Indeks 
Teksty przyjęte
Wtorek, 13 listopada 2018 r. - Strasburg
Uruchomienie Funduszu Solidarności Unii Europejskiej w celu udzielenia pomocy Łotwie
 Pomoc rozwojowa UE w dziedzinie edukacji
 Efektywność energetyczna ***I
 Zarządzanie unią energetyczną ***I
 Promowanie stosowania energii ze źródeł odnawialnych ***I
 Plan wieloletni dotyczący małych gatunków pelagicznych w Morzu Adriatyckim i połowów tych zasobów ***I
 Praworządność w Rumunii
 Normy minimalne dla mniejszości w UE
 Cyfryzacja na rzecz rozwoju: ograniczenie ubóstwa za pomocą technologii

Uruchomienie Funduszu Solidarności Unii Europejskiej w celu udzielenia pomocy Łotwie
PDF 136kWORD 49k
Rezolucja
Załącznik
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 13 listopada 2018 r. w sprawie wniosku dotyczącego decyzji Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie uruchomienia Funduszu Solidarności Unii Europejskiej w celu udzielenia pomocy Łotwie (COM(2018)0658 – C8-0416/2018 – 2018/2230(BUD))
P8_TA(2018)0440A8-0357/2018

Parlament Europejski,

–  uwzględniając wniosek Komisji przedłożony Parlamentowi Europejskiemu i Radzie (COM(2018)0658 – C8‑0416/2018),

–  uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 2012/2002 z dnia 11 listopada 2002 r. ustanawiające Fundusz Solidarności Unii Europejskiej(1),

–  uwzględniając rozporządzenie Rady (UE, Euratom) nr 1311/2013 z dnia 2 grudnia 2013 r. określające wieloletnie ramy finansowe na lata 2014–2020(2), w szczególności jego art. 10,

–  uwzględniając Porozumienie międzyinstytucjonalne z dnia 2 grudnia 2013 r. pomiędzy Parlamentem Europejskim, Radą i Komisją w sprawie dyscypliny budżetowej, współpracy w kwestiach budżetowych i należytego zarządzania finansami(3), w szczególności jego pkt 11 ,

–  uwzględniając pismo Komisji Rozwoju Regionalnego,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Budżetowej (A8-0357/2018),

1.  z zadowoleniem przyjmuje decyzję jako znak solidarności Unii z obywatelami i regionami Unii dotkniętymi przez klęski żywiołowe;

2.  podkreśla pilną potrzebę udostępnienia pomocy finansowej za pośrednictwem Funduszu Solidarności Unii Europejskiej („fundusz”) i przekazania jej regionom dotkniętym klęskami żywiołowymi w Unii w 2017 r.;

3.  wspiera wykorzystywanie przez państwa członkowskie europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych w celu odbudowy dotkniętych regionów; zwraca się do Komisji, aby poparła i niezwłocznie zatwierdziła realokację środków finansowych w ramach umów o partnerstwie, o którą to realokację wystąpiło w tym celu państwo członkowskie;

4.  wzywa państwa członkowskie do wykorzystania wkładu finansowego z funduszu w przejrzysty sposób, aby zagwarantować sprawiedliwy podział środków między dotknięte regiony;

5.  zatwierdza decyzję załączoną do niniejszej rezolucji;

6.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do podpisania wraz z przewodniczącym Rady niniejszej decyzji i zapewnienia jej publikacji w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej;

7.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji wraz z załącznikiem Radzie i Komisji.

ZAŁĄCZNIK

DECYZJA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY

w sprawie uruchomienia Funduszu Solidarności Unii Europejskiej w celu udzielenia pomocy Łotwie

(Tekst tego załącznika nie został powtórzony w tym miejscu, ponieważ odpowiada on końcowej wersji decyzji (UE) 2018/1859.)

(1) Dz.U. L 311 z 14.11.2002, s. 3.
(2) Dz.U. L 347 z 20.12.2013, s. 884.
(3) Dz.U. C 373 z 20.12.2013, s. 1.


Pomoc rozwojowa UE w dziedzinie edukacji
PDF 162kWORD 56k
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 13 listopada 2018 r. w sprawie pomocy rozwojowej UE w dziedzinie edukacji (2018/2081(INI))
P8_TA(2018)0441A8-0327/2018

Parlament Europejski,

–  uwzględniając art. 26 Powszechnej deklaracji praw człowieka (PDPC), w myśl którego „każdy człowiek ma prawo do nauki. Nauka jest bezpłatna, przynajmniej na stopniu podstawowym. Nauka podstawowa jest obowiązkowa.”,

–  uwzględniając dokument pt. „Przekształcamy nasz świat: agenda na rzecz zrównoważonego rozwoju 2030”, przyjęty przez Zgromadzenie Ogólne ONZ w dniu 25 września 2015 r., w którym uznaje się, że równość, włączenie społeczne i równouprawnienie płci są nierozerwalnie powiązane z prawem do edukacji dla wszystkich,

–  uwzględniając cele zrównoważonego rozwoju ONZ, a w szczególności cel nr 4: „Zapewnienie równego dostępu do edukacji integracyjnej o wysokiej jakości i wspieranie możliwości uczenia się przez całe życie dla wszystkich ludzi”, jak też deklarację z Inczhon z 2015 r. oraz ramy dotyczące działań na rzecz wdrożenia celu zrównoważonego rozwoju nr 4, które stanowią, że „równouprawnienie płci jest nierozerwalnie związane z prawem do nauki dla wszystkich”,

–  uwzględniając zalecenie nr 36 (2017) Komitetu ds. Likwidacji Dyskryminacji Kobiet w sprawie prawa dziewcząt i kobiet do nauki,

–  uwzględniając program działań z Addis Abeby dotyczący finansowania rozwoju, przyjęty przez Zgromadzenie Ogólne Narodów Zjednoczonych w dniu 27 lipca 2015 r.,

–  uwzględniając rezolucję Rady Praw Człowieka ONZ nr 35/L2 z dnia 22 czerwca 2017 r. pt. „Prawo do edukacji: działania następcze po rezolucji Rady Praw Człowieka 8/4”,

–  uwzględniając komunikat Komisji z 2002 r. pt. „Edukacja i szkolenia w kontekście ograniczania ubóstwa w krajach rozwijających się” (COM(2002)0116),

