Indeks 
Teksty przyjęte
Czwartek, 14 września 2017 r. - StrasburgWersja ostateczna
Wymogi dostępności produktów i usług ***I
 Kambodża, w szczególności sprawa Kema Sokhy
 Gabon: represje wobec opozycji
 Laos, w szczególności sprawa Somphone Phimmasone'a, Lod Thammavong i Soukane Chaithada
 Mjanma, w szczególności sytuacja wspólnoty Rohingya
 Umowa między Unią Europejską a Republiką Chile dotycząca handlu produktami ekologicznymi ***
 Protokół do układu stowarzyszeniowego UE-Chile (przystąpienie Republiki Chorwacji do UE) ***
 Modernizacja filara handlowego w układzie o stowarzyszeniu UE–Chile
 Przedłużenie Europejskiego programu statystycznego do roku 2020 ***I
 Europejskie fundusze venture capital i europejskie fundusze na rzecz przedsiębiorczości społecznej ***I
 Wieloletni plan w odniesieniu do stad dennych w Morzu Północnym oraz połowów eksploatujących te stada ***I
 Rozliczalność, przejrzystość i rzetelność w instytucjach UE
 Przyszłość programu Erasmus+
 Nowy europejski program na rzecz umiejętności

Wymogi dostępności produktów i usług ***I
PDF 1151kWORD 175k
Poprawki Parlamentu Europejskiego przyjęte w dniu 14 września 2017 r. w sprawie wniosku dotyczącego dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie zbliżenia przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych państw członkowskich w odniesieniu do wymogów dostępności produktów i usług (COM(2015)0615 – C8-0387/2015 – 2015/0278(COD))(1)
P8_TA(2017)0347A8-0188/2017

(Zwykła procedura ustawodawcza: pierwsze czytanie)

Tekst proponowany przez Komisję   Poprawka
Poprawka 1
Wniosek dotyczący dyrektywy
Umocowanie 1 a (nowe)
uwzględniając Kartę praw podstawowych Unii Europejskiej, a w szczególności jej art. 26,
Poprawka 2
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 1
(1)  Celem niniejszej dyrektywy jest przyczynienie się do właściwego funkcjonowania rynku wewnętrznego w drodze zbliżenia przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych państw członkowskich oraz poprzez wyeliminowanie barier w swobodzie przepływu niektórych dostępnych produktów i usług. Poprawi to podaż dostępnych produktów i usług na rynku wewnętrznym.
(1)  Celem niniejszej dyrektywy jest przyczynienie się do właściwego funkcjonowania rynku wewnętrznego w drodze zbliżenia przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych państw członkowskich oraz poprzez wyeliminowanie barier w swobodzie przepływu niektórych dostępnych produktów i usług. Zwiększy to podaż dostępnych produktów i usług na rynku wewnętrznym, a także poprawi dostępność i praktyczność informacji na temat tych produktów i usług.
Poprawka 3
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 2
(2)  Popyt na dostępne produkty i usługi jest wysoki, a liczba osób niepełnosprawnych lub osób z ograniczeniami funkcjonalnymi znacznie wzrośnie wraz ze starzeniem się ludności UE. Warunki, w których produkty i usługi są bardziej dostępne, umożliwiają większe włączenie społeczne i ułatwiają prowadzenie niezależnego życia.
(2)  Popyt na dostępne produkty i usługi jest wysoki, a liczba osób z ograniczeniami funkcjonalnymi, w tym osób niepełnosprawnych w rozumieniu art. 1 Konwencji ONZ o prawach osób niepełnosprawnych („Konwencji”), znacznie wzrośnie wraz ze starzeniem się ludności Unii. Warunki, w których produkty i usługi są bardziej dostępne, umożliwiają większe włączenie społeczne i są niezbędnym warunkiem prowadzenia niezależnego życia.
Poprawka 4
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 2 a (nowy)
(2a)  Należy zagwarantować „powszechną dostępność”, „projektowanie dla wszystkich” i „uwzględnianie perspektywy płci” w produktach, narzędziach, urządzeniach i usługach, aby umożliwić powszechne korzystanie z nich osobom niepełnosprawnym.
Poprawka 5
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 3
(3)  Rozbieżności pomiędzy przepisami prawnymi i środkami administracyjnymi przyjętymi przez państwa członkowskie w zakresie dostępności produktów i usług dla osób z ograniczeniami funkcjonalnymi, w tym dla osób niepełnosprawnych, stwarzają bariery dla swobodnego przepływu tych produktów i usług oraz zakłócają skuteczną konkurencję na rynku wewnętrznym. Bariery te mają szczególny wpływ na podmioty gospodarcze, w szczególności na małe i średnie przedsiębiorstwa (MŚP).
(3)  Rozbieżności pomiędzy przepisami prawnymi i środkami administracyjnymi przyjętymi przez państwa członkowskie w zakresie dostępności niektórych produktów i usług dla osób z ograniczeniami funkcjonalnymi, w tym dla osób niepełnosprawnych, stwarzają bariery dla swobodnego przepływu tych produktów i usług oraz zakłócają skuteczną konkurencję na rynku wewnętrznym. W przypadku innych produktów rozbieżności prawdopodobnie będą się pogłębiać w następstwie wejścia w życie Konwencji. Bariery te mają szczególny wpływ na podmioty gospodarcze, w szczególności na małe i średnie przedsiębiorstwa (MŚP).
Poprawka 6
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 5
(5)  Odbiorcy dostępnych produktów i usług muszą płacić wysokie ceny ze względu na ograniczoną konkurencję wśród dostawców. Rozdrobnienie regulacji krajowych ogranicza ewentualne korzyści, jakie mogłaby przynieść wymiana doświadczeń z partnerami krajowymi i międzynarodowymi w kwestii reagowania na zmiany społeczne i technologiczne.
(5)  Odbiorcy dostępnych produktów, a w szczególności technologii wspomagających, i odbiorcy dostępnych usług muszą płacić wysokie ceny ze względu na ograniczoną konkurencję wśród dostawców. Rozdrobnienie regulacji krajowych ogranicza ewentualne korzyści, jakie mogłaby przynieść wymiana doświadczeń z partnerami krajowymi i międzynarodowymi w kwestii reagowania na zmiany społeczne i technologiczne.
Poprawka 7
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 6
(6)  Zbliżenie środków krajowych na poziomie Unii jest zatem niezbędne dla prawidłowego funkcjonowania rynku wewnętrznego, by położyć kres rozdrobnieniu rynku dostępnych produktów i usług, aby stworzyć ekonomię skali, ułatwić handel transgraniczny i transgraniczną mobilność, pomóc podmiotom gospodarczym skoncentrować zasoby na innowacjach, zamiast wykorzystywać te zasoby na zapewnianie zgodności z niejednolitymi wymogami prawnymi w całej Unii.
(6)  Zbliżenie środków krajowych na poziomie Unii jest zatem niezbędne dla prawidłowego funkcjonowania rynku wewnętrznego, by położyć kres rozdrobnieniu rynku dostępnych produktów i usług, aby stworzyć ekonomię skali, ułatwić handel transgraniczny, swobodny przepływ towarów i usług oraz swobodny przepływ osób, w tym osób niepełnosprawnych, a także pomóc podmiotom gospodarczym skoncentrować zasoby na innowacjach, zamiast wykorzystywać te zasoby do pokrywania wydatków wynikających z niejednolitego prawodawstwa.
Poprawka 8
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 8 a (nowy)
(8a)  Artykuł 10 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE) zobowiązuje Unię, by przy określaniu i realizacji swoich polityk i działań dążyła do zwalczania dyskryminacji ze względu na niepełnosprawność. Artykuł 19 TFUE daje Unii prawo do przyjmowania aktów prawnych w celu zwalczania takiej dyskryminacji.
Poprawka 9
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 9
(9)  Niniejsza dyrektywa nie narusza praw podstawowych i jest zgodna z zasadami uznanymi w szczególności w Karcie praw podstawowych Unii Europejskiej. W szczególności niniejsza dyrektywa ma na celu zapewnienie pełnego przestrzegania prawa osób niepełnosprawnych do korzystania ze środków mających zapewnić im niezależność, integrację społeczną i zawodową oraz udział w życiu społeczności, a także zachęcenie do stosowania art. 26 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej.
(9)  Niniejsza dyrektywa nie narusza praw podstawowych i jest zgodna z zasadami uznanymi w szczególności w Karcie praw podstawowych Unii Europejskiej. W szczególności niniejsza dyrektywa ma na celu zapewnienie pełnego przestrzegania prawa osób niepełnosprawnych i osób starszych do korzystania ze środków mających zapewnić im niezależność, integrację społeczną i zawodową oraz udział w życiu społeczności, a także zachęcenie do stosowania art. 21, 25 i 26 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej.
Poprawka 250
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 9 a (nowy)
(9a)   Większa dostępność produktów i usług przyczyni się do poprawy jakości życia nie tylko osób niepełnosprawnych, ale również osób z innymi trwałymi lub czasowymi ograniczeniami funkcjonalnymi, np. osób starszych, kobiet w ciąży i osób podróżujących z bagażem. Dlatego też istotne jest, by niniejsza dyrektywa obejmowała osoby niepełnosprawne, jak również osoby z czasowymi lub trwałymi ograniczeniami funkcjonalnymi w celu zapewnienia rzeczywistych korzyści i niezależnego życia dla szerszych grup społeczeństwa.
Poprawka 11
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 9 b (nowy)
(9b)  W Unii niepełnosprawność częściej dotyka kobiety niż mężczyzn. Niepełnosprawne kobiety borykają się z różnymi formami dyskryminacji, a także napotykają istotne przeszkody w pełnym korzystaniu ze swoich podstawowych praw i wolności. Należy do nich m.in. przemoc fizyczna, emocjonalna, seksualna, ekonomiczna i instytucjonalna, a także dyskryminacja w dostępie do kształcenia i zatrudnienia, co może prowadzić do izolacji społecznej i urazów psychicznych. Kobiety ponoszą też niewspółmiernie większe trudy jako opiekunki niepełnosprawnych członków rodziny i częściej niż mężczyźni doświadczają dyskryminacji przez powiązanie. W związku z powyższym konieczne są działania służące zapewnieniu równego traktowania, a pozytywne środki i strategie dotyczące kobiet niepełnosprawnych oraz matek niepełnosprawnych dzieci to podstawowe prawo człowieka i obowiązek etyczny.
Poprawka 12
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 10
(10)  Ogólnym celem strategii jednolitego rynku cyfrowego jest uzyskanie z połączenia rynku cyfrowego trwałych korzyści ekonomicznych i społecznych. Unijni konsumenci wciąż nie mogą w pełni korzystać z niższych cen i z większego wyboru, które może zapewnić jednolity rynek, ponieważ transakcje transgraniczne on-line nadal są bardzo ograniczone. Fragmentacja ogranicza popyt na transgraniczne transakcje handlu elektronicznego. Istnieje również potrzeba wspólnych działań, aby zagwarantować pełny dostęp do nowych elektronicznych treści dla osób niepełnosprawnych. Należy zatem ujednolicić wymogi dostępności na całym jednolitym rynku cyfrowym oraz zagwarantować, że wszyscy obywatele Unii, bez względu na sprawność, będą mogli czerpać z niego korzyści.
(10)  Ogólnym celem strategii jednolitego rynku cyfrowego jest uzyskanie z połączenia rynku cyfrowego trwałych korzyści ekonomicznych i społecznych, co ułatwi handel i będzie wspierać zatrudnienie w Unii. Unijni konsumenci wciąż nie mogą w pełni korzystać z niższych cen i z większego wyboru, które może zapewnić jednolity rynek, ponieważ transakcje transgraniczne on-line nadal są bardzo ograniczone. Fragmentacja ogranicza popyt na transgraniczne transakcje handlu elektronicznego. Istnieje również potrzeba wspólnych działań, aby zagwarantować pełny dostęp do nowych elektronicznych treści dla osób niepełnosprawnych. Należy zatem ujednolicić wymogi dostępności na całym jednolitym rynku cyfrowym oraz zagwarantować, że wszyscy obywatele Unii, bez względu na sprawność, będą mogli czerpać z niego korzyści.
Poprawka 13
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 12 a (nowy)
(12a)   Artykuł 4 Konwencji wzywa państwa strony do inicjowania lub wspierania badań nad nowymi technologiami i ich rozwoju, a także do propagowania dostępności i wykorzystywania nowych technologii, w tym technologii informacyjno-komunikacyjnych, środków ułatwiających poruszanie się, urządzeń i technologii wspomagających, dostosowanych do potrzeb osób niepełnosprawnych. W Konwencji wezwano również do priorytetowego traktowania przystępnych cenowo technologii.
Poprawka 232
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 12 b (nowy)
(12b)  W sektorze transportu kolejowego dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/7971a oraz rozporządzenie Komisji (UE) nr 1300/20141b (TSI PRM) jednoznacznie odnoszą się do wymogów dostępności, o których mowa w art. 9 Konwencji i wdrażają te wymogi. Zatem instrumenty te regulują dostępność sektora transportu kolejowego dla osób niepełnosprawnych i osób o ograniczonej możliwości poruszania się. W celu zapewnienia spójności przepisów dyrektywy (UE) 2016/797 i rozporządzenia Komisji (UE) nr 1300/2014 z jednej strony oraz niniejszej dyrektywy z drugiej strony każdy przyszły przegląd TSI PRM powinien również uwzględniać wymogi dostępności wynikające z europejskiego aktu w sprawie dostępności.
________________
1a Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/797 z dnia 11 maja 2016 r. w sprawie interoperacyjności systemu kolei w Unii Europejskiej (Dz.U. L 138 z 26.5.2016, s. 44).
1b Rozporządzenie Komisji (UE) nr 1300/2014 z dnia 18 listopada 2014 r. w sprawie technicznych specyfikacji interoperacyjności odnoszących się do dostępności systemu kolei Unii dla osób niepełnosprawnych i osób o ograniczonej możliwości poruszania się (Dz.U. L 356 z 12.12.2014, s. 110).
Poprawka 233
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 13
(13)  Wejście w życie Konwencji w porządkach prawnych państw członkowskich oznacza potrzebę przyjęcia dodatkowych przepisów krajowych dotyczących dostępności produktów i usług, co przy braku działań ze strony Unii mogłoby doprowadzić do zwiększenia rozbieżności między krajowymi przepisami.
(13)  Wejście w życie Konwencji w porządkach prawnych państw członkowskich oznacza potrzebę przyjęcia dodatkowych przepisów krajowych dotyczących dostępności produktów i usług oraz środowiska zbudowanego związanego z dostarczaniem towarów i usług, co przy braku działań ze strony Unii mogłoby doprowadzić do zwiększenia rozbieżności między krajowymi przepisami.
Poprawka 14
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 13 a (nowy)
(13a)   Oprócz wymogów ustanowionych w niniejszej dyrektywie należy dołożyć starań w celu wdrażania i stosowania prawodawstwa Unii dotyczącego praw pasażerów w transporcie lotniczym, kolejowym, autobusowym i transporcie śródlądowymi drogami wodnymi. Działania te powinny koncentrować się na kwestiach intermodalnych w celu promowania wolnej od barier dostępności, łącznie z takimi aspektami jak infrastruktura i pojazdy.
Poprawka 15
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 13 b (nowy)
(13b)  Komisja powinna zachęcać władze miejskie do włączania wolnej od barier dostępności usług transportu miejskiego do planów zrównoważonej mobilności miejskiej, a także do regularnego publikowania wykazów najlepszych praktyk w obszarze wolnej od barier dostępności usług transportu miejskiego i mobilności.
Poprawka 16
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 15
(15)  W komunikacie „Europejska strategia w sprawie niepełnosprawności 2010–2020: Odnowione zobowiązanie do budowania Europy bez barier”33określono zgodnie z Konwencją dostępność jako jeden z ośmiu obszarów działań i postawiono sobie za cel zapewnienie dostępności produktów i usług.
(15)  W komunikacie Komisji z dnia 15 listopada 2010 r. pt. „Europejska strategia w sprawie niepełnosprawności 2010–2020: Odnowione zobowiązanie do budowania Europy bez barier” określono zgodnie z Konwencją dostępność, będącą jednym z podstawowych warunków uczestnictwa w życiu społecznym, jako jeden z ośmiu obszarów działań oraz postawiono sobie za cel zapewnienie dostępności produktów i usług.
__________________
33 COM(2010) 636.
Poprawka 17
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 16
(16)  Wykaz produktów i usług objętych zakresem niniejszej dyrektywy jest wynikiem badania przeprowadzonego w trakcie przygotowywania oceny skutków, które pozwoliło zidentyfikować te produkty i usługi dla osób z ograniczeniami funkcjonalnymi, w tym dla osób niepełnosprawnych i starszych, dla których państwa członkowskie przyjęły lub prawdopodobnie przyjmą rozbieżne krajowe wymogi dostępności.
(16)  Wykaz produktów i usług objętych zakresem stosowania niniejszej dyrektywy jest wynikiem badania przeprowadzonego w trakcie przygotowywania oceny skutków, które pozwoliło zidentyfikować te produkty i usługi dla osób niepełnosprawnych, dla których państwa członkowskie przyjęły lub prawdopodobnie przyjmą rozbieżne krajowe wymogi dostępności.
Poprawka 227
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 16 a (nowy)
(16a)  W dyrektywie Parlamentu Europejskiego i Rady 2010/13/UE1a nałożono szereg obowiązków na dostawców audiowizualnych usług medialnych. W związku z tym właściwsze jest włączenie wymogów dostępności do tejże dyrektywy.
Jednak w odniesieniu do stron internetowych i usług opartych na urządzeniach mobilnych dyrektywa 2010/13/UE obejmuje jedynie audiowizualne treści medialne. W związku z tym do zakresu stosowania niniejszej dyrektywy należy włączyć architekturę stron internetowych i usług opartych na urządzeniach mobilnych oraz wszelkie treści nieobjęte zakresem stosowania dyrektywy 2010/13/UE.
W niniejszej dyrektywie należy uwzględnić wymogi dostępności urządzeń umożliwiających korzystanie z usług telefonicznych oraz wymogi dostępności stron internetowych. Powinna ona też obejmować wymogi dostępności usług telefonicznych, o ile nie dotyczy ich inny akt prawny Unii zapewniający przynajmniej taki sam poziom ochrony jak niniejsza dyrektywa. W takim przypadku dany akt prawny Unii powinien być nadrzędny w stosunku do niniejszej dyrektywy.

_______________________
1a Dyrektywa 2010/13/UE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 10 marca 2010 r. w sprawie koordynacji niektórych przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych państw członkowskich dotyczących świadczenia audiowizualnych usług medialnych (Dz.U. L 95 z 15.4.2010, s. 1)
Poprawka 19
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 17
(17)  Każdy produkt i usługa muszą spełniać wymogi związane z dostępnością określone w art. 3 i wymienione w załączniku I, zgodnie z którymi muszą one być dostępne dla osób niepełnosprawnych i osób starszych. Wymogi dotyczące dostępności w handlu elektronicznym mają również zastosowanie do internetowej sprzedaży usług, o których mowa w art. 1 ust. 2 lit. a) – e) niniejszej dyrektywy.
(17)  Każdy produkt i usługa objęte zakresem stosowania niniejszej dyrektywy i wprowadzane do obrotu po jej wejściu w życie powinny spełniać wymogi dostępności określone w art. 3 i wymienione w załączniku I, zgodnie z którymi muszą one być dostępne dla osób niepełnosprawnych. Wymogi dostępności w handlu elektronicznym mają również zastosowanie do internetowej sprzedaży usług, o których mowa w art. 1 ust. 2 lit. a) – e) niniejszej dyrektywy.
Poprawka 20
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 17 a (nowy)
(17a)  Nawet jeśli podwykonawstwo usługi lub jej części jest zlecone osobie trzeciej, dostępność tej usługi nie może zostać ograniczona, a usługodawcy powinni spełnić obowiązki określone w niniejszej dyrektywie. Usługodawcy powinni też zapewnić właściwe i ustawiczne szkolenie swoich pracowników, aby zagwarantować ich biegłość w korzystaniu z dostępnych produktów i usług. Szkolenie to powinno obejmować takie kwestie jak udzielanie informacji, doradztwo i reklama.
Poprawka 21
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 18
(18)  Konieczne jest wprowadzenie wymogów dostępności w jak najmniej uciążliwy sposób dla podmiotów gospodarczych i państw członkowskich, zwłaszcza poprzez objęcie tymi wymogami wyłącznie produktów i usług, które zostały starannie wybrane.
(18)  Z jednej strony konieczne jest wprowadzenie wymogów dostępności w jak najefektywniejszy i najmniej uciążliwy sposób dla podmiotów gospodarczych i państw członkowskich, zwłaszcza poprzez objęcie tymi wymogami wyłącznie produktów i usług, które zostały starannie wybrane i które będą wprowadzane do obrotu po wejściu w życie niniejszej dyrektywy. Z drugiej strony niezbędne jest umożliwienie podmiotom gospodarczym efektywnego wdrożenia wymogów dostępności ustanowionych w niniejszej dyrektywie przez uwzględnienie zwłaszcza cyklu życia terminali samoobsługowych, automatów do sprzedaży biletów i urządzeń do odprawy samoobsługowej. Należy też wziąć pod uwagę szczególną pozycję MŚP na rynku wewnętrznym. Ponadto ze względu na wielkość, zasoby i charakter mikroprzedsiębiorstw nie należy ich zobowiązywać do przestrzegania wymogów dostępności określonych w niniejszej dyrektywie ani do stosowania procedury określonej w art. 12 w celu uzyskania zwolnienia z wymogów niniejszej dyrektywy.
Poprawka 22
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 20 a (nowy)
(20a)  Aby zapewnić lepsze funkcjonowanie rynku wewnętrznego, organy krajowe powinny stosować wymogi dostępności określone w niniejszej dyrektywie podczas stosowania przepisów dotyczących dostępności zawartych w aktach prawnych Unii, o których mowa w niniejszej dyrektywie. Niniejsza dyrektywa nie powinna jednak powodować zmiany obowiązkowego lub dobrowolnego charakteru przepisów tych pozostałych aktów prawnych Unii. W związku z tym niniejsza dyrektywa powinna gwarantować, że w przypadku stosowania wymogów dostępności zgodnie z tymi aktami wymogi te będą jednakowe w całej Unii.
Poprawka 23
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 21
(21)  Wniosek Komisji dotyczący dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady34 zawiera określony zbiór wymogów dostępności dla pewnego szczególnego rodzaju stron internetowych organów publicznych. Ponadto zawiera on propozycję, aby określić podstawy metodyki monitorowania i sprawozdawczości kwestii zgodności przedmiotowych stron internetowych z wymogami wymienionymi we wspomnianej dyrektywie. Zawarte w niej wymogi, zarówno w zakresie dostępności, jak i te dotyczące metodyki monitorowania i sprawozdawczości, mają zastosowanie do stron internetowych organów publicznych. W celu zagwarantowania w szczególności, że właściwe organy wdrożą te same wymogi dostępności, niezależnie od typu stron internetowych poddanych regulacji, wymogi dostępności, o których mowa w niniejszej dyrektywie, powinny być zgodne z przepisami zawartymi we wniosku dotyczącym dyrektywy w sprawie dostępności stron internetowych instytucji sektora publicznego. Związana z handlem elektronicznym działalność prowadzona na stronach internetowych sektora publicznego, której nie obejmuje zakres wspomnianej dyrektywy, objęta jest zakresem niniejszego wniosku, co ma zagwarantować, że internetowa sprzedaż produktów i usług będzie dostępna dla osób niepełnosprawnych i starszych, niezależnie od tego, czy sprzedaż będzie miała charakter publiczny czy prywatny.
(21)   Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/210234 zawiera wymogi dostępności dla stron internetowych i mobilnych aplikacji organów sektora publicznego. Jednak dyrektywa ta zawiera szczegółową listę wyjątków, gdyż zapewnienie pełnej dostępności pewnych treści stron internetowych i aplikacji mobilnych oraz pewnych typów stron internetowych i aplikacji mobilnych stwarza niewspółmierne obciążenie. Ponadto określa ona podstawy metodyki monitorowania i sprawozdawczości kwestii zgodności przedmiotowych stron internetowych i aplikacji mobilnych z wymogami określonymi we wspomnianej dyrektywie. Zarówno zawarte w niej wymogi dostępności, jak i metodyka monitorowania i sprawozdawczości mają zastosowanie do stron internetowych i mobilnych aplikacji organów sektora publicznego. W celu zagwarantowania w szczególności, że właściwe organy wdrożą te same wymogi dostępności, niezależnie od typu stron internetowych lub aplikacji mobilnych poddanych regulacji, wymogi dostępności, o których mowa w niniejszej dyrektywie, powinny być zgodne z przepisami zawartymi w dyrektywie (UE) 2016/2102. Związana z handlem elektronicznym działalność organów sektora publicznego prowadzona na stronach internetowych oraz za pośrednictwem aplikacji mobilnych i nieobjęta zakresem stosowania wspomnianej dyrektywy, wchodzi w zakres stosowania niniejszej dyrektywy, co ma zagwarantować, że internetowa sprzedaż produktów i usług będzie dostępna dla osób niepełnosprawnych i starszych, niezależnie od tego, czy sprzedaż będzie miała charakter publiczny czy prywatny.
__________________
__________________
34 Wniosek dotyczący dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie dostępności stron internetowych instytucji sektora publicznego, COM(2012) 721.
34 Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/2102 z dnia 26 października 2016 r. w sprawie dostępności stron internetowych i mobilnych aplikacji organów sektora publicznego (Dz.U. L 327 z 2.12.2016, s. 1).
Poprawka 24
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 22 a (nowy)
(22a)  Niektóre elementy wymogów dostępności określonych w niniejszej dyrektywie, w szczególności wymogi określone w załączniku I w odniesieniu do zapewniania informacji, są już objęte zakresem stosowania obowiązujących aktów ustawodawczych Unii w dziedzinie transportu. Akty te to rozporządzenie (WE) nr 1371/2007 Parlamentu Europejskiego i Rady1a, rozporządzenie Komisji (UE) nr 1300/20141b oraz rozporządzenie Komisji (UE) nr 454/20111c w odniesieniu do transportu kolejowego; rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 181/20111d w odniesieniu do transportu autobusowego i autokarowego oraz rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1177/20101e w odniesieniu do transportu morskiego. W celu zapewnienia spójności regulacyjnej i przewidywalności dla podmiotów gospodarczych objętych wspomnianymi aktami należy przyjąć, że przestrzeganie odpowiednich części tych aktów jest równoznaczne ze spełnieniem odpowiednich wymogów niniejszej dyrektywy. Jeśli jednak zakres stosowania tych aktów nie obejmuje wymogów dostępności, na przykład wymogu zapewnienia dostępności stron internetowych linii lotniczych, zastosowanie powinny mieć przepisy niniejszej dyrektywy.
__________________
1a Rozporządzenie (WE) nr 1371/2007 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 października 2007 r. dotyczące praw i obowiązków pasażerów w ruchu kolejowym (Dz.U. L 315 z 3.12.2007, s. 14).
1b Rozporządzenie Komisji (UE) nr 1300/2014 z dnia 18 listopada 2014 r. w sprawie technicznych specyfikacji interoperacyjności odnoszących się do dostępności systemu kolei Unii dla osób niepełnosprawnych i osób o ograniczonej możliwości poruszania się (Dz.U. L 356 z 12.12.2014, s. 110).
1c Rozporządzenie Komisji (UE) nr 454/2011 z dnia 5 maja 2011 r. w sprawie technicznej specyfikacji interoperacyjności odnoszącej się do podsystemu „Aplikacje telematyczne dla przewozów pasażerskich” transeuropejskiego systemu kolei (Dz.U. L 123 z 12.5.2011, s. 11).
1d Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 181/2011 z dnia 16 lutego 2011 r. dotyczące praw pasażerów w transporcie autobusowym i autokarowym oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 2006/2004 (Dz.U. L 55 z 28.2.2011, s. 1).
1e Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1177/2010 z dnia 24 listopada 2010 r. o prawach pasażerów podróżujących drogą morską i drogą wodną śródlądową oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 2006/2004 (Dz.U. L 334 z 17.12.2010, s. 1).
Poprawka 25
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 22 b (nowy)
(22b)  Celem niniejszej dyrektywy jest uzupełnienie istniejącego prawodawstwa sektorowego Unii poprzez objęcie aspektów dotychczas nieobjętych tym prawodawstwem.
Poprawka 26
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 22 c (nowy)
(22c)  Przy określaniu zakresu stosowania niniejszej dyrektywy w odniesieniu do usług transportu lotniczego, autobusowego, kolejowego i wodnego należy opierać się na obowiązujących przepisach sektorowych dotyczących praw pasażerów. W przypadkach gdy niniejsza dyrektywa nie ma zastosowania do określonych rodzajów usług transportowych, państwa członkowskie powinny mieć możliwość zachęcania usługodawców do spełniania określonych wymogów dostępności ustanowionych w niniejszej dyrektywie.
Poprawki 223 i 228
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 23
(23)  W niektórych sytuacjach wspólne wymogi dostępności do środowiska zbudowanego ułatwiłyby swobodny przepływ powiązanych usług oraz osób niepełnosprawnych. Dlatego też niniejsza dyrektywa daje państwom członkowskim możliwość objęcia budynków wykorzystywanych do świadczenia usług zakresem niniejszej dyrektywy, co zapewni spełnienie wymogów dostępności określonych w załączniku X.
(23)  W niektórych sytuacjach dostępność środowiska zbudowanego jest koniecznym warunkiem rzeczywistego korzystania z powiązanych usług przez osoby niepełnosprawne. Dlatego też niniejsza dyrektywa powinna zobowiązywać państwa członkowskie do objęcia zakresem jej stosowania budynków wykorzystywanych do świadczenia usług, co zapewni spełnienie wymogów dostępności określonych w załączniku X.
Te wymogi dostępności powinny mieć zastosowanie w przypadku budowy nowej infrastruktury lub przeprowadzania istotnych remontów.
Poprawka 28
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 23 a (nowy)
(23a)   Nie jest konieczna zmiana na mocy niniejszej dyrektywy obowiązującego prawa Unii przewidującego dobrowolne przestrzeganie wymogów dostępności.
Poprawka 29
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 24
(24)  Niezbędne jest zagwarantowanie, że w przypadku unijnych aktów ustawodawczych ustanawiających obowiązki dotyczące dostępności bez zapewnienia odpowiednich wymogów lub specyfikacji, dostępność będzie określana poprzez odniesienie do wymogów dostępności zawartych w niniejszej dyrektywie. Sytuacja taka ma miejsce w przypadku dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/23/UE35, dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/24/UE36 oraz dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/25/UE37, w których nałożono obowiązek uwzględniania w specyfikacjach technicznych i wymogach technicznych lub funkcjonalnych koncesji, a także w pracach lub usługach wchodzących w ich zakres, kryteriów dostępności dla osób niepełnosprawnych lub dla użytkowników projektów uniwersalnych.
(24)  Niezbędne jest zagwarantowanie, że w przypadku unijnych aktów ustawodawczych ustanawiających obowiązki dotyczące dostępności bez zapewnienia odpowiednich wymogów lub specyfikacji, dostępność będzie określana poprzez odniesienie do wymogów dostępności zawartych w niniejszej dyrektywie. Akty te obejmują dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/23/UE35, dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/24/UE36 oraz dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/25/UE37, w których nałożono obowiązek uwzględniania w specyfikacjach technicznych i wymogach technicznych lub funkcjonalnych koncesji, a także w pracach lub usługach wchodzących w ich zakres, kryteriów dostępności dla osób niepełnosprawnych lub dla użytkowników projektów uniwersalnych.
__________________
__________________
35 Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/23/UE z dnia 26 lutego 2014 r. w sprawie udzielania koncesji (Dz.U. L 94 z 28.3.2014, s. 1).
35 Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/23/UE z dnia 26 lutego 2014 r. w sprawie udzielania koncesji (Dz.U. L 94 z 28.3.2014, s. 1).
36 Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/24/UE z dnia z dnia 26 lutego 2014 r. w sprawie zamówień publicznych, uchylająca dyrektywę 2004/18/WE (Dz.U. L 94 z 28.3.2014, s. 65).
36 Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/24/UE z dnia z dnia 26 lutego 2014 r. w sprawie zamówień publicznych, uchylająca dyrektywę 2004/18/WE (Dz.U. L 94 z 28.3.2014, s. 65).
37 Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/25/UE z dnia 26 lutego 2014 r. w sprawie udzielania zamówień przez podmioty działające w sektorach gospodarki wodnej, energetyki, transportu i usług pocztowych, uchylająca dyrektywę 2004/17/WE (Dz.U. L 94 z 28.3.2014, s. 243).
37 Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/25/UE z dnia 26 lutego 2014 r. w sprawie udzielania zamówień przez podmioty działające w sektorach gospodarki wodnej, energetyki, transportu i usług pocztowych, uchylająca dyrektywę 2004/17/WE (Dz.U. L 94 z 28.3.2014, s. 243).
Poprawka 30
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 24 a (nowy)
(24a)  Obowiązek zapewnienia dostępności infrastruktury transportowej w ramach transeuropejskiej sieci transportowej określono w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1315/20131a. Wymogi dostępności określone w niniejszej dyrektywie powinny mieć również zastosowanie do niektórych elementów infrastruktury transportowej uregulowanych przez wspomniane rozporządzenie w zakresie, w jakim dotyczy to produktów i usług objętych niniejszą dyrektywą, a infrastruktura i środowisko zbudowane związane z tymi usługami są przeznaczone do użytku pasażerów.
__________________
1a Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1315/2013 z dnia 11 grudnia 2013 r. w sprawie unijnych wytycznych dotyczących rozwoju transeuropejskiej sieci transportowej i uchylające decyzję nr 661/2010/UE (Dz.U. L 348 z 20.12.2013, s. 1).
Poprawka 31
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 24 b (nowy)
(24b)  Niniejsza dyrektywa nie powinna jednak powodować zmiany obowiązkowego lub dobrowolnego charakteru przepisów pozostałych aktów ustawodawczych Unii, takich jak art. 67 dyrektywy 2014/24/UE w sprawie kryteriów udzielenia zamówienia, które mogą stosować instytucje zamawiające w celu wyboru oferty najkorzystniejszej ekonomicznie. W przypadku uznania ewentualnych aspektów społecznych za powiązane z przedmiotem danego zamówienia można przewidzieć ich uwzględnienie. W związku z tym niniejsza dyrektywa powinna gwarantować, że w przypadku stosowania wymogów dostępności zgodnie z ww. pozostałymi aktami ustawodawczymi Unii wymogi te będą jednakowe w całej Unii.
Poprawka 32
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 25
(25)  Dostępność powinna zostać osiągnięta poprzez usuwanie barier i zapobieganie ich powstawaniu, najlepiej poprzez zastosowanie podejścia „projektowania uniwersalnego”. Dążenie do zapewnienia dostępności nie powinno wykluczać dokonywania racjonalnych usprawnień, gdy wymagają tego przepisy krajowe lub unijne.
(25)  Dostępność powinna zostać osiągnięta poprzez usuwanie barier i zapobieganie ich powstawaniu, najlepiej poprzez zastosowanie podejścia „projektowania uniwersalnego”. Zgodnie z Konwencją podejście takie „oznacza projektowanie produktów, środowiska, programów i usług w taki sposób, by były użyteczne dla wszystkich, w jak największym stopniu, bez potrzeby adaptacji lub specjalistycznego projektowania”. Konwencja stanowi, że uniwersalne projektowanie nie powinno wykluczać „pomocy technicznych dla szczególnych grup osób niepełnosprawnych, jeżeli jest to potrzebne”. Dążenie do zapewnienia dostępności nie powinno wykluczać dokonywania racjonalnych usprawnień, gdy wymagają tego przepisy krajowe lub unijne.
Poprawka 33
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 25 a (nowy)
(25a)  Fakt objęcia produktu lub usługi zakresem stosowania niniejszej dyrektywy nie oznacza automatycznie, że są one objęte zakresem stosowania dyrektywy Rady 93/42/EWG1a.
__________________
1a Dyrektywa Rady 93/42/EWG z dnia 14 czerwca 1993 r. dotycząca wyrobów medycznych (Dz.U. L 169 z 12.7.1993, s. 1).
Poprawka 34
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 25 b (nowy)
(25b)  Identyfikując i klasyfikując potrzeby osób niepełnosprawnych, które ma zaspokajać dany produkt lub dana usługa, należy interpretować zasadę uniwersalnego projektowania zgodnie z Komentarzem ogólnym nr 2(2014) do art. 9 Konwencji wydanym przez Komitet ONZ do spraw Praw Osób Niepełnosprawnych.
Poprawka 35
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 27
(27)  Niniejsza dyrektywa powinna być oparta na decyzji nr 768/2008/WE Parlamentu Europejskiego i Rady38, jako że dotyczy produktów już objętych innymi aktami unijnymi, zapewniając w ten sposób spójność przepisów unijnych.
(27)  Niniejsza dyrektywa powinna być oparta na decyzji nr 768/2008/WE Parlamentu Europejskiego i Rady38, jako że dotyczy produktów już objętych innymi aktami unijnymi, zapewniając w ten sposób spójność przepisów unijnych. Jednakże niniejsza dyrektywa nie powinna obejmować przepisów tej decyzji dotyczących bezpieczeństwa, takich jak przepisy związane z odzyskaniem produktu, ponieważ produkt niedostępny dla osób niepełnosprawnych nie jest produktem niebezpiecznym.
__________________
__________________
38 Decyzja Parlamentu Europejskiego i Rady nr 768/2008/WE z dnia 9 lipca 2008 r. w sprawie wspólnych ram dotyczących wprowadzania produktów do obrotu, uchylająca decyzję Rady 93/465/EWG (Dz.U. L 218 z 13.8.2008, s. 82).
38 Decyzja Parlamentu Europejskiego i Rady nr 768/2008/WE z dnia 9 lipca 2008 r. w sprawie wspólnych ram dotyczących wprowadzania produktów do obrotu, uchylająca decyzję Rady 93/465/EWG (Dz.U. L 218 z 13.8.2008, s. 82).
Poprawka 36
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 28
(28)  Wszystkie podmioty gospodarcze mające związek z łańcuchem dostaw i dystrybucji powinny zagwarantować, że udostępniają na rynku wyłącznie produkty zgodne z zawartymi w niniejszej dyrektywie wymogami dostępności. Konieczne jest określenie wyraźnego i proporcjonalnego podziału obowiązków stosownie do ról odgrywanych przez poszczególne podmioty w procesie dostaw i dystrybucji.
(28)  Wszystkie podmioty gospodarcze objęte zakresem stosowania niniejszej dyrektywy oraz mające związek z łańcuchem dostaw i dystrybucji powinny zagwarantować, że udostępniają na rynku wyłącznie produkty zgodne z zawartymi w niniejszej dyrektywie wymogami dostępności. Konieczne jest określenie wyraźnego i proporcjonalnego podziału obowiązków stosownie do ról odgrywanych przez poszczególne podmioty w procesie dostaw i dystrybucji.
Poprawka 37
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 29
(29)  Podmioty gospodarcze powinny być odpowiedzialne za zgodność produktów i usług, stosownie do roli odgrywanej przez nie w łańcuchu dostaw, tak aby zapewnić wysoki poziom ochrony dostępności, a także zagwarantować uczciwą konkurencję na rynku unijnym.
(29)  Podmioty gospodarcze powinny być odpowiedzialne za zgodność produktów i usług, stosownie do roli odgrywanej przez nie w łańcuchu dostaw, tak aby uzyskać lepszą dostępność, a także zagwarantować uczciwą konkurencję na rynku unijnym.
Poprawka 38
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 30
(30)  Zważywszy na fakt, że producent posiada szczegółową wiedzę o procesie projektowania i produkcji, jest on najbardziej kompetentny do przeprowadzenia kompletnej procedury oceny zgodności. Obowiązek zapewnienia oceny zgodności powinien spoczywać na producencie.
(30)  Zważywszy na fakt, że producent posiada szczegółową wiedzę o procesie projektowania i produkcji, jest on najbardziej kompetentny do przeprowadzenia kompletnej oceny zgodności. Jednak odpowiedzialność za tę ocenę nie powinien spoczywać wyłącznie na producencie. Organ nadzoru rynku o silniejszej pozycji może odegrać kluczową rolę w procedurze oceny.
Poprawka 39
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 32
(32)  Importerzy powinni zapewniać zgodność wprowadzanych na rynek Unii produktów z państw trzecich z wymogami niniejszej dyrektywy dotyczącymi dostępności i w szczególności zagwarantować, że zostały one poddane przez producentów odpowiednim procedurom oceny.
(32)  Importerzy powinni zapewniać zgodność wprowadzanych na rynek Unii produktów z państw trzecich z określonymi w niniejszej dyrektywie wymogami dostępności, udzielając właściwemu organowi nadzoru rynku wszelkich informacji niezbędnych do przeprowadzenia odpowiednich procedur oceny tych produktów.
Poprawka 40
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 36
(36)  Ze względu na zasadę proporcjonalności wymogi dostępności powinny mieć zastosowanie jedynie o tyle, o ile nie stanowią nieproporcjonalnego obciążenia dla danego przedsiębiorcy i nie wymagają zmian w produktach i usługach, które zgodnie z określonymi kryteriami zasadniczo zmieniłyby ich charakter.
(36)  Ze względu na zasadę proporcjonalności wymogi dostępności nie powinny stanowić nieproporcjonalnego obciążenia dla danego przedsiębiorcy ani wymagać zmian w produktach i usługach, które zgodnie z określonymi kryteriami zasadniczo zmieniłyby ich charakter. Muszą jednak istnieć mechanizmy kontroli w celu weryfikacji uprawnienia do korzystania z wyjątków od stosowania wymogów dostępności.
Poprawka 41
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 36 a (nowy)
(36a)   Oceniając, czy zapewnienie zgodności z wymogami dostępności stanowi nieproporcjonalne obciążenie dla podmiotów gospodarczych, należy uwzględnić wielkość, zasoby i charakter tych podmiotów oraz ich szacowane koszty i korzyści zapewnienia zgodności w stosunku do szacowanych korzyści dla osób niepełnosprawnych. W tej analizie kosztów i korzyści należy wziąć pod uwagę między innymi częstotliwość i czas korzystania z konkretnego produktu lub konkretnej usługi, łącznie z szacowaną liczbą osób niepełnosprawnych korzystających z konkretnego produktu lub konkretnej usługi, okresem trwałości infrastruktury i produktów wykorzystywanych do świadczenia usługi oraz dostępnością bezpłatnych alternatyw, w tym zapewnianych przez dostawców usług transportu pasażerskiego. Jeżeli ocena, czy spełnione są wymogi dostępności, stanowi to nieproporcjonalne obciążenie, należy uwzględnić wyłącznie uzasadnione powody. Braku priorytetu, czasu czy wiedzy nie powinno uznawać się za uzasadniony powód.
Poprawka 42
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 39
(39)  W celu ułatwienia oceny zgodności z mającymi zastosowanie wymogami należy przewidzieć domniemanie zgodności produktów i usług zgodnych z dobrowolnymi normami zharmonizowanymi przyjmowanymi zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1025/201239, w celu określenia szczegółowych specyfikacji technicznych związanych z tymi wymogami. Komisja opublikowała już szereg wniosków o normalizację skierowanych do europejskich organizacji normalizacyjnych w dziedzinie dostępności, które powinny być istotne dla przygotowania zharmonizowanych norm.
(39)  W celu ułatwienia oceny zgodności z mającymi zastosowanie wymogami dostępności należy przewidzieć domniemanie zgodności produktów i usług zgodnych z dobrowolnymi normami zharmonizowanymi przyjmowanymi zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1025/201239, w celu określenia szczegółowych specyfikacji technicznych związanych z tymi wymogami. Komisja opublikowała już szereg wniosków o normalizację skierowanych do europejskich organizacji normalizacyjnych w dziedzinie dostępności, które powinny być istotne dla przygotowania zharmonizowanych norm.
__________________
__________________
39 Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1025/2012 z dnia 25 października 2012 r. w sprawie normalizacji europejskiej, zmieniające dyrektywy Rady 89/686/EWG i 93/15/EWG oraz dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 94/9/WE, 94/25/WE, 95/16/WE, 97/23/WE, 98/34/WE, 2004/22/WE, 2007/23/WE, 2009/23/WE i 2009/105/WE oraz uchylające decyzję Rady 87/95/EWG i decyzję Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1673/2006/WE (Dz.U. L 316 z 14.11.2012, s. 12).
39 Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1025/2012 z dnia 25 października 2012 r. w sprawie normalizacji europejskiej, zmieniające dyrektywy Rady 89/686/EWG i 93/15/EWG oraz dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 94/9/WE, 94/25/WE, 95/16/WE, 97/23/WE, 98/34/WE, 2004/22/WE, 2007/23/WE, 2009/23/WE i 2009/105/WE oraz uchylające decyzję Rady 87/95/EWG i decyzję Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1673/2006/WE (Dz.U. L 316 z 14.11.2012, s. 12).
Poprawka 43
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 39 a (nowy)
(39a)  Rozporządzenie (UE) nr 1025/2012 określa procedurę formalnych zastrzeżeń do norm zharmonizowanych uznanych za niespełniające wymogów niniejszej dyrektywy.
Poprawka 44
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 40
(40)  W przypadku braku zharmonizowanych norm lub gdy jest to konieczne dla celów harmonizacji rynku Komisja powinna mieć możliwość przyjmowania aktów wykonawczych ustanawiających wspólne specyfikacje techniczne dotyczące zawartych w niniejszej dyrektywie wymogów dostępności.
(40)  Normy europejskie powinny być zgodne z zasadami rynku, uwzględniać interes publiczny, jak również cele strategiczne jasno określone we wniosku Komisji skierowanym do jednej lub kilku europejskich organizacji normalizacyjnych o przygotowanie zharmonizowanych norm, a ponadto podstawą tych norm powinien być konsensus. W związku z tym specyfikacje techniczne powinny być stosowane tylko w ostateczności. Komisja powinna mieć możliwość przyjmowania specyfikacji technicznych, na przykład jeżeli proces normalizacji jest zablokowany z powodu braku konsensusu pomiędzy zainteresowanymi stronami, co powoduje nieuzasadnione opóźnienia w ustalaniu wymogu, takiego jak interoperacyjność, którego nie można wdrożyć bez przyjęcia odpowiedniej normy. Komisja powinna przewidzieć wystarczająco dużo czasu między przyjęciem wniosku skierowanego do jednej lub kilku europejskich organizacji normalizacyjnych o opracowanie zharmonizowanych norm a przyjęciem specyfikacji technicznej związanej z tym samym wymogiem dostępności. Komisja nie powinna mieć możliwości przyjęcia specyfikacji technicznej, jeżeli uprzednio nie podjęła próby włączenia wymogów dostępności do europejskiego systemu normalizacji. Komisja nie powinna wykorzystywać procedury przyjmowania specyfikacji technicznych do obchodzenia europejskiego systemu normalizacji.
Poprawka 45
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 40 a (nowy)
(40a)  W celu ustanowienia zharmonizowanych norm i specyfikacji technicznych spełniających określone w niniejszej dyrektywie wymogi dostępności dla produktów i usług w jak najefektywniejszy sposób Komisja powinna, w miarę możliwości, zaangażować w proces decyzyjny europejskie organizacje patronackie reprezentujące osoby niepełnosprawne i wszystkie pozostałe odpowiednie zainteresowane strony.
Poprawka 46
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 42 a (nowy)
(42a)  Nadzorując rynek produktów, organy nadzoru rynku powinny dokonać przeglądu oceny we współpracy z osobami niepełnosprawnymi oraz organizacjami reprezentującymi te osoby i ich interesy.
Poprawka 47
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 44
(44)  Oznakowanie CE, symbolizujące zgodność produktu z zawartymi w niniejszej dyrektywie wymogami dostępności, jest widoczną konsekwencją całego procesu obejmującego ocenę zgodności w szerokim znaczeniu. Niniejsza dyrektywa powinna być zgodna z ogólnymi zasadami regulującymi oznakowanie CE, określonymi w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 765/200840 ustanawiającym wymagania w zakresie akredytacji i nadzoru rynku odnoszące się do warunków wprowadzania produktów do obrotu.
(44)  Niniejsza dyrektywa powinna być zgodna z ogólnymi zasadami określonymi w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 765/200840 ustanawiającym wymagania w zakresie akredytacji i nadzoru rynku odnoszące się do warunków wprowadzania produktów do obrotu. Oprócz deklaracji zgodności producent powinien poinformować konsumentów o dostępności produktów w racjonalny pod względem kosztów sposób, umieszczając na opakowaniu odnośny komunikat.
__________________
__________________
40 Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 765/2008 z dnia 9 lipca 2008 r. ustanawiające wymagania w zakresie akredytacji i nadzoru rynku odnoszące się do warunków wprowadzania produktów do obrotu i uchylające rozporządzenie (EWG) nr 339/93 (Dz.U. L 218 z 13.8.2008, s. 30).
40 Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 765/2008 z dnia 9 lipca 2008 r. ustanawiające wymagania w zakresie akredytacji i nadzoru rynku odnoszące się do warunków wprowadzania produktów do obrotu i uchylające rozporządzenie (EWG) nr 339/93 (Dz.U. L 218 z 13.8.2008, s. 30).
Poprawka 48
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 45
(45)  Zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 765/2008 , przez umieszczenie na produkcie oznakowania CE producent deklaruje zgodność danego produktu ze wszystkimi obowiązującymi wymaganiami, przyjmując tym samym na siebie pełną odpowiedzialność za tę zgodność.
(45)  Niezgodność produktu z wymogami dostępności określonymi w art. 3 nie powinna sama w sobie stanowić poważnego zagrożenia w rozumieniu art. 20 rozporządzenia (WE) nr 765/2008.
Poprawka 49
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 48
(48)  Oczekuje się, że państwa członkowskie dopilnują, aby organy nadzoru rynku sprawdzały zgodność podmiotów gospodarczych z kryteriami, o których mowa w art. 12 ust. 3, zgodnie z rozdziałem V.
(48)  Oczekuje się, że państwa członkowskie dopilnują, aby organy nadzoru rynku sprawdzały zgodność podmiotów gospodarczych z kryteriami, o których mowa w art. 12 ust. 3, zgodnie z rozdziałem V, oraz aby przeprowadzały regularne konsultacje z organizacjami reprezentującymi osoby niepełnosprawne.
Poprawka 50
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 48 a (nowy)
(48a)  Krajowe bazy danych zawierające wszystkie istotne informacje na temat stopnia dostępności produktów i usług wymienionych w niniejszej dyrektywie umożliwiłyby lepsze włączenie osób niepełnosprawnych oraz ich organizacji w nadzór rynku.
Poprawka 51
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 49
(49)  Oczekuje się, że państwa członkowskie dopilnują, by właściwe organy wskazane w art. 22 powiadamiały Komisję o stosowaniu wyjątków, o których mowa w art. 22 ust. 1, a także dołączały ocenę, o której mowa w ust. (2), zgodnie z rozdziałem VI.
(49)   Państwa członkowskie powinny dopilnować, by właściwe organy powiadamiały Komisję o stosowaniu wyjątków określonych w art. 22. Wstępna ocena dokonywana przez dane właściwe organy powinna być przedkładana Komisji na jej żądanie. Oceniając, czy zapewnienie zgodności z wymogami dostępności stanowi nieproporcjonalne obciążenie dla właściwych organów, należy uwzględnić wielkość, zasoby i charakter tych organów oraz szacowane koszty i korzyści zapewnienia zgodności w stosunku do szacowanych korzyści dla osób niepełnosprawnych. W tej analizie kosztów i korzyści należy wziąć pod uwagę między innymi częstotliwość i czas korzystania z konkretnego produktu lub konkretnej usługi, łącznie z szacowaną liczbą osób niepełnosprawnych korzystających z konkretnego produktu lub konkretnej usługi, okresem trwałości infrastruktury i produktów wykorzystywanych do świadczenia usługi oraz dostępnością bezpłatnych alternatyw, w tym zapewnianych przez dostawców usług transportu pasażerskiego. Oceniając, czy zapewnienie zgodności z wymogami dostępności stanowi nieproporcjonalne obciążenie, należy uwzględnić wyłącznie uzasadnione powody. Braku priorytetu, czasu czy wiedzy nie powinno uznawać się za uzasadniony powód.
Poprawka 52
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 50
(50)  Należy ustanowić procedurę gwarancji, która powinna być stosowana wyłącznie w przypadku braku zgody między państwami członkowskimi co do środków wprowadzanych przez jedno z nich, w ramach której zainteresowane strony będą informowane o środkach, które mają zostać wprowadzone w odniesieniu do dostępności produktów niespełniających wymogów niniejszej dyrektywy. Powinna ona umożliwiać organom nadzoru rynku podejmowanie w odniesieniu do takich produktów – we współpracy z zainteresowanymi podmiotami gospodarczymi – działań na wcześniejszym etapie.
(50)  Należy ustanowić procedurę gwarancji stosowaną wyłącznie w przypadku braku zgody między państwami członkowskimi co do środków wprowadzanych przez jedno z nich. W ramach tej procedury zainteresowane strony będą informowane o środkach, które mają zostać wprowadzone w odniesieniu do dostępności produktów niespełniających wymogów niniejszej dyrektywy. Powinna ona umożliwiać organom nadzoru rynku podejmowanie w odniesieniu do takich produktów – we współpracy z organizacjami reprezentującymi osoby niepełnosprawne, jak również z zainteresowanymi podmiotami gospodarczymi – działań na wcześniejszym etapie.
Poprawka 53
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 51 a (nowy)
(51a)  Aby zapewnić odpowiednie stosowanie zasady proporcjonalności w odniesieniu do obowiązków dotyczących identyfikacji podmiotów gospodarczych oraz kryteriów, które należy wykorzystać podczas oceny, czy zgodność z obowiązkiem wynikającym z niniejszej dyrektywy stanowiłaby nieproporcjonalne obciążenie, należy przekazać Komisji uprawnienia do przyjmowania zgodnie z art. 290 TFUE aktów w celu określenia okresu, w którym podmioty gospodarcze muszą mieć możliwość zidentyfikowania każdego podmiotu gospodarczego, który dostarczył im produkt lub któremu one dostarczyły produkt, a także w celu doprecyzowania kryteriów, które należy wziąć pod uwagę w odniesieniu do wszystkich produktów i usług objętych niniejszą dyrektywą podczas oceny, czy obciążenie należy uznać za nieproporcjonalne, bez zmiany tych kryteriów. Okres ten należy określić proporcjonalnie do długości cyklu życia produktu. Szczególnie ważne jest, aby w czasie prac przygotowawczych Komisja organizowała stosowne konsultacje, w tym na poziomie ekspertów, oraz aby konsultacje te były prowadzone zgodnie z zasadami określonymi w Porozumieniu międzyinstytucjonalnym z dnia 13 kwietnia 2016 r. w sprawie lepszego stanowienia prawa1a. W szczególności, aby zapewnić udział na równych zasadach Parlamentu Europejskiego i Rady w przygotowaniu aktów delegowanych, instytucje te otrzymują wszelkie dokumenty w tym samym czasie co eksperci państw członkowskich, a eksperci tych instytucji mogą systematycznie brać udział w posiedzeniach grup eksperckich Komisji zajmujących się przygotowaniem aktów delegowanych.
__________________
1a Dz.U. L 123 z 12.5.2016, s. 1.
Poprawka 54
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 51 b (nowy)
(51b)  Państwa członkowskie powinny przewidzieć właściwe i skuteczne środki służące zapewnieniu zgodności z niniejszą dyrektywą i w związku z tym ustanowić odpowiednie mechanizmy kontroli, takie jak kontrola a posteriori organów nadzoru rynku, w celu sprawdzenia, czy wyjątek od stosowania wymogów dostępności jest uzasadniony. Podczas rozpatrywania skarg dotyczących dostępności państwa członkowskie powinny przestrzegać ogólnej zasady dobrej administracji, a w szczególności obowiązku dopilnowania przez urzędników, by decyzja w każdej sprawie zapadała w rozsądnym terminie.
Poprawka 55
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 52 a (nowy)
(52a)  Państwa członkowskie powinny zapewnić dostępność skutecznych i szybkich środków odwoławczych od decyzji instytucji zamawiających i podmiotów zamawiających w kwestii ustalenia, czy dane zamówienie podlega zakresowi stosowania dyrektyw 2014/24/UE i 2014/25/UE. Biorąc pod uwagę istniejące ramy prawne dotyczące środków odwoławczych w obszarach objętych zakresem stosowania dyrektyw 2014/24/UE i 2014/25/UE, obszary te powinny zostać wyłączone ze stosowania przepisów niniejszej dyrektywy w zakresie egzekwowania przepisów i sankcji. Wyłączenie takie pozostaje bez uszczerbku dla wynikających z traktatów obowiązków podejmowania przez państwa członkowskie wszelkich środków niezbędnych do zagwarantowania stosowania i skuteczności prawa Unii.
Poprawka 56
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 53 a (nowy)
(53a)  Wymogi dostępności na mocy niniejszej dyrektywy powinny mieć zastosowanie do produktów wprowadzanych do obrotu w Unii po dacie rozpoczęcia obowiązywania krajowych środków transponujących niniejszą dyrektywę do prawa krajowego, w tym również produktów używanych i z drugiej ręki importowanych z państw trzecich i wprowadzonych do obrotu w Unii po tej dacie.
Poprawka 57
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 53 b (nowy)
(53b)  Zamówienia publiczne na dostawy, roboty budowlane lub usługi objęte dyrektywą 2014/24/UE lub dyrektywą 2014/25/UE, udzielone przed datą rozpoczęcia stosowania niniejszej dyrektywy, powinny być jednak nadal realizowane zgodnie z ewentualnymi wymogami dostępności określonymi w tych zamówieniach publicznych.
Poprawka 58
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 53 c (nowy)
(53c)  W celu zapewnienia usługodawcom wystarczająco dużo czasu na dostosowanie się do wymogów określonych w niniejszej dyrektywie niezbędne jest przyjęcie okresu przejściowego, w którym produkty wykorzystywane do świadczenia usług nie będą musiały spełniać wymogów dostępności określonych w niniejszej dyrektywie. Biorąc pod uwagę koszt i długi cykl życia bankomatów, automatów do sprzedaży biletów i urządzeń do odprawy samoobsługowej, należy przewidzieć możliwość dalszego wykorzystywania takich urządzeń do świadczenia usług do końca okresu ich ekonomicznej użyteczności.
Poprawka 59
Wniosek dotyczący dyrektywy
Motyw 54 a (nowy)
(54a)  Wprowadzanie aplikacji dostarczających informacji w oparciu o usługi danych przestrzennych przyczynia się do samodzielnego i bezpiecznego przemieszczania się osób niepełnosprawnych. Dane przestrzenne wykorzystywane w takich aplikacjach powinny umożliwiać dostarczanie informacji dostosowanych do specyficznych potrzeb osób niepełnosprawnych.
Poprawka 60
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł -1 (nowy)
Artykuł -1
Przedmiot
Celem niniejszej dyrektywy jest usunięcie wynikających z różnych wymogów dostępności barier dla swobodnego przepływu produktów i usług objętych zakresem stosowania niniejszej dyrektywy oraz zapobieganie powstawaniu takich barier w państwach członkowskich. Jej celem jest też przyczynienie się do właściwego funkcjonowania rynku wewnętrznego dzięki zbliżeniu przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych państw członkowskich w odniesieniu do wymogów dostępności dla pewnych produktów i usług.
Poprawka 61
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 1 – ustęp 1 – wprowadzenie
1.  Rozdziały I, II–V i VII mają zastosowanie do następujących produktów:
1.  Rozdziały I, II–V i VII mają zastosowanie do następujących produktów wprowadzanych do obrotu w Unii po dniu... [data rozpoczęcia stosowania niniejszej dyrektywy]:
Poprawka 62
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 1 – ustęp 1 – litera a
a)  sprzęt komputerowy o ogólnym przeznaczeniu i systemy operacyjne;
a)  sprzęt komputerowy o ogólnym przeznaczeniu i jego wbudowane systemy operacyjne przeznaczone do użytku konsumentów;
Poprawka 63
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 1 – ustęp 1 – litera b – podpunkt iii a (nowy)
(iiia)  terminale płatnicze;
Poprawka 64
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 1 – ustęp 1 – litera c
c)  związane z usługami telefonicznymi urządzenia końcowe do obsługi konsumentów z zaawansowanymi zdolnościami obliczeniowymi;
c)  związane z usługami telefonicznymi urządzenia końcowe do obsługi konsumentów;
Poprawka 65
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 1 – ustęp 1 – litera d
d)  związane z audiowizualnymi usługami medialnymi urządzenia końcowe z zaawansowanymi zdolnościami obliczeniowymi przeznaczone do obsługi konsumentów;
d)  związane z audiowizualnymi usługami medialnymi urządzenia końcowe przeznaczone do obsługi konsumentów;
Poprawka 66
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 1 – ustęp 1 – litera d a (nowa)
da)  czytniki e-książek.
Poprawka 67
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 1 – ustęp 2 – wprowadzenie
2.  Rozdziały I, II–V i VII mają zastosowanie do następujących usług:
2.  Bez uszczerbku dla postanowień art. 27 rozdziały I, II–V i VII mają zastosowanie do następujących usług świadczonych po dniu...[data rozpoczęcia stosowania niniejszej dyrektywy]:
Poprawka 68
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 1 – ustęp 2 – litera -a (nowa)
-a)  systemy operacyjne, jeżeli nie są wbudowane w sprzęt komputerowy oraz są dostarczane konsumentom jako wartości niematerialne i prawne;
Poprawka 69
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 1 – ustęp 2 – litera a
a)  usługi telefoniczne i związane z nimi urządzenia końcowe z zaawansowanymi zdolnościami obliczeniowymi przeznaczone do obsługi konsumentów;
a)  usługi telefoniczne i związane z nimi urządzenia końcowe przeznaczone do obsługi konsumentów;
Poprawka 70
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 1 – ustęp 2 – litera b
b)  audiowizualne usługi medialne i związane z nimi urządzenia końcowe z zaawansowanymi zdolnościami obliczeniowymi przeznaczone do obsługi konsumentów;
b)  audiowizualne usługi medialne świadczone za pomocą stron internetowych i urządzeń mobilnych;
Poprawki 235, 236, 237, 238, 239 i 253
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 1 – ustęp 2 – litera c
c)  usługi transportu pasażerskiego – lotniczego, autobusowego, kolejowego, wodnego;
c)  pasażerski transport lotniczy, autobusowy, kolejowy i wodny, usługi w zakresie mobilności i powiązane usługi połączeń intermodalnych, w tym miejska komunikacja zbiorowa, np. metro, kolej, tramwaje, trolejbusy i autobusy, jeżeli chodzi o:
(i)  terminale samoobsługowe znajdujące się na terytorium Unii, w tym automaty do sprzedaży biletów, terminale płatnicze i urządzenia do odprawy samoobsługowej;
(ii)   strony internetowe, usługi oparte na urządzeniach mobilnych, inteligentne systemy biletowe i przekaz informacji w czasie rzeczywistym;
(iii)   pojazdy, odnośną infrastrukturę i środowisko zbudowane, w tym wejścia bez stopni na wszystkich stacjach publicznych;
(iv)   państwa członkowskie dopilnowują, by na ich terytorium floty taksówek i wypożyczanych samochodów obejmowały odpowiedni odsetek specjalnie dostosowanych pojazdów.
Poprawka 71
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 1 – ustęp 2 – litera d
d)  usługi bankowe;
d)  usługi bankowe dla konsumentów;
Poprawka 72
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 1 – ustęp 2 – litera e
e)  e-książki;
e)  e-książki i związane z nimi urządzenia wykorzystywane do świadczenia tych usług przez usługodawcę oraz dostęp do nich;
Poprawka 240
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 1 – ustęp 1 – litera f a (nowa)
fa)   usługi turystyczne, w tym świadczenie usług noclegowych i gastronomicznych.
Poprawka 73
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 1 – ustęp 3 – litera a
a)  zamówień publicznych i koncesji, które objęte są dyrektywą 2014/23/UE42, dyrektywą 2014/24/UE i dyrektywą 2014/25/UE;
a)  zamówień publicznych i koncesji, które objęte są dyrektywą 2014/23/UE, dyrektywą 2014/24/UE i dyrektywą 2014/25/UE, przygotowanych lub udzielonych po dniu... [data rozpoczęcia stosowania niniejszej dyrektywy];
__________________
42 Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/23/UE z dnia 26 lutego 2014 r. w sprawie udzielania koncesji (Dz.U. L 94 z 28.3.2014, s. 1).
Poprawka 74
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 1 – ustęp 3 – litera b
b)  przygotowania i realizacji programów zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013 ustanawiającym wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego i rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego43 i Rady (UE) nr 1304/201344;
b)  przygotowania i realizacji programów zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/201343 i rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1304/201344, przyjętych lub wdrożonych po dniu... [data rozpoczęcia stosowania niniejszej dyrektywy];
__________________
__________________
43 Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiające wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiające przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006 (Dz.U. L 347 z 20.12.2013, s. 320).
43 Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiające wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiające przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006 (Dz.U. L 347 z 20.12.2013, s. 320).
44 Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1304/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie Europejskiego Funduszu Społecznego i uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1081/2006
44 Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1304/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie Europejskiego Funduszu Społecznego i uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1081/2006 (Dz.U. L 347 z 20.12.2013, s. 470).
Poprawka 75
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 1 – ustęp 3 – litera c
c)  procedur przetargów na usługi w zakresie publicznego pasażerskiego transportu kolejowego i drogowego, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1370/2007 Parlamentu Europejskiego i Rady45. 45
c)  zamówień publicznych, które po dniu... [data rozpoczęcia stosowania niniejszej dyrektywy] są udzielane w ramach procedur przetargowych lub bezpośrednio na usługi w zakresie publicznego pasażerskiego transportu kolejowego i drogowego, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1370/2007 Parlamentu Europejskiego i Rady45.
__________________
__________________
45 Rozporządzenie (WE) nr 1370/2007 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 października 2007 r. dotyczące usług publicznych w zakresie kolejowego i drogowego transportu pasażerskiego oraz uchylające rozporządzenia Rady (EWG) nr 1191/69 i (EWG) nr 1107/70 (Dz.U. L 315 z 3.12.2007, s. 1).
45 Rozporządzenie (WE) nr 1370/2007 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 października 2007 r. dotyczące usług publicznych w zakresie kolejowego i drogowego transportu pasażerskiego oraz uchylające rozporządzenia Rady (EWG) nr 1191/69 i (EWG) nr 1107/70 (Dz.U. L 315 z 3.12.2007, s. 1).
Poprawka 76
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 1 – ustęp 3 – litera d
d)  infrastruktury transportu zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1315/201346.
d)  infrastruktury transportu zgodnie z rozporządzeniami (UE) nr 1315/2013, zaprojektowanej lub zbudowanej po dniu... [data rozpoczęcia stosowania niniejszej dyrektywy].
__________________
46 Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1315/2013 z dnia 11 grudnia 2013 r. w sprawie unijnych wytycznych dotyczących rozwoju transeuropejskiej sieci transportowej (Dz.U. L 348 z 20.12.2013, s. 1).
Poprawka 79
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 1 – ustęp 3 a (nowy)
3a.  Niniejsza dyrektywa nie ma zastosowania do następujących treści stron internetowych i aplikacji na urządzenia mobilne:
a)  formatów plików dokumentów biurowych opublikowanych przed dniem... [data rozpoczęcia stosowania niniejszej dyrektywy];
b)  map internetowych i internetowych usług mapowania, jeżeli w przypadku map przeznaczonych do zastosowań nawigacyjnych podstawowe informacje są dostarczane w dostępny sposób w formie cyfrowej;
c)  treści pochodzących od stron trzecich, które nie są finansowane przez zainteresowany podmiot gospodarczy ani przez zainteresowany właściwy organ, nie są przez nich tworzone ani nie znajdują się pod ich kontrolą;
d)  treści stron internetowych i aplikacji na urządzenia mobilne uznawanych za zarchiwizowane, co oznacza, że zawierają one wyłącznie treści, które nie były aktualizowane ani przeredagowane po dniu... [data rozpoczęcia stosowania niniejszej dyrektywy].
Poprawka 80
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 1 a (nowy)
Artykuł 1a
Wyłączenie mikroprzedsiębiorstw
Niniejsza dyrektywa nie ma zastosowania do mikroprzedsiębiorstw zajmujących się produkcją, przywozem lub dystrybucją produktów i usług objętych zakresem jej stosowania.
Poprawka 81
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 2 – akapit 1 – punkt 1
1)  „dostępne produkty i usługi” oznaczają produkty i usługi, które są dostrzegalne, funkcjonalne i zrozumiałe dla osób z ograniczeniami funkcjonalnymi, w tym dla osób niepełnosprawnych, na równych zasadach z innymi osobami;
1)  „dostępne produkty i usługi” oznaczają produkty i usługi, które mogą być dostrzegane, obsługiwane i rozumiane przez osoby niepełnosprawne oraz które są dostatecznie solidne, aby osoby te mogły ich używać;
Poprawka 82
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 2 – akapit 1 – punkt 2
2)  „projektowanie uniwersalne”, znane także pod nazwą „projektowanie dla wszystkich”, oznacza projektowanie produktów, środowisk, programów i usług, z których wszystkie osoby będą mogły korzystać w jak największym stopniu i bez potrzeby dostosowywania lub specjalistycznego projektowania; pojęcie „projektowanie uniwersalne” nie wyklucza urządzeń wspomagających przeznaczonych dla konkretnych grup osób z ograniczeniami funkcjonalnymi, w tym osób niepełnosprawnych, tam gdzie urządzenia takie są potrzebne;
skreśla się
Poprawka 83
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 2 – akapit 1 – punkt 5 a (nowy)
5a)  „usługa” oznacza usługę w rozumieniu art. 4 pkt 1 dyrektywy 2006/123/WE Parlamentu Europejskiego i Rady1a;
____________________
1a Dyrektywa 2006/123/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 12 grudnia 2006 r. dotycząca usług na rynku wewnętrznym (Dz.U. L 376 z 27.12.2006, s. 36).
Poprawka 84
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 2 – akapit 1 – punkt 5 b (nowy)
5b)  „usługodawca” oznacza dowolną osobę fizyczną lub prawną, która oferuje lub świadczy usługę skierowaną na rynek unijny;
Poprawka 85
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 2 – akapit 1 – punkt 16 a (nowy)
16a)  „MŚP” oznacza małe lub średnie przedsiębiorstwo w rozumieniu zalecenia Komisji 2003/361/WE1a;
____________________
1aZalecenie Komisji 2003/361/WE z dnia 6 maja 2003 r. w sprawie definicji mikroprzedsiębiorstw oraz małych i średnich przedsiębiorstw (Dz.U. L 124 z 20.5.2003, s. 36).
Poprawka 86
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 2 – akapit 1 – punkt 19
19)  „wycofanie od użytkowników” oznacza dowolny środek mający na celu doprowadzenie do zwrotu produktu, który już został udostępniony końcowemu użytkownikowi.
skreśla się
Poprawka 87
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 2 – akapit 1 – punkt 20 a (nowy)
20a)  „usługi bankowe dla konsumentów” oznaczają usługi umożliwiające konsumentom otwieranie i korzystanie z podstawowych rachunków płatniczych w Unii w rozumieniu dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/92/UE1a;
____________________
1a Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/92/UE z dnia 23 lipca 2014 r. w sprawie porównywalności opłat związanych z rachunkami płatniczymi, przenoszenia rachunku płatniczego oraz dostępu do podstawowego rachunku płatniczego (Dz.U. L 257 z 28.8.2014, s. 214).
Poprawka 88
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 2 – akapit 1 – punkt 21
21)  „handel elektroniczny” oznacza internetową sprzedaż produktów i usług.
21)  „handel elektroniczny” oznacza internetową sprzedaż produktów i usług między przedsiębiorcami i konsumentami objętą zakresem stosowania dyrektywy 2000/31/WE Parlamentu Europejskiego i Rady1a;
____________________
1a Dyrektywa 2000/31/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 8 czerwca 2000 r. w sprawie niektórych aspektów prawnych usług społeczeństwa informacyjnego, w szczególności handlu elektronicznego w ramach rynku wewnętrznego (dyrektywa o handlu elektronicznym) (Dz.U. L 178 z 17.7.2000, s. 1).
Poprawka 89
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 2 – akapit 1 – punkt 21 a (nowy)
21a)  „usługi lotniczego transportu pasażerskiego” oznaczają usługi świadczone przez przewoźników lotniczych, organizatorów wycieczek i organy zarządzające portami lotniczymi w rozumieniu art. 2 lit. b) do f) rozporządzenia (WE) nr 1107/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady1a;
____________________
1a Rozporządzenie (WE) nr 1107/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 5 lipca 2006 r. w sprawie praw osób niepełnosprawnych oraz osób o ograniczonej sprawności ruchowej podróżujących drogą lotniczą (Dz.U. L 204 z 26.7.2006, s. 1).
Poprawka 90
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 2 – akapit 1 – punkt 21 b (nowy)
21b)  „usługi autobusowego transportu pasażerskiego” oznaczają usługi, o których mowa w art. 2 ust. 1 i 2 rozporządzenia (UE) nr 181/2011;
Poprawka 91
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 2 – akapit 1 – punkt 21 c (nowy)
21c)  „usługi kolejowego transportu pasażerskiego” oznaczają wszystkie kolejowe usługi pasażerskie, o których mowa w art. 2 ust. 1 i 2 rozporządzenia (WE) nr 1371/2007;
Poprawka 92
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 2 – akapit 1 – punkt 21 d (nowy)
21d)  „usługi wodnego transportu pasażerskiego” oznaczają usługi przewozu pasażerskiego, o których mowa w art. 2 ust. 1 rozporządzenia (UE) nr 1177/2010;
Poprawka 337
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 2 – ustęp 1 – punkt 21 e (nowy)
21e)  „technologia wspomagająca” oznacza dowolny element, część wyposażenia lub system produktów wykorzystywany w celu zwiększenia, utrzymania lub poprawy możliwości funkcjonalnych osób z ograniczeniami funkcjonalnymi, w tym osób niepełnosprawnych;
Poprawka 93
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 3 – ustęp 3
3.  Następujące terminale samoobsługowe: bankomaty, automaty do sprzedaży biletów i urządzenia do odprawy samoobsługowej muszą spełniać wymogi określone w sekcji II załącznika I.
3.  Następujące terminale samoobsługowe: bankomaty, automaty do sprzedaży biletów, urządzenia do odprawy samoobsługowej i terminale płatnicze muszą spełniać wymogi określone w sekcji II załącznika I.
Poprawka 94
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 3 – ustęp 4
4.  Usługi telefoniczne, w tym usługi ratownictwa i związane z nimi urządzenia końcowe z zaawansowanymi zdolnościami obliczeniowymi przeznaczone do obsługi konsumentów muszą spełniać wymogi określone w sekcji III załącznika I.
4.  Usługi telefoniczne, w tym usługi ratownictwa i związane z nimi urządzenia końcowe przeznaczone do obsługi konsumentów muszą spełniać wymogi określone w sekcji III załącznika I.
Poprawka 95
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 3 – ustęp 5
5.  Audiowizualne usługi medialne i związane z nimi urządzenia końcowe z zaawansowanymi zdolnościami obliczeniowymi przeznaczone do obsługi konsumentów muszą spełniać wymogi określone w sekcji IV załącznika I.
5.  Audiowizualne usługi medialne świadczone za pomocą stron internetowych oraz urządzeń mobilnych i związane z nimi urządzenia końcowe przeznaczone do obsługi konsumentów muszą spełniać wymogi określone w sekcji IV załącznika I.
Poprawka 244
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 3 – ustęp 6
6.  Usługi transportu pasażerskiego: lotniczego, autobusowego, kolejowego i wodnego, strony internetowe, usługi oparte na urządzeniach mobilnych, działające w czasie rzeczywistym inteligentne systemy biletowe oraz samoobsługowe terminale informacyjne, automaty do sprzedaży biletów i urządzenia do odprawy samoobsługowej, wykorzystywane w usługach transportu pasażerskiego, muszą spełniać wymogi określone w sekcji V załącznika I.
6.  Usługi transportu pasażerskiego: lotniczego, autobusowego, autokarowego, kolejowego, wodnego i intermodalnego, w tym usługi związane z miejską komunikacją zbiorową, mobilnością i środowiskiem zbudowanym, strony internetowe, usługi oparte na urządzeniach mobilnych, działające w czasie rzeczywistym inteligentne systemy biletowe oraz samoobsługowe terminale informacyjne, jak terminale płatnicze, urządzenia do odprawy samoobsługowej, wykorzystywane do świadczenia usług transportu pasażerskiego, usług związanych z turystyką, między innymi, usług noclegowych i gastronomicznych, muszą spełniać wymogi określone w sekcji V załącznika I, tylko jeżeli wymogi te nie zostały już uwzględnione w następujących szczegółowych przepisach: rozporządzeniu (WE) nr 1371/2007, rozporządzeniu (UE) nr 1300/2014 i rozporządzeniu (UE) nr 454/2011 – odnośnie do transportu kolejowego; rozporządzeniu (UE) nr 181/2011 – odnośnie do transportu autobusowego i autokarowego; rozporządzeniu (UE) nr 1177/2010 – odnośnie do transportu morskiego i transportu wodnego śródlądowego oraz rozporządzeniu (WE) nr 1107/2006 odnośnie do transportu lotniczego.
Poprawka 97
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 3 – ustęp 7
7.  Usługi bankowe, strony internetowe, usługi bankowe oparte na urządzeniach mobilnych, terminale samoobsługowe, w tym bankomaty wykorzystywane do świadczenia usług bankowych, muszą spełniać wymogi określone w sekcji VI załącznika I.
7.  Usługi bankowe dla konsumentów, strony internetowe, usługi bankowe oparte na urządzeniach mobilnych, terminale samoobsługowe, w tym terminale płatnicze i bankomaty wykorzystywane do świadczenia tych usług bankowych, muszą spełniać wymogi określone w sekcji VI załącznika I.
Poprawka 98
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 3 – ustęp 8
8.  Książki elektroniczne muszą spełniać wymogi określone w sekcji VII załącznika I.
8.  Książki elektroniczne i powiązane urządzenia muszą spełniać wymogi określone w sekcji VII załącznika I.
Poprawka 224
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 3 – ustęp 10
10.  Ze względu na warunki krajowe państwa członkowskie mogą zdecydować, że środowisko zbudowane wykorzystywane przez klientów korzystających z usług transportu pasażerskiego, w tym środowisko wykorzystywane przez dostawców usług i operatorów infrastruktury, jak również środowisko zbudowane wykorzystywane przez klientów korzystających z usług bankowych, z centrów obsługi klienta i sklepów operatorów telefonii, muszą spełniać wymogi dostępności określone w sekcji X załącznika I, co ma na celu maksymalizację korzystania z nich przez osoby z ograniczeniami funkcjonalnymi, w tym osoby niepełnosprawne.
10.  Ze względu na warunki krajowe państwa członkowskie dopilnowują, by środowisko zbudowane wykorzystywane przez klientów korzystających z usług transportu pasażerskiego, w tym środowisko wykorzystywane przez dostawców usług i operatorów infrastruktury, jak również środowisko zbudowane wykorzystywane przez klientów korzystających z usług bankowości konsumenckiej, z centrów obsługi klienta i sklepów operatorów telefonii, spełniało wymogi dostępności określone w sekcji X załącznika I w odniesieniu do budowy nowej infrastruktury lub istotnych remontów istniejącej infrastruktury, co ma na celu maksymalizację korzystania z nich przez osoby niepełnosprawne. Pozostaje to bez uszczerbku dla aktów prawnych Unii i przepisów krajowych dotyczących ochrony narodowych dóbr kultury o wartości artystycznej, historycznej i archeologicznej.
Poprawka 100
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 4 – akapit 1
Państwa członkowskie nie utrudniają na swoim terytorium z powodów związanych z wymogami dostępności udostępniania na rynku produktów i usług, które spełniają wymogi niniejszej dyrektywy.
Państwa członkowskie nie utrudniają z powodów związanych z wymogami dostępności udostępniania na rynku na swoim terytorium produktów, które są zgodne z niniejszą dyrektywą. Państwa członkowskie nie utrudniają z powodów związanych z wymogami dostępności świadczenia na swoim terytorium usług, które są zgodne z niniejszą dyrektywą.
Poprawka 101
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 5 – ustęp 1
1.  Wprowadzając swoje produkty do obrotu, producenci gwarantują, że zostały one zaprojektowane i wyprodukowane zgodnie z aktualnymi wymogami dostępności, określonymi w art. 3.
1.  Wprowadzając swoje produkty do obrotu, producenci gwarantują, że zostały one zaprojektowane i wyprodukowane zgodnie z aktualnymi wymogami dostępności określonymi w art. 3, chyba że spełnienie tych wymogów nie jest możliwe, ponieważ dostosowanie danego produktu wymagałoby zasadniczej zmiany jego podstawowych właściwości lub nałożyłoby nieproporcjonalne obciążenie na danego producenta, jak określono w art. 12.
Poprawka 102
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 5 – ustęp 2 – akapit 2
W przypadku wykazania w wyniku przeprowadzenia tej procedury zgodności takiego produktu z obowiązującymi wymogami dostępności, producenci sporządzają deklarację zgodności UE i umieszczają oznakowanie CE.
W przypadku wykazania w wyniku przeprowadzenia tej procedury oceny zgodności takiego produktu z obowiązującymi wymogami dostępności określonymi w art. 3 producenci sporządzają deklarację zgodności UE, która wyraźnie informuje o dostępności produktu.
Poprawka 103
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 5 – ustęp 4
4.  Producenci prowadzą ewidencję skarg, produktów niezgodnych z wymogami i przypadków wycofania produktu od użytkowników, a także informują dystrybutorów o tego rodzaju działaniach monitorujących.
4.  Producenci prowadzą ewidencję skarg i produktów niezgodnych z wymogami.
Poprawka 104
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 5 – ustęp 7
7.  Producenci zapewniają dołączenie do produktu instrukcji obsługi oraz dostarczenie informacji na temat bezpieczeństwa w języku łatwo zrozumiałym przez konsumentów i użytkowników końcowych, określonym przez zainteresowane państwo członkowskie.
7.  Producenci zapewniają dołączenie do produktu instrukcji obsługi w języku łatwo zrozumiałym przez konsumentów i użytkowników końcowych, określonym przez zainteresowane państwo członkowskie.
Poprawka 105
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 5 – ustęp 8
8.  Producenci, którzy uznają lub mają powody, by uważać, że wprowadzony przez nich do obrotu wyrób jest niezgodny z niniejszą dyrektywą, niezwłocznie podejmują niezbędne działania naprawcze w celu zapewnienia zgodności wyrobu, jego wycofania z obrotu lub, w stosownych przypadkach, odzyskania. Ponadto, jeżeli produkt stwarza zagrożenie związane z dostępnością, producenci niezwłocznie informują o tym właściwe organy krajowe państw członkowskich, w których produkt został udostępniony, podając szczegółowe informacje, w szczególności na temat niezgodności oraz podjętych środków naprawczych.
8.  Producenci, którzy uznają lub mają powody, by uważać, że wprowadzony przez nich do obrotu wyrób jest niezgodny z niniejszą dyrektywą, niezwłocznie podejmują niezbędne działania naprawcze w celu zapewnienia zgodności wyrobu lub, w stosownych przypadkach, jego wycofania z obrotu. Ponadto, jeżeli produkt nie jest zgodny z niniejszą dyrektywą, producenci niezwłocznie informują o tym właściwe organy krajowe państw członkowskich, w których produkt został udostępniony, podając szczegółowe informacje, w szczególności na temat niezgodności oraz podjętych środków naprawczych.
Poprawka 106
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 5 – ustęp 9
9.  Na uzasadnione żądanie właściwego organu krajowego producenci przekazują mu wszelkie informacje i dokumentację, które są konieczne do wykazania zgodności danego produktu, w języku, który może być z łatwością zrozumiany przez ten organ. Na żądanie właściwych organów podejmują oni z nimi współpracę w działaniach ukierunkowanych na usunięcie zagrożeń, jakie stwarzają produkty wprowadzone przez nich do obrotu, i na zapewnienie zgodności z wymogami, o których mowa w art. 3.
9.  Na uzasadnione żądanie właściwego organu krajowego producenci przekazują mu wszelkie informacje i dokumentację, które są konieczne do wykazania zgodności danego produktu, w języku, który może być z łatwością zrozumiany przez ten organ. Na żądanie tego organu producenci współpracują z nim podczas wszelkich działań podejmowanych w celu zapewnienia zgodności z niniejszą dyrektywą.
Poprawka 107
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 6 – ustęp 2 – litera a
a)  na uzasadnione żądanie właściwego krajowego organu udzielanie mu wszelkich informacji i udostępnianie dokumentacji koniecznej do wykazania zgodności danego produktu z wymogami;
a)  na żądanie właściwego krajowego organu udzielanie mu wszelkich informacji i udostępnianie dokumentacji koniecznej do wykazania zgodności danego produktu z wymogami;
Poprawka 108
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 6 – ustęp 2 – litera b
b)  na żądanie właściwego krajowego organu, podejmowanie z nim współpracy w działaniach ukierunkowanych na usunięcie zagrożeń, jakie stwarzają produkty objęte pełnomocnictwem.
b)  na żądanie właściwego krajowego organu, podejmowanie z nim współpracy w działaniach służących zapewnieniu zgodności produktów objętych pełnomocnictwem z niniejszą dyrektywą.
Poprawka 109
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 7 – ustęp 2
2.  Przed wprowadzeniem produktu do obrotu importerzy gwarantują, że producent przeprowadził procedurę oceny zgodności określoną w załączniku II. Importerzy zapewniają sporządzenie przez producenta dokumentacji technicznej, zgodnie z zawartymi w załączniku wymogami, opatrzenie produktu oznakowaniem CE, załączenie do aparatury wymaganych dokumentów oraz spełnienie przez producenta wymagań określonych w art. 5 ust. 5 i 6.
2.  Przed wprowadzeniem produktu do obrotu importerzy gwarantują, że producent przeprowadził procedurę oceny zgodności określoną w załączniku II. Importerzy zapewniają sporządzenie przez producenta dokumentacji technicznej, zgodnie z zawartymi w załączniku wymogami, załączenie do produktu wymaganych dokumentów oraz spełnienie przez producenta wymagań określonych w art. 5 ust. 5 i 6.
Poprawka 110
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 7 – ustęp 3
3.  W przypadku gdy importer uzna lub ma powody, by uważać, że wyrób nie jest zgodny z wymogami, o których mowa w art. 3, nie wprowadza tego produktu do obrotu, dopóki nie zostanie zapewniona zgodność. Ponadto jeżeli produkt stwarza zagrożenie, importer informuje o tym producenta oraz organy nadzoru rynku.
3.  W przypadku gdy importer uzna lub ma powody, by uważać, że wyrób nie jest zgodny z wymogami, o których mowa w art. 3, nie wprowadza tego produktu do obrotu, dopóki nie zostanie zapewniona zgodność. Ponadto jeżeli produkt nie jest zgodny z niniejszą dyrektywą, importer informuje o tym producenta oraz organy nadzoru rynku.
Poprawka 111
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 7 – ustęp 5
5.  Importerzy gwarantują dołączenie do produktu instrukcji obsługi oraz dostarczenie informacji w języku łatwo zrozumiałym przez konsumentów i innych użytkowników końcowych, określonym przez zainteresowane państwo członkowskie.
5.  Importerzy gwarantują dołączenie do produktu instrukcji obsługi w języku łatwo zrozumiałym przez konsumentów i innych użytkowników końcowych, określonym przez zainteresowane państwo członkowskie.
Poprawka 112
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 7 – ustęp 7
7.  Importerzy prowadzą ewidencję skarg, produktów niezgodnych z wymogami i przypadków wycofania produktu od użytkowników, a także informują dystrybutorów o wszelkich tego rodzaju działaniach monitorujących.
7.  Importerzy prowadzą ewidencję skarg i produktów niezgodnych z wymogami.
Poprawka 113
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 7 – ustęp 8
8.  Importerzy, którzy uznają lub mają powody, by uważać, że wprowadzony przez nich do obrotu produkt nie jest zgodny z wymogami, o których mowa w art. 3, są zobowiązani natychmiast zastosować konieczne środki naprawcze w celu zapewnienia zgodności produktu, jego wycofania z obrotu lub odzyskania, stosownie do okoliczności. Ponadto, jeżeli produkt stwarza zagrożenie, niezwłocznie informują oni o tym właściwe organy krajowe państw członkowskich, w których produkt został udostępniony, podając szczegółowe informacje, w szczególności na temat niezgodności oraz podjętych środków naprawczych.
8.  Importerzy, którzy uznają lub mają powody, by uważać, że wprowadzony przez nich do obrotu produkt nie jest zgodny z niniejszą dyrektywą, są zobowiązani natychmiast zastosować konieczne środki naprawcze w celu zapewnienia zgodności produktu lub jego wycofania z obrotu, stosownie do okoliczności. Ponadto, jeżeli produkt nie jest zgodny z niniejszą dyrektywą, niezwłocznie informują oni o tym właściwe organy krajowe państw członkowskich, w których produkt został udostępniony, podając szczegółowe informacje, w szczególności na temat niezgodności oraz podjętych środków naprawczych.
Poprawka 114
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 7 – ustęp 9
9.  Na uzasadnione żądanie właściwego organu krajowego importerzy przekazują mu wszelkie informacje i dokumentację, które są konieczne do wykazania zgodności wyrobu, w języku, który może być z łatwością zrozumiany przez ten organ. Na żądanie właściwych organów podejmują z nimi współpracę w działaniach ukierunkowanych na usunięcie zagrożeń, jakie stwarzają produkty wprowadzone przez nich do obrotu.
9.  Na uzasadnione żądanie właściwego organu krajowego importerzy przekazują mu wszelkie informacje i dokumentację, które są konieczne do wykazania zgodności wyrobu, w języku, który może być z łatwością zrozumiany przez ten organ. Na żądanie właściwych organów podejmują oni z nimi współpracę w działaniach ukierunkowanych na zapewnienie zgodności produktów wprowadzonych przez nich do obrotu z wymogami dostępności, o których mowa w art. 3.
Poprawka 115
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 8 – ustęp 2
2.  Przed udostępnieniem produktu na rynku dystrybutorzy sprawdzają, czy produkt jest opatrzony oznakowaniem CE i czy towarzyszą mu wymagane dokumenty oraz instrukcje i informacje dotyczące bezpieczeństwa w języku zrozumiałym dla konsumentów i innych użytkowników końcowych w państwie członkowskim, w którym produkt jest udostępniany na rynku, a także czy producent i importer spełnili wymagania określone w art. 5 ust. 5 i 6 i w art. 7 ust. 4.
2.  Przed udostępnieniem produktu na rynku dystrybutorzy sprawdzają, czy produkt jest zgodny z niniejszą dyrektywą i czy towarzyszą mu wymagane dokumenty oraz instrukcje dotyczące bezpieczeństwa w języku zrozumiałym dla konsumentów i innych użytkowników końcowych w państwie członkowskim, w którym produkt jest udostępniany na rynku, a także czy producent i importer spełnili wymagania określone w art. 5 ust. 5 i 6 i w art. 7 ust. 4.
Poprawka 116
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 8 – ustęp 3
3.  W przypadku gdy dystrybutor uzna lub ma powody, by uważać, że wyrób nie jest zgodny z wymogami dostępności, o których mowa w art. 3, nie udostępnia on tego produktu na rynku, dopóki nie zostanie zapewniona zgodność. Ponadto, jeżeli produkt stwarza zagrożenie, dystrybutor informuje o tym producenta oraz organy nadzoru rynku.
3.  W przypadku gdy dystrybutor uzna lub ma powody, by uważać, że wyrób nie jest zgodny z wymogami dostępności, o których mowa w art. 3, nie udostępnia on tego produktu na rynku, dopóki nie zostanie zapewniona zgodność. Ponadto, jeżeli produkt nie jest zgodny z niniejszą dyrektywą, dystrybutor informuje o tym producenta oraz organy nadzoru rynku.
Poprawka 117
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 8 – ustęp 5
5.  Dystrybutorzy, którzy uznają lub mają powody, by uważać, że udostępniony przez nich na rynku produkt nie jest zgodny z niniejszą dyrektywą, zapewniają w stosownych przypadkach zastosowanie środków naprawczych koniecznych do zapewnienia zgodności tego produktu, wycofania go z obrotu lub odzyskania. Ponadto jeżeli produkt stwarza zagrożenie, niezwłocznie informują oni o tym właściwe organy krajowe państw członkowskich, w których produkt został udostępniony, podając szczegółowe informacje, w szczególności na temat niezgodności oraz podjętych środków naprawczych.
5.  Dystrybutorzy, którzy uznają lub mają powody, by uważać, że udostępniony przez nich na rynku produkt nie jest zgodny z niniejszą dyrektywą, zapewniają w stosownych przypadkach zastosowanie środków naprawczych koniecznych do zapewnienia zgodności tego produktu lub wycofania go z obrotu. Ponadto jeżeli produkt nie jest zgodny z niniejszą dyrektywą, niezwłocznie informują oni o tym właściwe organy krajowe państw członkowskich, w których produkt został udostępniony, podając szczegółowe informacje, w szczególności na temat niezgodności oraz podjętych środków naprawczych.
Poprawka 118
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 8 – ustęp 6
6.  Na uzasadnione żądanie właściwego organu krajowego dystrybutorzy udzielają mu wszelkich informacji i udostępniają dokumentację konieczną do ustalenia zgodności danego produktu z wymogami. Na żądanie właściwych organów, podejmują z nimi współpracę w działaniach ukierunkowanych na usunięcie zagrożeń, jakie stwarzają produkty udostępnione przez nich na rynku.
6.  Na żądanie właściwego organu krajowego dystrybutorzy udzielają mu wszelkich informacji i udostępniają dokumentację konieczną do ustalenia zgodności danego produktu z wymogami. Na żądanie właściwych organów podejmują oni z nimi współpracę w działaniach ukierunkowanych na zapewnienie zgodności produktów udostępnionych przez nich na rynku z wymogami dostępności, o których mowa w art. 3.
Poprawka 119
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 10 – ustęp 2
2.  Podmioty gospodarcze powinny być w stanie podać informacje, o których mowa w ust. 1, przez okres 10 lat od momentu dostarczenia im produktu i przez okres 10 lat od momentu dostarczenia przez nie produktu.
2.  Podmioty gospodarcze powinny być w stanie podać informacje, o których mowa w ust. 1, przez określony okres wynoszący co najmniej pięć lat od momentu dostarczenia im produktu lub od momentu dostarczenia przez nie produktu.
Poprawka 120
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 10 – ustęp 2 a (nowy)
2a.  Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 23a w celu uzupełnienia niniejszej dyrektywy poprzez określenie długości okresu, o którym mowa w ust. 2 niniejszego artykułu. Okres ten musi być proporcjonalny do cyklu życia danego produktu.
Poprawka 121
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 11 – ustęp 2
2.  Usługodawcy przygotowują niezbędne informacje zgodnie z załącznikiem III, wyjaśniając, w jaki sposób usługi spełniają wymogi dostępności, o których mowa w art. 3. Informacje podawane są do publicznej wiadomości w formie pisemnej i ustnej, w tym w sposób dostępny dla osób z ograniczeniami funkcjonalnymi i dla osób niepełnosprawnych. Usługodawcy przechowują te informacje tak długo, jak usługa jest świadczona.
2.  Usługodawcy przygotowują niezbędne informacje zgodnie z załącznikiem III, wyjaśniając, w jaki sposób ich usługi spełniają wymogi dostępności, o których mowa w art. 3. Informacje podawane są do publicznej wiadomości w sposób dostępny dla osób niepełnosprawnych. Usługodawcy przechowują te informacje tak długo, jak usługa jest świadczona.
Poprawka 122
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 11 – ustęp 4
4.  Na uzasadnione żądanie właściwego organu usługodawcy udzielają mu wszelkich informacji koniecznych do wykazania zgodności z wymogami dostępności, o których mowa w art. 3. Na żądanie tych organów współpracują oni z nimi w zakresie wszelkich działań podejmowanych w celu doprowadzenia do zgodności z tymi wymogami.
4.  Na żądanie właściwego organu usługodawcy udzielają mu wszelkich informacji koniecznych do wykazania zgodności z wymogami dostępności, o których mowa w art. 3. Na żądanie tych organów współpracują oni z nimi w zakresie wszelkich działań podejmowanych w celu doprowadzenia do zgodności z tymi wymogami.
Poprawka 339
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 12 – ustęp 3 – litera b
b)  szacowane koszty i korzyści dla przedsiębiorstwa w odniesieniu do szacowanej korzyści dla osób niepełnosprawnych, z uwzględnieniem częstotliwości i czasu korzystania z konkretnego produktu lub usługi;
b)  szacowane dodatkowe koszty i korzyści dla przedsiębiorstwa w odniesieniu do szacowanej korzyści dla osób z ograniczeniami funkcjonalnymi, w tym osób niepełnosprawnych, z uwzględnieniem częstotliwości i czasu korzystania z konkretnego produktu lub usługi;
Poprawka 123
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 12 – ustęp 4
4.  Obciążeń tych nie uznaje się za nieproporcjonalne, jeżeli są one kompensowane przez finansowanie z innych źródeł niż zasoby własne przedsiębiorcy, zarówno publicznych, jak prywatnych.
4.  Obciążeń tych nie uznaje się za nieproporcjonalne, jeżeli są one kompensowane przez finansowanie z innych źródeł niż zasoby własne przedsiębiorcy, zarówno publicznych, jak prywatnych, udostępnionych w celu poprawy dostępności.
Poprawka 124
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 12 – ustęp 5
5.  Ocena, czy zapewnienie zgodności z wymogami dostępności dotyczącymi produktów lub usług powoduje zasadnicze zmiany lub nieproporcjonalne obciążenie, dokonywana jest przez przedsiębiorcę.
5.  Wstępna ocena, czy zapewnienie zgodności z wymogami dostępności dotyczącymi produktów lub usług powoduje zasadnicze zmiany lub nieproporcjonalne obciążenie, dokonywana jest przez przedsiębiorcę.
Poprawka 230
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 12 – ustęp 5 a (nowy)
5a.  Komisja przyjmuje akty delegowane zgodnie z art. 23a w celu uzupełnienia ust. 3 niniejszego artykułu poprzez dookreślenie kryteriów, które należy uwzględnić w przypadku wszystkich produktów i usług objętych niniejszą dyrektywą przy ocenie, czy dane obciążenie ma być uznane za niewspółmierne, bez modyfikacji tych kryteriów.
Przy dookreślaniu tych kryteriów Komisja musi uwzględniać nie tylko potencjalne korzyści dla osób niepełnosprawnych, ale także dla osób z ograniczeniami funkcjonalnymi.
Komisja przyjmuje pierwszy taki akt delegowany dotyczący wszystkich produktów i usług objętych zakresem stosowania niniejszej dyrektywy do dnia … [jeden rok od dnia wejścia w życie niniejszej dyrektywy].

