków ograniczających wobec osób i podmiotów odpowiedzialnych za brutalne represje w Syrii, w szczególności decyzję z dnia 14 listopada 2016 r. i z 20 marca 2017 r.,

–  uwzględniając sprawozdania Niezależnej Międzynarodowej Komisji Dochodzeniowej w sprawie Syrii powołanej przez Radę Praw Człowieka ONZ oraz rezolucje Rady Praw Człowieka ONZ w sprawie Syryjskiej Republiki Arabskiej,

–  uwzględniając rezolucje Rady Bezpieczeństwa (ONZ) w sprawie ISIL/Daiszu i Dżabhat Fatah an-Szam oraz odnośne rezolucje Rady Bezpieczeństwa ONZ w sprawie konfliktu w Syryjskiej Republice Arabskiej, w szczególności rezolucje 2218 (2013), 2139 (2014), 2165 (2014), 2191 (2014), 2199 (2015), 2254 (2015), 2258 (2015), 2268 (2016), 2328 (2016), 2332 (2016) oraz 2336 (2016),

–  uwzględniając rezolucję ONZ nr 1325 (2000) z dnia 31 października 2000 r. w sprawie kobiet, pokoju i bezpieczeństwa,

–  uwzględniając rezolucję Zgromadzenia Ogólnego ONZ A/71/L.48 z dnia 19 grudnia 2016 r., ustanawiającą międzynarodowy, obiektywny i niezależny mechanizm ułatwiający prowadzenie dochodzeń wobec osób odpowiedzialnych za najpoważniejsze przestępstwa na mocy prawa międzynarodowego popełnione w Syryjskiej Republice Arabskiej od marca 2011 r. oraz ściganie tych osób,

–  uwzględniając komunikat z Genewy z 2012 r.,

–  uwzględniając Kartę Narodów Zjednoczonych oraz wszystkie konwencje ONZ, których stroną jest Syria,

–  uwzględniając statut rzymski oraz akty założycielskie Międzynarodowego Trybunału Sprawiedliwości,

–  uwzględniając trybunały ad hoc, w tym Międzynarodowy Trybunał Karny dla Byłej Jugosławii, Międzynarodowy Trybunał Karny dla Rwandy oraz Specjalny Trybunał ds. Libanu,

–  uwzględniając konwencję genewską z 1949 r. i protokoły dodatkowe do niej,

–  uwzględniając art. 123 ust. 2 i 4 Regulaminu,

A.  mając na uwadze, że wojna w Syrii wywołała jeden z najpoważniejszych kryzysów humanitarnych na świecie od czasów drugiej wojny światowej, który wciąż ma katastrofalne i tragiczne skutki dla obywateli tego kraju; mając na uwadze, że wielu cywilów, w tym dzieci, było celem ataków i w dalszym ciągu cierpią oni w wyniku tej brutalnej wojny domowej, a od rozpoczęcia konfliktu w Syrii w 2011 r. życie straciło ponad 400 tys. osób; mając na uwadze, że ponad 13,5 mln osób w Syrii, tj. niemal trzy czwarte pozostałej tam ludności, pilnie potrzebuje pomocy nadzwyczajnej, jak pomoc medyczna, żywnościowa, woda i schronienie; mając na uwadze, że 6,3 mln ludzi zostało wewnętrznie przesiedlonych, 4,7 mln żyje na trudno dostępnych i oblężonych obszarach, a 5 mln żyje na uchodźstwie w państwach ościennych i w państwach szerszego regionu; mając na uwadze, że kryzys w Syrii ma coraz bardziej destabilizujący wpływ na cały region;

B.  mając na uwadze, że od wybuchu wojny w 2011 r. UE, wspólnie z państwami członkowskimi, zmobilizowała od stycznia 2017 r. ponad 9,4 mld EUR w reakcji na kryzys syryjski, zarówno na terenie Syrii, jak i w regionie, co czyni ją największym darczyńcą; mając na uwadze, że UE udzieliła też znacznego wsparcia państwom ościennym przyjmującym uchodźców;

C.  mając na uwadze, że przemoc, jakiej się dopuszczano podczas konfliktu syryjskiego, obejmowała ukierunkowane masowe ataki na ludność cywilną, egzekucje pozasądowe, tortury i brutalne traktowanie, wymuszone zaginięcia, masowe i arbitralne aresztowania, karanie zbiorowe, ataki na personel medyczny, a także odmowę zaopatrzenia w żywność i wodę; mając na uwadze, że według doniesień reżim al-Asada jest odpowiedzialny za egzekucje przez powieszenie, akty tortur i egzekucje pozasądowe na masową skalę w ośrodkach detencyjnych; mając na uwadze, że rząd syryjski celowo odciął ludność cywilną od podstawowych towarów i usług, w tym dostaw żywności i wody oraz opieki medycznej; mając na uwadze, że ataki oraz taktyka wojenna polegająca na głodzeniu ludności cywilnej poprzez oblężenie zaludnionych obszarów stanowią wyraźne naruszenie międzynarodowego prawa humanitarnego; mając na uwadze, że przestępstwa te do tej pory uchodziły sprawcom bezkarnie;

D.  mając na uwadze, że ISIS/Daisz i inne grupy dżihadystów dopuszczają się potwornych okrucieństw, jak wykonywanie brutalnych egzekucji, niewypowiedziana przemoc seksualna, uprowadzania, tortury, wymuszanie nawróceń oraz niewolnictwo kobiet i dziewcząt; mając na uwadze rekrutację dzieci oraz ich wykorzystywanie w atakach terrorystycznych; mając na uwadze, że istnieją poważne obawy, jeśli chodzi o bezpieczeństwo ludności przebywającej obecnie na terenach kontrolowanych przez ISIS/Daisz, oraz co do jej ewentualnego wykorzystania jako ludzkich tarcz podczas kampanii wyzwoleńczej; mając na uwadze, że zbrodnie te można uznać za zbrodnie wojenne, zbrodnie przeciwko ludzkości oraz ludobójstwo;

E.  mając na uwadze, że zawieszenie broni, które weszło w życie w dniu 30 grudnia 2016 r., nie jest przestrzegane i wielokrotnie zostało naruszone na terenie Syrii, jak również miały miejsce poważne incydenty, takie jak atak chemiczny przeprowadzony w Chan Szajchun, o który podejrzewa się reżim, oraz atak bombowy na autobusy przewożące ewakuowanych z oblężonych miejscowości al-Fuaa i Kefraja na obszary kontrolowane przez rząd; mając na uwadze, że dziesiątki osób, w tym dzieci, straciło życie, a wiele innych zostało rannych;

F.  mając na uwadze, że różne dochodzenia wykazały, iż siły al-Asada użyły substancji chemicznych mających na celu wyrządzenie szkód i uśmiercenie ludności cywilnej, co stanowi naruszenie porozumienia z 2013 r. o wyeliminowaniu takiej broni; mając na uwadze, że ostatni przypadek użycia broni masowego rażenia przeciwko ludności cywilnej miał miejsce w dniu 4 kwietnia 2017 r. w Chan Szajchun w prowincji Idlib, gdzie śmierć poniosło co najmniej 70 cywilów, w tym wiele dzieci, a setki zostało rannych; mając na uwadze, że w dniu 12 kwietnia 2017 r. Rosja zgłosiła weto wobec rezolucji Rady Bezpieczeństwa ONZ potępiającej domniemane użycie zabronionej broni chemicznej w Syrii i wzywającej syryjski rząd do współpracy z organami prowadzącymi dochodzenie w sprawie tego incydentu; mając na uwadze, że USA poinformowały UE, iż na podstawie swojej oceny, według której reżim syryjski użył broni chemicznej, przeprowadziły atak na wojskową bazę lotniczą Al-Szajrat w prowincji Hims w Syrii, by zapobiec rozprzestrzenianiu i stosowaniu broni chemicznej oraz zniechęcić do takich działań;

G.  mając na uwadze, że w marcu 2017 r. UE dodała czterech wysokich rangą syryjskich urzędników wojskowych do wykazu osób objętych sankcjami za ich udział w użyciu broni chemicznej przeciwko ludności cywilnej, zgodnie z unijną polityką walki z rozprzestrzenianiem i wykorzystywaniem broni chemicznej;

H.  mając na uwadze, że przewodniczący Komisji Jean-Claude Juncker wspomniał o potrzebie strategii UE na rzecz Syrii w swoim orędziu o stanie Unii wygłoszonym we wrześniu 2016 r.; mając na uwadze, że w październiku Parlament wezwał wysoką przedstawiciel / wiceprzewodniczącą Komisji Federicę Mogherini do dopilnowania, by nowa strategia na rzecz Syrii była ukierunkowana na ułatwienie porozumienia politycznego w Syrii, w tym obejmowała narzędzia do monitorowania i egzekwowania prawa w celu wzmocnienia poszanowania zobowiązań poczynionych w ramach Międzynarodowej Grupy Wsparcia Syrii;

I.  mając na uwadze, że celem strategii UE na rzecz Syrii jest określenie, w jaki sposób UE może odgrywać bardziej widoczną i skuteczną rolę w przyczynianiu się do trwałego rozwiązania politycznego w Syrii zgodnie z istniejącymi, zatwierdzonymi przez ONZ ramami, a także na rzecz wspierania odbudowy po tym, jak zawarte zostanie porozumienie i kiedy rozpocznie się wiarygodny proces przemian; mając na uwadze, że strategia ta określa sześć kluczowych obszarów zainteresowania, a mianowicie: zakończenie wojny dzięki prawdziwym przemianom politycznym; promowanie konstruktywnych i pluralistycznych przemian; reagowanie na potrzeby humanitarne najbardziej poszkodowanych Syryjczyków; promowanie demokracji i praw człowieka; dążenie do rozliczenia za zbrodnie wojenne oraz wzmacnianie odporności ludności syryjskiej i społeczeństwa syryjskiego;

J.  mając na uwadze, że w dniu 5 kwietnia 2017 r. UE współprzewodniczyła konferencji poświęconej wspieraniu Syrii i przyszłości regionu, w której udział wzięli przedstawiciele z ponad 70 krajów i organizacji międzynarodowych oraz międzynarodowego i syryjskiego społeczeństwa obywatelskiego; mając na uwadze, że na konferencji brukselskiej uzgodniono całościowe podejście do rozwiązania kryzysu w Syrii oraz dodatkową pomoc finansową w celu reagowania na sytuację humanitarną w wysokości 3,47 mld EUR w okresie 2018–2020, w tym 1,3 mld EUR z UE, która jest największym darczyńcą w tym kryzysie; mając na uwadze, że dodatkowo około 27,9 mld EUR w formie pożyczek zostało przyrzeczonych przez międzynarodowe instytucje finansowe i darczyńców; mając na uwadze, że koszty odbudowy Syrii szacuje się na około 200 mld USD;

K.  mając na uwadze, że UE zauważa i popiera starania Turcji, Libanu i Jordanii, krajów sąsiadujących z Syrią, które przyjęły największą liczbę uchodźców;

L.  mając na uwadze, że w dniu 4 maja 2017 r. Rosja, Iran i Turcja podpisały w Astanie (Kazachstan) umowę ustanawiającą cztery strefy deeskalacji konfliktu; mając na uwadze, że trzy państwa sygnatariusze mają występować w charakterze gwarantów sześciomiesięcznego odnawialnego rozejmu, w tym za pośrednictwem uzbrojonych sił monitorujących na miejscu; mając na uwadze, że porozumienie to przewiduje zakończenie wszystkich walk prowadzonych przez reżim al-Asada w tych strefach i niezakłócony dostęp organizacji humanitarnych do obszarów zajętych przez rebeliantów; mając na uwadze, że w tym tygodniu w Genewie rozpoczyna się kolejna runda rozmów prowadzonych pod przewodnictwem ONZ, a następną rundę rozmów prowadzonych pod przewodnictwem Rosji zaplanowano na połowę lipca w Kazachstanie;

M.  mając na uwadze, że UE wielokrotnie podkreślała, iż nie jest dopuszczalne żadne militarne rozwiązanie konfliktu w Syrii i że jedynie pluralistyczne przemiany, którym przewodzić będzie Syria, mogą położyć kres niedopuszczalnemu cierpieniu narodu syryjskiego; mając na uwadze, że o ile jest jasne, że odbudowa może rozpocząć się dopiero po osiągnięciu porozumienia politycznego, wysiłki na rzecz pojednania powinny rozpocząć się jak najszybciej i być wspierane przez UE w celu zapewnienia długoterminowej stabilności; mając na uwadze, że w tym kontekście zasadnicze znaczenie mają ustalanie prawdy, promowanie odpowiedzialności i sprawiedliwości okresu przejściowego, a także amnestia;

1.  z zadowoleniem przyjmuje strategię UE na rzecz Syrii, w tym cele strategiczne UE dotyczące Syrii oraz cele UE na rzecz Syrii, a także wyniki konferencji w Brukseli, w ramach której dokonano wieloletnich zobowiązań; wzywa wszystkich uczestników i międzynarodowych darczyńców do wywiązania się w pełni ze swoich zobowiązań i do podtrzymania swojego wsparcia w przyszłości;

2.  po raz kolejny potępia w najostrzejszych słowach okrucieństwa i powszechne przypadki łamania praw człowieka i międzynarodowego prawa humanitarnego przez wszystkie strony konfliktu, a w szczególności przez siły reżimu al-Asada przy wsparciu jego sojuszników, Rosji i Iranu, a także przez uzbrojone podmioty niepaństwowe, w szczególności ISIS/Daisz i Dżabhat Fatah an-Szam; podkreśla swoje stanowisko, że wszystkie osoby winne łamania międzynarodowego prawa humanitarnego i praw człowieka muszą zostać pociągnięte do odpowiedzialności; zachęca wszystkie państwa do stosowania zasady represji wszechświatowej w zwalczaniu bezkarności i z zadowoleniem przyjmuje kroki podjęte przez szereg państw członkowskich UE w tym zakresie, w tym ostatnią decyzję Trybunału Narodowego Hiszpanii dotyczącą rozpatrzenia doniesienia o popełnieniu przestępstwa przeciwko 9 urzędnikom wywiadu syryjskiego w związku z torturami i innymi naruszeniami praw człowieka; ponawia swój apel do UE i jej państw członkowskich, by rozważyły – w ścisłej koordynacji z państwami o podobnym stanowisku – utworzenie trybunału do spraw zbrodni popełnionych w Syrii, do czasu pomyślnego odwołania się do Międzynarodowego Trybunału Karnego; podkreśla, że osoby popełniające przestępstwa przeciwko mniejszościom religijnym i etnicznym oraz innym grupom powinny również zostać postawione przed wymiarem sprawiedliwości; jest nadal przekonany, że ani rzeczywiste rozwiązanie konfliktu, ani trwały pokój w Syrii nie są możliwe bez rozliczenia popełnionych zbrodni;