–  uwzględniając dokument roboczy Komisji z 2010 r. dotyczący umocnienia i poprawy edukacji w krajach rozwijających się pt. „Zwiększenie zakresu i usprawnienie edukacji w krajach rozwijających się” (SEC(2010)0121),

–  uwzględniając komunikat Komisji z 2018 r. w sprawie edukacji w sytuacjach nadzwyczajnych i w czasie przedłużających się kryzysów (COM(2018)0304),

–  uwzględniając deklarację z Charlevoix w sprawie wysokiej jakości edukacji dziewcząt, nastolatek i kobiet w krajach rozwijających się, przyjętą przez G7 w dniu 9 czerwca 2018 r.,

–  uwzględniając Konsensus europejski w sprawie polityki rozwoju oraz Unijny kodeks postępowania w sprawie podziału pracy w ramach polityki na rzecz rozwoju (COM(2007)0072),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 31 maja 2018 r. w sprawie wdrożenia wspólnego dokumentu roboczego służb Komisji (SWD(2015)0182) pt. „Równość płci i wzmocnienie pozycji kobiet: odmiana losu dziewcząt i kobiet w kontekście stosunków zewnętrznych UE w latach 2016–2020”(1),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 17 kwietnia 2018 r. w sprawie w sprawie poprawy zdolności obsługi zadłużenia przez kraje rozwijające się(2),

–  uwzględniając sprawozdanie UNESCO w sprawie monitorowanie edukacji na świecie, opublikowane w 2017 r. i zatytułowane: „Accountability in education: Meeting our commitments” [Rozliczalność w dziedzinie edukacji: dotrzymajmy naszych zobowiązań],

–  uwzględniając art. 52 Regulaminu,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Rozwoju (A8-0327/2018),

A.  mając na uwadze, że edukacja jest podstawowym prawem człowieka i ma zasadnicze znaczenia dla osiągnięcia ogółu celów zrównoważonego rozwoju; mając na uwadze, że pozwala ona uniknąć przekazywania ubóstwa z pokolenia na pokolenie i odgrywa kluczową rolę w osiąganiu równouprawnienia płci i wzmacnianiu pozycji kobiet; mając na uwadze, że edukacja jako przestrzeń praw wykracza poza równość w ujęciu arytmetycznym i ma na celu promowanie prawdziwego równouprawnienia płci w edukacji;

B.  mając na uwadze, że ostatni komunikat Komisji w sprawie edukacji w krajach rozwijających się pochodzi z 2002 r., a jedyną aktualizację komunikatu stanowi dokument roboczy z 2010 r.;

C.  mając na uwadze, że pomoc w dziedzinie edukacji stanowiła 8,3 % całości pomocy rozwojowej w 2009 r.; mając na uwadze, że proporcja ta w 2015 r. zmalała do 6,2 %; mając ponadto na uwadze, że w przypadku Unii i państw członkowskich w tym samym okresie odsetek ten zmalał z 11 do 7,6 %;

D.  mając na uwadze, że pomoc Unii i państw członkowskich UE w dziedzinie edukacji podstawowej w okresie między 2009 r. a 2015 r. zmniejszyła się o 33,9 %, czyli w większym stopniu niż pomoc w dziedzinie edukacji ogółem (15,2 %);

E.  mając na uwadze, że w 2015 r. 264 mln dzieci i młodzieży będących w wieku, w którym powinny one być objęte edukacją na szczeblu podstawowym lub średnim, nie uczęszczały do szkół;

F.  mając na uwadze, że pod koniec 2017 r. liczba uchodźców na całym świecie wynosiła ponad 25,4 mln, z czego 7,4 mln to dzieci w wieku szkolnym, przy czym 4 mln z nich nie miało dostępu do jakiegokolwiek kształcenia podstawowego; mając na uwadze, że w krajach dotkniętych niestabilnością i konfliktami 37 % więcej dziewcząt niż chłopców nie uczęszcza do szkoły podstawowej, natomiast młode kobiety prawie o 90 % częściej nie uczęszczają do szkół ponadpodstawowych w porównaniu do ich rówieśniczek z krajów nieobjętych konfliktem;

G.  mając na uwadze, że według raportu ONZ z 2017 r. o celach zrównoważonego rozwoju w 2011 r. tylko około jedna czwarta szkół w Afryce Subsaharyjskiej posiadała energię elektryczną, a mniej niż połowa miała dostęp do podstawowej wody pitnej; mając też na uwadze, że Afryka Subsaharyjska ma najniższy odsetek wyszkolonych nauczycieli w szkołach podstawowych i średnich;

H.  mając na uwadze, że dotychczasowe wsparcie na rzecz edukacji w krajach rozwijających zbytnio koncentrowało się na liczbie zarejestrowanych uczniów, a za mało na jakości nauczania; mając na uwadze, że 4. cel zrównoważonego rozwoju ukierunkowany jest na zapewnienie wysokiej jakości edukacji dla wszystkich do 2030 r.;

I.  mając na uwadze trudności, jakie napotykają niektóre przedsiębiorstwa w krajach rozwijających się w znalezieniu siły roboczej o kwalifikacjach odpowiadających ich potrzebom;

J.  mając na uwadze, że godne pochwały starania podjęte w roku 2016 nie wystarczyły jednak do nadrobienia narosłych opóźnień, wobec czego starania te należy kontynuować i rozszerzyć ich zakres;

K.  mając na uwadze, że według danych UNESCO aby osiągnąć cel zrównoważonego rozwoju nr 4 do roku 2030, należałoby sześciokrotnie zwiększyć pomoc w dziedzinie edukacji w krajach o niskich i średnich niższych dochodach; mając na uwadze, że według opinii Międzynarodowej Komisji ds. Finansowania Możliwości Edukacyjnych na Świecie pomoc w dziedzinie edukacji powinna wynieść 89 mld USD w 2030 r. w stosunku do obecnych 12 mld USD;

Uwzględnienie kluczowej roli edukacji w rozwoju

1.  wyraża przekonanie, że pomoc w dziedzinie edukacji należy traktować priorytetowo, ponieważ edukacja jest prawem podstawowym, ale ponadto ma zasadnicze znaczenie dla osiągnięcia pozostałych celów zrównoważonego rozwoju: wzrostu gospodarczego i zmniejszenia nierówności, równouprawnienia płci, upodmiotowienia dziewcząt i kobiet, włączenia społecznego osób niepełnosprawnych, zdrowia, demokracji i państwa prawa oraz zapobiegania konfliktom;