Poprawka 126
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 12 – ustęp 6
6.  W przypadkach, gdy przedsiębiorcy skorzystali z wyjątku przewidzianego w ust. 1–5 dla danego produktu lub usługi, powiadamiają oni o tym właściwe organy nadzoru rynku państwa członkowskiego, w którym produkt lub usługę wprowadza się do obrotu lub udostępnia. Do powiadomienia dołączana jest ocena, o której mowa w ust. 3. Mikroprzedsiębiorstwa zwolnione są z wymogu zgłoszenia, lecz muszą być w stanie dostarczyć odpowiednią dokumentację na żądanie organu nadzoru rynku.
6.  W przypadkach, gdy przedsiębiorcy skorzystali z wyjątku przewidzianego w ust. 1–5 dla danego produktu lub usługi, powiadamiają oni o tym właściwe organy nadzoru rynku państwa członkowskiego, w którym produkt lub usługę wprowadza się do obrotu lub udostępnia. Ocena, o której mowa w ust. 3. przedkładana jest na żądanie organowi nadzoru rynku. Mikroprzedsiębiorstwa zwolnione są z wymogu zgłoszenia, lecz muszą być w stanie dostarczyć odpowiednią dokumentację na żądanie organu nadzoru rynku.
Poprawka 127
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 12 – ustęp 6 a (nowy)
6a.  Komisja przyjmuje akty wykonawcze ustanawiające model powiadomienia do celów ust. 6 niniejszego artykułu. Te akty wykonawcze przyjmuje się zgodnie z procedurą doradczą, o której mowa w art. 24 ust. 1a. Komisja przyjmuje pierwszy taki akt wykonawczy do dnia … [dwa lata od dnia wejścia w życie niniejszej dyrektywy].
Poprawka 128
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 12 – ustęp 6 b (nowy)
6b.  Ustanawia się zorganizowany dialog między zainteresowanymi stronami, obejmujący osoby niepełnosprawne i reprezentujące je organizacje oraz organy nadzoru rynku, aby zadbać o ustalenie odpowiednich zasad oceny wyjątków w celu zapewnienia ich spójności.
Poprawka 129
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 12 – ustęp 6 c (nowy)
6c.  Zachęca się państwa członkowskie do stworzenia zachęt i wytycznych dla mikroprzedsiębiorstw w celu ułatwienia wdrożenia niniejszej dyrektywy. Należy opracować procedury i wytyczne w konsultacji z odpowiednimi zainteresowanymi stronami, w tym z osobami niepełnosprawnymi i reprezentującymi je organizacjami.
Poprawka 130
Wniosek dotyczący dyrektywy
Rozdział IV – tytuł
Normy zharmonizowane, wspólne specyfikacje techniczne i zgodność produktów i usług z wymogami
Normy zharmonizowane, specyfikacje techniczne i zgodność produktów i usług z wymogami
Poprawka 131
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 13 – akapit 1
W przypadku produktów i usług zgodnych z normami zharmonizowanymi, do których odniesienia opublikowano w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej, lub z ich częściami, domniemywa się, że produkty te i usługi spełniają wymogi dostępności objęte tymi normami lub ich częściami, o których mowa w art. 3.
1.   W przypadku produktów i usług spełniających normy zharmonizowane, do których odniesienia opublikowano w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej, lub ich części, domniemywa się, że produkty te i usługi spełniają wymogi dostępności, o których mowa w art. 3 i które są objęte tymi normami lub ich częściami.
Poprawka 132
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 13 – ustęp 1 a (nowy)
1a.  Komisja, zgodnie z art. 10 rozporządzenia (UE) nr 1025/2012, zwraca się do jednej lub kilku europejskich organizacji normalizacyjnych z wnioskiem o przygotowanie norm zharmonizowanych dla każdego z wymogów dostępności, o których mowa w art. 3. Komisja przyjmuje te wnioski do dnia … [dwa lata od dnia wejścia w życie niniejszej dyrektywy].
Poprawka 133
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 13 – ustęp 1 b (nowy)
1b.  Komisja może przyjąć akty wykonawcze ustanawiające specyfikacje techniczne, które spełniają wymogi dostępności określone w art. 3. Może jednak to uczynić wyłącznie wówczas, gdy spełnione są następujące warunki:
a)  w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej nie opublikowano odniesienia do norm zharmonizowanych zgodnie z rozporządzeniem (UE) nr 1025/2012;
b)  Komisja przyjęła wniosek, o którym mowa w ust. 2 niniejszego artykułu; oraz
c)  Komisja zauważa nieuzasadnione opóźnienia w procedurze standaryzacji.
Przed przyjęciem aktów wykonawczych, o których mowa w akapicie pierwszym, Komisja konsultuje się z zainteresowanymi stronami, w tym z organizacjami reprezentującymi osoby niepełnosprawne.
Te akty wykonawcze przyjmuje się zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 24 ust. 2 niniejszej dyrektywy.
Poprawka 134
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 13 – ustęp 1 c (nowy)
1c.  Jeżeli w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej nie opublikowano odniesień do norm zharmonizowanych, o których mowa w ust. 1 niniejszego artykułu, produkty i usługi zgodne ze specyfikacjami technicznymi, o których mowa w ust. 1b niniejszego artykułu, lub z ich częściami, uznaje się za zgodne z wymogami dostępności, o których mowa w art. 3 i które są objęte tymi specyfikacjami technicznymi lub ich częściami.
Poprawka 135
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 14
Artykuł 14
skreśla się
Wspólne specyfikacje techniczne
1.  W przypadku gdy w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej nie opublikowano zgodnie z rozporządzeniem (UE) nr 1025/2012 odniesienia do norm zharmonizowanych i dalsze szczegóły dotyczące wymogów dostępności niektórych produktów i usług byłyby potrzebne dla harmonizacji rynku, Komisja może przyjąć akty wykonawcze ustanawiające wspólne specyfikacje techniczne dla wymogów dostępności, o których mowa w załączniku I do niniejszej dyrektywy. Te akty wykonawcze przyjmuje się zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 24 ust. 2 niniejszej dyrektywy.
2.  Produkty i usługi, które są zgodne ze wspólnymi specyfikacjami technicznymi, o których mowa w ust. 1, lub z ich częściami, uważa się za zgodne z wymogami dostępności, o których mowa w art. 3, objętymi tymi specyfikacjami lub ich częściami.
Poprawka 136
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 15 – ustęp 2
2.  Deklaracja zgodności UE musi być zgodna z szablonem określonym w załączniku III do decyzji nr 768/2008/WE. Zawiera ona elementy określone w załączniku II do niniejszej dyrektywy oraz jest systematycznie aktualizowana. W wymogach dotyczących dokumentacji technicznej należy unikać nakładania nieproporcjonalnych obciążeń dla mikroprzedsiębiorstw oraz małych i średnich przedsiębiorstw. Jest ona tłumaczona na język lub języki zgodnie z wymogami państwa członkowskiego, w którym produkt wprowadza się do obrotu lub udostępnia.
2.  Deklaracja zgodności UE musi być zgodna z szablonem określonym w załączniku III do decyzji nr 768/2008/WE. Zawiera ona elementy określone w załączniku II do niniejszej dyrektywy oraz jest systematycznie aktualizowana. W wymogach dotyczących dokumentacji technicznej należy unikać nakładania nieproporcjonalnych obciążeń dla małych i średnich przedsiębiorstw. Jest ona tłumaczona na język lub języki zgodnie z wymogami państwa członkowskiego, w którym produkt wprowadza się do obrotu lub udostępnia.
Poprawka 137
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 15 – ustęp 3
3.  Jeżeli dany produkt podlega więcej niż jednemu aktowi prawa Unii wymagającemu deklaracji zgodności UE, sporządzana jest jedna deklaracja zgodności UE odnosząca się do wszystkich takich aktów prawa Unii. Deklaracja wskazuje odpowiednie akty prawne, łącznie z ich adresami publikacyjnymi.
3.  Jeżeli dany produkt podlega więcej niż jednemu aktowi prawa Unii wymagającemu deklaracji zgodności UE, sporządzana jest deklaracja zgodności UE odnosząca się do wszystkich takich aktów prawa Unii. Deklaracja wskazuje odpowiednie akty prawne, łącznie z ich adresami publikacyjnymi.
Poprawka 138
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 15 – ustęp 4 a (nowy)
4a.  Oprócz deklaracji zgodności UE producent umieszcza na opakowaniu komunikat informujący konsumentów w sposób opłacalny, prosty i precyzyjny, że produkt posiada funkcje zapewniające dostępność.
Poprawka 139
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 16
Artykuł 16
skreśla się
Ogólne zasady dotyczące oznakowania CE dla produktów
Oznakowanie CE podlega ogólnym zasadom określonym w art. 30 rozporządzenia nr 765/2008/WE
Poprawka 140
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł -17 (nowy)
Artykuł -17
Krajowa baza danych
Każde państwo członkowskie ustanawia publicznie dostępną bazę danych, w której rejestrowane są o produkty niespełniające wymogów dostępności. Konsumenci mogą sprawdzać i wpisywać informacje o produktach niespełniających wymogów dostępności. Państwa członkowskie podejmują niezbędne środki, aby poinformować konsumentów lub inne zainteresowane strony o możliwości składania skarg. Należy przewidzieć interaktywny system łączący krajowe bazy danych, w miarę możliwości znajdujący się w gestii Komisji lub odpowiednich organizacji przedstawicielskich, tak aby informacje dotyczące produktów niespełniających wymogów dostępności mogły być rozpowszechniane w całej Unii.
Poprawka 141
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 18 – ustęp 2 – akapit 2
Państwa członkowskie dopilnowują, aby społeczeństwo było informowane o istnieniu, obowiązkach i nazwie krajowych organów nadzoru rynku oraz o sposobach kontaktowania się z nimi. Organy te udostępniają na żądanie przedmiotowe informacje w przystępnych formatach.
Państwa członkowskie dopilnowują, aby społeczeństwo było informowane o istnieniu, obowiązkach i nazwie krajowych organów nadzoru rynku oraz o sposobach kontaktowania się z nimi. Na wniosek członków zainteresowanych grup społeczeństwa organy te udostępniają informacje w przystępnych formatach – dotyczące własnej pracy oraz podjętych decyzji.
Poprawka 142
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 19 – ustęp 1 – akapit 1
W przypadku gdy organy nadzoru rynku jednego państwa członkowskiego podjęły działania zgodnie z art. 20 rozporządzenia (WE) nr 765/2008 lub mają wystarczające powody, by sądzić, że dany produkt objęty niniejszą dyrektywą stwarza zagrożenie co do kwestii związanych z dostępnością objętych zakresem niniejszej dyrektywy, dokonują one oceny tego produktu pod kątem spełnienia wszystkich wymagań określonych w niniejszej dyrektywie. Odpowiednie podmioty gospodarcze w pełni współpracują z organami nadzoru rynku.
W przypadku gdy organy nadzoru rynku jednego państwa członkowskiego podjęły działania zgodnie z art. 20 rozporządzenia (WE) nr 765/2008 lub mają wystarczające powody, by sądzić, że dany produkt objęty niniejszą dyrektywą nie jest zgodny z niniejszą dyrektywą, dokonują one oceny tego produktu pod kątem spełnienia wszystkich wymagań określonych w niniejszej dyrektywie. Odpowiednie podmioty gospodarcze w pełni współpracują z organami nadzoru rynku.
Poprawka 143
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 19 – ustęp 1 – akapit 2
Jeśli w toku tej oceny organy nadzoru rynku stwierdzą, że dany produkt nie spełnia wymagań określonych w niniejszej dyrektywie, żądają niezwłocznie od zainteresowanego podmiotu gospodarczego podjęcia wszelkich odpowiednich działań naprawczych w celu doprowadzenia produktu do zgodności z tymi wymaganiami lub do wycofania produktu z obrotu lub jego odzyskania w wyznaczonym przez siebie rozsądnym terminie, stosownym do charakteru zagrożenia.
Jeśli w toku tej oceny organy nadzoru rynku stwierdzą, że dany produkt nie spełnia wymagań określonych w niniejszej dyrektywie, żądają niezwłocznie od zainteresowanego podmiotu gospodarczego podjęcia wszelkich odpowiednich działań naprawczych w celu doprowadzenia danego produktu do zgodności z tymi wymaganiami. Jeżeli zainteresowany podmiot gospodarczy nie podejmie odpowiednich działań naprawczych, organy nadzoru rynku żądają od tego podmiotu gospodarczego, by wycofał dany produkt z obrotu w rozsądnym terminie.
Poprawka 144
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 19 – ustęp 4
4.  W przypadku gdy zainteresowany podmiot gospodarczy nie podejmuje odpowiednich działań naprawczych w terminie, o którym mowa w ust. 1 akapit drugi, organy nadzoru rynku wprowadzają wszelkie odpowiednie środki tymczasowe w celu zakazania lub ograniczenia udostępniania produktów na rynku krajowym, wycofania danego produktu z obrotu lub odzyskania tego produktu. Organy nadzoru rynku przekazują niezwłocznie Komisji i pozostałym państwom członkowskim informacje na temat tych środków.
4.  W przypadku gdy zainteresowany podmiot gospodarczy nie podejmuje odpowiednich działań naprawczych w terminie, o którym mowa w ust. 1 akapit drugi, organy nadzoru rynku wprowadzają wszelkie odpowiednie środki tymczasowe w celu zakazania lub ograniczenia udostępniania produktów na rynku krajowym lub wycofania danego produktu z obrotu. Organy nadzoru rynku przekazują niezwłocznie Komisji i pozostałym państwom członkowskim informacje na temat tych środków.
Poprawka 145
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 19 – ustęp 5 – wprowadzenie
5.  Informacje, o których mowa w ust. 4, obejmują wszelkie dostępne szczegóły, przede wszystkim dane umożliwiające identyfikację produktu niezgodnego, informacje na temat pochodzenia produktu, charakteru występującej domniemanej niezgodności i związanego z tym zagrożenia, rodzaju i okresu obowiązywania wprowadzonych środków krajowych, a także stanowisko przedstawione przez zainteresowany podmiot gospodarczy. W szczególności organy nadzoru rynku są zobowiązane wskazać, czy brak zgodności wynika z którejkolwiek z następujących przyczyn:
5.  Informacje, o których mowa w ust. 4, obejmują wszelkie dostępne szczegóły, przede wszystkim dane umożliwiające identyfikację produktu niezgodnego, informacje na temat pochodzenia produktu, charakteru występującej domniemanej niezgodności, rodzaju i okresu obowiązywania wprowadzonych środków krajowych, a także stanowisko przedstawione przez zainteresowany podmiot gospodarczy. W szczególności organy nadzoru rynku są zobowiązane wskazać, czy brak zgodności wynika z którejkolwiek z następujących przyczyn:
Poprawka 146
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 19 – ustęp 5 – litera a
a)  z niespełniania przez produkt wymogów określonych w art. 3 niniejszej dyrektywy,
a)  z niespełniania przez produkt odpowiednich wymogów określonych w art. 3,
Poprawka 147
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 19 – ustęp 8
8.  Państwa członkowskie zapewniają niezwłoczne przyjęcie właściwych środków ograniczających w odniesieniu do danego produktu, takich jak wycofanie z obrotu.
8.  Państwa członkowskie zapewniają niezwłoczne przyjęcie właściwych i proporcjonalnych środków ograniczających w odniesieniu do danego produktu, takich jak wycofanie z obrotu.
Poprawka 148
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 20 – ustęp 1 – akapit 1
W przypadku gdy po ukończeniu procedury określonej w art. 19 ust. 3 i 4 zgłaszane są sprzeciwy wobec środka podjętego przez państwo członkowskie lub w przypadku gdy Komisja uzna środek krajowy za sprzeczny z prawodawstwem Unii, Komisja niezwłocznie rozpoczyna konsultacje z państwami członkowskimi i zainteresowanym podmiotem gospodarczym lub zainteresowanymi podmiotami gospodarczymi oraz dokonuje oceny tego środka krajowego. Na podstawie wyników tej oceny Komisja podejmuje decyzję, czy dany środek krajowy jest uzasadniony.
W przypadku gdy po ukończeniu procedury określonej w art. 19 ust. 3 i 4 zgłaszane są sprzeciwy wobec środka podjętego przez państwo członkowskie lub w przypadku gdy Komisja dysponuje rozsądnymi dowodami sugerującymi, że środek krajowy jest sprzeczny z prawodawstwem Unii, Komisja niezwłocznie rozpoczyna konsultacje z państwami członkowskimi i zainteresowanym podmiotem gospodarczym lub zainteresowanymi podmiotami gospodarczymi oraz dokonuje oceny tego środka krajowego. Na podstawie wyników tej oceny Komisja podejmuje decyzję, czy dany środek krajowy jest uzasadniony.
Poprawka 149
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 20 a (nowy)
Artykuł 20a
Grupa robocza
1.  Komisja powołuje grupę roboczą.
Ta grupa robocza składa się z przedstawicieli krajowych organów nadzoru rynku oraz odpowiednich zainteresowanych stron, w tym osób niepełnosprawnych i reprezentujących je organizacji.
2.  Grupa robocza wykonuje następujące zadania:
a)  ułatwianie wymiany informacji i najlepszych praktyk między organami nadzoru rynku;
b)  zapewnianie spójności stosowania wymogów dostępności określonych w art. 3;
c)  wydawanie opinii na temat wyjątków od wymogów dostępności określonych w art. 3 w przypadkach uznanych za konieczne po otrzymaniu wniosku Komisji.
Poprawka 151
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 21 – ustęp 1 – litera c
c)  przy ustalaniu wymogów dostępności związanych z kryteriami społecznymi i jakościowymi ustanowionymi przez właściwe organy w przetargach dotyczących usług publicznych w zakresie transportu pasażerskiego kolejowego i drogowego, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1370/2007;
skreśla się
Poprawki 247 i 281
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 21 – ustęp 1 – litera d a (nowa)
da)   w stosownych przypadkach do wszystkich odnośnych przepisów unijnych lub do przepisów prawa Unii dotyczących dostępności dla osób niepełnosprawnych;
Poprawka 282
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 21 – ustęp 1 – litera d b (nowa)
db)   jeżeli Unia współfinansuje projekty dotyczące wolnej od barier i dostępnej infrastruktury transportowej i telekomunikacyjnej realizowane w ramach instrumentu „Łącząc Europę”, funduszy strukturalnych lub EFIS, priorytetem powinny być projekty wspierające lub obejmujące dostępność.
Poprawka 152
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 22 − ustęp 1
1.  Wymogi dostępności, o których mowa w art. 21, stosuje się w zakresie, w jakim nie stanowią one w odniesieniu do określonych w tym artykule celów nieproporcjonalnego obciążenia dla właściwych organów.
1.  Wymogi dostępności, o których mowa w art. 21, stosuje się w zakresie, w jakim nie stanowią one w odniesieniu do określonych w tym artykule celów nieproporcjonalnego obciążenia dla właściwych organów lub operatorów związanych z nimi umową.
Poprawki 226 i 257
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 22 – ustęp 2 – litera b
b)  szacowane koszty i korzyści dla danego właściwego organu w odniesieniu do szacowanej korzyści dla osób niepełnosprawnych, z uwzględnieniem częstotliwości i czasu korzystania z konkretnego produktu lub usługi.
b)  szacowane koszty i korzyści dla danego właściwego organu w odniesieniu do szacowanej korzyści dla osób z ograniczeniami funkcjonalnymi i osób niepełnosprawnych, z uwzględnieniem częstotliwości i czasu korzystania z konkretnego produktu lub usługi.
Poprawka 153
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 22 – ustęp 3
3.  Ocena, czy zgodność z wymogami dostępności, o których mowa w art. 21, nakłada nieproporcjonalne obciążenia, przeprowadzana jest przez dane właściwe organy.
3.  Wstępna ocena tego, czy zgodność z wymogami dostępności, o których mowa w art. 21, nakłada nieproporcjonalne obciążenia, przeprowadzana jest przez dane właściwe organy.
Poprawka 231
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 22 – ustęp 3 a (nowy)
3a.  Komisja przyjmuje akty delegowane zgodnie z art. 23a w celu uzupełnienia ust. 2 niniejszego artykułu poprzez dookreślenie kryteriów, które należy wziąć pod uwagę w przypadku wszystkich produktów i usług objętych niniejszą dyrektywą podczas oceny, czy dane obciążenie należy uznać za niewspółmierne, bez modyfikacji tych kryteriów.
Przy dookreślaniu tych kryteriów Komisja musi uwzględniać nie tylko potencjalne korzyści dla osób niepełnosprawnych, ale także dla osób z ograniczeniami funkcjonalnymi.
Komisja przyjmuje pierwszy taki akt delegowany dotyczący wszystkich produktów i usług objętych zakresem stosowania niniejszej dyrektywy do dnia … [jeden rok od dnia wejścia w życie niniejszej dyrektywy].