3.  w najostrzejszych słowach potępia przerażający atak lotniczy z użyciem broni chemicznej na Chan Szajchun w prowincji Idlib w dniu 4 kwietnia 2017 r., w wyniku którego śmierć poniosło co najmniej 70 cywilów, w tym dzieci i pracownicy niosący pomoc, a wiele ofiar wykazywało objawy zatrucia gazem; zauważa, że według wstępnej oceny przeprowadzonej przez misję wyjaśniającą Organizację ds. Zakazu Broni Chemicznej (OPCW) zarzut użycia broni chemicznej jest wiarygodny; podkreśla, że Syria zobowiązana jest do przestrzegania zaleceń misji rozpoznawczej OPCW oraz wspólnego mechanizmu śledczego OPCW i ONZ poprzez zapewnienie natychmiastowego i nieograniczonego dostępu do każdego miejsca i uznanie prawa do przeprowadzania tam inspekcji; podkreśla, że osoby odpowiedzialne za te ataki zostaną pociągnięte do odpowiedzialności przed sądem; wyraża ubolewanie z powodu wielokrotnego zgłaszania przez Rosję weta w Radzie Bezpieczeństwa, w tym zawetowania ostatniej rezolucji Rady Bezpieczeństwa ONZ potępiającej ostatni atak chemiczny i wzywającej do przeprowadzenia międzynarodowego dochodzenia;

4.  z zadowoleniem przyjmuje ustanowienie międzynarodowego, bezstronnego i niezależnego mechanizmu wspomagającego prowadzenie dochodzeń i postępowań karnych w sprawie osób odpowiedzialnych za najpoważniejsze zbrodnie na mocy prawa międzynarodowego popełnione w Syryjskiej Republice Arabskiej od marca 2011 r., ubolewa, że mechanizm ten nie otrzymał jeszcze pełnego finansowania; wzywa wszystkie państwa członkowskie do wypełnienia swoich zobowiązań w tym zakresie;

5.  podtrzymuje swoje wsparcie dla jedności, suwerenności, integralności terytorialnej i niepodległości Syrii oraz wspiera silne podejście „Cała Syria” i demokratyczną przyszłość dla narodu syryjskiego; nalega, by proces polityczny pod przewodnictwem Syrii, który doprowadzi do wolnych i uczciwych wyborów, ze wsparciem Organizacji Narodów Zjednoczonych i przez nią monitorowany, a także przeprowadzony w oparciu o nową konstytucję, był jedyną drogą do zaprowadzenia pokoju w tym kraju; przypomina wszystkim stronom konfliktu, że pod auspicjami ONZ możliwe jest wypracowanie obejmującego wszystkie strony zawieszenia broni w całym kraju oraz pokojowego i wzajemnie akceptowalnego rozwiązania kryzysu w Syrii, jak przewidziano w komunikacie genewskim z 2012 r. oraz rezolucji Rady Bezpieczeństwa ONZ nr 2254 (2015), przy wsparciu specjalnego wysłannika Sekretarza Generalnego ONZ do Syrii, Staffana de Mistury, oraz kluczowych podmiotów międzynarodowych i regionalnych;

6.  odnotowuje niedawne memorandum w sprawie ustanowienia stref deeskalacji w Syrii i popiera zamiar wzmocnienia zawieszenia broni, powstrzymania sił powietrznych reżimu od dokonywania lotów nad obszarami deeskalacji oraz stworzenia warunków dla dostępu pomocy humanitarnej, pomocy medycznej, powrotu przesiedlonych cywilów do swoich domów i odbudowy uszkodzonej infrastruktury; podkreśla jednak obawy wyrażone przez opozycję, że porozumienie mogłoby doprowadzić do utworzenia stref wpływów i podziału Syrii; wzywa wszystkie strony do wdrożenia porozumień z Astany oraz apeluje do trzech gwarantów o zapewnienie przestrzegania zawieszenia broni; podkreśla znaczenie wyeliminowania wszelkich niejasności w odniesieniu do grup, które nie są objęte porozumieniem o zawieszeniu broni, i wzywa wszystkie strony, w tym Turcję, do zagwarantowania, że memorandum nie ułatwi atakowania sił sprzymierzonych z umiarkowaną opozycją, lub tych, którzy walczą po stronie międzynarodowej koalicji przeciwko ISIS/Daisz; podkreśla, że należy zapewnić międzynarodowe monitorowanie wdrażania porozumienia i opowiada się za silnym zaangażowaniem ONZ;

7.  wzywa Federację Rosyjską i Islamską Republikę Iranu do wykorzystania ich wpływów na reżim syryjski, aby przyjąć i aktywnie realizować rozsądny kompromis, który położy kres wojnie domowej i utoruje drogę do rzeczywistej transformacji sprzyjającej włączeniu społecznemu; wzywa UE i jej państwa członkowskie, by w dalszym ciągu wspierały umiarkowaną opozycję, identyfikowały i izolowały elementy o radykalnych poglądach oraz promowały pojednanie; zachęca członków Wysokiego Komitetu Negocjacyjnego (HNC) do dalszego angażowania się w rozmowy w Genewie, w których pośredniczy ONZ;

8.  jest głęboko przekonany, że UE musi angażować się w bardziej aktywny sposób i wykorzystać swój istotny wkład finansowy po zakończeniu konfliktu jako możliwość wywierania nacisku w celu odegrania znaczącej roli w negocjacjach prowadzonych zgodnie z istniejącymi, zatwierdzonymi przez ONZ ramami, zagwarantowania przemian politycznych, rozwijania polityki mającej na celu zbliżenie stron, a także zintensyfikowania działań w obszarach, w których Unia może mieć wartość dodaną; wspiera aktualne starania wiceprzewodniczącej Komisji / wysokiej przedstawiciel, by zaangażować kluczowe podmioty w regionie w celu zapewnienia przemian politycznych oraz pojednania i odbudowy po zakończeniu konfliktu; wzywa wiceprzewodniczącą Komisji / wysoką przedstawiciel, by rozpoczęła opracowywanie konkretnego planu zaangażowania UE w odbudowę Syrii oraz angażowała się w sprzyjające integracji społecznej wysiłki wspólnie z kluczowymi organizacjami międzynarodowymi i instytucjami finansowymi, jak również podmiotami regionalnymi i lokalnymi; podkreśla jednak, że istotne jest, aby sami Syryjczycy czuli się odpowiedzialni za proces odbudowy po zakończeniu konfliktu;

9.  podkreśla decydujące znaczenie, jakie prace lokalnych i międzynarodowych organizacji społeczeństwa obywatelskiego oraz organizacji pozarządowych mają dla udokumentowania dowodów na popełnione zbrodnie wojenne, zbrodnie przeciwko ludzkości i inne naruszenia prawa, w tym niszczenie dziedzictwa kulturowego; wzywa UE i jej państwa członkowskie, by w dalszym ciągu udzielały pełnej pomocy tym podmiotom; wzywa UE i jej państwa członkowskie do zapewniania odpowiedniego finansowania organizacjom, które prowadzą dochodzenia w oparciu o ogólnodostępne informacje i pracują nad cyfrowym gromadzeniem dowodów zbrodni wojennych i zbrodni przeciw ludzkości, tak aby zapewnić rozliczalność i postawić sprawców przed wymiarem sprawiedliwości;

10.  z zadowoleniem przyjmuje nacisk położony w unijnej strategii na rzecz Syrii na wspieranie odporności ludności syryjskiej i społeczeństwa syryjskiego; wzywa UE i państwa członkowskie, by podwoiły wysiłki na rzecz budowania w miarę możliwości w Syrii, a także wśród syryjskich uchodźców żyjących na wygnaniu w regionie lub w Europie potencjału obywateli i społeczeństwa obywatelskiego Syrii, w tym z udziałem i za pośrednictwem podmiotów wspierających prawa człowieka, równość (w tym równouprawnienie płci i prawa mniejszości), demokrację i upodmiotowienie; podkreśla, że takie budowanie zdolności powinno wspierać Syryjczyków w kierowaniu przemianami (w takich obszarach jak regulacja mediów, decentralizacja, zarządzanie gminami czy uchwalenie konstytucji), z należytym uwzględnieniem potrzeb i roli kobiet;

11.  wyraża zadowolenie, że rola społeczeństwa obywatelskiego, w tym organizacji kobiecych, została uznana za kluczowy element trwałego rozwiązania; przypomina, że UE musi wspierać i ułatwiać odpowiedni udział społeczeństwa obywatelskiego i kobiet, lub zasięganie ich opinii, w procesie pokojowym, zgodnie z kompleksowym podejściem do wdrażania przez UE rezolucji Rady Bezpieczeństwa ONZ nr 1325 (2000) i 1820 (2008) w sprawie kobiet, pokoju i bezpieczeństwa; nalega, aby prawa człowieka w odniesieniu do kobiet znalazły odzwierciedlenie w nowej konstytucji Syrii;

12.  potwierdza swoje wsparcie dla starań światowej koalicji przeciwko ISIS/Daiszowi, a także jest zdania, że w strategii UE należy również uwzględnić ocenę aspektów walki z ISIS/Daisz i innymi organizacjami terrorystycznymi umieszczonymi w wykazie ONZ, koncentrując się na pierwotnych przyczynach politycznych i społeczno-gospodarczych, które ułatwiły rozprzestrzenianie się terroryzmu, a także określając konkretne działania na rzecz przeciwdziałania owym przyczynom; uważa ponadto, że należy wypracować sposoby przyczyniania się do zachowania wieloetnicznego, wieloreligijnego i wielowyznaniowego charakteru syryjskiego społeczeństwa;

13.  podkreśla znaczenie poszanowania mniejszości etnicznych i religijnych w Syrii oraz wyraża niezachwiane przekonanie, iż wszelkie procesy polityczne powinny być pluralistyczne i zmierzać do odbudowy Syrii jako państwa wielowyznaniowego i tolerancyjnego;

14.  przypomina, że kluczowe znaczenie ma szybkie ustanowienie środków budowy zaufania, w tym w pełni nieograniczony dostęp pomocy humanitarnej na terytorium Syrii, świadczenie podstawowych usług publicznych (elektryczność, woda, opieka zdrowotna), zakończenie wszelkich oblężeń miast oraz uwolnienie więźniów i zakładników; z zadowoleniem przyjmuje porozumienie między syryjskim rządem a grupami rebeliantów pozwalające na ewakuację czterech oblężonych miast; apeluje do wszystkich stron o wsparcie i ułatwienie przyjęcia kompleksowego porozumienia w sprawie środków budowy zaufania;

15.  z ubolewaniem zauważa, że wyniszczająca wojna domowa cofnęła ten kraj o dziesięciolecia pod względem rozwoju społecznego i gospodarczego, wpędzając miliony ludzi w ubóstwo i bezrobocie oraz pociągając za sobą znaczny upadek usług w zakresie ochrony zdrowia i edukacji, a także ogromne wysiedlenia Syryjczyków i drenaż mózgów; w związku z tym zwraca uwagę na znaczenie zwiększenia pomocy innej niż humanitarna, ukierunkowanej na wzmocnienie odporności ludzi na terenie Syrii i ożywienie gospodarki; wzywa ponadto UE i państwa członkowskie do większego zaangażowania w ramach podziału odpowiedzialności, co pozwoli uchodźcom uciekającym z obszarów w Syrii ogarniętych wojną znaleźć ochronę w państwach, które nie leżą w bezpośrednim sąsiedztwie, w tym za pomocą przesiedlenia i programów humanitarnego przyjmowania uchodźców; uważa jednak, że z chwilą zakończenia konfliktu należy zapewnić wykwalifikowanym syryjskim uchodźcom zachęty do powrotu i przyczynienia się do wysiłków na rzecz odbudowy;

16.  z zadowoleniem przyjmuje nowe priorytety partnerstwa uzgodnione przez UE z Jordanią i Libanem, a także złagodzenie unijnych reguł pochodzenia stosowanych w odniesieniu do wywozu z Jordanii; ubolewa, że duża liczba uchodźców w Jordanii, Libanie i Turcji wciąż żyje w niepewnych warunkach socjalnych i gospodarczych i często nie jest w stanie znaleźć (legalnego) zatrudnienia; wzywa wiceprzewodniczącą Komisji / wysoką przedstawiciel do nalegania, by Jordania i Liban pracowały na rzecz zniesienia pozostałych (nieformalnych) barier, aby wspierać większe możliwości w zakresie samozatrudnienia, a także do wywiązania się ze zobowiązań w zakresie tworzenia miejsc pracy dla kobiet i młodzieży;

17.  w pełni popiera cel polegający na zapewnieniu w Syrii i regionie inicjatywy „niestracone pokolenie dzieci”, a także apeluje o dodatkowe działania na rzecz realizacji celu, jakim jest zapewnienie wszystkim dzieciom uchodźców i dzieciom znajdującym się w trudnej sytuacji w społecznościach przyjmujących wysokiej jakości edukacji z równym dostępem dla dziewcząt i chłopców; podkreśla potrzebę uznania często nieformalnego kształcenia w obozach dla uchodźców oraz do wspierania psychicznej rehabilitacji dzieci, które doznały urazów psychicznych;

18.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, wiceprzewodniczącej Komisji / wysokiej przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa, rządom i parlamentom państw członkowskich UE, Organizacji Narodów Zjednoczonych, członkom Międzynarodowej Grupy Wsparcia Syrii oraz wszystkim stronom zaangażowanym w ten konflikt, oraz do dopilnowania, by rezolucja została przetłumaczona na język arabski.