2.  w związku z tym ubolewa, że pomoc w dziedzinie edukacji nie stanowi priorytetu dla darczyńców międzynarodowych; stanowczo domaga się, by zapewnić edukacji zasadniczą rolę w ramach polityki rozwojowej Unii Europejskiej i państw członkowskich

3.  przyznaje, że osiągnięcie celu zrównoważonego rozwoju nr 4 wymaga znacznych inwestycji w systemy edukacji; stwierdza, że inwestycje te muszą w pierwszej kolejności zrealizować same kraje rozwijające się, niemniej pomoc międzynarodowa będzie w dalszym ciągu konieczna w celu zrekompensowania braków finansowych;

4.  wzywa Komisję do zaktualizowania jej komunikatu z 2002 r. na temat edukacji i szkoleń w kontekście ograniczania ubóstwa w krajach rozwijających się oraz dokumentu roboczego z 2010 r.; zauważa, że w nowym komunikacie należy przewidzieć środki na potrzeby osiągnięcia celu zrównoważonego rozwoju nr 4 do roku 2030;

5.  apeluje, by Unia i państwa członkowskie przeznaczyły na edukację 10 % oficjalnej pomocy rozwojowej do roku 2024 oraz 15 % w roku 2030;

6.  przypomina, że niezbędne zwiększenie wysiłków krajów rozwijających się na rzecz promowania sprawiedliwych systemów opodatkowania oraz zwalczania nielegalnych przepływów finansowych, a także zwiększenie oficjalnej pomocy rozwojowej nie wystarczą, by zrekompensować braki finansowe; wzywa więc do utworzenia nowych narzędzi finansowania, które będą wspomagać istniejące mechanizmy i inicjatywy finansowe oraz będą do nich dostosowane, w celu wzmocnienia krajowych systemów edukacji;

7.  z zainteresowaniem odnotowuje propozycję Międzynarodowej Komisji ds. Finansowania Możliwości Edukacyjnych na Świecie dotyczącą utworzenia Międzynarodowego Instrumentu Finansowania Edukacji, pod warunkiem że instrument ten uzupełni bieżące działania, a nie będzie ich zastępować; uważa, że inicjatywę tę należy prowadzić w synergii z działaniami Globalnego Partnerstwa na rzecz Edukacji; zaznacza, że przed rozpoczęciem finansowania należy zwrócić szczególną uwagę na zdolność kwalifikujących się krajów do obsługi długu;

8.  stwierdza, że cel przeznaczenia 20 % oficjalnej pomocy rozwojowej Unii przeznaczonych na włączenie społeczne i rozwój społeczny, obejmujący podstawowe usługi społeczne włącznie z opieką zdrowotną i edukacją, jest nieprecyzyjny i nie pozwala na należyte monitorowanie wydatków; apeluje, aby w przyszłych wieloletnich ramach finansowych uwzględnić cele ilościowe;

Zajęcie się priorytetami

9.  przypomina, że opanowanie podstawowych umiejętności, w tym umiejętności cyfrowych, stanowi warunek wstępny dla rozwoju kompetencji i włączenia do życia zawodowego; że edukacja dziewcząt jest dźwignią o decydującym znaczeniu dla osiągnięcia celów zrównoważonego rozwoju, zdrowia i dobrostanu oraz dla rozwoju pokojowych społeczeństw, a najsłabiej rozwinięte kraje są w największym stopniu narażone na brak finansowania, przy czym to w tych właśnie krajach inwestycje generują największe korzyści pod względem humanitarnym, ekonomicznym i sanitarnym;

10.  przypomina, że wzmocnienie pozycji słabszych grup ma kluczowe znaczenie dla wyeliminowania ubóstwa; nalega, aby wszyscy ludzie, bez względu na płeć, wiek, pochodzenie etniczne, język, religię, poglądy polityczne lub inne, a także osoby z niepełnosprawnościami, migranci, ludy tubylcze, mieli dostęp do włączającej, sprawiedliwej i wysokiej jakości edukacji oraz możliwości uczenia się przez całe życie;

11.  stwierdza wobec tego, że unijna pomoc w dziedzinie edukacji musi w pierwszej kolejności zająć się dwoma priorytetami: wspieraniem wysokiej jakości edukacji podstawowej o charakterze sprzyjającym włączeniu społecznemu oraz zapewnieniem zwiększonego wsparcia dla krajów najsłabiej rozwiniętych;

12.  zwraca szczególną uwagę na cel zrównoważonego rozwoju nr 4.1, który dotyczy zapewnienia 12-letniego cyklu bezpłatnej powszechnej edukacji na szczeblu podstawowym i średnim; przypomina, że​ edukacja powinna być kluczowym filarem partnerstwa Afryka-UE, zgodnie z priorytetami strategicznymi uzgodnionymi na szczycie Unia Europejska-Unia Afrykańska w 2017 r .; zaznacza, że darmowy charakter należy rozumieć nie tylko jako bezpłatne szkolnictwo, lecz również brak kosztów ukrytych, takich jak koszty materiałów szkolnych, transportu i posiłków; uważa, że państwa powinny przewidzieć systemy stypendiów, aby umożliwić edukację szkolną dzieci znajdujących się w najtrudniejszej sytuacji; przypomina, jak ważne jest zagwarantowanie pluralizmu i swobody wyboru rodziców; zaleca Unii Europejskiej i państwom członkowskim, zgodnie z celem zrównoważonego rozwoju nr 4.1 i art. 26 PDPC, by nie wspierały finansowo prywatnych komercyjnych placówek oświatowych, które nie przestrzegają zasad i wartości Unii;

13.  wzywa, by Unia i państwa członkowskie przeznaczyły co najmniej połowę pomocy w dziedzinie edukacji na szkolnictwo podstawowe do roku 2030;

14.  wzywa również, by co najmniej 40 % pomocy Unii i państw członkowskich w dziedzinie edukacji skierować do krajów najsłabiej rozwiniętych;