Poprawka 155
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 22 – ustęp 4
4.  W przypadkach gdy właściwy organ zastosował odstępstwo przewidziane w ust. 1, 2 i 3 dla danego produktu lub usługi, powiadamia on o tym Komisję. Do powiadomienia dołączana jest ocena, o której mowa w ust. 2.
4.  W przypadkach gdy właściwy organ zastosował odstępstwo przewidziane w ust. 1, 2 i 3 dla danego produktu lub usługi, powiadamia on o tym Komisję. Ocena, o której mowa w ust. 2, przedkładana jest Komisji na jej żądanie.
Poprawka 156
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 22 – ustęp 4 a (nowy)
4a.  Jeżeli Komisja ma powód, by podać w wątpliwość decyzję danego właściwego organu, może zwrócić się do grupy roboczej, o której mowa w art. 20a, o weryfikację oceny, o której mowa w ust. 2 niniejszego artykułu, i wydanie opinii.
Poprawka 157
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 22 – ustęp 4 b (nowy)
4b.  Komisja przyjmuje akty wykonawcze ustanawiające model powiadomienia do celów ust. 4 niniejszego artykułu. Te akty wykonawcze przyjmuje się zgodnie z procedurą doradczą, o której mowa w art. 24 ust. 1a. Komisja przyjmuje pierwszy taki akt wykonawczy do dnia … [dwa lata od dnia wejścia w życie niniejszej dyrektywy].
Poprawka 158
Wniosek dotyczący dyrektywy
Rozdział VII – tytuł
UPRAWNIENIA WYKONAWCZE I PRZEPISY KOŃCOWE
AKTY DELEGOWANE, UPRAWNIENIA WYKONAWCZE I PRZEPISY KOŃCOWE
Poprawka 159
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 23 a (nowy)
Artykuł 23a
Wykonywanie przekazanych uprawnień
1.  Powierzenie Komisji uprawnień do przyjmowania aktów delegowanych podlega warunkom określonym w niniejszym artykule.
2.  Uprawnienia do przyjmowania aktów delegowanych, o których mowa w art. 10 ust. 2a, art. 12 ust. 5a i art. 22 ust. 3a, powierza się Komisji na czas nieokreślony od dnia … [data wejścia w życie niniejszej dyrektywy].
3.  Przekazanie uprawnień, o których mowa w art. 10 ust. 2a, art. 12 ust. 5a i art. 22 ust. 3a, może zostać w dowolnym momencie odwołane przez Parlament Europejski lub przez Radę. Decyzja o odwołaniu kończy przekazanie określonych w niej uprawnień. Decyzja o odwołaniu staje się skuteczna od następnego dnia po jej opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej lub w późniejszym terminie określonym w tej decyzji. Nie wpływa ona na ważność już obowiązujących aktów delegowanych.
4.  Przed przyjęciem aktu delegowanego Komisja konsultuje się z ekspertami wyznaczonymi przez każde państwo członkowskie zgodnie z zasadami określonymi w Porozumieniu międzyinstytucjonalnym z dnia 13 kwietnia 2016 r. w sprawie lepszego stanowienia prawa.
5.  Niezwłocznie po przyjęciu aktu delegowanego Komisja przekazuje go równocześnie Parlamentowi Europejskiemu i Radzie.
6.  Akt delegowany przyjęty na podstawie art. 10 ust. 2a, art. 12 ust. 5a i art. 22 ust. 3a wchodzi w życie tylko wówczas, gdy Parlament Europejski ani Rada nie wyraziły sprzeciwu w terminie dwóch miesięcy od przekazania tego aktu Parlamentowi Europejskiemu i Radzie lub gdy przed upływem tego terminu zarówno Parlament Europejski, jak i Rada poinformowały Komisję, że nie wniosą sprzeciwu. Termin ten przedłuża się o dwa miesiące z inicjatywy Parlamentu Europejskiego lub Rady.
Poprawka 160
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 24 – ustęp 1 a (nowy)
1a.  W przypadku odesłania do niniejszego ustępu stosuje się art. 4 rozporządzenia (UE) nr 182/2011.
Poprawka 161
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 25 – ustęp 2
2.  Środki, o których mowa w ust. 1, obejmują:
(Nie dotyczy polskiej wersji językowej)
Poprawka 162
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 25 – ustęp 2 – litera a
a)  przepisy, na mocy których konsument może wszcząć postępowanie na mocy prawa krajowego przed sądami lub właściwymi organami administracyjnymi, aby zapewnić stosowanie krajowych przepisów transponujących przepisy niniejszej dyrektywy;
a)  możliwość wszczęcia – przez konsumenta, którego bezpośrednio dotyczy brak zgodności produktu lub usługi z przepisami – postępowania na mocy prawa krajowego przed sądami lub właściwymi organami administracyjnymi, aby zapewnić stosowanie krajowych przepisów transponujących przepisy niniejszej dyrektywy.
Poprawka 163
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 25 – ustęp 2 – litera b
b)  przepisy, na mocy których organy publiczne lub prywatne stowarzyszenia, organizacje lub inne osoby prawne, które mają uzasadniony interes w dopilnowaniu, aby przepisy niniejszej dyrektywy były przestrzegane, mogą wszcząć postępowanie na mocy prawa krajowego przed sądami lub właściwymi organami administracyjnymi w imieniu konsumentów, aby zapewnić stosowanie krajowych przepisów transponujących przepisy niniejszej dyrektywy.
b)  możliwość wszczęcia – przez organy publiczne lub prywatne stowarzyszenia, organizacje lub inne osoby prawne, które mają uzasadniony interes w dopilnowaniu, aby przepisy niniejszej dyrektywy były przestrzegane – postępowania na mocy prawa krajowego przed sądami lub właściwymi organami administracyjnymi w imieniu konsumentów, aby zapewnić stosowanie krajowych przepisów transponujących przepisy niniejszej dyrektywy; uzasadniony interes może obejmować reprezentację konsumentów, których bezpośrednio dotyczy brak zgodności produktu lub usługi z przepisami;
Poprawka 164
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 25 – ustęp 2 – litera b a (nowa)
ba)  możliwość skorzystania z mechanizmu składania skarg przez konsumenta, którego bezpośrednio dotyczy brak zgodności produktu lub usługi z przepisami. Mechanizm ten może być obsługiwany przez istniejący organ, na przykład przez krajowego rzecznika praw obywatelskich.
Poprawka 165
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 25 – ustęp 2 a (nowy)
2a.  Państwa członkowskie dbają o to, by przed wszczęciem postępowania przed sądem lub właściwym organem administracyjnym, o którym mowa w ust. 1 lit. a) i b), istniała możliwość skorzystania z alternatywnych mechanizmów rozstrzygania sporów w celu rozwiązania kwestii zarzucanego braku zgodności z niniejszą dyrektywą, zgłoszonego za pomocą mechanizmu składania skarg, o którym mowa w ust. 2 lit. ba).
Poprawka 166
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 25 – ustęp 2 b (nowy)
2b.  Niniejszy artykuł nie ma zastosowania do zamówień objętych przepisami dyrektyw 2014/24/UE lub 2014/25/UE.
Poprawka 288
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 26 – ustęp 2
2.  Sankcje te powinny być skuteczne, proporcjonalne i odstraszające.
2.  Sankcje te powinny być skuteczne, proporcjonalne i odstraszające, nie mogą jednak służyć jako alternatywa dla spełnienia przez podmioty gospodarcze obowiązku zapewnienia dostępności ich produktów lub usług. Muszą im też towarzyszyć skuteczne działania zaradcze w przypadku niezgodności danego podmiotu gospodarczego.
Poprawka 168
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 26 − ustęp 4
4.  Sankcje uwzględniają zakres niezgodności, w tym liczbę niezgodnych z przepisami produktów lub usług, jak również liczbę dotkniętych osób.
4.  Sankcje uwzględniają zakres niezgodności, w tym ich wagę oraz liczbę niezgodnych z przepisami produktów lub usług, jak również liczbę dotkniętych osób.
Poprawka 169
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 27 – ustęp 2
2.  Państwa członkowskie stosują te przepisy od dnia [… proszę wstawić datę - sześć lat od daty wejścia w życie niniejszej dyrektywy].
2.  Państwa członkowskie stosują te przepisy od dnia ... [pięć lat od daty wejścia w życie niniejszej dyrektywy].
Poprawka 170
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 27 – ustęp 2 a (nowy)
2a.  Bez uszczerbku dla ust. 2b niniejszego artykułu państwa członkowskie ustanawiają pięcioletni okres przejściowy od dnia ... [sześć lat od dnia wejścia w życie niniejszej dyrektywy], podczas którego usługodawcy mogą w dalszym ciągu świadczyć usługi przy zastosowaniu produktów, które zgodnie z prawem stosowali do świadczenia podobnych usług przed tym terminem.
Poprawka 171
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 27 – ustęp 2 b (nowy)
2b.  Państwa członkowskie mogą postanowić, że terminale samoobsługowe stosowane przez usługodawców zgodnie z prawem w związku ze świadczeniem usług przed dniem … [sześć lat od dnia wejścia w życie niniejszej dyrektywy] mogą w dalszym ciągu być stosowane w świadczeniu podobnych usług aż do upływu okresu ich przydatności pod względem ekonomicznym.
Poprawka 172
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 27 – ustęp 5
5.  Państwa członkowskie korzystające z możliwości przewidzianej w art. 3 ust. 10 przekazują Komisji teksty przyjętych w tym celu podstawowych przepisów prawa krajowego i składają Komisji sprawozdanie z postępów w ich wdrażaniu.
5.  W stosownych przypadkach państwa członkowskie przekazują Komisji teksty podstawowych przepisów prawa krajowego przyjętych do celów art. 3 ust. 10 i składają Komisji sprawozdanie z postępów w ich wdrażaniu.
Poprawka 173
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 28 – akapit 1
Do dnia […proszę wstawić datę - pięć lat po wejściu w życie niniejszej dyrektywy], a następnie co pięć lat, Komisja przedkłada Parlamentowi Europejskiemu, Radzie, Europejskiemu Komitetowi Ekonomiczno-Społecznemu i Komitetowi Regionów sprawozdanie ze stosowania niniejszej dyrektywy.
-1.   Do dnia ... [trzy lata po wejściu w życie niniejszej dyrektywy], a następnie co pięć lat, Komisja przedkłada Parlamentowi Europejskiemu, Radzie, Europejskiemu Komitetowi Ekonomiczno-Społecznemu i Komitetowi Regionów sprawozdanie ze stosowania niniejszej dyrektywy.
Poprawka 174
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 28 – ustęp 1
1.  Sprawozdanie to dotyczy między innymi, w świetle rozwoju sytuacji społecznej, gospodarczej i technologicznej, zmian w dostępności produktów i usług oraz skutków dla podmiotów gospodarczych i dla osób niepełnosprawnych. W miarę możliwości podane są w nim dziedziny, w których należy zmniejszyć obciążenia, tak aby można było rozważyć potrzebę ewentualnego przeglądu niniejszej dyrektywy.
1.  W tych sprawozdaniach, sporządzonych w oparciu o zgłoszenia otrzymane zgodnie z art. 12 ust. 6 i art. 22 ust. 4, ocenia się, czy niniejsza dyrektywa osiągnęła swoje cele, zwłaszcza w odniesieniu do wzmacniania swobodnego przepływu produktów i usług spełniających wymogi dostępności. Ponadto sprawozdania te – mając na względzie zmiany sytuacji społecznej, gospodarczej i technologicznej – dotyczą zmian w dostępności produktów i usług, konieczności włączenia nowych produktów i usług w zakres stosowania niniejszej dyrektywy bądź potrzeby wyłączenia pewnych produktów lub usług z tego zakresu, jak również wpływu niniejszej dyrektywy na podmioty gospodarcze i osoby niepełnosprawne, identyfikując w miarę możliwości dziedziny, w których należy zmniejszyć obciążenia, tak aby można było rozważyć potrzebę ewentualnego przeglądu niniejszej dyrektywy.
Poprawka 175
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 28 – ustęp 2
2.  Państwa członkowskie przekazują Komisji w należytym terminie wszystkie informacje, które są dla niej niezbędne do sporządzenia takiego sprawozdania.
2.  Państwa członkowskie przekazują Komisji w należytym terminie wszystkie informacje, które są dla niej niezbędne do sporządzenia takich sprawozdań.
Poprawka 176
Wniosek dotyczący dyrektywy
Artykuł 28 – ustęp 3
3.  Sprawozdanie Komisji uwzględnia punkty widzenia zainteresowanych podmiotów gospodarczych i odpowiednich organizacji pozarządowych, w tym organizacji reprezentujących osoby niepełnosprawne i osoby starsze.
3.  Sprawozdanie Komisji uwzględnia punkty widzenia zainteresowanych podmiotów gospodarczych i odpowiednich organizacji pozarządowych, w tym organizacji reprezentujących osoby niepełnosprawne.
Poprawka 177
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja I – część A (nowa)
A.  Systemy operacyjne
1.  Świadczenie usług w taki sposób, aby osoby niepełnosprawne mogły z nich jak najlepiej korzystać zgodnie z racjonalnie przewidywalnym zastosowaniem, osiąga się dzięki spełnieniu wymagań funkcjonalnych określonych w części C z uwzględnieniem:
a)  informacji na temat funkcjonowania danej usługi oraz na temat jej cech charakterystycznych dotyczących dostępności i stosowanych urządzeń; oraz
b)  informacji elektronicznych, włącznie ze stronami internetowymi niezbędnymi do świadczenia danej usługi.
Poprawka 178
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja I – część B (nowa)
B.  Sprzęt komputerowy o ogólnym przeznaczeniu i jego wbudowane systemy operacyjne;
Poprawka 180
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja I – punkt 2
[.....]
skreśla się
Poprawka 181
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja I – część C (nowa)
C.  Wymagania funkcjonalne
Aby produkty i usługi oraz ich interfejs użytkownika spełniały wymogi dostępności, muszą one w stosownych przypadkach być zaprojektowane z uwzględnieniem następujących warunków:
a)  Użytkowanie przez osoby niewidome
Jeżeli produkt obsługiwany jest w sposób angażujący wzrok, należy zapewnić co najmniej jeden tryb obsługi, który nie wymaga zaangażowania wzroku.
b)  Użytkowanie przez osoby o ograniczonej zdolności widzenia
Jeżeli produkt obsługiwany jest w sposób angażujący wzrok, należy zapewnić co najmniej jeden tryb obsługi, który umożliwia użytkownikom obsługę produktu przy ograniczonej zdolności widzenia. Można to osiągnąć na przykład dzięki zapewnieniu elastycznej regulacji kontrastu i jasności, elastycznych możliwości powiększania obrazu bez utraty treści ani funkcjonalności, elastycznych sposobów kontroli i oddzielania pierwszego planu od tła oraz elastycznej kontroli nad wymaganym polem widzenia.
c)  Użytkowanie przez osoby z zaburzeniami widzenia barw
Jeżeli produkt obsługiwany jest w sposób angażujący wzrok, należy zapewnić co najmniej jeden tryb obsługi, który nie wymaga od użytkownika zdolności widzenia barw.
d)  Użytkowanie przez osoby niesłyszące
Jeżeli produkt obsługiwany jest w sposób angażujący słuch, należy zapewnić co najmniej jeden tryb obsługi, który nie wymaga zaangażowania słuchu.
e)  Użytkowanie przez osoby o ograniczonej zdolności słyszenia
Jeżeli produkt obsługiwany jest w sposób angażujący słuch, należy zapewnić co najmniej jeden tryb obsługi, który wykorzystuje zaawansowane funkcje audio. Można to osiągnąć na przykład poprzez umożliwienie użytkownikom regulowania głośności oraz zapewnienie elastycznych sposobów kontroli i oddzielania głosu od szumu tła, dzięki którym głos i szum tła są dostępne jako odrębne strumienie dźwięków.
f)  Użytkowanie przez osoby nieme
Jeżeli produkt wymaga od użytkowników użycia głosu, należy zapewnić co najmniej jeden tryb obsługi, który nie wymaga używania głosu. Używanie głosu oznacza wydawanie za pomocą ust wszelkiego rodzaju dźwięków, np. mowy, gwizdów lub mlasków.
g)  Użytkowanie przez osoby o ograniczonej sprawności manualnej lub sile fizycznej
Jeżeli produkt wymaga obsługi manualnej, należy zapewnić co najmniej jeden tryb obsługi, który umożliwia użytkownikom korzystanie z tego produktu za pomocą alternatywnych trybów obsługi niewymagających czynności z zakresu motoryki małej, sprawności manualnej ani siły w rękach, ani też jednoczesnego manipulowania większą liczbą przełączników niż jeden.
h)  Użytkowanie przez osoby o ograniczonym zasięgu
Jeżeli produkty są wolno stojące lub zainstalowane, ich elementy operacyjne muszą znajdować się w zasięgu wszystkich użytkowników.
i)  Minimalizacja ryzyka wywołania napadów padaczki fotogennej
Jeżeli produkt obsługiwany jest w sposób angażujący wzrok, należy unikać trybów obsługi, o których wiadomo, że mogą wywołać napady padaczki fotogennej.
j)  Użytkowanie przez osoby o ograniczonych zdolnościach poznawczych
Należy zapewnić co najmniej jeden tryb obsługi produktu, który obejmuje funkcje upraszczające i ułatwiające obsługę.
k)  Ochrona prywatności
Jeżeli produkt posiada funkcje wprowadzone w celu zapewnienia dostępności, należy zapewnić co najmniej jeden tryb obsługi, który zachowuje prywatność przy korzystaniu z funkcji wprowadzonych w celu zapewnienia dostępności.
Poprawka 182
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja I – część D (nowa)
D.  Usługi wsparcia
Jeżeli usługi wsparcia są dostępne, zapewniają one informacje na temat dostępności produktu i jego kompatybilności z technologiami wspomagającymi, korzystając ze sposobów komunikacji dostępnych dla osób niepełnosprawnych.
Poprawki 183 i 291
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja II – tytuł
Terminale samoobsługowe: Bankomaty, automaty do sprzedaży biletów i urządzenia do odprawy samoobsługowej
Terminale samoobsługowe: Bankomaty, automaty do sprzedaży biletów, urządzenia do odprawy samoobsługowej i terminale płatnicze
Poprawki 184, 291, 299 i 342
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja II – punkt 1
1.  Projektowanie i produkcja:
1.  Projektowanie i produkcja:
Produkty powinny być tak zaprojektowane i wytwarzane, aby osoby z ograniczeniami funkcjonalnymi, w tym osoby niepełnosprawne czy osoby z upośledzeniami związanymi z wiekiem mogły z nich jak najlepiej korzystać. W tym celu należy uwzględnić następujące elementy:
Produkty powinny być tak zaprojektowane i wytwarzane, aby osoby niepełnosprawne mogły z nich jak najlepiej korzystać zgodnie z racjonalnie przewidywalnym zastosowaniem, osiąga się dzięki spełnieniu wymagań funkcjonalnych określonych w sekcji I część C. W związku z tym produkty nie mogą wymagać, by dana funkcja zapewniająca dostępność musiała zostać aktywowana, aby użytkownik, który tej funkcji potrzebuje, mógł ją włączyć.
Dostępność produktów zapewnia się na etapie projektowania i wytwarzania poprzez uwzględnienie następujących elementów:
a)  informacje na temat użytkowania produktu dostarczone na samym produkcie (etykietowanie, instrukcje i ostrzeżenia), które:
a)  informacje na temat użytkowania produktu umieszczone na samym produkcie (etykietowanie, instrukcje i ostrzeżenia);
(i)  muszą być dostępne przez więcej niż jeden kanał sensoryczny;
(ii)  muszą być zrozumiałe;
(iii)  muszą być zauważalne;
(iv)  muszą mieć odpowiedni rozmiar czcionki dla przewidywanych warunków użytkowania;
b)  interfejs użytkownika produktu (obsługa, kontrole i informacje zwrotne, dane wejściowe i wyjściowe) zgodnie z pkt 2;
b)  interfejs użytkownika produktu (obsługa, sterowanie i informacje zwrotne, dane wejściowe i wyjściowe);
c)  funkcjonalność produktu poprzez zapewnienie funkcji mających na celu uwzględnienie potrzeb osób z ograniczeniami funkcjonalnymi, zgodnie z pkt 2;
c)  funkcjonalność produktu poprzez zapewnienie funkcji mających na celu uwzględnienie potrzeb osób niepełnosprawnych, co należy osiągnąć przez umożliwienie wykorzystania osobistych zestawów słuchawkowych, a jeżeli wymagana jest reakcja w określonym przedziale czasowym – przez ostrzeżenie użytkownika za pośrednictwem więcej niż jednego kanału sensorycznego, a także umożliwienie wydłużenia dozwolonego przedziału czasowego oraz zapewnienie odpowiedniego kontrastu oraz możliwości dotykowego rozpoznania klawiszy i przełączników sterowania;
(d)  połączenie produktu z urządzeniami wspomagającymi.
(d)  w stosownych przypadkach kompatybilność z urządzeniami i technologiami wspomagającymi dostępnymi na poziomie unijnym, w tym technologiami związanymi ze słuchem, takimi jak aparaty słuchowe, telecewki, implanty ślimakowe i urządzenia wspomagające słyszenie.
Poprawka 185
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja II – punkt 2
[....]
skreśla się
Poprawka 186
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja III – tytuł
Usługi telefoniczne, w tym usługi ratownictwa i związane z nimi urządzenia końcowe do obsługi konsumentów z zaawansowanymi zdolnościami obliczeniowymi
Usługi telefoniczne, w tym usługi ratownictwa i związane z nimi urządzenia końcowe do obsługi konsumentów
Poprawki 187, 292 i 300
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja III – część A – punkt 1
1.  Świadczenie usług powinno się zapewnić w taki sposób, aby osoby z ograniczeniami funkcjonalnymi, w tym osoby niepełnosprawne, mogły z nich jak najlepiej korzystać. W tym celu należy uwzględnić następujące elementy:
1.  Świadczenie usług w taki sposób, aby osoby niepełnosprawne mogły z nich jak najlepiej korzystać zgodnie z racjonalnie przewidywalnym zastosowaniem, osiąga się dzięki spełnieniu wymagań funkcjonalnych określonych w sekcji I część C i obejmuje:
a)  zapewnienie dostępności produktów, które stosowane są w świadczeniu usług, zgodnie z zasadami określonymi w pkt B dotyczącym „powiązanych urządzeń końcowych z zaawansowanymi zdolnościami obliczeniowymi do obsługi konsumentów”;
a)  produkty, które stosowane są przez usługodawców w świadczeniu danej usługi, zgodnie z zasadami określonymi w części B niniejszej sekcji;
b)  zapewnienie informacji na temat funkcjonowania usługi oraz na temat jej cech charakterystycznych dotyczących dostępności i stosowanych urządzeń w następujący sposób:
b)  informacje na temat funkcjonowania danej usługi oraz na temat jej cech charakterystycznych dotyczących dostępności i stosowanych urządzeń;
(i)  treść informacji musi być dostępna w formatach tekstowych umożliwiających tworzenie alternatywnych formatów wspomagających, które mogą być przedstawiane przez użytkowników na różne sposoby i za pośrednictwem więcej niż jednego kanału sensorycznego;
(ii)  należy zapewnić alternatywy dla treści nietekstowych;
(iii)   zgodnie z lit. c) należy zapewnić informacje elektroniczne, włącznie z odpowiednimi aplikacjami internetowymi, potrzebnymi do świadczenia usługi;
ba)   informacje elektroniczne, włącznie z odpowiednimi stronami internetowymi i aplikacjami internetowymi, potrzebne do świadczenia danej usługi;
c)  zapewnienie dostępności strony internetowej w sposób spójny i adekwatny do percepcji, obsługi i zrozumienia przez użytkowników, z uwzględnieniem możliwości dostosowania sposobu prezentacji treści i interakcji, włącznie z zapewnieniem, w razie potrzeby, dostępnej alternatywy elektronicznej; a także w sposób umożliwiający interoperacyjność z różnorodnymi aplikacjami klienckimi i technologiami wspomagającymi dostępnymi na poziomie unijnym i międzynarodowym;
c)  zapewnienie dostępności strony internetowej w sposób spójny i adekwatny do percepcji, obsługi i zrozumienia przez użytkowników, z uwzględnieniem możliwości dostosowania sposobu prezentacji treści i interakcji, włącznie z zapewnieniem, w razie potrzeby, dostępnej alternatywy elektronicznej, a także w sposób umożliwiający interoperacyjność z różnorodnymi aplikacjami klienckimi i technologiami wspomagającymi dostępnymi na poziomie unijnym i międzynarodowym;
ca)  aplikacje mobilne;
d)  zapewnienie dostępnych informacji, aby ułatwić komplementarność usług wspomagających;
d)  informacje mające na celu ułatwienie komplementarności usług wspomagających;
e)  w tym dotyczących funkcji, praktyk, strategii i procedur oraz zmian w świadczeniu usługi ukierunkowanej na potrzeby osób z ograniczeniami funkcjonalnymi.
e)  funkcje, praktyki, strategie, procedury oraz zmiany w świadczeniu usługi mające na celu zaspokojenie potrzeb osób niepełnosprawnych i zapewnienie interoperacyjności; należy to osiągnąć poprzez wsparcie komunikacji głosowej, komunikacji wideo oraz komunikacji tekstowej w czasie rzeczywistym, osobno lub łącznie (rozmowa totalna) między dwoma użytkownikami lub między użytkownikiem a służbami ratunkowymi.
Poprawka 344
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja III – litera A – punkt 1 a (nowy)
1a.   Usługi wsparcia
Jeżeli są dostępne, usługi wsparcia (działy pomocy technicznej, centra obsługi telefonicznej, wsparcie techniczne, usługi telekomunikacyjne dla osób z upośledzeniami słuchu lub mowy oraz usługi szkoleniowe) zapewniają informacje na temat dostępności usługi i jej kompatybilności z technologiami wspomagającymi, korzystając ze sposobów komunikacji dostępnych dla użytkowników z ograniczeniami funkcjonalnymi, w tym osób niepełnosprawnych.
Poprawki 188 i 292
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja III – część B – nagłówek
B.  Powiązane urządzenia końcowe z zaawansowanymi zdolnościami obliczeniowymi do obsługi konsumentów:
B.  Powiązane urządzenia końcowe wykorzystywane przez konsumentów:
Poprawki 189, 292 i 301
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja III – część B – punkt 1
1.  Projektowanie i produkcja:
1.  Projektowanie i produkcja:
Produkty powinny być tak zaprojektowane i wytwarzane, aby osoby z ograniczeniami funkcjonalnymi, w tym osoby niepełnosprawne czy osoby z upośledzeniami związanymi z wiekiem mogły z nich jak najlepiej korzystać. W tym celu należy uwzględnić następujące elementy:
Projektowanie i wytwarzanie produktów w taki sposób, aby osoby niepełnosprawne mogły z nich jak najlepiej korzystać zgodnie z racjonalnie przewidywalnym zastosowaniem, osiąga się dzięki spełnieniu wymagań funkcjonalnych określonych w sekcji I część C i obejmuje:
a)  informacje na temat użytkowania produktu dostarczone na samym produkcie (etykietowanie, instrukcje i ostrzeżenia), które:
a)   informacje na temat użytkowania produktu umieszczone na samym produkcie (etykietowanie, instrukcje i ostrzeżenia);
(i)  muszą być dostępne przez więcej niż jeden kanał sensoryczny;
(ii)  muszą być zrozumiałe;
(iii)  muszą być zauważalne;
(iv)  muszą mieć odpowiedni rozmiar czcionki dla przewidywanych warunków użytkowania;
b)  opakowanie produktu wraz z umieszczonymi na nim informacjami (dotyczące otwierania, zamykania, stosowania, pozbywania się);
b)  opakowanie produktu wraz z umieszczonymi na nim informacjami (dotyczące otwierania, zamykania, stosowania, pozbywania się);
c)  instrukcje dotyczące użytkowania, instalacji, konserwacji, przechowywania i pozbywania się produktu, które muszą spełniać następujące warunki:
c)  instrukcje dotyczące użytkowania, instalacji, konserwacji, przechowywania i pozbywania się produktu;
(i)  treść instrukcji musi być dostępna w formatach tekstowych umożliwiających tworzenie alternatywnych formatów wspomagających, które mogą być przedstawiane na różne sposoby i za pośrednictwem więcej niż jednego kanału sensorycznego; i
(ii)  instrukcje powinny przewidywać alternatywy dla treści nietekstowych;
d)  interfejs użytkownika produktu (obsługa, kontrole i informacje zwrotne, dane wejściowe i wyjściowe) zgodnie z pkt 2;
d)  interfejs użytkownika produktu (obsługa, sterowanie i informacje zwrotne, dane wejściowe i wyjściowe);
e)  funkcjonalność produktu poprzez zapewnienie funkcji mających na celu uwzględnienie potrzeb osób z ograniczeniami funkcjonalnymi, zgodnie z pkt 2;
e)  funkcjonalność produktu poprzez zapewnienie funkcji mających na celu uwzględnienie potrzeb osób niepełnosprawnych i zapewnienie interoperacyjności; należy to osiągnąć przez wsparcie dźwięku o jakości hi-fi, zapewnienie rozdzielczości ekranu umożliwiającej komunikację w języku migowym, wsparcie komunikacji tekstowej w czasie rzeczywistym, samodzielnie lub w połączeniu z komunikacją audio i wideo lub przez zapewnienie skutecznego połączenia bezprzewodowego z urządzeniami technicznymi wzmacniającymi słuch;
f)  połączenie produktu z urządzeniami wspomagającymi.
f)  połączenie produktu z urządzeniami wspomagającymi.
Poprawka 190
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja III – część B – punkt 2
[....]
skreśla się
Poprawka 346/rev
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja III – litera B – punkt 2 a (nowy)
2a.   Usługi wsparcia:
Jeżeli są dostępne, usługi wsparcia (działy pomocy technicznej, centra obsługi telefonicznej, wsparcie techniczne, usługi telekomunikacyjne dla osób z upośledzeniami słuchu lub mowy oraz usługi szkoleniowe) zapewniają informacje na temat dostępności produktu i jego kompatybilności z technologiami wspomagającymi, korzystając ze sposobów komunikacji dostępnych dla użytkowników z ograniczeniami funkcjonalnymi, w tym osób niepełnosprawnych.
Poprawka 191
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja IV – nagłówek
Audiowizualne usługi medialne i związane z nimi urządzenia z zaawansowanymi zdolnościami obliczeniowymi do obsługi konsumentów
Strony i aplikacje internetowe audiowizualnych usług medialnych i związane z nimi urządzenia końcowe
Poprawka 192
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja IV – część A – nagłówek
A.  Usługi:
A.  Strony i aplikacje internetowe:
Poprawka 193
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja IV – część A – punkt 1
1.  Świadczenie usług powinno się zapewnić w taki sposób, aby osoby z ograniczeniami funkcjonalnymi, w tym osoby niepełnosprawne, mogły z nich jak najlepiej korzystać. W tym celu należy uwzględnić następujące elementy:
1.   Świadczenie usług w taki sposób, aby osoby niepełnosprawne mogły z nich jak najlepiej korzystać zgodnie z racjonalnie przewidywalnym zastosowaniem, osiąga się dzięki spełnieniu wymagań funkcjonalnych określonych w sekcji I część C i obejmuje:
a)   zapewnienie dostępności produktów, które stosowane są w świadczeniu usług, zgodnie z zasadami określonymi w pkt B dotyczącym „powiązanych urządzeń do obsługi konsumentów z zaawansowanymi zdolnościami obliczeniowymi”;
a)  zapewnienie dostępności stron internetowych w sposób spójny i adekwatny do percepcji, obsługi i zrozumienia przez użytkowników, z uwzględnieniem możliwości dostosowania sposobu prezentacji treści i interakcji, włącznie z zapewnieniem, w razie potrzeby, dostępnej alternatywy elektronicznej, a także w sposób umożliwiający interoperacyjność z różnorodnymi aplikacjami klienckimi i technologiami wspomagającymi dostępnymi na poziomie unijnym i międzynarodowym;
b)   zapewnienie informacji na temat funkcjonowania usługi oraz na temat jej cech charakterystycznych dotyczących dostępności i stosowanych urządzeń w następujący sposób:
b)   aplikacje na urządzenia mobilne;
(i)  treść informacji musi być dostępna w formatach tekstowych umożliwiających tworzenie alternatywnych formatów wspomagających, które mogą być przedstawiane przez użytkowników na różne sposoby i za pośrednictwem więcej niż jednego kanału sensorycznego;
(ii)  należy zapewnić alternatywy dla treści nietekstowych;
(iii)  zgodnie z lit. c) należy zapewnić informacje elektroniczne, włącznie z odpowiednimi aplikacjami internetowymi, potrzebnymi do świadczenia usługi;
c)  zapewnienie dostępności strony internetowej w sposób spójny i adekwatny do percepcji, obsługi i zrozumienia przez użytkowników, z uwzględnieniem możliwości dostosowania sposobu prezentacji treści i interakcji, włącznie z zapewnieniem, w razie potrzeby, dostępnej alternatywy elektronicznej; a także w sposób umożliwiający interoperacyjność z różnorodnymi aplikacjami klienckimi i technologiami wspomagającymi dostępnymi na poziomie unijnym i międzynarodowym;
d)  zapewnienie dostępnych informacji, aby ułatwić komplementarność usług wspomagających;
e)  w tym dotyczących funkcji, praktyk, strategii i procedur oraz zmian w świadczeniu usługi ukierunkowanej na potrzeby osób z ograniczeniami funkcjonalnymi.
Poprawka 194
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja IV – część B – nagłówek
B.  Powiązane urządzenia z zaawansowanymi zdolnościami obliczeniowymi do obsługi konsumentów:
B.  Powiązane urządzenia końcowe:
Poprawki 195 i 293
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja IV – część B – punkt 1
1.  Projektowanie i produkcja:
1.  Projektowanie i produkcja:
Produkty powinny być tak zaprojektowane i wytwarzane, aby osoby z ograniczeniami funkcjonalnymi, w tym osoby niepełnosprawne czy osoby z upośledzeniami związanymi z wiekiem mogły z nich jak najlepiej korzystać. W tym celu należy uwzględnić następujące elementy:
Projektowanie i wytwarzanie produktów w taki sposób, aby osoby niepełnosprawne mogły z nich jak najlepiej korzystać zgodnie z racjonalnie przewidywalnym zastosowaniem, osiąga się dzięki spełnieniu wymagań funkcjonalnych określonych w sekcji I część C i obejmuje:
a)  informacje na temat użytkowania produktu dostarczone na samym produkcie (etykietowanie, instrukcje i ostrzeżenia), które:
a)  informacje na temat użytkowania produktu umieszczone na samym produkcie (etykietowanie, instrukcje i ostrzeżenia);
(i)  muszą być dostępne przez więcej niż jeden kanał sensoryczny;
(ii)  muszą być zrozumiałe;
(iii)  muszą być zauważalne;
(iv)  muszą mieć odpowiedni rozmiar czcionki dla przewidywanych warunków użytkowania;
b)  opakowanie produktu wraz z umieszczonymi na nim informacjami (dotyczące otwierania, zamykania, stosowania, pozbywania się);
b)  opakowanie produktu wraz z umieszczonymi na nim informacjami (dotyczące otwierania, zamykania, stosowania, pozbywania się);
c)  instrukcje dotyczące użytkowania, instalacji, konserwacji, przechowywania i pozbywania się produktu, które muszą spełniać następujące warunki:
c)  instrukcje dotyczące użytkowania, instalacji, konserwacji, przechowywania i pozbywania się produktu;
(i)  treść instrukcji musi być dostępna w formatach tekstowych umożliwiających tworzenie alternatywnych formatów wspomagających, które mogą być przedstawiane na różne sposoby i za pośrednictwem więcej niż jednego kanału sensorycznego; i
(ii)  instrukcje powinny przewidywać alternatywy dla treści nietekstowych;
d)  interfejs użytkownika produktu (obsługa, kontrole i informacje zwrotne, dane wejściowe i wyjściowe) zgodnie z pkt 2;
d)  interfejs użytkownika produktu (obsługa, sterowanie i informacje zwrotne, dane wejściowe i wyjściowe);
e)  funkcjonalność produktu poprzez zapewnienie funkcji mających na celu uwzględnienie potrzeb osób z ograniczeniami funkcjonalnymi, zgodnie z pkt 2;
e)  funkcjonalność produktu poprzez zapewnienie funkcji mających na celu uwzględnienie potrzeb osób niepełnosprawnych;można to osiągnąć na przykład poprzez wsparcie możliwości wyboru, personalizacji i wyświetlania usług dostępu, takich jak napisy dialogowe dla osób niesłyszących i niedosłyszących, audiodeskrypcja, głosowe listy dialogowe i tłumaczenie na język migowy, poprzez zapewnienie skutecznego połączenia bezprzewodowego z urządzeniami technicznymi wzmacniającymi słuch lub poprzez zapewnienie użytkownikowi przyrządów sterujących do aktywacji usług dostępu na takim samym poziomie widoczności jak w przypadku głównych mediów;
f)  połączenie produktu z urządzeniami wspomagającymi.
f)  połączenie produktu z urządzeniami wspomagającymi.
Poprawka 196
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja IV – część B – punkt 2
[....]
skreśla się
Poprawki 197 i 308
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja V – nagłówek
Usługi transportu pasażerskiego – lotnicze, autobusowe, kolejowe, wodne; strony internetowe wykorzystywane do świadczenia usług przewozu pasażerów; usługi oparte na telefonii komórkowej, systemy inteligentnej sprzedaży biletów i przekaz informacji w czasie rzeczywistym; Terminale samoobsługowe, automaty do sprzedaży biletów i urządzenia do odprawy samoobsługowej wykorzystywane w usługach transportu pasażerskiego
Usługi transportu pasażerskiego – lotniczego, autobusowego, autokarowego, kolejowego, wodnego; strony internetowe wykorzystywane do świadczenia usług przewozu pasażerów; usługi oparte na telefonii komórkowej, systemy inteligentnej sprzedaży biletów i przekaz informacji w czasie rzeczywistym; Terminale samoobsługowe, w tym terminale płatnicze, automaty do sprzedaży biletów i urządzenia do odprawy samoobsługowej wykorzystywane w usługach transportu pasażerskiego oraz usługach w dziedzinie mobilności i turystyki:
Poprawki 198,294/rev, 303, 311, 315 i 316
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja V – część A – punkt 1
1.  Świadczenie usług powinno się zapewnić w taki sposób, aby osoby z ograniczeniami funkcjonalnymi, w tym osoby niepełnosprawne, mogły z nich jak najlepiej korzystać. W tym celu należy uwzględnić następujące elementy:
1.   Świadczenie usług w taki sposób, aby osoby niepełnosprawne mogły z nich jak najlepiej korzystać zgodnie z racjonalnie przewidywalnym zastosowaniem, osiąga się dzięki spełnieniu wymagań funkcjonalnych określonych w sekcji I część C i obejmuje:
a)  zapewnienie informacji na temat funkcjonowania usługi oraz na temat jej cech charakterystycznych dotyczących dostępności i stosowanych urządzeń w następujący sposób:
a)  informacje na temat funkcjonowania danej usługi oraz na temat jej cech charakterystycznych dotyczących dostępności i stosowanych urządzeń;
(i)  treść informacji musi być dostępna w formatach tekstowych umożliwiających tworzenie alternatywnych formatów wspomagających, które mogą być przedstawiane przez użytkowników na różne sposoby i za pośrednictwem więcej niż jednego kanału sensorycznego;
(ii)  należy zapewnić alternatywy dla treści nietekstowych;
(aa)  należy opisać i wyjaśnić sposób korzystania z funkcji usługi ułatwiających dostęp, w tym dostępność pojazdów i otaczającej infrastruktury oraz środowiska zbudowanego, a ponadto należy dostarczyć informacje na temat pomocy, zgodnie z rozporządzeniami (WE) nr 1107/2006, (UE) nr 1177/2010, (WE) nr 1371/2007 i (UE) nr 181/2011;
(iii)   zgodnie z lit. b) należy zapewnić informacje elektroniczne, włącznie z odpowiednimi aplikacjami internetowymi, potrzebnymi do świadczenia usługi;
ab)   zgodnie z lit. b) należy zapewnić informacje elektroniczne, włącznie z odpowiednimi aplikacjami internetowymi, potrzebnymi do świadczenia danej usługi;
b)  zapewnienie dostępności strony internetowej w sposób spójny i adekwatny do percepcji, obsługi i zrozumienia przez użytkowników, z uwzględnieniem możliwości dostosowania sposobu prezentacji treści i interakcji, włącznie z zapewnieniem, w razie potrzeby, dostępnej alternatywy elektronicznej; a także w sposób umożliwiający interoperacyjność z różnorodnymi aplikacjami klienckimi i technologiami wspomagającymi dostępnymi na poziomie unijnym i międzynarodowym;
b)  zapewnienie dostępności stron internetowych, w tym aplikacji internetowych potrzebnych do świadczenia usług transportu pasażerskiego, turystyki, zakwaterowania i usług gastronomicznych, w sposób spójny i adekwatny do percepcji, obsługi i zrozumienia przez użytkowników; obejmuje to dostosowanie sposobu prezentacji treści i interakcji, włącznie z zapewnieniem, w razie potrzeby, dostępnej alternatywy elektronicznej, w solidny sposób umożliwiający interoperacyjność z różnorodnymi aplikacjami klienckimi i technologiami wspomagającymi dostępnymi na poziomie unijnym i międzynarodowym;
ba)  zapewnienie dostępności usług mobilnych, w tym aplikacji mobilnych potrzebnych do świadczenia usługi w sposób spójny i adekwatny do percepcji, obsługi i zrozumienia przez użytkowników, z uwzględnieniem możliwości dostosowania sposobu prezentacji treści i interakcji, łącznie z zapewnieniem, w razie potrzeby, dostępnej alternatywy elektronicznej; a także w solidny sposób umożliwiający interoperacyjność z różnorodnymi aplikacjami klienckimi i technologiami wspomagającymi dostępnymi na poziomie unijnym i międzynarodowym;
c)  w tym dotyczących funkcji, praktyk, strategii i procedur oraz zmian w świadczeniu usługi ukierunkowanej na potrzeby osób z ograniczeniami funkcjonalnymi.
c)  funkcje, praktyki, strategie, procedury oraz zmiany w świadczeniu usługi mające na celu zaspokojenie potrzeb osób niepełnosprawnych, w tym zapewnienie dostępności usług mobilnych, w tym aplikacji mobilnych potrzebnych do świadczenia usługi w sposób spójny i adekwatny do percepcji, obsługi i zrozumienia przez użytkowników, z uwzględnieniem możliwości dostosowania sposobu prezentacji treści i interakcji, łącznie z zapewnieniem, w razie potrzeby, dostępnej alternatywy elektronicznej; a także w solidny sposób umożliwiający interoperacyjność z różnorodnymi aplikacjami klienckimi i technologiami wspomagającymi dostępnymi na poziomie unijnym i międzynarodowym;
Dotyczy to takich usług, jak zapewnienie systemów inteligentnej sprzedaży biletów (rezerwacja elektroniczna, rezerwacja biletów itd.), informacji dla pasażerów w czasie rzeczywistym (rozkłady jazdy, informacje o zakłóceniach ruchu, połączeniach, dalszej podróży innym środkiem transportu itd.), a także dodatkowych informacji o usługach (np. personel na stacjach, niedziałające windy lub usługi czasowo niedostępne);
ca)  usługi oparte na urządzeniach mobilnych, systemy inteligentnej sprzedaży biletów i przekaz informacji w czasie rzeczywistym.
Poprawka 199
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja V – część B
B.  Strony internetowe wykorzystywane do świadczenia usług przewozu pasażerów:
skreśla się
a)  Zapewnienie dostępności strony internetowej w sposób spójny i adekwatny do percepcji, obsługi i zrozumienia przez użytkowników, z uwzględnieniem możliwości dostosowania sposobu prezentacji treści i interakcji, włącznie z zapewnieniem, w razie potrzeby, dostępnej alternatywy elektronicznej; a także w sposób umożliwiający interoperacyjność z różnorodnymi aplikacjami klienckimi i technologiami wspomagającymi dostępnymi na poziomie unijnym i międzynarodowym.
Poprawka 200
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja V – część C
C.   Usługi oparte na telefonii komórkowej, systemy inteligentnej sprzedaży biletów i przekaz informacji w czasie rzeczywistym:
skreśla się
1.  Świadczenie usług powinno się zapewnić w taki sposób, aby osoby z ograniczeniami funkcjonalnymi, w tym osoby niepełnosprawne, mogły z nich jak najlepiej korzystać. W tym celu należy uwzględnić następujące elementy:
a)  zapewnienie informacji na temat funkcjonowania usługi oraz na temat jej cech charakterystycznych dotyczących dostępności i stosowanych urządzeń w następujący sposób:
(i)  treść informacji musi być dostępna w formatach tekstowych umożliwiających tworzenie alternatywnych formatów wspomagających, które mogą być przedstawiane przez użytkowników na różne sposoby i za pośrednictwem więcej niż jednego kanału sensorycznego;
(ii)  należy zapewnić alternatywy dla treści nietekstowych;
(iii)  zgodnie z lit. b) należy zapewnić informacje elektroniczne, włącznie z odpowiednimi aplikacjami internetowymi, potrzebnymi do świadczenia usługi;
b)  zapewnienie dostępności strony internetowej w sposób spójny i adekwatny do percepcji, obsługi i zrozumienia przez użytkowników, z uwzględnieniem możliwości dostosowania sposobu prezentacji treści i interakcji, włącznie z zapewnieniem, w razie potrzeby, dostępnej alternatywy elektronicznej; a także w sposób umożliwiający interoperacyjność z różnorodnymi aplikacjami klienckimi i technologiami wspomagającymi dostępnymi na poziomie unijnym i międzynarodowym;
Poprawka 201
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja V – część D – nagłówek
D.  Terminale samoobsługowe, automaty do sprzedaży biletów i urządzenia do odprawy samoobsługowej wykorzystywane w usługach transportu pasażerskiego
D.  Terminale samoobsługowe, w tym terminale płatnicze, automaty do sprzedaży biletów i urządzenia do odprawy samoobsługowej wykorzystywane w usługach transportu pasażerskiego
Poprawki 202 i 327
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja V – część D – punkt 1
1.  Projektowanie i produkcja:
1.  Projektowanie i produkcja:
Produkty powinny być tak zaprojektowane i wytwarzane, aby osoby z ograniczeniami funkcjonalnymi, w tym osoby niepełnosprawne czy osoby z upośledzeniami związanymi z wiekiem mogły z nich jak najlepiej korzystać. W tym celu należy uwzględnić następujące elementy:
Projektowanie i wytwarzanie produktów w taki sposób, aby osoby niepełnosprawne mogły z nich jak najlepiej korzystać zgodnie z racjonalnie przewidywalnym zastosowaniem, osiąga się dzięki spełnieniu wymagań funkcjonalnych określonych w sekcji I część C i obejmuje:
a)  informacje na temat użytkowania produktu dostarczone na samym produkcie (etykietowanie, instrukcje i ostrzeżenia), które:
a)  informacje na temat użytkowania produktu umieszczone na samym produkcie (etykietowanie, instrukcje i ostrzeżenia);
(i)  muszą być dostępne przez więcej niż jeden kanał sensoryczny;
(ii)  muszą być zrozumiałe;
(iii)  muszą być zauważalne;
(iv)  muszą mieć odpowiedni rozmiar czcionki dla przewidywanych warunków użytkowania;
b)  interfejs użytkownika produktu (obsługa, kontrole i informacje zwrotne, dane wejściowe i wyjściowe) zgodnie z pkt 2;
b)  interfejs użytkownika produktu (obsługa, sterowanie i informacje zwrotne, dane wejściowe i wyjściowe);
c)  funkcjonalność produktu poprzez zapewnienie funkcji mających na celu uwzględnienie potrzeb osób z ograniczeniami funkcjonalnymi, zgodnie z pkt 2;
c)  funkcjonalność produktu poprzez zapewnienie funkcji mających na celu uwzględnienie potrzeb osób niepełnosprawnych;
d)  połączenie produktu z urządzeniami wspomagającymi.
d)  połączenie zgodności produktu z urządzeniami wspomagającymi i technologiami wspomagającymi, w tym technologiami związanymi ze słuchem, takimi jak aparaty słuchowe, telecewki, implanty ślimakowe i urządzenia wspomagające słyszenie; produkt umożliwia także stosowanie własnych słuchawek.
Poprawka 352
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja V – litera D – punkt 1 a (nowy)
1a.  Usługi wsparcia
Jeżeli są dostępne, usługi wsparcia (działy pomocy technicznej, centra obsługi telefonicznej, wsparcie techniczne, usługi telekomunikacyjne dla osób z upośledzeniami słuchu lub mowy oraz usługi szkoleniowe) zapewniają informacje na temat dostępności produktu i jego kompatybilności z technologiami wspomagającymi, korzystając ze sposobów komunikacji dostępnych dla użytkowników z ograniczeniami funkcjonalnymi, w tym osób niepełnosprawnych.

Poprawka 203
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja V – część D – punkt 2
[....]
skreśla się
Poprawka 204
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja VI – nagłówek
Usługi bankowe; strony internetowe wykorzystywane do świadczenia usług bankowych; usługi bankowe oparte na telefonii komórkowej; terminale samoobsługowe, w tym bankomaty wykorzystywane do świadczenia usług bankowych
Usługi bankowe dla konsumentów; strony internetowe wykorzystywane do świadczenia usług bankowych; usługi bankowe oparte na telefonii komórkowej; terminale samoobsługowe, w tym terminale płatnicze i bankomaty wykorzystywane do świadczenia usług bankowych
Poprawki 205, 295 i 304
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja VI – część A – punkt 1
1.  Świadczenie usług powinno się zapewnić w taki sposób, aby osoby z ograniczeniami funkcjonalnymi, w tym osoby niepełnosprawne, mogły z nich jak najlepiej korzystać. W tym celu należy uwzględnić następujące elementy:
1.  Świadczenie usług w taki sposób, aby osoby niepełnosprawne mogły z nich jak najlepiej korzystać zgodnie z racjonalnie przewidywalnym zastosowaniem, osiąga się dzięki spełnieniu wymagań funkcjonalnych określonych w sekcji I część C i obejmuje:
a)  zapewnienie dostępności produktów, które stosowane są w świadczeniu usług, zgodnie z zasadami określonymi w pkt D;
a)  produkty, które stosowane są przez usługodawców w świadczeniu danej usługi, zgodnie z zasadami określonymi w części D niniejszej sekcji;
zapewnienie informacji na temat funkcjonowania usługi oraz na temat jej cech charakterystycznych dotyczących dostępności i stosowanych urządzeń w następujący sposób:
b)  informacje na temat funkcjonowania danej usługi oraz na temat jej cech charakterystycznych dotyczących dostępności i stosowanych urządzeń, w tym w elektronicznych przewodnikach po programach;
(i)  treść informacji musi być dostępna w formatach tekstowych umożliwiających tworzenie alternatywnych formatów wspomagających, które mogą być przedstawiane przez użytkowników na różne sposoby i za pośrednictwem więcej niż jednego kanału sensorycznego;
(ii)  należy zapewnić alternatywy dla treści nietekstowych;
(iii)   zgodnie z lit. c) należy zapewnić informacje elektroniczne, włącznie z odpowiednimi aplikacjami internetowymi, potrzebnymi do świadczenia usługi;
(ba)  informacje elektroniczne, włącznie z odpowiednimi stronami i aplikacjami internetowymi, potrzebnymi do świadczenia danej usługi, w tym informacje na temat identyfikacji elektronicznej, bezpieczeństwa i metod płatności;
c)  zapewnienie dostępności strony internetowej w sposób spójny i adekwatny do percepcji, obsługi i zrozumienia przez użytkowników, z uwzględnieniem możliwości dostosowania sposobu prezentacji treści i interakcji, włącznie z zapewnieniem, w razie potrzeby, dostępnej alternatywy elektronicznej; a także w sposób umożliwiający interoperacyjność z różnorodnymi aplikacjami klienckimi i technologiami wspomagającymi dostępnymi na poziomie unijnym i międzynarodowym;
d)  w tym dotyczących funkcji, praktyk, strategii i procedur oraz zmian w świadczeniu usługi ukierunkowanej na potrzeby osób z ograniczeniami funkcjonalnymi.
d)  funkcje, praktyki, strategie, procedury oraz zmiany w świadczeniu usługi ukierunkowanej na potrzeby osób niepełnosprawnych;
da)  usługi bankowe oparte na telefonii komórkowej.
Poprawka 206
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja VI – część B
B.  Strony internetowe wykorzystywane do świadczenia usług bankowych:
skreśla się
Świadczenie usług powinno się zapewnić w taki sposób, aby osoby z ograniczeniami funkcjonalnymi, w tym osoby niepełnosprawne, mogły z nich jak najlepiej korzystać. W tym celu należy uwzględnić następujące elementy:
a)  zapewnienie dostępności strony internetowej w sposób spójny i adekwatny do percepcji, obsługi i zrozumienia przez użytkowników, z uwzględnieniem możliwości dostosowania sposobu prezentacji treści i interakcji, włącznie z zapewnieniem, w razie potrzeby, dostępnej alternatywy elektronicznej; a także w sposób umożliwiający interoperacyjność z różnorodnymi aplikacjami klienckimi i technologiami wspomagającymi dostępnymi na poziomie unijnym i międzynarodowym;
Poprawka 207
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja VI – część C
C.   Usługi bankowe oparte na telefonii komórkowej;
skreśla się
1.  Świadczenie usług powinno się zapewnić w taki sposób, aby osoby z ograniczeniami funkcjonalnymi, w tym osoby niepełnosprawne, mogły z nich jak najlepiej korzystać. W tym celu należy uwzględnić następujące elementy:
a)  zapewnienie informacji na temat funkcjonowania usługi oraz na temat jej cech charakterystycznych dotyczących dostępności i stosowanych urządzeń w następujący sposób:
(i)  treść informacji musi być dostępna w formatach tekstowych umożliwiających tworzenie alternatywnych formatów wspomagających, które mogą być przedstawiane przez użytkowników na różne sposoby i za pośrednictwem więcej niż jednego kanału sensorycznego;
(ii)należy zapewnić alternatywy dla treści nietekstowych;
(iii)  zgodnie z lit. b) należy zapewnić informacje elektroniczne, włącznie z odpowiednimi aplikacjami internetowymi, potrzebnymi do świadczenia usługi;
b)  zapewnienie dostępności strony internetowej w sposób spójny i adekwatny do percepcji, obsługi i zrozumienia przez użytkowników, z uwzględnieniem możliwości dostosowania sposobu prezentacji treści i interakcji, włącznie z zapewnieniem, w razie potrzeby, dostępnej alternatywy elektronicznej; a także w sposób umożliwiający interoperacyjność z różnorodnymi aplikacjami klienckimi i technologiami wspomagającymi dostępnymi na poziomie unijnym i międzynarodowym;
Poprawka 208
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja VI – część D – nagłówek
D.  Terminale samoobsługowe, w tym bankomaty wykorzystywane do świadczenia usług bankowych
D.  Terminale samoobsługowe, w tym terminale płatnicze i bankomaty wykorzystywane do świadczenia usług bankowych dla konsumentów:
Poprawka 209
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja VI – litera D – punkt 1
1.  Projektowanie i produkcja:
1.  Projektowanie i produkcja:
Produkty powinny być tak zaprojektowane i wytwarzane, aby osoby z ograniczeniami funkcjonalnymi, w tym osoby niepełnosprawne czy osoby z upośledzeniami związanymi z wiekiem mogły z nich jak najlepiej korzystać. W tym celu należy uwzględnić następujące elementy:
Projektowanie i wytwarzanie produktów w taki sposób, aby osoby niepełnosprawne mogły z nich jak najlepiej korzystać zgodnie z przewidywalnym zastosowaniem, osiąga się dzięki spełnieniu wymagań funkcjonalnych określonych w sekcji I część C i obejmuje:
a)  informacje na temat użytkowania produktu dostarczone na samym produkcie (etykietowanie, instrukcje i ostrzeżenia), które:
a)  informacje na temat użytkowania produktu umieszczone na samym produkcie (etykietowanie, instrukcje i ostrzeżenia);
(i)  muszą być dostępne przez więcej niż jeden kanał sensoryczny;
(ii)  muszą być zrozumiałe;
(iii)  muszą być zauważalne;
(iv)  muszą mieć odpowiedni rozmiar czcionki dla przewidywanych warunków użytkowania;
b)  interfejs użytkownika produktu (obsługa, kontrole i informacje zwrotne, dane wejściowe i wyjściowe) zgodnie z pkt 2;
b)  interfejs użytkownika produktu (obsługa, sterowanie i informacje zwrotne, dane wejściowe i wyjściowe);
c)  funkcjonalność produktu poprzez zapewnienie funkcji mających na celu uwzględnienie potrzeb osób z ograniczeniami funkcjonalnymi, zgodnie z pkt 2;
c)  funkcjonalność produktu poprzez zapewnienie funkcji mających na celu uwzględnienie potrzeb osób niepełnosprawnych;
d)  połączenie produktu z urządzeniami wspomagającymi.
d)  połączenie produktu z urządzeniami wspomagającymi.
Poprawka 356
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja VI – część D – punkt 1 a (nowy)
1a.  Usługi wsparcia
Jeżeli są dostępne, usługi wsparcia (działy pomocy technicznej, centra obsługi telefonicznej, wsparcie techniczne, usługi telekomunikacyjne dla osób z upośledzeniami słuchu lub mowy oraz usługi szkoleniowe) zapewniają informacje na temat dostępności produktu i jego kompatybilności z technologiami wspomagającymi, korzystając ze sposobów komunikacji dostępnych dla użytkowników z ograniczeniami funkcjonalnymi, w tym osób niepełnosprawnych.

Poprawka 210
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja VI – część D – punkt 2
[....]
skreśla się
Poprawka 211
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja VII – tytuł
E-książki
E-książki i powiązane urządzenia
Poprawka 305
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja VII – część A – punkt 1
1.  Świadczenie usług powinno się zapewnić w taki sposób, aby osoby z ograniczeniami funkcjonalnymi, w tym osoby niepełnosprawne, mogły z nich jak najlepiej korzystać. W tym celu należy uwzględnić następujące elementy:
1.  Świadczenie usług powinno się zapewnić w taki sposób, aby zmaksymalizować ich przewidywane w racjonalny sposób wykorzystanie przez osoby niepełnosprawne. W tym celu należy spełnić wymagania funkcjonalne określone w niniejszej dyrektywie i uwzględnić następujące elementy:
a)  zapewnienie dostępności produktów, które stosowane są w świadczeniu usług, zgodnie z zasadami określonymi w pkt B „Produkty”;
a)  produkty, które stosowane są przez usługodawców w świadczeniu danej usługi, zgodnie z zasadami określonymi w części B niniejszej sekcji;
bb)  zapewnienie informacji na temat funkcjonowania usługi oraz na temat jej cech charakterystycznych dotyczących dostępności i stosowanych urządzeń w następujący sposób:
b)  informacje na temat funkcjonowania usługi oraz na temat jej cech charakterystycznych dotyczących dostępności i stosowanych urządzeń, a także przekazywanie dostępnych informacji (metadanych) dotyczących cech ułatwiających dostępność produktów i usług:
(i)  treść informacji musi być dostępna w formatach tekstowych umożliwiających tworzenie alternatywnych formatów wspomagających, które mogą być przedstawiane przez użytkowników na różne sposoby i za pośrednictwem więcej niż jednego kanału sensorycznego; oraz
(ii)  należy zapewnić alternatywy dla treści nietekstowych;
(iii)  zgodnie z lit. c) należy zapewnić informacje elektroniczne, włącznie z odpowiednimi aplikacjami internetowymi, potrzebnymi do świadczenia usługi;
ba)   informacje elektroniczne, włącznie z odpowiednimi aplikacjami internetowymi oraz czytnikami książek elektronicznych, potrzebnymi do świadczenia danej usługi;
c)  zapewnienie dostępności stron internetowych w sposób spójny i adekwatny do percepcji, obsługi i zrozumienia przez użytkowników, z uwzględnieniem możliwości dostosowania sposobu prezentacji treści i interakcji, włącznie z zapewnieniem, w razie potrzeby, dostępnej alternatywy elektronicznej, a także w sposób umożliwiający interoperacyjność z różnorodnymi aplikacjami klienckimi i technologiami wspomagającymi dostępnymi na poziomie unijnym i międzynarodowym.
c)  zapewnienie dostępności stron internetowych i aplikacji na urządzenia mobilne w sposób spójny i adekwatny do percepcji, obsługi i zrozumienia przez użytkowników, z uwzględnieniem możliwości dostosowania sposobu prezentacji treści i interakcji, włącznie z zapewnieniem, w razie potrzeby, dostępnej alternatywy elektronicznej; a także w sposób umożliwiający interoperacyjność z różnorodnymi aplikacjami klienckimi i technologiami wspomagającymi dostępnymi na poziomie unijnym i międzynarodowym;
d)  zapewnienie dostępnych informacji, aby ułatwić komplementarność usług wspomagających;
d)  zapewnienie dostępnych informacji, aby ułatwić komplementarność usług wspomagających;
e)  w tym dotyczących funkcji, praktyk, strategii i procedur oraz zmian w świadczeniu usługi ukierunkowanej na potrzeby osób z ograniczeniami funkcjonalnymi.
e)  funkcje, praktyki, strategie, procedury oraz zmiany w świadczeniu usługi mające na celu zaspokojenie potrzeb osób niepełnosprawnych, które należy osiągnąć przez zapewnienie nawigacji po całym dokumencie, np. za pomocą dynamicznego układu graficznego, możliwości synchronizacji tekstu z treścią audio, technologii syntezatorów mowy, umożliwienie alternatywnego przedstawienia treści i jej interoperacyjności z różnorodnymi technologiami wspomagającymi w taki sposób, by była zauważalna, zrozumiała, funkcjonalna i jak najbardziej kompatybilna z aplikacjami klienckimi.
Poprawka 358
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja VII – litera B – punkt 1
1.   Projektowanie i produkcja: Produkty powinny być tak zaprojektowane i wytwarzane, aby osoby z ograniczeniami funkcjonalnymi, w tym osoby niepełnosprawne czy osoby z upośledzeniami związanymi z wiekiem mogły z nich jak najlepiej korzystać. W tym celu należy uwzględnić następujące elementy:
1.   Projektowanie i produkcja: Produkty powinny być tak zaprojektowane i wytwarzane, aby osoby z ograniczeniami funkcjonalnymi, w tym osoby niepełnosprawne, mogły z nich jak najlepiej korzystać. W tym celu należy przestrzegać następujących wymogów dostępności:
a)   informacje na temat użytkowania produktu dostarczone na samym produkcie (etykietowanie, instrukcje i ostrzeżenia), które:
a)   informacje na temat użytkowania produktu umieszczone na samym produkcie (etykietowanie, instrukcje i ostrzeżenia), które dostarczane są w różnorakich formatach umożliwiających dostęp osobom niepełnosprawnym oraz które:
(i)   muszą być dostępne przez więcej niż jeden kanał sensoryczny;
(i)   dostępne przez więcej niż jeden kanał sensoryczny;
(ii)   muszą być zrozumiałe;
(ii)   zrozumiałe;
(iii)   muszą być zauważalne;
(iii)   zauważalne;
(iv)   muszą mieć odpowiedni rozmiar czcionki dla przewidywanych warunków użytkowania;
(iv)   mają odpowiedni rozmiar czcionki, a kontrast między znakami a ich tłem jest wystarczający, aby zmaksymalizować czytelność w przewidywanych warunkach użytkowania;
b)   opakowanie produktu wraz z umieszczonymi na nim informacjami (dotyczące otwierania, zamykania, stosowania, pozbywania się);
b)   opakowanie produktu wraz z umieszczonymi na nim informacjami dotyczącymi otwierania, zamykania, stosowania i pozbywania się, a także informacjami na temat marki, nazwy i rodzaju produktu, które:
(i)  spełniają wymogi określone w lit. a);
(ii)  w prosty i dokładny sposób informują użytkowników o cechach produktu, które ułatwiają jego dostępność, oraz o jego kompatybilności z technologiami wspomagającymi;
c)   instrukcje dotyczące użytkowania, instalacji, konserwacji, przechowywania i pozbywania się produktu, które muszą spełniać następujące warunki:
c)   instrukcje dotyczące użytkowania, instalacji, konserwacji, przechowywania i pozbywania się produktu, dostarczone osobno lub stanowiące część produktu, które muszą spełniać następujące warunki:
(i)   treść instrukcji musi być dostępna w formatach tekstowych umożliwiających tworzenie alternatywnych formatów wspomagających, które mogą być przedstawiane na różne sposoby i za pośrednictwem więcej niż jednego kanału sensorycznego;
(i)   udostępnia się je w przystępnym formacie internetowym oraz w formie nieinternetowego dokumentu elektronicznego, który jest zauważalny i funkcjonalny; oraz
(ii)   instrukcje przewidują alternatywy dla treści nietekstowych;
(ii)   producent opisuje i wyjaśnia sposób korzystania z funkcji produktu, które ułatwiają jego dostępność, oraz kompatybilność produktu z technologiami wspomagającymi;
d)   interfejs użytkownika produktu (obsługa, kontrole i informacje zwrotne, dane wejściowe i wyjściowe) zgodnie z pkt 2;
d)   interfejs użytkownika produktu (obsługa, kontrole i informacje zwrotne, dane wejściowe i wyjściowe) zgodnie z pkt 2;
e)   funkcjonalność produktu poprzez zapewnienie funkcji mających na celu uwzględnienie potrzeb osób z ograniczeniami funkcjonalnymi, zgodnie z pkt 2;
e)   funkcjonalność produktu poprzez zapewnienie funkcji mających na celu uwzględnienie potrzeb osób z ograniczeniami funkcjonalnymi, zgodnie z pkt 2;
f)   połączenie produktu z urządzeniami wspomagającymi.
f)   w stosownych przypadkach kompatybilność z urządzeniami i technologiami wspomagającymi.
Poprawka 214
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja VII – część B – punkt 2
[...]
skreśla się
Poprawki 215, 296, 306 i 359
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja VIII – część A – punkt 1
1.  Świadczenie usług powinno się zapewnić w taki sposób, aby osoby z ograniczeniami funkcjonalnymi, w tym osoby niepełnosprawne, mogły z nich jak najlepiej korzystać. W tym celu należy uwzględnić następujące elementy:
1.  Świadczenie usług w taki sposób, aby osoby niepełnosprawne mogły z nich jak najlepiej korzystać zgodnie z racjonalnie przewidywalnym zastosowaniem, osiąga się dzięki spełnieniu wymagań funkcjonalnych określonych w sekcji I część C i obejmuje:
a)  zapewnienie informacji na temat funkcjonowania usługi oraz na temat jej cech charakterystycznych dotyczących dostępności i stosowanych urządzeń w następujący sposób:
a)  informacje na temat funkcjonowania danej usługi oraz na temat jej cech charakterystycznych dotyczących dostępności i stosowanych urządzeń;
(i)  treść informacji musi być dostępna w formatach tekstowych umożliwiających tworzenie alternatywnych formatów wspomagających, które mogą być przedstawiane przez użytkowników na różne sposoby i za pośrednictwem więcej niż jednego kanału sensorycznego;
(ii)  należy zapewnić alternatywy dla treści nietekstowych;
(iii)   zgodnie z lit. b) należy zapewnić informacje elektroniczne, włącznie z odpowiednimi aplikacjami internetowymi, potrzebnymi do świadczenia usługi;
(aa)  informacje elektroniczne, włącznie z odpowiednimi aplikacjami internetowymi, w tym informacje na temat identyfikacji elektronicznej, bezpieczeństwa i metod płatności, potrzebne do świadczenia usługi, dostarcza się zgodnie z lit. b);
b)  zapewnienie dostępności strony internetowej w sposób spójny i adekwatny do percepcji, obsługi i zrozumienia przez użytkowników, z uwzględnieniem możliwości dostosowania sposobu prezentacji treści i interakcji, włącznie z zapewnieniem, w razie potrzeby, dostępnej alternatywy elektronicznej; a także w sposób umożliwiający interoperacyjność z różnorodnymi aplikacjami klienckimi i technologiami wspomagającymi dostępnymi na poziomie unijnym i międzynarodowym;
b)  zapewnienie dostępności strony internetowej w sposób spójny i adekwatny do percepcji, obsługi i zrozumienia przez użytkowników, z uwzględnieniem możliwości dostosowania sposobu prezentacji treści i interakcji, włącznie z zapewnieniem, w razie potrzeby, dostępnej alternatywy elektronicznej; a także w sposób umożliwiający interoperacyjność z różnorodnymi aplikacjami klienckimi i technologiami wspomagającymi dostępnymi na poziomie unijnym i międzynarodowym;
ba)  usługi handlu elektronicznego oparte na telefonii komórkowej.
Poprawka 360
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – wiersz 9 – sekcja VIII – kolumna 2 – litera A – punkt 1 a (nowy)
1a.  Usługi wsparcia: jeżeli są dostępne, usługi wsparcia (działy pomocy technicznej, centra obsługi telefonicznej, wsparcie techniczne, usługi telekomunikacyjne dla osób z upośledzeniami słuchu lub mowy oraz usługi szkoleniowe) zapewniają informacje na temat dostępności usługi i jej kompatybilności z technologiami wspomagającymi, korzystając ze sposobów komunikacji dostępnych dla użytkowników z ograniczeniami funkcjonalnymi, w tym osób niepełnosprawnych.
Poprawka 335
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja VIII a (nowa)
SEKCJA VIIIa
Usługi noclegowe
Usługi
1.  Świadczenie usług powinno się zapewnić w taki sposób, aby osoby z ograniczeniami funkcjonalnymi, w tym osoby niepełnosprawne, mogły z nich jak najlepiej korzystać. W tym celu należy uwzględnić następujące elementy:
a)  zapewnienie informacji na temat funkcjonowania usługi oraz na temat jej cech charakterystycznych dotyczących dostępności i stosowanych urządzeń w następujący sposób:
(i)  udostępnienie ich w przystępnym formacie internetowym w taki sposób, by były dostrzegalne, funkcjonalne, zrozumiałe i solidne zgodnie z lit. b);
(ii)  opisanie i wyjaśnienie sposobu korzystania z funkcji usługi, które ułatwiają dostęp, oraz jej współdziałanie z różnorodnymi technologiami wspomagającymi;
b)  zapewnienie dostępności stron i aplikacji internetowych potrzebnych do świadczenia usługi w sposób spójny i adekwatny do percepcji, obsługi i zrozumienia przez użytkowników, z uwzględnieniem możliwości dostosowania sposobu prezentacji treści i interakcji, włącznie z zapewnieniem, w razie potrzeby, dostępnej alternatywy elektronicznej; a także w solidny sposób umożliwiający interoperacyjność z różnorodnymi aplikacjami klienckimi i technologiami wspomagającymi dostępnymi na poziomie unijnym i międzynarodowym;
c)  zapewnienie dostępności usług mobilnych, w tym aplikacji mobilnych potrzebnych do świadczenia usług handlu elektronicznego w sposób spójny i adekwatny do percepcji, obsługi i zrozumienia przez użytkowników, z uwzględnieniem możliwości dostosowania sposobu prezentacji treści i interakcji, włącznie z zapewnieniem, w razie potrzeby, dostępnej alternatywy elektronicznej; a także w solidny sposób umożliwiający interoperacyjność z różnorodnymi aplikacjami klienckimi i technologiami wspomagającymi dostępnymi na poziomie unijnym i międzynarodowym;
d)  dopilnowanie, by identyfikacja elektroniczna, bezpieczeństwo i metody płatności niezbędne do świadczenia usługi były zrozumiałe, zauważalne, funkcjonalne i solidne oraz by nie zagrażały bezpieczeństwu i prywatności użytkownika;
e)  zapewnienie dostępności środowiska zbudowanego dla osób niepełnosprawnych zgodnie z wymogami sekcji X, w tym:
(i)  wszystkich powierzchni wspólnych (recepcja, wejścia, obiekty rekreacyjne, sale konferencyjne itd.);
(ii)  pomieszczeń, zgodnie z wymogami sekcji X; minimalna liczba dostępnych pomieszczeń przypadająca na obiekt wynosi:
–  1 dostępne pomieszczenie w obiekcie, w którym ogólna liczba pomieszczeń nie przekracza 20;
–  2 dostępne pomieszczenia w obiekcie, w którym ogólna liczba pomieszczeń wynosi więcej niż 20, ale mniej niż 50;
–  1 dodatkowe dostępne pomieszczenie na każde dodatkowe 50 pomieszczeń.
2.  Usługi wsparcia
Jeżeli są dostępne, usługi wsparcia (działy pomocy technicznej, centra obsługi telefonicznej, wsparcie techniczne, usługi telekomunikacyjne dla osób z upośledzeniami słuchu lub mowy oraz usługi szkoleniowe) zapewniają informacje na temat dostępności usługi i jej kompatybilności z technologiami i usługami wspomagającymi, korzystając ze sposobów komunikacji dostępnych dla użytkowników z ograniczeniami funkcjonalnymi, w tym osób niepełnosprawnych.

Poprawka 216
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja IX – część A – punkt 1
1.  Projektowanie i produkcja:
1.  Projektowanie i produkcja:
Produkty powinny być tak zaprojektowane i wytwarzane, aby osoby z ograniczeniami funkcjonalnymi, w tym osoby niepełnosprawne czy osoby z upośledzeniami związanymi z wiekiem mogły z nich jak najlepiej korzystać. W tym celu należy uwzględnić następujące elementy:
Projektowanie i wytwarzanie produktów w taki sposób, aby osoby niepełnosprawne i osoby z upośledzeniami związanymi z wiekiem mogły z nich jak najlepiej korzystać zgodnie z przewidywalnym zastosowaniem, osiąga się dzięki spełnieniu wymagań funkcjonalnych określonych w sekcji I część C i obejmuje:
a)  informacje na temat użytkowania produktu dostarczone na samym produkcie (etykietowanie, instrukcje i ostrzeżenia), które:
a)  informacje na temat użytkowania produktu dostarczone na samym produkcie (etykietowanie, instrukcje i ostrzeżenia);
(i)  muszą być dostępne przez więcej niż jeden kanał sensoryczny;
(ii)  muszą być zrozumiałe;
(iii)  muszą być zauważalne;
(iv)  muszą mieć odpowiedni rozmiar czcionki dla przewidywanych warunków użytkowania;
b)  opakowanie produktu wraz z umieszczonymi na nim informacjami (dotyczące otwierania, zamykania, stosowania, pozbywania się);
b)  opakowanie produktu wraz z umieszczonymi na nim informacjami (dotyczące otwierania, zamykania, stosowania, pozbywania się);
c)  instrukcje dotyczące użytkowania, instalacji, konserwacji, przechowywania i pozbywania się produktu, które muszą spełniać następujące warunki:
c)  instrukcje dotyczące użytkowania, instalacji, konserwacji, przechowywania i pozbywania się produktu;
(i)  treść instrukcji musi być dostępna w formatach tekstowych umożliwiających tworzenie alternatywnych formatów wspomagających, które mogą być przedstawiane na różne sposoby i za pośrednictwem więcej niż jednego kanału sensorycznego; i
(ii)  instrukcje powinny przewidywać alternatywy dla treści nietekstowych;
d)  interfejs użytkownika produktu (obsługa, kontrole i informacje zwrotne, dane wejściowe i wyjściowe) zgodnie z pkt 2;
d)  interfejs użytkownika produktu (obsługa, sterowanie i informacje zwrotne, dane wejściowe i wyjściowe);
e)  funkcjonalność produktu poprzez zapewnienie funkcji mających na celu uwzględnienie potrzeb osób z ograniczeniami funkcjonalnymi, zgodnie z pkt 2;
e)  funkcjonalność produktu poprzez zapewnienie funkcji mających na celu uwzględnienie potrzeb osób niepełnosprawnych;
f)  połączenie produktu z urządzeniami wspomagającymi.
f)  połączenie produktu z urządzeniami wspomagającymi.
Poprawka 217 i 297/rev
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja IX – część A – punkt 2
[...]
skreśla się
Poprawka 218
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja IX – część B – punkt 1
1.  Świadczenie usług powinno się zapewnić w taki sposób, aby osoby z ograniczeniami funkcjonalnymi, w tym osoby niepełnosprawne, mogły z nich jak najlepiej korzystać. W tym celu należy uwzględnić następujące elementy:
1.  Świadczenie usług w taki sposób, aby osoby niepełnosprawne mogły z nich jak najlepiej korzystać zgodnie z racjonalnie przewidywalnym zastosowaniem, osiąga się dzięki spełnieniu wymagań funkcjonalnych określonych w sekcji I część C i obejmuje:
a)  udostępnianie środowiska zbudowanego, w którym świadczona jest usługa, łącznie z infrastrukturą transportową, zgodnie z częścią C, bez uszczerbku dla przepisów krajowych i unijnych przepisów dotyczących ochrony narodowych dóbr kultury o wartości artystycznej, historycznej lub archeologicznej;
a)  środowisko zbudowane, w którym świadczona jest usługa, łącznie z infrastrukturą transportową, zgodnie z częścią C, bez uszczerbku dla przepisów krajowych i unijnych przepisów dotyczących ochrony narodowych dóbr kultury o wartości artystycznej, historycznej lub archeologicznej;
b)  udostępnianie obiektów, w tym pojazdów, jednostek pływających i urządzeń niezbędnych do świadczenia usług w następujący sposób:
b)  obiekty, w tym pojazdy, jednostki pływające i urządzenia niezbędne do świadczenia usług w następujący sposób:
(i)  projekt ich przestrzeni zbudowanej powinien być zgodny z wymogami określonymi w części C w odniesieniu do wsiadania i wysiadania, przemieszczania się i korzystania z nich;
(i)  projekt ich przestrzeni zbudowanej powinien być zgodny z wymogami określonymi w części C w odniesieniu do wsiadania i wysiadania, przemieszczania się i korzystania z nich;
(ii)  informacje muszą być dostępne na różne sposoby i za pośrednictwem więcej niż jednego kanału sensorycznego;
(iii)  należy zapewnić alternatywy dla wizualnych treści nietekstowych.
c)  zapewnienie dostępności produktów, które stosowane są w świadczeniu usług, zgodnie z zasadami określonymi w części A;
c)  produkty, które stosowane są w świadczeniu usług, zgodnie z zasadami określonymi w części A;
d)  zapewnienie informacji na temat funkcjonowania usługi oraz na temat jej cech charakterystycznych dotyczących dostępności i stosowanych urządzeń w następujący sposób:
d)  informacje na temat funkcjonowania usługi oraz na temat jej cech charakterystycznych dotyczących dostępności i stosowanych urządzeń;
(i)  treść informacji musi być dostępna w formatach tekstowych umożliwiających tworzenie alternatywnych formatów wspomagających, które mogą być przedstawiane przez użytkowników na różne sposoby i za pośrednictwem więcej niż jednego kanału sensorycznego;
(ii)  należy zapewnić alternatywy dla treści nietekstowych;
(iii)  zgodnie z lit. b) należy zapewnić informacje elektroniczne, włącznie z odpowiednimi aplikacjami internetowymi, potrzebnymi do świadczenia usługi.
e)   zapewnienie dostępności strony internetowej w sposób spójny i adekwatny do percepcji, obsługi i zrozumienia przez użytkowników, z uwzględnieniem możliwości dostosowania sposobu prezentacji treści i interakcji, włącznie z zapewnieniem, w razie potrzeby, dostępnej alternatywy elektronicznej; a także w sposób umożliwiający interoperacyjność z różnorodnymi aplikacjami klienckimi i technologiami wspomagającymi dostępnymi na poziomie unijnym i międzynarodowym;
e)  zapewnienie dostępności stron internetowych i urządzeń mobilnych w sposób spójny i adekwatny do percepcji, obsługi i zrozumienia przez użytkowników, z uwzględnieniem możliwości dostosowania sposobu prezentacji treści i interakcji, włącznie z zapewnieniem, w razie potrzeby, dostępnej alternatywy elektronicznej; a także w sposób umożliwiający interoperacyjność z różnorodnymi aplikacjami klienckimi i technologiami wspomagającymi dostępnymi na poziomie unijnym i międzynarodowym;
f)  zapewnienie dostępnych informacji, aby ułatwić komplementarność usług wspomagających;
f)  informacje mające na celu ułatwienie komplementarności usług wspomagających;
g)  w tym dotyczących funkcji, praktyk, strategii i procedur oraz zmian w świadczeniu usługi ukierunkowanej na potrzeby osób z ograniczeniami funkcjonalnymi.
g)  funkcje, praktyki, strategie i procedury oraz zmiany w świadczeniu usługi ukierunkowanej na potrzeby osób niepełnosprawnych.
Poprawka 219
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja IX – część C – punkt 1 – wprowadzenie
1.  Dostępność środowiska zbudowanego dla osób z ograniczeniami funkcjonalnymi, w tym dla osób niepełnosprawnych, pod względem przewidzianego samodzielnego korzystania, musi obejmować następujące aspekty obszarów przeznaczonych do publicznego dostępu:
1.  Dostępność środowiska zbudowanego dla osób niepełnosprawnych, pod względem przewidzianego samodzielnego korzystania, musi obejmować następujące aspekty obszarów przeznaczonych do publicznego dostępu:
Poprawka 220
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik I – sekcja X – punkt 1
Dostępność środowiska zbudowanego, w którym świadczona jest usługa, o którym mowa w art. 3 ust. 10, dla osób z ograniczeniami funkcjonalnymi, w tym dla osób niepełnosprawnych, pod względem przewidzianego samodzielnego korzystania, musi obejmować następujące aspekty obszarów przeznaczonych do publicznego dostępu:
Dostępność środowiska zbudowanego, w którym świadczona jest usługa, o którym mowa w art. 3 ust. 10, dla osób niepełnosprawnych, pod względem przewidzianego samodzielnego korzystania, musi obejmować następujące aspekty obszarów przeznaczonych do publicznego dostępu:
Poprawka 221
Wniosek dotyczący dyrektywy
Załącznik II – ustęp 4 – punkt 4.1
4.1.  Producent umieszcza oznakowanie CE, o którym mowa w niniejszej dyrektywie, na każdym egzemplarzu produktu spełniającym mające zastosowanie wymogi zawarte w niniejszej dyrektywie.
skreśla się

(1) Sprawa została odesłana do komisji właściwej w celu przeprowadzenia negocjacji międzyinstytucjonalnych na podstawie art. 59 ust. 4 akapit czwarty Regulaminu (A8-0188/2017).