Transport drogowy w Unii Europejskiej
PDF 351kWORD 61k
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 18 maja 2017 r. w sprawie transportu drogowego w Unii Europejskiej (2017/2545(RSP))
P8_TA(2017)0228B8-0290/2017

Parlament Europejski,

–  uwzględniając art. 91 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

–  uwzględniając dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 1999/62/WE z dnia 17 czerwca 1999 r. w sprawie pobierania opłat za użytkowanie niektórych typów infrastruktury przez pojazdy ciężarowe(1),

–  uwzględniając dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2002/15/WE z dnia 11 marca 2002 r. w sprawie organizacji czasu pracy osób wykonujących czynności w trasie w zakresie transportu drogowego(2),

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 561/2006 z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego(3),

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009 z dnia 21 października 2009 r. ustanawiające wspólne zasady dotyczące warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego(4),

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1072/2009 z dnia 21 października 2009 r. dotyczące wspólnych zasad dostępu do rynku międzynarodowych przewozów drogowych(5),

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1073/2009 z dnia 21 października 2009 r. w sprawie wspólnych zasad dostępu do międzynarodowego rynku usług autokarowych i autobusowych(6),

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym(7),

–  uwzględniając białą księgę Komisji pt. „Plan utworzenia jednolitego europejskiego obszaru transportu – dążenie do osiągnięcia konkurencyjnego i zasobooszczędnego systemu transportu” (COM(2011)0144),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 9 września 2015 r. w sprawie wdrożenia białej księgi w dziedzinie transportu z 2011 r.: podsumowanie i dążenie w kierunku mobilności zgodnej z zasadami zrównoważonego rozwoju(8),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 19 stycznia 2017 r. w sprawie logistyki w UE i transportu multimodalnego w nowych korytarzach TEN-T(9),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 24 listopada 2016 r. w sprawie nowych możliwości dla małych przedsiębiorstw transportowych, w tym modeli biznesowych opartych na współpracy(10),

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji dla Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie stanu unijnego rynku transportu drogowego (COM(2014)0222),

–  uwzględniając dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/413 z dnia 11 marca 2015 r. w sprawie ułatwień w zakresie transgranicznej wymiany informacji dotyczących przestępstw lub wykroczeń przeciwko bezpieczeństwu ruchu drogowego(11),

–  uwzględniając komunikaty Komisji pt. „Europejska strategia na rzecz mobilności niskoemisyjnej” (COM(2016)0501) oraz pt. „Transport a CO2” (COM(1998)0204),

–  uwzględniając porozumienie paryskie oraz wynikające z niego zobowiązanie dotyczące utrzymania wzrostu temperatury na świecie w tym stuleciu znacznie poniżej 2°C w stosunku do poziomu sprzed epoki przemysłowej, a także dążenia do ograniczenia wzrostu temperatury nawet do 1,5°C,

–  uwzględniając deklarację amsterdamską z dnia 14 kwietnia 2016 r. w sprawie współpracy w dziedzinie kierowania pojazdami zintegrowanymi z siecią i sterowanymi automatycznie – w kierunku zintegrowanych z siecią i zautomatyzowanych pojazdów na europejskich drogach,

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 14 września 2016 r. w sprawie dumpingu socjalnego w Unii Europejskiej(12),

–  uwzględniając komunikat Komisji pt. „Europejska strategia na rzecz współpracujących inteligentnych systemów transportowych – ważny krok w kierunku mobilności pojazdów współpracujących, połączonych i zautomatyzowanych” – (COM(2016)0766),

–  uwzględniając art. 123 ust. 2 Regulaminu,

A.  mając na uwadze, że Komisja powinna jak najszybciej przedłożyć wnioski ustawodawcze dotyczące rynku transportu drogowego towarów (zwane dalej „inicjatywami w dziedzinie transportu drogowego”) w celu rozpoznania i rozwiązania problemów, z jakimi zmaga się ten sektor;

B.  mając na uwadze, że sektor transportu drogowego w UE generuje 5 mln bezpośrednich miejsc pracy i przyczynia się do wypracowania blisko 2 % unijnego PKB dzięki zaangażowaniu 344 000 przedsiębiorstw drogowego transportu pasażerskiego i ponad 560 000 przedsiębiorstw drogowego transportu towarowego(13);

C.  mając na uwadze, że w 2013 r. liczba pasażerokilometrów w drogowym transporcie pasażerskim w UE wyniosła 5 323 mld, przy czym odsetek samochodów osobowych wyniósł 72,3 %, a autobusów i autokarów 8,1 % całkowitego transportu pasażerskiego w UE-28(14);

D.  mając na uwadze, że bezpieczeństwo drogowe pozostaje kluczową kwestią dla UE z uwagi na fakt, iż w 2015 r. 135 000 osób zostało ciężko rannych, a 26 100 poniosło śmierć;

E.  mając na uwadze, że transport drogowy jest siłą napędową unijnej gospodarki i powinien pozostać liderem w generowaniu dalszego wzrostu gospodarczego oraz tworzeniu miejsc pracy, a także w promowaniu konkurencyjności i spójności terytorialnej; mając na uwadze, że istotne jest również, aby sektor ten stał się bardziej zrównoważony oraz by przestrzegano w nim godziwych warunków pracy i praw socjalnych;

F.  mając na uwadze, że Europa jest światowym liderem w sektorze transportu drogowego zarówno w produkcji, jak i działalności transportowej; mając na uwadze, że kluczową kwestią jest, aby europejski transport drogowy nadal się rozwijał, aby podejmowane w nim były inwestycje oraz by odnawiał się w zrównoważony i ekologiczny sposób w celu zachowania technologicznej przewagi na szczeblu światowym w ramach globalnej gospodarki, w której coraz częściej pojawiają się nowi potężni gracze i nowe modele biznesowe;

G.  mając na uwadze, że transport drogowy wciąż stopniowo wypiera paliwa kopalne, z uwagi na pilną potrzebę poprawy wydajności energetycznej i zrównoważoności tego sektora, zwłaszcza za pośrednictwem alternatywnych paliw, alternatywnych mechanizmów napędowych oraz digitalizacji, w sposób opłacalny i bez utraty jego konkurencyjności;

H.  mając na uwadze, że transport odgrywa istotną rolę dla zmian klimatycznych, generując 23,2 % całkowitej emisji gazów cieplarnianych w UE; mając na uwadze, że w 2014 r. za emisję 72,8 % gazów cieplarnianych w sektorze transportu w UE odpowiadał transport drogowy;

I.  mając na uwadze, że zgodnie z szacunkami zatory komunikacyjne powodują dla unijnej gospodarki koszty w wysokości 1 % GDP ze względu na opóźnienia, dodatkowe zużycie paliwa i zanieczyszczenia;

J.  mając na uwadze, że międzynarodowy transport drogowy towarów zmaga się z coraz większą liczbą barier regulacyjnych wprowadzanych przez państwa członkowskie;

K.  mając na uwadze, że sieci multimodalne oraz integracja różnych rodzajów transportu i usług transportowych mogą potencjalnie przynosić korzyści w dziedzinie usprawniania transportu pasażerskiego i towarowego w zakresie połączeń i wydajności, a tym samym przyczyniać się do ograniczania emisji dwutlenku węgla i innych szkodliwych zanieczyszczeń;

L.  mając na uwadze, że państwa członkowskie nie egzekwują unijnych przepisów w dziedzinie kabotażu;

M.  mając na uwadze duże rozbieżności w Unii w egzekwowaniu istniejących przepisów dotyczących warunków pracy, praw socjalnych i bezpieczeństwa drogowego;

Poprawa konkurencyjności i innowacyjności w sektorze drogowym

1.  uważa, że inicjatywy w dziedzinie transportu drogowego powinny zapewnić tak bardzo potrzebny bodziec do stworzenia bardziej zrównoważonego, bezpiecznego, innowacyjnego i konkurencyjnego europejskiego sektora drogowego, dalszego rozwoju europejskiej infrastruktury drogowej w celu zwiększenia wydajności transportu drogowego i logistyki, zapewnienia równych warunków działania dla podmiotów na światowym rynku, ukończenia tworzenia i usprawnienia działania rynku wewnętrznego z myślą o transporcie pasażerskim i towarowym oraz do opracowania długoterminowej strategii dla europejskiego sektora drogowego;

2.  uważa również, że inicjatywy w dziedzinie transportu drogowego powinny wspierać rozwój technologii stosowanych w pojazdach, promować stosowanie paliw alternatywnych, zwiększać interoperacyjność systemów i rodzajów transportu, a także zapewniać dostęp do rynku dla MŚP działających w sektorze transportu;

3.  domaga się, by Komisja, pracując nad inicjatywami w dziedzinie transportu drogowego, uwzględniła rezolucję Parlamentu z dnia 9 września 2015 r. w sprawie wdrożenia białej księgi w dziedzinie transportu z 2011 r.; podkreśla, że transport drogowy należy postrzegać przez pryzmat podejścia całościowego i długoterminowego w ramach unijnej intermodalnej i zrównoważonej polityki transportowej;

4.  apeluje do Komisji, aby opracowując pakiet dotyczący inicjatywy na rzecz ruchu drogowego, uwzględniła również rezolucję Parlamentu Europejskiego z dnia 14 września 2016 r. w sprawie dumpingu socjalnego w Unii Europejskiej;

5.  podkreśla, że sektor drogowy wnosi istotny wkład w tworzenie miejsc pracy i wzrost gospodarczy w UE oraz że stan gospodarki jest ściśle związany z konkurencyjnością unijnego sektora drogowego; domaga się zatem prowadzenia proaktywnej polityki mającej na celu wspieranie i rozwój zrównoważonego sektora drogowego, którego charakteryzowałaby uczciwa konkurencja, zwłaszcza dla MŚP, przede wszystkim z uwagi na przyszły cyfrowy, technologiczny i środowiskowy rozwój tego sektora, przy jednoczesnym zachęcaniu do podnoszenia kwalifikacji pracowników;

6.  zachęca europejski sektor drogowy do wykorzystania szans, jakie stwarza digitalizacja; apeluje do Komisji o rozwój zarówno infrastruktury komunikacyjnej „pojazd–pojazd”, jak i „pojazd–infrastruktura” w celu poprawy bezpieczeństwa drogowego i wydajności oraz przygotowania się na przyszłe wyzwania w zakresie mobilności drogowej; podkreśla potrzebę rozwoju transferu technologii dla pojazdów, zwiększenia ich wsparcia logistycznego oraz opracowania odpowiednich definicji i przepisów w tej dziedzinie; apeluje do Komisji o zapewnienie zrównoważonych ram regulacyjnych dla kierowania pojazdami zintegrowanymi z siecią i sterowanymi automatycznie, a także nowych modeli biznesowych opartych na współpracy;

7.  wzywa Komisję do zwiększenia harmonizacji w transporcie pasażerskim i towarowym, a zwłaszcza w elektronicznych systemach pobierania opłat w UE, ponieważ jej obecny brak generuje dodatkowe koszty dla transportu; zachęca w związku z tym do korzystania z technologii cyfrowych (dokumentów w formie elektronicznej i dokumentów ujednoliconych, e-CMR, inteligentnych tachografów itp.) w celu zagwarantowania pełnego funkcjonowania rynku wewnętrznego;

Usprawnianie transgranicznej mobilności na drogach

8.  wzywa państwa członkowskie do pełniejszego wdrożenia odnośnych przepisów UE, a Komisję do ściślejszego monitorowania takiego wdrażania, w tym w odniesieniu do współpracy transgranicznej, interpretacji oraz właściwego i niedyskryminacyjnego egzekwowania istniejących przepisów, a także do rozwiązania kwestii ujednolicenia przepisów krajowych; uważa, że w uzasadnionych przypadkach Komisja powinna wszcząć postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego w związku ze stosowaniem przepisów i środków powodujących zakłócenia na rynku;

9.  wzywa państwa członkowskie do bliższej współpracy z organizacją Euro Contrôle Route i Europejską Organizacją Policji Ruchu Drogowego (TISPOL) w celu usprawnienia egzekwowania przepisów w dziedzinie transportu drogowego w Europie oraz do stworzenia solidnego mechanizmu zapewniającego równe i odpowiednie wdrożenie dotychczasowego dorobku, na przykład przez wsparcie państw członkowskich w zakresie certyfikacji, standaryzacji, wiedzy technicznej, gromadzenia danych, działań w dziedzinie szkolenia i nadzoru, a także przez zarządzanie platformami służącymi do wymiany informacji między ekspertami krajowymi a władzami;

10.  domaga się, by państwa członkowskie zaostrzyły kontrole, zwłaszcza w odniesieniu do zgodności z przepisami dotyczącymi czasu jazdy i odpoczynku oraz kabotażu, a także by stosowały skuteczne, proporcjonalne i odstraszające sankcje; wzywa Komisję do szybszego wprowadzenia wymogu obowiązkowego korzystania z urządzeń cyfrowych w pojeździe, takich jak inteligentne tachografy, oraz korzystania z elektronicznych listów przewozowych (e-CMR) w celu usprawnienia monitorowania zgodności z odnośnymi przepisami UE, przy jednoczesnym ograniczeniu kosztów administracyjnych;

11.  wzywa Komisję do dalszego ujednolicania obowiązujących przepisów dotyczących obowiązkowego wyposażenia bezpieczeństwa, w tym przedmiotów, takich jak trójkąty ostrzegawcze, kamizelki odblaskowe, zapasowe żarówki lub alkomaty, w pojazdach lekkich i ciężarowych;

12.  domaga się, by Komisja zbadała możliwości zmniejszenia obciążeń biurokratycznych i finansowych różnych przepisów krajowych w celu zapewnienia większej swobody w świadczeniu usług transportowych w całej UE;

13.  podkreśla, że spójny, uczciwy, przejrzysty, niedyskryminacyjny i niezbiurokratyzowany system opłat drogowych wdrożony w UE, a także proporcjonalny do korzystania z dróg oraz do kosztów zewnętrznych generowanych przez ciężarówki, autobusy i samochody (zasady „użytkownik płaci” i „zanieczyszczający płaci”) miałby pozytywny wpływ na rozwiązanie problemu pogarszającego się stanu infrastruktury drogowej, zatorów komunikacyjnych i zanieczyszczenia; domaga się, by Komisja stworzyła ramy, które zagwarantują brak dyskryminacji i nie dopuszczą do wprowadzenia fragmentarycznych systemów poboru opłat dla samochodów pasażerskich w całej UE;

14.  domaga się, by Komisja zaproponowała przegląd dyrektywy w sprawie europejskiej usługi opłaty elektronicznej (EETS), która powinna obejmować aspekt kosztów zewnętrznych w oparciu o zasadę „zanieczyszczający płaci”, powinna być w pełni interoperacyjna z celem przyczyniania się do tworzenia ujednoliconych unijnych standardów technicznych poboru opłat, powinna bazować na przejrzystości, lepszym rozwoju i integracji różnych urządzeń ITS instalowanych w pojazdach, a także większej jasności przepisów w celu lepszego zdefiniowania i ochrony praw dostawców EETS oraz ograniczenia nakładanych na nich obciążeń;

15.  uważa, że peryferyjne państwa członkowskie i kraje nieposiadające prawdziwej alternatywy dla transportu drogowego mają większe trudności w dostępie do centralnej strefy wewnętrznego rynku UE; domaga się, by Komisja w swoich inicjatywach w dziedzinie transportu drogowego uwzględniła mechanizm służący zmniejszeniu opłat obciążających działalność w sektorze transportu drogowego z obszarów peryferyjnych;

16.  podkreśla, że pojazdy najmowane to zazwyczaj najnowsze i najczystsze pojazdy dostępne na rynku, które przyczyniają się do poprawy wydajności w sektorze transportu drogowego; apeluje zatem do Komisji o dokonanie przeglądu obowiązujących obecnie przepisów dotyczących pojazdów najmowanych, gdyż obecnie przepisy te umożliwiają państwom członkowskim wprowadzenie zakazu używania takich pojazdów w transporcie międzynarodowym;

17.  wyraża zaniepokojenie z powodu nieegzekwowania przez organy krajowe przepisów prawa dotyczących oszustw związanych z tachografami i transportem kabotażowym i w związku z tym wzywa Komisję do zajęcia się tymi problemami, m.in. poprzez wykorzystanie nowych technologii, uproszczenie i wyjaśnienie przepisów dotyczących kabotażu oraz poprzez usprawnienie wymiany informacji między organami z myślą o skuteczniejszym egzekwowaniu przepisów prawa w całej UE oraz skuteczniejszym monitorowaniu przewozów kabotażowych;