15.  wzywa do poświęcenia szczególnej uwagi kwestii równego traktowania dziewcząt i chłopców w szkole, która ma zasadnicze znaczenie dla trwałego rozwoju i zgodnie z zasadą powszechności; wzywa UE do promowania włączającej edukacji wysokiej jakości, w celu usunięcia przeszkód w dostępie dziewcząt do edukacji oraz ich frekwencji w szkole i ukończeniu nauki; przypomina cel, zgodnie z którym 85 % nowych programów Unii Europejskiej ma uwzględniać równouprawnienie płci jako główny lub istotny cel do roku 2020; wzywa do wsparcia kształtowania systemów edukacji, które uwzględniają potrzeby uczniów niepełnosprawnych, a także innych mniejszości i grup szczególnie narażonych, z uwzględnieniem warunków lokalnych;

16.  przyjmuje z zadowoleniem komunikat Komisji w sprawie edukacji w sytuacjach nadzwyczajnych i w czasie przedłużających się kryzysów i cel przeznaczania 10 % pomocy humanitarnej Unii na edukację od roku 2019;

17.  przypomina, że kształcenie dzieci uchodźców lub wysiedleńców należy od początku postrzegać jako priorytet; podkreśla znaczenie wspierania krajów dotkniętych niestabilnością i konfliktami w celu wzmocnienia odporności ich systemów i zapewnienia dostępu do wysokiej jakości kształcenia, w tym kształcenia średniego, z myślą o dzieciach i młodych uchodźcach, osobach wewnętrznie przesiedlonych i społecznościach przyjmujących te osoby;

18.  podkreśla konieczność bardziej zintegrowanego, włączającego wszystkie zainteresowane strony, szybkiego, systematycznego i skutecznego reagowania na potrzeby w dziedzinie edukacji w sytuacjach nadzwyczajnych, zgodnie z zasadą powiązania działań z zakresu pomocy kryzysowej, odbudowy i rozwoju;

19.  stwierdza, że niektóre kraje docelowe nie są w stanie lub nie chcą zaspokoić podstawowych potrzeb ludności, w tym edukacyjnych; wzywa do określenia najbardziej odpowiedniego partnera społeczeństwa obywatelskiego oraz do wzmocnienia i zwiększenia skali dobrych praktyk stosowanych w danej dziedzinie przez organizacje pozarządowe i inne podmioty;

20.  przypomina o znaczeniu kształcenia średniego, technicznego i zawodowego w celu zwiększenia szans młodzieży na rynku pracy oraz z myślą o długotrwałym rozwoju; uważa, że kształcenie techniczne i zawodowe powinno prowadzić do znalezienia godziwej pracy, być ukierunkowane na potrzeby przedsiębiorstw, odbywać się w koordynacji z nimi i w miarę możliwości być przez nie finansowane; zwraca uwagę na projekty angażujące sektor prywatny w ośrodki szkoleniowe i wzywa Komisję do zbadania, w jaki sposób można wspierać finansowo rozwój takich inicjatyw; zauważa, że można by zaangażować w tym celu plan unijnych inwestycji zewnętrznych, aby osiągnąć wspomniane cele, i zwraca się do organizacji społeczeństwa obywatelskiego o strategiczne zaangażowanie w planowanie i wdrażanie środków w tej dziedzinie;

21.  wyraża zaniepokojenie z powodu zjawiska „drenażu mózgów”; odnotowuje, że niektóre państwa członkowskie przeznaczają ponad połowę pomocy w dziedzinie edukacji na koszty kształcenia na ich terytorium; stwierdza, że wzrost kwoty pomocy w dziedzinie edukacji powinien zmniejszyć ten odsetek; wzywa państwa członkowskie do badania i wykorzystywania dobrych praktyk oraz doświadczeń, takich jak wymiana akademicka i zawodowa; uważa, że wizy wielokrotnego wjazdu pozwoliłyby tym studentom na aktualizację ich wiedzy i sprzyjałyby mobilności przepływów; wzywa jednocześnie do wprowadzenia zachęt lub środków zachęcających studentów do pracy w sektorze gospodarczym lub rządowym w ich kraju pochodzenia po powrocie przez minimalny okres, tak aby nabyta przez nich wiedza przynosiła przede wszystkim korzyści krajom partnerskim;

22.  stwierdza, że dobre nauczanie ma kluczowe znaczenie dla uczenia się; zauważa z zaniepokojeniem, że​jakość i dostępność szkoleń dla nauczycieli pozostają poważnym wyzwaniem, zwłaszcza w Afryce Subsaharyjskiej; wzywa do podejmowania starań w celu zapewnienia lepszych warunków kształcenia i doskonalenia zawodowego nauczycieli, koncentrując się na ich wiedzy merytorycznej i umiejętności dydaktycznych, jak również zatrudniania, wynagrodzeń i warunków pracy, między innymi w celu zachęcenia nauczycieli do pozostania w zawodzie i przekazywania wiedzy przyszłym pokoleniom; apeluje o więcej programów wymiany między nauczycielami z krajów rozwijających się i z państw członkowskich UE, np. Erasmus+;

23.  zwraca uwagę na potrzebę znacznych inwestycji w infrastrukturę oświatową, pomoce, materiały i wyposażenie szkolne, w szczególności na obszarach wiejskich lub słabo zaludnionych, w celu zapewnienia powszechnego, równego i pozbawionego dyskryminacji dostępu do edukacji;

24.  podkreśla znaczenie nowych technologii dla poprawy dostępu do edukacji i jej jakości, w szczególności do celów rozpowszechniania wiedzy, szkolenia, dydaktyki, a także rozwoju nauczycieli i zarządzania placówkami; kładzie nacisk na potrzebę wykorzystania szans, jakie stwarza transformacja cyfrowa, w celu wniesienia wiedzy i nowoczesnych metod nauczania do krajów rozwijających się; zwraca uwagę na fakt, że te nowe technologie powinny wspierać działania edukacyjne, a nie zastępować je, co prowadziłoby do obniżenia standardów pedagogicznych; wzywa do lepszej oceny wpływu inwestycji technologicznych na efekty uczenia się; podkreśla konieczność wzmocnienia umiejętności cyfrowych, tak aby wspierać upodmiotowienie kobiet i dziewcząt;