Kambodża, w szczególności sprawa Kema Sokhy
PDF 335kWORD 52k
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 14 września 2017 r. w sprawie Kambodży, w szczególności sprawy Kema Sokhy (2017/2829(RSP))
P8_TA(2017)0348RC-B8-0506/2017

Parlament Europejski,

–  uwzględniając swoje wcześniejsze rezolucje w sprawie Kambodży,

–  uwzględniając lokalne oświadczenia UE z dnia 5 września 2017 r. w sprawie zamknięcia dziennika Cambodia Daily, z dnia 30 czerwca 2017 r. w sprawie uwolnienia pięciu obrońców praw człowieka oraz z dnia 22 lutego 2017 r. w sprawie sytuacji politycznej w Kambodży, a także oświadczenia rzecznika delegatury UE z dnia 3 września 2017 r. i 25 sierpnia 2017 r. w sprawie ograniczenia przestrzeni politycznej w Kambodży,

–  uwzględniając raport specjalnej sprawozdawczyni ONZ ds. sytuacji w zakresie praw człowieka w Kambodży z dnia 5 września 2016 r. oraz jej oświadczenie z dnia 18 sierpnia 2017 r.,

–  uwzględniając uwagi podsumowujące Komisji Praw Człowieka ONZ z dnia 27 kwietnia 2015 r. w sprawie drugiego sprawozdania okresowego Kambodży,

–  uwzględniając raport parlamentarzystów ASEAN działających na rzecz praw człowieka z marca 2017 r.,

–  uwzględniając Powszechną deklarację praw człowieka z dnia 10 grudnia 1948 r.,

–  uwzględniając Międzynarodowy pakt praw obywatelskich i politycznych z 1966 r.,

–  uwzględniając wytyczne UE w sprawie obrońców praw człowieka z 2008 r.,

–  uwzględniając umowę o współpracy między Wspólnotą Europejską a Królestwem Kambodży z 1997 r.,

–  uwzględniając Konwencję Międzynarodowej Organizacji Pracy dotyczącą wolności związkowej i ochrony praw związkowych,

–  uwzględniając przyjętą przez Zgromadzenie Ogólne ONZ w dniu 8 marca 1999 r. rezolucję o przynależnych jednostkom, grupom i podmiotom społecznym prawie i obowiązku propagowania i ochrony powszechnie uznanych praw człowieka oraz podstawowych wolności,

–  uwzględniając paryskie porozumienia pokojowe z 1991 r., w których w art. 15 zapisano zobowiązanie do przestrzegania praw człowieka i podstawowych wolności w Kambodży, w tym przez międzynarodowych sygnatariuszy,

–  uwzględniając konstytucję Kambodży, w szczególności jej art. 41, w którym zapisano prawo do wolności wypowiedzi i prawo do wolności zgromadzeń, art. 35 dotyczący prawa udziału w życiu politycznym i art. 80 o immunitecie parlamentarnym,

–  uwzględniając art. 135 ust. 5 i art. 123 ust. 4 Regulaminu,

A.  mając na uwadze, że w Kambodży rośnie liczba aresztowań członków opozycji politycznej, działaczy na rzecz praw człowieka i przedstawicieli społeczeństwa obywatelskiego;

B.  mając na uwadze, że w dniu 3 września 2017 r. został aresztowany przywódca opozycji kambodżańskiej Kem Sokha, i wydaje się, że posunięcia tego dokonano bez poszanowania gwarancji rzetelnego procesu sądowego, w tym poszanowania jego immunitetu parlamentarnego;

C.  mając na uwadze, że Kem Sokha został oskarżony na mocy art. 443 kambodżańskiego kodeksu karnego o „zmowę z cudzoziemcami”, którą sąd miejski w Phnom Penh uznaje za akt zdrady; mając na uwadze, że w przypadku uznania go winnym grozi mu kara do 30 lat pozbawienia wolności;

D.  mając na uwadze, że według doniesień Kem Sokha został aresztowany bez nakazu i nie miał dostępu do adwokata; mając na uwadze, że został on oskarżony na podstawie nagrania wideo przemówienia, które wygłosił w 2013 r. i które było od tego czasu publicznie dostępne; mając na uwadze, że organizacje praw człowieka wyraziły obawy, iż oświadczenia złożone przez rząd Kambodży zagrażają prawu Kema Sokhy do sprawiedliwego procesu i domniemania niewinności;

E.  mając na uwadze, że były dowódca armii Czerwonych Khmerów i obecny premier Hun Sen jest u władzy od ponad 30 lat; mając na uwadze, że Sam Rainsy, były przewodniczący głównej partii opozycyjnej, Partii Narodowego Ocalenia Kambodży (CNRP), przebywa na dobrowolnym wygnaniu z powodu wcześniejszych postępowań sądowych na podstawie sfingowanych, umotywowanych politycznie zarzutów;

F.  mając na uwadze, że w wyborach lokalnych, które odbyły się w dniu 4 czerwca 2017 r., partia CNRP znacznie zyskała w stosunku do 2012 r. pomimo istotnych uchybień w procesie wyborczym, przede wszystkim zastraszania wolnych mediów i krytycznie nastawionych obywateli, braku równego dostępu opozycji do radia i telewizji, kontroli instytucji wyborczych przez partię rządzącą, grożenia kandydatom opozycji śmiercią oraz braku niezależnego mechanizmu rozstrzygania sporów; mając na uwadze, że wybory parlamentarne zaplanowano na lipiec 2018 r.;

G.  mając na uwadze, że dwaj inni ustawodawcy opozycyjni również zostali uwięzieni, a co najmniej ośmiu kolejnym postawiono zarzuty karne; mając na uwadze, że 11 członków i zwolenników partii opozycyjnej odbywa obecnie karę pozbawienia wolności od siedmiu do 20 lat na podstawie sfingowanych zarzutów dowodzenia powstaniem lub udziału w powstaniu w związku z demonstracją w lipcu 2014 r.;

H.  mając na uwadze, że w zmiany w ustawie o partiach politycznych uchwalone przez parlament Kambodży w 2017 r. umożliwiają rozwiązanie partii, jeżeli wobec ich przywódców wydano wyroki skazujące; mając na uwadze, że Ministerstwo Spraw Wewnętrznych Kambodży posiada szerokie uprawnienia do zawieszenia partii politycznych na podstawie niejasno określonych kryteriów; mając na uwadze, że w dniu 11 września 2017 r. premier Kambodży Hun Sen zagroził rozwiązaniem CNRP, jeżeli partia będzie nadal popierać zatrzymanego przywódcę Kema Sokhę;

I.  mając na uwadze, że wydano nakaz aresztowania szefa frakcji młodych w CNRP;

J.  mając na uwadze, że aresztowanie Kema Sokhy odbyło się w sytuacji nasilających się restrykcji wobec organizacji pozarządowych, organizacji praw człowieka i społeczeństwa obywatelskiego, obejmujących postępowania podatkowe i sprawdzające, zastraszanie i stosowanie gróźb przemocy; mając na uwadze, że ustawa z 2015 r. w sprawie stowarzyszeń i organizacji pozarządowych (LANGO) została zdecydowanie skrytykowana przez społeczność międzynarodową ze względu na szeroko zakrojone i arbitralne uprawnienia do represjonowania organizacji pozarządowych;

K.  mając na uwadze, że w ostatnich tygodniach zamknięto znaczną liczbę stacji radiowych nadających programy innych renomowanych stacji radiowych; mając na uwadze, że rząd zamknął te stacje za takie naruszenia jak nadawanie „programów z zewnątrz bez wystąpienia o zezwolenie”; mając na uwadze, że ich zamknięcie poważnie ogranicza dostęp do audycji niezależnych mediów, zwłaszcza poza Phnom Penh; mając na uwadze, że te placówki niezależnych mediów poruszały tematy drażliwe politycznie, takie jak korupcja, nielegalny wyrąb lasów i łamanie praw człowieka;

L.  mając na uwadze, że w kwietniu 2016 r. pięciu obrońców praw człowieka z Kambodżańskiego Stowarzyszenia na rzecz Praw Człowieka i Rozwoju (ADHOC) zostało zatrzymanych na okres ponad 400 dni pod zarzutem przekupstwa w związku z toczącym się postępowaniem przeciwko Kemowi Sokha, i że obecnie oczekują oni na proces; mając na uwadze, że Tep Vanny, działaczka na rzecz praw do ziemi, była wielokrotnie celem ataków i prześladowań ze strony władz, a obecnie odbywa karę więzienia na podstawie zarzutów umotywowanych politycznie;

M.  mając na uwadze, że w dniu 4 września 2017 r. Cambodia Daily, niezależna gazeta założona w 1993 r., została zmuszona do zakończenia działalności, po tym jak otrzymała do zapłacenia podatek w wysokości 6,3 mln USD;

N.  mając na uwadze, że w dniu 23 sierpnia 2017 r. rząd Kambodży, na mocy ustawy LANGO, zapowiedział wydalenie Narodowego Instytutu Demokratycznego (NDI), będącego organizacją pozarządową mającą siedzibę w Stanach Zjednoczonych, oraz nakazał międzynarodowym pracownikom tej organizacji opuszczenie kraju w ciągu siedmiu dni;

O.  mając na uwadze, że rząd Kambodży niedawno wszczął dochodzenie wobec Centrum Sytuacyjnego, będącego konsorcjum organizacji pozarządowych działających wspólnie jako obserwatorzy wyborów, w związku z rzekomym złamaniem nowych przepisów w sprawie grup pozarządowych, a także prowadzeniem działań przygotowawczych do ewentualnej „kolorowej rewolucji” mającej na celu obalenie rządu;

1.  wyraża głębokie zaniepokojenie z powodu pogarszających się warunków działania polityków opozycyjnych i działaczy na rzecz praw człowieka w Kambodży oraz potępia wszelkie akty przemocy, umotywowane politycznie zarzuty, arbitralne zatrzymania, przesłuchiwania, orzeczenia i wyroki skazujące wobec tych osób;

2.  zdecydowanie potępia aresztowanie przewodniczącego CNRP Kema Sokhy na podstawie szeregu zarzutów, które wyglądają na umotywowane politycznie; wzywa do natychmiastowego i bezwarunkowego uwolnienia Kema Sokhy, do wycofania wszystkich postawionych mu zarzutów, a także do zaprzestania gróźb aresztowania wobec innych ustawodawców opozycyjnych;

3.  ubolewa nad faktem, że w publicznych oświadczeniach premiera i urzędników wysokiego szczebla na temat Kema Sokhy jest on traktowany jako winny, co stanowi naruszenie zasady domniemania niewinności i prawa do rzetelnego procesu sądowego, do którego ma on prawo na mocy kambodżańskiego i międzynarodowego prawa w dziedzinie praw człowieka; wzywa premiera do ochrony immunitetu parlamentarnego posłów;

4.  wzywa władze Kambodży do cofnięcia nakazu aresztowania oraz do wycofania wszystkich zarzutów wobec przywódcy opozycji i ustawodawcy Sama Rainsy'ego, a także do uwolnienia innych opozycyjnych urzędników i obrońców praw człowieka, którzy zostali skazani, oskarżeni i uwięzieni, takich jak członek Zgromadzenia Narodowego Um Sam An, senator Hong Sok Hour i działaczka na rzecz praw do ziemi Tep Vanny, oraz do wycofania wszystkich postawionych im zarzutów;

5.  apeluje do rządu Kambodży o zagwarantowanie wolności wypowiedzi i mediów w tym kraju oraz o to, aby problemy podatkowe i inne kwestie rozwiązywane były w drodze odpowiedniego, rzetelnego procesu sądowego; wzywa rząd do ponownego uruchomienia stacji radiowych, które zostały zamknięte; wyraża zaniepokojenie z powodu zamknięcia Narodowego Instytutu Demokratycznego (NDI) bez rzetelnego procesu sądowego;

6.  wzywa rząd Kambodży do zapewnienia sprawiedliwości proceduralnej w odniesieniu do wszystkich podejmowanych środków, w tym prawa do odwołania się, oraz do poszanowania prawa do wolności zrzeszania się i wypowiedzi;

7.  wzywa rząd Kambodży do pracy nad umacnianiem demokracji i praworządności oraz do poszanowania praw człowieka i podstawowych wolności, co obejmuje pełne przestrzeganie wszystkich przepisów konstytucji dotyczących pluralizmu oraz wolności wypowiedzi i zrzeszania się;

8.  przypomina rządowi Kambodży o obowiązku wypełnienia zobowiązań w zakresie zasad demokratycznych i podstawowych praw człowieka stanowiących zasadniczy element umowy o współpracy;

9.  wyraża głębokie zaniepokojenie trwającymi zawłaszczaniami gruntów, a także niedawnym uruchomieniem przez rząd Kambodży ograniczonego i częściowego systemu rekompensat; wzywa rząd Kambodży do wznowienia dialogu z partnerami, w tym z Unią Europejską i społeczeństwem obywatelskim, w celu ustanowienia kompleksowego i sprzyjającego włączeniu społecznemu systemu rekompensat;

10.  podkreśla, że aby proces demokratyczny prowadzący do wyborów do Zgromadzenia Narodowego w lipcu 2018 r. był wiarygodny, konieczny jest klimat, w którym partie polityczne, społeczeństwo obywatelskie i media mogą wykonywać swoje prawomocne funkcje bez obaw i bez ryzyka gróźb lub arbitralnych ograniczeń;

11.  wzywa rząd Kambodży do wdrożenia zaleceń Wysokiego Komisarza NZ ds. Praw Człowieka oraz do rzeczywistego uwzględnienia przyszłego sprawozdania specjalnej sprawozdawczyni ONZ ds. sytuacji w zakresie praw człowieka w Kambodży;

12.  podkreśla znaczenie unijnych i międzynarodowych misji obserwacji wyborów oraz ich wkładu w zapewnienie uczciwych i wolnych wyborów; wzywa krajową komisję wyborczą Kambodży (NEC) i odpowiednie organy rządowe do zapewnienia wszystkim uprawnionym wyborcom, w tym pracownikom migrującym i osobom aresztowanym, możliwości rejestracji i odpowiedniej ilości czasu, by mogli z niej skorzystać;

13.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, wiceprzewodniczącej Komisji/ wysokiej przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa, Europejskiej Służbie Działań Zewnętrznych, rządom i parlamentom państw członkowskich oraz rządowi i Zgromadzeniu Narodowemu Kambodży.


Gabon: represje wobec opozycji
PDF 337kWORD 52k
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 14 września 2017 r. w sprawie Gabonu: represje wobec opozycji (2017/2830(RSP))
P8_TA(2017)0349RC-B8-0512/2017

Parlament Europejski,

–  uwzględniając swoje poprzednie rezolucje w sprawie Gabonu, w szczególności rezolucję z dnia 2 lutego 2017 r. w sprawie kryzysu praworządności w Demokratycznej Republice Konga i w Gabonie(1),

–  uwzględniając wspólne oświadczenie wiceprzewodniczącej Komisji / wysokiej przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa oraz komisarza do spraw współpracy międzynarodowej i rozwoju Nevena Mimicy wydane w dniu 24 września 2016 r. w następstwie ogłoszenia przez gaboński Trybunał Konstytucyjny oficjalnych wyników wyborów prezydenckich z 2016 r.,

–  uwzględniając komunikat prasowy wydany przez Unię Afrykańską dnia 1 września 2016 r., potępiający akty przemocy i wzywający do pokojowego rozwiązania konfliktu powyborczego w Gabonie,

–  uwzględniając konkluzje Rady z czerwca 2017 r. w sprawie nadania nowego impulsu partnerstwu Afryka–UE,

–  uwzględniając wspólne oświadczenie w sprawie Gabonu wydane dnia 11 września 2016 r. przez rzeczników wiceprzewodniczącej Komisji / wysokiej przedstawiciel Federiki Mogherini i komisarza do spraw współpracy międzynarodowej i rozwoju Nevena Mimicy,

–  uwzględniając oświadczenie UE przedstawione w dniu 9 marca 2017 r. na 34. posiedzeniu Rady Praw Człowieka ONZ, w ramach punktu 2 interaktywnego dialogu z Wysokim Komisarzem,

–  uwzględniając rezolucję 359(LIX) 2016 Afrykańskiej Komisji Praw Człowieka i Ludów z dnia 4 listopada 2016 r. w sprawie sytuacji w zakresie praw człowieka w Republice Gabońskiej,

–  uwzględniając konstytucję Gabonu,

–  uwzględniając zmienioną umowę o partnerstwie z Kotonu,

–  uwzględniając Afrykańską kartę praw człowieka i ludów z czerwca 1981 r.,

–  uwzględniając Międzynarodowy pakt praw obywatelskich i politycznych z grudnia 1966 r.,

–  uwzględniając sprawozdanie końcowe misji obserwacji wyborów z ramienia UE,

–  uwzględniając Afrykańską kartę na rzecz demokracji, wyborów i dobrych rządów,

–  uwzględniając art. 135 ust. 5 i art. 123 ust. 4 Regulaminu,

A.  mając na uwadze, że po wyborach prezydenckich przeprowadzonych w Gabonie w sierpniu 2016 r. podnoszono zarzuty manipulowania wynikami; mając na uwadze, że kilka dni po wyborach budynek parlamentu został podpalony, kilku demonstrantów poniosło śmierć, a setki osób aresztowano; mając na uwadze, że choć sytuacja w zakresie bezpieczeństwa została w dużej mierze ustabilizowana, napięcie polityczne i społeczne utrzymuje się na wysokim poziomie w całym kraju, co dodatkowo potęguje zła sytuacja gospodarcza;

B.  mając na uwadze, że jedną z cech charakteryzujących demokrację jest poszanowanie konstytucji będącej podstawą ustroju państwa, jego instytucji oraz porządku prawnego; mając na uwadze, że pokojowe, wiarygodne i przejrzyste wybory w Gabonie przyczyniłyby się w znacznym stopniu do stawienia czoła wyzwaniom związanym z postępem demokratycznym i zmianą władzy, przed którymi stoi region Afryki Środkowej; mając na uwadze, że wybory parlamentarne w Gabonie, pierwotnie zaplanowane na grudzień 2016 r., zostały dwukrotnie odroczone do kwietnia 2018 r., wykraczając poza termin przewidziany w konstytucji;

C.  mając na uwadze, że według informacji podanych przez szereg organizacji międzynarodowych i pozarządowych od tamtego czasu, a zwłaszcza w czasie aktów przemocy po wyborach w sierpniu 2016 r., w Gabonie dochodziło do aresztowań, zabójstw i wymuszonych zaginięć; mając na uwadze, że w Gabonie zaobserwowano wzrost przemocy politycznej, zwłaszcza w stolicy, Libreville, gdzie według doniesień zaatakowano wiele domów należących do członków opozycji politycznej;

D.  mając na uwadze, że władze podjęły zdecydowane kroki wobec członków opozycji i organizacji społeczeństwa obywatelskiego sprzeciwiających się obecnej władzy; mając na uwadze, że ugrupowania obrońców praw człowieka stale informują o pogarszaniu się sytuacji w zakresie praw człowieka oraz wolności słowa i zgromadzeń, w tym o nadużywaniu siły wobec pokojowych demonstrantów, niesłusznych aresztowaniach i zatrzymaniach oraz motywowanych politycznie procesach;

E.  mając na uwadze, że według licznych doniesień sprzed wyborów w 2016 r. oraz po ich zakończeniu reżim Alego Bongo jest związany z takimi naruszeniami praw człowieka, jak arbitralne aresztowania i długotrwałe przetrzymywanie w nieludzkich warunkach, tortury, egzekucje pozasądowe i wymuszone zaginięcia ludności cywilnej i dziennikarzy, którzy wyrazili sprzeciw wobec reżimu Bongo lub jego ponownego wyboru;

F.  mając na uwadze, że Gabon jest stroną Międzynarodowej konwencji o ochronie wszystkich osób przed wymuszonym zaginięciem, jest w trakcie wdrażania jej przepisów do prawa krajowego oraz ma obowiązek udostępniania Organizacji Narodów Zjednoczonych informacji dotyczących postępów poczynionych od czasu ratyfikacji tej konwencji w 2011 r. oraz wydarzeń, do których doszło po wyborach w 2016 r.; mając na uwadze, że Komitet ONZ ds. Wymuszonych Zaginięć rozpatruje obecnie sprawozdanie Gabonu i analizuje postępy we wdrażaniu tych przepisów;

G.  mając na uwadze, że prezydent Ali Bongo w ramach wysiłków mających na celu rozwiązanie kryzysu wywołanego jego ponownym wyborem rozpoczął „narodowy dialog”, w którym według premiera Emmanuela Issoze Ngondeta uczestniczyli przedstawiciele 1200 ugrupowań społeczeństwa obywatelskiego oraz około 50 partii politycznych; mając na uwadze, że rozmowy te zostały zbojkotowane przez Jeana Pinga i innych głównych liderów opozycji;

H.  mając na uwadze, że w dniu 18 sierpnia 2017 r. kandydat na prezydenta Jean Ping wystosował apel do mieszkańców Gabonu o „nieposłuszeństwo obywatelskie” i wezwał prezydenta do dymisji;

I.  mając na uwadze, że w ostatnich tygodniach zatrzymano dziesiątki osób przy okazji pokojowych, niedozwolonych demonstracji poparcia dla Jeana Pinga, a wiele z tych osób nadal przebywa w więzieniu;

J.  mając na uwadze, że w dniu 2 września 2017 r. lider opozycji politycznej i były kandydat na prezydenta Jean Ping wraz z ponad dwudziestoma przywódcami partii opozycyjnych zostali pozbawieni możliwości opuszczenia kraju bez uprzedniego powiadomienia o tym ograniczeniu i przy braku publikacji jakiegokolwiek wykazu osób objętych tym zakazem; mając na uwadze, że środek ten został zniesiony w dniu 8 września 2017 r.;

K.  mając na uwadze, że rząd zakazał przeciwnikom politycznym kwestionującym zwycięstwo Alego Bongo zabierania głosu w mediach publicznych i prywatnych;

L.  mając na uwadze, że we francuskich sądach wszczęto postępowania wymierzone w kilku wysoko postawionych Gabończyków pod zarzutem poważnego łamania praw człowieka i posiadania nieuczciwie zdobytych dochodów;

M.  mając na uwadze, że francuski wymiar sprawiedliwości zakończył właśnie postępowanie w sprawie nieuczciwie zdobytych dochodów pochodzących z Gabonu i zainwestowanych we Francji oraz wykrył i zajął majątek wartości między 50 a 60 mln EUR w następstwie skarg wniesionych przez francuski oddział Transparency International i obywatela Gabonu; mając na uwadze, że śledztwo ujawniło, że na rachunek bankowy wykorzystywany do nabywania dóbr we Francji przez rodzinę Bongo wpłynęło 1,3 mln EUR;

N.  mając na uwadze, że zaproszona przez rząd Gabonu do obserwacji wyborów prezydenckich misja obserwacji wyborów z ramienia UE stwierdziła w końcowym sprawozdaniu, że proces wyborczy, zwłaszcza ostateczne ustalenie wyniku wyborów i procedura odwoławcza, charakteryzowały się brakiem przejrzystości; mając na uwadze, że unijna misja obserwacji wyborów stwierdziła, że powyższe nieprawidłowości podają w wątpliwość uczciwość procesu ustalania wyników i końcowego rezultatu wyborów;

1.  przypomina, że w umowie z Kotonu Gabon zobowiązał się do poszanowania zasad demokracji i praworządności oraz praw człowieka, co obejmuje wolność słowa, wolność zgromadzeń i swobodę dostępu do mediów, dobre sprawowanie rządów oraz przejrzystość w sprawowaniu funkcji politycznych;

2.  przypomina Gabonowi o spoczywających na nim jako na państwu-stronie obowiązkach i odpowiedzialności, w tym za dostarczanie jasnych i konkretnych informacji na temat reform podejmowanych od momentu ratyfikacji, na temat powyborczych aktów przemocy oraz działań podjętych w celu ustalenia prawdy i zagwarantowania postawienia winnych przed sądem;

3.  podkreśla, że w demokratycznym społeczeństwie opozycja odgrywa zasadniczą rolę: zdecydowanie potępia akty zastraszania i naciski wywierane na członków opozycji w Gabonie; za niedopuszczalne uznaje to, że kilku przywódcom gabońskiej opozycji, w tym kandydatowi na prezydenta w wyborach w 2016 r. Jeanowi Pingowi, tymczasowo zakazano opuszczania kraju; przypomina, że prawo Gabonu przewiduje zastosowanie tak nadzwyczajnego środka wyłącznie w przypadku osób, w sprawie których toczy się postępowanie karne; uznaje zatem ten środek za arbitralny;

4.  stanowczo potępia stosowanie ciągłych gróźb, ataki, używanie siły i nakładanie poważnych restrykcji i zastraszanie opozycji, obrońców praw człowieka i dziennikarzy w Gabonie; apeluje do władz o przestrzeganie prawa opozycji do pokojowego protestu i o natychmiastowe uwolnienie wszystkich niesłusznie przetrzymywanych osób, zaprzestanie nękania, zastraszania i prześladowania członków opozycji oraz o podjęcie konkretnych działań w celu zagwarantowania wolności słowa;

5.  wzywa rząd Gabonu do przeprowadzenia dogłębnej i sprawnej reformy ordynacji wyborczej z uwzględnieniem zaleceń unijnej misji obserwacji wyborów w celu usprawnienia ordynacji i zapewnienia jej pełnej przejrzystości i wiarygodności; podkreśla, że władze Gabonu muszą zagwarantować pełną i otwartą współpracę ze wszystkimi zainteresowanymi stronami na szczeblu krajowym i międzynarodowym, aby kolejne, opóźnione wybory parlamentarne były w pełni przejrzyste i uczciwe oraz odbywały się w warunkach wolności, demokracji i pokoju, a także obejmowały wszystkie strony;

6.  przyznaje, że między UE a Gabonem toczy się pogłębiony dialog polityczny, zgodnie z postanowieniami umowy z Kotonu; wzywa wszystkie zaangażowane strony do pełnej współpracy i wypracowania konkretnych, gwarantujących sukces rezultatów;

7.  zgłasza zastrzeżenia co do reprezentatywności i w konsekwencji wiarygodności oraz znaczenia dialogu narodowego zainicjowanego przez rząd; stwierdza, że Jean Ping oraz jego Koalicja na rzecz Nowej Republiki odmówili udziału w dialogu;

8.  uważa, że występujące obecnie w Gabonie głębokie podziały polityczne i społeczne wymagają zdecydowanej reakcji politycznej w celu utrzymania stabilności kraju, zwiększenia zaufania obywateli i nadania rzeczywistej prawomocności instytucjom; apeluje o przeprowadzenie pod egidą ONZ międzynarodowego dochodzenia w sprawie wyborów i nadużyć popełnionych po wyborach w celu ustalenia, jak nawiązać dialog polityczny, który umożliwi rozwiązanie kryzysu, a jednocześnie zagwarantuje przestrzeganie praw obywateli Gabonu;

9.  gorąco apeluje w szczególności do Francji, z uwagi na jej silne więzi historyczne z Gabonem, aby wykorzystała cały swój polityczny i ekonomiczny wpływ w kontaktach z rządem Gabonu i aby odgrywała konstruktywną rolę w instytucjach UE w tym obszarze;

10.  wzywa delegaturę Unii Europejskiej w Gabonie do kontynuowania ścisłego monitorowania rozwoju wydarzeń w Gabonie i sięgania po wszelkie właściwe narzędzia, instrumenty i pogłębiony dialog polityczny, aby promować najważniejsze elementy umowy z Kotonu i wspierać ruchy prodemokratyczne;

11.  wzywa wiceprzewodniczącą / wysoką przedstawiciel, Komisję oraz państwa członkowskie do poddania ich polityki wobec Gabonu przeglądowi i do rozważenia wprowadzenia ukierunkowanych sankcji wobec osób odpowiedzialnych za oszustwa wyborcze i akty przemocy, które miały miejsce po wyborach;

12.  ponawia apel do rządu Gabonu o wprowadzenie takiego systemu prawnego i systemu sankcji, które zapewnią dokonanie aresztowań i wydanie wyroków proporcjonalnych do wagi przestępstwa;

13.  wzywa rząd do konkretnej reakcji na obawy społeczności międzynarodowej poprzez szybkie stworzenie prawdziwie otwartego, przejrzystego i bezstronnego forum konsultacyjnego do prowadzenia dialogu; wzywa również opozycję do oceny wiarygodności takich działań;

14.  wzywa wszystkich aktorów sceny politycznej do wykazania się odpowiedzialnością i powściągliwością, zwłaszcza do powstrzymania się od nawoływania do przemocy;

15.  wzywa uczestników kolejnego szczytu UE-Afryka w Abidżanie do włączenia do programu szczytu sytuacji w Gabonie i do przypomnienia Gabonowi o jego zobowiązaniach w zakresie praw człowieka, demokracji i praworządności;

16.  z zadowoleniem przyjmuje postępowanie prowadzone we Francji w sprawie nieuczciwie uzyskanych w Gabonie dochodów i wyraża nadzieję, że wszystkie osoby zaangażowane w nielegalną działalność staną przed sądem; apeluje o jak największą przejrzystość w ustalaniu źródeł 1,3 mln EUR wpłaconych na należący do rodziny Bongo rachunek bankowy we Francji;

17.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, wiceprzewodniczącej Komisji / wysokiej przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa, Unii Afrykańskiej, prezydentowi i parlamentowi Gabonu, sekretarzowi generalnemu ONZ, Radzie Praw Człowieka ONZ oraz Wspólnemu Zgromadzeniu Parlamentarnemu AKP-UE.

(1) Teksty przyjęte, P8_TA(2017)0017.


Laos, w szczególności sprawa Somphone Phimmasone'a, Lod Thammavong i Soukane Chaithada
PDF 329kWORD 50k
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 14 września 2017 r. w sprawie Laosu, w szczególności przypadków Somphone Phimmasone’a, Lod Thammavong i Soukane Chaithada (2017/2831(RSP))
P8_TA(2017)0350RC-B8-0513/2017

Parlament Europejski,

–  uwzględniając swoje poprzednie rezolucje w sprawie Laosu,

–  uwzględniając wynik ósmego posiedzenia Wspólnego Komitetu Unii Europejskiej i Laotańskiej Republiki Ludowo-Demokratycznej, które odbyło się w Wientianie w dniu 17 lutego 2017 r.,

–  uwzględniając oświadczenie delegatury Unii Europejskiej w Laotańskiej Republice Ludowo-Demokratycznej w sprawie Światowego Dnia Wolności Prasy, wydane w Wientianie w dniu 3 maja 2017 r.,

–  uwzględniając deklarację ONZ o obrońcach praw człowieka z 1998 r.,

–  uwzględniając Powszechną deklarację praw człowieka z dnia 10 grudnia 1948 r.,

–  uwzględniając Międzynarodowy pakt praw obywatelskich i politycznych z 1966 r.,

–  uwzględniając umowę o współpracy między UE a Laotańską Republiką Ludowo-Demokratyczną z dnia 1 grudnia 1997 r.,

–  uwzględniając Kartę Stowarzyszenia Narodów Azji Południowo-Wschodniej (ASEAN),

–  uwzględniając art. 135 ust. 5 i art. 123 ust. 4 Regulaminu,

A.  mając na uwadze, że w marcu 2017 r. skazano troje obywateli laotańskich pracujących w Tajlandii – Somphone Phimmasone’a, Soukane Chaithada i Lod Thammavong – na kary pozbawienia wolności od 12 do 20 lat i grzywny o wartości równej dziesiątkom tysięcy euro za krytykowanie rządu w mediach społecznościowych w związku z domniemaną korupcją, wylesianiem i naruszeniami praw człowieka; mając na uwadze, że ww. trójkę oskarżono też o udział w manifestacji antyrządowej zorganizowanej przed ambasadą Laosu w Tajlandii w grudniu 2015 r.;

B.  mając na uwadze, że w dniu 25 maja 2016 r. telewizja państwowa pokazała S. Phimmasone’a, S. Chaithada i L. Thammavong w areszcie w Komendzie Głównej Policji w Wientianie; mając na uwadze, że w reportażu stwierdzono, iż aresztowano ich, ponieważ zagrażali bezpieczeństwu narodowemu, wykorzystując media społecznościowe do szargania reputacji rządu;

C.  mając na uwadze, że w 2012 r. policja zatrzymała w Wientianie działacza społeczeństwa obywatelskiego Sombatha Somphone’a i że od tego czasu brak o nim wiadomości; mając na uwadze, że w przypadku Sompawna Khantisouka, przedsiębiorcy zaangażowanego w ochronę środowiska, który padł ofiarą wymuszonego zaginięcia w 2007 r., nie poczyniono dotychczas żadnych postępów w ustalaniu miejsca jego pobytu; mając na uwadze, że Bounthanha Thammavonga, obywatela Polski, skazano w 2015 r. na cztery i pół roku pozbawienia wolności za krytykowanie rządu w internecie;

D.  mając na uwadze, że przestrzeń społeczeństwa obywatelskiego w Laosie poddano drastycznym ograniczeniom; mając na uwadze, że w 2016 r. Laos przewodniczył ASEAN, lecz odmówił wystąpienia w roli gospodarza tradycyjnego, organizowanego równolegle szczytu społeczeństwa obywatelskiego, zmuszając Forum Narodów Azja–Europa do spotkania się w Timorze Wschodnim;

E.  mając na uwadze, że rząd Laosu nie podjął żadnych znaczących działań, by poprawić złą sytuację w zakresie praw człowieka, w tym traktowanie mniejszości, i nadal poważnie ogranicza wolność słowa, zrzeszania się i pokojowego zgromadzania się; mając na uwadze, że wciąż brak jest standardów rzetelnego procesu sądowego, w sądownictwie szerzy się korupcja i nadal utrzymuje się głęboko zakorzeniona bezkarność za łamanie praw człowieka;

F.  mając na uwadze, że władze laotańskie nadal nękają i represjonują mniejszości religijne, a zwłaszcza chrześcijan; mając na uwadze liczne przypadki konfiskat mienia, podpaleń kościołów i domów, jak również pobić chrześcijan za obchodzenie Bożego Narodzenia i zmuszania do wyrzeczenia się wiary chrześcijańskiej;

G.  mając na uwadze, że Laos podpisał Międzynarodową konwencję o ochronie wszystkich osób przed wymuszonym zaginięciem, lecz jej nie ratyfikował;

H.  mając na uwadze brak pluralizmu mediów w Laosie, a także mając na uwadze, że istniejące media są ściśle kontrolowane przez państwo; mając na uwadze, że w listopadzie 2016 r. zmieniono ustawę medialną z 2008 r. i wprowadzono do niej dalsze ograniczenia, uniemożliwiające mediom krytykowanie polityki rządu i zmuszające dziennikarzy do przedkładania tekstów cenzorowi rządowemu przed ich opublikowaniem;

I.  mając na uwadze, że w 2014 r. rząd Laosu wydał dekret zakazujący krytykowania rządu i rządzącej Laotańskiej Partii Ludowo-Rewolucyjnej (LPLR) w internecie;

1.  stanowczo potępia skazanie na karę pozbawienia wolności Somphone Phimmasone’a, Soukane Chaithada i Lod Thammavong oraz domaga się ich natychmiastowego uwolnienia;

2.  zauważa z zaniepokojeniem, że wyroki te wydłużają listę aresztowań i wymuszonych zaginięć działaczy i demonstrantów, którzy wyrazili krytyczne opinie w takich kwestiach jak spory o ziemię, zarzuty korupcji i nadużycia władzy;

3.  ponownie wzywa rząd Laosu do zaprzestania prześladowań, arbitralnych aresztowań i zatrzymań obrońców praw człowieka, niezależnych dziennikarzy i działaczy społecznych oraz do poszanowania prawa do wolności wypowiedzi i stowarzyszania się oraz praw mniejszości; przypomina Laosowi o jego zobowiązaniach międzynarodowych wynikających z ratyfikowanych przez niego traktatów dotyczących praw człowieka;

4.  wzywa rząd Laosu do poszanowania podjętych zobowiązań międzynarodowych oraz ochrony wolności wypowiedzi i pokojowego zgromadzania się, a ponadto do ratyfikowania Międzynarodowej konwencji o ochronie wszystkich osób przed wymuszonym zaginięciem, którą kraj ten podpisał w 2008 r.;

5.  jest poważnie zaniepokojony powszechnymi naruszeniami praw człowieka, w tym wymuszonymi zaginięciami oraz brakiem rzetelnego procesu sądowego; apeluje do władz Laosu, by wywiązywały się z zobowiązań międzynarodowych w dziedzinie praw człowieka i ujawniły bezzwłocznie miejsce pobytu co najmniej 10 zaginionych osób, w tym Sombatha Somphone’a i Sompawna Khantisouka, oraz poinformowały o zarzutach postawionych uwięzionym działaczom i o przedstawionych przeciwko nim dowodach;

6.  apeluje o przejrzyste, szczegółowe i bezstronne dochodzenia we wszystkich nierozstrzygniętych sprawach dotyczących wymuszonych zaginięć, o ujawnienie informacji na temat miejsca pobytu zaginionych oraz o ściganie sprawców;

7.  potępia prześladowanie mniejszości religijnych, a w szczególności chrześcijan; wzywa rząd do natychmiastowego zaprzestania wszelkich działań wymierzonych przeciw chrześcijanom oraz do postawienia przed sądem osób odpowiedzialnych za podpalenia i pobicia;

8.  apeluje do władz Laosu o zapewnienie wyspecjalizowanym agencjom ONZ i przedstawicielom organizacji humanitarnych nieograniczonego dostępu, aby mogli odwiedzać więźniów politycznych oraz wszystkie mniejszości etniczne i religijne w tym kraju;

9.  wzywa rząd Laosu do podjęcia środków wspierających wielopartyjny system polityczny oraz do zagwarantowania prawa jednostek do kandydowania w wyborach bez zgody LPLR;

10.  popiera wysiłki na rzecz poprawy łączności internetowej w Laosie; wzywa rząd Laosu, by stworzył warunki sprzyjające wolności wypowiedzi oraz by zaprzestał monitorowania i atakowania jednostek w internecie; w związku z tym apeluje do rządu o uchylenie represyjnych elementów ustawy z 2015 r. w sprawie zapobiegania i zwalczania cyberprzestępczości;

11.  wzywa wiceprzewodniczącą Komisji / wysoką przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa do pilnego podniesienia sprawy Somphone Phimmasone’a, Lod Thammavong i Soukane Chaithada w rozmowach z rządem Laosu; wzywa delegaturę UE w Laosie do ścisłego monitorowania sytuacji w zakresie praw człowieka w tym kraju, a w szczególności do obecności przy wszelkich postępowaniach toczących się przeciwko S. Phimmasone’owi, L. Thammavong i S. Chaithadowi, oraz do dalszego poruszania w rozmowach z władzami Laosu przypadków osób więzionych i zaginionych;

12.  wzywa ESDZ do priorytetowego traktowania tych kwestii w programach przyszłych spotkań Wspólnego Komitetu UE-Laotańska Republika Ludowo-Demokratyczna oraz w programie następnego szczytu w ramach procesu ASEM, który odbędzie się w 2018 r. w Brukseli;

13.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, wiceprzewodniczącej Komisji / wysokiej przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa, rządom i parlamentom państw członkowskich, rządowi i parlamentowi Laosu, sekretarzowi generalnemu ASEAN oraz Radzie Praw Człowieka ONZ.


Mjanma, w szczególności sytuacja wspólnoty Rohingya
PDF 338kWORD 52k
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 14 września 2017 r. w sprawie Mjanmy, ze szczególnym uwzględnieniem sytuacji Rohindżów (2017/2838(RSP))
P8_TA(2017)0351RC-B8-0525/2017

Parlament Europejski,

–  uwzględniając swoje poprzednie rezolucje w sprawie Mjanmy/Birmy i w sprawie sytuacji muzułmanów Rohindża, w szczególności rezolucję z dnia 7 lipca 2016 r.(1) oraz z dnia 15 grudnia 2016 r.(2), a także swoje rezolucje z dnia 16 marca 2017 r. w sprawie priorytetów UE na sesje Rady Praw Człowieka ONZ w 2017 r.(3) oraz z dnia 13 czerwca 2017 r. w sprawie bezpaństwowości w Azji Południowej i Południowo-Wschodniej(4),

–  uwzględniając konkluzje Rady z dnia 20 czerwca 2016 r. w sprawie strategii UE wobec Mjanmy/Birmy,

–  uwzględniając wspólny komunikat Komisji i wiceprzewodniczącej Komisji / wysokiej przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa, wydany dnia 1 czerwca 2016 r. i przeznaczony dla Parlamentu Europejskiego i Rady, pt. „Elementy strategii UE wobec Mjanmy/Birmy: szczególne partnerstwo na rzecz demokracji, pokoju i dobrobytu” (JOIN(2016)0024),

–  uwzględniając oświadczenie wiceprzewodniczącej Komisji / wysokiej przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa Federiki Mogherini z dnia 30 marca 2016 r. w sprawie ustanowienia rządu Republiki Związku Mjanmy,

–  uwzględniając oświadczenie wydane w dniu 2 grudnia 2016 r. przez rzecznika wiceprzewodniczącej / wysokiej przedstawiciel w sprawie niedawnej eskalacji przemocy w Mjanmie oraz oświadczenie wiceprzewodniczącej / wysokiej przedstawiciel z dnia 6 września 2017 r. w sprawie sytuacji w stanie Arakan,

–  uwzględniając wspólny komunikat prasowy z dnia 25 listopada 2016 r. w sprawie trzeciego dorocznego dialogu dotyczącego praw człowieka między UE a Mjanmą/Birmą,

–  uwzględniając konkluzje Rady z dnia 4 grudnia 2015 r. w sprawie bezpaństwowości,

–  uwzględniając niedawne briefingi Biura Wysokiego Komisarza Narodów Zjednoczonych ds. Praw Człowieka (OHCHR) oraz specjalnej sprawozdawczyni ONZ ds. sytuacji w zakresie praw człowieka w Mjanmie/Birmie z dni – odpowiednio – 29 i 18 listopada 2016 r. w sprawie pogarszania się sytuacji w zakresie praw człowieka w północnej części stanu Arakan,

–  uwzględniając raport OHCHR z dnia 20 czerwca 2016 r. pt. „Sytuacja w zakresie praw człowieka muzułmańskiej mniejszości Rohindża oraz innych mniejszości w Mjanmie/Birmie”, a także raport specjalnej sprawozdawczyni ONZ ds. sytuacji w zakresie praw człowieka w Mjanmie/Birmie z dnia 18 marca 2016 r.,

–  uwzględniając Konwencję ONZ dotyczącą statusu uchodźców z 1951 r. oraz protokół do tej konwencji z 1967 r.,

–  uwzględniając Konwencję z 1954 r. dotyczącą statusu bezpaństwowców oraz Konwencję z 1961 r. o ograniczaniu bezpaństwowości,

–  uwzględniając globalny plan działań Agencji ONZ ds. Uchodźców (UNHCR) na lata 2014–2024 na rzecz eliminacji bezpaństwowości, przedstawiony w listopadzie 2014 r.,

–  uwzględniając Powszechną deklarację praw człowieka (PDPC) z 1948 r.,

–  uwzględniając oświadczenie na zakończenie misji z dnia 20 stycznia 2017 r. wydane przez Yanghee Lee, specjalną sprawozdawczynię ONZ ds. sytuacji w zakresie praw człowieka w Mjanmie/Birmie, w którym podsumowano, że „sytuacja jest obecnie gorsza niż w jakimkolwiek momencie w ciągu ostatnich kilku lat”,

–  uwzględniając sprawozdanie końcowe komisji doradczej w stanie Arakan z sierpnia 2017 r.,

–  uwzględniając Międzynarodowy pakt praw obywatelskich i politycznych z 1966 r. oraz Międzynarodowy pakt praw gospodarczych, społecznych i kulturalnych z 1966 r.,

–  uwzględniając Kartę Stowarzyszenia Narodów Azji Południowo-Wschodniej (ASEAN),

–  uwzględniając art. 135 ust. 5 i art. 123 ust. 4 Regulaminu,

A.  mając na uwadze, że według Agencji ONZ ds. Uchodźców (UNHCR) w ciągu ostatnich dwóch tygodni ponad 300 000 muzułmanów ze społeczności Rohindżów uciekających przed przemocą w stanie Arakan schroniło się w Bangladeszu;

B.  mając na uwadze, że w stanie Arakan w Mjanmie mieszka ok. miliona Rohindżów, będących w przeważającej mierze muzułmańską mniejszością stojącą w obliczu represji oraz ciągłych poważnych naruszeń praw człowieka, co obejmuje zagrożenia dla życia i bezpieczeństwa, odmawianie prawa do opieki zdrowotnej i edukacji, pracę przymusową, przemoc seksualną oraz ograniczanie ich praw politycznych;

C.  mając na uwadze, że Rohindżowie zostali oficjalnie bezpaństwowcami z chwilą uchwalenia w 1982 r. birmańskiej ustawy o obywatelstwie, która doprowadziła do poważnych ograniczeń ich swobody przemieszczania się oraz zamknięcia ich w obozach;

D.  mając na uwadze, że w dniu 25 sierpnia 2017 r. grupa rebeliantów Rohindża przypuściła atak na posterunki policji i bazę wojskową w stanie Arakan; mając na uwadze, że spowodowało to kontrofensywę wojskową na dużą skalę, pociągającą za sobą poważne i masowe przypadki łamania praw człowieka, w tym zabójstwa, gwałty i tortury; mając na uwadze, że organizacje praw człowieka, w szczególności Human Rights Watch, donoszą – na podstawie zdjęć satelitarnych – że w północnej części stanu Arakan, obecnie niedostępnej dla organizacji pozarządowych i niezależnych obserwatorów, doszło do masowych wyburzeń domów mieszkalnych i innych budynków;

E.  mając na uwadze, że na mocy obecnej konstytucji Mjanmy wojsko zachowuje niezależność od nadzoru cywilnego i szerokie uprawnienia kontrolne w stosunku do rządu i bezpieczeństwa narodowego;

F.  mając na uwadze, że uciekinierzy z Mjanmy, z których wielu to kobiety i dzieci, podróżują zdradliwymi szlakami, narażając się na ostrzał z broni palnej i niebezpieczne drogi oraz cierpiąc z powodu głodu i braku opieki medycznej; mając na uwadze, że dziesiątki osób zmarły w drodze; mając na uwadze, że bangladeska straż przybrzeżna znalazła ciała co najmniej 20 uciekinierów;

G.  mając na uwadze, że Bangladesz złożył na władze Mjanmy skargę dotyczącą umieszczenia min przeciwpiechotnych na odcinku jej granicy z Bangladeszem, co miałoby uniemożliwić w przyszłości powrót muzułmanów Rohindża uciekających obecnie przed przemocą;

H.  mając na uwadze, że zagranicznym pracownikom ONZ i międzynarodowym organizacjom pozarządowym zabrania się wstępu na obszary dotknięte konfliktem, mając też na uwadze, że agencje ONZ nie są w stanie dostarczyć społeczności Rohindżów pomocy humanitarnej, w tym żywności, wody i leków;

I.  mając na uwadze, że w dniu 10 września 2017 r. wysoki komisarz ONZ ds. praw człowieka Zeid Ra’ad Al Hussein oświadczył, iż sytuacja w Mjanmie „wydaje się być modelowym przykładem czystek etnicznych”;

J.  mając na uwadze, że w marcu 2017 r. Chiny i Rosja zablokowały przyjęcie przez Radę Bezpieczeństwa ONZ oświadczenia w sprawie sytuacji mniejszości Rohindża w Mjanmie;

1.  zdecydowanie potępia wszelkie ataki w stanie Arakan; jest głęboko zaniepokojony coraz poważniejszymi przypadkami łamania praw człowieka oraz ich skalą, w tym zabójstwami, gwałtownymi starciami, niszczeniem własności cywilnej i przesiedlaniem setek tysięcy cywilów;

2.  z całą mocą wzywa wojsko i siły bezpieczeństwa do natychmiastowego zaprzestania zabójstw, prześladowań i gwałtów wobec społeczności Rohindżów, a także do zaprzestania palenia ich domów;

3.  przypomina, że władze Mjanmy mają obowiązek ochrony – bez dyskryminacji – wszystkich obywateli przed nadużyciami, a także obowiązek przeprowadzenia śledztwa w poważnych przypadkach naruszania praw człowieka i pociągnięcia winnych do odpowiedzialności, zgodnie ze standardami i zobowiązaniami w zakresie praw człowieka;

4.  wzywa władze Mjanmy do zapewnienia natychmiastowego i swobodnego dostępu niezależnym obserwatorom międzynarodowych organizacji praw człowieka, dziennikarzom i innym międzynarodowym obserwatorom oraz Organizacji Narodów Zjednoczonych, w szczególności misji rozpoznawczej ONZ ustanowionej w marcu przez Radę Praw Człowieka ONZ, tak aby zagwarantować niezależne i bezstronne śledztwa w sprawie zarzutów dotyczących poważnych naruszeń praw człowieka popełnionych przez wszystkie strony;

5.  pilnie wzywa do zapewnienia organizacjom humanitarnym dostępu do wszystkich obszarów objętych konfliktem i do przesiedleńców, bez dyskryminacji, tak aby umożliwić pracownikom organizacji humanitarnych niesienie pomocy osobom w niebezpieczeństwie;

6.  wzywa rząd Mjanmy do natychmiastowego usunięcia wszystkich min przeciwpiechotnych na granicy z Bangladeszem;

7.  wzywa rząd Mjanmy, a w szczególności doradczynię stanu Aung San Suu Kyi, do jednoznacznego potępienia wszelkich aktów podżegania do nienawiści na tle rasowym lub religijnym oraz do zwalczania dyskryminacji społecznej i wrogości wobec mniejszości Rohindżów; wzywa ponadto rząd Mjanmy, aby stał na straży powszechnego prawa do wolności religii lub przekonań; przypomina doradczyni stanu, by działała na rzecz wdrożenia zaleceń wydanych w końcowym sprawozdaniu komisji doradczej w stanie Arakan, który został sporządzony na jej własny wniosek; ubolewa nad dramatycznym pogorszeniem się sytuacji od czasu oświadczenia rzecznika partii Aung San Suu Kyi z dnia 18 maja 2015 r., zgodnie z którym rząd Mjanmy powinien przywrócić obywatelstwo mniejszości Rohindżów;

8.  przypomina laureatce nagrody im. Sacharowa z 1990 r. Aung San Suu Kyi, że nagroda przyznawana jest osobom, które bronią praw człowieka, chronią prawa mniejszości i przestrzegają prawa międzynarodowego, obok innych kryteriów; zwraca uwagę na konieczność rozważenia, czy nagroda im. Sacharowa mogłaby zostać odebrana w przypadku, gdy laureaci naruszają te kryteria po przyznaniu nagrody;

9.  uznaje starania Bangladeszu, w obliczu tej katastrofy humanitarnej, na rzecz ułatwienia ochrony setek tysięcy uchodźców należących do mniejszości Rohindżów; zdecydowanie zachęca władze Bangladeszu i innych sąsiednich krajów do przyjęcia wszystkich osób uciekających przed przemocą w stanie Arakan oraz do poszanowania zasady non-refoulement; wzywa Komisję i państwa członkowskie, by zwiększyły pomoc finansową i materialną dla tych uchodźców;

10.  przypomina o swoim zaleceniu, by rządy krajów, które zmagają się z napływem uchodźców Rohindża, ściśle współpracowały z Biurem UNHCR, które posiada techniczną wiedzę fachową w zakresie analizy statusu uchodźców oraz mandat do ochrony uchodźców i bezpaństwowców; wzywa UE i ONZ do wspierania w tym zakresie krajów sąsiadujących z Mjanmą;

11.  ponadto wzywa ASEAN i rządy regionalne do podjęcia natychmiastowych działań, by nasilić presję na rząd Mjanmy w celu zaprzestania łamania prawa, objęcia ochroną wszystkich cywilów w stanie Arakan i udzielenia pomocy uciekającym uchodźcom;

12.  popiera starania na rzecz intensyfikacji procesu politycznego opartego na realizacji zaleceń Kofiego Annana; wzywa Radę Bezpieczeństwa i Zgromadzenie Ogólne ONZ do przyjęcia skutecznych środków dyplomatycznych i politycznych zapewniających przestrzeganie przez rząd Mjanmy jego obowiązków wobec mniejszości Rohindżów pod względem zapewnienia ochrony i dostępu do pomocy; w tym kontekście zwraca się o wydanie przez Zgromadzenie Ogólne i Radę Bezpieczeństwa ONZ rezolucji potępiającej łamanie praw, nalegającej na dostęp do stanu Arakan i domagającej się pociągnięcia do odpowiedzialności za poważne naruszenia prawa międzynarodowego popełnione przez wszystkie strony; apeluje również o przyjęcie na posiedzeniu Rady Praw Człowieka ONZ we wrześniu 2017 r. rezolucji przedłużającej mandat misji informacyjnej;

13.  wzywa Chiny oraz inne podmioty międzynarodowe i regionalne do wykorzystania wszelkich kanałów pozwalających domagać się zakończenia aktów okrucieństwa i doprowadzić do pokojowego rozwiązania;

14.  wzywa wiceprzewodniczącą Komisji / wysoką przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa oraz państwa członkowskie UE, by znacząco zwiększyły presję na rząd Mjanmy i jej siły bezpieczeństwa w celu zakończenia łamania praw, ustanowienia pełnej współpracy ze śledczymi ONZ i międzynarodowymi agencjami humanitarnymi oraz zagwarantowania pociągnięcia do odpowiedzialności za poważne naruszenia prawa międzynarodowego; w związku z tym wzywa wiceprzewodniczącą / wysoką przedstawiciel oraz państwa członkowskie UE do odgrywania aktywnej roli we wspieraniu natychmiastowych działań na szczeblu ONZ i jednoznacznego wskazania, że UE jest gotowa do rozważenia ukierunkowanych sankcji karnych wobec osób i podmiotów oraz do rozważenia konsekwencji w kontekście preferencji handlowych, z których korzysta Mjanma, gdyby poważne naruszenia prawa międzynarodowego były nadal bezkarnie kontynuowane;

15.  wzywa wiceprzewodniczącą / wysoką przedstawiciel do przedstawienia Parlamentowi sprawozdania na temat inicjatyw UE na forum ONZ i w ramach Rady UE ds. zagranicznych;

16.  wzywa UE i jej państwa członkowskie do przychylnego przyjęcia relacji i oświadczeń przedstawicieli Rohindżów dotyczących sytuacji w terenie;

17.  popiera wysiłki na rzecz obecności niezależnych i podlegających ONZ obserwatorów na miejscu w celu złagodzenia kryzysu humanitarnego; wzywa władze Mjanmy do zapewnienia natychmiastowego i nieograniczonego dostępu niezależnym obserwatorom, zwłaszcza misji rozpoznawczej ONZ ustanowionej przez Radę Praw Człowieka ONZ w marcu 2017 r.;

18.  popiera utworzenie urzędu Wysokiego Komisarza ONZ ds. Praw Człowieka w Mjanmie, posiadającego pełny mandat;

19.  wzywa UE i jej państwa członkowskie do poparcia globalnego planu działań Biura UNHCR na lata 2014–2024 na rzecz eliminacji bezpaństwowości;

20.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji rządowi i parlamentowi Mjanmy, wiceprzewodniczącej Komisji / wysokiej przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa, Komisji, rządom i parlamentom państw członkowskich UE, Sekretarzowi Generalnemu ASEAN, Międzyrządowej Komisji ds. Praw Człowieka ASEAN, specjalnej sprawozdawczyni ONZ ds. sytuacji w zakresie praw człowieka w Mjanmie, Wysokiemu Komisarzowi NZ ds. Uchodźców oraz Radzie Praw Człowieka ONZ.

(1) Teksty przyjęte, P8_TA(2016)0316.
(2) Teksty przyjęte, P8_TA(2016)0506.
(3) Teksty przyjęte, P8_TA(2017)0089.
(4) Teksty przyjęte, P8_TA(2017)0247.


Umowa między Unią Europejską a Republiką Chile dotycząca handlu produktami ekologicznymi ***
PDF 314kWORD 47k
Rezolucja ustawodawcza Parlamentu Europejskiego z dnia 14 września 2017 r. w sprawie projektu decyzji Rady w sprawie zawarcia Umowy między Unią Europejską a Republiką Chile w sprawie handlu produktami ekologicznymi (05530/2017 – C8-0144/2017 – 2016/0383(NLE))
P8_TA(2017)0352A8-0257/2017

(Zgoda)

Parlament Europejski,

–  uwzględniając projekt decyzji Rady (05530/2017),

–  uwzględniając projekt Umowy między Unią Europejską a Republiką Chile w sprawie handlu produktami ekologicznymi (05551/2017),

–  uwzględniając wniosek o wyrażenie zgody przedstawiony przez Radę na mocy art. 207 ust. 4 akapit pierwszy, art. 218 ust. 6 akapit drugi lit. a) ppkt (v) oraz art. 218 ust. 7 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (C8-0144/2017),

–  uwzględniając art. 99 ust. 1 i 4 oraz art. 108 ust. 7 Regulaminu,

–  uwzględniając zalecenie Komisji Handlu Międzynarodowego oraz również opinię przedstawioną przez Komisję Rolnictwa i Rozwoju Wsi (A8-0257/2017),

1.  wyraża zgodę na zawarcie umowy;

2.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania stanowiska Parlamentu Radzie i Komisji, jak również rządom i parlamentom państw członkowskich oraz Chile.


Protokół do układu stowarzyszeniowego UE-Chile (przystąpienie Republiki Chorwacji do UE) ***
PDF 315kWORD 47k
Rezolucja ustawodawcza Parlamentu Europejskiego z dnia 14 września 2017 r. w sprawie projektu decyzji Rady w sprawie zawarcia w imieniu Unii Europejskiej i jej państw członkowskich Trzeciego protokołu dodatkowego do Układu ustanawiającego stowarzyszenie między Wspólnotą Europejską i jej Państwami Członkowskimi, z jednej strony, a Republiką Chile, z drugiej strony, w celu uwzględnienia przystąpienia Republiki Chorwacji do Unii Europejskiej (06750/2017 – C8-0225/2017 – 2017/0042(NLE))
P8_TA(2017)0353A8-0277/2017

(Zgoda)

Parlament Europejski,

–  uwzględniając projekt decyzji Rady (06750/2017),

–  uwzględniając Trzeci protokół dodatkowy do Układu ustanawiającego stowarzyszenie między Wspólnotą Europejską i jej Państwami Członkowskimi, z jednej strony, a Republiką Chile, z drugiej strony, w celu uwzględnienia przystąpienia Republiki Chorwacji do Unii Europejskiej (06905/2017),

–  uwzględniając wniosek o wyrażenie zgody przedstawiony przez Radę na mocy art. 217 oraz art. 218 ust. 6 akapit drugi lit. a) ppkt (i) Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (C8-0225/2017),

–  uwzględniając art. 99 ust. 1 i 4 oraz art. 108 ust. 7 Regulaminu,

–  uwzględniając zalecenie Komisji Handlu Międzynarodowego (A8-0277/2017),

1.  wyraża zgodę na zawarcie protokołu;

2.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania stanowiska Parlamentu Radzie i Komisji, jak również rządom i parlamentom państw członkowskich oraz Chile.