18.  jest zdania, że wymogi prawne powinny być proporcjonalne do charakteru prowadzonej działalności i wielkości przedsiębiorstwa; ma jednak wątpliwości co do tego, czy zwolnienie lekkich pojazdów dostawczych ze stosowania szeregu europejskich przepisów jest wciąż uzasadnione z uwagi na rosnące wykorzystywanie tych pojazdów w międzynarodowym transporcie towarów, a także zwraca się do Komisji o przedstawienie sprawozdania diagnostycznego na temat konsekwencji gospodarczych oraz wpływu na środowisko i bezpieczeństwo w związku z coraz intensywniejszym wykorzystywaniem tych pojazdów;

19.  podkreśla, że w sąsiednich krajach przystępujących do UE należy ułatwiać mobilność transgraniczną w transporcie drogowym, dążąc do większej harmonizacji norm dotyczących infrastruktury drogowej, sygnalizacji i systemów elektronicznych, dzięki czemu usunięte zostaną wąskie gardła, zwłaszcza na najważniejszych szlakach sieci TEN-T;

Poprawa warunków socjalnych i wzmocnienie przepisów w zakresie bezpieczeństwa

20.  podkreśla, że swobody świadczenia usług transportowych w całej UE nie należy nadużywać jako uzasadnienia dla naruszania praw podstawowych pracowników lub osłabiania obowiązujących przepisów dotyczących warunków pracy, takich jak czas odpoczynku, rozkład czasu pracy, czas przebywania poza bazą macierzystą, możliwość podnoszenia kwalifikacji, dostęp do szkoleń i rozwój ścieżki zawodowej, opieka zdrowotna i bezpieczeństwo, opieka i pomoc społeczna oraz minimalne stawki wynagrodzenia;

21.  uważa za niezwykle ważne przypomnienie Komisji o jej własnych zobowiązaniach podjętych we wniosku w sprawie europejskiego filaru praw socjalnych, zwłaszcza jeżeli chodzi o:

   bezpieczne i elastyczne zatrudnienie (zasada 5d): „Należy zapobiegać powstawaniu stosunków pracy prowadzących do niepewnych warunków pracy, w tym poprzez wprowadzenie zakazu nadużywania nietypowych umów o pracę. Każdy okres próbny powinien mieć rozsądny czas trwania.”;
   sprawiedliwe wynagrodzenie (zasada 6a): „Pracownicy mają prawo do sprawiedliwego wynagrodzenia, które zapewnia przyzwoity poziom życia.”;

przypomina, że inicjatywy podejmowane przez Komisję w zakresie transportu drogowego nie mogą być sprzeczne z tymi zasadami ani nie mogą zagrażać prawom pracowniczym w tej branży;

22.  wyraża zaniepokojenie problematycznymi pod względem socjalnym praktykami biznesowymi, które stanowią zagrożenie dla bezpieczeństwa drogowego oraz dotyczą głównie przepisów w zakresie kabotażu i tzw. firm przykrywek (są to w szczególności kwestie dotyczące pozornego samozatrudnienia oraz celowego nadużywania lub obchodzenia obowiązującego prawa europejskiego i krajowego, co umożliwia rozwój nieuczciwej konkurencji w wyniku nielegalnego minimalizowania kosztów pracy i kosztów operacyjnych oraz prowadzi do naruszania praw pracowników, co ostatecznie wynika z braku jasności przepisów europejskich oraz z rozbieżnych interpretacji prawa i różnych praktyk w zakresie jego egzekwowania na szczeblu krajowym);

23.  apeluje do Komisji o dokonanie przeglądu wymogów dotyczących swobody przedsiębiorczości w celu wyeliminowania firm przykrywek w sektorze transportu drogowego;

24.  pilnie wzywa Komisję i państwa członkowskie do zajęcia się problemem zmęczenia kierowców, w tym do zadbania o to, aby wszelkie inwestycje w infrastrukturę drogową obejmowały również poprawę infrastruktury dla kierowców, zwłaszcza dla kierowców wykonujących przewozy długodystansowe, oraz aby w pełni przestrzegano przepisów dotyczących przerw na odpoczynek;

25.  apeluje do Komisji o doprecyzowanie przepisów dotyczących kabotażu oraz przepisów regulujących dostęp do zawodów w transporcie drogowym, a także o poprawę ich wdrażania, aby skutecznie rozwiązać problem oszustw i nadużyć;

26.  sprzeciwia się dalszej liberalizacji kabotażu, zwłaszcza nieograniczonym przewozom kabotażowym przez pewną liczbę dni;

27.  apeluje do Komisji o wyjaśnienie stosowania przepisów dyrektywy o delegowaniu pracowników w sektorze transportu drogowego oraz o poprawę ich wdrażania i egzekwowania;

28.  podkreśla, że w Europie brakuje zawodowych kierowców, co wynika ze wzrostu popytu na usługi transportowe, szybkiego rozwoju handlu międzynarodowego i sytuacji demograficznej; apeluje zatem do Komisji o ułatwienie młodym mężczyznom i kobietom dostępu do tego zawodu oraz o rozwiązanie problemu złych warunków pracy kierowców i braku dobrej infrastruktury przydrożnej;

29.  podkreśla, że różne przepisy krajowe dotyczące warunków i praw socjalnych w sektorze transportu drogowego w Unii prowadzą do powstawania znacznych i niewspółmiernych przeszkód administracyjnych dla przewoźników, zwłaszcza MŚP, potęgują zawiłość ram prawnych, spowalniają utworzenie rynku wewnętrznego w sektorze transportu drogowego w Unii oraz utrudniają swobodny przepływ usług i towarów;

30.  wzywa Komisję do opracowania wniosków dotyczących nowych inicjatyw w dziedzinie transportu drogowego, które umożliwią wyraźniejsze rozróżnienie między swobodą świadczenia usług a swobodą przedsiębiorczości, w celu zagwarantowania, że działalność gospodarcza będzie miała charakter tymczasowy w państwie członkowskim, w którym przedsiębiorstwo nie ma siedziby, i że pracownicy będą podlegali przepisom państwa, w którym znajduje się ich zwykłe miejsce pracy lub gdzie wykonują większość obowiązków zawodowych;

31.  apeluje do Komisji i państw członkowskich o zajęcie się kwestią jakości pracy w sektorze transportu drogowego, zwłaszcza w odniesieniu do szkoleń, certyfikacji, warunków pracy i rozwoju ścieżki zawodowej, aby tworzyć miejsca pracy dobrej jakości, rozwijać niezbędne umiejętności i wzmacniać konkurencyjność unijnych przewoźników w transporcie drogowym, aby stał się on atrakcyjniejszy dla ludzi młodych, a jednocześnie skupić się na zagwarantowaniu kierowcom właściwej równowagi między życiem zawodowym a prywatnym;

32.  wzywa Komisję do zmiany dyrektywy w sprawie transportu kombinowanego (92/106/EWG), aby wzmocnić transport multimodalny, zlikwidować nieuczciwe praktyki oraz zagwarantować zgodność z przepisami socjalnymi dotyczącymi transportu kombinowanego;

33.  wzywa Komisję do dokonania oceny możliwości utworzenia elektronicznej zintegrowanej dokumentacji dotyczącej wszystkich przewoźników posiadających licencję wspólnotową, aby zebrać wszystkie istotne dane dotyczące przewoźnika, pojazdu i kierowcy, uzyskane podczas kontroli drogowych;

34.  podkreśla, że infrastruktura umożliwiająca kierowcom odpoczynek jest w UE niewystarczająca i nieodpowiednia; apeluje zatem do państw członkowskich, aby w porozumieniu z Komisją opracowały plan wybudowania lub udostępnienia obszernych, wygodnych w korzystaniu i bezpiecznych stref odpoczynku z wystarczającą liczbą miejsc parkingowych, urządzeń sanitarnych i hoteli tranzytowych, zwłaszcza w obrębie strategicznych węzłów komunikacyjnych, gdzie obserwuje się duże natężenie ruchu;

35.  apeluje do Komisji i państw członkowskich o zajęcie się aktualnymi kwestiami dotyczącymi niepraktyczności przepisów w zakresie czasu prowadzenia pojazdu i czasu odpoczynku, ponieważ częste są sytuacje, kiedy kierowcy są zmuszeni odpoczywać przez szereg godzin, chociaż znajdują się niedaleko od bazy macierzystej lub miejsca zamieszkania; wzywa Komisję do uwzględnienia tej problematyki w ramach przeglądu rozporządzenia (WE) nr 561/2006 w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego;

36.  wzywa Komisję i państwa członkowskie do przyjęcia ogólnounijnego celu w zakresie obniżenia liczby osób poważnie rannych w wypadkach drogowych;

37.  apeluje do Komisji o przeprowadzenie ogólnounijnego badania naukowego poświęconego skutkom zmęczenia kierowców w transporcie autobusowym, autokarowym i towarowym oraz w transporcie realizowanym przy pomocy vanów i samochodów ciężarowych;

38.  apeluje do Komisji o bezzwłoczne rozpoczęcie przeglądu rozporządzenia (WE) nr 661/2009 w sprawie bezpieczeństwa ogólnego oraz o uwzględnienie roli nowych technologii i norm, w tym co najmniej urządzeń zapisujących dane dotyczące sytuacji nagłych, norm dotyczących pola bezpośredniej widoczności, inteligentnych systemów sygnalizujących przejechanie linii oraz urządzeń kontrolujących ciśnienie powietrza w oponach;

39.  podkreśla potrzebę poprawy bezpieczeństwa drogowego w UE oraz osiągnięcia do 2020 r. celu polegającego na obniżeniu o połowę liczby ofiar śmiertelnych i osób ciężko rannych w wypadkach drogowych; popiera ocenę skutków zastosowaną przez Komisję w przeglądzie ram legislacyjnych dotyczących zarządzania bezpieczeństwem infrastruktury drogowej;

Promowanie niskoemisyjnego transportu drogowego

40.  dostrzega potrzebę poprawy efektywności użytkowania zasobów w transporcie drogowym oraz uwypuklenia jej roli w ramach nowoczesnej synchromodalnej sieci transportowej z myślą o efektywniejszym wykorzystaniu istniejących możliwości, poprawie stopnia wykorzystania pojazdów, promowaniu korzystania z mniejszych i lżejszych pojazdów, współużytkowaniu samochodów osobowych, wspólnym korzystaniu z samochodu oraz zastępowaniu samochodów pojazdami dwukołowymi; uważa, że digitalizacja stanowi element o kluczowym znaczeniu, jeżeli chodzi o realizację celu, jakim jest efektywniejsze gospodarowanie zasobami;

41.  podkreśla, że aby zrealizować cele porozumienia paryskiego w sprawie zmiany klimatu z 2015 r. (COP 21), należy doprowadzić do obniżenia emisyjności w sektorze transportu oraz poprawić jakość powietrza dzięki promowaniu elektromobilności, ogniw paliwowych i innych zaawansowanych układów napędowych, zwłaszcza takich, w przypadku których Europa posiada znaczącą przewagę technologiczną;

42.  apeluje do Komisji o przedstawienie ambitnych wniosków dotyczących norm w zakresie emisji dwutlenku węgla przez samochody ciężarowe i autobusy, aby obniżyć emisje gazów cieplarnianych w sektorze transportu drogowego; zwraca się do Komisji o nieustawanie w poszukiwaniu nowych możliwości przyspieszenia przejścia na transport niskoemisyjny poprzez wprowadzenie zachęty do modernizacji pojazdów;

43.  apeluje o konkretne działania gwarantujące wdrożenie w transporcie drogowym zasad „użytkownik płaci” i „zanieczyszczający płaci”, w tym wytycznych i najlepszych praktyk, a także o uczciwe warunki konkurencji we wszystkich regionach UE;

44.  podkreśla, że przegląd dyrektywy w sprawie europejskiej usługi opłaty elektronicznej może przyczynić się do promowania czystszych pojazdów i pojazdów współdzielonych;

45.  podkreśla ogromne znaczenie odpowiedniej infrastruktury na potrzeby korzystania w transporcie drogowym z paliw alternatywnych i wobec tego apeluje do Komisji i państw członkowskich o wprowadzenie programów zachęt w celu ukończenia sieci zaopatrzenia w paliwa alternatywne;

46.  apeluje o skuteczne krajowe ramy polityczne, aby doprowadzić do szerszego rozpowszechnienia pojazdów napędzanych paliwami alternatywnymi (np. pojazdy elektryczne i hybrydowe oraz zasilane wodorowymi ogniwami paliwowymi lub sprężonym gazem ziemnym), a także wzywa do szybkiego zbudowania infrastruktury niezbędnej do zaopatrywania w paliwo lub do ładowania;

47.  zauważa, że innowacyjna infrastruktura drogowa oraz innowacyjne i niskoemisyjne pojazdy w transporcie drogowym ułatwią intermodalne korzystanie z transportu drogowego, kolejowego i wodnego oraz połączenia między różnymi rodzajami transportu, co ogólnie będzie sprzyjać przechodzeniu na formy transportu przyjazne dla środowiska w transporcie indywidualnym, pasażerskim i towarowym;

48.  uważa, że wspólne dojazdy samochodami osobowymi i wspólne korzystanie z samochodu to ważne źródło zrównoważonego rozwoju połączeń, m.in. w regionach najbardziej oddalonych i górskich oraz na obszarach wiejskich; apeluje do Komisji, państw członkowskich i władz lokalnych o ułatwienie podejmowania działalności gospodarczej w tej dziedzinie w oparciu o modele biznesowe, których podstawą jest współpraca;

49.  zwraca się do Komisji o zbadanie możliwości wprowadzenia w kilku państwach członkowskich stref ograniczonej emisji, a także możliwości ustalenia wspólnych kryteriów i zasad dotyczących wprowadzenia i funkcjonowania takich stref;

50.  zauważa, że inteligentne systemy transportowe, takie jak współpracujące inteligentne systemy transportowe (C-ITS), oraz innowacje, takie jak zelektryfikowana autostrada (elektryczne samochody ciężarowe wyposażone w technologię trolejbusową) czy jazda w kolumnie pojazdów, mogą odegrać ważną rolę w podniesieniu wydajności oraz poprawie bezpieczeństwa i efektywności środowiskowej systemu transportowego; w związku z tym wzywa Komisję do pobudzania rozwoju inteligentnych systemów transportowych i korzystania z nich, a także do promowania innowacji;

51.  zwraca uwagę, że poziom pustych przebiegów w transporcie drogowym wciąż jest wysoki, co ma negatywny wpływ na środowisko; przypomina, że w 2012 r. prawie jedna czwarta (23,2%) wozokilometrów samochodów ciężarowych w UE przypadała na pojazdy poruszające się bez ładunku oraz że przyczyną pustych przebiegów są obecne ograniczenia dotyczące kabotażu, które uniemożliwiają przewoźnikom zwiększenie ładunku i tym samym podniesienie efektywności środowiskowej; podkreśla zatem pozytywny wpływ otwarcia rynku na efektywność środowiskową transportu drogowego;

52.  z myślą o obniżeniu emisyjności w sektorze transportu drogowego wzywa Komisję i państwa członkowskie do przyspieszenia procesu odchodzenia od tradycyjnych pojazdów drogowych napędzanych paliwami kopalnymi na korzyść zrównoważonych pojazdów o napędach elektrycznych, takich jak pojazdy wykorzystujące wodorowe ogniwa paliwowe;

53.  zachęca Komisję do aktualizacji jej podręcznika dotyczącego kosztów zewnętrznych transportu, w tym również do uwzględnienia w nim nowych danych na temat emisji zanieczyszczeń w rzeczywistych warunkach jazdy oraz szkód gospodarczych i społecznych wynikających ze zmiany klimatu;

54.  podkreśla, że cele w zakresie przechodzenia na alternatywne i odnawialne źródła energii w transporcie drogowym należy osiągnąć przy wykorzystaniu koszyka energetycznego i istniejących metod oszczędzania energii; zwraca uwagę, że przejście na inne źródła energii wymaga odpowiednich zachęt oraz że cele w zakresie ograniczenia emisji należy formułować w sposób neutralny pod względem technologicznym;

55.  zauważa, że paliwa alternatywne, w tym m.in. sprężony gaz ziemny, skroplony gaz ziemny i biopaliwa drugiej generacji, można wykorzystać w celu ułatwienia przejścia na inne źródła energii;

o
o   o

56.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie i Komisji.