25.  wzywa do wzmożonych wysiłków na rzecz sprostania wyzwaniom związanym z wykluczeniem cyfrowym dzięki kształceniu i szkoleniu w zakresie podstawowych umiejętności cyfrowych i inicjatywom ułatwiającym korzystanie z technologii informacyjno-komunikacyjnych; ponadto apeluje o wprowadzenie umiejętności cyfrowych do szkolnych programów nauczania na wszystkich poziomach kształcenia w krajach rozwijających się w celu nabycia umiejętności niezbędnych do poprawy dostępu do informacji;

26.  uważa, że edukacja powinna umożliwić następnym pokoleniom w pełni produkcyjne życie w zautomatyzowanym i zrobotyzowanym świecie; sądzi, że aby spełnić oczekiwania zarówno ludności, która szuka pracy, jak i przedsiębiorstw, dostępne szkolenia muszą faktycznie podnosić umiejętności zawodowe, a to wymaga, by powstrzymać się od wykluczania partnerstw z sektorem prywatnym w dziedzinie kształcenia zawodowego; podkreśla w tym kontekście znaczenie elastyczności umiejętności oraz umiejętności życiowych i interpersonalnych w edukacji; jest przekonany, że w szkołach oprócz kształcenia teoretycznego dzieci muszą przyswoić umiejętność myślenia niezbędnego do zadawania pytań, umiejętności twórcze niezbędne do zastosowania pomysłów w praktyce oraz że efekty uczenia się przez całe muszą znajdować wyraz w działaniach w ciągu całego życia;

27.  podkreśla znaczenie powiązania edukacji i zdrowia; stwierdza, że medycyna szkolna i edukacja prozdrowotna nie tylko sprzyjają nauce, lecz również umożliwiają dotarcie do dużych grup społeczeństwa; apeluje o wprowadzenie kompleksowego, zintegrowanego podejścia do edukacji seksualnej dziewcząt i chłopców, która dotyczy kwestii zdrowotnych, takich jak HIV, planowanie rodziny i ciąża, i pomaga również wypracować szerzej zakrojone wyniki, takie jak zwiększenie dostępu dziewcząt do edukacji; podkreśla znaczenie podmiotów świadczących usługi opiekuńcze w zakresie wsparcia psychospołecznego, zwłaszcza w krajach dotkniętych konfliktami, w celu poprawy odporności małych dzieci;

28.  zachęca państwa do wprowadzenia co najmniej jednego roku bezpłatnej edukacji dla dzieci we wczesnym dzieciństwie, zgodnie z celem zrównoważonego rozwoju 4.2;

29.  potwierdza, że edukacja dobrej jakości jest możliwa jedynie w sprzyjającym otoczeniu – z uwzględnieniem zaangażowania rodziców, aspektów żywieniowych i kwestii bezpieczeństwa, a także dostępu do energii elektrycznej, wody i odpowiednich urządzeń sanitarnych – tak aby umożliwić dziewczętom i chłopcom prawdziwe korzystanie ze szkoły i zwiększyć wskaźniki ukończenia szkoły, w szczególności podstawowej;

Poprawa jakości pomocy

30.  uważa, że ocena systemów edukacji, w tym systemów stosowanych przez instytucje niepaństwowe, jakości kształcenia i wyników w nauce, stanowi warunek wstępny poprawy skuteczności pomocy; wzywa Komisję i państwa członkowskie do finansowania badań, gromadzenia danych oraz wiarygodnych, technicznych, niedyskryminacyjnych i niezależnych narzędzi oceny;

31.  uważa, że zasadnicze znaczenie ma lepsze skoordynowanie darczyńców w ramach lokalnych grup na rzecz edukacji w celu uniknięcia powielania, a nawet konfliktu działań pomocowych; zwraca się do państw członkowskich, by bardziej regularnie korzystały ze wspólnego planowania i delegowania zadań; przypomina, że pomoc rozwojowa nie może działać w służbie strategii wywierania wpływu;

32.  podkreśla, że rządy mają obowiązek zapewnić swoim obywatelom prawo do edukacji; wskazuje wobec tego na konieczność zapewnienia zdolności osób odpowiedzialnych na wszystkich szczeblach do świadczenia usług dla wszystkich, jak też konieczność zapewnienia sprawiedliwych, dostępnych i niedyskryminacyjnych krajowych instytucji oświatowych, strategii i planów – na podstawie istotnych konsultacji z najważniejszymi podmiotami i ich strategicznego udziału, w tym ze społeczeństwem obywatelskim – wraz ze szczegółowymi celami i mechanizmami monitorowania, systemem regularnej oceny i inspekcji, jasnym i przejrzystym podziałem odpowiedzialności oraz przydziałem zasobów podlegającym niezależnym kontrolom; zachęca do przyjmowania krajowych ram prawnych dotyczących tworzenia i funkcjonowania usług edukacji;

33.  kładzie nacisk na przewidywalność pomocy i współodpowiedzialność krajów partnerskich za tę pomoc; zwraca w związku z tym uwagę, że wsparcie budżetowe i pomoc zapewniana przez organizacje wielostronne najlepiej odpowiadają tym wymogom;

34.  wzywa Komisję i państwa członkowskie, by – tam, gdzie to możliwe – preferowały wsparcie budżetowe, z zastosowaniem rygorystycznych kryteriów, łącznie z dobrym sprawowaniem władzy, oraz szczegółowe kontrole, aby uniknąć przypadków korupcji; przypomina, że państwa trzecie będące beneficjentami zobowiązują się do zwrotu płatności w przypadku poważnych nieprawidłowości; zaleca włączenie organizacji społeczeństwa obywatelskiego w proces monitorowania umów w sprawie finansowania; podkreśla potrzebę ustanowienia mechanizmu monitorowania do badania przypadków niewłaściwego wykorzystania funduszy rozwojowych i w konsekwencji wdrożenia sankcji, włącznie z przeniesieniem środków finansowych w celu zwiększenia wsparcia dla krajów o lepszych praktykach w tej dziedzinie;

35.  zachęca Komisję i państwa członkowskie, by wspierały rolę organów lokalnych i organizacji społeczeństwa obywatelskiego w przygotowywaniu i wdrażaniu programów pomocy w dziedzinie edukacji, także w ramach wsparcia budżetowego;

36.  zauważa, że zaledwie jedna trzecia pomocy w dziedzinie edukacji przechodzi przez organy wielostronne, natomiast w dziedzinie zdrowia dotyczy to dwóch trzecich; wzywa wobec tego Komisję i państwa członkowskie do zwiększenia finansowania na potrzeby Globalnego Partnerstwa na rzecz Edukacji i funduszu „Education cannot wait”; uważa, że w przyszłym planie strategicznym na okres po roku 2020 Globalne Partnerstwo powinno uzyskać możliwość przedłużenia okresu programowania z 3 do 6 lat, aby umożliwić bardziej stabilne i przewidywalne finansowanie, szczególnie konieczne dla wzmocnienia krajowych systemów edukacji;

o
o   o

37.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie oraz Komisji, jak również rządom i parlamentom państw członkowskich.