Modernizacja filara handlowego w układzie o stowarzyszeniu UE–Chile
PDF 547kWORD 63k
Zalecenie Parlamentu Europejskiego z dnia 14 września 2017 r. dla dla Rady, Komisji i Europejskiej Służby Działań Zewnętrznych dotyczącego negocjacji w sprawie modernizacji filara handlowego w układzie o stowarzyszeniu UE–Chile (2017/2057(INI))
P8_TA(2017)0354A8-0267/2017

Parlament Europejski,

–  uwzględniając Układ ustanawiający stowarzyszenie między Wspólnotą Europejską i jej państwami członkowskimi, z jednej strony, a Republiką Chile, z drugiej strony, który został zawarty w 2002 r., oraz jego filar handlowy, który wszedł w życie dnia 1 lutego 2003 r.(1) (zwany dalej „układem o stowarzyszeniu”),

–  uwzględniając wyniki szóstego posiedzenia Rady Stowarzyszenia UE–Chile, które odbyło się w kwietniu 2015 r.(2),

–  uwzględniając deklarację końcową przyjętą przez Wspólny Komitet Konsultacyjny (WKK) w dniu 5 października 2016 r.(3),

–  uwzględniając komunikat Komisji z dnia 14 października 2015 r. pt. „Handel z korzyścią dla wszystkich – w kierunku bardziej odpowiedzialnej polityki handlowej i inwestycyjnej” (COM(2015)0497), a także wydane przez Komisję w maju 2017 r. dokumenty otwierające debatę pt. „Wykorzystanie możliwości płynących z globalizacji”(4) oraz w kwietniu 2017 r. pt. „Społeczny wymiar Europy”(5),

–  uwzględniając wyroki i opinie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (C-350/12 P, 2/13, 1/09) oraz decyzję Europejskiej Rzecznik Praw Obywatelskich z dnia 6 stycznia 2015 r. zamykającą jej dochodzenie z własnej inicjatywy nr OI/10/2014/RA w sprawie rozstrzygania wniosków o udzielenie informacji i udostępnienie dokumentów(6), a także uwzględniając opinię Trybunału Sprawiedliwości 2/15 z dnia 16 maja 2017 r.,

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 3 lutego 2016 r. zawierającą zalecenia Parlamentu Europejskiego dla Komisji w sprawie negocjacji porozumienia w sprawie handlu usługami (TiSA)(7),

–  uwzględniając przyjęte w dniu 4 lipca 2017 r.(8) poprawki w sprawie wniosku dotyczącego dyrektywy w zakresie ujawniania informacji o podatku dochodowym przez niektóre jednostki i oddziały,

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 5 lipca 2016 r. w sprawie wdrażania zaleceń Parlamentu z 2010 r. w sprawie norm społecznych i środowiskowych, praw człowieka i odpowiedzialności biznesu(9), a także rezolucję z dnia 25 listopada 2010 r. w sprawie międzynarodowej polityki handlowej w kontekście nadrzędnych potrzeb związanych ze zmianami klimatu(10),

–  uwzględniając analizę EPRS pt. „Wpływ klauzul dotyczących praw człowieka w umowie globalnej UE–Meksyk oraz układzie o stowarzyszeniu UE–Chile”(11),

–  uwzględniając Wytyczne Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD) dla przedsiębiorstw wielonarodowych, Wytyczne ONZ dotyczące biznesu i praw człowieka, Trójstronną deklarację Międzynarodowej Organizacji Pracy (MOP) w sprawie zasad dotyczących przedsiębiorstw wielonarodowych i polityki społecznej oraz program godnej pracy MOP,

–  uwzględniając Ramową konwencję Narodów Zjednoczonych w sprawie zmian klimatu (porozumienie paryskie) z 2015 r., która weszła w życie w dniu 4 listopada 2016 r.(12) i którą ratyfikowało również Chile,

–  uwzględniając wspólną deklarację wspólnej komisji parlamentarnej UE–Chile z dnia 3 listopada 2016 r.(13),

–  uwzględniając art. 21 Traktatu o Unii Europejskiej (TUE) oraz art. 8, art. 207 ust. 3 i art. 217 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE),

–  uwzględniając projekt wytycznych negocjacyjnych, przyjęty przez Komisję w dniu 24 maja 2017 r.,

–  uwzględniając artykuł na temat Chile pt. „The Indigenous World 2016” [„Świat ludów tubylczych 2016”](14), opublikowany w roczniku Międzynarodowej Grupy Roboczej ds. Ludów Tubylczych,

–  uwzględniając art. 108 ust. 4 oraz art. 52 Regulaminu,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Handlu Międzynarodowego (A8-0267/2017),

A.  mając na uwadze, że w strategii „Handel z korzyścią dla wszystkich” stwierdzono, iż „polityka Komisji musi przynosić korzyści całemu społeczeństwu, a oprócz realizacji podstawowych interesów gospodarczych musi wspierać także przestrzeganie europejskich i uniwersalnych norm i wartości, kładąc większy nacisk na zrównoważony rozwój, prawa człowieka, walkę z uchylaniem się od opodatkowania, ochronę konsumenta oraz na odpowiedzialny i sprawiedliwy handel”;

B.   mając na uwadze, że UE i Chile są bliskimi partnerami podzielającymi wspólne wartości i realizującymi wspólne zobowiązanie do promowania skutecznego wielostronnego zarządzania handlem i poszanowania praw człowieka, jak również wspólnego dobrobytu i bezpieczeństwa w ramach globalnego systemu opartego na zasadach; mając na uwadze, że Unia zajmuje trzecie miejsce wśród najważniejszych partnerów handlowych Chile; mając na uwadze, że Chile jest ważnym podmiotem regionalnym i w ostatnich dziesięcioleciach jedną z najszybciej rozwijających się gospodarek w Ameryce Południowej oraz w dalszym ciągu wdraża reformy;

C.  mając na uwadze, że obecny układ o stowarzyszeniu, w tym jego filar handlowy, zawarto w 2002 r. i od czasu wdrożenia w 2003 r. przyniósł on bardzo wiele korzyści obydwu stronom, doprowadzając do podwojenia handlu towarami oraz do zwiększenia inwestycji i handlu usługami(15); mając jednak na uwadze, że zarówno UE, jak i Chile zawarły od tego czasu bardziej nowoczesne i ambitne porozumienia handlowe;

D.  mając na uwadze, że w 2016 r. wartość eksportu towarów z UE do Chile wyniosła ponad 8,6 mld EUR, natomiast eksport towarów z Chile do UE osiągnął wartość 7,4 mld EUR; mając na uwadze, że w 2015 r. wartość unijnego handlu usługami z Chile wyniosła 3,8 mld EUR, a wartość chilijskiego handlu usługami z UE 2 mld EUR; mając na uwadze, że wartość unijnych bezpośrednich inwestycji zagranicznych w Chile wyniosła 42,8 mld EUR(16);

E.  mając na uwadze, że obecny układ o stowarzyszeniu nie obejmuje m.in. odrębnych rozdziałów poświęconych inwestycjom, MŚP, prawom własności intelektualnej, energii czy płci, a także nie ma w nim rozdziału na temat handlu i zrównoważonego rozwoju, w tym również na temat obowiązków w zakresie egzekwowania norm pracowniczych i środowiskowych, a także promowania najlepszych praktyk w takich dziedzinach jak społeczna odpowiedzialność przedsiębiorstw i zapewnienie zrównoważonego rozwoju;

F.  mając na uwadze, że we wszelkich negocjacjach handlowych prowadzonych przez UE należy zachować prawo i zdolność rządów do wprowadzania regulacji w interesie publicznym, dotyczących takich dziedzin jak ochrona i promowanie zdrowia publicznego, usługi społeczne, ochrona socjalna i ochrona konsumentów, edukacja publiczna, bezpieczeństwo, ochrona środowiska, dobrostanu zwierząt, moralności publicznej, prywatności i danych, a także propagowanie i ochrona różnorodności kulturowej;

G.  mając na uwadze, że wszelkie negocjacje handlowe prowadzone przez UE muszą gwarantować osiągnięcie przez strony najwyższego poziomu ochrony społecznej, pracowniczej i środowiskowej oraz mogą służyć jako narzędzie promowania programu na rzecz sprawiedliwości społecznej i zrównoważonego rozwoju, zarówno w UE, jak i na całym świecie; mając na uwadze, że aktualizację układu o stowarzyszeniu należy postrzegać jako okazję dla UE i jej państw członkowskich do dalszego promowania wspólnych wysokich standardów i zobowiązań podjętych w umowach handlowych, w szczególności w dziedzinie praw pracowniczych, ochrony środowiska, praw konsumenta i dobra ogółu; mając na uwadze, że Komisja ogłosiła okres refleksji nad różnymi sposobami wyegzekwowania tych zobowiązań i rozważy również możliwość wprowadzenia mechanizmu opartego na sankcjach;

H.  mając na uwadze, że w dniach 4–5 października 2016 r. odbyło się pierwsze posiedzenie WKK UE–Chile, obejmującego organizacje społeczeństwa obywatelskiego z obu stron, w celu monitorowania wdrażania istniejącego układu o stowarzyszeniu, jak również negocjacji dotyczących jego aktualizacji w drodze przekazania wkładu społeczeństwa obywatelskiego oraz wspierania dialogu i współpracy między UE a Chile poza kanałami rządowymi; mając na uwadze, że owo znaczące opóźnienie w ustanowieniu WKK nie może powtórzyć się w przypadku zaktualizowanego układu; mając na uwadze, że z chwilą wejścia w życie zaktualizowanego układu udział społeczeństwa obywatelskiego musi opierać się na przejrzystych strukturach, zrównoważonym członkostwie i mandatach sprawozdawczych;

I.  mając na uwadze, że UE i Chile zaangażowały się w negocjacje wielostronne w celu dalszej liberalizacji handlu usługami (TiSA);

J.  mając na uwadze, że Chile nie jest stroną, lecz obserwatorem Porozumienia WTO w sprawie zamówień rządowych i nie uczestniczy w wielostronnych negocjacjach umowy w sprawie towarów środowiskowych;

K.  mając na uwadze, że art. 45 układu o stowarzyszeniu UE–Chile z 2002 r. zawiera w rozdziale poświęconym współpracy przepisy stanowiące, iż współpraca ta „przyczynia się do wzmocnienia polityki i programów, które poprawiają, gwarantują i rozszerzają sprawiedliwy udział mężczyzn i kobiet we wszystkich sektorach życia politycznego, gospodarczego, społecznego i kulturalnego”;

L.  mając na uwadze, że Chile jest sygnatariuszem Partnerstwa Transpacyficznego (TPP), którego przyszłość wydaje się obecnie niepewna, oraz że kraj ten podpisał również umowy o wolnym handlu z wszystkimi sygnatariuszami TPP i jest powszechnie uznawany za stabilnego i wiarygodnego partnera;

M.  mając na uwadze, że w 2010 r. Chile jako pierwszy kraj Ameryki Południowej zostało członkiem OECD i posiada solidne ramy makroekonomiczne;

N.  mając na uwadze, że należy w jak największym stopniu wykorzystać możliwości, jakie modernizacja filara handlowego układu o stowarzyszeniu w sposób jak najbardziej sprzyjający włączeniu oferuje przedsiębiorstwom, zwłaszcza MŚP, i obywatelom zarówno w UE, jak i w Chile; mając na uwadze, że w tym względzie można by uczynić więcej, na przykład poprzez rozpowszechnianie dostępnych informacji, które mogą zwielokrotnić korzyści dla stron układu o stowarzyszeniu;

O.  mając na uwadze, że Chile zawarło dwustronne umowy inwestycyjne z 17 państwami członkowskimi UE, których treść nie odzwierciedla najnowszych wydarzeń i najlepszych praktyk w polityce inwestycyjnej i które zostaną zastąpione i przestaną obowiązywać, kiedy układ między Unią a Chile zawierający rozdział dotyczący inwestycji wejdzie w życie;

P.  mając na uwadze, że nieproporcjonalnie rygorystyczne warunki chilijskich przepisów, które unijne statki rybackie muszą spełnić, utrudniają tym statkom korzystanie z infrastruktury portowej w Chile w celu przybicia do brzegu, przeładunku, uzupełnienia paliwa lub pobrania narzędzi połowowych;

Q.  mając na uwadze, że obecna struktura wywozu z Chile różni się drastycznie od europejskiej, gdyż zdecydowanie dominującą pozycję odgrywa w niej wywóz surowców takich jak miedź, owoce i warzywa;

1.  formułuje następujące zalecenia dla Rady, Komisji i ESDZ:

   a) zadbać o to, aby podczas negocjacji Parlament Europejski otrzymywał bezzwłocznie dokładne i pełne informacje, by móc podjąć decyzję co do tego, czy udzielić zgody na zawarcie zaktualizowanego układu o stowarzyszeniu z Chile, co obejmuje również jego filar handlowy; pamiętać o tym, że choć układy o stowarzyszeniu zawierane na podstawie art. 217 TFUE tradycyjnie mają charakter mieszany i obejmują obszary wykraczające poza wspólną politykę handlową, stosownie do orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości w sprawie umowy o wolnym handlu między UE a Singapurem konieczna jest głęboka refleksja nad sposobem aktualizacji układu o stowarzyszeniu UE–Chile, aby wyodrębnić i zabezpieczyć dziedziny wyłącznych i wspólnych kompetencji w odniesieniu do handlu, a także w pełni przestrzegać podziału kompetencji między UE i jej państwa członkowskie w ciągu całego procesu negocjacji, a także na etapie podpisywania i zawierania układów; zawrzeć zatem dwa odrębne układy, z wyraźnym rozróżnieniem między układem o handlu i inwestycjach, dotyczącym jedynie kwestii podlegających wyłącznym kompetencjom UE, a drugim układem obejmującym zagadnienia, w przypadku których kompetencje są dzielone z państwami członkowskimi;
   b) zauważyć, że zarówno UE, jak i Chile zawarły bardziej nowoczesne, ambitne i kompleksowe umowy o wolnym handlu od momentu wejścia w życie dwustronnego układu o stowarzyszeniu, który nie porusza szeregu kwestii istotnych, by zagwarantować, że przyczynia się on do wspólnego wzrostu, równych szans, godnej pracy i zrównoważonego rozwoju, w tym poszanowania i promowania norm pracowniczych i środowiskowych, dobrostanu zwierząt oraz równości kobiet i mężczyzn z korzyścią dla obywateli po obu stronach;
   c) uznać za ważne i konieczne, aby dążyć do aktualizacji układu o stowarzyszeniu UE–Chile, w szczególności jego części handlowej, w celu uwzględnienia rozwoju gospodarczego i politycznego w ciągu ostatnich 15 lat, w duchu wzajemności, wzajemnych korzyści i równowagi, a także odnotować konsekwentne wspieranie procesu aktualizacji przez WKP UE–Chile oraz fakt, że WKK z zadowoleniem przyjął kroki podjęte na rzecz aktualizacji;
   d) przypomnieć, że globalizacja i polityka handlowa były niedawno przedmiotem ożywionej debaty w Europie i w innych częściach świata z powodu potencjalnie nierównego podziału płynących z niej zysków; uznać, że konieczne jest antycypowanie trendów i ewentualnych konsekwencji oraz zapewnienie bardziej sprzyjającej włączeniu społecznemu dystrybucji korzyści osiąganych w handlu i odpowiedniej ochrony osobom, które nie odniosły korzyści z tytułu obecnego układu i na kolejnym etapie procesu mogą się znaleźć w niekorzystnej sytuacji; opracować wobec tego działania polityczne, przede wszystkim na szczeblu krajowym, ale i unijnym, w innych dziedzinach, wykraczających poza zapisy samych umów handlowych – od strategii przemysłowych po podatkowe i społeczne;
   e) przypomnieć znaczenie programu wielostronnego oraz podkreślić, że wszelkie negocjacje dwustronne nie mogą osłabiać ambicji osiągnięcia postępów na płaszczyźnie wielostronnej; uznać, że lepsze stosunki dwustronne i współpraca między UE a Chile powinny również ułatwić zacieśnienie współpracy i zwiększenie synergii między stronami na forach wielostronnych i kilkustronnych; w związku z tym wspierać pełny udział Chile w negocjacjach dotyczących umowy WTO w sprawie towarów środowiskowych oraz zmienionego Porozumienia WTO w sprawie zamówień rządowych;
   f) uczynić wspólne wartości głównym elementem procesu aktualizacji i kontynuować praktykę włączania klauzuli praw człowieka, tak jak we wszystkich układach o stowarzyszeniu;
   g) zadbać o to, by zaktualizowany układ o stowarzyszeniu gwarantował w całym tekście oraz wyraźnie i jednoznacznie chronił prawo i zdolność stron do przyjmowania i stosowania własnych przepisów i regulacji w interesie publicznym, tak aby realizować uzasadnione cele polityki publicznej, takie jak ochrona i wspieranie praw człowieka, w tym dostęp do wody, zdrowie publiczne, usługi społeczne, edukacja publiczna, bezpieczeństwo, ochrona środowiska, ochrona moralności publicznej, ochrona społeczna i ochrona konsumentów, ochrona prywatności i ochrona danych oraz promowanie i ochrona różnorodności kulturowej; zadbać o to, aby żadne roszczenia inwestorów nie utrudniały realizacji tych celów; podkreślić w związku z tym, że unijne umowy o wolnym handlu nie mają na celu ograniczenia prawnie uzasadnionych interesów Unii, jej państw członkowskich ani podmiotów poniżej szczebla federalnego w zakresie stosowania regulacji w interesie publicznym;
   h) w sprawie negocjacji dotyczących handlu towarami dążyć do ambitnej poprawy dostępu do rynku w poszczególnych pozycjach taryfowych poprzez zniesienie niepotrzebnych barier, w tym również w dostępie do infrastruktury portowej dla statków UE, pamiętając przy tym, że istnieje pewna liczba wrażliwych produktów rolnych, produktów przemysłu wytwórczego i produktów przemysłowych, które należy odpowiednio traktować, na przykład poprzez określenie kontyngentów taryfowych, odpowiednie okresy przejściowe lub w razie konieczności całkowite wyłączenie; uwzględnić przydatną i skuteczną dwustronną klauzulę ochronną umożliwiającą czasowe zawieszenie preferencji, jeżeli w wyniku wejścia w życie zaktualizowanego układu o stowarzyszeniu zwiększenie importu przyniesie lub będzie mogło przynieść poważną szkodę wrażliwym sektorom;
   i) uwzględnić w swoich wytycznych negocjacyjnych cel uproszczenia reguł pochodzenia i procedur celnych z myślą o ich dostosowaniu do realiów coraz bardziej złożonych globalnych łańcuchów wartości; zadbać o to, by zaktualizowany układ o stowarzyszeniu zawierał przepisy i środki dotyczące zwalczania nadużyć finansowych, a także zobowiązania do ujednolicenia przepisów i praktyk celnych z myślą o poprawie przejrzystości, skuteczności i pewności prawa oraz zacieśnieniu współpracy między organami celnymi przy jednoczesnym unowocześnieniu i uproszczeniu procedur, co uwzględniono w postanowieniach w umowie WTO o ułatwieniach w handlu oraz zmienionej konwencji z Kioto;
   j) w sprawie handlu usługami uznać, że w obecnym układzie o stowarzyszeniu potencjał sektora usług nie został w pełni wykorzystany oraz że w zaktualizowanym układzie należy poruszyć kwestię niepotrzebnych barier w dostępie do rynku i w odniesieniu do traktowania narodowego; uznać, że zobowiązania należy podejmować na podstawie Układu ogólnego w sprawie handlu usługami (GATS) oraz że w razie konieczności należy zaktualizować przepisy, aby uwzględnić nowe okoliczności; wyłączyć usługi audiowizualne z negocjacji i zakresu stosowania układu; zadbać o to, aby zaktualizowany układ o stowarzyszeniu wyraźnie stanowił, że strony mogą określać, regulować, świadczyć i wspierać usługi publiczne świadczone w interesie publicznym oraz że rządy w żaden sposób nie będą zobowiązane do prywatyzacji usług, a także że będą mogły świadczyć usługi publiczne świadczone wcześniej przez prywatnych usługodawców oraz ponownie przejąć kontrolę publiczną nad usługami, co do których wcześniej podjęły decyzję o prywatyzacji, a ponadto nie będzie im zabronione rozszerzenie zakresu usług świadczonych przez nie w interesie publicznym, gdyż układ będzie wykluczał wszelkie klauzule, postanowienia lub zobowiązania, które mogłyby ograniczyć niezbędną elastyczność, jeżeli chodzi o ponowne przejmowanie kontroli publicznej nad obecnymi i przyszłymi usługami świadczonymi w ogólnym interesie gospodarczym;
   k) zadbać o to, aby zaktualizowany układ przewidywał niezbędne działania gwarantujące większą przejrzystość regulacji i wzajemne uznawanie, w tym również postanowienia zapewniające bezstronność i przestrzeganie najwyższych standardów ochrony w odniesieniu do wymogów, kwalifikacji i zezwoleń, a w związku z tym – mechanizmy instytucjonalne umożliwiające konsultacje z udziałem różnych zainteresowanych stron, takich jak MŚP i organizacje społeczeństwa obywatelskiego;
   l) zadbać o to, aby w związku z zobowiązaniami podejmowanymi z myślą o ułatwieniu wjazdu i pobytu osobom fizycznym w celach biznesowych zagraniczni usługodawcy musieli przestrzegać prawa socjalnego i prawa pracy UE i państw członkowskich, jak również obowiązujących układów zbiorowych, jeżeli pracownicy korzystają z zobowiązań wynikających z trybu nr 4;
   m) zadbać o to, aby ambitna współpraca w kwestiach regulacyjnych i harmonizacja norm w dalszym ciągu miały charakter dobrowolny, odbywały się z poszanowaniem autonomii organów regulacyjnych, opierały się na intensywniejszej wymianie informacji i pomocy administracyjnej z myślą o identyfikowaniu zbędnych barier i obciążeń administracyjnych oraz były zgodne z zasadą ostrożności; przypomnieć, że współpraca regulacyjna musi mieć na celu uzyskanie korzyści w zakresie zarządzania globalną gospodarką poprzez większą konwergencję i współpracę w dziedzinie standardów międzynarodowych oraz zagwarantowanie najwyższego poziomu ochrony konsumentów, środowiska oraz praw socjalnych i pracowniczych;
   n) rozważyć możliwość uwzględnienia w zaktualizowanym układzie wyłączenia ostrożnościowego dotyczącego usług finansowych, wzorującego się na wyłączeniu zawartym w kompleksowej umowie gospodarczo‑handlowej między UE a Kanadą (CETA), w celu zagwarantowania stronom swobody podejmowania działań politycznych w zakresie regulacji ich sektora finansowego i bankowego w trosce o stabilność i integralność systemu finansowego; uwzględnić środki ochronne i ogólne wyjątki dotyczące przepływów finansowych i płatności, mające zastosowanie wówczas, gdy przepływy finansowe lub płatności mogą poważnie utrudniać sprawne funkcjonowanie unii gospodarczej i walutowej lub powodować poważne trudności dla bilansu płatniczego UE, lub gdy istnieje takie zagrożenie;
   o) wprowadzić klauzule dobrego zarządzania w kwestiach podatkowych i normy przejrzystości, potwierdzające zobowiązanie stron do wdrożenia międzynarodowych standardów w walce przeciwko oszustwom podatkowym, uchylaniu się od opodatkowania i unikaniu opodatkowania, w szczególności odpowiednich zaleceń OECD dotyczących erozji bazy podatkowej i przerzucania zysków, a także określające obowiązki w zakresie automatycznej wymiany informacji i ustanowienia publicznych rejestrów własności rzeczywistej dla trustów przedsiębiorstw oraz konkretne przepisy w rozdziałach dotyczących usług finansowych, przepływu kapitału i prowadzenia działalności w celu wyłączenia niewykrytego planowania podatkowego przez przedsiębiorstwa;
   p) przypomnieć, że korupcja szkodzi prawom człowieka, równości, sprawiedliwości społecznej, handlowi i uczciwej konkurencji oraz spowalnia wzrost gospodarczy; wyraźnie zobowiązać strony – poprzez włączenie specjalnego rozdziału określające jasne i zdecydowane zobowiązania i środki – do zwalczania korupcji pod każdą postacią oraz do wdrożenia międzynarodowych norm i wielostronnych konwencji antykorupcyjnych;
   q) uznać, że silne przepisy dotyczące otwarcia zamówień publicznych, promowanie zasady najkorzystniejszej oferty, która to zasada uwzględnia kryteria społeczne, środowiskowe i innowacyjne, uproszczone procedury i przejrzystość dla oferentów, w tym również rzeczywisty dostęp dla oferentów z innych krajów, to potencjalnie skuteczne narzędzia walki z korupcją i wspierania integralności w administracji publicznej, jednocześnie gwarantujące podatnikom najlepszy stosunek wartości do ceny; zapewnić w zaktualizowanym układzie o stowarzyszeniu łatwiejszy dostęp do rynków zamówień publicznych, w tym również na szczeblu niższym niż centralny, a także ustanowić przejrzyste procedury w oparciu o traktowanie narodowe, bezstronność i uczciwość;
   r) zadbać o to, aby polityka inwestycyjna obejmowała dobre rządy i ułatwienia dla inwestorów, a także ustalić i skodyfikować obowiązki dla inwestorów, poprawiając jednocześnie ochronę inwestycji;
   s) zadbać o to, aby wytyczne negocjacyjne zobowiązywały Komisję do wynegocjowania nowoczesnego rozdziału dotyczącego inwestycji, uwzględniającego najlepsze międzynarodowe praktyki, takie jak ramy polityki inwestycyjnej na rzecz zrównoważonego rozwoju, opracowane przez Konferencję Narodów Zjednoczonych do spraw Handlu i Rozwoju (UNCTAD), oraz najnowsze orzeczenie Trybunału Sprawiedliwości w sprawie umowy o wolnym handlu między UE a Singapurem;
   t) poczynić postępy w związku z niezbędną międzynarodową reformą systemu rozstrzygania sporów; zobowiązać wszystkie strony do uprzywilejowanego wszczynania postępowań przed właściwymi sądami i do zastąpienia systemu rozstrzygania sporów między inwestorem a państwem publicznym systemem sądów ds. inwestycji, obejmującym mechanizm odwoławczy, rygorystyczne przepisy dotyczące konfliktu interesów i dający się egzekwować kodeks postępowania; uznać obowiązki inwestorów i zachować prawo do regulacji, aby osiągnąć uzasadnione cele polityki publicznej, takie jak w dziedzinie zdrowia i dystrybucji wody oraz ochrony socjalnej i ochrony środowiska; dążyć do zapobiegania pieniactwu i zapewnienia wszelkich demokratycznych gwarancji procesowych, takich jak pozbawione dyskryminacji prawo dostępu do wymiaru sprawiedliwości (przy zwróceniu szczególnej uwagi na MŚP), niezawisłość sądów, przejrzystość i rozliczalność, przy jednoczesnym dążeniu do ustanowienia wielostronnego trybunału ds. inwestycji;
   u) zadbać o to, aby zaktualizowany układ o stowarzyszeniu zawierał solidny i ambitny rozdział dotyczący handlu i zrównoważonego rozwoju, obejmujący wiążące i wykonalne postanowienia podlegające odpowiednim i skutecznym mechanizmom rozstrzygania sporów, które będą przewidywać, oprócz różnych metod egzekwowania prawa, mechanizm oparty na sankcjach, a także umożliwiające partnerom społecznym i społeczeństwu obywatelskiemu odpowiednie uczestnictwo; zwrócić uwagę, że rozdział dotyczący handlu i zrównoważonego rozwoju powinien m.in. zawierać zobowiązanie stron do przyjęcia i utrzymania w ich prawie krajowym i regulacjach krajowych zasad zapisanych w najważniejszych konwencjach MOP, a także do skutecznego wdrożenia aktualnych instrumentów MOP, zwłaszcza konwencji o zarządzaniu, programu godnej pracy, konwencji MOP nr 169 w sprawie praw ludów tubylczych, konwencji o równości szans i równym traktowaniu pracowników obu płci, konwencji o pracownikach domowych i konwencji o pracownikach mających obowiązki rodzinne, a także norm pracy dla pracowników migrujących, zasad społecznej odpowiedzialności przedsiębiorstw, w tym sektorowych wytycznych OECD i wytycznych ONZ dotyczących biznesu i praw człowieka, a także do wprowadzenia procedury, w ramach której partnerzy społeczni i społeczeństwo obywatelskie, zgromadzeni w WKK, mogliby zaapelować o podjęcie konsultacji rządowych;
   v) zadbać o to, aby w kontekście postępów osiągniętych przez Chile w ramach dwustronnych negocjacji handlowych z Urugwajem i Kanadą strony uwzględniły specjalny rozdział poświęcony handlowi, równości płci i wzmocnieniu pozycji kobiet, wykraczający poza przestrzeganie i poszanowanie przez strony międzynarodowych praw człowieka oraz norm pracowniczych i socjalnych, a także przewidujący aktywne instrumenty mające na celu poprawę szans kobiet, aby mogły one korzystać z możliwości oferowanych przez układ o stowarzyszeniu; przewidzieć środki mające na celu m.in. poprawę równowagi między życiem zawodowym a prywatnym oraz umożliwienie dostępu do usług społecznych i zdrowotnych; zadbać m.in. o to, aby strony zobowiązały się do gromadzenia zdezagregowanych danych umożliwiających dogłębną analizę ex ante i ex post w zakresie wpływu zaktualizowanego układu o stowarzyszeniu na równość płci; zdecydowanie wspierać udział przedsiębiorstw prowadzonych przez kobiety (zwłaszcza mikroprzedsiębiorstw i MŚP) w procedurach udzielania zamówień publicznych, a to w oparciu o doświadczenia chilijskiego ministerstwa ds. równości płci, które w 2015 r. ustanowiło program wsparcia na rzecz wzmocnienia roli kobiet przedsiębiorców jako dostawców na rynku zamówień publicznych „Chile Compras”; wspierać umiędzynarodowienie przedsiębiorstw prowadzonych przez kobiety i korzystanie przez kobiety z możliwości oferowanych w ramach trybu nr 4; zadbać o obecność ekspertów w dziedzinie równości płci i przedstawicieli organizacji promujących równość płci w zespołach negocjacyjnych i podczas okresowych dyskusji w ramach WKK na temat wdrażania tego rozdziału;
   w) włączyć ponadto kompleksowy rozdział poświęcony mikroprzedsiębiorstwom i MŚP, przewidujący znaczące postępy w kwestii ułatwień handlowych oraz usuwania barier handlowych i zbędnych obciążeń administracyjnych, a także aktywne instrumenty mające na celu zagwarantowanie, że możliwości wynikające z układu będą mogły zostać w wystarczającym stopniu wykorzystane oraz zostaną o nich poinformowane wszystkie najważniejsze i potencjalnie zainteresowane podmioty (np. poprzez utworzenie punktów kompleksowej obsługi i specjalnych stron internetowych oraz publikację przewodników sektorowych zawierających informacje o procedurach i nowych możliwościach w zakresie handlu i inwestycji);
   x) włączyć rozdział poświęcony kwestii energii, który obejmowałby m.in. energię ze źródeł odnawialnych i surowce; zwrócić uwagę na znaczenie wdrożenia wielostronnych porozumień środowiskowych, zwłaszcza porozumienia klimatycznego z Paryża, uwzględnić postanowienia i zobowiązania dotyczące handlu z myślą o uczestnictwie w międzynarodowych instrumentach, negocjacjach oraz wzajemnie uzupełniających się strategiach handlowych i środowiskowych stanowiących odpowiedź na cele realizowane w ramach gospodarki o obiegu zamkniętym, w tym również zobowiązania w zakresie ekologicznego wzrostu gospodarczego, a także wspierać i w dalszym ciągu promować handel i inwestycje w dziedzinie towarów i usług związanych z przemysłem ekologicznym, energii ze źródeł odnawialnych i technologii przyjaznych dla klimatu;
   y) przyjąć wytyczne negocjacyjne wzmacniające zawarte w obecnym układzie o stowarzyszeniu przepisy dotyczące dobrostanu zwierząt, a to poprzez ustanowienie skutecznej dwustronnej współpracy w tym zakresie i wprowadzenie warunkowej liberalizacji w przypadku zagrożenia dobrostanu zwierząt przy produkcji określonych wyrobów;
   z) przyjąć wytyczne negocjacyjne określające wymogi w zakresie egzekwowania prawa konkurencji oraz przepisów dotyczących środków sanitarnych i fitosanitarnych, jak również uwzględnić zasadę przejrzystości, sprawiedliwości proceduralnej i niedyskryminacji, a także przepisy dotyczące dotacji;
   aa) pamiętać o tym, że w każdej umowie handlowej należy zawrzeć postanowienia dotyczące dobrobytu konsumentów jako jednego z ogólnych celów, a także zadbać o to, aby układ o stowarzyszeniu zobowiązywał strony do zapewnienia wysokiego poziomu bezpieczeństwa i ochrony konsumentów, przestrzegania najwyższych standardów międzynarodowych oraz wypracowania spójnych najlepszych praktyk, zwłaszcza w zakresie ochrony konsumentów w dziedzinie usług finansowych, znakowania produktów i handlu elektronicznego;
   ab) zaakceptować, że wynikiem negocjacji muszą być solidne i wykonalne przepisy dotyczące uznawania i ochrony praw własności intelektualnej pod wszelką postacią, w tym również ambitne przepisy dotyczące oznaczeń geograficznych wykraczające poza postanowienia zawarte w obecnym układzie o stowarzyszeniu, które powinny jednak służyć za podstawę, a także gwarantujące lepsze warunki dostępu do rynku, wyższy stopień egzekwowalności i możliwość uwzględniania nowych oznaczeń geograficznych; zadbać o to, aby zaktualizowany układ o stowarzyszeniu zawierał rozdział dotyczący przepisów w dziedzinie praw własności intelektualnej, gwarantujący niezbędną elastyczność oraz o to, że przepisy związane z prawem własności intelektualnej nie będą ograniczać dostępu do podstawowych leków po niewygórowanych cenach ani do leczenia w ramach krajowych programów w dziedzinie zdrowia publicznego; zadbać o to, aby rozdział ten wykraczał poza postanowienia umowy dotyczącej handlowych aspektów praw własności intelektualnej (TRIPS);
   ac) zadbać o to, aby strony zagwarantowały maksymalny poziom przejrzystości i uczestnictwa oraz realizację celów negocjacji, a także aby odbywało się to w ramach stałego i należycie przygotowanego dialogu ze wszystkimi zainteresowanymi stronami, co obejmuje zainteresowane podmioty takie jak przedsiębiorstwa i związki zawodowe, a także społeczeństwo obywatelskie, w tym przedstawicieli ludów tubylczych; w związku z tym zadbać o systematyczne zaangażowanie zarówno właściwych organów parlamentarnych, zwłaszcza WKP UE–Chile i WKK, przez cały okres obowiązywania układu o stowarzyszeniu, od negocjacji po wdrożenie i ocenę, a także o wsparcie – na etapie wdrażania – na rzecz utworzenia chilijskiej struktury instytucjonalnej umożliwiającej udział społeczeństwa obywatelskiego, która będzie odzwierciedleniem pluralizmu społeczeństwa tego kraju i będzie przywiązywać szczególną wagę do zamieszkujących go ludów tubylczych; nie osłabiając strategii negocjacyjnej UE, we współpracy z Chile zadbać w tym celu o publikację wszelkich istotnych informacji w sposób jak najbardziej przystępny dla ogółu społeczeństwa, w tym również not faktograficznych przetłumaczonych na język hiszpański jako wspólny język urzędowy;
   ad) uwzględnić apele Parlamentu o udostępnienie ogółowi społeczeństwa mandatów dotyczących negocjacji handlowych oraz opublikować wytyczne negocjacyjne dotyczące aktualizacji układu o stowarzyszeniu natychmiast po ich przyjęciu;
   ae) zadbać o to, aby układ o stowarzyszeniu przewidywał niezbędne mechanizmy gwarantujące jego przestrzeganie w praktyce na etapie wdrażania, w tym również nowoczesny i skuteczny mechanizm rozstrzygania sporów między państwami;

2.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszego zalecenia Radzie, Komisji, ESDZ, rządom i parlamentom państw członkowskich oraz rządowi i parlamentowi Republiki Chile.

(1) Dz.U. L 352 z 30.12.2002, s. 3.
(2) Komunikat prasowy Rady nr 197/15 z dnia 21 kwietnia 2015 r.
(3) http://www.eesc.europa.eu/?i=portal.en.events-and-activities-eu-chile-jcc-01-declaration
(4) https://ec.europa.eu/commission/sites/beta-political/files/reflection-paper-globalisation_pl.pdf
(5) https://ec.europa.eu/commission/sites/beta-political/files/reflection-paper-social-dimension-europe_pl.pdf
(6) https://www.ombudsman.europa.eu/pl/cases/decision.faces/en/58668/html.bookmark
(7) Teksty przyjęte, P8_TA(2016)0041.
(8) Teksty przyjęte, P8_TA(2017)0284.
(9) Teksty przyjęte, P8_TA(2016)0298.
(10) Dz.U. C 99E z 3.4.2012, s. 94.
(11) http://www.europarl.europa.eu/thinktank/en/document.html?reference=EPRS_STU%282017%29558764
(12) http://unfccc.int/files/essential_background/convention/application/pdf/english_paris_agreement.pdf
(13) http://www.europarl.europa.eu/cmsdata/113103/1107500EN.pdf
(14) http://www.iwgia.org/publications/search-pubs?publication_id=740
(15) http://ec.europa.eu/trade/policy/countries-and-regions/countries/chile/
(16) http://trade.ec.europa.eu/doclib/docs/2006/september/tradoc_113364.pdf


Przedłużenie Europejskiego programu statystycznego do roku 2020 ***I
PDF 398kWORD 49k
Rezolucja
Tekst
Rezolucja ustawodawcza Parlamentu Europejskiego z dnia 14 września 2017 r. w sprawie wniosku dotyczącego rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady zmieniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 99/2013 w sprawie Europejskiego programu statystycznego 2013–2017 poprzez przedłużenie go na lata 2018–2020 (COM(2016)0557 – C8-0367/2016 – 2016/0265(COD))
P8_TA(2017)0355A8-0158/2017

(Zwykła procedura ustawodawcza: pierwsze czytanie)

Parlament Europejski,

–  uwzględniając wniosek Komisji przedstawiony Parlamentowi Europejskiemu i Radzie (COM(2016)0557),

–  uwzględniając art. 294 ust. 2 i art. 338 ust. 1 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, zgodnie z którymi wniosek został przedstawiony Parlamentowi przez Komisję (C8-0367/2016),

–  uwzględniając art. 294 ust. 3 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

–  uwzględniając protokół nr 1 do traktatów w sprawie roli parlamentów narodowych w Unii Europejskiej,

–  uwzględniając protokół nr 2 do traktatów w sprawie stosowania zasad pomocniczości i proporcjonalności,

–  uwzględniając opinię Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego z dnia 14 grudnia 2016 r.(1),

–  po konsultacji z Komitetem Regionów,

–  uwzględniając wstępne porozumienie zatwierdzone przez komisję przedmiotowo właściwą na podstawie art. 69f ust. 4 Regulaminu oraz przekazane pismem z dnia 15 czerwca 2017 r. zobowiązanie przedstawiciela Rady do zatwierdzenia stanowiska Parlamentu, zgodnie z art. 294 ust. 4 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

–  uwzględniając art. 59 Regulaminu,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Gospodarczej i Monetarnej oraz opinię przedstawioną przez Komisję Zatrudnienia i Spraw Socjalnych (A8-0158/2017),

1.  przyjmuje poniższe stanowisko w pierwszym czytaniu;

2.  zwraca się do Komisji o ponowne przekazanie mu sprawy, jeśli zastąpi ona pierwotny wniosek, wprowadzi w nim istotne zmiany lub planuje ich wprowadzenie;

3.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania stanowiska Parlamentu Radzie i Komisji oraz parlamentom narodowym.

Stanowisko Parlamentu Europejskiego przyjęte w pierwszym czytaniu w dniu 14 września 2017 r. w celu przyjęcia rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/... zmieniającego rozporządzenie (UE) nr 99/2013 w sprawie Europejskiego programu statystycznego 2013–2017 poprzez przedłużenie go do roku 2020

(Jako że pomiędzy Parlamentem i Radą osiągnięte zostało porozumienie, stanowisko Parlamentu odpowiada ostatecznej wersji aktu prawnego, rozporządzenia (UE) 2017/1951.)

(1) Dz.U. C 75 z 10.3.2017, s. 53.


Europejskie fundusze venture capital i europejskie fundusze na rzecz przedsiębiorczości społecznej ***I
PDF 400kWORD 50k
Rezolucja
Tekst
Rezolucja ustawodawcza Parlamentu Europejskiego z dnia 14 września 2017 r. w sprawie wniosku dotyczącego rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady zmieniającego rozporządzenie (UE) nr 345/2013 w sprawie europejskich funduszy venture capital i rozporządzenie (UE) nr 346/2013 w sprawie europejskich funduszy na rzecz przedsiębiorczości społecznej (COM(2016)0461 – C8-0320/2016 – 2016/0221(COD))
P8_TA(2017)0356A8-0120/2017

(Zwykła procedura ustawodawcza: pierwsze czytanie)

Parlament Europejski,

–  uwzględniając wniosek Komisji przedstawiony Parlamentowi Europejskiemu i Radzie (COM(2016)0461),

–  uwzględniając art. 294 ust. 2 i art. 114 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, zgodnie z którymi wniosek został przedstawiony Parlamentowi przez Komisję (C8-0320/2016),

–  uwzględniając art. 294 ust. 3 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

–  uwzględniając opinię Europejskiego Banku Centralnego z dnia 12 września 2016 r.(1),

–  uwzględniając opinię Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego z dnia 14 grudnia 2016 r.(2),

–  uwzględniając wstępne porozumienie zatwierdzone przez komisję przedmiotowo właściwą na podstawie art. 69f ust. 4 Regulaminu oraz przekazane pismem z dnia 29 czerwca 2017 r. zobowiązanie przedstawiciela Rady do zatwierdzenia tego stanowiska, zgodnie z art. 294 ust. 4 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

–  uwzględniając art. 59 Regulaminu,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Gospodarczej i Monetarnej (A8-0120/2017),

1.  przyjmuje poniższe stanowisko w pierwszym czytaniu;

2.  zwraca się do Komisji o ponowne przekazanie mu sprawy, jeśli zastąpi ona pierwotny wniosek, wprowadzi w nim istotne zmiany lub planuje ich wprowadzenie;

3.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania stanowiska Parlamentu Radzie i Komisji, a także parlamentom narodowym.

Stanowisko Parlamentu Europejskiego przyjęte w pierwszym czytaniu w dniu 14 września 2017 r. w celu przyjęcia rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/... zmieniającego rozporządzenie (UE) nr 345/2013 w sprawie europejskich funduszy venture capital i rozporządzenie (UE) nr 346/2013 w sprawie europejskich funduszy na rzecz przedsiębiorczości społecznej

(Jako że pomiędzy Parlamentem i Radą osiągnięte zostało porozumienie, stanowisko Parlamentu odpowiada ostatecznej wersji aktu prawnego, rozporządzenia (UE) 2017/1991.)

(1) Dz.U. C 394 z 26.10.2016, s. 2.
(2)Dz.U. C 75 z 10.3.2017, s. 48.


Wieloletni plan w odniesieniu do stad dennych w Morzu Północnym oraz połowów eksploatujących te stada ***I
PDF 713kWORD 79k
Poprawki Parlamentu Europejskiego przyjęte w dniu 14 września 2017 r. w sprawie wniosku dotyczącego rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie ustanowienia wieloletniego planu w odniesieniu do stad dennych w Morzu Północnym oraz połowów eksploatujących te stada oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 676/2007 i rozporządzenie Rady (WE) nr 1342/2008 (COM(2016)0493 – C8-0336/2016 – 2016/0238(COD))(1)
P8_TA(2017)0357A8-0263/2017

(Zwykła procedura ustawodawcza: pierwsze czytanie)