(1) Dz.U. L 187 z 20.7.1999, s. 42.
(2) Dz.U. L 80 z 23.3.2002, s. 35.
(3) Dz.U. L 102 z 11.4.2006, s. 1.
(4) Dz.U. L 300 z 14.11.2009, s. 51.
(5) Dz.U. L 300 z 14.11.2009, s. 72.
(6) Dz.U. L 300 z 14.11.2009, s. 88.
(7) Dz.U. L 60 z 28.2.2014, s. 1.
(8) Teksty przyjęte: P8_TA(2015)0310.
(9) Teksty przyjęte, P8_TA(2017)0009.
(10) Teksty przyjęte, P8_TA(2016)0455.
(11) Dz.U. L 68 z 13.3.2015, s. 9.
(12) Teksty przyjęte, P8_TA(2016)0346.
(13) Źródło: Unijny transport w liczbach (2016 r.), w oparciu o dane Eurostatu.
(14) Źródło: Unijny transport w liczbach (2016 r.), w oparciu o dane Eurostatu.


Obóz dla uchodźców w Dadaab
PDF 354kWORD 56k
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 18 maja 2017 r. w sprawie obozu dla uchodźców w Dadaab (2017/2687(RSP))
P8_TA(2017)0229RC-B8-0300/2017

Parlament Europejski,

–  uwzględniając deklarację Międzyrządowego Organu ds. Rozwoju w Afryce Wschodniej (IGAD) z Nairobi z dnia 25 marca 2017 r. w sprawie trwałych rozwiązań dla uchodźców somalijskich i reintegracji osób powracających do Somalii,

–  uwzględniając nowojorską deklarację ONZ w sprawie uchodźców i migrantów, przyjętą w dniu 19 września 2016 r.,

–  uwzględniając wspólny komunikat ministerialnej komisji trójstronnej ds. dobrowolnych powrotów uchodźców somalijskich mieszkających w Kenii, wydany w dniu 25 czerwca 2016 r.,

–  uwzględniając wyniki unijnego szczytu w Valletcie, który odbył się w dniach 11–12 listopada 2015 r. i był poświęcony migracji,

–  uwzględniając oświadczenie konferencji ministerialnej w ramach procesu chartumskiego (inicjatywa w sprawie szlaku migracyjnego Róg Afryki–UE), wydane w Rzymie w dniu 28 listopada 2014 r.,

–  uwzględniając porozumienie trójstronne w sprawie dobrowolnych powrotów podpisane w dniu 10 listopada 2013 r. przez rządy Somalii i Kenii oraz Biuro Wysokiego Komisarza Narodów Zjednoczonych ds. Uchodźców (UNHCR),

–  uwzględniając fakt, że w wyroku z dnia 9 lutego 2017 r. Sąd Najwyższy Kenii sprzeciwił się zamknięciu obozu dla uchodźców w Dadaab,

–  uwzględniając decyzję rządu Kenii o odwołaniu się od wyroku Sądu Najwyższego z dnia 9 lutego 2017 r.,

–  uwzględniając oświadczenie rzeczników wiceprzewodniczącej Komisji / wysokiej przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa Federiki Mogherini, komisarza UE ds. współpracy międzynarodowej i rozwoju Nevena Mimicy oraz komisarza UE ds. pomocy humanitarnej Christosa Stylianidesa w sprawie decyzji rządu Kenii o zamknięciu obozu dla uchodźców w Dadaab, wydane w dniu 20 maja 2016 r.,

–  uwzględniając kryzysowy fundusz powierniczy UE dla Afryki,

–  uwzględniając światowy pakt ONZ dotyczący podziału odpowiedzialności za uchodźców,

–  uwzględniając krajowy program orientacyjny Somalii i Afryki Wschodniej w ramach 11. Europejskiego Funduszu Rozwoju (EFR),

–  uwzględniając art. 123 ust. 2 i 4 Regulaminu,

A.  mając na uwadze, że Róg Afryki, który zamieszkuje niemal 250 mln osób, a ich liczba szybko rośnie, przyjął największą w Afryce i na świecie liczbę osób wewnętrznie przesiedlonych i uchodźców; mając na uwadze, że region ten boryka się z wyzwaniami, jakimi są: nieuregulowana migracja, przymusowe wysiedlenia, handel ludźmi i przemyt ludzi, terroryzm oraz konflikty z użyciem siły;

B.  mając na uwadze, że przyczyny tych wyzwań są różne w zależności od warunków lokalnych, lecz ich wspólnym źródłem jest brak dobrego zarządzania i możliwości społeczno-gospodarczych, skrajne ubóstwo, brak stabilności oraz zmiana klimatu;

C.  mając na uwadze, że kompleks dla uchodźców w Dadaab powstał w 1991 r. jako rozwiązanie tymczasowe dla osób poszukujących schronienia oraz uciekających przed prześladowaniami, przemocą i brakiem stabilności w regionie Afryki Wschodniej, a zwłaszcza dla osób uciekających przed wojną domową w Somalii; mając na uwadze, że dziś kompleks ten, o powierzchni 50 km2, składa się z pięciu różnych obozów zamieszkiwanych przez przedstawicieli różnych narodów, przy czym najstarsze i najbardziej zaludnione obozy to Hagadera, Dagahaley i Ifo;

D.  mając na uwadze, że chociaż obóz w Dadaab był pierwotnie przeznaczony dla około 90 000 osób, to według szacunków ONZ obecnie przebywa w nim około 260 000 osób, z czego 95 % pochodzi z Somalii, a 60 % ma mniej niż 18 lat; mając na uwadze, że w maju 2016 r. Kenia zlikwidowała departament ds. uchodźców, który był odpowiedzialny za ich rejestrację, co oznacza, że dziesiątki tysięcy osób nie zostały zarejestrowane, zatem w rzeczywistości liczba uchodźców może być jeszcze wyższa;

E.  mając na uwadze, że uchodźcy przebywający w obozie są narażeni na przemoc, a w szczególnie trudnej sytuacji są kobiety i dzieci;

F.  mając na uwadze, że od ponad 20 lat Somalia boryka się z poważnym brakiem stabilności i struktur państwowych, a konsekwencje tego stanu rzeczy potęgują nawracające zagrożenia naturalne wynikające ze zmiany klimatu; mając na uwadze, że problemy te podważają odporność na kryzysy i zdolność do przetrwania najbardziej zagrożonych społeczności Somalii, i są głównymi przyczynami wysiedleń wewnątrz kraju i do sąsiednich państw;

G.  mając na uwadze, że utrzymująca się od 30 lat sytuacja uchodźców somalijskich należy do najdłużej trwających kryzysów na świecie, a na wygnaniu urodziło się już trzecie pokolenie; mając na uwadze, że w regionie tym przebywa blisko milion wysiedlonych Somalijczyków, a kolejne 1,1 mln to osoby przesiedlone w obrębie samej Somalii;

H.  mając na uwadze, że Somalia należy do pięciu krajów na świecie, które w ciągu ostatnich 15 lat opuściło najwięcej uchodźców, gdyż obecnie zarejestrowano ich 1,1 mln, z czego ponad 80 % przebywa w regionie Rogu Afryki i w Jemenie; mając na uwadze, że administracja Somalii wielokrotnie wyrażała chęć przyjęcia swoich obywateli; mając na uwadze, że w Kenii przebywa obecnie około 500 000 uchodźców, a ich liczba stale rośnie ze względu na coraz niższy poziom bezpieczeństwa w regionie, zwłaszcza w Sudanie Południowym;

I.  mając na uwadze, że sytuacja w zakresie bezpieczeństwa w Somalii jest wciąż groźna i nieprzewidywalna oraz że nadal mają miejsce ataki Asz-Szabab oraz innych grup zbrojnych i terrorystycznych; mając na uwadze, że w dniu 6 kwietnia 2017 r. prezydent Mohamed Abdullahi Mohamed „Farmajo” uznał Somalię za strefę działań wojennych i ogłosił amnestię dla członków islamskiego ugrupowania militarnego Asz-Szabab, a także zaoferował im szkolenia, zatrudnienie i możliwości kształcenia, jeśli złożą broń w terminie 60 dni;

J.  mając na uwadze, że cały region Afryki Wschodniej doświadcza katastrofalnej suszy, a w niektórych częściach Sudanu Południowego ogłoszono klęskę głodu, która zagraża około milionowi ludzi; mając na uwadze, że ogłoszono stan zagrożenia klęską głodu dla Somalii, która boryka się już z trzecią falą głodu w ciągu 25 lat, a rząd donosi, że 6,2 mln ludzi potrzebuje natychmiastowego wsparcia żywnościowego; mając na uwadze, że prezydent Kenii Uhuru Kenyatta uznał klęskę suszy za katastrofę narodową, a 2,7 mln osób cierpi skrajny głód; mając na uwadze, że należy się spodziewać pogorszenia sytuacji w Etiopii, Kenii, Somalii i Jemenie, co może doprowadzić do powszechnej klęski głodu;

K.  mając na uwadze, że według ONZ susza w Somalii spowodowała dalsze wysiedlenia ludności wewnątrz kraju, a od listopada 2016 r. ponad 683 000 osób musiało opuścić swoje domy; mając na uwadze, że podczas poprzedniej klęski głodu w 2011 r. życie straciło około 250 000 osób;

L.  mając na uwadze, że w dniu 6 maja 2016 r. rząd kenijski ogłosił decyzję o „jak najszybszym” zamknięciu obozu w Dadaab, powołując się na względy bezpieczeństwa i konieczność położenia kresu przedłużającemu się kryzysowi uchodźczemu w regionie; mając jednak na uwadze, że w dniu 30 listopada 2016 r. rząd kenijski zapowiedział, że obóz w Dadaab zostanie zamknięty do maja 2017 r.; mając na uwadze, że od szczytu IGAD w dniu 25 marca 2017 r. wszystkie wysiłki koncentrują się obecnie na poszukiwaniu trwałego regionalnego rozwiązania dla somalijskich uchodźców;

M.  mając na uwadze, że społeczność międzynarodowa, w tym UE, wyraziła zrozumienie dla obaw rządu kenijskiego i powodów zamknięcia obozu, jednak podkreśliła również, że powroty do Somalii muszą przebiegać zgodnie ze standardami międzynarodowymi i mieć charakter dobrowolny i świadomy, co oznacza, że osoby powracające muszą mieć dostęp do obiektywnych, neutralnych i istotnych informacji, powrót musi odbywać się przy zachowaniu bezpieczeństwa i godności oraz w zrównoważony sposób, a osoby powracające muszą wiedzieć, co się stanie, jeżeli nie zdecydują się na dobrowolny powrót;

N.  mając na uwadze, że w dniu 9 lutego 2017 r. Sąd Najwyższy Kenii orzekł w odpowiedzi na petycję złożoną przez dwie kenijskie organizacje obrońców praw człowieka (Krajową Kenijską Komisję Praw Człowieka oraz Kituo Cha Sheria), że wydany przez kenijski rząd nakaz zamknięcia obozu dla uchodźców w Dadaab stanowi akt dyskryminacji i równa się zastosowaniu odpowiedzialności zbiorowej, a przy tym jest niewspółmierny, arbitralny i nieproporcjonalny;

O.  mając na uwadze, że w debacie dotyczącej zamknięcia obozu w Dadaab zwrócono uwagę na powolne tempo wdrażania umowy trójstronnej podpisanej przez UNHCR oraz rządy Kenii i Somalii w 2013 r. i mającej umożliwić dobrowolne powroty Somalijczyków na stabilne tereny Somalii, a kwestia ta była przedmiotem otwartej krytyki ze strony rządu kenijskiego i innych zainteresowanych stron;

P.  mając na uwadze, że odkąd UNHCR zaczęło wspierać dobrowolne powroty uchodźców somalijskich w 2014 r., do kraju wróciło około 65 000 osób, ale cel, jakim jest zwiększenie liczby trwałych powrotów, będzie zależeć od sytuacji w Somalii;

Q.  mając na uwadze, że pod koniec sierpnia 2016 r. władze somalijskie w regionie Jubaland wobec masowego napływu uchodźców wstrzymały powroty do stolicy regionu, Kismaju; mając na uwadze, że według UNHCR niemal 70 % powracających osób to dzieci;

R.  mając na uwadze, że zamknięcie obozu w Dadaab odbije się na innych krajach sąsiadujących, np. Etiopii, gdzie przebywa obecnie około 245 000 uchodźców z Somalii, i może spowodować ich kolejny napływ; mając na uwadze, że sytuacja ta wskazuje na wzajemne powiązania kwestii uchodźców, zarządzania granicami i stabilności, a także na potrzebę zacieśnienia współpracy regionalnej w celu rozwiązania tych problemów, zwłaszcza w świetle decyzji o zamknięciu obozu w Dadaab;

S.  mając na uwadze, że dla wielu uchodźców, zwłaszcza z obszarów wiejskich, perspektywa powrotu zależy od tego, czy odzyskają swoje grunty w kraju, gdzie system własności ziemi nie działa należycie i powszechne są przymusowe eksmisje;

T.  mając na uwadze, że społeczność całego regionu Dadaab dała wspaniały przykład humanitaryzmu, hojności i tolerancji, lecz stoi ona w obliczu poważnych wyzwań gospodarczych, rozwojowych i środowiskowych;

U.  mając na uwadze, że darczyńcy musieli skierować uwagę na inne konflikty i ograniczyć wydatki, gdyż kryzysowa sytuacja w Dadaab przeciąga się, co oznacza dla uchodźców przebywających w obozie szereg wyzwań;

V.  mając na uwadze, że szczególnie zmiana klimatu ma zgubny wpływ na pasterski, wędrowny tryb życia, który zapewnia byt wielu ludziom w regionie, borykającym się również z coraz większymi zagrożeniami, m.in. w postaci suszy, chorób, wojen i spadku liczby inwentarza;