(1) Teksty przyjęte w tym dniu, P8_TA(2018)0239.
(2) Teksty przyjęte w tym dniu, P8_TA(2018)0104.


Efektywność energetyczna ***I
PDF 129kWORD 61k
Rezolucja
Tekst
Rezolucja ustawodawcza Parlamentu Europejskiego z dnia 13 listopada 2018 r. w sprawie wniosku dotyczącego dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady zmieniającej dyrektywę 2012/27/UE w sprawie efektywności energetycznej (COM(2016)0761 – C8-0498/2016 – 2016/0376(COD))
P8_TA(2018)0442A8-0391/2017

(Zwykła procedura ustawodawcza: pierwsze czytanie)

Parlament Europejski,

–  uwzględniając wniosek Komisji przedstawiony Parlamentowi Europejskiemu i Radzie (COM(2016)0761),

–  uwzględniając art. 294 ust. 2 i art. 194 ust. 2 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, zgodnie z którymi wniosek został przedstawiony Parlamentowi przez Komisję (C8-0498/2016),

–  uwzględniając art. 294 ust. 3 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

–  uwzględniając Protokół nr 1 w sprawie roli parlamentów narodowych w Unii Europejskiej,

–  uwzględniając Protokół nr 2 w sprawie stosowania zasad pomocniczości i proporcjonalności,

–  uwzględniając opinię Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego z dnia 26 kwietnia 2017 r.(1),

–  uwzględniając opinię Komitetu Regionów z dnia 13 lipca 2017 r.(2),

–  uwzględniając wstępne porozumienie zatwierdzone przez komisję przedmiotowo właściwą na podstawie art. 69f ust. 4 Regulaminu oraz przekazane pismem z dnia 29 czerwca 2018 r. zobowiązanie przedstawiciela Rady do zatwierdzenia stanowiska Parlamentu, zgodnie z art. 294 ust. 4 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

–  uwzględniając art. 59 Regulaminu,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Przemysłu, Badań Naukowych i Energii oraz opinię Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności (A8-0391/2017),

1.  przyjmuje poniższe stanowisko w pierwszym czytaniu(3);

2.  zwraca się do Komisji o ponowne przekazanie mu sprawy, jeśli zastąpi ona pierwotny wniosek, wprowadzi w nim istotne zmiany lub planuje ich wprowadzenie;

3.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania stanowiska Parlamentu Radzie i Komisji oraz parlamentom narodowym.

Stanowisko Parlamentu Europejskiego przyjęte w pierwszym czytaniu w dniu 13 listopada 2018 r. w celu przyjęcia dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/... zmieniającej dyrektywę 2012/27/UE w sprawie efektywności energetycznej

P8_TC1-COD(2016)0376


(Jako że pomiędzy Parlamentem i Radą osiągnięte zostało porozumienie, stanowisko Parlamentu odpowiada ostatecznej wersji aktu prawnego, dyrektywy (UE) 2018/2002.)

(1) Dz.U. C 246 z 28.7.2017, s. 42.
(2) Dz.U. C 342 z 12.10.2017, s. 119.
(3) Niniejsze stanowisko zastępuje poprawki przyjęte dnia 17 stycznia 2018 r. (Teksty przyjęte, P8_TA(2018)0010).


Zarządzanie unią energetyczną ***I
PDF 132kWORD 58k
Rezolucja
Tekst
Rezolucja ustawodawcza Parlamentu Europejskiego z dnia 13 listopada 2018 r. w sprawie wniosku dotyczącego rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie zarządzania unią energetyczną, zmieniającego dyrektywę 94/22/WE, dyrektywę 98/70/WE, dyrektywę 2009/31/WE, rozporządzenie (WE) nr 663/2009, rozporządzenie (WE) nr 715/2009, dyrektywę 2009/73/WE, dyrektywę Rady 2009/119/WE, dyrektywę 2010/31/UE, dyrektywę 2012/27/UE, dyrektywę 2013/30/UE i dyrektywę Rady (UE) 2015/652 oraz uchylającego rozporządzenie (UE) nr 525/2013 (COM(2016)0759 – C8-0497/2016 – 2016/0375(COD))
P8_TA(2018)0443A8-0402/2017

(Zwykła procedura ustawodawcza: pierwsze czytanie)

Parlament Europejski,

–  uwzględniając wniosek Komisji przedstawiony Parlamentowi Europejskiemu i Radzie (COM(2016)0759),

–  uwzględniając art. 294 ust. 2, art. 192 ust. 1 i art. 194 ust. 2 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, zgodnie z którymi wniosek został przedstawiony Parlamentowi przez Komisję (C8-0497/2016),

–  uwzględniając art. 294 ust. 3 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

–  uwzględniając opinię Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego z dnia 26 kwietnia 2017 r.(1),

–  uwzględniając opinię Komitetu Regionów z dnia 13 lipca 2017 r.(2),

–  uwzględniając wstępne porozumienie zatwierdzone przez komisję przedmiotowo właściwą na podstawie art. 69f ust. 4 Regulaminu oraz przekazane pismem z dnia 29 czerwca 2018 r. zobowiązanie przedstawiciela Rady do zatwierdzenia stanowiska Parlamentu, zgodnie z art. 294 ust. 4 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

–  uwzględniając art. 59 Regulaminu,

–  uwzględniając wspólne posiedzenia Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności oraz Komisji Przemysłu, Badań Naukowych i Energii zgodnie z art. 55 Regulaminu,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności oraz Komisji Przemysłu, Badań Naukowych i Energii, jak również opinię przedstawioną przez Komisję Rolnictwa i Rozwoju Wsi (A8-0402/2017),

1.  przyjmuje poniższe stanowisko w pierwszym czytaniu(3);

2.  zwraca się do Komisji o ponowne przekazanie mu sprawy, jeśli zastąpi ona pierwotny wniosek, wprowadzi w nim istotne zmiany lub planuje ich wprowadzenie;

3.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania stanowiska Parlamentu Radzie i Komisji oraz parlamentom narodowym.