Tekst proponowany przez Komisję   Poprawka
Poprawka 2
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Motyw 4
(4)  Cele WPRyb obejmują między innymi zapewnienie rybołówstwa i akwakultury zrównoważonych pod względem środowiskowym w perspektywie długookresowej, stosowanie wobec zarządzania rybołówstwem podejścia ostrożnościowego oraz wdrożenie podejścia ekosystemowego do zarządzania rybołówstwem.
(4)  Cele WPRyb obejmują między innymi zapewnienie rybołówstwa i akwakultury zrównoważonych pod względem środowiskowym w perspektywie długookresowej, stosowanie wobec zarządzania rybołówstwem podejścia ostrożnościowego, tak aby zagwarantować, że poławiane gatunki są odtwarzane i utrzymywane powyżej poziomów, które mogą zapewnić MSY, oraz wdrożenie podejścia ekosystemowego do zarządzania rybołówstwem.
Poprawka 3
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Motyw 4 a (nowy)
(4a)  W odniesieniu do eksploatacji żywych zasobów morskich rozporządzenie (UE) nr 1380/2013 wyraźnie określa cel polegający na zapewnieniu odbudowy i zachowania populacji poławianych gatunków powyżej poziomów pozwalających uzyskać maksymalny podtrzymywalny połów. W związku z tym zgodnie z art. 2 ust. 2 tego rozporządzenia odnośny wskaźnik eksploatacji ma zostać osiągnięty w miarę możliwości do 2015 r., a w stopniowy, narastający sposób w odniesieniu do wszystkich stad – najpóźniej do 2020 r., po czym należy go utrzymywać.
Poprawka 4
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Motyw 5
(5)  Aby zapewnić realizację celów WPRyb, należy przyjąć szereg odpowiednich środków ochronnych w dowolnym połączeniu, takich jak plany wieloletnie, środki techniczne, ustalenie i przydział uprawnień do połowów.
(5)  Aby zapewnić realizację celów WPRyb, należy przyjąć szereg odpowiednich środków ochronnych w dowolnym połączeniu, takich jak plany wieloletnie, środki techniczne, ustalenie i przydział uprawnień do połowów, w pełnej zgodności z najlepszymi dostępnymi opiniami naukowymi.
Poprawka 5
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Motyw 6
(6)  Zgodnie z art. 9 i 10 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 podstawę planów wieloletnich stanowić będą opinie naukowe, techniczne i ekonomiczne, które będą obejmować cele, wymierne cele z wyraźnymi ramami czasowymi, punkty odniesienia do celów ochrony i środki ochronne.
(6)  Zgodnie z art. 9 i 10 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 podstawę planów wieloletnich stanowić będą opinie naukowe, techniczne i ekonomiczne, które będą obejmować cele, wymierne cele z wyraźnymi ramami czasowymi, punkty odniesienia w obszarze ochrony, cele i zabezpieczenia, cele dotyczące środków ochronnych i środków technicznych, które należy podjąć z myślą o osiągnięciu celów służących uniknięciu lub ograniczeniu w jak największym stopniu niezamierzonych połowów zgodnie z art. 15 tego rozporządzenia.
Poprawka 6
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Motyw 6 a (nowy)
(6a)   Ponadto zgodnie z art. 8 ust. 3 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 Komisja może zostać uprawniona w planie wieloletnim do ustanowienia obszarów odbudowy stad ryb.
Poprawka 7
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Motyw 9 a (nowy)
(9a)   Niektóre stada będące przedmiotem wspólnego zainteresowania eksploatowane są również przez państwa trzecie, dlatego Unia powinna prowadzić konsultacje z tymi państwami celem zapewnienia zarządzania odnośnymi stadami w sposób zrównoważony. W przypadku braku osiągnięcia formalnego porozumienia Unia powinna dołożyć wszelkich starań, by wypracować wspólne ustalenia odnośnie do połowów takich stad w celu umożliwienia zrównoważonego zarządzania, tym samym egzekwując, utrzymując i promując równe warunki działania na rynku dla podmiotów gospodarczych Unii.
Poprawka 8
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Motyw 10
(10)  Założeniem planu powinno być przyczynienie się do realizacji celów WPRyb, a w szczególności osiągnięcie i utrzymanie MSY odnośnych stad, przyczynienie się do wdrożenia obowiązku wyładunku dotyczącego stad dennych podlegających limitom połowowym oraz przyczynianie się do wdrożenia podejścia ekosystemowego do zarządzania rybołówstwem.
(10)  Założeniem planu powinno być przyczynienie się do realizacji celów WPRyb, a w szczególności odtworzenie i utrzymanie stad ryb powyżej poziomów biomasy, które mogą zapewnić MSY, przyczynienie się do wdrożenia obowiązku wyładunku dotyczącego stad dennych podlegających limitom połowowym, a także wdrożenie i realizacja aspektów społeczno-gospodarczych WPRyb oraz przyczynianie się do wdrożenia podejścia ekosystemowego do zarządzania rybołówstwem przez ograniczenie do minimum szkodliwego wpływu działalności połowowej na ekosystem morski.
Poprawka 9
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Motyw 10 a (nowy)
(10a)   Plan ten powinien przyczynić się również do osiągnięcia dobrego stanu środowiska zgodnie z dyrektywą 2008/56/WE oraz do osiągnięcia właściwego stanu ochrony siedlisk i gatunków zgodnie z wymogami określonymi odpowiednio w dyrektywie Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/147/WE1a i dyrektywie Rady 92/43/EWG1b.
_____________
1a Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/147/WE z dnia 30 listopada 2009 r. w sprawie ochrony dzikiego ptactwa (Dz.U. L 20 z 26.1.2010, s. 7).
1b Dyrektywa Rady 92/43/EWG z dnia 21 maja 1992 r. w sprawie ochrony siedlisk przyrodniczych oraz dzikiej fauny i flory (Dz.U. L 206 z 22.7.1992, s. 7).
Poprawka 10
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Motyw 11
(11)  Artykuł 16 ust. 4 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 zawiera wymóg ustalania uprawnień do połowów zgodnie z celami określonymi w planach wieloletnich.
(11)  Artykuł 16 ust. 4 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 zawiera wymóg ustalania uprawnień do połowów zgodnie z celami określonymi w art. 2 ust. 2 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 oraz w sposób zgodny z celami, ramami czasowymi i marginesami ustalonymi w planach wieloletnich.
Poprawka 11
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Motyw 11 a (nowy)
(11a)   Zgodnie z art. 33 ust. 1 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 stada eksploatowane wspólnie z państwami trzecimi mają być eksploatowane w miarę możliwości w ramach wspólnych ustaleń zgodnych z celami określonymi w art. 2 ust. 2 tego rozporządzenia. Ponadto do takich ustaleń zastosowanie powinny mieć cele określone w art. 1 i 2 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013, a także definicje określone w art. 4 tego rozporządzenia.
Poprawka 12
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Motyw 14
(14)  Gdy wartości docelowe MSY są niedostępne, należy zastosować zasadę podejścia ostrożnościowego.
(14)  Gdy wartości docelowe maksymalnego podtrzymywalnego połowu są niedostępne, w planie wieloletnim na podstawie podejścia ostrożnościowego należy ustanowić środki dotyczące zarządzania rybołówstwem, zgodnie z definicją zawartą w art. 4 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013. Środki te muszą, zgodnie z art. 9 ust. 2 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013, zapewniać ochronę odnośnych stad co najmniej na poziomie porównywalnym ze wskaźnikami eksploatacji zgodnymi z maksymalnym podtrzymywalnym połowem.
Poprawka 13
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Motyw 14 a (nowy)
(14a)  Połowy rekreacyjne mogą w znaczący sposób wpływać na zasoby rybne. Zadaniem państw członkowskich jest gromadzenie danych dotyczących połowów odnoszących się do połowów rekreacyjnych zgodnie z wymogami prawnymi dotyczącymi gromadzenia danych. W przypadku gdy takie połowy mają istotny negatywny wpływ na zasoby, plan powinien przewidywać możliwość podjęcia decyzji o szczególnych środkach zarządzania zgodnie z zasadą proporcjonalności. Wszelkie środki zarządzania i środki techniczne odnośnie do połowów rekreacyjnych na szczeblu Unii powinny być proporcjonalne do zamierzonych celów.
Poprawka 14
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Motyw 16
(16)  W odniesieniu do jednostek funkcjonalnych homarca, w odniesieniu do których są one dostępne, należy zastosować następujące progowe poziomy liczebności: liczebność minimalną (Abundancebuffer) odpowiadającą punktowi odniesienia Bbuffer określonemu przez Komitet Doradczy ds. Morza Północnego42 w długoterminowym planie zarządzania homarcem w Morzu Północnym oraz liczebność graniczną (Abundancelimit) odpowiadającą wartości Btrigger liczebności MSY (równoważnej Blim) określonej przez ICES7.
(16)  W odniesieniu do jednostek funkcjonalnych homarca, w odniesieniu do których są one dostępne, należy zastosować zalecane przez ICES liczebność minimalną (Abundancebuffer) oraz liczebność graniczną (Abundancelimit) jako progowe poziomy liczebności.
_________________
42 Długoterminowy plan zarządzania homarcem w Morzu Północnym
Poprawka 15
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Motyw 17
(17)  Należy przewidzieć odpowiednie środki ochronne, na wypadek gdyby wielkość stada zmalała poniżej tych poziomów. Środki ochronne powinny obejmować ograniczenie uprawnień do połowów i szczególne środki ochronne, w przypadku gdy w opinii naukowej wskazano potrzebę zastosowania środków naprawczych. Środki te – w stosownych przypadkach – należy uzupełnić wszelkimi innymi środkami, takimi jak środki Komisji zgodnie z art. 12 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 lub środki państwa członkowskiego zgodnie z art. 13 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013.
(17)  Należy przewidzieć odpowiednie środki ochronne, na wypadek gdyby wielkość stada zmalała poniżej tych poziomów. Środki ochronne powinny obejmować ograniczenie uprawnień do połowów i szczególne środki ochronne, w przypadku gdy w najlepszej dostępnej opinii naukowej wskazano potrzebę zastosowania środków naprawczych. Środki te – w stosownych przypadkach – należy uzupełnić wszelkimi innymi środkami, takimi jak środki Komisji zgodnie z art. 12 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 lub środki państwa członkowskiego zgodnie z art. 13 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013.
Poprawka 16
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Motyw 19
(19)  Należy ustanowić wartość TAC dla homarca w obszarach ICES IIa i IV, będącą sumą limitów połowowych ustanowionych dla każdej jednostki funkcjonalnej oraz dla prostokątów statystycznych ICES znajdujących się poza obrębem jednostek funkcjonalnych w tym obszarze TAC. Nie wyklucza to jednak przyjęcia środków ochronnych dla określonych jednostek funkcjonalnych.
(19)  Dla każdej jednostki funkcjonalnej należy ustanowić w miarę możliwości oddzielną wartość TAC dla homarca. Ewentualnie można zdecydować o wprowadzeniu odrębnych środków w celu ochrony poszczególnych jednostek funkcjonalnych.
Poprawka 17
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Motyw 20
(20)  Aby zapewnić zgodność z obowiązkiem wyładunku ustanowionym na mocy art. 15 ust. 1 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013, w planie należy przewidzieć dodatkowe środki zarządzania.
(20)  Aby zapewnić zgodność z obowiązkiem wyładunku ustanowionym na mocy art. 15 ust. 1 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013, w planie należy przewidzieć dalsze środki ochrony, w szczególności środki zmierzające do stopniowego eliminowania odrzutów z uwzględnieniem najlepszych dostępnych opinii naukowych lub do minimalizacji negatywnych skutków połowów dla ekosystemu, które stosownie do okoliczności należy szczegółowo uściślić zgodnie z art. 18 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013.
Poprawka 18
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Motyw 25
(25)  Należy ustanowić progi w odniesieniu do stad dennych, powyżej których statek rybacki ma obowiązek dokonać wyładunku w wyznaczonym porcie lub w miejscu znajdującym się blisko brzegu, zgodnie z art. 43 rozporządzenia (WE) nr 1224/2009. Ponadto przy wyznaczaniu tych portów lub miejsc znajdujących się blisko brzegu państwa członkowskie powinny stosować kryteria przewidziane w art. 43 ust. 5 tego rozporządzenia w taki sposób, aby zapewnić skuteczną kontrolę stad objętych niniejszym rozporządzeniem.
(25)  Należy ustanowić progi w odniesieniu do stad dennych, powyżej których statek rybacki ma obowiązek dokonać wyładunku w wyznaczonym porcie lub w miejscu znajdującym się blisko brzegu, zgodnie z art. 43 rozporządzenia (WE) nr 1224/2009. Ponadto przy wyznaczaniu tych portów lub miejsc znajdujących się blisko brzegu państwa członkowskie powinny stosować kryteria określone w art. 43 ust. 5 tego rozporządzenia w taki sposób, aby zapewnić skuteczną kontrolę wyładunku połowów objętych niniejszym rozporządzeniem.
Poprawka 19
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Motyw 26
(26)  Zgodnie z art. 10 ust. 3 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 należy ustanowić przepisy dotyczące okresowej oceny, której Komisja będzie poddawać stosowność oraz skuteczność stosowania niniejszego rozporządzenia. Ocena taka powinna nastąpić po okresowej ocenie planu i zostać przeprowadzona na podstawie okresowej oceny planu opartej na opiniach naukowych: ocenę planu należy przeprowadzać co pięć lat. Okres ten umożliwia pełne wdrożenie obowiązku wyładunku, a także przyjęcie i wdrożenie zregionalizowanych środków oraz wykazanie ich wpływu na stada i połowy. Jest to również minimalny okres wymagany przez organy naukowe.
(26)  Zgodnie z art. 10 ust. 3 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 należy ustanowić przepisy dotyczące okresowej oceny, której Komisja będzie poddawać stosowność oraz skuteczność stosowania niniejszego rozporządzenia. Ocena taka powinna nastąpić po okresowej ocenie planu i zostać przeprowadzona na podstawie okresowej oceny planu opartej na najlepszych dostępnych opiniach naukowych: ocenę planu należy przeprowadzić do dnia ... [trzy lata po wejściu w życie niniejszego rozporządzenia], a następnie co pięć lat. Okres ten umożliwia pełne wdrożenie obowiązku wyładunku, a także przyjęcie i wdrożenie zregionalizowanych środków oraz wykazanie ich wpływu na stada i połowy. Jest to również minimalny okres wymagany przez organy naukowe.
Poprawka 20
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 1 – ustęp 1
1.  W niniejszym rozporządzeniu ustanawia się wieloletni plan („plan”) dotyczący stad dennych w wodach Unii należących do stref ICES IIa, IIIa i IV („Morze Północne”) oraz połowów eksploatujących te stada.
1.  W niniejszym rozporządzeniu ustanawia się wieloletni plan („plan”) dotyczący stad dennych w wodach Unii należących do stref ICES IIa, IIIa i IV (obszar „Morze Północne” odnosi się do tych trzech stref) oraz połowów eksploatujących te stada, w tym połowów rekreacyjnych.
Poprawka 22
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 1 – ustęp 2 a (nowy)
2a.   W przypadku gdy na podstawie opinii naukowej lub wniosku zainteresowanych państw członkowskich Komisja uzna, że należy zmienić wykaz, o którym mowa w art. 2, Komisja może przedłożyć wniosek w sprawie zmiany tego wykazu.
Poprawka 23
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 1 – ustęp 2 b (nowy)
2b.   Niniejsze rozporządzenie określa także szczegóły realizacji obowiązku wyładunku przewidzianego w art. 15 ust. 1 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 w odniesieniu do wszystkich gatunków innych niż stada, w o których już mowa w ust. 1 tego artykułu.
Poprawka 24
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 2 – ustęp 1 – punkt 1
(1)  „stada denne” oznaczają gatunki ryb spłaszczonych bocznie i grzbietobrzusznie oraz homarca występujące na dnie lub blisko dna słupa wody;
1)   „stada denne” oznaczają gatunki ryb spłaszczonych bocznie, grzbietobrzusznie i chrzęstnoszkieletowych oraz homarca (Nephrops norvegicus) i krewetkę północną (Pandalus borealis) występujące na dnie lub blisko dna słupa wody;
Poprawka 25
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 2 – ustęp 1 – punkt 1 a (nowy)
1a)  „najlepsze dostępne opinie naukowe” oznaczają opinie naukowe, które zostały zweryfikowane przez ICES lub STECF i które bazują na najbardziej aktualnych dostępnych danych spełniających wymogi określone w rozporządzeniu (UE) nr 1380/2013, w szczególności w art. 25 tego rozporządzenia.
Poprawka 26
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 2 – ustęp 1 – punkt 1 b (nowy)
1b)   „przedział FMSY” oznacza przedział wartości obliczony przez ICES, który ma zapewnić maksymalnie 5-procentowe ograniczenie wysokiego odłowu długoterminowego w stosunku do maksymalnego podtrzymywalnego połowu. Zasada doradcza ICES wskazuje, że jeżeli biomasa stada tarłowego kształtuje się poniżej minimalnego punktu odniesienia stada tarłowego (MSY Btrigger), F powinno zostać ograniczone do wartości, która nie przekracza górnego limitu równego wartości punktu FMSY pomnożonego przez wartość biomasy stada tarłowego w roku obowiązywania TAC, podzielonego przez wartość MSY Btrigger;
Poprawka 27
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 2 – ustęp 1 – punkt 1 c (nowy)
1c)   „MSY Flower” i „MSY Fupper” oznaczają najniższą i najwyższą wartość w przedziale FMSY;
Poprawka 28
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 2 – ustęp 1 – punkt 2 (nowy)
2)  „grupa 1”: oznacza stada denne, dla których wartości docelowe jako przedziały FMSY i środki ochronne powiązane z biomasą ustala się w niniejszym planie w następujący sposób:
2)  „grupa 1” oznacza stada denne, dla których wartości docelowe jako przedziały FMSY i środki ochronne powiązane z biomasą – wymienione w załącznikach I i II – ustala się w niniejszym planie w następujący sposób:
a)  dorsz atlantycki (Gadus morhua) występujący w podobszarze IV i zachodnich rejonach VIId i IIIa (Morze Północne, wschodnia część Kanału La Manche, cieśnina Skagerrak), zwany dalej „dorszem atlantyckim występującym w Morzu Północnym”;
a)  dorsz atlantycki (Gadus morhua) występujący w podobszarze IV (Morze Północne) i zachodnich rejonach VIId (wschodnia część Kanału La Manche) i IIIa (cieśnina Skagerrak), zwany dalej „dorszem atlantyckim występującym w podobszarze IV i w zachodnich rejonach VIId i IIIa”;
b)  plamiak (Melanogrammus aeglefinus) występujący w podobszarze IV i zachodnich rejonach VIId i IIIa (Morze Północne, wody na zachód od Szkocji, cieśnina Skagerrak), zwany dalej „plamiakiem”;
b)  plamiak (Melanogrammus aeglefinus) występujący w podobszarze IV (Morze Północne) oraz zachodnich rejonach VIa (wody na zachód od Szkocji) i IIIa (cieśnina Skagerrak), zwany dalej „plamiakiem występującym w podobszarze IV i zachodnich rejonach VIa i IIIa”;
c)  gładzica (Pleuronectes platessa) występująca w podobszarze IV (Morze Północne) i rejonie IIIa (cieśnina Skagerrak), zwana dalej „gładzicą występującą w Morzu Północnym”;
c)  gładzica (Pleuronectes platessa) występująca w podobszarze IV (Morze Północne) i rejonie IIIa (cieśnina Skagerrak), zwana dalej „gładzicą występującą w podobszarze IV i rejonie IIIa”;
d)  czarniak (Pollachius virens) występujący w podobszarach IV i VI oraz rejonie IIIa (Morze Północne, przy wyspie Rockall i w wodach na zachód od Szkocji, w cieśninach Skagerrak i Kattegat), zwany dalej „czarniakiem”;
d)  czarniak (Pollachius virens) występujący w podobszarach IV (Morze Północne) i VI (wody na zachód od Szkocji i przy wyspie Rockall) oraz w rejonie IIIa (cieśniny Skagerrak i Kattegat), zwany dalej „czarniakiem występującym w podobszarach IV i VI i rejonie IIIa”;
e)  sola (Solea solea) w podobszarze IV (Morze Północne), zwana dalej „solą występującą w Morzu Północnym”;
e)  sola (Solea solea) występująca w podobszarze IV (Morze Północne), zwana dalej „solą występującą w podobszarze IV”;
f)  sola (Solea solea) w rejonie IIIa oraz podrejonach 22–24 (cieśnina Skagerrak, Kattegat i zachodnia część Morza Bałtyckiego), zwana dalej „solą występującą w cieśninie Kattegat”;
f)  sola (Solea solea) występująca w rejonie IIIa (cieśniny Skagerrak i Kattegat) oraz podrejonach 22–24 (zachodnia część Morza Bałtyckiego), zwana dalej „solą występującą w rejonie IIIa i podrejonach 22–24”;
g)  witlinek (Merlangius merlangus) w podobszarze IV i rejonie VIId (Morze Północne i wschodnia część kanału La Manche), zwany dalej „witlinkiem występującym w Morzu Północnym”;
g)  witlinek (Merlangius merlangus) występujący w podobszarze IV (Morze Północne) i rejonie VIId (wschodnia część kanału La Manche), zwany dalej „witlinkiem występującym w podobszarze IV i rejonie VIId”;
ga)  żabnica (Lophius piscatorius) w rejonie IIIa (cieśnina Skagerrak i Kattegat) i podobszarach IV (Morze Północne) i VI (na zachód od Szkocji i przy wyspie Rockall);
gb)  krewetka północna (Pandalus borealis) w rejonach IVa część wschodnia i IIIa.
Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 18 niniejszego rozporządzenia oraz art. 18 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 w celu dokonania zmiany w wykazie stad w grupie 1, jak określono w akapicie pierwszym niniejszego punktu oraz w załącznikach I i II do niniejszego rozporządzenia zgodnie z najlepszymi dostępnymi opiniami naukowymi.
Poprawka 29
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 2 – ustęp 1 – punkt 3 – wprowadzenie
3)  „grupa 2” oznacza jednostki funkcjonalne homarca (Nephrops norvegicus), dla których wartości docelowe jako przedziały FMSY i środki ochronne powiązane z liczebnością ustalono w niniejszym planie; na grupę składają się:
3)  „grupa 2” oznacza jednostki funkcjonalne homarca (Nephrops norvegicus), dla których wartości docelowe jako przedziały FMSY i środki ochronne powiązane z liczebnością – określone w załącznikach I i II – ustalono w niniejszym planie; na grupę składają się:
Poprawka 32
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 2 – ustęp 1 – punkt 8 a (nowy)
8a)   zmian dotyczących odnośnych stad dokonuje się wyłącznie na podstawie najlepszych dostępnych opinii naukowych.
Poprawka 33
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 2 – ustęp 1 – punkt 10
10)  „MSY Btrigger” oznacza punkt odniesienia dla biomasy stada tarłowego, poniżej którego należy podjąć konkretne i odpowiednie działanie w zakresie zarządzania w celu zapewnienia, aby wskaźniki eksploatacji w połączeniu z naturalnymi wahaniami przyczyniły się do odbudowy stada powyżej poziomów, na których możliwe jest wytworzenie MSY w perspektywie długookresowej.
10)  „MSY Btrigger” oznacza punkt odniesienia dla biomasy stada tarłowego, poniżej którego należy podjąć konkretne i odpowiednie działanie w zakresie zarządzania w celu zapewnienia, aby wskaźniki eksploatacji w połączeniu z naturalnymi wahaniami przyczyniły się do odbudowy stada powyżej poziomów, na których możliwe jest wytworzenie maksymalnego podtrzymywalnego połowu w perspektywie długookresowej.
Poprawka 34
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 2 – ustęp 1 – punkt 10 a (nowy)
10a)   „połowy rekreacyjne” oznaczają niekomercyjną działalność połowową, w przypadku której żywe zasoby morskie eksploatuje się do celów rekreacji, turystyki lub sportu.
Poprawka 35
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 3 – ustęp 1
1.  Plan przyczynia się do osiągnięcia celów wspólnej polityki rybołówstwa, o których mowa w art. 2 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013, w szczególności poprzez stosowanie podejścia ostrożnościowego do zarządzania rybołówstwem, a jego celem jest zapewnienie, aby eksploatacja żywych zasobów morza doprowadziła do odtworzenia i utrzymania populacji poławianych gatunków powyżej poziomów, które mogą zapewnić maksymalny podtrzymywalny połów.
1.  Plan przyczynia się do osiągnięcia celów wspólnej polityki rybołówstwa, o których mowa w art. 2 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013, w szczególności poprzez stosowanie podejścia ostrożnościowego do zarządzania rybołówstwem zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013, oraz przyczynia się do zapewnienia godziwego standardu życia dla ludzi, którzy utrzymują się z działalności połowowej, z uwzględnieniem aspektów społeczno-gospodarczych, a jego celem jest zapewnienie, aby eksploatacja żywych zasobów morza doprowadziła do odtworzenia i utrzymania populacji poławianych gatunków powyżej poziomów, które mogą zapewnić maksymalny podtrzymywalny połów. Poziom eksploatacji umożliwiający uzyskanie maksymalnego podtrzymywalnego połowu musi zostać możliwie szybko osiągnięty w każdym przypadku w sposób stopniowy w odniesieniu do wszystkich stad objętych niniejszym rozporządzeniem, najpóźniej do 2020 r., i od tego momentu musi być utrzymywany. W odniesieniu do stad, dla których nie są dostępne opinie i dane naukowe, zrealizowane mają zostać cele ustanowione w art. 9 ust. 2 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013, które przewidują zagwarantowanie ochrony odnośnych stad na poziomie co najmniej porównywalnym z celami dotyczącymi maksymalnego podtrzymywalnego połowu.
Poprawka 37
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 3 – ustęp 3
3.  W ramach planu wdraża się podejście ekosystemowe do zarządzania rybołówstwem, aby zapewnić minimalizowanie negatywnego wpływu działalności połowowej na ekosystem morski. Plan jest spójny z unijnymi przepisami dotyczącymi środowiska, w szczególności z celem polegającym na osiągnięciu do 2020 r. dobrego stanu środowiska zgodnie z art. 1 ust. 1 dyrektywy 2008/56/WE.
3.  W ramach planu wdraża się podejście ekosystemowe do zarządzania rybołówstwem, aby zapewnić minimalizowanie negatywnego wpływu działalności połowowej na ekosystem morski, szczególnie na zagrożone siedliska i chronione gatunki, w tym ssaki morskie i ptaki morskie. Plan jest spójny z podejściem ekosystemowym do zarządzania rybołówstwem i uzupełnia je, zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 9 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 oraz z unijnymi przepisami dotyczącymi środowiska, w szczególności z celem polegającym na osiągnięciu do 2020 r. dobrego stanu środowiska zgodnie z art. 1 ust. 1 dyrektywy 2008/56/WE, a także z celami i przepisami zawartymi w dyrektywach 2009/147/WE i 92/43/EWG. Plan przewiduje ponadto środki mające na celu zmniejszenie negatywnego wpływu społeczno-gospodarczego i zapewnienie podmiotom gospodarczym większej rozpoznawalności w perspektywie długoterminowej.
Poprawka 38
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 3 – ustęp 3 a (nowy)
3a.   Plan ma na celu zapewnienie, aby zgodnie z art. 33 ust. 1 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 stada eksploatowane wspólnie z państwami trzecimi były eksploatowane zgodnie z celami określonymi w art. 2 ust. 2 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 i aby ogólne uprawnienia do połowów nie przekraczały przedziałów wartości określonych w załączniku I do niniejszego rozporządzenia.
Poprawka 39
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 3 – ustęp 3 b (nowy)
3b.   Plan uwzględnia stosunki dwustronne Unii z krajami trzecimi. Plan jest uwzględniany w przyszłych umowach dwustronnych z państwami trzecimi.
Poprawka 40
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 3 – ustęp 4 – litera b
b)  przyczynienie się do osiągnięcia innych odnośnych wskaźników zawartych w załączniku I do dyrektywy 2008/56/WE proporcjonalnie do roli, jaką rybołówstwo odgrywa w ich spełnieniu.
b)  osiągnięcie innych odnośnych wskaźników zawartych w załączniku I do dyrektywy 2008/56/WE proporcjonalnie do roli, jaką rybołówstwo odgrywa w ich spełnieniu.
Poprawka 41
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 3 – ustęp 4 a (nowy)
4a.   Wszystkie środki w ramach planu podejmuje się w oparciu o najlepsze dostępne opinie naukowe zgodnie z art. 2 ust. 1a niniejszego rozporządzenia. Najlepsze dostępne opinie naukowe są weryfikowane przez ICES lub STECF najpóźniej w chwili, w której środki te zostaną zaproponowane przez Komisję zgodnie z art. 4, 5, 6 i 18 niniejszego rozporządzenia, a także art. 16 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013.
Poprawka 42
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 4 – ustęp 1
1.  Docelowe wskaźniki śmiertelności połowowej dla stad z grup 1 i 2 muszą zostać osiągnięte tak szybko, jak to możliwe, w sposób progresywny i stopniowy do 2020 r. oraz utrzymane w późniejszym okresie w granicach przedziałów określonych w załączniku I.
1.  Docelowe wskaźniki śmiertelności połowowej dla stad z grup 1 i 2 muszą zostać osiągnięte tak szybko, jak to możliwe, w sposób progresywny i stopniowy do 2020 r. oraz utrzymane w późniejszym okresie w granicach przedziałów określonych w załączniku I i muszą odpowiadać celom określonym w art. 3 ust. 1.
Poprawka 43
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 4 – ustęp 2
2.  Zgodnie z art. 16 ust. 4 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 uprawnienia do połowów są ustalane zgodnie z przedziałami docelowych wskaźników śmiertelności połowowej wyznaczonymi w kolumnie A załącznika I do niniejszego rozporządzenia.
2.  Zgodnie z art. 16 ust. 4 i art. 17 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 uprawnienia do połowów ustanawia się zgodnie z celami i wymogami wymienionymi w planie, a także najlepszymi dostępnymi opiniami naukowymi; uprawnienia do połowów są zgodne z przedziałami docelowych wskaźników śmiertelności połowowej wyznaczonymi w kolumnie A załącznika I do niniejszego rozporządzenia.
Poprawka 44
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 4 – ustęp 3
3.  Niezależnie od przepisów ust. 1 i 2 uprawnienia do połowów mogą zostać ustalone na poziomach odpowiadających niższym poziomom śmiertelności połowowej niż poziomy określone w kolumnie A załącznika I.
3.  Niezależnie od przepisów ust. 1 i 2 uprawnienia do połowów mogą zostać ustalone na poziomach odpowiadających niższym poziomom śmiertelności połowowej niż poziomy określone w załączniku I.
Poprawki 83 i 99
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 4 – ustęp 4
4.  Niezależnie od przepisów ust. 2 i 3 uprawnienia do połowów stada mogą zostać ustalone zgodnie z przedziałami śmiertelności połowowej wyznaczonymi w kolumnie B załącznika I, pod warunkiem że przedmiotowe stado znajduje się powyżej minimalnego punktu odniesienia biomasy tarłowej określonego w kolumnie A załącznika II:
skreśla się
a)  jeżeli, na podstawie opinii lub dowodów naukowych, jest to niezbędne do osiągnięcia celów określonych w art. 3 w odniesieniu do połowów wielogatunkowych;
b)  jeżeli, na podstawie opinii lub dowodów naukowych, jest to konieczne do uniknięcia poważnej szkody dla stada z powodu dynamiki wewnątrz- lub międzygatunkowej; lub
c)  w celu ograniczenia do maksymalnie 20 % wahań w uprawnieniach do połowów między następującymi po sobie latami.
Poprawka 48
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 4 – ustęp 4 a (nowy)
4a.   Uprawnienia do połowów ustala się w każdym przypadku w sposób zapewniający mniejsze niż 5-procentowe prawdopodobieństwo, że biomasa stada tarłowego spadnie poniżej granicznego punktu odniesienia biomasy stada tarłowego (Blim) określonego w szczególności w kolumnie B załącznika II.
Poprawka 49
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 4 – ustęp 4 b (nowy)
4b.   Jeżeli na podstawie najlepszej dostępnej opinii naukowej Komisja uzna, że wskaźniki śmiertelności połowowej określone w załączniku I nie wyrażają już prawidłowo celów planu, może w trybie pilnym przedstawić wniosek dotyczący zmiany tych wskaźników.
Poprawka 50
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 5 – ustęp 1
1.  Uprawnienia do połowów w przypadku stad z grup 3 i 4 są zgodne z opinią naukową dotyczącą maksymalnego podtrzymywalnego połowu.
1.  Uprawnienia do połowów w przypadku stad z grup 3 i 4 są zgodne z najlepszą dostępną opinią naukową dotyczącą maksymalnego podtrzymywalnego połowu.
Poprawka 51
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 5 – ustęp 2
2.  W przypadku braku opinii naukowej na temat wskaźnika śmiertelności połowowej odpowiadającego maksymalnemu podtrzymywalnemu połowowi uprawnienia do połowów są zgodne z opinią naukową w celu zapewnienia zarządzania stadami w sposób zrównoważony zgodnie z zasadą podejścia ostrożnościowego.
2.  W przypadku braku opinii naukowej i danych naukowych na temat wskaźnika śmiertelności połowowej odpowiadającego maksymalnemu podtrzymywalnemu połowowi uprawnienia do połowów i środki przyjmowane z zastosowaniem podejścia ostrożnościowego do zarządzania rybołówstwem, zdefiniowanego w art. 4 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013, i zgodnie z celami określonymi w art. 3 ust. 1 niniejszego rozporządzenia.
Poprawka 52
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 6 – ustęp 1
Stadami z grupy 5 zarządza się w oparciu o podejście ostrożnościowe zgodnie z opinią naukową.
Stadami z grupy 5 zarządza się w oparciu o podejście ostrożnościowe do zarządzania rybołówstwem określone w art. 4 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 oraz zgodnie z najlepszą dostępną opinią naukową i z celami określonymi w art. 3 ust. 1 i 3 niniejszego rozporządzenia. Brak odpowiednich informacji naukowych nie uzasadnia odkładania lub niepodejmowania środków zarządzania dla ochrony żywych zasobów morza.
Poprawka 53
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 8 – ustęp 1
1.  Jeżeli opinie naukowe wskazują, że w danym roku biomasa tarłowa któregokolwiek ze stad z grupy 1 spadła poniżej MSY Btrigger lub że liczebność którejkolwiek z jednostek funkcjonalnych w grupie 2 spadła poniżej poziomu Abundancebuffer określonego w kolumnie A załącznika II, przyjmuje się wszystkie odpowiednie środki zaradcze w celu zapewnienia szybkiego przywrócenia przedmiotowego stada lub przedmiotowej jednostki funkcjonalnej do poziomów przekraczających poziom umożliwiający osiągnięcie maksymalnego podtrzymywalnego połowu. W szczególności, na zasadzie odstępstwa od art. 4 ust. 2 uprawnienia do połowów ustala się na poziomie spójnym ze śmiertelnością połowową, zredukowaną do poziomu poniżej przedziału określonego w kolumnie A załącznika I, z uwzględnieniem spadku biomasy lub liczebności tego stada.
1.  Jeżeli najlepsze dostępne opinie naukowe wskazują, że w danym roku biomasa tarłowa któregokolwiek ze stad z grupy 1 spadła poniżej MSY Btrigger lub że liczebność którejkolwiek z jednostek funkcjonalnych w grupie 2 spadła poniżej poziomu Abundancebuffer określonego w kolumnie A załącznika II, przyjmuje się wszystkie odpowiednie środki zaradcze w celu zapewnienia szybkiego przywrócenia przedmiotowego stada lub przedmiotowej jednostki funkcjonalnej do poziomów przekraczających poziom umożliwiający osiągnięcie maksymalnego podtrzymywalnego połowu. W szczególności, na zasadzie odstępstwa od art. 4 ust. 2 uprawnienia do połowów ustala się na poziomie spójnym ze śmiertelnością połowową, zredukowaną w stosunku do spadku biomasy i zgodnie z zasadą doradczą ICES do poziomu poniżej przedziału określonego w kolumnie A załącznika I, z uwzględnieniem spadku biomasy lub liczebności tego stada. Zastosowanie ma zasada doradcza ICES, o której mowa w art. 2 pkt 1b.
Poprawka 54
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 8 – ustęp 2
2.  Jeżeli opinie naukowe wskazują, że biomasa stada tarłowego któregokolwiek z przedmiotowych stad spadła poniżej Blim lub że liczebność którejkolwiek z jednostek funkcjonalnych homarca spadła poniżej poziomu Abundancelimit określonego w kolumnie B załącznika II do niniejszego rozporządzenia, przyjmuje się kolejne środki zaradcze w celu zapewnienia szybkiego przywrócenia przedmiotowego stada lub przedmiotowej jednostki funkcjonalnej do poziomów przekraczających poziom umożliwiający osiągnięcie maksymalnego podtrzymywalnego połowu. W szczególności te środki zaradcze obejmują, na zasadzie odstępstwa od art. 4 ust. 2 i 4, zawieszenie połowów ukierunkowanych na przedmiotowe stado i odpowiednie ograniczenie uprawnień do połowów.
2.  Jeżeli najlepsze dostępne opinie naukowe wskazują, że biomasa stada tarłowego któregokolwiek z przedmiotowych stad spadła poniżej Blim lub że liczebność którejkolwiek z jednostek funkcjonalnych homarca spadła poniżej poziomu Abundancelimit określonego w kolumnie B załącznika II do niniejszego rozporządzenia, przyjmuje się kolejne środki zaradcze w celu zapewnienia szybkiego przywrócenia przedmiotowego stada lub przedmiotowej jednostki funkcjonalnej do poziomów przekraczających poziom umożliwiający osiągnięcie maksymalnego podtrzymywalnego połowu. W szczególności te środki zaradcze obejmują, na zasadzie odstępstwa od art. 4 ust. 2 i 4, zawieszenie połowów ukierunkowanych na przedmiotowe stado i odpowiednie ograniczenie uprawnień do połowów.
Poprawka 55
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 8 – ustęp 2 a (nowy)
2a.   Jeżeli z najlepszych dostępnych opinii naukowych wynika, że biomasa stada tarłowego któregoś ze stad, do których ma zastosowanie niniejsze rozporządzenie, w dowolnym roku kształtuje się poniżej MSY Btrigger, podejmuje się wszelkie stosowne środki zaradcze, aby zagwarantować, że stado szybko ponownie osiągnie wartość powyżej poziomu, który umożliwia maksymalny podtrzymywalny połów, i śmiertelność połowowa zostanie obniżona liniowo w stosunku do spadku biomasy i zgodnie z zasadą doradczą ICES. Zastosowanie ma zasada doradcza ICES, o której mowa w art. 2 ust. 1 pkt 1b.
Poprawka 56
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 8 – ustęp 2 b (nowy)
2b.   Jeżeli najlepsze dostępne opinie naukowe wskazują, że biomasa któregoś stada tarłowego, do którego ma zastosowanie niniejsze rozporządzenie, kształtuje się poniżej wartości Blim lub poniżej innej wartości granicznej, należy podjąć dodatkowe środki zaradcze w celu zapewnienia szybkiego powrotu danego stada do poziomów przekraczających poziom umożliwiający uzyskanie maksymalnego podtrzymywalnego połowu. W szczególności te środki zaradcze mogą obejmować odpowiednie zmniejszenie uprawnień do połowów, a także zawieszenie ukierunkowanych połowów tego stada.
Poprawka 57
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 8 – ustęp 2 c (nowy)
2c.   Środki zaradcze, o których mowa w niniejszym artykule, mogą obejmować:
a)  środki nadzwyczajne zgodnie z art. 12 i 13 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013;
b)  środki zgodnie z art. 11 i 11a niniejszego rozporządzenia.
Wyboru środków, o których mowa w niniejszym artykule, dokonuje się w zależności od charakteru, powagi, czasu trwania i powtarzalności sytuacji, w której biomasa stada tarłowego spada poniżej poziomów, o których mowa w ust. 1.
Poprawka 58
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 9 – nagłówek
Szczegółowe środki ochronne dla grup 3–7
Szczegółowe środki ochronne
Poprawka 84
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 9 – akapit 1 – wprowadzenie
Jeżeli opinie naukowe wskazują, że dla ochrony jakiegokolwiek ze stad dennych z grup 3–7 wymagane jest podjęcie działań zaradczych, lub jeżeli biomasa tarłowa jakiegokolwiek ze stad w grupie 1 lub liczebność którejkolwiek z jednostek funkcjonalnych w grupie 2 w danym roku spadnie poniżej punktów odniesienia do celów ochrony wskazanych w kolumnie A załącznika II do niniejszego rozporządzenia, Komisja jest uprawniona do przyjęcia aktów delegowanych zgodnie z art. 18 niniejszego rozporządzenia i art. 18 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 dotyczących:
Jeżeli opinie naukowe wskazują, że wymagane jest podjęcie dodatkowych działań, aby zagwarantować, że jakiekolwiek połowy, do których ma zastosowanie niniejsze rozporządzenie, są zarządzane zgodnie z art. 3 niniejszego rozporządzenia, Komisja jest uprawniona do przyjęcia aktów delegowanych zgodnie z art. 18 niniejszego rozporządzenia i art. 18 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013. Niezależnie od art. 18 ust. 1 i 3 Komisja może przyjmować akty delegowane w przypadku braku wspólnego zalecenia, o którym mowa w tych ustępach. Te akty delegowane obejmują środki dotyczące:
Poprawka 60
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 9 – ustęp 1 – litera a
a)  cech charakterystycznych narzędzi połowowych, w szczególności wymiaru oczek, wielkości haka, konstrukcji narzędzia, grubości sznurka, wielkości narzędzia lub wykorzystania urządzeń zapewniających selektywność w celu zapewnienia lub poprawy selektywności;
a)  ustalenia cech charakterystycznych i specyfikacji narzędzi połowowych, w szczególności wymiaru oczek, wielkości haka, konstrukcji narzędzia, grubości sznurka, wielkości narzędzia lub wykorzystania urządzeń zapewniających selektywność w celu zapewnienia lub poprawy selektywności, szczególnie w celu ograniczenia przypadkowych połowów;
Poprawka 61
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 9 a (nowy)
Artykuł 9a
Wskazanie tarlisk i obszarów odbudowy stad ryb
Najpóźniej do 2020 r. państwa członkowskie wskazują tarliska i obszary, w odniesieniu do których istnieją jednoznaczne dowody, że obszary te wykazują dużą koncentrację ryb poniżej minimalnego rozmiaru odniesienia do celów ochrony, oraz sporządzają wspólne zalecenia zgodnie z art. 12 ust. 2 niniejszego rozporządzenia w celu utworzenia obszarów odbudowy stad ryb, dla stad, do których ma zastosowanie niniejsze rozporządzenie.
Poprawka 62
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 10 – nagłówek
Całkowite dopuszczalne połowy
Uprawnienia do połowów
Poprawka 63
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 10 – ustęp 1 a (nowy)
1a.   Podczas przydziału uprawnień do połowów państwa członkowskie uwzględniają obiektywne i przejrzyste kryteria zgodne z art. 17 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013.
Poprawka 64
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 10 – ustęp 1 b (nowy)
1b.   Podczas wspólnej eksploatacji stad dzielonych z państwami trzecimi państwa członkowskie umożliwiają zgodnie z przepisem art. 33 ust. 2 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 wymienianie się uprawnieniami do połowów.
Poprawka 65
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 10 – ustęp 2
2.  Nie naruszając przepisów art. 8, TAC dla stada homarca w strefach ICES IIa i IV, jest sumą limitów połowowych dla jednostek funkcjonalnych oraz prostokątów statystycznych ICES znajdujących się poza jednostkami funkcjonalnymi.
2.  Dla stada homarca w strefach ICES IIa i IV ustanawia się dopuszczalne limity połowowe dla poszczególnych jednostek funkcjonalnych, a także wspólne TAC dla prostokątów statystycznych znajdujących się poza jednostkami funkcjonalnymi.
Poprawka 66
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 10 a (nowy)
Artykuł 10a
Wpływ połowów rekreacyjnych
1.  Wszystkie dostępne dane dotyczące połowów rekreacyjnych są analizowane w celu dokonania oceny ich prawdopodobnego wpływu na stada gatunków regulowanych.
2.  Rada bierze pod uwagę ocenę, o której mowa w akapicie pierwszym. W przypadku stad, które w znaczącym stopniu są dotknięte połowami rekreacyjnymi, Rada, ustalając uprawnienia do połowów, uwzględnia połowy rekreacyjne i w tym celu m.in.:
a)  bierze pod uwagę sumę szacunkowych wielkości połowów rekreacyjnych w oparciu o najlepsze dostępne opinie naukowe, a także najlepsze dostępne opinie naukowe dotyczące uprawnień do połowów handlowych dla całkowitych połowów odpowiadających wartości docelowej śmiertelności połowowej;
b)  nakłada ograniczenia na połowy rekreacyjne, np. dzienne limity ilościowe i sezony ochronne lub
c)  stosuje inne środki, które zostały uznane za odpowiednie.
Poprawka 67
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 11 – nagłówek
Przepisy odnoszące się do obowiązku wyładunku w odniesieniu do grup 1–7
Przepisy odnoszące się do obowiązku wyładunku
Poprawka 68
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 11 – ustęp 1 – litera a
a)  wyłączeń ze stosowania obowiązku wyładunku w odniesieniu do gatunków, w przypadku których dowody naukowe wykazują wysokie wskaźniki przeżycia, przy uwzględnieniu cech narzędzia połowowego, praktyk połowowych i danego ekosystemu, w celu ułatwienia wdrożenia obowiązku wyładunku; oraz
a)  wyłączeń ze stosowania obowiązku wyładunku w odniesieniu do gatunków, w przypadku których najlepsze dostępne opinie naukowe wykazują wysokie wskaźniki przeżycia, przy uwzględnieniu cech narzędzia połowowego, praktyk połowowych i danego ekosystemu, w celu ułatwienia wdrożenia obowiązku wyładunku; oraz
Poprawka 69
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 11 – ustęp 1 – litera c
c)  szczegółowych przepisów dotyczących dokumentacji połowowej, w szczególności dla potrzeb monitorowania wdrażania obowiązku wyładunku; oraz
c)  szczegółowych przepisów dotyczących dokumentacji połowowej, w szczególności dla potrzeb monitorowania i kontroli, tak aby zagwarantować równe warunki działania przez zapewnienie pełnego przestrzegania obowiązku wyładunku; oraz
Poprawka 70
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 11 – ustęp 1 a (nowy)
Środki wskazane w akapicie pierwszym niniejszego artykułu przyczyniają się do osiągnięcia celów przewidzianych w art. 3 niniejszego rozporządzenia, w szczególności do ochrony narybku i ryb w okresie tarła.
Poprawka 71
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 11 a (nowy)
Artykuł 11a
Środki techniczne
1.  Komisja jest uprawniona do przyjęcia aktów delegowanych, zgodnie z art. 18 niniejszego rozporządzenia i art. 18 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013, dotyczących następujących środków technicznych:
a)  specyfikacji cech narzędzi połowowych i zasad dotyczących ich stosowania, w celu zapewnienia lub poprawy selektywności, zmniejszenia przypadkowych połowów lub zminimalizowania negatywnego wpływu na ekosystem;
b)  specyfikacji zmian lub dodatkowych urządzeń do narzędzi połowowych, w celu zapewnienia lub poprawy selektywności, zmniejszenia przypadkowych połowów lub zminimalizowania negatywnego wpływu na ekosystem;
c)  ograniczeń lub zakazu stosowania określonych narzędzi połowowych, a także prowadzenia działalności połowowej na określonych obszarach lub w określonych okresach, w celu ochrony ryb w okresie tarła, ryb poniżej minimalnego rozmiaru odniesienia do celów ochrony lub gatunków ryb innych niż docelowe lub w celu zminimalizowania negatywnego wpływu na ekosystem; oraz
d)  określania minimalnych rozmiarów odniesienia do celów ochrony stad, do których zastosowanie ma niniejsze rozporządzenie, w celu zapewnienia ochrony młodych organizmów morskich.
2.  Środki, o których mowa w ust. 1 niniejszego artykułu, muszą przyczyniać się do osiągnięcia celów określonych w art. 3.
Poprawka 97
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 12 – ustęp 2
2.   Do celów ust. 1 niniejszego artykułu zainteresowane państwa członkowskie, które mają bezpośredni interes związany z zarządzaniem, mogą przedkładać wspólne zalecenia zgodnie z art. 18 ust. 1 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 po raz pierwszy nie później niż w ciągu dwunastu miesięcy po wejściu w życie niniejszego rozporządzenia, a następnie przed upływem dwunastu miesięcy od każdego przedłożenia oceny planu zgodnie z art. 17. Mogą również przedkładać takie zalecenia, kiedy uznają to za konieczne, w szczególności w przypadku wystąpienia nagłej zmiany w sytuacji któregokolwiek ze stad, do których niniejsze rozporządzenie ma zastosowanie. Wspólne zalecenia w sprawie środków dotyczących danego roku kalendarzowego przedkłada się nie później niż w dniu 1 lipca roku poprzedzającego dany rok kalendarzowy.
2.  Do celów ust. 1 niniejszego artykułu zainteresowane państwa członkowskie, które mają bezpośredni interes związany z zarządzaniem, mogą przedkładać wspólne zalecenia zgodnie z art. 18 ust. 1 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 po raz pierwszy nie później niż w ciągu dwunastu miesięcy po wejściu w życie niniejszego rozporządzenia, a następnie przed upływem dwunastu miesięcy od każdego przedłożenia oceny planu zgodnie z art. 17. Mogą również przedkładać takie zalecenia, kiedy uznają to za konieczne, w szczególności w przypadku wystąpienia nagłej zmiany w sytuacji któregokolwiek ze stad, do których niniejsze rozporządzenie ma zastosowanie. Wspólne zalecenia w sprawie środków dotyczących danego roku kalendarzowego przedkłada się nie później niż w dniu 1 lipca roku poprzedzającego dany rok kalendarzowy.
Niezależnie od art. 18 ust. 1 i 3 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 Komisja może przyjmować akty delegowane również w przypadku braku wspólnego zalecenia, o którym mowa w tych ustępach.
Poprawka 74
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 17 – ustęp 1
Co najmniej po upływie pięciu lat od dnia wejścia w życie niniejszego rozporządzenia, a następnie co pięć lat, Komisja zapewnia dokonanie oceny wpływu tego planu na stada, do których niniejsze rozporządzenie ma zastosowanie, oraz na połowy, w których eksploatowane są te stada. Komisja przedstawia wyniki tej oceny Parlamentowi Europejskiemu i Radzie.
Co najmniej po upływie trzech lat od dnia wejścia w życie niniejszego rozporządzenia, a następnie co pięć lat, Komisja zapewnia dokonanie oceny wpływu tego planu na stada, do których niniejsze rozporządzenie ma zastosowanie, oraz na połowy, w których eksploatowane są te stada, oraz zakresu, w jakim cele niniejszego rozporządzenia zostały osiągnięte, w tym odtworzenie stad ryb powyżej poziomów umożliwiających osiągnięcie maksymalnego podtrzymywalnego połowu i postępy w zakresie osiągnięcia dobrego stanu środowiska. Komisja przedstawia wyniki tej oceny Parlamentowi Europejskiemu i Radzie. Jeżeli zostanie to uznane za konieczne, Komisja może zdać sprawozdanie wcześniej.
Komisja przedkłada Parlamentowi Europejskiemu i Radzie coroczne sprawozdanie na temat postępów w osiąganiu celów niniejszego rozporządzenia oraz na temat stanu stad ryb w odniesieniu do obszarów wodnych i stad objętych zakresem niniejszego rozporządzenia, możliwie jak najwcześniej po przyjęciu corocznego rozporządzenia Rady w sprawie ustalenia uprawnień do połowów dostępnych na wodach Unii i na pewnych wodach poza Unią. Wspomniane sprawozdanie załącza się do sprawozdania rocznego, o którym mowa w art. 50 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013.
Sprawozdanie to zawiera:
a)  wyczerpujące opinie naukowe, na podstawie których ustalono uprawnienia do połowów, oraz
b)  uzasadnienie naukowe zgodności ustanowionych uprawnień do połowów z celami i przepisami niniejszego rozporządzenia, w szczególności z wyznaczonymi celami śmiertelności połowowej.
Poprawka 75
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Artykuł 18 a (nowy)
Artykuł 18a
Wsparcie z Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego
Środki czasowego zaprzestania przyjęte w celu realizacji celów planu uznaje się za czasowe zaprzestanie działalności połowowej do celów art. 33 ust. 1 lit. a) i c) rozporządzenia (UE) nr 508/2014.
(Ten artykuł powinien zostać umieszczony w rozdziale X)
Poprawka 85
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Załącznik I

Tekst proponowany przez Komisję

1.  Grupa 1:

Stado

Docelowy wskaźnik śmiertelności połowowej zgodny z dążeniem do osiągnięcia maksymalnego podtrzymywalnego połowu (FMSY)

Kolumna A

Kolumna B

Dorsz atlantycki występujący w Morzu Północnym

0,22–0,33

0,33–0,49

Plamiak

0,25–0,37

0,37–0,52

Gładzica występująca w Morzu Północnym

0,13–0,19

0,19–0,27

Czarniak

0,20–0,32

0,32–0,43

Sola występująca w Morzu Północnym

0,11–0,20

0,20–0,37

Sola występująca w cieśninie Kattegat

0,19–0,22

0,22–0,26

Witlinek występujący w Morzu Północnym

Nie określono

Nie określono

2.  Grupa 2

Homarzec – jednostka funkcjonalna (JF)

Docelowy wskaźnik śmiertelności połowowej zgodny z dążeniem do osiągnięcia maksymalnego podtrzymywalnego połowu (FMSY) (jako wielkość odłowu)

Kolumna A

Kolumna B

Rejon IIIa JF 3 i 4

0,056–0,079

0,079–0,079

Farn Deeps JF 6

0,07–0,081

0,081–0,081

Fladen Ground JF 7

0,066–0,075

0,075–0,075

Firth of Forth JF 8

0,106–0,163

0,163–0,163

Moray Firth JF 9

0,091–0,118

0,118–0,118

Poprawka

1.  Grupa 1

Wartości zawarte w tabeli odpowiadają wartościom wynikającym z najnowszej wersji opinii ICES sporządzonej na „wniosek UE skierowany do ICES w sprawie dostarczenia wskaźników FMSY dla wybranych stad Morza Północnego i Morza Bałtyckiego”

STADO

Docelowe wskaźniki śmiertelności połowowej zgodne z dążeniem do osiągnięcia maksymalnego podtrzymywalnego połowu (FMSY)

Dorsz atlantycki występujący w podobszarze IV i zachodnich rejonach VIId i IIIa

FMSY lower–FMSY

 

Plamiak występujący w podobszarze IV i zachodnich rejonach VIa i IIIa

FMSY lower–FMSY

 

Gładzica występująca w podobszarze IV i rejonie IIIa

FMSY lower–FMSY

 

Czarniak występujący w podobszarach IV i VI oraz rejonie IIIa

FMSY lower–FMSY

 

Sola występująca w podobszarze IV

FMSY lower–FMSY

 

Sola występująca w podobszarze IIIa i podrejonach 22–24

FMSY lower–FMSY

 

Witlinek występujący w podobszarze IV i rejonie VIId

FMSY lower–FMSY

 

Żabnica w rejonie IIIa i podobszarach IV i VI

FMSY lower–FMSY

 

Krewetka północna występująca w rejonach IVa część wschodnia i IIIa

FMSY lower–FMSY

 

2.  Grupa 2

Wartości zawarte w tabeli odpowiadają wartościom wynikającym z najnowszej wersji opinii ICES sporządzonej na „wniosek UE skierowany do ICES w sprawie dostarczenia wskaźników FMSY dla wybranych stad Morza Północnego i Morza Bałtyckiego”

Homarzec – jednostka funkcjonalna (JF)

Docelowe wskaźniki śmiertelności połowowej zgodne z dążeniem do osiągnięcia maksymalnego podtrzymywalnego połowu (FMSY) (jako wielkość odłowu)

 

Kolumna A

 

Rejon IIIa JF 3 i 4

FMSY lower–FMSY

 

Farn Deeps JF 6

FMSY lower–FMSY

 

Fladen Ground JF 7

FMSY lower–FMSY

 

Firth of Forth JF 8

FMSY lower–FMSY

 

Moray Firth JF 9

FMSY lower–FMSY

 

Poprawka 77
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Załącznik II
Załącznik II
Załącznik II
Punkty odniesienia do celów ochrony
Punkty odniesienia do celów ochrony
(o których mowa w art. 7)
(o których mowa w art. 7)
1.  grupa 1:
1.  grupa 1:
STADO
Minimalny punkt odniesienia biomasy stada tarłowego (w tonach) (MSY Btrigger)
Najniższa masa tarłowa (w tonach) (MSY Blim)

STADO
Minimalny punkt odniesienia biomasy stada tarłowego (w tonach) (MSY Btrigger)
Najniższa masa tarłowa (w tonach) (MSY Blim)




Kolumna A
Kolumna B

Dorsz atlantycki występujący w Morzu Północnym
165 000
118 000

Dorsz atlantycki występujący w podobszarze IV i zachodnich rejonach VIId i IIIa
165 000
118 000

Plamiak
88 000
63 000

Plamiak występujący w podobszarze IV i zachodnich rejonach VIa i IIIa
88 000
63 000

Gładzica występująca w Morzu Północnym
230 000
160 000

Gładzica występująca w podobszarze IV i rejonie IIIa
230 000
160 000

Czarniak
200 000
106 000

Czarniak występujący w podobszarach IV i VI oraz rejonie IIIa
150 000
106 000

Sola występująca w Morzu Północnym
37 000
26 300

Sola występująca w podobszarze IV
37 000
26 300

Sola występująca w cieśninie Kattegat
2 600
1 850

Sola występująca w podobszarze IIIa i podrejonach 22–24
2 600
1 850

Witlinek występujący w Morzu Północnym
Nie określono
Nie określono

Witlinek występujący w podobszarze IV i rejonie VIId
Nie określono
Nie określono





Żabnica w rejonie IIIa i podobszarach IV i VI
Nie określono
Nie określono





Krewetka północna w rejonach IVa część wschodnia i IIIa
Nie określono
Nie określono

2.  grupa 2:
2.  grupa 2:
Homarzec – jednostka funkcjonalna (JF)
Minimalny punkt odniesienia liczebności (w milionach) (Abundancebuffer)
Minimalny punkt odniesienia liczebności (w milionach) (Abundancelimit)

Homarzec – jednostka funkcjonalna (JF)
Minimalny punkt odniesienia liczebności (w milionach) (Abundancebuffer)
Minimalny punkt odniesienia liczebności (w milionach) (Abundancelimit)




Kolumna A
Kolumna B

Rejon IIIa JF 3 i 4
N.d.
N.d.

Rejon IIIa JF 3 i 4
N.d.
N.d.

Farn Deeps JF 6
999
858

Farn Deeps JF 6
999
858

Fladen Ground JF 7
3 583
2 767

Fladen Ground JF 7
3 583
2 767

Firth of Forth JF 8
362
292

Firth of Forth JF 8
362
292

Moray Firth JF 9
262
262

Moray Firth JF 9
262
262

Poprawka 78
Wniosek dotyczący rozporządzenia
Załącznik II a (nowy)
Załącznik IIa
Gatunki objęte zakazem połowów
a)   raja promienista (Amblyraja radiata);
b)   następujące piłokształtne:
(i)   Anoxypristis cuspidata;
(ii)   piła karłowata (Pristis clavata);
(iii)   piła drobnozębna (Pristis pectinata);
(iv)   piła zwyczajna (Pristis pristis);
v)   Pristis zijsron;
c)   długoszpar (Cetorhinus maximus) i żarłacz biały (Carcharodon carcharias);
d)   kompleks gatunków (Dipturus cf. flossada i Dipturus cf. intermedia) rai gładkiej (Dipturus batis);
e)   kolczak smukły (Etmopterus pusillus) na wodach Unii w podobszarze ICES IV i rejonie ICES IIIa;
f)   Manta alfredi;
g)   Manta birostris;
h)   następujące ryby z rodzaju Mobula:
(i)   mobula (Mobula mobular);
(ii)   Mobula rochebrunei;
(iii)   Mobula japanica;
(iv)   Mobula thurstoni;
(v)   Mobula eregoodootenkee;
(vi)   Mobula munkiana;
(vii)   Mobula tarapacana;
(viii)   Mobula kuhlii;
(ix)   Mobula hypostoma;
i)   raja nabijana (Raja clavata) w wodach Unii rejonu ICES IIIa;
j)   rochowate (Rhinobatidae);
k)   anioł morski (Squatina squatina);
l)   łosoś (Salmo salar) i troć wędrowna (Salmo trutta) przy użyciu jakichkolwiek sieci ciągnionych podczas połowów w wodach poza sześciomilowym pasem mierzonym od linii podstawowych państw członkowskich w podobszarach ICES II i IV (wody Unii);
m)   ikrzyce langusty (Palinuridae spp.) oraz ikrzyce homara (Homarus gammarus), z wyjątkiem sytuacji, gdy używa się ich do celów bezpośredniego zarybiania lub przesiedlenia.

(1) Sprawa została odesłana do komisji właściwej w celu przeprowadzenia negocjacji międzyinstytucjonalnych na podstawie art. 59 ust. 4 akapit czwarty Regulaminu (A8-0263/2017).


Rozliczalność, przejrzystość i rzetelność w instytucjach UE
PDF 626kWORD 68k
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 14 września 2017 r. w sprawie rozliczalności, przejrzystości i rzetelności w instytucjach UE (2015/2041(INI))
P8_TA(2017)0358A8-0133/2017

Parlament Europejski,

–  uwzględniając swoją decyzję z dnia 15 kwietnia 2014 r. w sprawie zmiany porozumienia międzyinstytucjonalnego w sprawie „Rejestru służącego przejrzystości”(1),

–  uwzględniając Traktat o Unii Europejskiej (TUE), w szczególności jego art. 9 i 10,

–  uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 8 maja 2008 r. sprawie określenia ram dla działalności grup interesu (lobbystów) w instytucjach europejskich(2),

–  uwzględniając decyzję Komisji z dnia 25 listopada 2014 r. dotyczącą niespotykania się z niezarejestrowanymi lobbystami i publikowania informacji na temat spotkań z lobbystami,

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 11 marca 2014 r. w sprawie publicznego dostępu do dokumentów (art. 104 ust. 7 Regulaminu) w latach 2011-2013(3),

–  uwzględniając zasady Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD) w zakresie przejrzystości i uczciwości lobbingu,

–  uwzględniając decyzję Parlamentu Europejskiego z dnia 13 grudnia 2016 r. w sprawie ogólnego przeglądu Regulaminu Parlamentu(4),

–  uwzględniając art. 52 Regulaminu,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Spraw Konstytucyjnych oraz opinie Komisji Handlu Międzynarodowego, Komisji Kontroli Budżetowej, Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności, Komisji Prawnej, jak również Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych (A8-0133/2017),

A.  mając na uwadze, że „Unia przestrzega zasady równości swoich obywateli, którzy są traktowani z jednakową uwagą przez jej instytucje” (art. 9 TUE), mając na uwadze, że „każdy obywatel ma prawo uczestniczyć w życiu demokratycznym Unii” oraz że „decyzje są podejmowane w sposób jak najbardziej otwarty i zbliżony do obywatela” (art. 10 ust. 3 TUE, zapis ten został podobnie sformułowany w motywie 13 preambuły do traktatu oraz w jego art. 1 ust. 2 i art. 9); mając na uwadze, że „instytucje, organy, urzędy i agencje Unii działają z jak największym poszanowaniem zasady otwartości” (art. 15 ust. 1 TFUE);

B.  mając na uwadze, że instytucje UE poczyniły już postępy i stały się bardziej otwarte, pod wieloma względami wyprzedzając już krajowe i regionalne instytucje polityczne w zakresie przejrzystości, rozliczalności i rzetelności;

C.  mając na uwadze, że dialog między ustawodawcami a społeczeństwem stanowi ważny aspekt demokracji, podobnie jak reprezentowanie interesów, oraz mając na uwadze, że odpowiednia reprezentacja różnych interesów w procesie ustawodawczym jest dla posłów istotnym źródłem informacji i wiedzy specjalistycznej oraz jest kluczowa dla właściwego funkcjonowania pluralistycznych społeczeństw;

D.  mając na uwadze, że w związku z coraz większym dystansem między UE i jej obywatelami, a także w związku z potrzebą zapewnienia większego zainteresowania mediów sprawami UE, instytucje UE muszą dążyć do możliwie jak najwyższych standardów w zakresie przejrzystości, rozliczalności i rzetelności; mając na uwadze, że zasady te stanowią kluczowe i uzupełniające się elementy promowania dobrych rządów w instytucjach UE oraz zapewniania większej otwartości w funkcjonowaniu UE i jej procesu decyzyjnego, a także mając na uwadze, że powinny być one przewodnimi zasadami kultury obowiązującej w instytucjach;

E.  mając na uwadze, że zaufanie obywateli do instytucji UE ma podstawowe znaczenie dla demokracji, dobrych rządów i skutecznego kształtowania polityki; mając na uwadze, że istnieje potrzeba ograniczenia luk w rozliczalności w UE oraz przejścia na metody kontroli w większym stopniu oparte na współpracy, łączące demokratyczny nadzór, kontrolę i audyt, a jednocześnie zapewniające większą przejrzystość;

F.  mając na uwadze, że nieprzejrzyste i jednostronne reprezentowanie interesów może prowadzić do ryzyka korupcji oraz stanowić istotne zagrożenie i poważne wyzwanie dla rzetelności podmiotów kształtujących politykę, a także dla zaufania obywateli do instytucji UE; mając na uwadze, że korupcja niesie znaczne konsekwencje finansowe i stanowi poważne zagrożenie dla demokracji, praworządności i inwestycji publicznych;

G.  mając na uwadze, że akt prawny będący nową podstawą obowiązkowego rejestru służącego przejrzystości wymaga prawnego zdefiniowania działalności wchodzącej w zakres rejestru, co pozwoliłoby doprecyzować istniejące niejednoznaczne definicje i interpretacje przejrzystości, rzetelności i odpowiedzialności;

H.  mając na uwadze, że krajowe rejestry służące przejrzystości zostały już ustanowione w niektórych państwach członkowskich;

I.  mając na uwadze, że zgodnie z wymogiem przejrzystości określonym w art. 15 ust. 3 TFUE w powiązaniu z art. 42 Karty praw podstawowych i utrwalonym orzecznictwem Trybunału Sprawiedliwości UE (TSUE), każdy obywatel Unii ma prawo dostępu do dokumentów instytucji, organów i innych jednostek organizacyjnych Unii(5);

Nadanie rejestrowi służącemu przejrzystości możliwie najbardziej obowiązkowego charakteru

1.  przyjmuje z zadowoleniem decyzję Prezydium PE w sprawie zlecenia administracji opracowania dla wszystkich sprawozdawców i sprawozdawców komisji opiniodawczych wzorca w celu stworzenia dobrowolnego śladu legislacyjnego, w którym wskazane zostanie, do jakich przedstawicieli grup interesów i organizacji zwrócono się o opinię; wzorzec ten powinien być również dostępny jako narzędzie informatyczne;

2.  przypomina o zmienionym w wyniku przeglądu Regulaminie z dnia 13 grudnia 2016 r., zgodnie z którym posłowie powinni przyjąć systematyczną praktykę spotykania się wyłącznie z tymi przedstawicielami grup interesu, którzy są zarejestrowani w rejestrze służącym przejrzystości, oraz apeluje, by zasadą tą objąć również posiedzenia między przedstawicielami grup interesu i sekretarzem generalnym, dyrektorami generalnymi oraz sekretarzami generalnymi grup politycznych; zwraca się do posłów i ich personelu o sprawdzenie, czy przedstawiciele grup interesu, z którymi zamierzają się spotkać, są zarejestrowani, i jeśli tak nie jest, o zwrócenie się do nich o to, by zrobili to jak najszybciej przed spotkaniem; apeluje do Rady o wprowadzenie podobnych postanowień, które obejmą stałe przedstawicielstwa; uważa, że należy zobowiązać podmioty rejestrujące się w rejestrze służącym przejrzystości do przedstawienia dokumentów poświadczających, że przedstawione informacje są prawdziwe;

3.  przypomina definicję „spotkania z przedstawicielami grup interesu” zawartą w decyzji Komisji z dnia 25 listopada 2014 r. w sprawie publikowania informacji dotyczących spotkań; przypomina postanowienia dotyczące informacji, które mogą pozostać nieujawnione na mocy rozporządzenia (WE) nr 1049/2001; uważa, że przepisy dotyczące takich spotkań nie powinny ograniczać się do spotkań dwustronnych, ale obejmować także spotkania z organizacjami międzynarodowymi;

4.  uważa, że sprawozdawcy, kontrsprawozdawcy i przewodniczący komisji powinni publikować, za pośrednictwem śladu legislacyjnego, informacje o spotkaniach z przedstawicielami grup interesu podlegającymi zakresowi rejestru służącego przejrzystości dotyczące dokumentów, za które ponoszą odpowiedzialność, i że wszelkie wyjątki powinny chronić życie i wolność informatorów działających w dobrej wierze;

5.  apeluje do Prezydium o przyjęcie odpowiednich środków w celu umożliwienia posłom, którzy sobie tego życzą, publikowania w ich profilach na stronie internetowej Parlamentu informacji o spotkaniach z przedstawicielami grup interesu;

6.  apeluje do Komisji o objęcie wszystkich odnośnych pracowników Komisji (począwszy od szczebla kierownika działu) praktyką, zgodnie z którą spotkania odbywają się wyłącznie z organizacjami lub osobami samozatrudnionymi figurującymi w rejestrze służącym przejrzystości;

7.  wzywa Komisję do publikowania informacji o spotkaniach wszystkich odnośnych pracowników Komisji uczestniczących w procesie decyzyjnym UE z udziałem organizacji zewnętrznych, przy jednoczesnym uwzględnieniu niezbędnych zasad ochrony danych osobowych; w przypadku innych pracowników uczestniczących w tych spotkaniach należy opublikować informację o dziale lub wydziale;

8.  popiera apel Komisji do instytucji UE i ich personelu, a także do agencji UE, o niezapraszanie w charakterze mówców niezarejestrowanych przedstawicieli grup interesu objętych zakresem rejestru służącego przejrzystości, o nieobejmowanie patronatu nad organizowanymi przez nich wydarzeniami oraz o odmowę organizowania takich wydarzeń w budynkach UE, a także o niezezwalanie im na udział w organach doradczych Komisji;

9.  apeluje do Komisji, aby zadbało o to, by wszystkie informacje dotyczące reprezentacji interesów w instytucjach UE, deklaracji interesów, potwierdzonych konfliktów interesów, a także grup eksperckich były łatwo dostępne dla ogółu społeczeństwa w jednej scentralizowanej internetowej bazie danych;

10.  zachęca Komisję do opracowania środków w celu osiągnięcia lepszej równowagi poprzez wzmocnienie pozycji niedostatecznie reprezentowanych grup interesu;

11.  uważa, że na posłach do Parlamentu Europejskiego mianowanych na stanowisko sprawozdawcy, kontrsprawozdawcy lub przewodniczącego komisji spoczywa szczególna odpowiedzialność za zachowanie przejrzystości w zakresie ich kontaktów z przedstawicielami grup interesów w związku z rolą, jaką odgrywają oni w unijnym procesie legislacyjnym;

12.  uważa, że podmioty figurujące w rejestrze służącym przejrzystości powinny terminowo wprowadzać do rejestru obowiązkowe aktualizacje informacji o wydatkach poniesionych przez zarejestrowanych w związku z działalnością objętą zakresem rejestru wówczas, gdy wydatki przekraczają limit ustalony dla danej kategorii;

13.  uważa, że wszystkie zarejestrowane podmioty powinny być zobowiązane do publikowania w rejestrze służącym przejrzystości listy wszystkich darczyńców, wraz z odnośnymi darowiznami przekraczającymi kwotę 3000 EUR, oraz do corocznego wskazywania charakteru i wartości poszczególnych darowizn; jednorazowe darowizny o wartości przekraczającej kwotę 12 000 EUR muszą być niezwłocznie zgłaszane;

14.  ponawia swój stały apel o wsparcie unijnego rejestru służącego przejrzystości aktem prawnym, jeżeli niemożliwe jest wyeliminowanie wszystkich luk i doprowadzenie do powstania rejestru w pełni obowiązującego wszystkich przedstawicieli grup interesu przy pomocy porozumienia międzyinstytucjonalnego; uważa, że wniosek dotyczący takiego aktu prawnego mógłby uwzględniać postępy poczynione dzięki zmianom wprowadzonym do porozumienia międzyinstytucjonalnego i parlamentarnego kodeksu postępowania; przypomina Komisji o tym, że w swojej decyzji z dnia 15 kwietnia 2014 r. wezwał ją do przedstawienia do końca 2016 r. odpowiedniego wniosku ustawodawczego w sprawie ustanowienia obowiązkowego rejestru służącego przejrzystości na mocy art. 352 TFUE;

15.  ponownie apeluje do Rady, w tym do jej organów przygotowawczych, o jak najszybsze przyłączenie się do rejestru służącego przejrzystości; apeluje do wszystkich państw członkowskich o wprowadzenie aktów prawnych sprzyjających przejrzystości reprezentowania interesów; apeluje do państw członkowskich o wprowadzenie przepisów zobowiązujących przedstawicieli grup interesów do zapewniania przejrzystości w kwestiach, w których ich kontakty z krajowymi politykami i pracownikami administracji publicznej mają na celu wywieranie wpływu na unijne przepisy;

Przejrzystość, rozliczalność i rzetelność podczas kontaktów z przedstawicielami grup interesów

16.  przypomina swoją decyzję z dnia 13 grudnia 2016 r. w sprawie odebrania przywilejów podmiotom, które odmawiają współpracy przy dochodzeniach, przesłuchaniach bądź posiedzeniach komisji organizowanych w ramach misji informacyjnych; apeluje do Komisji o wprowadzenie dodatkowych zmian w kodeksie postępowania w odniesieniu do zarejestrowanych podmiotów, aby skłonić je do nieudzielania, w dobrej wierze, niewystarczających i wprowadzających w błąd informacji podczas takich przesłuchań lub posiedzeń komisji; uważa, że podmioty figurujące w rejestrze służącym przejrzystości powinny na mocy kodeksu postępowania podlegać zakazowi zatrudniania osób i organizacji ukrywających interesy lub strony, którym służą;

17.  uważa, że firmy doradcze, kancelarie prawne i doradcy prowadzący własną działalność gospodarczą powinni określać dokładną skalę działalności objętej rejestrem, a jednocześnie przyznaje, że w przypadku niektórych osób spełnienie wymogów rejestru służącego przejrzystości może być utrudnione na mocy prawa krajowego obowiązującego w niektórych państwach członkowskich;

18.  podkreśla, że zarejestrowane podmioty, w tym kancelarie prawne i firmy doradcze, powinny wskazać w rejestrze służącym przejrzystości wszystkich klientów, w których imieniu prowadzą działalność służącą reprezentowaniu interesów, podlegającą zakresowi rejestru służącego przejrzystości; z zadowoleniem przyjmuje decyzje podjęte przez różne izby adwokackie i stowarzyszenia prawnicze, w których uznano różnicę między działalnością sądową prawników a pozostałą działalnością objętą zakresem rejestru służącego przejrzystości; uważa, że Rada Izb Adwokackich i Stowarzyszeń Prawniczych Unii Europejskiej powinna zachęcać swoich członków do przyjmowania podobnych środków, a jednocześnie przyznaje, że w przypadku niektórych osób spełnienie wymogów rejestru służącego przejrzystości może być utrudnione na mocy prawa krajowego obowiązującego w niektórych państwach członkowskich;

19.  zauważa, że w niektórych państwach członkowskich istnieją statutowe przepisy dotyczące zasad regulujących wykonywanie zawodów, które to przepisy w sposób obiektywny uniemożliwiają zwłaszcza kancelariom prawnym rejestrację w rejestrze służącym przejrzystości oraz uczestnictwo w procesie ujawniania informacji o ich klientach, które są wymagane do celów rejestru; dostrzega jednak również, że istnieje poważne niebezpieczeństwo nadużywania takich statutowych przepisów w celu unikania publikowania informacji wymaganych do dokonania prawidłowego wpisu w rejestrze; w związku z powyższym przyjmuje z zadowoleniem wyraźną gotowość organizacji zawodowych prawników do wspólnego działania w celu dopilnowania, by w interesie tych grup zawodowych nieujawnianie informacji ograniczało się wyłącznie do przypadków obiektywnie dopuszczonych przez prawo; wzywa Komisję i przewodniczącego Parlamentu Europejskiego do dopilnowania, by ta gotowość przyniosła wymierne skutki, oraz do jak najszybszego zapisania odnośnych wyników w zmienionym porozumieniu;

20.  zwraca się do Prezydium, by zgodnie z art. 15 TFUE i art. 11 TUE wprowadziło wymóg rejestracji przed udzieleniem dostępu do budynków Parlamentu dla niezarejestrowanych organizacji lub osób prowadzących działalność wchodzącą w zakres rejestru służącego przejrzystości; uważa, że z takiego obowiązku powinny być zwolnione grupy odwiedzających; podkreśla, że Parlament, jako europejskie zgromadzenie reprezentujące obywateli, powinien w dalszym ciągu prowadzić politykę otwartych drzwi dla obywateli oraz że nie należy tworzyć zbędnych przeszkód, które mogłyby zniechęcać obywateli do odwiedzania budynków Parlamentu Europejskiego;

21.  ubolewa, że według Transparency International ponad połowa wpisów w unijnym rejestrze lobbystów w 2015 r. była niedokładna, niepełna lub pozbawiona znaczenia;

22.  apeluje do Prezydium i sekretarza generalnego o ułatwienie procesu odnawiania przepustek niezbędnego do ich wydawania lobbystom, poprzez utworzenie wyznaczonego punktu odnawiania przepustek, aby uniknąć nadmiernego czasu oczekiwania na uzyskanie dostępu do budynków; apeluje o zniesienie ograniczenia, zgodnie z którym maksymalnie czterech posiadaczy przepustek może jednocześnie uzyskać dostęp do budynków Parlamentu;

23.  przypomina swoją decyzję z dnia 13 grudnia 2016 r. dotyczącą przepustek dla osób z otoczenia posłów i wzywa sekretarza generalnego do zmiany przepisów z dnia 13 grudnia 2013 r. dotyczących przepustek i zezwoleń zapewniających dostęp do budynków Parlamentu, tak aby każda osoba, która ukończyła 18 rok życia i ubiega się o przepustkę dla osób z otoczenia posłów, musiała podpisać dokument poświadczający, że nie będzie angażowała się w działalność objętą zakresem rejestru służącego przejrzystości;

24.  uważa, że należy koniecznie w trybie pilnym wprowadzić odpowiedni system monitorowania wpisów w celu zapewnienia, aby informacje dostarczane przez rejestrujących miały istotne znaczenie oraz były dokładne, aktualne i kompleksowe; w związku z powyższym apeluje o znaczne zwiększenie zasobów Działu ds. Przejrzystości Parlamentu Europejskiego oraz wspólnego sekretariatu rejestru służącego przejrzystości;

25.  uważa, że Dział ds. Przejrzystości i wspólny sekretariat rejestru służącego przejrzystości powinny co roku weryfikować deklaracje zarejestrowanych podmiotów na zasadzie wyrywkowych kontroli na tyle licznych, by zapewnić wiarygodne, dokładne, aktualne i pełne dane;

26.  w odniesieniu do art. 4 ust. 2 i art. 5 ust. 2 TUE uważa, że demokratycznie wybrane i kontrolowane instytucje państwowe na szczeblu krajowym, regionalnym i lokalnym oraz ich przedstawiciele w instytucjach UE, a także ich wewnętrzne organy, formalne i nieformalne stowarzyszenia, jak również organizacje parasolowe zrzeszające wyłącznie te podmioty, nie powinny być objęte unijnym rejestrem służącym przejrzystości, jeżeli działają w interesie publicznym, gdyż stanowią one część wieloszczeblowego unijnego systemu zarządzania;

Obrona rzetelności w obliczu konfliktu interesów

27.  wzywa te instytucje i organy UE, które jeszcze nie mają kodeksu postępowania, do jak najszybszego opracowania takiego dokumentu; ubolewa nad tym, że Rada i Rada Europejska wciąż jeszcze nie przyjęły kodeksu postępowania swoich członków; wzywa Radę do wprowadzenia szczegółowego kodeksu etycznego, który obejmowałby sankcje i uwzględniałby ryzyko związane z delegatami krajowymi; uważa, że Rada musi być rozliczalna i przejrzysta, podobnie jak pozostałe instytucje; apeluje także o przyjęcie kodeksu dla członków i personelu dwóch organów doradczych UE, a mianowicie Komitetu Regionów i Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego; wzywa agencje UE do przyjęcia wytycznych dotyczących spójnej polityki w zakresie zapobiegania konfliktom interesów i zarządzania nimi dla członków zarządu i dyrektorów, ekspertów w komitetach naukowych oraz członków izb odwoławczych, oraz do przyjęcia i wdrożenia jednoznacznej polityki w sprawie konfliktów interesów zgodnie z planem działania dotyczącym monitorowania wspólnego podejścia do zdecentralizowanych agencji UE;

28.  jest zdania, że wszyscy urzędnicy UE, w tym pracownicy zatrudnieni na czas określony, akredytowani asystenci parlamentarni, pracownicy kontraktowi i eksperci krajowi, powinni być zachęcani do przejścia szkolenia na temat sposobu postępowania z przedstawicielami grup interesu oraz rozwiązywania konfliktu interesów;

29.  podkreśla potrzebę zwiększenia rzetelności i polepszenia ram etycznych dzięki jasnym i umocnionym kodeksom postępowania i zasadom etycznym, aby umożliwić rozwijanie wspólnej faktycznej kultury rzetelności we wszystkich instytucjach i agencjach UE;

30.  uznaje, że efekt tzw. „drzwi obrotowych” może być szkodliwy dla stosunków między instytucjami a przedstawicielami grup interesu; wzywa instytucje UE do opracowania systematycznego i proporcjonalnego podejścia do tego wyzwania; uważa, że wszystkie ustalenia dotyczące efektu „drzwi obrotowych” powinny mieć również zastosowanie do przewodniczącego Rady;

31.  apeluje o zaostrzenie ograniczeń mających zastosowanie do byłych komisarzy poprzez wydłużenie okresu przejściowego do trzech lat i wprowadzenie obowiązku jego przestrzegania przynajmniej w odniesieniu do wszystkich rodzajów działalności wchodzących w zakres rejestru służącego przejrzystości;

32.  uważa, że decyzje dotyczące nowych ról urzędników wysokiego szczebla i byłych komisarzy muszą być podejmowane przez organ mianowany przy zachowaniu jak największej niezależności od osób, których dotyczą te decyzje;

33.  domaga się, by wszystkie instytucje UE ujawniały corocznie, w poszanowaniu unijnych przepisów dotyczących ochrony danych, informacje o urzędnikach wysokiego szczebla, którzy opuścili administrację UE, oraz o funkcjach, jakie przyjęli;

34.  jest zdania, że należy rozważyć wprowadzenie osiemnastomiesięcznego okresu przejściowego po upływie okresu mianowania członków zewnętrznych i członków ad hoc Rady ds. Kontroli Regulacyjnej z myślą o lepszym stanowieniu prawa, a także członków Rady Dyrektorów Europejskiego Banku Inwestycyjnego, przy czym w okresie tym nie mogliby oni prowadzić działalności lobbingowej wobec członków organów zarządzających EBI oraz pracowników banku w interesie reprezentowanych przez nich przedsiębiorstw, klientów lub pracodawców;

Rzetelność a zrównoważony skład grup eksperckich

35.  z zadowoleniem przyjmuje zamiar podjęcia przez Komisję działań następczych dotyczących zaleceń Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich w sprawie unikania konfliktu interesów w grupach eksperckich oraz zdecydowanie popiera publikowanie w rejestrze grup ekspertów wystarczająco szczegółowych życiorysów wszystkich indywidualnie wyznaczonych ekspertów, a także publikowanie w nim składanych we własnym imieniu deklaracji każdego wyznaczonego eksperta o braku konfliktu interesów;

36.  popiera apel Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich dotyczący umieszczenia w rejestrze służącym przejrzystości wymogu, zgodnie z którym do grup eksperckich można powoływać wyłącznie tych zainteresowanych członków, którzy nie są urzędnikami państwowymi i nie otrzymują całości lub zdecydowanej większości swojego wynagrodzenia od instytucji państwowych, takich jak uniwersytety, jednocześnie przy założeniu, że te ostatnie nie otrzymują finansowania od przedstawicieli grup interesów ani interesariuszy gospodarczych i społecznych;

37.  uważa, że przepis zawierający ogólne kryteria mające zastosowanie do określania interesów ekonomicznych i nieekonomicznych, zgodnie z zaleceniem Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich i w oparciu o przedstawiane przez ekspertów deklaracje interesów, byłby pomocny w wyborze przez Komisję ekspertów reprezentujących interesy w sposób umożliwiający zachowanie większej równowagi;

38.  wzywa Komisję, aby publikowała na swojej stronie internetowej wszystkie protokoły posiedzeń grup ekspertów wraz z opisem różnych przedstawianych opinii;

39.  wzywa Komisję do dopilnowania, by w ramach konsultacji rozpatrywano pytania otwarte, a nie pytania, których celem jest potwierdzenie obranych wcześniej kierunków polityki;

Rzetelność wyborów do Parlamentu Europejskiego

40.  uważa, że w ramach unijnego prawa wyborczego wewnątrzpartyjne nominacje kandydatów muszą mieć charakter demokratyczny, tajny i odbywać się przy wystarczającym udziale posłów, a osoby skazane prawomocnym wyrokiem za korupcję wymierzoną przeciwko interesom finansowym UE lub za korupcję mającą miejsce w jednym z państw członkowskich powinny utracić bierne prawo wyborcze na pewien okres odpowiadający wadze czynu; zwraca uwagę, że procedura wykluczenia została już wprowadzona w niektórych państwach członkowskich; uważa, że nowy instrument, taki jak dyrektywa, mógłby ustanowić wspólne minimalne standardy dla różnych praktyk i ram prawnych w poszczególnych państwach członkowskich w odniesieniu do wykluczenia z powodu korupcji;

Wzmocnienie odpowiedzialności prawnej komisarzy

41.  apeluje do Komisji o pójście za przykładem dobrych praktyk państw członkowskich przyjmujących ustawy o funkcji ministrów i o przedstawienie wniosku ustawodawczego ustanawiającego obowiązki i prawa komisarzy w zakresie przejrzystości, przy zastosowaniu procedury współdecyzji;

42.  domaga się, by decyzja dotycząca ustalenia wynagrodzeń komisarzy, w tym ich płac, którą od powstania Wspólnot Europejskich podejmowała wyłącznie Rada, była przyjmowana od tej pory w procedurze współdecyzji;

43.  zwraca uwagę, że w niektórych państwach członkowskich nie istnieją ustawy o funkcji ministra, zawierające zapis wykluczający możliwość posiadania lub współposiadania przedsiębiorstwa przez osobę pełniącą funkcję publiczną;

Konflikty interesów w ramach zarządzania dzielonego i w państwach trzecich przy zarządzaniu środkami finansowymi z UE

44.  dostrzega poważny konflikt interesów w tym, że przedsiębiorstwa tych osób pełniących funkcje publiczne w UE mogą występować o finansowanie z UE lub otrzymywać je jako podwykonawcy, a właściciel i pełniący funkcję publiczną jednocześnie sam ponosi odpowiedzialność za prawidłowe wykorzystywanie tych środków finansowych lub za jego kontrolowanie;

45.  domaga się, aby we wszystkich przyszłych unijnych przepisach dotyczących świadczeń Komisja umieszczała klauzulę, zgodnie z którą przedsiębiorstwa w państwach członkowskich i państwach trzecich będące własnością osób pełniących funkcje publiczne nie mogą występować o finansowanie z UE ani takiego finansowania otrzymywać;

Osiągnięcie celu zapewnienia pełnego dostępu do dokumentów oraz przejrzystości do celów rozliczalności w procesie ustawodawczym

46.  przypomina swój apel skierowany do Komisji i Rady w rezolucji z dnia 28 kwietnia 2016 r. w sprawie publicznego dostępu do dokumentów w latach 2014–2015(6), w której:

   wezwał do rozszerzenia zakresu stosowania rozporządzenia (WE) nr 1049/2001 w celu objęcia nim wszystkich instytucji europejskich, które dotychczas nie wchodziły w ten zakres, w tym Rady Europejskiej, Europejskiego Banku Centralnego, Trybunału Sprawiedliwości oraz wszystkich organów i agencji UE,
   zaapelował, by instytucje, agencje i inne organy w pełni przestrzegały obowiązku prowadzenia pełnych rejestrów dokumentów, zgodnie z art. 11 i 12 rozporządzenia (WE) nr 1049/2001,
   uznał, że dokumenty sporządzane w ramach rozmów trójstronnych, takie jak porządki dzienne, podsumowania wniosków, protokoły i ogólne podejścia Rady, są dokumentami dotyczącymi procedur ustawodawczych i zasadniczo nie powinny być traktowane odrębnie od innych dokumentów ustawodawczych i powinny być bezpośrednio dostępne na stronie internetowej Parlamentu,
   zaapelował o to, by stworzyć wspólny rejestr międzyinstytucjonalny zawierający specjalną wspólną bazę danych na temat procedur ustawodawczych będących w toku, zgodnie z Porozumieniem międzyinstytucjonalnym w sprawie lepszego stanowienia prawa,
   zaapelował do Rady, aby publikowała protokoły posiedzeń grup roboczych Rady i inne dokumenty,
   wezwał Komisję do stworzenia rejestru zawierającego całe ustawodawstwo drugiego stopnia, w szczególności dla aktów delegowanych, oraz odnotował, że prace nad jego stworzeniem są w toku, zgodnie z Porozumieniem międzyinstytucjonalnym w sprawie lepszego stanowienia prawa,
   wyraził opinię, że należy stworzyć niezależny organ nadzorczy odpowiedzialny za utajnianie i odtajnianie dokumentów,
   zaapelował o udostępnianie porządków obrad i sprawozdań z posiedzeń koordynatorów komisji, Prezydium i Konferencji Przewodniczących Parlamentu oraz zasadniczo wszystkich dokumentów, o których mowa w tych porządkach obrad, w drodze ich opublikowania na stronie internetowej Parlamentu;