W.  mając na uwadze, że UE przyznała na okres 2014–2020 kwotę 286 mln EUR ze środków EFR, a fundusze te mają służyć głównie wdrażaniu paktu światowego oraz budowaniu państwowości i pokoju, zapewnianiu bezpieczeństwa żywnościowego, zwiększaniu odporności na kryzysy oraz kształceniu; mając na uwadze, że podczas szczytu w Valletcie w dniu 12 listopada 2015 r. utworzono fundusz powierniczy UE dla Afryki, by zająć się podstawowymi przyczynami destabilizacji, przymusowych wysiedleń i nielegalnej migracji przez wspieranie odporności na kryzysy, szans gospodarczych, równości szans, bezpieczeństwa i rozwoju; mając na uwadze, że UE zaspokaja podstawowe potrzeby życiowe uchodźców przebywających w obozach w Kenii;

X.  mając na uwadze, że UE zobowiązała się wspierać misję Unii Afrykańskiej w Somalii (AMISOM), przekazując środki finansowe na zapewnienie bezpieczeństwa i zmniejszenie zagrożenia ze strony Asz-Szabab i innych zbrojnych ugrupowań opozycyjnych; mając na uwadze, że w dniu 23 marca 2017 r. Komisja Unii Afrykańskiej zorganizowała konsultacje na wysokim szczeblu z udziałem UE i ONZ na temat przyszłości AMISOM i wsparcia dla instytucji sektora bezpieczeństwa oraz dla reform w Somalii; mając na uwadze, że w dniu 11 maja 2017 r. podczas londyńskiej konferencji w sprawie Somalii UE zapowiedziała dalsze wsparcie dla tego kraju w wysokości 200 mln EUR;

Y.  mając na uwadze, że w wyniku dekretu prezydenta USA Donalda Trumpa z dnia 27 stycznia 2017 r. nie jest pewna przyszłość około 3000 uchodźców, którzy mieli zostać przesiedleni do USA z Kenii w 2017 r. (większości z Dadaab) i których większość została już rygorystycznie sprawdzona przez urzędników z USA i ONZ i oczekuje na zatwierdzenie przesiedlenia od prawie 10;

Z.  mając na uwadze, że należy nasilić unijne działania związane z przesiedleniami w celu dostosowania ich do wysiłków podejmowanych przez kraje spoza UE, takie jak Australia i Kanada, aby spełnić warunki, które UNHCR uważa za konieczne w celu zapewnienia sprawiedliwego rozdziału uchodźców na całym świecie;

AA.  mając na uwadze, że w globalnym planie działania z Nairobi przyjętym podczas szczytu Międzyrządowego Organu ds. Rozwoju (IGAD) w dniu 25 marca 2017 r. podkreślono, że susza i konflikty zbrojne to główne przyczyny wysiedleń ludności w regionie;

AB.  mając na uwadze, że po wysłaniu do Kenii misji oceniającej wybory uznano, że unijna misja obserwacji wyborów parlamentarnych w sierpniu 2017 r. byłaby przydatna i skuteczna;

1.  wyraża uznanie dla Kenii i regionu Dadaab w związku z rolą, jaką odegrały, przyjmując bezprecedensową liczbę uchodźców w tak długim czasie; podkreśla jednak, że obecna sytuacja w regionie jest niestabilna i wymaga skutecznej, skoordynowanej reakcji ze strony regionalnych rządów i szeroko rozumianej społeczności międzynarodowej, w tym UE, aby znaleźć trwałe rozwiązanie kwestii uchodźców somalijskich, któremu powinny towarzyszyć działania na rzecz poprawy bezpieczeństwa i długofalowego rozwoju społeczno-gospodarczego w regionie;

2.  przyjmuje do wiadomości deklarację IGAD z Nairobi w sprawie trwałych rozwiązań dla uchodźców somalijskich i reintegracji osób powracających do Somalii; z zadowoleniem przyjmuje zobowiązanie do wypracowania kompleksowego podejścia regionalnego, przy jednoczesnym zachowaniu ochrony i propagowaniu samodzielności w krajach azylu, przy wsparciu społeczności międzynarodowej i zgodnie z międzynarodowym podziałem odpowiedzialności określonym w kompleksowych ramach działań na rzecz uchodźców deklaracji nowojorskiej;

3.  ubolewa nad znikomą rolą państw członkowskich UE w wysiłkach na rzecz przesiedlenia uchodźców z obozu Dadaab oraz wzywa UE, by wywiązała się z obowiązku zapewnienia sprawiedliwego podziału obciążeń;

4.  zwraca uwagę, że tak długo jak w całym regionie będzie się utrzymywać brak stabilności i ponownie pojawi się ryzyko głodu, uchodźcy nie będą mogli powrócić do domów; w związku z tym wzywa UE, aby w dalszym ciągu traktowała długotrwały rozwój jako priorytetowy cel oraz podwoiła wysiłki na rzecz zaangażowania i odgrywania roli mediatora w regionie w celu rozwiązania podstawowych problemów gospodarczych, politycznych i środowiskowych oraz problemów związanych z bezpieczeństwem, które stanowią główne przyczyny skrajnego ubóstwa, przestępczości, radykalizacji i terroryzmu oraz są ostatecznie powodem kryzysu uchodźczego;

5.  podkreśla fakt, że zapewnienie ciągłej ochrony 260 000 uchodźców z Somalii będzie wymagać w ostatecznym rozrachunku działań o charakterze regionalnym; przypomina, że trwała reintegracja osób powracających wymaga całościowego podejścia opartego na społeczności w celu poprawy zdolności absorpcji i zapewnienia lepszego dostępu do usług dla osób powracających, osób wewnętrznie przesiedlonych i społeczności lokalnych w Somalii;

6.  z zadowoleniem odnosi się do przyjęcia globalnego i regionalnego planu działania z Nairobi, który przewiduje stopniowe zamykanie obozów dla uchodźców, by umożliwić im podejmowanie zatrudnienia i dostęp do usług w kraju przyjmującym oraz dać możliwość swobodnego przemieszczania się; wyraża jednak ubolewanie z powodu braku konkretnych działań w sprawie obozu w Dadaab; popiera utworzenie regionalnego funduszu dla darczyńców;

7.  uważa, że w obecnych okolicznościach związanych z problemami z zapewnieniem bezpieczeństwa w Somalii i wysokiego ryzyka wystąpienia klęski głodu powroty powinny mieć bezwzględnie dobrowolny charakter; apeluje o lepszy podział obowiązków, jeśli chodzi o przyjmowanie uchodźców i opracowywanie dodatkowych sposobów pomocy uchodźcom w dostępie do państw trzecich, w tym do EU;

8.  ponownie przypomina o swoim wsparciu dla celów funduszu powierniczego UE dla Afryki w zakresie eliminacji podstawowych przyczyn nielegalnej migracji i wysiedleń w regionie Afryki Wschodniej; domaga się, by państwa członkowskie wywiązywały się ze swych zobowiązań na rzecz funduszu; wzywa jednak Komisję, by w większym stopniu konsultowała się z podmiotami w regionie, w tym ze społecznościami lokalnymi, samorządami i organizacjami pozarządowymi, aby skoncentrować się na zidentyfikowanych lokalnie problemach i potrzebach oraz na stworzeniu sprzyjających warunków i zwiększeniu potencjału w zakresie powrotów uchodźców do swoich krajów; podkreśla fakt, że w Dadaab powstało około 10 000 miejsc pracy, głównie związanych z działaniami humanitarnymi;

9.  zwraca uwagę na znaczenie stosowania podejścia ukierunkowanego na ludzi i społeczności w wydatkowaniu zasobów funduszu powierniczego UE dla Afryki na cele związane z pomocą w organizacji powrotów z Dadaab oraz tworzeniem środków rozwoju i odporności w regionie; jest głęboko przekonany, że fundusz powierniczy UE dla Afryki powinien skupiać się nie tylko na rozwoju gospodarczym, ale także na projektach oddolnych w regionie mających konkretnie na celu poprawę jakości, sprawiedliwości i powszechnej dostępności usług podstawowych oraz szkolenia dla rozwoju lokalnych kompetencji, jak również reagowanie na potrzeby szczególnie wrażliwych społeczności, w tym mniejszości;

10.  uważa, że fundusz powierniczy UE dla Afryki powinien kłaść większy nacisk na wspieranie zrównoważonego rozwoju w regionie poprzez wzmocnienie możliwości gospodarczych i szans na zatrudnienie oraz zwiększenie odporności; wzywa do wykorzystywania tych środków na wspieranie zrównoważonego rozwoju i do powszechniejszego wykorzystywania energii słonecznej jako źródła energii, na przykład do pompowania wody słodkiej, co okazało się udanym projektem w niektórych częściach obozu w Dadaab;

11.  zauważa, że kobiety i dzieci stanowią ponad 60 % ogółu ludności obozu dla uchodźców i są postrzegane jako grupy znajdujące się w najtrudniejszym położeniu i najbardziej marginalizowane; wzywa rząd Kenii, instytucje regionalne i międzynarodowe organizacje pomocowe oraz społeczność międzynarodową, w tym UE, do przyjęcia szczególnego podejścia do środków pomocy, które dotyczyłoby czynników wpływających na trudną sytuację kobiet i dzieci w obozie, takich jak prześladowania ze względu na płeć, przemoc wobec kobiet, niegodziwe traktowanie w celach seksualnych i wykorzystanie seksualne, skrajne ubóstwo i marginalizacja;

12.  wyraża uznanie dla władz somalijskich za postępy poczynione w ostatnich miesiącach, w tym przy organizacji wyborów; podkreśla jednak, że bezpieczeństwo i warunki społeczno-ekonomiczne w wielu częściach kraju nadal niezmiernie utrudniają masowe powroty; wzywa UE i jej państwa członkowskie do współpracy z władzami somalijskimi w celu zintensyfikowania wysiłków na rzecz ustabilizowania sytuacji w kraju przed przeprowadzeniem szeroko zakrojonych repatriacji;

13.  wzywa UE i partnerów międzynarodowych do wypełnienia zobowiązań wobec Somalii, w szczególności poprzez działania na rzecz zapewnienia bezpieczeństwa żywnościowego w celu zapobieżenia zbliżającej się klęsce głodu, wspierania bezpieczeństwa i pogodzenia narosłych animozji, poprawy gospodarowania finansami publicznymi oraz udzielania wsparcia w zakresie zakończenia przeglądu konstytucji, aby osiągnąć trwałą stabilność;

14.  wzywa UE do dopilnowania, by w programach relokacji w regionie zwracać szczególną uwagę, by grupy osób o szczególnych potrzebach były przenoszone do bezpiecznych regionów w sposób odpowiedzialny, a także by szanowano prawa uchodźców; wzywa UE i partnerów międzynarodowych do wspomagania budowania infrastruktury w całym kraju, tak aby można było przeprowadzić bezpieczną i trwałą reintegrację powracających uchodźców w somalijskim społeczeństwie, wolnym od zagrożeń ze strony elementów terrorystycznych takich jak Asz-Szabab;

15.  podkreśla potrzebę lepszego zarządzania granicami między Somalią a krajami z nią sąsiadującymi, które uznaje się za obszar działalności sieci przemytników i handlarzy ludźmi oraz przemytników broni, narkotyków i innych nielegalnych towarów, jako że sieci te finansują działalność przestępczą i terrorystyczną; oczekuje, że misja szkoleniowa UE do Somalii będzie ściśle współpracować z AMISOM i władzami somalijskimi w celu wymiany wzorcowych praktyk w zakresie poprawy zarządzania granicami z myślą o zatrzymywaniu handlarzy ludźmi i przemytników;

16.  uznaje, że bez poprawy bezpieczeństwa w regionie nie może nastąpić rozwój; zdecydowanie podkreśla jednak, że środki z EFR i oficjalnej pomocy rozwojowej muszą zostać przeznaczone na rozwój gospodarczy, ludzki i społeczny w regionie, ze szczególnym uwzględnieniem wyzwań związanych z rozwojem, określonych w decyzji o funduszu powierniczym; przypomina, że środki z EFR i oficjalnej pomocy rozwojowej należy wykorzystywać jedynie do celów rozwojowych, które służą wyeliminowaniu pierwotnych przyczyn migracji;

17.  podkreśla potrzebę wzmocnienia odporności i pobudzenia rozwoju społeczności przyjmujących uchodźców w regionie Dadaab w Kenii, przy jednoczesnym zwracaniu uwagi, by nie pozbawiać ludności źródeł utrzymania w związku ze stopniową redukcją obozu Dadaab i usług publicznych świadczonych w mieście, a także z ewentualnym szokiem gospodarczym dla ludności; podkreśla, że ludność przebywająca w obozie Dadaab stanowiła duże obciążenie dla środowiska tego regionu, ograniczając dostęp lokalnej ludności do zasobów naturalnych; podkreśla, że kwestia ta wymaga działań zarówno podejmowanych przez rząd kenijski, jak i w ramach unijnego krajowego programu orientacyjnego dla Kenii; oczekuje, że rząd kenijski i UE uznają szczególne potrzeby tego niestabilnego regionu;

18.  ubolewa z powodu decyzji podjętej przez administrację Stanów Zjednoczonych o obniżeniu wkładu tego kraju do agencji ONZ o 640 mln USD; wyraża zaniepokojenie z powodu bezpośrednich skutków tej decyzji dla omawianego regionu; podkreśla, że dobrowolne wkłady UE na rzecz funduszy i agencji ONZ, które stanowią połowę ich całkowitego budżetu, mają kluczowe znaczenie dla utrzymania pokoju i bezpieczeństwa na świecie;

19.  podkreśla, że niedobór środków w budżecie takich agencji ONZ, jak UNHCR, które zapewniają ochronę, schronienie i pomoc humanitarną w trudnych i złożonych okolicznościach, sprawi, że wyzwania w dziedzinie bezpieczeństwa w regionie staną się jeszcze bardziej poważne;

20.  z ogromnym zaniepokojeniem zauważa poważne skutki zmiany klimatu dla tego regionu, które dobitnie przypominają UE, jej państwom członkowskim oraz całej społeczności międzynarodowej o konieczności wprowadzenia w życie warunków porozumienia paryskiego, zwracając jednocześnie uwagę na bezpośredni wpływ takich działań na wojny i głód w regionie;

21.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, wiceprzewodniczącej Komisji / wysokiej przedstawicielowi Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa, rządom i parlamentom państw członkowskich, rządowi Kenii, gubernatorowi regionu Garissy, przewodniczącemu parlamentu Kenii, rządowi Somalii, przewodniczącemu parlamentu Somalii, IGAD, rządom państw członkowskich IGAD, Sekretarzowi Generalnemu ONZ i Wysokiemu Komisarzowi Narodów Zjednoczonych ds. Uchodźców.