Stanowisko Parlamentu Europejskiego przyjęte w pierwszym czytaniu w dniu 13 listopada 2018 r. w celu przyjęcia rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/... w sprawie zarządzania unią energetyczną i działaniami w dziedzinie klimatu, zmiany rozporządzeń Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 663/2009 i (WE) nr 715/2009, dyrektyw Parlamentu Europejskiego i Rady 94/22/WE, 98/70/WE, 2009/31/WE, 2009/73/WE, 2010/31/UE, 2012/27/UE i 2013/30/UE, dyrektyw Rady 2009/119/WE i (EU) 2015/652 oraz uchylenia rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 525/2013

P8_TC1-COD(2016)0375


(Jako że pomiędzy Parlamentem i Radą osiągnięte zostało porozumienie, stanowisko Parlamentu odpowiada ostatecznej wersji aktu prawnego, rozporządzenia (UE) 2018/1999.)

(1) Dz.U. C 246 z 28.7.2017, s. 34.
(2) Dz.U. C 342 z 12.10.2017, s. 111.
(3) Niniejsze stanowisko zastępuje poprawki przyjęte dnia 17 stycznia 2018 r. (Teksty przyjęte, P8_TA(2018)0011).


Promowanie stosowania energii ze źródeł odnawialnych ***I
PDF 134kWORD 57k
Rezolucja
Tekst
Rezolucja ustawodawcza Parlamentu Europejskiego z dnia 13 listopada 2018 r. w sprawie wniosku dotyczącego dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie promowania stosowania energii ze źródeł odnawialnych (wersja przekształcona) (COM(2016)0767 – C8-0500/2016 – 2016/0382(COD))
P8_TA(2018)0444A8-0392/2017

(Zwykła procedura ustawodawcza – przekształcenie)

Parlament Europejski,

–  uwzględniając wniosek Komisji przedstawiony Parlamentowi Europejskiemu i Radzie (COM(2016)0767),

–  uwzględniając art. 294 ust. 2 i art. 194 ust. 2 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, zgodnie z którymi wniosek został przedstawiony Parlamentowi przez Komisję (C8-0500/2016),

–  uwzględniając opinię Komisji Prawnej w sprawie proponowanej podstawy prawnej,

–  uwzględniając art. 294 ust. 3 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

–  uwzględniając opinię Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego z dnia 26 kwietnia 2017 r.(1),

–  po konsultacji z Komitetem Regionów,

–  uwzględniając Porozumienie międzyinstytucjonalne z dnia 28 listopada 2001 r. w sprawie bardziej uporządkowanego wykorzystania techniki przekształcania aktów prawnych(2),

–  uwzględniając pismo Komisji Prawnej z dnia 20 października 2017 r. skierowane do Komisji Przemysłu, Badań Naukowych i Energii zgodnie z art. 104 ust. 3 Regulaminu,

–  uwzględniając wstępne porozumienie zatwierdzone przez komisję przedmiotowo właściwą na podstawie art. 69f ust. 4 Regulaminu oraz przekazane pismem z dnia 26 czerwca 2018 r. zobowiązanie przedstawiciela Rady do zatwierdzenia stanowiska Parlamentu, zgodnie z art. 294 ust. 4 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

–  uwzględniając art. 104, 59 i 39 Regulaminu,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Przemysłu, Badań Naukowych i Energii oraz opinie przedstawione przez Komisję Rozwoju, Komisję Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności, Komisję Rolnictwa i Rozwoju Wsi, jak również Komisję Petycji (A8-0392/2017),

A.  mając na uwadze, że konsultacyjna grupa robocza służb prawnych Parlamentu Europejskiego, Rady i Komisji stwierdziła, iż wniosek Komisji nie zawiera żadnych zmian merytorycznych innych niż te określone jako takie we wniosku, oraz mając na uwadze, że w odniesieniu do ujednolicenia niezmienionych przepisów wcześniejszych aktów z tymi zmianami wniosek ogranicza się do zwykłego ujednolicenia istniejących tekstów, bez zmiany co do istoty;

1.  uchwala poniższe stanowisko w pierwszym czytaniu(3), biorąc pod uwagę zalecenia konsultacyjnej grupy roboczej służb prawnych Parlamentu Europejskiego, Rady i Komisji;

2.  zwraca się do Komisji o ponowne przekazanie mu sprawy, jeśli zastąpi ona pierwotny wniosek, wprowadzi w nim istotne zmiany lub planuje ich wprowadzenie;

3.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania stanowiska Parlamentu Radzie i Komisji oraz parlamentom narodowym.

Stanowisko Parlamentu Europejskiego przyjęte w pierwszym czytaniu w dniu 13 listopada 2018 r. w celu przyjęcia dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/... w sprawie promowania stosowania energii ze źródeł odnawialnych

P8_TC1-COD(2016)0382


(Jako że pomiędzy Parlamentem i Radą osiągnięte zostało porozumienie, stanowisko Parlamentu odpowiada ostatecznej wersji aktu prawnego, dyrektywy (UE) 2018/2001.)

(1) Dz.U. C 246 z 28.7.2017, s. 55.
(2) Dz.U. C 77 z 28.3.2002, s. 1.
(3) Niniejsze stanowisko zastępuje poprawki przyjęte w dniu 17 stycznia 2018 r. (Teksty przyjęte, P8_TA(2018)0009).