Przejrzystość zewnętrznej reprezentacji UE i negocjacji prowadzonych przez UE

47.  przyjmuje z zadowoleniem najnowsze orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, które umacnia parlamentarne prawo do informacji dotyczących umów międzynarodowych, jak również zobowiązanie instytucji do wypełnienia postanowień zapisanych w ust. 40 Porozumienia międzyinstytucjonalnego w sprawie lepszego stanowienia prawa, poprzez wynegocjowanie usprawnionej współpracy i wymiany informacji; odnotowuje, że negocjacje rozpoczęły się pod koniec 2016 r., i apeluje w związku z tym do Rady, Komisji i Europejskiej Służby Działań Zewnętrznych, by faktycznie zaangażowały się w jak najszybsze wypracowanie porozumienia z Parlamentem w sprawie usprawnionej współpracy i wymiany informacji na wszystkich etapach prac nad umowami międzynarodowymi i dołożyły w tym celu wszelkich starań, gdyż przyczyniłoby się to do większej legitymacji i kontroli demokratycznej działalności zewnętrznej UE;

48.  odnotowuje, że mimo iż istnieje porozumienie o współpracy międzyinstytucjonalnej między Parlamentem a Komisją, to nie zawarto takiego porozumienia między Parlamentem a Radą;

49.  podkreśla niedawne, podjęte przez Komisję wysiłki w celu zwiększenia przejrzystości negocjacji handlowych; uważa jednak, że Rada i Komisja powinny jeszcze udoskonalić swoje metody pracy, aby lepiej współpracować z Parlamentem, jeśli chodzi o dostęp do dokumentów, udzielanie informacji i podejmowanie decyzji w odniesieniu do wszystkich kwestii i negocjacji dotyczących wspólnej polityki handlowej (np. informacje dotyczące negocjacji – w tym zakres i postępy negocjacji oraz mandaty negocjacyjne – charakter mieszany lub wyłączny umów handlowych i ich tymczasowe stosowanie, działania i decyzje podejmowane przez organy utworzone na mocy umów handlowych lub inwestycyjnych, posiedzenia ekspertów oraz akty delegowane i wykonawcze); w związku z powyższym wyraża ubolewanie, że Rada nie udostępniła posłom do Parlamentu Europejskiego i ogółowi społeczeństwa mandatów negocjacyjnych dotyczących wszystkich negocjowanych obecnie umów, ale z zadowoleniem przyjmuje fakt, że po roku negocjacji między Komisją a Parlamentem w sprawie dostępu do dokumentów związanych z negocjacjami na temat transatlantyckiego partnerstwa handlowo-inwestycyjnego (TTIP) nareszcie osiągnięto porozumienie operacyjne, w ramach którego wszyscy posłowie do PE uzyskali ten dostęp, dzięki czemu negocjacje w sprawie TTIP stały się bardziej przejrzyste niż kiedykolwiek; w związku z tym przyjmuje z zadowoleniem ambitny zamiar Dyrekcji Generalnej ds. Handlu Komisji Europejskiej wykorzystania obecnej inicjatywy na rzecz przejrzystości TTIP jako modelu dla wszystkich negocjacji handlowych, jak określono w strategii „Handel z korzyścią dla wszystkich” oraz zamiar wdrożenia takiego modelu;

50.  podkreśla, że – jak zauważył TSUE – konieczność zapewnienia przejrzystości wynika z demokratycznego charakteru rządów w UE oraz że w przypadku np. negocjacji handlowych, gdy opinia publiczna nie ma dostępu do informacji poufnych, muszą one być dostępne dla parlamentarzystów, którzy kontrolują politykę handlową w imieniu obywateli; uważa zatem, że Parlament bezwzględnie powinien mieć dostęp do informacji niejawnych, aby wykonywać uprawnienia kontrolne, dopełniając obowiązku właściwego postępowania z takimi informacjami; jest zdania, że powinny istnieć jasne kryteria opatrywania dokumentów klauzulą „niejawne”, aby unikać niejednoznaczności i arbitralnych decyzji, a ponadto dokumenty powinno się odtajniać, gdy tylko przestanie istnieć potrzeba utajnienia; apeluje do Komisji o dokonywanie oceny, czy negocjowany dokument może zostać upubliczniony niezwłocznie po tym, jak został on wewnętrznie sfinalizowany; zwraca uwagę, że orzecznictwo TSUE wyraźnie stwierdza, że jeśli dokument pochodzący z instytucji UE jest objęty wyjątkiem dotyczącym prawa dostępu, dana instytucja musi wyraźnie wyjaśnić, dlaczego dostęp do tego dokumentu mógłby stanowić konkretne i faktyczne naruszenie interesu chronionego wyjątkiem, oraz że orzecznictwo to stwierdza, że ryzyko takiego naruszenia powinno dać się w rozsądny sposób przewidzieć, a nie być czysto hipotetyczne; wzywa Komisję do wdrożenia zaleceń Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich z lipca 2014 r., ze szczególnym uwzględnieniem dostępu do dokumentów dotyczących wszystkich negocjacji, oraz do publikowania porządków obrad i protokołów posiedzeń z udziałem osób i organizacji objętych zakresem obowiązywania rejestru służącego przejrzystości; apeluje do Komisji o informowanie Parlamentu i opinii publicznej o wstępnych programach negocjacji jeszcze przed ich rozpoczęciem, a także o ostatecznych programach i sprawozdaniach już po zakończeniu negocjacji;

51.  uważa, że UE musi odgrywać wiodącą rolę, jeśli chodzi o zwiększanie przejrzystości negocjacji handlowych, nie tylko w odniesieniu do procesów dwustronnych, lecz także, w miarę możliwości, do procesów kilkustronnych i wielostronnych, przy nie mniejszej przejrzystości niż ta, która towarzyszy negocjacjom zorganizowanym w ramach Światowej Organizacji Handlu (WTO); podkreśla jednak, że Komisja musi również przekonać swoich partnerów negocjacyjnych do zwiększenia przejrzystości po ich stronie, aby upewnić się, że jest to proces wzajemny, w którym pozycja negocjacyjna UE nie jest zagrożona, oraz do uwzględnienia pożądanego poziomu przejrzystości przy określaniu zakresu negocjacji z potencjalnymi partnerami negocjacyjnymi; podkreśla, że większa przejrzystość leży w interesie wszystkich partnerów negocjacyjnych i interesariuszy UE na całym świecie oraz że może ona zwiększyć globalne wsparcie dla handlu opartego na zasadach;

52.  przypomina, jak ważne jest, by proces ustawodawczy w sprawie wspólnej polityki handlowej opierał się na statystykach unijnych zgodnych z postanowieniami art. 338 ust. 2 TFUE oraz na ocenach skutków i ocenach wpływu na zrównoważony rozwój spełniających najwyższe normy bezstronności i rzetelności, która to zasada powinna przyświecać wszelkim odpowiednim przeglądom w ramach realizowanej przez Komisję strategii „lepszego stanowienia prawa”; uważa, że oceny skutków dla każdego sektora zapewniłyby umowom handlowym UE wyższy poziom wiarygodności i prawomocności;

53.  przypomina swój apel skierowany do Komisji w rezolucji z dnia 12 kwietnia 2016 r.(7) o przygotowanie europejskiego kodeksu postępowania w kwestii przejrzystości, rzetelności i rozliczalności, który służyłby jako wytyczna działań przedstawicieli UE w organizacjach i organach międzynarodowych; apeluje o większą spójność i koordynację polityki w globalnych instytucjach poprzez wprowadzenie międzynarodowych standardów legitymacji demokratycznej, przejrzystości, rozliczalności i rzetelności; uważa, że UE powinna zracjonalizować i skodyfikować swoją reprezentację w międzynarodowych organizacjach i organach, aby zwiększyć przejrzystość, uczciwość i odpowiedzialność udziału Unii w tych organach, jej wpływ i propagowanie prawodawstwa, które przyjęła w wyniku procesu demokratycznego; wzywa do przyjęcia porozumienia międzyinstytucjonalnego w celu sformalizowania między przedstawicielami UE a Parlamentem dialogu, który należy zorganizować z udziałem Parlamentu Europejskiego w celu ustalenia wytycznych dotyczących przyjmowania i zapewnienia spójności europejskich stanowisk w okresie poprzedzającym najważniejsze rokowania międzynarodowe;

Przejrzystość i odpowiedzialność w zakresie wydatków publicznych

54.  uważa, że dane dotyczące budżetu i wydatków w UE powinny być przejrzyste i rozliczalne za pośrednictwem publikacji, w tym na poziomie państw członkowskich w odniesieniu do zarządzania dzielonego;

Przejrzystość i rozliczalność zarządzania gospodarczego w strefie euro

55.  uważa, że decyzje podejmowane w ramach posiedzeń Eurogrupy, Komitetu Ekonomiczno-Finansowego, „nieformalnych” posiedzeń Rady Ecofin i szczytów państw strefy euro muszą być w razie konieczności zinstytucjonalizowane, stać się przejrzyste i rozliczalne, w tym za sprawą publikacji porządków obrad i protokołów posiedzeń, w dążeniu do znalezienia równowagi między pożądaną przejrzystością a konieczną ochroną polityki finansowej, monetarnej lub ekonomicznej Unii bądź państw członkowskich;

Przejrzystość i odpowiedzialność w odniesieniu do budżetu UE

56.  zwraca uwagę, że w 2014 r. zamkniętych zostało łącznie 40 spraw dotyczących personelu UE i członków instytucji; podkreśla, że liczba ta jest niewielka, co wskazuje, że nadużycia i korupcja nie są zjawiskami powszechnymi w instytucjach UE(8);

57.  podkreśla, że w 2014 r. najwięcej potencjalnych przypadków nadużyć, o których poinformował Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF), dotyczyło wykorzystania europejskich funduszy strukturalnych (549 z 1417 zarzutów); podkreśla, że w 2014 r. OLAF zalecił odzyskanie 476,5 mln EUR środków z funduszy strukturalnych; odnotowuje, że odpowiednie organy odzyskały kwotę 22,7 mln EUR w następstwie zaleceń OLAF przedstawionych w 2014 r.; apeluje do państw członkowskich o priorytetowe potraktowanie prawidłowego przyznania funduszy UE oraz o dołożenie wszelkich starań w celu odzyskania funduszy, które zostały niewłaściwie przyznane(9);

58.  apeluje do Komisji o przedstawienie rewizji tzw. sześciopaku i dwupaku w celu zapewnienia Parlamentowi większych uprawnień kontrolnych przy przyjmowaniu kluczowych dokumentów dotyczących europejskiego semestru, a w szczególności skutecznych środków zagwarantowania poszanowania zasady pomocniczości i proporcjonalności;

59.  apeluje do Eurogrupy o włączenie Parlamentu w monitorowanie wypełniania warunków umownych ustalonych z beneficjentami pomocy finansowej przyznanej w ramach Europejskiego Mechanizmu Stabilności;

Ochrona osób zgłaszających zachowania nieetyczne oraz walka z korupcją

60.  z zadowoleniem odnosi się do prowadzonego przez Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich postępowania mającego wykazać, czy instytucje UE spełniają swe zobowiązania dotyczące wprowadzenia wewnętrznych zasad dotyczących sygnalizowania nieprawidłowości; wyraża ubolewanie w związku z ustaleniami Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich, zgodnie z którymi niektóre instytucje UE nie wdrożyły jeszcze należycie przepisów dotyczących ochrony osób zgłaszających zachowania nieetyczne; zwraca uwagę, że dotychczas takie przepisy przyjęły jedynie Parlament, Komisja, Europejski Rzecznik Praw Obywatelskich oraz Trybunał Obrachunkowy; apeluje o przeprowadzenie przez Parlament badania dotyczącego mechanizmu ochrony akredytowanych asystentów parlamentarnych w razie zgłoszenia przez nich zachowań nieetycznych;

61.  uważa, że skuteczna ochrona osób zgłaszających zachowania nieetyczne jest najważniejszym orężem w walce przeciwko korupcji i w związku z tym przypomina swój apel do Komisji z dnia 25 listopada 2015 r.(10) o przedstawienie do czerwca 2016 r. ram ustawodawczych UE w celu skutecznej ochrony „demaskatorów i innych tego typu osób”(11), z uwzględnieniem oceny przepisów na szczeblu krajowym, aby zapewnić minimalne przepisy dotyczące osób zgłaszających zachowania nieetyczne;

62.  apeluje do Komisji o ścisłe stosowanie środków dotyczących uznaniowości i wykluczenia w odniesieniu do zamówień publicznych, z właściwymi kontrolami przeszłości przeprowadzanymi w każdym przypadku, jak również o stosowanie kryterium wykluczenia w celu wyłączania przedsiębiorstw w razie konfliktu interesów, co ma kluczowe znaczenie dla ochrony wiarygodności instytucji;

63.  uważa, że osoby zgłaszające nieetyczne zachowania zbyt często spotykały się z prześladowaniem raczej niż ze wsparciem, nawet w instytucjach UE; apeluje do Komisji o przedstawienie wniosku dotyczącego zmiany rozporządzenia w sprawie działalności Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich oraz o dodanie do zakresu jego kompetencji funkcji punktu kontaktowego dla osób zgłaszających zachowania nieetyczne, które czują się ofiarami prześladowania; apeluje do Komisji o przedstawienie propozycji odpowiedniego zwiększenia budżetu Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich, aby umożliwić wprowadzenie w życie tego nowego zadania stanowiącego wyzwanie;

64.  apeluje, by UE jak najszybciej złożyła wniosek o członkostwo w Grupie Państw przeciwko Korupcji Rady Europy (GRECO) oraz aby Parlament Europejski był stale informowany o biegu nadanym temu wnioskowi o członkostwo; apeluje do Komisji o zawarcie w sprawozdaniu przeglądu największych problemów korupcyjnych w państwach członkowskich, zaleceń politycznych zmierzających do zaradzenia tym problemom, a także działań następczych, które powinny zostać podjęte przez Komisję, ze szczególnym uwzględnieniem szkodliwego wpływu działań korupcyjnych na funkcjonowanie rynku wewnętrznego;

65.  uważa, że osoby, które zostały skazane za korupcję prawomocnym wyrokiem w UE, lub przedsiębiorstwa prowadzone lub posiadane przez osoby, które dopuściły się korupcji lub sprzeniewierzenia środków publicznych w interesie swojego przedsiębiorstwa i zostały za to skazane prawomocnym wyrokiem, powinny przez okres co najmniej trzech lat mieć faktyczny zakaz zawierania umów w sprawie zamówień publicznych z Unią Europejską i zakaz otrzymywania funduszy UE; wzywa Komisję do wprowadzenia zmian w systemie prekluzji; podkreśla, że przedsiębiorstwa wykluczone przez Komisję z ubiegania się o fundusze UE powinny być automatycznie umieszczane w publicznym wykazie, aby lepiej chronić interesy finansowe UE i umożliwić opinii publicznej sprawowanie kontroli;

66.  zwraca uwagę, że odkąd w dniu 12 listopada 2008 r. Unia Europejska została zatwierdzoną stroną Konwencji Narodów Zjednoczonych przeciwko korupcji (UNCAC), nie uczestniczyła ona w mechanizmie wzajemnej oceny przewidzianym w ramach tej konwencji ani nie podjęła działań w celu dokonania samooceny tego, w jaki sposób wypełnia swoje obowiązki wynikające z konwencji; apeluje do Unii Europejskiej o wypełnienie spoczywających na niej obowiązków wynikających z UNCAC poprzez dokonanie samooceny tego, w jaki sposób wypełnia swoje obowiązki wynikające z konwencji oraz uczestniczy w mechanizmie wzajemnej oceny; apeluje do Komisji o jak najszybsze opublikowanie następnego sprawozdania o zwalczaniu korupcji w UE oraz o włączenie do niego rozdziału dotyczącego instytucji UE; apeluje do Komisji o przeprowadzenie zarówno na poziomie instytucji unijnych, jak i państw członkowskich dodatkowej analizy środowiska, w którym wdrażane są strategie polityczne, aby określić nieodłączne czynniki krytyczne, newralgiczne obszary i czynniki ryzyka sprzyjające korupcji;

67.  przypomina o swoim stanowisku z dnia 16 kwietnia 2014 r. w sprawie wniosku dotyczącego dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie zwalczania nadużyć na szkodę interesów finansowych Unii za pośrednictwem prawa karnego(12) i apeluje o podjęcie szybkiej decyzji w tej kwestii;

Rzetelność w uregulowaniach UE

68.  wzywa Komisję do analizy systemowych zabezpieczeń w celu uniknięcia konfliktu interesów w zakresie regulacji wyrobów przemysłowych i wdrażania polityki; wzywa Komisję do zajęcia się obecnym strukturalnym konfliktem interesów w zakresie publicznej oceny ryzyka objętych regulacjami wyrobów, a mianowicie sytuacją, w której ocena tych wyrobów opiera się w dużej mierze lub całkowicie na badaniach prowadzonych przez wnioskodawców lub opłacane przez nich podmioty trzecie i w której zbyt często nie zwraca się uwagi na wyniki badań niezależnych lub nawet odrzuca takie wyniki; uznaje, że producenci w dalszym ciągu powinni przedkładać wyniki badań, przy założeniu rozłożenia kosztów między duże firmy i MŚP w oparciu o ich względny udział rynkowy w celu zagwarantowania uczciwego działania w tym zakresie, jednak uważa, że osoby prowadzące ocenę powinny w pełnym zakresie uwzględniać na jej potrzeby niezależne badania naukowe, które zostały zrecenzowane przez innych ekspertów z branży; wzywa Komisję w szczególności do przeglądu swojego komunikatu z 2002 r. w sprawie ogólnych zasad i standardów prowadzenia konsultacji z zainteresowanymi stronami; w celu rozwiązania problemów wynikających z wybiórczego niedopuszczania do szerszego obiegu niekorzystnych wyników badań sugeruje, że warunkiem umożliwiającym uwzględnienie w procesie regulacyjnym i politycznym mogłaby być wcześniejsza rejestracja badań i prób naukowych, wraz z podaniem zakresu i spodziewanej daty ukończenia; podkreśla, w interesie rzetelnego i niezależnego doradztwa naukowego w zakresie opracowywania polityki, jak ważne jest przeznaczenie wystarczających zasobów na rozwój wewnętrznej eksperckiej wiedzy w wyspecjalizowanych agencjach UE, w tym w zakresie możliwości prowadzenia badań i prób oraz publikacji ich wyników, co poprawi atrakcyjność służby publicznej w zakresie doradztwa regulacyjnego bez przerywania kariery zawodowej naukowców na uczelni;

Wzmocnienie rozliczalności parlamentarnej Komisji i jej agencji

69.  wzywa Komisję do sporządzenia projektu rozporządzenia dotyczącego wszystkich agencji UE, na podstawie którego Parlamentowi przyznane zostaną uprawnienia w zakresie współdecydowania w procesie mianowania lub dymisji dyrektorów tych agencji oraz bezpośrednie prawo do zadawania im pytań i ich przesłuchiwania;

70.  zwraca uwagę na potrzebę zatrudniania niezależnych ekspertów w agencjach UE, a także położenia większego nacisku na eliminowanie konfliktów interesów w organach agencji; zwraca uwagę, że obecnie eksperci wielu agencji, w tym Europejskiego Urzędu ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA), nie otrzymują wynagrodzenia; apeluje o odpowiednie wynagradzanie ekspertów w agencjach regulacyjnych, którzy reprezentują na przykład organizacje niedochodowe i środowiska akademickie; podkreśla znaczenie przeznaczenia odpowiednich zasobów na rozwój wewnętrznej eksperckiej wiedzy w wyspecjalizowanych agencjach UE;

71.  apeluje do EFSA, Europejskiej Agencji Leków (EMA) i Europejskiej Agencji Chemikaliów (ECHA) o pilne przeanalizowanie ich polityki niezależności w celu wyraźnego zagwarantowania całkowitej niezależności do sektorów gospodarki, które regulują, oraz w celu uniknięcia wystąpienia konfliktu interesów między pracownikami tych agencji a ekspertami;

72.  wyraża poparcie dla parlamentów narodowych, które zapraszają komisarzy w celu zadawania im pytań;

73.  przypomina, że możliwość powoływania komisji śledczych jest nieodłączną cechą systemów parlamentarnych na całym świecie oraz że Traktat z Lizbony ustanawia specjalną procedurę ustawodawczą w celu przyjęcia rozporządzenia w sprawie uprawnień śledczych w art. 226 akapit 3 TFUE; podkreśla, że zgodnie z zasadą lojalnej współpracy Parlament, Rada i Komisja muszą dojść do porozumienia w sprawie nowego rozporządzenia;

74.  wzywa do podjęcia szybkiej decyzji w sprawie wniosku Rady i Komisji z dnia 23 maja 2012 r. dotyczącego rozporządzenia Parlamentu Europejskiego w sprawie szczegółowych przepisów regulujących wykonywanie przez Parlament Europejski uprawnień śledczych(13);

o
o   o

75.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie i Komisji.

(1) Teksty przyjęte, P7_TA(2014)0376.
(2) Dz.U. C 271 E z 12.11.2009, s. 48.
(3) Teksty przyjęte, P7_TA(2014)0203.
(4) Teksty przyjęte, P8_TA(2016)0484.
(5) Wyrok Trybunału z dnia 21 września 2010 r. – Królestwo Szwecji/Association de la presse internationale ASBL (API) i Komisja Europejska (C-514/07 P), Association de la presse internationale ASBL (API) przeciwko Komisji Europejskiej (C-528/07 P), Komisja Europejska przeciwko Association de la presse internationale ASBL (API) (C-532/07 P), połączone sprawy C-514/07 P, C-528/07 P i C-532/07 P, ECLI:EU:C:2010:541.
(6) Teksty przyjęte, P8_TA(2016)0202.
(7) Teksty przyjęte, P8_TA(2016)0108.
(8) Sprawozdanie OLAF za rok 2014, Piętnaste sprawozdanie Europejskiego Urzędu ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych za okres od dnia 1 stycznia do dnia 31 grudnia 2014 r.
(9) Ibidem.
(10) Zob. rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 25 listopada 2015 r. w sprawie interpretacji prawa podatkowego i innych środków o podobnym charakterze lub skutkach Teksty przyjęte, P8_TA(2015)0408.
(11) Ibidem., ust. 144.
(12) Teksty przyjęte, P7_TA(2014)0427.
(13) Dz.U. C 264 E z 13.9.2013, s. 41.


Przyszłość programu Erasmus+
PDF 414kWORD 53k
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 14 września 2017 r. w sprawie przyszłości programu Erasmus+ (2017/2740(RSP))
P8_TA(2017)0359B8-0495/2017

Parlament Europejski,

–  uwzględniając art. 165 i 166 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE),

–  uwzględniając Kartę praw podstawowych Unii Europejskiej, w szczególności jej art. 14,

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1288/2013 z dnia 11 grudnia 2013 r. ustanawiające „Erasmus+”: unijny program na rzecz kształcenia, szkolenia, młodzieży i sportu oraz uchylające decyzje nr 1719/2006/WE, 1720/2006/WE i 1298/2008/WE(1),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 2 lutego 2017 r. w sprawie wdrożenia rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1288/2013 z dnia 11 grudnia 2013 r. ustanawiającego „Erasmus+”: unijny program na rzecz kształcenia, szkolenia, młodzieży i sportu oraz uchylającego decyzje nr 1719/2006/WE, 1720/2006/WE i 1298/2008/WE(2),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 12 kwietnia 2016 r. w sprawie programu Erasmus+ i innych narzędzi wspomagania mobilności w kształceniu i szkoleniu zawodowym(3),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 19 stycznia 2016 r. w sprawie roli dialogu międzykulturowego, różnorodności kulturowej i edukacji w promowaniu podstawowych wartości UE(4),

–  uwzględniając pytanie do Komisji w sprawie przyszłości programu Erasmus+ (O-000062/2017 – B8-0326/2017),

–  uwzględniając art. 128 ust. 5 i art. 123 ust. 2 Regulaminu,

A.  mając na uwadze, że w obecnym kontekście 30. rocznica programu Erasmus+ powinna być nie tylko okazją do świętowania, lecz także do zastanowienia się, w jaki sposób program może stać się łatwiej dostępny i objąć swoim zakresem większą liczbę odbiorców oraz poprawić skuteczność europejskich obywateli i organizacji działających w dziedzinach kształcenia, szkolenia, młodzieży i sportu;

B.  mając na uwadze, że edukacja jest podstawowym prawem człowieka i dobrem publicznym, które powinno być dostępne dla wszystkich pragnących z niego skorzystać, zwłaszcza dla studentów o niższych dochodach;

1.  podkreśla, że Erasmus należy do programów UE, które odniosły największy sukces, oraz jest ważnym narzędziem wspierania działań w dziedzinie kształcenia, szkolenia, młodzieży i sportu, a także przybliża Europę jej obywatelom; uznaje niezwykle pozytywny wpływ, jaki program ten wywiera od ponad 30 lat na osobiste i zawodowe życie ponad 9 000 000 uczestników w Europie i poza nią, w tym w krajach ościennych i kandydujących;

2.  podkreśla rolę programu Erasmus+, który za pośrednictwem mobilności i strategicznej współpracy przyczynił się do poprawy jakości placówek edukacyjnych i szkoleniowych w UE, podniesienia konkurencyjności europejskiego sektora edukacji, stworzenia silnej europejskiej gospodarki opartej na wiedzy i osiągnięcia celów strategii „Europa 2020”;

3.  uważa, że program Erasmus+ i jego następca powinny w szczególności koncentrować się na uczeniu się przez całe życie i mobilności oraz obejmować kształcenie formalne, pozaformalne i nieformalne, a czyniąc to, mogą wspierać rozwój umiejętności i kompetencji kluczowych dla osobistej, społecznej i zawodowej samorealizacji, co idzie w parze z promowaniem wartości demokratycznych, spójności społecznej, aktywnej postawy obywatelskiej oraz integracji migrantów i uchodźców w ramach szerszego dialogu międzykulturowego;

4.  podkreśla potrzebę stosowania spójnego podejścia do polityki w dziedzinie kształcenia, szkolenia, młodzieży i sportu w sektorach związanych z oświatą, w szczególności dzięki możliwości realizowania działań przekrojowych i synergii z innymi unijnymi funduszami i programami; odnotowuje w związku z powyższym, że nadchodząca aktualizacja ram europejskiej współpracy na rzecz młodzieży stanowi idealną okazję do dostosowania priorytetów programu będącego następcą programu Erasmus+ do nowej unijnej strategii na rzecz młodzieży i innych programów finansowanych z unijnych środków;

5.  uważa, że program Erasmus+ powinien być również postrzegany jako kluczowy instrument strategii UE na rzecz promowania celów zrównoważonego rozwoju na całym świecie;

6.  odnotowuje, że – z uwagi na wysoki wskaźnik i znaczenie mobilności między placówkami i organizacjami edukacyjnymi na kontynencie i w Zjednoczonym Królestwie – negocjacje w sprawie brexitu powinny przynieść satysfakcjonujące wszystkie strony porozumienie w sprawie statusu unijnych studentów i nauczycieli uczestniczących w programach mobilności Erasmus+ w Zjednoczonym Królestwie i vice versa;

Bezrobocie ludzi młodych a spełnienie się w życiu osobistym i społecznym

7.  jest zdania, że program Erasmus+ znacząco ewoluował, co umożliwiło większej liczbie uczestników korzystanie z niego oraz przyczyniło się do zwiększenia ich wiedzy i zlikwidowania rozbieżności w umiejętnościach i kompetencjach, w szczególności dzięki rozszerzeniu programu Erasmus+ na wolontariat, kształcenie i szkolenie nieformalne i pozaformalne oraz poprzez rozszerzenie jego zasięgu geograficznego poza granice UE;

8.  uznaje, że mobilni studenci mają dwukrotnie większe szanse na zatrudnienie w ciągu roku od ukończenia studiów niż ich rówieśnicy niekorzystający z mobilności i że prawie 90 %(5) wszystkich osób korzystających z kształcenia i szkolenia zawodowego w ramach programów mobilności twierdzi, że ich szanse na rynku pracy wzrosły w wyniku tych doświadczeń; zauważa jednak z ubolewaniem, że młodzi ludzie są najbardziej narażeni na ryzyko bezrobocia; uważa w związku z powyższym, że w ramach programu Erasmus+ należy zdecydowanie wspierać działania zmierzające do zapewnienia lepszych możliwości zatrudnienia;

9.  podkreśla, że wolontariat sprzyja rozwojowi uczestnictwa obywateli w życiu publicznym i aktywnej postawie obywatelskiej, a jednocześnie pomaga zwiększyć szanse uczestników na znalezienie pracy; podkreśla w związku z powyższym, że finansowanie w ramach programu Erasmus+ powinno być częścią szerszej strategii politycznej mającej na celu stworzenie w Europie środowiska sprzyjającego rozwojowi wolontariatu, bez powielania istniejących udanych inicjatyw, lecz dzięki ich wzmocnieniu; przypomina jednak, że potencjalnych miejsc pracy wysokiej jakości nie można zastępować nieodpłatnym wolontariatem;

10.  podkreśla, że Erasmus+ powinien koncentrować się na innowacji i rozwoju oraz kłaść większy nacisk na wzmocnienie kluczowych umiejętności i kompetencji, takich jak pewność siebie, kreatywność, przedsiębiorczość, umiejętność dostosowania się, zdolność krytycznego myślenia, umiejętności komunikacyjne, umiejętność pracy w zespole oraz zdolność do życia i pracy w środowisku wielokulturowym; zwraca uwagę na fakt, że umiejętności te można rozwijać w większym stopniu poprzez zrównoważone połączenie kształcenia formalnego, pozaformalnego i nieformalnego i że ważne jest nabywanie kluczowych kompetencji od najmłodszych lat, co należy jeszcze bardziej wspierać, zwiększając inwestycje w działania ukierunkowane na mobilność na wcześniejszych etapach kształcenia i szkolenia;

11.  zwraca uwagę, że program Erasmus+ powinien przyczyniać się do zacieśnienia więzi między placówkami edukacyjnymi i szkoleniowymi a światem biznesu w celu zwiększenia umiejętności i szans na zatrudnienie osób w nim uczestniczących oraz konkurencyjności gospodarki europejskiej;

12.  podkreśla rolę kształcenia i szkolenia zawodowego w ramach programu Erasmus+ w ułatwianiu uczestnikom rozwijania umiejętności i zdobywania doświadczenia potrzebnego na rynku pracy, co przyczyni się do zwiększenia szans na zatrudnienie i integrację społeczną; zachęca do poprawy kształcenia i szkolenia zawodowego w ramach programu Erasmus+ z myślą o uczynieniu go bardziej nowoczesnym, przystępnym, uproszczonym i dostosowanym do potrzeb ery cyfrowej;

13.  dostrzega, że mobilność osób korzystających z kształcenia i szkolenia zawodowego można zwiększyć, obejmując jej zakresem krótkoterminowe i dłuższe staże (Erasmus Pro) w celu zwiększenia wkładu UE w walkę z bezrobociem wśród ludzi młodych; wzywa Komisję i państwa członkowskie do zapewnienia większych możliwości w zakresie mobilności osób korzystających z kształcenia i szkolenia zawodowego, a także do wzmocnienia części programu poświęconej przyuczeniu do zawodu, zarówno z uwagi na nieodłączną wartość praktyk zawodowych oraz w celu wspierania krajowych reform służących dalszemu rozwojowi szkoleń zawodowych i kwalifikacji oraz wspieraniu ich uznawania; jednocześnie potwierdza, że staż stanowi możliwość szkoleniową, która nie zastępuje płatnego zatrudnienia;

Włączenie społeczne i dostępność

14.  ubolewa, że z programu korzysta mniej niż 5 % młodych Europejczyków z powodu czynników społeczno-ekonomicznych, ograniczonych środków finansowych, pogłębiających się nierówności między państwami członkowskimi i wewnątrz nich oraz złożoności procesu składania wniosków i zarządzania administracyjnego; wzywa Komisję i państwa członkowskie, aby uczyniły ten program bardziej otwartym i dostępnym, poprzez rozszerzenie oferty skierowanej do beneficjentów końcowych i maksymalne zwiększenie wsparcia, w szczególności w przypadku osób o niekorzystnej sytuacji oraz osób o specjalnych potrzebach;

15.  wzywa Komisję i państwa członkowskie do objęcia programem Erasmus+ jeszcze większego grona odbiorców, aby dotrzeć do większej liczby młodych ludzi przy pomocy różnych narzędzi, w szczególności cyfrowych, i organizacji, w tym formalnych i nieformalnych instytucji edukacyjnych wszystkich szczebli, organizacji młodzieżowych, organizacji artystycznych i lokalnych klubów sportowych, organizacji wolontariackich i innych podmiotów społeczeństwa obywatelskiego, poprzez uwzględnianie strategii włączenia społecznego i różnorodności za pośrednictwem programu oraz poprzez ukierunkowanie działań na osoby o specjalnych potrzebach i mniejszych możliwościach;

16.  przypomina, że brak koordynacji i możliwości przenoszenia uprawnień między różnymi systemami zabezpieczenia społecznego UE stanowi poważną przeszkodę dla mobilności osób niepełnosprawnych mimo starań dokładanych w celu objęcia programem Erasmus+ i innymi inicjatywami na rzecz mobilności jak największej części społeczeństwa; wzywa zatem Komisję i państwa członkowskie do zacieśnienia współpracy, a w konsekwencji do poprawy mobilności osób znajdujących się w trudnej sytuacji;

17.  przyznaje, że jedną z głównych przeszkód dla zaangażowania większej liczby studentów w mobilność w szkolnictwie wyższym jest brak jasności i spójności w zakresie uznawania punktów nabytych w okresie mobilności w ramach europejskiego systemu transferu i akumulacji punktów (ECTS); zwraca się do państw członkowskich i właściwych władz, w szczególności instytucji szkolnictwa wyższego, do pełnego wdrożenia porozumień o programie zajęć jako obowiązkowego elementu procesu mobilności i do zapewnienia sprawnego uznawania punktów ECTS zdobytych w trakcie okresów mobilności w ramach programu Erasmus+ w szkolnictwie wyższym;

18.  uważa, że młodsze pokolenia powinny mieć większe możliwości kształtowania przyszłości programu, gdyż to one mogą najskuteczniej poprawić wizję programu i przenieść go na wyższy poziom, zgodnie z ich obecnymi i przyszłymi potrzebami i wyzwaniami, którym muszą stawiać czoła podczas pracy, wolontariatu i nauki;

19.  zachęca do stosowania pewnej elastyczności przy opracowywaniu nowego programu tak, by był on w stanie szybko reagować na pojawiające się wyzwania i strategiczne priorytety na szczeblu europejskim i międzynarodowym; podkreśla, że wszelkie nowe inicjatywy powinny uzupełniać te już istniejące i powinny być wyposażone w odpowiedni budżet, aby zapewnić ich skuteczne funkcjonowanie;

Tożsamość europejska a aktywna postawa obywatelska

20.  jest przekonany, że program Erasmus+ powinien nadal pobudzać do aktywnej postawy obywatelskiej, edukacji obywatelskiej i zrozumienia międzykulturowego, a także rozwijać poczucie tożsamości europejskiej; dlatego też domaga się, by wszystkie rodzaje edukacji i szkolenia oraz formalne i pozaformalne działania w ramach mobilności finansowane z programu Erasmus+ uświadamiały również młodym ludziom wartość dodaną europejskiej współpracy w dziedzinie edukacji i zachęcały ich do angażowania się w sprawy europejskie;

21.  uważa, że w stosownych przypadkach włączanie mobilności edukacyjnej do programów szkolnictwa wyższego i szkolenia zawodowego może być korzystne zarówno dla rozwoju osobistego i zawodowego studentów, jak i dla wspierania zrozumienia międzykulturowego;

22.  apeluje do Komisji o opracowanie europejskiej elektronicznej legitymacji studenckiej (eCard) zapewniającej studentom dostęp do usług w całej Unii Europejskiej;

Finansowanie programu

23.  ubolewa, że niski wskaźnik powodzenia projektów realizowanych w ramach niektórych działań programu Erasmus+, ograniczone dotacje i duże zapotrzebowanie na udział w programie mogą zagrozić powodzeniu programu Erasmus+ jako sztandarowego programu UE; jest głęboko przekonany, że program Erasmus+ powinien w swoim ostatecznym kształcie być skierowany do wszystkich młodych ludzi oraz że tym wyższym ambicjom dotyczącym następnego okresu programowania programu Erasmus+ muszą towarzyszyć znaczne dodatkowe środki finansowe, co powinno znaleźć odzwierciedlenie w zwiększonym budżecie, tak by uwolnić pełen potencjał programu; w związku z powyższym wzywa państwa członkowskie, Komisję i odpowiednie zainteresowane podmioty do udzielenia bardziej zdecydowanego i widocznego wsparcia programowi Erasmus w oczekiwaniu na zbliżające się negocjacje w sprawie wieloletnich ram finansowych (WRF);

24.  podkreśla znaczenie sprawnego wprowadzenia nowego programu Erasmus+, któremu towarzyszyć będzie od samego początku strategicznie zaplanowany budżet; zachęca do wykorzystania funduszy regionalnych i społecznych w celu zwiększenia wkładu finansowego państw członkowskich z przeznaczeniem na stypendia Erasmus+ wspierające mobilność; przypomina, że konsekwentne stosowanie zasad programu w agencjach krajowych, w tym przestrzeganie wspólnych standardów jakości i oceny projektu oraz procedur administracyjnych, ma zasadnicze znaczenie dla zapewnienia spójnego wdrażania programu Erasmus+;

o
o   o

25.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji oraz rządom i parlamentom państw członkowskich.

(1) Dz.U. L 347 z 20.12.2013, s. 50.
(2) Teksty przyjęte, P8_TA(2017)0018.
(3) Teksty przyjęte, P8_TA(2016)0107.
(4) Teksty przyjęte, P8_TA(2016)0005.
(5) Tabela wskaźników Erasmus+, dane na dzień 28 marca 2017 r.; zob.: http://www.ecvet-secretariat.eu/en/system/files/documents/3727/eu-vet-policy-context.pdf, s. 29.


Nowy europejski program na rzecz umiejętności
PDF 541kWORD 78k
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 14 września 2017 r. w sprawie nowego europejskiego programu na rzecz umiejętności (2017/2002(INI))
P8_TA(2017)0360A8-0276/2017

Parlament Europejski,

–  uwzględniając art. 165 i 166 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE),

–  uwzględniając Kartę praw podstawowych Unii Europejskiej, a w szczególności jej art. 14 i 15,

–  uwzględniając Konwencję ONZ o prawach osób niepełnosprawnych, ratyfikowaną przez UE w 2010 r.,

–  uwzględniając konkluzje Rady z dnia 12 maja 2009 r. w sprawie strategicznych ram europejskiej współpracy w dziedzinie kształcenia i szkolenia („ET 2020”)(1),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 6 lipca 2010 r. w sprawie wspierania dostępu młodzieży do rynków pracy, poprawy statusu osób odbywających staże i praktyki zawodowe(2),

–  uwzględniając zalecenie Rady z dnia 19 grudnia 2016 r. w sprawie ścieżek poprawy umiejętności: nowe możliwości dla dorosłych(3),

–  uwzględniając zalecenie Rady z dnia 15 lutego 2016 r. w sprawie integracji osób długotrwale bezrobotnych na rynku pracy(4),

–  uwzględniając konkluzje Rady z dnia 20 maja 2014 r. w sprawie skutecznego kształcenia nauczycieli,

–  uwzględniając konkluzje Rady z dnia 20 maja 2014 r. w sprawie zapewniania jakości w celu wspierania kształcenia i szkolenia,

–  uwzględniając zalecenie Rady z dnia 22 kwietnia 2013 r. w sprawie ustanowienia gwarancji dla młodzieży(5),

–  uwzględniając zalecenie Rady z dnia 20 grudnia 2012 r. w sprawie walidacji uczenia się pozaformalnego i nieformalnego(6),

–  uwzględniając zalecenie Rady z dnia 28 czerwca 2011 r. w sprawie polityk na rzecz ograniczania zjawiska przedwczesnego kończenia nauki(7),

–  uwzględniając rezolucję Rady z dnia 28 listopada 2011 r. w sprawie odnowionej europejskiej agendy w zakresie uczenia się dorosłych(8),

–  uwzględniając konkluzje Rady z dnia 15 czerwca 2011 r. w sprawie wczesnej edukacji i opieki nad dzieckiem: zagwarantujmy wszystkim dzieciom w UE dobry start w przyszłość,

–  uwzględniając rezolucję Rady z dnia 15 listopada 2007 r. w sprawie nowych umiejętności w nowych miejscach pracy(9),

–  uwzględniając konkluzje Rady w sprawie ograniczania zjawiska wczesnego kończenia nauki i sprzyjania sukcesom szkolnym(10),

–  uwzględniając konkluzje Rady z dnia 17 lutego 2013 r. w sprawie inwestowania w edukację i szkolenia – odpowiedź na komunikat pt. „Nowe podejście do edukacji: Inwestowanie w umiejętności na rzecz lepszych efektów społeczno-gospodarczych” oraz roczną analizę wzrostu gospodarczego z 2013 r.(11),

–  uwzględniając zalecenie Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 kwietnia 2008 r. w sprawie ustanowienia europejskich ram kwalifikacji dla uczenia się przez całe życie(12) (ERK),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 13 września 2016 r. w sprawie tworzenia na rynku pracy warunków sprzyjających równowadze między życiem zawodowym a prywatnym(13),

–  uwzględniając odniesienia do umiejętności cyfrowych zawarte w komunikacie Komisji z dnia 19 kwietnia 2016 r. zatytułowanym „Cyfryzacja europejskiego przemysłu. Pełne wykorzystanie możliwości jednolitego rynku cyfrowego” (COM(2016)0180),

–  uwzględniając komunikat Komisji z dnia 20 listopada 2012 r. zatytułowany „Nowe podejście do edukacji: Inwestowanie w umiejętności na rzecz lepszych efektów społeczno-gospodarczych” (COM(2012)0669),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 12 kwietnia 2016 r. w sprawie programu Erasmus+ i innych narzędzi wspomagania mobilności w kształceniu i szkoleniu zawodowym – podejścia zakładającego uczenie się przez całe życie(14),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 19 stycznia 2016 r. w sprawie strategii nabywania umiejętności służących zwalczaniu bezrobocia ludzi młodych(15),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 8 lipca 2015 r. w sprawie inicjatywy w zakresie zielonego zatrudnienia: pełne wykorzystanie potencjału zielonej gospodarki pod względem tworzenia miejsc pracy(16),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 8 września 2015 r. w sprawie promowania przedsiębiorczości młodzieży przez kształcenie i szkolenie(17),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 10 września 2015 r. w sprawie utworzenia konkurencyjnego rynku pracy w Unii XXI w.: dostosowanie umiejętności i kwalifikacji do zapotrzebowania i perspektyw na rynku pracy jako sposób na wyjście z kryzysu(18),

–  uwzględniając konkluzje Rady w sprawie europejskiego paktu na rzecz równości płci na lata 2011–2020(19),

–  uwzględniając konkluzje Rady w sprawie roli wczesnej edukacji i kształcenia podstawowego w stymulowaniu kreatywności, innowacyjności i kompetencji cyfrowych,

–  uwzględniając projekt konkluzji Rady z dnia 20 lutego 2017 r. dotyczący wzmacniania umiejętności kobiet i mężczyzn na unijnym rynku pracy(20),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 19 stycznia 2016 r. w sprawie roli dialogu międzykulturowego, różnorodności kulturowej i edukacji w promowaniu podstawowych wartości UE(21),

–  uwzględniając przewodnik Komisji „Social Europe” z marca 2013 r. w sprawie gospodarki społecznej i przedsiębiorczości społecznej(22),

–  uwzględniając program godnej pracy Międzynarodowej Organizacji Pracy (MOP),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 25 listopada 2015 r. w sprawie strategicznych ram UE dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy na lata 2014–2020(23),

–  uwzględniając opinię SOC/546 z dnia 22 lutego 2017 r. wydaną przez Europejski Komitet Ekonomiczno-Społeczny,

–  uwzględniając art. 52 Regulaminu,

–  uwzględniając wspólne posiedzenia Komisji Zatrudnienia i Spraw Socjalnych oraz Komisji Kultury i Edukacji zgodnie z art. 55 Regulaminu,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Zatrudnienia i Spraw Socjalnych i Komisji Kultury i Edukacji, a także opinię Komisji Rynku Wewnętrznego i Ochrony Konsumentów (A8-0276/2017),

A.  mając na uwadze, że Karta praw podstawowych Unii Europejskiej zapewnia prawo do dostępu do kształcenia zawodowego i uczenia się przez całe życie;

B.  mając na uwadze, że umiejętności mają strategiczne znaczenie dla zdolności do zatrudnienia, wzrostu gospodarczego, innowacji i spójności społecznej oraz że stopień skomplikowania zawodów rośnie we wszystkich sektorach i rodzajach działalności, co skutkuje wzrostem względnego zapotrzebowania na umiejętności, nawet w przypadku zawodów wymagających niskich kwalifikacji;

C.  mając na uwadze, że dobrobyt i zabezpieczenie naszych osiągnięć społecznych opierają się wyłącznie na umiejętnościach i wiedzy fachowej naszych społeczeństw;

D.  mając na uwadze, że osoby o niskich umiejętnościach zawodowych są narażone na zwiększone ryzyko bezrobocia i wykluczenia społecznego;

E.  mając na uwadze, że państwa o najwyższym odsetku osób dorosłych o niskim poziomie podstawowych umiejętności i umiejętności cyfrowych mają niższe poziomy produktywności pracy, a co za tym idzie gorsze perspektywy wzrostu gospodarczego i konkurencyjności;

F.  mając na uwadze, że Parlament Europejski podziela i wspiera działania Komisji obejmujące inwestycje w kapitał ludzki jako podstawowe źródło konkurencyjności UE; mając na uwadze, że niezbędnym warunkiem jakości kształcenia jest jakość wykształcenia nauczycieli;

G.  mając na uwadze, że w wielu zawodach wymagających niskich kwalifikacji konieczne są obecnie coraz większe umiejętności czytania i pisania, a także liczenia oraz inne podstawowe umiejętności; mając na uwadze, że nawet zawody wymagające niskich kwalifikacji w sektorze usług coraz częściej obejmują bardziej wymagające, nierutynowe zadania(24);

H.  mając na uwadze, że według ostatniego Międzynarodowego Badania Kompetencji Osób Dorosłych przeprowadzonego przez Organizację Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD) około 70 mln dorosłych Europejczyków nie posiada podstawowych umiejętności w zakresie czytania, pisania i liczenia, co stanowi przeszkodę w znalezieniu godnej pracy i zapewnieniu sobie godnego poziomu życia;

I.  mając na uwadze, że do 2025 r. 49 % wszystkich ofert pracy (dotyczących zarówno nowych stanowisk, jak i zastąpienia odchodzącego pracownika) w UE będzie wymagać wysokich kwalifikacji, 40 % – średnich kwalifikacji, a jedynie 11 % – niskich kwalifikacji albo nie będzie ich wymagać wcale(25);

J.  mając na uwadze, że szerszy dostęp do uczenia się przez całe życie może stać się nową szansą na aktywne włączenie i większe zaangażowanie społeczne, zwłaszcza dla osób o niskich kwalifikacjach, osób bezrobotnych, a także osób o specjalnych potrzebach, osób starszych oraz migrantów;

K.  mając na uwadze, że państwa członkowskie muszą znaleźć sposoby ochrony lub propagowania długoterminowych inwestycji w zakresie kształcenia, badań, innowacji, polityki energetycznej i klimatycznej oraz zainwestować w modernizację systemów kształcenia i szkolenia, w tym uczenia się przez całe życie;

L.  mając na uwadze, że UE jest platformą, która najbardziej nadaje się do wymiany najlepszych praktyk i wspierania wzajemnego uczenia się wśród państw członkowskich;

M.  mając na uwadze, że art. 165 i 166 TFUE nakładają na państwa członkowskie odpowiedzialność za powszechną edukację, w tym szkolnictwo wyższe i kształcenie zawodowe;

N.  mając na uwadze, że współpraca w zakresie edukacji na szczeblu europejskim stanowi dobrowolny proces, a sektor edukacji zasadniczo różni się w tym względzie od bardziej uwspólnotowionego sektora zatrudnienia;

O.  mając na uwadze, że umiejętności i kompetencje są ze sobą powiązane, w związku z czym Nowy europejski program na rzecz umiejętności powinien dalej wzmacniać połączenie między nimi;

P.  mając na uwadze, że rozwój sektorów zorientowanych na przyszłość wpływa decydująco na zapotrzebowanie na określone rodzaje umiejętności;

Q.  mając na uwadze, że Europejskie badanie umiejętności i miejsc pracy pokazało, że około 45 % wszystkich dorosłych pracowników w UE uważa, że ich umiejętności mogłyby zostać lepiej rozwinięte lub wykorzystane w pracy;

R.  mając na uwadze, że według MOP od 25 do 45 % siły roboczej w Europie stanowią pracownicy, których kwalifikacje są albo zbyt wysokie, albo niewystarczające do wykonywanej pracy; mając na uwadze, że przyczyną tego jest głównie szybkie tempo zmian w strukturze gospodarki państw członkowskich;

S.  mając na uwadze, że dotyczące osób i przedsiębiorstw zjawisko niedopasowania umiejętności do stanowisk pracy budzi obawy oraz tworzy luki i niedobory w zakresie umiejętności, będąc jedną z przyczyn bezrobocia(26); mając na uwadze, że 26 % dorosłych pracowników w UE nie posiada umiejętności, których potrzebuje w swojej pracy;

T.  mając na uwadze, że ponad 30 % wysoko wykwalifikowanych młodych osób zajmuje miejsca pracy, które nie odpowiadają ich talentom i aspiracjom, a 40 % europejskich pracodawców zaznacza, że nie może znaleźć ludzi o odpowiednich umiejętnościach umożliwiających rozwój i wdrażanie innowacji;

U.  mając na uwadze, że obecnie prawie 23 % populacji w wieku od 20 do 64 lat ma niskie wykształcenie (niepełne podstawowe, podstawowe lub średnie niższego stopnia); mając na uwadze, że osoby o niskich kwalifikacjach mają mniejsze możliwości zatrudnienia, są bardziej podatne na niepewność zatrudnienia i są dwa razy bardziej narażone na długotrwałe bezrobocie niż osoby o wysokich kwalifikacjach(27);

V.  mając na uwadze, że osoby z niskimi kwalifikacjami nie tylko mają mniejsze możliwości zatrudnienia, ale również są bardziej zagrożone bezrobociem długotrwałym oraz mają utrudniony dostęp do usług i pełnego uczestnictwa w życiu społecznym;

W.  mając na uwadze, że wiele osób posiada umiejętności, które nie są rozpoznane, wykorzystywane ani odpowiednio uwzględnione w wynagrodzeniu; mając na uwadze, że umiejętności nabyte poza systemami formalnymi, w drodze doświadczenia zawodowego, wolontariatu, zaangażowania obywatelskiego lub innych istotnych doświadczeń, nie zawsze są uwzględniane w kwalifikacjach lub dokumentowane, w związku z czym ich wartość jest zaniżana;

X.  mając na uwadze, że sektor kultury i sektor kreatywny przyczyniają się do wzrostu dobrostanu społecznego, innowacji i zatrudnienia oraz stymulują rozwój gospodarki UE, zatrudniając ponad 12 mln osób w UE, co odpowiada 7,5 % ogółu zatrudnionych we wszystkich sektorach, a ich wkład w gospodarkę wynosi 5,3 % całkowitej wartości dodanej brutto UE oraz 4 % całkowitego nominalnego produktu krajowego brutto UE generowanego przez branże sektora produktów wysokiej klasy(28);

Y.  mając na uwadze, że równość kobiet i mężczyzn jest jedną z podstawowych zasad UE zapisaną w traktatach oraz jednym z celów i zadań Unii; mając na uwadze, że uwzględnianie zasady równości kobiet i mężczyzn we wszystkich działaniach, takich jak umożliwianie dostępu do kształcenia i szkolenia, stanowi szczególną misję Unii;

Z.  mając na uwadze, że na szczeblu UE młodzież niekształcąca się, niepracująca ani nieszkoląca się (NEET) uważana jest za jedną z grup najbardziej narażonych na zagrożenia w kontekście bezrobocia młodych; mając na uwadze, że prawdopodobieństwo, że kobieta znajdzie się w grupie NEET, jest 1,4(29) raza większe niż w przypadku mężczyzny, co jeszcze bardziej uwydatnia problemy związane z dyskryminacją ze względu na płeć oraz równością od najmłodszych lat;

AA.  mając na uwadze, że umiejętności społeczne i emocjonalne w połączeniu z umiejętnościami poznawczymi są istotne dla osiągnięcia przez człowieka dobrostanu i sukcesu;

AB.  mając na uwadze, że dostęp do wysokiej jakości formalnego, nieformalnego i pozaformalnego uczenia się, a także kształcenia i szkoleń musi być prawem powszechnym na każdym etapie życia każdego człowieka, tak aby obywatele mogli nabywać przekrojowe umiejętności w zakresie liczenia, korzystania z urządzeń cyfrowych i mediów, krytycznego myślenia, posługiwania się językami obcymi, a także umiejętności społeczne i przydatne umiejętności życiowe; mając na uwadze, że w związku z tym konieczne jest zapewnienie pracownikom wolnego czasu na rozwój osobisty i szkolenia w kontekście uczenia się przez całe życie;

AC.  mając na uwadze, że konieczne jest, aby umiejętności służyły nie tylko zwiększeniu zdolności zatrudnienia, ale także wzmocnieniu zdolności uczestnictwa obywatelskiego oraz szacunku dla wartości demokratycznych i tolerancji, zwłaszcza jako narzędzie zapobiegania radykalizacji i wszelkim przejawom nietolerancji;

AD.  mając na uwadze, że w szybko zmieniającym się świecie, który jest coraz bardziej zglobalizowany i cyfrowy, kluczowe są umiejętności przekrojowe i uniwersalne, takie jak umiejętności społeczne, międzykulturowe, cyfrowe, umiejętności rozwiązywania problemów, przedsiębiorczość i umiejętność kreatywnego myślenia;

AE.  mając na uwadze, że transformacja cyfrowa jeszcze nie dobiegła końca, a potrzeby społeczeństwa i rynku pracy stale się zmieniają;

AF.  mając na uwadze, że rozwój umiejętności cyfrowych i pewność siebie mają zasadnicze znaczenie dla budowania silnych społeczeństw oraz wspomagają jedność i integrację w UE;

AG.  mając na uwadze, że systemy kształcenia i szkolenia stoją obecnie w obliczu transformacji cyfrowej, która ma wpływ na procesy nauczania i uczenia się; mając na uwadze, że niezbędne są skuteczne przepisy dotyczące umiejętności cyfrowych, aby zapewnić, by pracownicy byli przygotowani na obecne i przyszłe zmiany technologiczne;

AH.  mając na uwadze, że pomimo niedawnego wzrostu liczby osób, które są objęte edukacją cyfrową lub szkoleniami w UE, nadal wiele pozostaje do zrobienia, aby dopasować gospodarkę europejską do nowej epoki cyfrowej i zlikwidować rozbieżności między liczbą osób poszukujących pracy a liczbą wakatów;

AI.  mając na uwadze, że konieczne jest włączenie nowych transformacji cyfrowych do systemów edukacji, aby nadal pomagać ludziom w rozwijaniu umiejętności krytycznego myślenia, nabywaniu pewności siebie i osiąganiu niezależności; mając jednak na uwadze, że należy to uczynić w sposób zapewniający współzależność z przedmiotami nauczanymi dotychczas;

AJ.  mając na uwadze, że program na rzecz umiejętności, który ma sprawdzać się w przyszłości, powinien stanowić element szerszej refleksji na temat wiedzy zawodowej w kontekście coraz większej cyfryzacji i robotyzacji w europejskich społeczeństwach;

AK.  mając na uwadze, że oprócz umiejętności językowych, cyfrowych i biznesowych należy także podkreślać znaczenie kompetencji przekrojowych, takich jak kompetencje obywatelskie i społeczne, oraz edukacji obywatelskiej;

AL.  mając na uwadze, że umiejętności w zakresie przedsiębiorczości należy rozumieć w szerszym kontekście jako poczucie inicjatywy dotyczącej udziału w działaniach społecznych oraz przedsiębiorczy sposób myślenia; mając na uwadze, że w związku z tym powinny one zostać mocniej podkreślone w Nowym europejskim programie na rzecz umiejętności jako umiejętności życiowe przynoszące korzyści jednostkom w życiu osobistym i zawodowym, a tym samym również społecznościom;

AM.  mając na uwadze, że w celu zapewnienia inteligentnego i zrównoważonego wzrostu gospodarczego sprzyjającego włączeniu społecznemu oraz miejsc pracy dla osób młodych, należy wspierać umiejętności w zakresie nauk ścisłych, technologii, inżynierii i matematyki w UE;

AN.  mając na uwadze, że zapotrzebowanie na specjalistów i personel średniego szczebla w sektorze nauk ścisłych, technologii, inżynierii i matematyki ma wzrosnąć o około 8 % do 2025 r., a więc o wiele więcej niż wynosi trzyprocentowy wzrost prognozowany dla wszystkich zawodów; mając na uwadze, że zatrudnienie w sektorach związanych z naukami ścisłymi, technologią, inżynierią i matematyką również ma wzrosnąć o około 6,5 % do 2025 r.(30);

AO.  mając na uwadze, że kiepski wizerunek i coraz mniejsza atrakcyjność kształcenia i szkolenia zawodowego oraz jego niska jakość w niektórych państwach członkowskich zniechęcają studentów do rozpoczynania kariery zawodowej w obiecujących dziedzinach i sektorach, w których brakuje pracowników;

AP.  mając na uwadze, że zajmując się problemami związanymi z umiejętnościami, dotyczącymi zwłaszcza niedopasowania umiejętności i możliwości zatrudnienia, należy wziąć pod uwagę szczególne wyzwania, z którymi mierzą się obszary wiejskie;

AQ.  mając na uwadze, że sektor ekologiczny należał do głównych sektorów generujących wzrost liczby netto miejsc pracy w Europie w czasie recesji i powinien być dalej wspierany w Nowym europejskim programie na rzecz umiejętności;

AR.  mając na uwadze, że starzenie się społeczeństwa w Europie zwiększa zapotrzebowanie na specjalistów w sektorze ochrony zdrowia, a także na opiekę społeczną i usługi medyczne;

AS.  mając na uwadze kluczową rolę rodziny we wspieraniu zdobywania przez dzieci podstawowych umiejętności;

Rozwijanie umiejętności życiowych i zawodowych

1.  z zadowoleniem przyjmuje komunikat Komisji pt. „Nowy europejski program na rzecz umiejętności – wspólne działania na rzecz wzmocnienia kapitału ludzkiego, zwiększania szans na zatrudnienie i konkurencyjności” z czerwca 2016 r.;

2.  uznaje, że kształcenie i szkolenie należą do kompetencji państw członkowskich oraz że UE może jedynie wspierać, koordynować lub uzupełniać działania państw członkowskich;

3.  uważa, że UE potrzebuje zmiany przyjętego wzorca postępowania w odniesieniu do celów i funkcjonowania sektora edukacji; przyznaje, że konieczne jest skupienie uwagi na modernizacji europejskich systemów kształcenia i szkolenia zgodnie z szybko postępującymi zmianami w środowisku ekonomicznym, technologicznym i społecznym, a także zapewnienie dostępu do wysokiej jakości kształcenia na wszystkich etapach;

4.  odnotowuje, że pomimo iż zapotrzebowanie na umiejętności ma charakter dynamiczny, głównym celem pakietu umiejętności są bieżące potrzeby rynku pracy; podkreśla w tym kontekście znaczenie ścisłej współpracy z Europejskim Centrum Rozwoju Kształcenia Zawodowego (Cedefop) w celu prognozowania zapotrzebowania na umiejętności, a także opracowania narzędzia służącego prognozowaniu ogólnoeuropejskiego zapotrzebowania na umiejętności oraz systemów uczenia się przez całe życie, aby dostosować się do nowych sytuacji na rynku pracy i zwiększyć zdolności dostosowawcze obywateli, a także aktywne obywatelstwo i włączenie społeczne;

5.  wzywa państwa członkowskie, by w swoich programach edukacyjnych i szkoleniowych oraz programach nauczania skupiały uwagę nie tylko na umiejętnościach zwiększających zdolność zatrudnienia i na umiejętnościach czytania i pisania, rozumowania matematycznego, umiejętnościach cyfrowych i korzystania z mediów, lecz także na umiejętnościach, które są bardziej istotne dla społeczeństwa, takich jak zbywalne umiejętności przekrojowe i miękkie (przywództwo, umiejętności społeczne i międzykulturowe, umiejętności w zakresie zarządzania, przedsiębiorczość i edukacja finansowa, wolontariat, znajomość języków obcych, umiejętności prowadzenia negocjacji), a także by priorytetowo traktowały dalszy rozwój tych umiejętności także w ramach programów kształcenia i szkolenia zawodowego, wraz ze wzmocnieniem europejskiego rzemiosła;

6.  domaga się, by wszyscy mieli prawo do rzeczywistego dostępu do umiejętności, na każdym etapie życia, w celu umożliwienia im zdobywania podstawowych umiejętności niezbędnych w XXI wieku;

7.  uznaje wartość umiędzynarodowienia edukacji oraz zwiększenia liczby studentów i pracowników uczestniczących w programach mobilności; podkreśla w związku z tym wartość programu Erasmus+;

8.  zwraca ponadto uwagę, że różne badania dowodzą, że dzięki mobilności ludzie zyskują konkretne umiejętności zawodowe oraz przekrojowe i zbywalne pakiety umiejętności, takie jak umiejętności krytycznego myślenia i umiejętności w zakresie przedsiębiorczości, a także większe szanse na rozwój kariery; dostrzega, że obecny budżet UE przeznaczony na mobilność edukacyjną może nie wystarczyć do osiągnięcia wskaźnika mobilności edukacyjnej na poziomie 6 % do 2020 r.;

9.  zachęca państwa członkowskie do dalszego rozwijania możliwości mobilności międzysektorowej wśród szkół jako całości; podkreśla, że wymagane jest wzmożone wspieranie i propagowanie mobilności w kształceniu i szkoleniu zawodowym oraz że w kontekście mobilności szczególną uwagę należy poświęcić regionom transgranicznym;

10.  zwraca uwagę, że kształcenie i szkolenie powinno przyczyniać się do rozwoju i wzrostu osobistego osób młodych, aby uczynić ich aktywnymi i odpowiedzialnymi obywatelami przygotowanymi do życia i pracy w zaawansowanej pod względem technologicznym i zglobalizowanej gospodarce oraz powinno wyposażyć ich w kluczowe kompetencje w zakresie uczenia się przez całe życie, stanowiące połączenie wiedzy, umiejętności i postaw potrzebnych do spełnienia i rozwoju osobistego, aktywnego obywatelstwa i zatrudnienia;

11.  podkreśla, że wysokiej jakości wczesna edukacja i opieka nad dzieckiem stanowią konieczny warunek rozwoju umiejętności;

12.  odnotowując, że odpowiedzialność za zapewnienie edukacji i opieki nad dziećmi spoczywa na państwach członkowskich, wzywa je do poprawy jakości i dostępności wczesnej edukacji i opieki nad dzieckiem oraz do rozwiązania problemu braku wystarczającej infrastruktury oferującej wysokiej jakości dostępną dla wszystkich opiekę nad dziećmi, niezależnie od dochodów, a także do rozważenia przyznania powszechnego dostępu dla rodzin żyjących w ubóstwie i doświadczających wykluczenia społecznego;

13.  podkreśla, że kreatywność i innowacyjność stają się siłą napędową gospodarki UE oraz że należy włączyć je do głównego nurtu krajowych i europejskich strategii politycznych;

14.  z zadowoleniem przyjmuje cel Nowego europejskiego programu na rzecz umiejętności, jakim jest przekonanie osób uczących się, by kształcenie i szkolenie zawodowe było ich pierwszym wyborem, a także by odpowiadało na zapotrzebowanie na rynku pracy i było powiązane z wymogami przyszłej pracy dzięki zaangażowaniu pracodawców w opracowywanie i realizację programów kształcenia;

15.  zachęca państwa członkowskie do skupienia się nie tylko na promowaniu „odpowiednich umiejętności zawodowych”, lecz także na tych aspektach kształcenia, które są w większym stopniu oparte na pracy i bardziej praktyczne i które wspierają przedsiębiorczy sposób myślenia, innowacyjność i kreatywność, promują wśród obywateli krytyczne myślenie, a także pojmowanie idei zrównoważoności, jednocześnie szanując prawa podstawowe i takie wartości jak ludzka godność, wolność, demokracja, tolerancja i szacunek, tak aby mogli oni w pełni uczestniczyć w procesie demokratycznym i życiu społecznym jako obywatele o szerokich horyzontach;

16.  uważa jednak, że należy przyjąć holistyczne podejście do edukacji i rozwoju umiejętności, które jest ukierunkowane na osobę uczącą się, a także zagwarantować wystarczające inwestycje w strategie polityczne w zakresie uczenia się przez całe życie; ponadto uważa, że kształcenie i szkolenia muszą być dostępne i przystępne cenowo dla wszystkich oraz że potrzeba więcej starań, aby dotyczyło to także grup znajdujących się w najbardziej niekorzystnym położeniu;

17.  zachęca państwa członkowskie do włączenia w większym stopniu społeczeństwa obywatelskiego, ekspertów i rodzin, mających doświadczenie w zakresie realiów w terenie, w proces rozważań na temat niezbędnych umiejętności życiowych;

18.  zachęca państwa członkowskie do skoncentrowania się także na zwalczaniu stereotypów w zakresie płci, ponieważ kobiety stanowią 60 % nowych absolwentów; podkreśla jednak, że wskaźnik ich zatrudnienia jest niższy niż w przypadku mężczyzn oraz że są one niedostatecznie reprezentowane w wielu sektorach;

19.  zachęca państwa członkowskie do lepszego dopasowywania umiejętności do ofert na rynku pracy, w szczególności poprzez wdrożenie wysokiej jakości systemów przygotowania zawodowego, które zwiększają możliwości wyboru ścieżek kształcenia i zapewniają później większą elastyczność na rynku pracy;

20.  uznaje wartość dualnych systemów kształcenia(31), jednak zwraca uwagę, że nie można bezrefleksyjnie przenosić systemów, które są stosowane w jednym państwie członkowskim, do innego państwa członkowskiego; sugeruje wymianę modeli najlepszych praktyk, w które powinni być włączeni partnerzy społeczni;