Urzeczywistnienie relokacji
PDF 244kWORD 51k
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 18 maja 2017 r. w sprawie urzeczywistnienia relokacji (2017/2685(RSP))
P8_TA(2017)0230B8-0340/2017

Parlament Europejski,

–  uwzględniając decyzję Rady (UE) 2015/1523 z dnia 14 września 2015 r. ustanawiającą środki tymczasowe w obszarze ochrony międzynarodowej na rzecz Włoch i Grecji(1),

–  uwzględniając decyzję Rady (UE) 2015/1601 z dnia 22 września 2015 r. ustanawiającą środki tymczasowe w obszarze ochrony międzynarodowej na rzecz Włoch i Grecji(2),

–  uwzględniając decyzję Rady (UE) 2016/1754 z dnia 29 września 2016 r. zmieniającą decyzję (UE) 2015/1601 ustanawiającą środki tymczasowe w obszarze ochrony międzynarodowej na rzecz Włoch i Grecji(3),

–  uwzględniając swoje stanowisko z dnia 9 września 2015 r. w sprawie wniosku dotyczącego decyzji Rady ustanawiającej środki tymczasowe w obszarze ochrony międzynarodowej na rzecz Włoch i Grecji(4),

–  uwzględniając swoje stanowisko z dnia 17 września 2015 r. w sprawie wniosku dotyczącego decyzji Rady ustanawiającej środki tymczasowe w obszarze ochrony międzynarodowej na rzecz Włoch, Grecji i Węgier(5),

–  uwzględniając swoje stanowisko z dnia 15 września 2016 r. w sprawie wniosku dotyczącego decyzji Rady zmieniającej decyzję (UE) 2015/1601 z dnia 22 września 2015 r. ustanawiającą środki tymczasowe w obszarze ochrony międzynarodowej na rzecz Włoch i Grecji(6),

–  uwzględniając jedenaście sprawozdań Komisji w sprawie relokacji i przesiedleń,

–  uwzględniając oświadczenia Rady i Komisji z dnia 16 maja 2017 r. w sprawie urzeczywistnienia relokacji,

–  uwzględniając badanie przeprowadzone na zlecenie Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych zatytułowane „Wdrażanie decyzji Rady z 2015 r. ustanawiającej środki tymczasowe w obszarze ochrony międzynarodowej na rzecz Włoch i Grecji”, opublikowane w marcu 2017 r.,

–  uwzględniając art. 123 ust. 2 Regulaminu,

A.  mając na uwadze, że po przeprowadzeniu procedury konsultacji przewidzianej w art. 78 ust. 3 TFUE Parlament przyjął zdecydowaną większością głosów stanowisko popierające decyzje o relokacji;

B.  mając na uwadze, że w braku – wciąż niewprowadzonego – europejskiego systemu azylowego opartego na podziale odpowiedzialności decyzje o relokacji zostały przyjęte jako pilny środek solidarności;

C.  mając na uwadze, że państwa członkowskie zobowiązały się do relokacji z Włoch i Grecji 160 000 osób ubiegających się o azyl; mając na uwadze, że na mocy decyzji Rady (EU) 2016/1754 54 000 z tych miejsc można wykorzystać w celu przyjęcia syryjskich uchodźców z Turcji;

D.  mając na uwadze, że Wielka Brytania zdecydowała się nie uczestniczyć w tym mechanizmie, podczas gdy Irlandia postanowiła przyłączyć się; mając na uwadze, że Dania postanowiła nie uczestniczyć na zasadzie dobrowolności, natomiast trzy państwa stowarzyszone zdecydowały się na udział;

E.  mając na uwadze, że według stanu na dzień 27 kwietnia 2017 r. relokowano jedynie 17 903 osoby ubiegające się o azyl – 12 490 z Grecji i 5 413 z Włoch; mając na uwadze, że stanowi to jedynie 11 % całego zobowiązania;

F.  mając na uwadze, że liczba przebywających we Włoszech i w Grecji osób kwalifikujących się do relokacji jest obecnie niższa niż liczby przewidziane w decyzjach Rady; mając na uwadze, że w Grecji zarejestrowano dotychczas 26 997 kwalifikujących się wnioskodawców, podczas gdy państwa członkowskie formalnie obiecały 19 603 miejsca na potrzeby relokacji; mając na uwadze, że we Włoszech zarejestrowano dotychczas 8 000 kwalifikujących się wnioskodawców, podczas gdy państwa członkowskie formalnie obiecały 10 659 miejsc; mając na uwadze, że liczba obiecanych miejsc jest ogólnie znacznie wyższa niż liczba osób faktycznie relokowanych;

G.  mając na uwadze, że tylko te osoby ubiegające się o azyl, które przed dniem 20 marca 2016 r. przebywały już w Grecji, są faktycznie uznawane za kwalifikujące się do relokacji; mając na uwadze, że decyzje w sprawie relokacji nie zawierają takich ostatecznych terminów kwalifikowalności i nie zostały zmienione pod tym kątem;

H.  mając na uwadze, że według najnowszych dostępnych danych kwartalnych Eurostatu tylko osoby ubiegające się o azyl należące do narodowości, w odniesieniu do których średni wskaźnik przyznawania azylu wynosi 75 % lub więcej kwalifikują się do relokacji; mając na uwadze, że Irakijczycy nie kwalifikują się już do relokacji, ponieważ ich średni wskaźnik przyznawania azylu spadł poniżej 75 %; mając na uwadze, że Parlament Europejski w swoim stanowisku z dnia 15 września 2016 r. dotyczącej wniosku Komisji w sprawie zmiany decyzji Rady (UE) 2015/1601 zażądał, aby relokacją objąć również Afgańczyków; mając na uwadze, że Afgańczycy stanowili drugą co do wielkości grupę osób ubiegających się o azyl, którymi Unia musiała się zająć w 2016 r.; mając na uwadze, że 56,7 % z nich otrzymało azyl; mając na uwadze, że zdecydowanie największa liczba Afgańczyków przybywa do Grecji; mając na uwadze, że wielu z nich to małoletni bez opieki;

I.  mając na uwadze, że w Grecji nadal przebywa 62 300 osób ubiegających się o azyl;

J.  mając na uwadze, że w 2016 r. we Włoszech odnotowano nowy rekord pod względem liczby przybyszów – było ich 181 436 (o 18 % więcej niż w 2015 r.), z czego 14 % stanowili małoletni bez opieki; mając na uwadze, że w 2016 r. przybyło 20 700 Erytrejczyków, którzy kwalifikują się do relokacji, ale do tej pory Włochy zarejestrowały jedynie około jedną czwartą z nich w celu relokacji;

K.  mając na uwadze, że w 2016 r. we Włoszech ograniczona liczba osób ubiegających się o azyl, które relokowano do innych państw członkowskich, była znacznie niższa niż liczba osób ubiegających się o azyl przekazanych przez państwa członkowskie do Włoch na mocy rozporządzenia dublińskiego;

L.  mając na uwadze, że w 8. sprawozdaniu w sprawie relokacji i przesiedleń Komisja wyznaczyła miesięczną liczbę relokacji – powtórzoną w kolejnych sprawozdaniach – wynoszącą 3 000 osób ubiegających się o azyl z Grecji i 1 500 z Włoch (stan na dzień 1 kwietnia 2017 r.) w celu ułatwienia i przyspieszenia relokacji w skuteczny i sprawny sposób w ramach czasowych przewidzianych w decyzjach Rady;

M.  mając na uwadze, że na posiedzeniu w dniu 15 grudnia 2016 r. Rada Europejska poparła wspólny plan działania w sprawie wdrażania oświadczenia UE-Turcja, zawierający docelowy poziom relokacji z Grecji; mając na uwadze, że Rada Europejska ponowiła również apel o dalszą intensyfikację wysiłków na rzecz przyspieszenia relokacji, w szczególności w odniesieniu do małoletnich bez opieki;

N.  mając na uwadze, że całkowicie spełniono warunki wstępne i wprowadzono infrastrukturę operacyjną do przeprowadzenia relokacji;

O.  mając na uwadze, że pomimo pewnych postępów tylko dwa państwa członkowskie – Finlandia i Malta – są na najlepszej drodze do wywiązania się z obowiązków w zakresie relokacji; mając na uwadze, że większość państw członkowskich nadal pozostaje daleko w tyle; mając na uwadze, że cztery państwa członkowskie prowadzą relokację na wyjątkowo ograniczoną skalę; mając na uwadze, że dwa państwa członkowskie w ogóle nie uczestniczą w relokacji;

P.  mając na uwadze, że jedynie Finlandia systematyczne przyjmuje małoletnich bez opieki; mając na uwadze, że we Włoszech potrzeba dla nich około 5 000 miejsc, podczas gdy dotychczas relokowano tylko jednego małoletniego bez opieki; mając na uwadze, że według stanu na dzień 12 kwietnia 2017 r. w Grecji potrzebne są kolejne 163 miejsca;

Q.  mając na uwadze, że niektóre państwa członkowskie stosują bardzo restrykcyjne i dyskryminujące kryteria, takie jak udzielanie zgody na relokację wyłącznie samotnym matkom lub wykluczanie wnioskodawców konkretnych narodowości, na przykład Erytrejczyków, a także prowadzą bardzo rozległe kontrole bezpieczeństwa; mając na uwadze, że na dzień 7 maja 2017 r. państwa członkowskie odmówiły relokacji 961 osobom przebywającym w Grecji;

R.  mając na uwadze, że decyzja Rady (UE) 2015/1523 wyraźnie stanowi, że środki dotyczące relokacji nie zwalniają państw członkowskich ze stosowania w pełni przepisów rozporządzenia (UE) nr 604/2013 (Dublin) dotyczących łączenia rodzin, specjalnej ochrony małoletnich bez opieki oraz klauzuli dyskrecjonalnej ze względów humanitarnych;

1.  przyznaje, że poczyniono pewne postępy, ale wyraża rozczarowanie z powodu niewypełnionych przez państwa członkowskie zobowiązań do solidarności i podziału odpowiedzialności;

2.  z zadowoleniem przyjmuje utworzenie przez Europejski Urząd Wsparcia w dziedzinie Azylu automatycznego systemu dopasowywania preferencji; wzywa państwa członkowskie do powstrzymania się od podejmowania arbitralnych decyzji dotyczących przyjęcia wniosku o relokację; wzywa państwa członkowskie, by za podstawę odrzucenia przyjmowały wyłącznie konkretne powody określone w decyzjach Rady w sprawie relokacji;

3.  wzywa państwa członkowskie do wypełnienia zobowiązań wynikających z decyzji Rady i do systematycznej relokacji z Grecji i Włoch osób ubiegających się o azyl, w tym osób przybyłych po dniu 20 marca 2016 r., aż wszystkie kwalifikujące się osoby zostaną skutecznie i sprawnie relokowane w ramach czasowych przewidzianych w decyzjach Rady; wzywa państwa członkowskie, aby zadeklarowały stałą miesięczną liczbę relokacji i przeprowadzały je;

4.  wzywa państwa członkowskie, aby priorytetowo traktowały relokację małoletnich bez opieki i innych osób wymagających szczególnej troski;

5.  z zadowoleniem przyjmuje zapowiedź Komisji w dziesiątym sprawozdaniu w sprawie relokacji i przesiedleń z dnia 2 marca 2017 r., że nie zawaha się skorzystać z uprawnień przysługujących jej na mocy traktatów, jeśli państwa członkowskie nie zwiększą wkrótce skali relokacji; rozumie, że obejmowałoby to postępowanie w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego;

6.  podkreśla, że zobowiązania prawne państw członkowskich nie kończą się po dniu 26 września 2017 r. i że po tej dacie nadal mają one obowiązek relokacji wszystkich kwalifikujących się wnioskodawców, którzy przybyli do tego dnia;

7.  podkreśla, że Rada zobowiązała się do przeprowadzenia 160 000 relokacji; zauważa, że liczba osób kwalifikujących się do relokacji różni się od tej liczby; wzywa Komisję, by zaproponowała rozszerzenie środków relokacji do czasu przyjęcia przekształconego rozporządzenia dublińskiego, zgodnie z warunkami zawartymi we wniosku Komisji z dnia 4 maja 2016 r. (COM(2016)0270);

8.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie i Komisji.

(1) Dz.U. L 239 z 15.9.2015, s. 146.
(2) Dz.U. L 248 z 24.9.2015, s. 80.
(3) Dz.U. L 268 z 1.10.2016, s. 82.
(4) Teksty przyjęte, P8_TA(2015)0306.
(5) Teksty przyjęte, P8_TA(2015)0324.
(6) Teksty przyjęte, P8_TA(2016)0354.


Wdrażanie wytycznych Rady dotyczących osób LGBTI, szczególnie w odniesieniu do prześladowania mężczyzn o (domniemanej) orientacji homoseksualnej w Czeczenii
PDF 341kWORD 53k
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 18 maja 2017 r. w sprawie wdrażania wytycznych Rady dotyczących osób LGBTI, szczególnie w odniesieniu do prześladowania mężczyzn o (domniemanej) orientacji homoseksualnej w Czeczenii (Rosja) (2017/2688(RSP))
P8_TA(2017)0231RC-B8-0349/2017

Parlament Europejski,

–  uwzględniając wcześniejsze rezolucje w sprawie Rosji,

–  uwzględniając Konwencję o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności,

–  uwzględniając Międzynarodowy pakt praw obywatelskich i politycznych,

–  uwzględniając europejską konwencję praw człowieka i załączone do niej protokoły,

–  uwzględniając konstytucję Federacji Rosyjskiej, zwłaszcza rozdział 2 o prawach i wolnościach człowieka i obywatela,

–  uwzględniając wytyczne Rady UE z dnia 24 czerwca 2013 r. na rzecz promowania i ochrony wszystkich praw człowieka przysługujących lesbijkom, gejom, osobom biseksualnym, transpłciowym i interseksualnym (LGBTI),

–  uwzględniając konkluzje Rady UE w sprawie LGBTI z dnia 16 czerwca 2016 r.,

–  uwzględniając wytyczne Unii Europejskiej w sprawie tortur i złego traktowania, a także w sprawie obrońców praw człowieka,

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie unijnego planu przeciwdziałania homofobii i dyskryminacji ze względu na orientację seksualną i tożsamość płciową(1),

–  uwzględniając oświadczenie ekspertów ONZ ds. praw człowieka z dnia 13 kwietnia 2017 r. w sprawie niegodziwego traktowania i pozbawiania wolności homoseksualnych mężczyzn w Czeczenii,

–  uwzględniając Plan działania UE dotyczący praw człowieka i demokracji na lata 2015–2019,

–  uwzględniając rezolucję z dnia 14 grudnia 2016 r. w sprawie rocznego sprawozdania dotyczącego praw człowieka i demokracji na świecie za rok 2015 oraz polityki Unii Europejskiej w tym zakresie(2),

–  uwzględniając oświadczenie rzecznika wiceprzewodniczącej Komisji / wysokiej przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa Federiki Mogherini z dnia 6 kwietnia 2017 r. w sprawie naruszania praw człowieka homoseksualnych mężczyzn w Czeczenii,

–  uwzględniając lokalne oświadczenie UE w sprawie łamania praw człowieka w przypadku homoseksualnych mężczyzn w Czeczenii, wydane dnia 19 kwietnia 2017 r.,

–  uwzględniając oświadczenie w sprawie ciągłych doniesień o aresztowaniach i zabójstwach czeczeńskich gejów przez rząd Czeczenii, wydane przez UE podczas posiedzenia Stałej Rady OBWE w dniu 27 kwietnia 2017 r.,

–  uwzględniając oświadczenie rzecznika Departamentu Stanu USA wydane w dniu 7 kwietnia 2017 r.,

–  uwzględniając oświadczenie dyrektora Biura Instytucji Demokratycznych i Praw Człowieka OBWE (ODIHR) z dnia 13 kwietnia 2017 r.,

–  uwzględniając wspólną konferencję prasową wiceprzewodniczącej Komisji / wysokiej przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa Federiki Mogherini oraz rosyjskiego ministra spraw zagranicznych Siergieja Ławrowa, która odbyła się w Moskwie w dniu 24 kwietnia 2017 r.,

–  uwzględniając art. 128 ust. 5 i art. 123 ust. 4 Regulaminu,

A.  mając na uwadze, że w dniu 1 kwietnia 2017 r. opublikowano w niezależnej rosyjskiej gazecie „Nowaja Gazieta” artykuł, w którym donoszono, że ponad setka mężczyzn będących homoseksualistami, za takich uważanych i jako takich postrzeganych, została porwana i była przetrzymywana w autonomicznej Republice Czeczeńskiej w Federacji Rosyjskiej, co miało stanowić element skoordynowanej kampanii jakoby zorganizowanej przez władze republiki i siły bezpieczeństwa działające na bezpośredni rozkaz prezydenta Czeczenii Ramzana Kadyrowa;

B.  mając na uwadze, że „Nowaja Gazieta” doniosła, iż porwane osoby były źle traktowane i torturowane oraz zostały zmuszone do ujawnienia tożsamości innych osób LGBTI; mając na uwadze, że gazeta poinformowała też, że co najmniej trzech mężczyzn zostało zabitych: dwóch na skutek traktowania w areszcie, a jeden przez własną rodzinę w tzw. zabójstwie honorowym;

C.  mając na uwadze, że początkowe doniesienia zostały niezależnie potwierdzone przez Human Rights Watch i Międzynarodową Grupę Kryzysową, a obie organizacje powołują się na lokalne źródła, które potwierdziły, że mężczyźni uważani za homoseksualistów stali się celem aresztowań ze strony policji i sił bezpieczeństwa;

D.  mając na uwadze, że władze Czeczenii jakoby odrzuciły te zarzuty oraz niechętnie odniosły się do prowadzenia dochodzeń i ścigania sprawców;

E.  mając na uwadze, że ofiary w większości unikają dochodzenia sprawiedliwości, ponieważ obawiają się odwetu ze strony władz lokalnych; mając na uwadze, że geje i lesbijki i ci, których uważa się za gejów lub lesbijki, są szczególnie narażeni na niebezpieczeństwo z uwagi na wszechobecną w społeczeństwie homofobię i ryzyko stania się ofiarą zabójstw honorowych ze strony krewnych;

F.  mając na uwadze, że po latach gróźb i represji i wobec dramatycznego pogorszenia się sytuacji praw człowieka w Północnym Kaukazie prawie żaden niezależny dziennikarz ani działacz praw człowieka nie jest w stanie pracować w tym regionie; mając na uwadze, że dziennikarzom pracującym dla pisma Nowaja Gazieta, którzy ujawnili ataki, grożono jakoby śmiercią z powodu ich działalności; mając na uwadze, że władze czeczeńskie zaprzeczyły wszystkim zarzutom i zażądały, by dziennikarze podali nazwiska ofiar, z którymi przeprowadzili rozmowy;

G.  mając na uwadze, że policja w Moskwie i Sankt Petersburgu zatrzymała działaczy LGBTI próbujących upowszechnić informacje o prześladowaniu gejów w Czeczenii i domagających się w tej sprawie dochodzenia;

H.  mając na uwadze, że Federacja Rosyjska jest sygnatariuszką licznych międzynarodowych konwencji dotyczących praw człowieka oraz – jako członek Rady Europy – europejskiej konwencji praw człowieka, a zatem ma obowiązek zapewnić bezpieczeństwo wszystkim osobom, które mogą być narażone na ryzyko, w tym ze względu na orientację seksualną; mając na uwadze, że Rosja ma obowiązek przeprowadzenia śledztwa w sprawie przestępstw popełnionych przez władze czeczeńskie, a także dysponuje środkami umożliwiającymi przeprowadzenie takiego śledztwa; mając na uwadze, że w Federacji Rosyjskiej homoseksualizm przestał być karalny w 1993 r.;

I.  mając na uwadze, że prezydent W. Putin powierzył rzecznik praw człowieka w Federacji Rosyjskiej Tatianie Moskalkowej zadanie stworzenia grupy roboczej w celu zbadania tych zarzutów;

J.  mając na uwadze, że osoby LGBTI podlegają ochronie na podstawie międzynarodowego prawa w zakresie praw człowieka i na mocy krajowego ustawodawstwa rosyjskiego; mając jednak na uwadze, że często konieczne są konkretne działania mające zapewnić osobom LGBTI korzystanie z pełni przysługujących im praw człowieka, ponieważ orientacja seksualna i tożsamość płciowa mogą być powodem dodatkowego ryzyka dyskryminacji, nękania i prześladowania w szkole, miejscu pracy i ogółem w społeczeństwie, a także w rodzinie; mając na uwadze, że zadaniem i odpowiedzialnością policji, wymiaru sprawiedliwości i władz jest zwalczanie tych form dyskryminacji i zmiana negatywnego nastawienia społecznego;

K.  mając na uwadze, że wytyczne Rady UE dotyczące osób LGBTI zalecają proaktywne podejście delegaturom Unii i ambasadom państw członkowskich w promowaniu praw osób LGBTI; mając na uwadze, że zgodnie z tymi wytycznymi zwalczanie przemocy wywołanej fobią względem osób LGBTI i wspieranie obrońców praw człowieka osób LGBTI są priorytetowymi obszarami działania;

L.  mając na uwadze, że w dniu 7 marca 2017 r. Rosja przyjęła przepisy depenalizujące przemoc domową – odtąd „pobicie w łonie rodziny” nie jest przestępstwem, lecz wykroczeniem, co pociąga za sobą niższe kary dla sprawców; mając na uwadze, że Parlament debatował nad tą kwestią na posiedzeniu plenarnym w Strasburgu w dniach 13–16 marca 2017 r.;

1.  wyraża głębokie zaniepokojenie doniesieniami o arbitralnych zatrzymaniach i torturowaniu mężczyzn uważanych za homoseksualistów w Republice Czeczeńskiej w Federacji Rosyjskiej; wzywa władze do zaprzestania kampanii prześladowczej, do natychmiastowego uwolnienia osób nielegalnie aresztowanych, do zadbania o prawną i fizyczną ochronę ofiar oraz działaczy praw człowieka i dziennikarzy, którzy zajmowali się sprawą, oraz do umożliwienia międzynarodowym organizacjom praw człowieka przeprowadzenia wiarygodnego dochodzenia w sprawie domniemanych przestępstw;

2.  potępia wszystkie oświadczenia władz czeczeńskich, które sankcjonują ataki na osoby LGBTI i do nich podżegają, w tym oświadczenie rzecznika rządu czeczeńskiego, który zaprzeczył istnieniu homoseksualistów w Czeczenii i zdyskredytował artykuł prasowy jako kłamliwy i zawierający dezinformację; wyraża ubolewanie z powodu niechęci lokalnych władz do prowadzenia dochodzeń i ścigania sprawców poważnych naruszeń skierowanych przeciw konkretnym osobom ze względu na ich orientację seksualną oraz przypomina władzom, że prawo do wolności zrzeszania się i zgromadzeń oraz wolność słowa to prawa powszechne i przysługujące wszystkim; apeluje o natychmiastowe uwolnienie osób wciąż bezprawnie przetrzymywanych; wzywa władze rosyjskie do zapewnienia prawnej i fizycznej ochrony ofiar, a także obrońców praw człowieka i dziennikarzy, którzy zajmowali się sprawą;

3.  stwierdza, że prezydent W. Putin zalecił rosyjskiemu Ministerstwu Spraw Wewnętrznych i Prokuratorowi Federalnemu przeprowadzenie dochodzenia w sprawie wydarzeń w Czeczenii, oraz wzywa Komisję, państwa członkowskie i Radę Europy do zaoferowania władzom rosyjskim materialnej i merytorycznej pomocy w śledztwie;

4.  wzywa władze czeczeńskie i władze Federacji Rosyjskiej do przestrzegania przepisów krajowych i zobowiązań międzynarodowych, praworządności i powszechnych standardów praw człowieka oraz do wspierania równości, niedyskryminacji, w tym osób LGBTI, przy pomocy takich środków jak kampanie uświadamiające, które wspierają kulturę tolerancji, szacunku i akceptacji, za punkt wyjścia przyjmując równość i niedyskryminację; wzywa do natychmiastowego przyjęcia środków ochronnych wobec szczególnie narażonych osób, które mogłyby stać się ofiarami, oraz do pełnej rehabilitacji wszystkich ofiar tortur;

5.  ubolewa nad wszechobecnym w regionie łamaniem praw człowieka i klimatem bezkarności, który umożliwia takie postępowanie, oraz wzywa do opracowania środków prawnych i pozaprawnych, które będą zapobiegać takim aktom przemocy, pozwolą je monitorować i skutecznie stawiać przed sądem sprawców, we współpracy ze społeczeństwem obywatelskim; podkreśla, że Rosja i jej rząd ponoszą ostateczną odpowiedzialność za zbadanie tych czynów, postawienie sprawców przed sądem i ochronę wszystkich obywateli Rosji przed bezprawiem;

6.  apeluje, aby w trybie pilnym przeprowadzone zostały natychmiastowe, niezależne, obiektywne i gruntowne dochodzenia w sprawie uwięzień, tortur i zabójstw w celu postawienia ich zleceniodawców i wykonawców przed sądem oraz położenia kresu bezkarności; w związku z tym z zadowoleniem przyjmuje utworzenie grupy roboczej pod kierownictwem rzecznik praw człowieka w Rosji, która prowadzi dochodzenie w tej sprawie; wzywa władze rosyjskie do zalecenia biuru Prokuratora Generalnego zagwarantowania całkowitej anonimowości i innych środków ochronnych ofiarom i świadkom czeczeńskich czystek antygejowskich i ich rodzinom, aby umożliwić im udział w dochodzeniu; wzywa delegaturę Unii oraz ambasady i konsulaty państw członkowskich w Rosji, by aktywnie monitorowały to dochodzenie oraz by zwiększyły wysiłki na rzecz nawiązania kontaktu ze znajdującymi się w niebezpieczeństwie ofiarami, osobami LGBTI, dziennikarzami i obrońcami praw człowieka;

7.  wzywa Komisję do współpracy z międzynarodowymi organizacjami praw człowieka i społeczeństwem obywatelskim w Rosji, do udzielania pomocy osobom, które uciekły z Czeczenii, i do ujawnienia tej kampanii prześladowczej; ponadto wzywa państwa członkowskie do uproszczenia procedur składania przez ofiary, dziennikarzy i obrońców praw człowieka wniosków o udzielenie azylu, zgodnie z prawem europejskim i krajowym;

8.  z zadowoleniem przyjmuje i docenia wysiłki podjęte przez wielu szefów delegatur UE i ich personel oraz ambasadorów państw członkowskich i ich personel na rzecz wspierania obrońców praw człowieka LGBTI i propagowania niedyskryminacji i równouprawnienia; zachęca szefów delegatur UE i personel Europejskiej Służby Działań Zewnętrznych (ESDZ) do zasięgania opinii Parlamentu i odpowiednich posłów do PE w razie pytań lub gdyby pragnęli dostarczyć Parlamentowi informacje, w tym podczas dorocznej konferencji ambasadorów we wrześniu; podkreśla znaczenie znajomości i wdrożenia wytycznych w sprawie LGBTI w delegaturach Unii i przedstawicielstwach państw członkowskich; wzywa w związku z tym ESDZ i Komisję do bardziej strategicznego i systematycznego wdrażania tych wytycznych, w tym przez zwiększanie świadomości i szkolenia dla pracowników UE w państwach trzecich, w celu skutecznego poruszania kwestii praw osób LGBTI w dialogu politycznym i dotyczącym praw człowieka prowadzonym z państwami trzecimi oraz na wielostronnych forach, jak również do wspierania działań społeczeństwa obywatelskiego;

9.  zdecydowanie podkreśla znaczenie dokonywania bieżącej oceny wdrażania wytycznych przez wykorzystywanie jasnych punktów odniesienia; wzywa Komisję do przeprowadzenia i opublikowania gruntownej oceny wdrażania wytycznych przez delegatury Unii i przedstawicielstwa dyplomatyczne państw członkowskich we wszystkich państwach trzecich w celu wykrycia i wyeliminowania ewentualnych różnic i luk we wdrażaniu;

10.  głęboko ubolewa, że Federacja Rosyjska w czerwcu 2016 r. głosowała przeciw rezolucji Rady Praw Człowieka ONZ w sprawie walki z przemocą i dyskryminacją na tle orientacji seksualnej i tożsamości płciowej;

11.  przypomina władzom rosyjskim i czeczeńskim, że regionalne, kulturowe i religijne systemy wartości nie powinny być wykorzystywane jako pretekst do usprawiedliwiania lub stosowania dyskryminacji, przemocy, tortur lub przetrzymywania osób bądź grup osób, w tym ze względu na orientację seksualną lub tożsamość płciową;

12.  z niepokojem zauważa i postrzega jako krok wstecz przyjęcie w Rosji nowych przepisów dotyczących przemocy domowej, w tym wobec dzieci; podkreśla, że przepisy prawa, w których toleruje się przemoc w rodzinie, mogą mieć poważne konsekwencje zarówno dla ofiar, jak i dla całego społeczeństwa; wzywa Komisję i ESDZ, aby w dalszym ciągu promowały eliminację wszelkich form przemocy ze względu na płeć, w tym przemocy domowej, chroniły osoby narażone na przemoc i wspierały ofiary, zarówno w Europie, jak i poza jej granicami;

13.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania rezolucji wiceprzewodniczącej Komisji / wysokiej przedstawiciel Unii ds. zagranicznych i polityki bezpieczeństwa, Radzie i Komisji, sekretarzowi generalnemu Rady Europy, Wysokiemu Komisarzowi ONZ ds. Praw Człowieka, rządowi i parlamentowi Federacji Rosyjskiej oraz władzom Czeczenii.

(1) Dz.U. C 93 z 24.3.2017, s. 21.
(2) Teksty przyjęte, P8_TA(2016)0502.

Informacja prawna - Polityka ochrony prywatności