21.  podkreśla w związku z tym potrzebę zwiększenia współpracy pomiędzy państwami członkowskimi w celu wykorzystywania najlepszych praktyk prowadzących do niższego wskaźnika bezrobocia, np. systemów przygotowania zawodowego i uczenia się przez całe życie;

22.  przypomina w związku z tym o roli Cedefop, którego jednym z głównych zadań jest zebranie decydentów politycznych, partnerów społecznych, badaczy i praktyków w celu wymiany pomysłów i doświadczeń, także za pośrednictwem rozwoju platform sektorowych;

23.  podkreśla, że kultura, kreatywność i sztuka znacząco przyczyniają się do rozwoju osobistego, zatrudnienia i wzrostu w UE, ponieważ sprzyjają innowacyjności, stymulują spójność, wzmacniają stosunki międzykulturowe i wzajemne zrozumienie, a także służą zachowaniu europejskiej tożsamości i kultury oraz europejskich wartości; wzywa Komisję i państwa członkowskie do wzmocnienia wsparcia dla sektora kultury i sektora kreatywnego, aby wyzwolić i w pełni wykorzystać ich potencjał;

24.  podkreśla, że obecny napływ migrantów, uchodźców i osób ubiegających się o azyl do UE wymaga zastosowania bardziej zrównoważonego podejścia ukierunkowanego na obywateli państw trzecich, w tym oceny ich umiejętności, kompetencji i wiedzy, których widoczność należy promować, a także ustanowienia mechanizmu uznawania i walidacji umiejętności;

25.  przypomina, że osoby nowo przybyłe dysponują nowymi umiejętnościami i wiedzą; wzywa do opracowania narzędzi zapewniających wielojęzyczne informacje o możliwościach w zakresie edukacji formalnej i nieformalnej, kształcenia zawodowego, praktyk zawodowych i wolontariatu; uważa, że istotne znaczenie ma wspieranie dialogu międzykulturowego w celu ułatwienia migrantom, uchodźcom i osobom ubiegającym się o azyl wchodzenia na rynek pracy oraz integracji ze społeczeństwem;

26.  z zadowoleniem przyjmuje wnioski Komisji dotyczące narzędzia do tworzenia profilu umiejętności obywateli państw trzecich i liczy na szybkie postępy w tym zakresie; zaleca, aby Nowy europejski program na rzecz umiejętności był spójny w swoim podejściu do umiejętności migrantów z planem działania na rzecz integracji obywateli państw trzecich; podkreśla, że należy zastosować bardziej kompleksowe podejście do podnoszenia kwalifikacji migrantów, w tym poprzez przedsiębiorczość społeczną, edukację obywatelską i nieformalne kształcenie, oraz że nie należy skupiać się wyłącznie na przejrzystości, porównywalności i wczesnym tworzeniu profilu umiejętności i kwalifikacji migrantów;

27.  uważa, że należy podjąć skoordynowane działania na rzecz przeciwdziałania drenażowi mózgów przez określenie właściwych środków służących wykorzystaniu dostępnych umiejętności, tak aby zapobiec zubożeniu kapitału ludzkiego w poszczególnych państwach członkowskich;

28.  przypomina, że inwestowanie w zdolności obecnych systemów edukacji będzie miało wpływ na jakość miejsc pracy teraz i w przyszłości, kwalifikacje pracowników, dobrostan społeczny oraz demokratyczny udział w życiu społeczeństwa;

29.  wzywa państwa członkowskie do przeciwdziałania starzeniu się społeczeństwa przez rozwijanie umiejętności w zakresie zdrowia, dobrobytu i zapobiegania chorobom;

Rola kształcenia w zwalczaniu bezrobocia, wykluczenia społecznego i ubóstwa

30.  uważa, że konkurencyjność, wzrost gospodarczy i spójność społeczna UE zależą w dużym stopniu od takich systemów kształcenia i szkolenia, które chronią przed zapóźnieniem;

31.  podkreśla, że kształcenie i szkolenie są nie tylko kluczowymi czynnikami zwiększającymi zdolność do zatrudnienia, ale także wspierają rozwój osobisty, włączenie społeczne i spójność oraz aktywne obywatelstwo, w związku z czym uważa, że równy dostęp do wysokiej jakości kształcenia i odpowiednie inwestowanie w umiejętności i kompetencje są kluczowe dla zmniejszenia wysokiego wskaźnika bezrobocia i wykluczenia społecznego, w szczególności w grupach najbardziej narażonych na zagrożenia i znajdujących się w niekorzystnej sytuacji (młodzież NEET, osoby długotrwale bezrobotne, osoby o niskich kwalifikacjach, uchodźcy oraz osoby z niepełnosprawnościami); podkreśla, że w tym kontekście kluczowe jest dokonanie rzeczywistej oceny przyszłych potrzeb w zakresie umiejętności;

32.  wyraża ubolewanie i zaniepokojenie, że inwestycje w kształcenie są wciąż realizowane z opóźnieniem, a kolejne cięcia w budżetach na kształcenie dotykają w największym stopniu studentów i dorosłych wywodzących się ze środowisk o niekorzystnej sytuacji społeczno-ekonomicznej;

33.  jest głęboko zaniepokojony faktem, że w latach 2010–2014 poziom inwestycji w kształcenie i szkolenie obniżył się w całej UE o 2,5 %(32); podkreśla, że publiczne systemy edukacji wyposażone w odpowiednie środki są niezbędne, by kształcenie mogło odegrać rolę w walce z bezrobociem, wykluczeniem społecznym i ubóstwem;

34.  podkreśla, że – jak zauważyła OECD(33) – lepiej wykształceni obywatele przyczyniają się do demokratyzacji społeczeństw i do bardziej zrównoważonego charakteru gospodarek oraz są mniej zależni od pomocy publicznej i mniej wrażliwi na pogorszenia koniunktury gospodarczej; w związku z tym podkreśla, że inwestycje w wysokiej jakości kształcenie i innowacje są kluczowe nie tylko dla walki z bezrobociem, ubóstwem i wykluczeniem społecznym, ale także dla umożliwienia UE skutecznego konkurowania na rynkach światowych; wzywa Komisję i państwa członkowskie, aby przywróciły przynajmniej do poziomu sprzed kryzysu inwestycje publiczne w kształcenie podstawowe i średnie dostępne dla wszystkich, szczególnie dla dzieci ze środowisk znajdujących się w niekorzystnej sytuacji;

35.  podkreśla, że dostęp do możliwości uczenia się i szkolenia musi być prawem powszechnym na każdym etapie życia każdego człowieka, które umożliwia nabycie przekrojowych umiejętności w zakresie rozumowania matematycznego, korzystania z urządzeń cyfrowych i mediów, krytycznego myślenia, jak również umiejętności społecznych i życiowych; uważa, że Nowy europejski program na rzecz umiejętności jest krokiem we właściwym kierunku zachęcającym do współdzielenia odpowiedzialności za wspólną wizję znaczenia polityk w zakresie uczenia się przez całe życie;

36.  podkreśla rolę zewnętrznych stowarzyszeń i organizacji pozarządowych w przekazywaniu dzieciom innych umiejętności i kompetencji społecznych, takich jak twórczość artystyczna i zdolności manualne, w celu wspierania ich integracji, lepszego zrozumienia ich otoczenia, solidarności w nauce i życiu oraz ułatwiania nabywania kompetencji w zakresie nauki w odniesieniu do całych klas;

37.  zwraca uwagę, że osoby z niepełnosprawnościami mają szczególne potrzeby i dlatego wymagają stosownego wsparcia podczas zdobywania kompetencji; apeluje, by Komisja i państwa członkowskie podczas wdrażania Nowego europejskiego programu na rzecz umiejętności przyjęły integracyjne podejście do opracowywania swoich strategii politycznych w dziedzinie edukacji i szkoleń, w tym za pośrednictwem nauczania personelu pomocniczego oraz zapewniania informacji na temat umiejętności, szkolenia i możliwości finansowania dostępnych dla jak największej grupy osób, z uwzględnieniem wielorakich form niepełnosprawności; utrzymuje, że przedsiębiorczość stanowi realną możliwość wsparcia wielu osób z niepełnosprawnościami w uczestnictwie w rynku pracy; podkreśla w tym kontekście znaczenie poprawy umiejętności cyfrowych osób niepełnosprawnych jak również kluczową rolę, jaką odgrywa dostępna technologia;

38.  zwraca uwagę, że pomimo coraz większego uznania dla potencjału wysokiej jakości wczesnego kształcenia i opieki w ograniczaniu zjawiska przedwczesnego kończenia nauki i zapewnianiu solidnej podstawy dla dalszego kształcenia, Nowy europejski program na rzecz umiejętności nie zawiera wizji dotyczącej przyszłości kształcenia na wczesnych etapach; wzywa zatem państwa członkowskie do inwestowania w wysokiej jakości wczesną edukację i opiekę nad dzieckiem w celu poprawy jakości oraz dostępu do nich, a także do przyjęcia środków mających na celu redukcję zjawiska przedwczesnego kończenia nauki;

39.  apeluje do państw członkowskich o zatwierdzenie przede wszystkim ram jakości z 2014 r. w zakresie wczesnej edukacji i opieki nad dzieckiem(34) oraz podkreśla, że należy zapewnić dostępność stosownych programów, aby dać kolejną szansę wszystkim młodym ludziom, którzy przerwali naukę na poziomie szkoły podstawowej lub średniej; uważa, że pożądane jest ukończenie szkoły średniej;

40.  zwraca uwagę, że kształcenie powinno nie tylko zapewniać umiejętności i kompetencje dostosowane do potrzeb rynku pracy, ale również przyczyniać się do rozwoju osobistego młodych ludzi, aby uczynić ich aktywnymi i odpowiedzialnymi obywatelami;

41.  wzywa państwa członkowskie do ukierunkowywania inwestycji na kształcenie sprzyjające włączeniu społecznemu, które odpowiada na wyzwania społeczne i zapewnia równy dostęp i szanse dla wszystkich, w tym młodych ludzi z różnych środowisk społeczno-gospodarczych oraz grup szczególnie wrażliwych i znajdujących się w niekorzystnej sytuacji;

42.  wzywa państwa członkowskie do rozszerzania możliwości kształcenia i szkolenia wyrównawczego w celu lepszej integracji grup objętych ryzykiem na rynku pracy;

43.  z zadowoleniem przyjmuje wnioski Komisji dotyczące działań na rzecz rozwoju umiejętności, aby zmniejszyć nierówności w edukacji i negatywne skutki takiej sytuacji w ciągu całego życia danej osoby, tym samym umożliwiając obywatelom europejskim skuteczne zwalczanie bezrobocia oraz zagwarantowanie konkurencyjności i innowacyjności w Europie, jednak zwraca uwagę na szereg utrudnień administracyjnych, które spowalniają postęp w osiąganiu tych celów jeśli chodzi o mobilność pracowników, uznawanie kwalifikacji i uzyskiwanie kwalifikacji w zawodzie;

44.  w związku z tym wzywa państwa członkowskie do zagwarantowania należytego funkcjonowania systemu wymiany informacji na rynku wewnętrznym (IMI) w celu ułatwiania lepszej wymiany danych i zapewnienia lepszej współpracy administracyjnej, bez stwarzania niepotrzebnych przeszkód administracyjnych; wzywa również państwa członkowskie do wprowadzenia uproszczonych i przyspieszonych procedur uznawania kwalifikacji zawodowych oraz wymogów w zakresie ustawicznego rozwoju zawodowego wykwalifikowanych pracowników planujących podjąć pracę w innym państwie członkowskim, a także zapobiegania wszelkim rodzajom dyskryminacji;

45.  wzywa Komisję i państwa członkowskie, aby w szczególności ułatwiły dostęp do rozwoju umiejętności dla obywateli znajdujących się w niekorzystnej sytuacji, dzięki ocenie potrzeby rozwoju określonych narzędzi, takich jak lokalne unijne ośrodki informacyjne i konkretne wskaźniki w ramach kompetencji kluczowych, aby uwzględnić potrzeby grup znajdujących się w niekorzystnej sytuacji;

Zwiększanie możliwości uczenia się przez całe życie

46.  podkreśla znaczenie uczenia się przez całe życie dla rozwoju osobistego pracowników, w tym dostosowywania się do nieustannie zmieniających się warunków pracy(35), a także znaczenie tworzenia szans dla wszystkich w celu wspierania w Europie kultury uczenia się w każdym wieku; zachęca Komisję i państwa członkowskie do promowania uczenia się przez całe życie i inwestowania w nie, zwłaszcza w krajach, w których wskaźnik uczestnictwa znajduje się poniżej poziomu odniesienia wynoszącego 15 %;

47.  z zaniepokojeniem zwraca uwagę na nieakceptowalną sytuację 70 mln Europejczyków, którzy nie posiadają podstawowych umiejętności; w związku z tym z zadowoleniem przyjmuje ustanowienie inicjatywy „Ścieżki poprawy umiejętności” i domaga się jej szybkiego wdrożenia i monitorowania; ponadto wzywa Komisję i państwa członkowskie do promowania ciągłych starań na rzecz podnoszenia kwalifikacji, przekwalifikowywania i uczenia się przez całe życie przez wdrożenie różnorodnych systemów o rozszerzonym zakresie i wsparciu, dostosowanych do indywidualnych potrzeb poszczególnych państw członkowskich, skierowanych zarówno do osób bezrobotnych, jak i zatrudnionych;

48.  uważa, że inicjatywa „Ścieżki poprawy umiejętności” powinna obejmować indywidualną ocenę potrzeb związanych z uczeniem się, wysokiej jakości ofertę edukacyjną oraz systematyczne zatwierdzanie zdobytych umiejętności i kompetencji, umożliwiające ich łatwe uznanie na rynku pracy; wskazuje na potrzebę zapewnienia powszechnego dostępu do szerokopasmowych łączy internetowych na potrzeby umiejętności cyfrowych; wyraża ubolewanie, że nie był zaangażowany w kształtowanie tej inicjatywy;

49.  podkreśla, że rozwój specyficznych i sektorowych umiejętności musi być kwestią wspólnej odpowiedzialności między placówkami oferującymi kształcenie, pracodawcami i związkami zawodowymi, w związku z czym państwa członkowskie powinny zapewnić bliski dialog z partnerami społecznymi; podkreśla, że wszystkie zainteresowane podmioty na rynku pracy powinny brać udział w procesie szkolenia, a także jego opracowywania i realizacji, aby zapewnić obywatelom konieczne umiejętności w trakcie ich kariery w celu zwiększenia konkurencyjności przedsiębiorstw, przy jednoczesnym stymulowaniu rozwoju osobistego, a także zwiększaniu jakości zatrudnienia oraz perspektyw zawodowych i wspieraniu rozwoju;

50.  podkreśla, że należy opracować złożone systemy kształcenia i szkolenia, aby wyposażyć osoby uczące się w różnego rodzaju umiejętności: umiejętności podstawowe (umiejętność czytania i pisania, umiejętność rozumowania matematycznego oraz umiejętności cyfrowe); zaawansowane umiejętności ogólne (takie jak rozwiązywanie problemów i uczenie się); umiejętności zawodowe, techniczne, umiejętności związane z poszczególnymi grupami zawodowymi lub sektorami; oraz umiejętności społeczno-emocjonalne;

51.  podkreśla, że zrozumienie specjalnych potrzeb osób o niskich umiejętnościach zawodowych oraz zapewnienie im szkoleń dopasowanych do potrzeb stanowi istotny krok w opracowywaniu bardziej skutecznych programów szkoleniowych; przypomina, że zdolność szybkiego reagowania i adaptacji w kontekście zgromadzonego doświadczenia i zmieniających się okoliczności to kluczowe elementy skutecznego procesu edukacji;

52.  podkreśla, że kluczowe znaczenie dla pomyślności takiej inicjatywy ma praca środowiskowa i poradnictwo dla osób znajdujących się w niekorzystnej sytuacji, w tym osób niepełnosprawnych, długotrwale bezrobotnych oraz grup niedostatecznie reprezentowanych, które mogą nie być świadome korzyści wynikających z podnoszenia poziomu umiejętności bądź możliwości przekwalifikowania lub poprawy umiejętności;

53.  wzywa Komisję i państwa członkowskie do podjęcia ukierunkowanych działań w zakresie przekwalifikowywania i walidacji umiejętności rodziców powracających na rynek pracy po okresie sprawowania opieki nad członkami rodziny pozostającymi na utrzymaniu;

54.  wzywa do wyraźnego zaangażowania wszystkich zainteresowanych stron na szczeblu nie tylko krajowym i europejskim, ale także lokalnym i regionalnym, a także do prowadzenia aktywnego dialogu z takimi podmiotami, aby uwzględnić rzeczywiste uwarunkowania i potrzeby rynku pracy;

55.  przypomina o potrzebie włączenia uczenia się przez całe życie w szerszy kontekst umiejętności zawodowych;

Ściślejsze powiązanie kształcenia z zatrudnieniem

56.  przypomina, że rozwiązanie problemu niedoboru kwalifikacji i niedopasowania umiejętności na rynku pracy oraz promowanie możliwości w zakresie mobilności społecznej, w tym szkoleń zawodowych i przyuczania do zawodu, jest niezbędne do promowania zrównoważonego wzrostu, spójności społecznej, tworzenia miejsc pracy, innowacji i przedsiębiorczości, zwłaszcza dla MŚP i rzemiosła; w związku z tym zachęca państwa członkowskie do promowania kształcenia zawodowego odpowiadającego potrzebom gospodarki;

57.  podkreśla konieczność dążenia do bardziej elastycznego, indywidualnego i spersonalizowanego(36) podejścia do rozwoju kariery, procesu uczenia się przez całe życie oraz szkoleń i rozwoju przez cały okres kariery zawodowej, dostrzegając rolę pełnioną przez podmioty zarówno publiczne, jak i prywatne w tym zakresie, jednocześnie stwierdzając, że doradztwo zaspokajające indywidualne potrzeby i preferencje oraz skupienie się na ocenie i rozwoju umiejętności indywidualnych musi być kluczowym elementem polityki kształcenia i rozwoju umiejętności już na wczesnym etapie;

58.  apeluje, aby państwa członkowskie wspólnie z partnerami społecznymi opracowały i wdrożyły politykę przewidującą urlop na potrzeby kształcenia i urlop szkoleniowy, a także szkolenia w miejscu pracy; wzywa je do zapewnienia, aby formy uczenia się w miejscu pracy i poza nią, w tym płatny urlop szkoleniowy, były dostępne dla wszystkich pracowników, w szczególności zaś dla osób znajdujących się w niekorzystnej sytuacji oraz przede wszystkim dla zatrudnionych kobiet;

59.  podkreśla, że wszelkie strategie polityczne w zakresie umiejętności powinny nie tylko uwzględniać transformacje zachodzące obecnie na rynku pracy, ale także zapewniać, aby były one na tyle uniwersalne pod względem zakresu, by rozwinąć u pracowników umiejętność uczenia się i ułatwić im przystosowanie się do przyszłych wyzwań;

60.  podkreśla, że placówki edukacyjne i pracodawcy muszą ponosić wspólną odpowiedzialność za rozwój umiejętności; podkreśla, że poszczególne sektory i pracodawcy powinni brać udział w zapewnianiu obywatelom niezbędnych umiejętności w celu zwiększenia konkurencyjności przedsiębiorstw przy jednoczesnym zwiększaniu pewności siebie tych osób;

61.  przypomina, że w celu zwiększenia zatrudnienia, innowacji i aktywnego obywatelstwa, w tym eko-obywatelstwa, podstawowym umiejętnościom muszą towarzyszyć inne kluczowe kompetencje i postawy: kreatywność, świadomość znaczenia przyrody, zmysł inicjatywy, znajomość języków obcych, umiejętność krytycznego myślenia, również w korzystaniu z urządzeń cyfrowych i mediów, oraz umiejętności związane z rozwijającymi się sektorami;

62.  podkreśla ogromny potencjał odnawialnych źródeł energii w zakresie innowacji i zatrudnienia, a także dążenie do większej zasobooszczędności i efektywności energetycznej; apeluje, by podczas wdrażania Nowego europejskiego programu na rzecz umiejętności Komisja i państwa członkowskie uwzględniły kwestie energii i ochrony środowiska w celu zapewnienia szans na zdobycie wykształcenia i zatrudnienia;

63.  podkreśla konieczność wdrożenia wsparcia dopasowanego do potrzeb osób uczących się w miejscu pracy, praktykantów i pracowników, aby zapewnić włączenie wszystkich osób do rynku pracy;

64.  dostrzega znaczenie rozwijania praktyk i staży bazujących na nauce w miejscu pracy jako jednego z narzędzi dalszego integrowania obywateli na rynku pracy, np. przez budowanie mostów / inicjowanie wymiany kompetencji między pokoleniami;

65.  zauważa, że przygotowanie zawodowe, staże oraz szkolenia w zakresie szczególnych umiejętności są uznawane za najbardziej skuteczne rodzaje szkoleń chroniących młodzież przez ponownym znalezieniem się w grupie NEET; zwraca uwagę, że podkreślano już, iż posiadanie dualnych systemów kształcenia i szkolenia zawodowego i akademickiego zmniejsza liczebność grupy NEET przez umożliwienie młodym ludziom dalszego kształcenia lub szkolenia oraz pomoc w zwiększeniu zdolności do zatrudnienia i szans na łagodne przejście do życia zawodowego; podkreśla, że w analizie makroekonomicznej stwierdzono, że najlepsze wyniki przynosi połączenie dualnego systemu kształcenia i szkolenia oraz aktywnych strategii politycznych na rzecz rynku pracy;

66.  wzywa państwa członkowskie do zapewnienia wsparcia na rzecz opartych na pracy międzyzakładowych szkoleń i możliwości rozwoju umiejętności przeznaczonych dla MŚP;

67.  wzywa do podjęcia konkretnych środków w celu ułatwienia młodym ludziom przejścia od etapu kształcenia do etapu pracy poprzez zagwarantowanie wysokiej jakości płatnych staży i praktyk zawodowych zapewniających praktyczne szkolenie w miejscu pracy, a także programów wymiany transgranicznej, takich jak program „Erasmus” dla młodych przedsiębiorców, umożliwienie im praktycznego wykorzystania ich talentów i wiedzy oraz wdrożenie stosownego zbioru praw społeczno-gospodarczych i zapewnienie dostępu do odpowiedniego zatrudnienia i ochrony socjalnej zgodnie z krajowymi przepisami i praktykami, na równi z dorosłymi pracownikami; wzywa państwa członkowskie do zapewnienia MŚP szczególnego wsparcia, aby mogły one również przyjmować stażystów oraz osoby korzystające ze szkolenia w systemie naprzemiennym;

68.  wzywa państwa członkowskie do zapewnienia ram jakości, które nie pozwolą na wykorzystywanie staży i przygotowania zawodowego jako źródła taniej lub darmowej siły roboczej; zauważa, że zrozumienie podstawowych praw i norm w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy jest również ważne dla rozwoju wysokiej jakości zatrudnienia i zapobiegania wyzyskowi; w tym celu wzywa państwa członkowskie do ustanowienia krajowych ram prawnych na rzecz zapewnienia wysokiej jakości staży i przygotowania zawodowego, zapewniających zwłaszcza ochronę zatrudnienia i odpowiednie zabezpieczenie społeczne;

69.  wzywa Komisję do opracowania ram jakości dla przygotowania zawodowego, a państwa członkowskie do ich zatwierdzenia(37);

70.  uważa, że aby przewidzieć przyszłe zapotrzebowanie na umiejętności, społeczeństwo obywatelskie, a zwłaszcza młodzież i organizacje społeczności lokalnych, partnerzy społeczni oraz placówki edukacyjne i szkoleniowe, a także dostawcy specjalistycznych usług wsparcia muszą aktywnie angażować się na wszystkich szczeblach, zwłaszcza w opracowywanie, wdrażanie i ocenę programów kształcenia zawodowego, które umożliwiają rzeczywiste i skuteczne przejście od kształcenia formalnego do uczenia się opartego na pracy i godnego zatrudnienia;

71.  podkreśla potrzebę zapewnienia, by te kwalifikacje miały znaczenie dla pracodawców, przez zaangażowanie podmiotów rynku pracy w ich opracowywanie;

Kluczowa rola uczenia się pozaformalnego i nieformalnego

72.  podkreśla konieczność walidacji uczenia się pozaformalnego i nieformalnego w celu dotarcia do osób uczących się i zapewnienia im wsparcia; dostrzega, że jest to szczególnie widoczne w przypadku osób narażonych na zagrożenia lub znajdujących się w niekorzystnej sytuacji, takich jak pracownicy o niskich kwalifikacjach czy uchodźcy, którzy potrzebują priorytetowego dostępu do programów walidacji;

73.  wyraża ubolewanie, że pracodawcy i placówki oferujące kształcenie formalne nie dostrzegają w wystarczającym stopniu wartości i znaczenia umiejętności, kompetencji i wiedzy zdobytych poprzez uczenie się pozaformalne i nieformalne; podkreśla w związku z tym potrzebę pracy na rzecz przezwyciężenia problemu braku wiedzy na temat walidacji wśród wszystkich zainteresowanych stron;

74.  dostrzega, że brak porównywalności i spójności pomiędzy strategiami walidacji w państwach członkowskich UE, szczególnie dla kształcenia i szkolenia zawodowego, stanowi dodatkową barierę; przyznaje ponadto, że zapewnienie faktycznego dostępu, uznawania i wsparcia finansowego pozostaje dużym wyzwaniem dla grup znajdujących się w niekorzystnej sytuacji, takich jak osoby dorosłe o niskich kwalifikacjach, które potrzebują priorytetowego dostępu do walidacji;

75.  wzywa Komisję i państwa członkowskie do upowszechniania wiedzy o możliwościach walidacji; w związku z tym z zadowoleniem przyjmuje postępy poczynione w ostatnich latach w kontekście wdrożenia zalecenia Rady w sprawie walidacji uczenia się pozaformalnego i nieformalnego do 2018 r.; jest jednak zdania, że potrzebne są dalsze wysiłki na rzecz ustanowienia stosownych ram prawych i stworzenia kompleksowych strategii walidacji, aby ją umożliwić;

76.  przypomina, że wiele z dostępnych unijnych narzędzi dotyczących przejrzystości, takich jak europejskie ramy kwalifikacji (EQF) czy europejski system transferu osiągnięć w kształceniu i szkoleniu zawodowym (ECVET) opracowano niezależnie od siebie; podkreśla, że aby umożliwić lepszy pomiar postępów w nauce i zapewnić szanse oraz wykorzystywanie wyników kształcenia zdobytego w różnych kontekstach, należy je lepiej skoordynować i wesprzeć systemami zapewniania jakości oraz osadzić w ramach krajowych systemów kwalifikacji, aby budować zaufanie we wszystkich sektorach i wśród wszystkich podmiotów, w tym pracodawców;

77.  podkreśla konieczność ponownego skupienia się na roli kształcenia nieformalnego, co jest kluczowe w procesie wzmacniania pozycji obywateli, w szczególności tych bardziej narażonych na zagrożenia i znajdujących się w niekorzystnej sytuacji, w tym osób o specjalnych potrzebach, osób niepełnosprawnych i osób o niskich kwalifikacjach lub ograniczonym dostępie do kształcenia formalnego; uważa, że placówki oferujące kształcenie nieformalne oraz organizacje pozarządowe są dobrze przygotowane, aby dotrzeć do grup w niekorzystnej sytuacji znajdujących się poza formalnym systemem edukacji, oraz że powinny otrzymać większe wsparcie w związku z rolą, którą odgrywają, aby zapewnić, by osoby, które najbardziej potrzebują pomocy, skorzystały z Nowego europejskiego programu na rzecz umiejętności;

78.  uznaje znaczenie wolontariatu jako jednego z narzędzi zdobywania wiedzy, doświadczenia i umiejętności w celu zwiększenia szans na zatrudnienie i uzyskania kwalifikacji zawodowych;

79.  podkreśla, że uczenie się nieformalne, w tym w formie wolontariatu, odgrywa kluczową rolę w stymulowaniu rozwoju uniwersalnej wiedzy, kompetencji międzykulturowych i umiejętności życiowych, takich jak praca w zespole, kreatywność i poczucie inicjatywy, przy jednoczesnym wzmacnianiu poczucia własnej wartości i motywacji do nauki;

80.  podkreśla ponadto znaczenie programów kształcenia nieformalnego, sztuki i działalności sportowej oraz dialogu międzykulturowego dla aktywnego zaangażowania obywateli w procesy społeczne i demokratyczne oraz zmniejszenia ich podatności na propagandę prowadzącą do radykalizacji; podkreśla, że nieformalne i pozaformalne uczenie się odgrywa kluczową rolę w integracji osób, które mają największe trudności ze znalezieniem pracy i znajdują się przez to w trudnym położeniu; wzywa w związku z tym państwa członkowskie do pełnego i terminowego wdrożenia zalecenia Rady z dnia 20 grudnia 2012 r. w sprawie walidacji uczenia się pozaformalnego i nieformalnego;

81.  podkreśla wartość umiejętności przekrojowych nabytych za pośrednictwem sportu w ramach uczenia się pozaformalnego i nieformalnego oraz zwraca uwagę na związek między sportem, szansami zatrudnienia, kształceniem i szkoleniem;

82.  podkreśla, że warunki nieformalne i pozaformalne również dają możliwości aktywnego propagowania wspólnych wartości, takich jak wolność, tolerancja i niedyskryminacja, oraz uczenia się o obywatelstwie, zrównoważoności i prawach człowieka, w tym o prawach kobiet i prawach dziecka;

83.  wzywa państwa członkowskie do wdrożenia procedur uznawania wyników kształcenia pozaformalnego i nieformalnego, opierając się na sprawdzonych metodach tych państw członkowskich, które dysponują już takimi narzędziami, tak aby zapewnić skuteczność ścieżek poprawy umiejętności(38); w związku z tym podkreśla znaczenie działań politycznych skierowanych do osób najbardziej oddalonych od rynku pracy;

84.  podkreśla, że warunki nieformalne i pozaformalne, wykorzystywane szeroko w kontekście kształcenia w społecznościach lokalnych i pracy z grupami niedostatecznie reprezentowanymi w głównym nurcie kształcenia akademickiego i kształcenia dorosłych, odgrywają kluczową rolę we włączaniu osób zmarginalizowanych i podatnych na zagrożenia; w tym kontekście potwierdza potrzebę uwzględnienia perspektywy i potrzeb kobiet i dziewcząt, osób niepełnosprawnych, osób LGBTI , migrantów i uchodźców oraz osób należących do mniejszości etnicznych;

85.  podkreśla znaczenie doradztwa zawodowego we wspieraniu osób o niskich kwalifikacjach; zauważa w związku z tym znaczenie zdolności i jakości publicznych i prywatnych służb zatrudnienia państw członkowskich;

86.  apeluje do Komisji i państw członkowskich, aby rozważyły wprowadzenie wspólnych narzędzi oceny umiejętności w ramach systemu Europass;

87.  wzywa państwa członkowskie do dalszego rozwijania systemów walidacji i zwiększenia świadomości w zakresie dostępnych usług walidacji; zachęca je do tworzenia bardziej dostępnych, atrakcyjnych i otwartych ścieżek dalszego kształcenia, np. przez kontynuację kształcenia i szkolenia zawodowego;

Rozwijanie umiejętności cyfrowych, w zakresie nauk ścisłych, technologii, inżynierii i matematyki oraz dotyczących przedsiębiorczości

88.  zwraca uwagę na fakt, że we współczesnym społeczeństwie zapewnienie podstawowych umiejętności cyfrowych jest niezbędnym warunkiem spełnienia osobistego i zawodowego, jednak jest zdania, że potrzebne są dalsze starania na rzecz wyposażenia ludzi w bardziej wyspecjalizowane kompetencje cyfrowe, aby mogli oni korzystać z technologii cyfrowych w innowacyjny i kreatywny sposób;

89.  zwraca uwagę na potrzebę oceny umiejętności zgodnych z nowymi technologiami i wspierania rozwoju odpowiednich umiejętności cyfrowych, które mogłyby być wykorzystane w przedsiębiorstwach o średniej kapitalizacji i mikroprzedsiębiorstwach oraz małych i średnich przedsiębiorstwach; w szczególności zauważa, że rozwój umiejętności w erze cyfrowej odbywa się w kontekście szybkich zmian, które potencjalnie mogą prowadzić do destabilizacji zatrudnienia; z tego powodu konieczne jest nadążające za zmianami kształcenie przez całe życie;

90.  uważa, że należy przypisać większe znaczenie kształceniu w dziedzinie nauk ścisłych, technologii, inżynierii i matematyki, z myślą o rozwoju cyfrowego uczenia się i nauczania; podkreśla ścisły związek między kreatywnością a innowacyjnością i w związku z tym wzywa do włączenia sztuki i kreatywnego uczenia się do programu nauczania w zakresie nauk ścisłych, technologii, inżynierii i matematyki, a także uważa, że dziewczęta i młode kobiety należy zachęcać do studiowania od najmłodszych lat przedmiotów z zakresu nauk ścisłych, technologii, inżynierii i matematyki;

91.  domaga się wprowadzenia nowych technologii w procesie nauczania i uczenia się, a także ułatwiania kształcenia przez praktyczne i autentyczne doświadczenia, z uwzględnieniem dostosowanych do wieku programów nauczania w dziedzinie ICT i mediów, szanujących rozwój i dobre samopoczucie dzieci, zapewniających wczesne doradztwo w zakresie odpowiedzialnego korzystania z technologii i pobudzających krytyczne myślenie, aby zapewnić obywatelom odpowiedni zestaw umiejętności, kompetencji i wiedzy, a także rozwój pełnego wachlarza umiejętności cyfrowych, których obywatele i przedsiębiorstwa potrzebują w coraz bardziej cyfrowej gospodarce; przypomina o potrzebie zachęcania dziewcząt i młodych kobiet do podejmowania studiów w zakresie technologii informacyjno-komunikacyjnych;

92.  ponadto podkreśla potrzebę przyjęcia opartego na większej współpracy, lepiej skoordynowanego i ukierunkowanego podejścia do rozwoju i wdrażania strategii w zakresie umiejętności cyfrowych;

93.  zachęca Komisję, aby w tym celu zwiększyła finansowanie w ramach europejskich programów ramowych oraz Europejskiego Funduszu na rzecz Inwestycji Strategicznych (EFIS), promując integracyjne, innowacyjne i refleksyjne społeczeństwa europejskie, które zapewnią pełen udział w społeczeństwie i na rynku pracy wszystkich obywateli, zwłaszcza tych w trudnej sytuacji społeczno-ekonomicznej lub mieszkających na obszarach oddalonych, osób niepełnosprawnych, osób starszych i bezrobotnych;

94.  z zadowoleniem przyjmuje wniosek Komisji dotyczący wezwania państw członkowskich do przygotowania kompleksowych strategii krajowych w zakresie umiejętności cyfrowych, ze szczególnym uwzględnieniem zmniejszania przepaści cyfrowej, zwłaszcza w przypadku osób starszych; podkreśla jednak, że aby strategie te były skuteczne, koniecznie jest zapewnienie pracownikom oświaty dostosowanych do wszystkich poziomów możliwości uczenia się przez całe życie, silnego przywództwa pedagogicznego i innowacji na wszystkich poziomach kształcenia, opartych na jasnej wizji pedagogiki medialnej stosownej do wieku i etapu rozwoju, a także początkowego i ustawicznego doskonalenia zawodowego i podnoszenia kwalifikacji nauczycieli oraz wymiany najlepszych praktyk;

95.  podkreśla, że umiejętność korzystania z mediów umożliwia obywatelom krytyczny odbiór różnych form przekazu medialnego, a tym samym zwiększa ilość i poprawia jakość zasobów i możliwości dostępnych dzięki znajomości technologii cyfrowych;

96.  apeluje do państw członkowskich o wzmożenie wysiłków na rzecz zwiększenia znaczenia umiejętności korzystania z mediów w programach szkolnych i instytucjach zajmujących się oświatą kulturalną oraz o opracowanie inicjatyw na szczeblu krajowym, regionalnym lub lokalnym obejmujących wszystkie poziomy kształcenia i szkolenia formalnego, nieformalnego i pozaformalnego;

97.  ponownie podkreśla, że zbiór umiejętności cyfrowych musi uwzględniać umiejętność korzystania z urządzeń cyfrowych i mediów, a także umiejętność krytycznego i kreatywnego myślenia, aby osoby uczące się mogły stać się nie tylko użytkownikami technologii, ale także aktywnymi twórcami, innowatorami i odpowiedzialnymi obywatelami w cyfrowym świecie;

98.  apeluje, by państwa członkowskie zapewniły dostępność szkoleń w zakresie technologii informacyjno-komunikacyjnych oraz rozwój umiejętności cyfrowych i umiejętności korzystania z mediów na wszystkich poziomach edukacji; w związku z tym podkreśla znaczenie otwartych zasobów edukacyjnych, które gwarantują powszechny dostęp do edukacji;

99.  podkreśla potrzebę uwzględnienia elementów uczenia się przedsiębiorczości, w tym przedsiębiorczości społecznej, na wszystkich poziomach kształcenia i w obrębie różnych dziedzin, ponieważ zaszczepienie ducha przedsiębiorczości wśród młodych ludzi na wczesnym etapie zwiększy możliwości zatrudnienia, wesprze walkę z bezrobociem wśród młodzieży, a także zachęci do rozwijania kreatywności, umiejętności krytycznego myślenia i umiejętności przywódczych przydatnych w realizacji projektów społecznych i działalności na rzecz społeczności lokalnych; w tym kontekście podkreśla ponadto znaczenie uczenia się na podstawie doświadczeń, a także koncepcji „pozytywnej porażki”;

100.  uważa, że kształcenie w zakresie przedsiębiorczości powinno uwzględniać wymiar społeczny, ponieważ stymuluje gospodarkę, jednocześnie zmniejszając ubóstwo, wykluczenie i inne problemy społeczne, oraz powinno poruszać takie zagadnienia, jak sprawiedliwy handel, przedsiębiorstwa społeczne i alternatywne modele biznesowe, np. spółdzielnie, z myślą o dążeniu do bardziej społecznej i zrównoważonej gospodarki sprzyjającej włączeniu społecznemu;

101.  przypomina, że sektor kreatywny jest jednym z najbardziej przedsiębiorczych i najszybciej rozwijających się, a edukacja kreatywna rozwija uniwersalne umiejętności, takie jak kreatywne myślenie, rozwiązywanie problemów, praca zespołowa czy zaradność; uznaje, że sektory sztuki i mediów są szczególnie atrakcyjne dla młodych ludzi;

102.  przypomina, że przedsiębiorczość wymaga rozwijania umiejętności przekrojowych, takich jak kreatywność, zdolność krytycznego myślenia, praca zespołowa i zmysł inicjatywy, które to umiejętności przyczyniają się do rozwoju osobistego i zawodowego młodych ludzi oraz ułatwiają im wejście na rynek pracy; uważa zatem, że należy ułatwiać przedsiębiorcom uczestnictwo w procesie edukacji oraz zachęcać ich do tego;

103.  zachęca do aktywnego dialogu, wymiany informacji i współpracy między środowiskami akademickimi, innymi instytucjami lub podmiotami edukacyjnymi i szkoleniowymi a partnerami społecznymi i światem biznesu w celu opracowania programów kształcenia, które pomogą zapewnić młodym ludziom niezbędne umiejętności i kompetencje;

Modernizacja kształcenia i szkolenia zawodowego oraz znaczenie uczenia się opartego na pracy

104.  wzywa Komisję, państwa członkowskie i partnerów społecznych do opracowania oraz wdrożenia polityki przewidującej urlopy dla potrzeb kształcenia i szkoleń, jak również urlopy związane z pracowniczym kształceniem zawodowym i uczeniem się przez całe życie, także w państwach członkowskich innych niż państwo pochodzenia; wzywa również do zapewnienia dostępu do szkoleń w pracy i poza nią, w tym możliwości nauki za wynagrodzeniem, wszystkim pracownikom, zwłaszcza znajdującym się w niekorzystnej sytuacji, ze szczególnym uwzględnieniem kobiet zatrudnionych w branżach, w których są one niedostatecznie reprezentowane(39);

105.  przypomina, jak ważne jest kształcenie i szkolenie zawodowe, stanowiące istotną formę kształcenia, które nie tylko zwiększa szanse młodych ludzi na zatrudnienie oraz zdobycie kwalifikacji zawodowych, ale również prowadzi do wyrównania szans dla wszystkich obywateli, także tych pochodzących z grup narażonych na zagrożenia społeczne i znajdujących się w niekorzystnej sytuacji;

106.  wzywa Komisję Europejską oraz państwa członkowskie do zapewnienia odpowiednich inwestycji w kształcenie i szkolenie zawodowe, zagwarantowania, by wzrosło ich znaczenie dla osób uczących się, pracodawców i społeczeństwa, przez zastosowanie całościowego i partycypacyjnego podejścia do kształcenia oraz lepszego ich dopasowania do potrzeb rynku pracy poprzez uczynienie ich integralną częścią systemu kształcenia za pomocą partycypacyjnego, zintegrowanego i skoordynowanego podejścia oraz do zagwarantowania wysokich standardów kwalifikacji i zapewnienia jakości w tym zakresie; podkreśla potrzebę bliskiej współpracy między organizatorami kształcenia i szkolenia zawodowego a placówkami szkolnictwa wyższego, aby zapewnić, by absolwenci programów kształcenia i szkolenia zawodowego pomyślnie przechodzili do kształcenia wyższego;

107.  uważa, że ważne jest dążenie do większej otwartości kształcenia akademickiego i zawodowego;

108.  podkreśla potrzebę wzmocnienia działań z zakresu poradnictwa zawodowego, zarówno w systemie edukacji, jak i w kształceniu dorosłych, na rzecz umiejętności i kompetencji potrzebnych w krajowych gałęziach i sektorach o wysokim potencjale generowania wartości dodanej i rozwoju inwestycji;

109.  pozytywnie ocenia inicjatywy podjęte przez Komisję zmierzające do promowania kształcenia i szkolenia zawodowego; przyznaje, że mobilność w ramach kształcenia i szkolenia zawodowego nie osiągnęła jeszcze swojego potencjału; uważa, że dodatkowe finansowanie placówek kształcenia i szkolenia zawodowego powinno przyczynić się do poprawy mobilności w ramach kształcenia i szkolenia zawodowego, a także przełożyć się na jakość i trafność kształcenia i szkolenia zawodowego oraz jego sprzyjający włączeniu charakter;

110.  podkreśla konieczność przeanalizowania możliwości mobilności międzysektorowej nie tylko w odniesieniu do nauczycieli przedmiotów zawodowych, ale także wśród szkół jako całości;

111.  utrzymuje, że główną odpowiedzialność za jakość kształcenia i szkolenia zawodowego ponoszą państwa członkowskie i organy na szczeblu regionalnym; wzywa Komisję do promowania kształcenia i szkolenia zawodowego i ułatwiania wymiany najlepszych praktyk;

112.  wzywa państwa członkowskie do nadania kształceniu i szkoleniu zawodowemu nowego znaczenia przez odpowiednie inwestycje, zatrudnienie wykwalifikowanych pracowników, wzmocnienie połączeń z rynkiem pracy i pracodawcami oraz budowanie postrzegania kształcenia i szkolenia zawodowego jako cennej ścieżki edukacji i kariery;

113.  wzywa Komisję i państwa członkowskie do podniesienia statusu i zwiększenia atrakcyjności kształcenia i szkolenia zawodowego, a także mobilności w tym zakresie jako ważnego wyboru w trakcie indywidualnej ścieżki kariery, dopilnowując, by młodzi ludzie i ich rodziny mieli dostęp do informacji i wytycznych na temat możliwości kształcenia i szkolenia zawodowego, by podejmowane były wystarczające inwestycje na rzecz poprawy jakości i adekwatności kształcenia i szkolenia zawodowego, by było ono dostępne i przystępne cenowo dla wszystkich, oraz by tworzyć więcej powiązań między kształceniem akademickim a kształceniem i szkoleniem zawodowym, a także promować równowagę płci i niedyskryminację w ramach programów kształcenia i szkolenia zawodowego;

114.  wzywa do wyznaczenia specjalnych celów, takich jak wdrożenie w pełni funkcjonującego systemu transferu osiągnięć i ich uznawania w drodze stosowania ECVET;

115.  apeluje, by w celu zmniejszenia liczby osób przedwcześnie kończących naukę lub szkolenie, a także młodzieży NEET Komisja i państwa członkowskie opracowały i dokonały porównania najlepszych doświadczeń partnerstw między kształceniem a szkoleniem zawodowym; zaleca, aby podjąć takie działania w ramach współpracy między szkołami średnimi a przedsiębiorstwami, w tym za pośrednictwem programów przygotowania do zawodu, w celu zapewnienia możliwości kształcenia wyrównawczego, większej integracji systemów i dostosowania umiejętności do rzeczywistych potrzeb;

116.  zachęca państwa członkowskie, by w celu przezwyciężenia niedopasowania umiejętności obecnie i w przyszłości stworzyły dualny system kształcenia i szkolenia zawodowego we współpracy z lokalnymi i regionalnymi podmiotami gospodarczymi, w oparciu o wymianę najlepszych praktyk w tym zakresie oraz zgodnie ze specyficznymi właściwościami każdego systemu edukacji;

117.  wzywa państwa członkowskie do lepszego gromadzenia danych mapujących ścieżki kariery uczestników kształcenia i szkolenia zawodowego w celu lepszego uwzględnienia ich perspektyw zawodowych, oceny jakości kształcenia i szkolenia zawodowego i informowania studentów o możliwościach zawodowych;

118.  przypomina, że potrzebne jest większe wsparcie mobilności uczących się i nauczycieli; wzywa zatem państwa członkowskie, aby w swoich programach krajowych uwzględniały wsparcie na rzecz mobilności, pomagając wielu młodym ludziom w zdobyciu doświadczeń za granicą;

Nauczyciele i szkoleniowcy

119.  uważa, że nauczyciele i szkoleniowcy odgrywają kluczową rolę w wynikach uczniów; podkreśla zatem konieczność inwestowania w rozwój zawodowy nauczycieli na początkowym i dalszym etapie oraz wspierania takiego rozwoju we wszystkich sektorach kształcenia, a także potrzebę zapewnienia wysokiej jakości zatrudnienia i wdrożenia usług w zakresie poradnictwa zawodowego przez całe życie, co musi stanowić aktualny priorytet w całej UE;

120.  podkreśla, że poprawa statusu i umiejętności wszystkich nauczycieli, osób prowadzących szkolenia, mentorów i pedagogów służąca rozszerzeniu zakresu ich kwalifikacji byłaby warunkiem wstępnym realizacji Nowego europejskiego programu na rzecz umiejętności oraz że należy podjąć dalsze wysiłki w celu zachęcenia młodych ludzi do pracy w systemie edukacji oraz zmotywowania nauczycieli do pozostania w zawodzie, w tym przez poprawę strategii politycznych na rzecz zatrzymywania pracowników; zauważa, że wymaga to uwzględnienia i docenienia nauczycieli, atrakcyjnych wynagrodzeń i warunków pracy, lepszego dostępu do dalszych szkoleń w czasie pracy, zwłaszcza w zakresie dydaktyki cyfrowej, a także środków mających na celu ochronę przed przemocą i nękaniem w instytucjach oświatowych oraz zapobieganie tym zjawiskom; wzywa państwa członkowskie do zachęcania do większego równouprawnienia płci w zawodzie nauczyciela; podkreśla, że wspieranie innowacyjnych metod nauczania i uczenia się oraz ułatwianie mobilności i wymiany najlepszych praktyk mogłoby być krokiem w kierunku osiągnięcia tego celu;

121.  przypomina, że w niektórych państwach członkowskich kryzys gospodarczy i finansowy miał poważny wpływ na kształcenie nauczycieli; podkreśla znaczenie inwestowania w nauczycieli, szkoleniowców i pedagogów, a także wyposażania ich w nowe umiejętności i techniki nauczania odpowiadające rozwojowi technologicznemu i społecznemu;

122.  wzywa państwa członkowskie do zdecydowanego inwestowania w ustawiczne kształcenie nauczycieli, w tym zdobywanie praktycznego doświadczenia za granicą, a także zapewnienie ich nieustannego rozwoju zawodowego i pomoc w rozwijaniu nowych umiejętności, np. w zakresie technologii informacyjno-komunikacyjnych (ICT), przedsiębiorczości czy umiejętności związanych z edukacją integracyjną; podkreśla w związku z tym, że należy zapewnić adekwatne wynagrodzenie za dni szkoleń mających na celu podnoszenie kwalifikacji wszystkich pracowników sektora edukacji;

123.  podkreśla potrzebę rozwijania u nauczycieli kształcenia i szkolenia zawodowego kompetencji dotyczących przekazywania studentom umiejętności z zakresu przedsiębiorczości w bliskiej współpracy z MŚP; w związku tym kładzie nacisk na upowszechnianie elastycznych procedur rekrutacji (np. nauczycieli posiadających doświadczenie branżowe);

124.  zaleca państwom członkowskim wprowadzenie zachęt do zatrudniania kandydatów na nauczycieli o wysokich kompetencjach oraz wynagradzania nauczycieli osiągających dobre wyniki;

Wdrażanie Nowego europejskiego programu na rzecz umiejętności – wyzwania i zalecenia

125.  wzywa Komisję do ścisłej współpracy z Cedefop w celu lepszej oceny i przewidywania przyszłych potrzeb w zakresie umiejętności oraz lepszego ich dopasowania do ofert na rynku pracy;

126.  podkreśla potrzebę dalszego opracowania, lepszego wdrożenia i monitorowania Nowego europejskiego programu na rzecz umiejętności z udziałem wszystkich odpowiednich zainteresowanych stron, w tym partnerów społecznych, organizacji społeczeństwa obywatelskiego i podmiotów oferujących kształcenie pozaformalne, służb zatrudnienia i władz lokalnych; wzywa Komisję do większego promowania szerokiego partnerstwa z tymi zainteresowanymi stronami;

127.  wzywa Komisję i państwa członkowskie, aby w procesie wdrażania inicjatywy położyły duży nacisk na koordynację różnych organizacji bezpośrednio lub pośrednio zaangażowanych w rozwój umiejętności, takich jak ministerstwa, władze lokalne, publiczne agencje zatrudnienia i inne agencje, instytucje kształcenia i szkolenia i organizacje pozarządowe;

128.  wzywa Komisję i państwa członkowskie do nieustannego zwiększania widoczności programów kształcenia i szkolenia zawodowego, a także poprawy ich jakości i atrakcyjności; wzywa Komisję do zachęcania państw członkowskich do wyznaczania kolejnych celów, aby promować programy kształcenia i szkolenia zawodowego bazujące na pracy;

129.  wzywa do zacieśnienia współpracy między podmiotami oferującymi kształcenie i szkolenie zawodowe a placówkami szkolnictwa wyższego w celu wyeliminowania istniejącej przepaści i zapewnienia pomyślnego przejścia absolwentów placówek kształcenia i szkolenia zawodowego na poziom kształcenia wyższego; w związku z tym zaleca wykorzystanie najlepszych praktyk stosowanych w różnych państwach członkowskich, w których funkcjonują skuteczne dualne systemy kształcenia;

130.  zwraca się do Komisji i państw członkowskich o przyjęcie skoordynowanego i zintegrowanego podejścia w ramach polityki społecznej, polityki edukacyjnej i polityki zatrudnienia, aby umożliwić ciągły adaptacyjny rozwój kształcenia i szkolenia zawodowego i dać osobom, które ukończyły tę ścieżkę kariery, dostęp do wyższych stopni studiów i kształcenia;

131.  podkreśla potrzebę poprawy zrozumienia i porównywalności różnych kwalifikacji w państwach członkowskich; pochwala proponowany przegląd i dalszy rozwój ERK oraz wzywa do zacieśnienia współpracy między państwami członkowskimi a zainteresowanymi stronami; wzywa do większej spójności między unijnymi instrumentami w zakresie kwalifikacji, tj. ERK, ECVET i EQAVET;

132.  wzywa państwa członkowskie do dalszego skupiania się na oferowaniu możliwości obywatelom w każdym wieku, do rozwijania ich umiejętności i kompetencji cyfrowych, przy jednoczesnym pobudzaniu cyfrowej transformacji gospodarki i społeczeństwa oraz zmianie sposobu, w jaki ludzie uczą się, pracują i prowadzą działalność gospodarczą, a także na szerszych społecznych konsekwencjach tych zmian; w tym względzie wzywa państwa członkowskie do odnotowania zamiaru skupienia się przez Komisję na pozytywnych aspektach tej transformacji za pomocą unijnej strategii w zakresie e-umiejętności; wzywa do dalszego zaangażowania społeczeństwa obywatelskiego i partnerów społecznych w koalicję na rzecz umiejętności cyfrowych i zatrudnienia;

133.  aprobuje przedstawiony przez Komisję plan działania na rzecz współpracy sektorowej w dziedzinie umiejętności w ramach programu pilotażowego dla sześciu sektorów i zachęca do jego kontynuacji;

134.  wzywa Komisję i państwa członkowskie do dalszego skupiania się na umiejętnościach cyfrowych, w szczególności cyfrowej transformacji gospodarki oraz zmianie sposobu, w jaki ludzie pracują i prowadzą działalność gospodarczą, oraz odnotowuje zamiar skupienia się przez Komisję na pozytywnych aspektach tej transformacji za pomocą unijnej strategii w zakresie e-umiejętności;

135.  wzywa państwa członkowskie do włączenia do programów nauczania kształcenia na wczesnym etapie w zakresie przedsiębiorczości(40), w tym przedsiębiorczości społecznej, w celu rozwijania u swoich obywateli myślenia opartego na przedsiębiorczości jako kluczowej kompetencji wspierającej rozwój osobisty, aktywne obywatelstwo, włączenie społeczne i umiejętność przystosowania zawodowego;

136.  zachęca Komisję do opracowania równoważnych ram kompetencji w odniesieniu do innych kluczowych kompetencji, takich jak wiedza finansowa, w taki sam sposób jak to ma miejsce w przypadku umiejętności cyfrowych i umiejętności w zakresie przedsiębiorczości;

137.  uważa, że aby proponowana inicjatywa „Ścieżki poprawy umiejętności” przyniosła wymierny efekt, istotne jest uwzględnienie wniosków z wdrażania gwarancji dla młodzieży; przede wszystkim uważa, że należy dążyć do zapewnienia szybszego wdrożenia, przyjęcia podejścia zintegrowanego wraz z towarzyszącymi usługami społecznymi oraz wsparcia lepszej współpracy z partnerami społecznymi, takimi jak związki zawodowe, organizacje pracodawców i inne zainteresowane strony;

138.  uważa, że zapewnienie obywatelom minimalnego zestawu umiejętności jest istotne, jednak nie jest wystarczające, ponieważ konieczne jest zagwarantowanie, by każda osoba była zachęcana do nabywania zaawansowanych umiejętności i kompetencji w celu lepszego przystosowania do sytuacji w przyszłości, szczególnie w przypadku grup narażonych na ryzyko niepewnego zatrudnienia;

139.  wyraża ubolewanie z powodu braku zapewnienia środków finansowych przeznaczonych na wdrożenie propozycji, który może być istotną przeszkodą w podejmowaniu działań skutkujących rzeczywistymi zmianami na szczeblu krajowym; uważa, że należy zachęcać państwa członkowskie do pełnego wykorzystywania istniejących źródeł finansowania, które są udostępniane w celu wspierania wdrażania programu, zwłaszcza środków z Europejskiego Funduszu Społecznego; podkreśla, że proponowane źródła finansowania, tj. EFS i Erasmus+, dysponują już środkami finansowania na szczeblu krajowym; wzywa zatem Komisję do zachęcania państw członkowskich do przeznaczania większych środków finansowych, a także promowania racjonalnych wydatków na umiejętności jako ważne inwestycje w kapitał ludzki, które przynoszą korzyści nie tylko społeczne, lecz również gospodarcze;

140.  wzywa Komisję i państwa członkowskie do udostępnienia finansowania w celu zlikwidowania, w ramach krajowych strategii w zakresie umiejętności cyfrowych, istniejącej luki technologicznej i cyfrowej pomiędzy instytucjami oświatowymi i szkoleniowymi, które są dobrze wyposażone, a tymi, które nie są, a także do wspierania nauczycieli i szkoleniowców w podnoszeniu umiejętności technologicznych w celu dotrzymywania kroku zmianom w coraz bardziej cyfrowym środowisku;

141.  zdecydowanie zaleca zajęcie się problemem przepaści cyfrowej i zapewnienie wszystkim równych szans w dostępie do technologii cyfrowych, a także kompetencji, postaw i motywacji potrzebnych do uczestnictwa cyfrowego;

142.  zwraca się do Komisji i państw członkowskich o podjęcie działań, również w kwestiach takich jak słabe wyniki w nauce uczniów w niektórych dziedzinach, niski odsetek uczestnictwa w kształceniu dorosłych, wczesne kończenie nauki, włączenie społeczne, zaangażowanie obywatelskie, różnice w traktowaniu kobiet i mężczyzn oraz wskaźniki zdolności do zatrudnienia u absolwentów;

143.  wzywa państwa członkowskie do zwiększenia współpracy i wzmocnienia synergii pomiędzy placówkami oferującymi kształcenie formalne, pozaformalne i nieformalne, władzami regionalnymi i lokalnymi, pracodawcami i organizacjami społeczeństwa obywatelskiego, w porozumieniu z partnerami społecznymi, tak aby dotrzeć do szerszej grupy nisko wykwalifikowanych osób w celu lepszego uwzględnienia ich konkretnych potrzeb;

144.  wzywa do umożliwienia większej elastyczności w nauczaniu, w powiązaniu z lokalizacją, metodami prowadzenia zajęć i uczenia się, które służą przyciągnięciu różnych grup uczniów i zaspokojeniu ich potrzeb, zwiększając tym samym szanse na naukę wszystkich obywateli;

145.  z zadowoleniem przyjmuje proponowany przegląd ram kluczowych kompetencji, co zapewni cenny punkt odniesienia oraz powszechne zrozumienie konieczności rozwoju umiejętności przekrojowych, i wzywa do wzmocnienia jego znaczenia na szczeblu krajowym, w tym w programach nauczania i programach kształcenia nauczycieli; wzywa Komisję do powiązania ram kluczowych kompetencji z zaleceniem Rady z 2012 r. w sprawie walidacji uczenia się pozaformalnego i nieformalnego;

146.  z zadowoleniem przyjmuje planowany przegląd europejskich ram kwalifikacji, który powinien przyczynić się do poprawy przejrzystości istniejących kompetencji i kwalifikacji w poszczególnych państwach UE; zaznacza, że takie narzędzie jest kluczowe dla rozwoju mobilności zawodowej, zwłaszcza w strefach przygranicznych, i podkreśla potrzebę zapewnienia lepszego eksponowania umiejętności, kompetencji i wiedzy zdobytych w ramach pozaformalnego i nieformalnego uczenia się;

147.  wzywa państwa członkowskie do przyjęcia szerokiego podejścia we wdrażaniu ścieżek poprawy umiejętności przez oferowanie różnych możliwości uwzględniających konkretne potrzeby na szczeblach lokalnym, regionalnym i sektorowym (np. umiejętności międzykulturowych, obywatelskich, umiejętności związanych z ochroną środowiska, językami obcymi, zdrowiem i rodziną), a także do wykroczenia poza zapewnianie podstawowych umiejętności;

148.  wzywa Komisję do wspierania wysiłków państw członkowskich w ramach wzajemnych działań w obszarze uczenia się, a także do wymiany dobrych praktyk w obszarze strategii politycznych;

149.  z zadowoleniem przyjmuje przegląd ram Europass, zwłaszcza przekształcenie Europass ze zbioru dokumentów w platformę usługową, a także wspiera kontynuację tego przeglądu oraz wysiłki w zakresie zapewnienia lepszej widoczności różnych rodzajów uczenia się i umiejętności, zwłaszcza tych nabytych poza systemem kształcenia formalnego;

150.  uważa, że w ramach przeglądu należy zagwarantować możliwość korzystania z narzędzi grupom defaworyzowanym, takim jak osoby niepełnosprawne, osoby o niskich kwalifikacjach, seniorzy lub osoby długotrwale bezrobotne; uważa, że kluczowe jest zapewnienie dostępu do tych narzędzi osobom niepełnosprawnym;

151.  uważa, że w Nowym europejskim programie na rzecz umiejętności należy lepiej odzwierciedlić różnice w traktowaniu kobiet i mężczyzn w kwestii rozwoju umiejętności;

152.  z zadowoleniem przyjmuje inicjatywę wprowadzenia systemu monitorowania losów absolwentów w celu przyjęcia odpowiedniejszego i opartego na dowodach podejścia w procesie przygotowywania programów nauczania i oferty nauczania; apeluje o podobny, zakrojony na szeroką skalę system monitorowania losów absolwentów placówek kształcenia i szkolenia zawodowego;

153.  wzywa do ciągłego i większego wsparcia programu mobilności Erasmus+, który oferuje młodym ludziom, pedagogom, wolontariuszom, stażystom, praktykantom i młodym pracownikom możliwości uczenia się i szkolenia sprzyjającego włączeniu oraz promuje takie możliwości;

154.  wzywa Komisję do przeanalizowania krajowych systemów kwalifikacji i proponuje ich dostosowanie do zmieniających się potrzeb związanych z pojawianiem się nowych zawodów; podkreśla potrzebę wspierania przez państwa członkowskie zawodu nauczyciela dzięki ułatwianiu dostępu do informacji na temat najnowszych technologii oraz przypomina w związku z tym o opracowanej przez Komisję platformie eTwinning;

155.  zwraca się do Komisji o ustanowienie europejskiego roku kształcenia dorosłych, co pomoże zwiększyć świadomość wartości kształcenia i aktywnego starzenia się dorosłych w całej Europie, oraz o zapewnienie wystarczających ram czasowych do jego przygotowania na szczeblu europejskim i krajowym;

156.  wzywa Komisję do organizowania corocznego „Europejskiego forum umiejętności”, aby umożliwić odpowiednim władzom, instytucjom oświatowym, praktykom, studentom, pracodawcom i pracownikom wymianę najlepszych praktyk w zakresie prognozowania, rozwoju i zatwierdzania umiejętności;

o
o   o

157.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie oraz Komisji.

(1) Dz.U. C 119 z 28.5.2009, s. 2.
(2) Dz.U. C 351 E z 2.12.2011, s. 29.
(3) Dz.U. C 484 z 24.12.2016, s. 1.
(4) Dz.U. C 67 z 20.2.2016, s. 1.
(5) Dz.U. C 120 z 26.4.2013, s. 1.
(6) Dz.U. C 398 z 22.12.2012, s. 1.
(7) Dz.U. C 191 z 1.7.2011, s. 1.
(8) Dz.U. C 372 z 20.12.2011, s. 1.
(9) Dz.U. C 290 z 4.12.2007, s. 1.
(10) Dz.U. C 417 z 15.12.2015, s. 36.
(11) Dz.U. C 64 z 5.3.2013, s. 5.
(12) Dz.U. C 111 z 6.5.2008, s. 1.
(13) Teksty przyjęte, P8_TA(2016)0338.
(14) Teksty przyjęte, P8_TA(2016)0107.
(15) Teksty przyjęte, P8_TA(2016)0008.
(16) Dz.U. C 265 z 11.8.2017, s. 48.
(17) Teksty przyjęte, P8_TA(2015)0292.
(18) Teksty przyjęte, P8_TA(2015)0321.
(19) https://www.consilium.europa.eu/uedocs/cms_data/docs/pressdata/en/lsa/119628.pdf
(20) http://data.consilium.europa.eu/doc/document/ST-6268-2017-INIT/pl/pdf
(21) Teksty przyjęte, P8_TA(2016)0005.
(22) Dyrekcja Generalna ds. Zatrudnienia, Spraw Społecznych i Włączenia Społecznego (ISBN: 978-92-79-26866-3); http://www.euricse.eu/wp-content/uploads/2015/03/social-economy-guide.pdf.
(23) Teksty przyjęte, P8_TA(2015)0411.
(24) Komisja Europejska (2016), Analiza stanowiąca podstawę Nowego europejskiego programu na rzecz umiejętności (SWD(2016)0195).
(25) Cedefop, wkrótce w KE, 2016.
(26) http://www.cedefop.europa.eu/en/events-and-projects/projects/assisting-eu-countries-skills-matching
(27) Zob. SWD(2016)0195.
(28) „Boosting the competitveness of cultural and creative industries for growth and jobs” (Zwiększanie konkurencyjności sektora kultury i sektora kreatywnego na rzecz wzrostu i zatrudnienia) z 2015 r.
(29) Society at a Glance [Społeczeństwo w przekroju] 2016, wskaźniki społeczne OECD.
(30) Cedefop, baza danych „Rising STEMs” (Rozwój sektora nauk ścisłych, technologii, inżynierii i matematyki), marzec 2014 r.
(31) Dualny system kształcenia łączy praktykę w przedsiębiorstwie z kształceniem w szkole zawodowej.
(32) Monitor Kształcenia i Szkolenia, 2016 r.
(33) https://www.oecd.org/education/school/50293148.pdf
(34) Eurofound (2015 r.), Opieka nad małymi dziećmi: warunki pracy, szkolenie i jakość usług – systematyczny przegląd.
(35) Zob. teksty przyjęte, P8_TA(2016)0338.
(36) Nacisk na wyniki nauczania – Polityka i praktyka w Europie – Cedefop.
(37) W oparciu o opinię Komitetu Doradczego ds. Szkolenia Zawodowego na temat „Wspólnej wizji dotyczącej jakości i skuteczności programów przygotowania zawodowego i uczenia się opartego na pracy” przyjętą w dniu 2 grudnia 2016 r.
(38) Zalecenie Rady z dnia 19 grudnia 2016 r.
(39) Zob. teksty przyjęte, P8_TA(2016)0338.
(40) Komisja Europejska/ EACEA, Eurydice, 2016 r. Kształcenie w zakresie przedsiębiorczości w szkołach w Europie. Sprawozdanie Eurydice.

Zastrzeżenia prawne - Polityka ochrony prywatności