Plan wieloletni dotyczący małych gatunków pelagicznych w Morzu Adriatyckim i połowów tych zasobów ***I
PDF 275kWORD 67k
Rezolucja
Tekst skonsolidowany
Rezolucja ustawodawcza Parlamentu Europejskiego z dnia 13 listopada 2018 r. w sprawie wniosku dotyczącego rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiającego plan wieloletni dotyczący małych gatunków pelagicznych w Morzu Adriatyckim i połowów tych zasobów (COM(2017)0097 – C8-0095/2017 – 2017/0043(COD))
P8_TA(2018)0445A8-0337/2018

(Zwykła procedura ustawodawcza: pierwsze czytanie)

Parlament Europejski,

–  uwzględniając wniosek Komisji przedstawiony Parlamentowi Europejskiemu i Radzie (COM(2017)0097),

–  uwzględniając art. 294 ust. 2 i art. 43 ust. 2 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, zgodnie z którymi wniosek został przedstawiony Parlamentowi przez Komisję (C8-0095/2017),

–  uwzględniając art. 294 ust. 3 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

–  uwzględniając opinię Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego z dnia 31 maja 2017 r.(1),

–  uwzględniając art. 59 Regulaminu,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Rybołówstwa oraz stanowisko w formie poprawek Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności (A8-0337/2018),

1.  przyjmuje poniższe stanowisko w pierwszym czytaniu;

2.  zwraca się do Komisji o ponowne przekazanie mu sprawy, jeśli zastąpi ona pierwotny wniosek, wprowadzi w nim istotne zmiany lub planuje ich wprowadzenie;

3.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania stanowiska Parlamentu Radzie i Komisji oraz parlamentom narodowym.

Stanowisko Parlamentu Europejskiego przyjęte w pierwszym czytaniu w dniu 13 listopada 2018 r. w celu przyjęcia rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/... ustanawiającego plan wieloletni dotyczący małych gatunków pelagicznych w Morzu Adriatyckim i połowów tych zasobów

P8_TC1-COD(2017)0043


PARLAMENT EUROPEJSKI I RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 43 ust. 2,

uwzględniając wniosek Komisji Europejskiej,

po przekazaniu projektu aktu ustawodawczego parlamentom narodowym,

uwzględniając opinię Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego(2),

stanowiąc zgodnie ze zwykłą procedurą ustawodawczą(3),

a także mając na uwadze, co następuje:

(1)  Wspólna polityka rybołówstwa („WPRyb”) powinna przyczyniać się do ochrony środowiska morskiego, do zrównoważonego zarządzania wszystkimi gatunkami eksploatowanymi w celach handlowych oraz, w szczególności, do osiągnięcia dobrego stanu środowiska morskiego do 2020 r., zgodnie z art. 1 ust. 1 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/56/WE(4), oraz właściwego stanu ochrony gatunków i siedlisk, zgodnie z dyrektywą Rady 92/43/EWG(5) i dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/147/WE(6). [Popr. 1]

(1a)   Podczas Szczytu Zrównoważonego Rozwoju ONZ, który odbył się w Nowym Jorku w 2015 r., Unia i państwa członkowskie zobowiązały się do 2020 r. skutecznie uregulować odławianie i zaprzestać przełowień, nielegalnych, nieraportowanych i nieuregulowanych połowów i destrukcyjnych praktyk połowowych oraz wdrożyć uzasadnione naukowo plany zarządzania w celu odbudowania w jak najkrótszym czasie stad ryb co najmniej do poziomów pozwalających na uzyskanie maksymalnego podtrzymywalnego połowu wynikającego z ich cech biologicznych. [Popr. 2]

(2)  Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1380/2013(7) ustanawia zasady WPRyb zgodnie z międzynarodowymi zobowiązaniami Unii. Do celów WPRyb należą między innymi: zapewnienie, aby rybołówstwo i akwakultura były zrównoważone środowiskowo, gospodarczo i społecznie w perspektywie długookresowej, stosowanie do zarządzania rybołówstwem podejścia opartego na ostrożnym gospodarowaniu zasobami oraz wprowadzanie w życie ekosystemowego podejścia do zarządzania rybołówstwem. [Popr. 3]

(2a)  Zgodnie z rozporządzeniem (UE) nr 1380/2013 zarządzanie rybołówstwem w oparciu o najlepsze dostępne opinie naukowe wymaga zharmonizowanych, wiarygodnych i dokładnych zestawów danych. [Popr. 4]

(3)  Z opinii naukowych przedstawionych przez Komitet Naukowo-Techniczny i Ekonomiczny ds. Rybołówstwa (STECF) oraz Naukowy Komitet Doradczy Generalnej Komisji Rybołówstwa Morza Śródziemnego (GFCM — SAC) wynika, że eksploatacja stad sardynek i sardeli w Morzu Adriatyckim przekracza poziomy niezbędne do osiągnięcia maksymalnego podtrzymywalnego połowu (MSY).

(3a)  Morze Adriatyckie jest ważnym podobszarem w basenie Morza Śródziemnego, odpowiadającym za około jedną trzecią całkowitej wartości wyładunków. [Popr. 5]

(4)  Pomimo tego, że są zarządzane zarówno na podstawie planu zarządzania na poziomie międzynarodowym w ramach GFCM, jak i krajowych planów zarządzania przyjętych na podstawie rozporządzenia Rady (WE) nr 1967/2006(8) stada sardeli i sardynek w Adriatyku w dalszym ciągu są nadmiernie eksploatowane i uważa się, że obecne środki są niewystarczające do osiągnięcia MSY do 2020 r. Państwa członkowskie i zainteresowane strony wyraziły swoje poparcie dla opracowania i wdrożenia planów zarządzania na poziomie unijnym dla tych dwóch stad.

(4a)   Plany zarządzania wdrożone i środki techniczne wprowadzone w 2016 r. mają wpłynąć na stada i muszą być analizowane oraz uwzględniane przy ustanawianiu planu wieloletniego dotyczącego gatunków pelagicznych w regionie. [Popr. 6]

(4b)   Wprowadzenie podejścia opartego na minimalnej wielkości biomasy wymaga zmian w protokołach pobierania próbek biologicznych i protokołach badań, które to zmiany wymagają czasu, dlatego konieczny jest okres przejściowy przed wdrożeniem. [Popr. 99]

(5)  Obecne środki zarządzania w odniesieniu do małych stad pelagicznych w Morzu Adriatyckim dotyczą dostępu do wód, kontroli nakładu połowowego oraz środków technicznych regulujących korzystanie z narzędzi. Opinie naukowe wskazały, że kontrola połowów jest najbardziej właściwym sposobem dostosowania śmiertelności połowowej i byłaby bardziej skutecznym narzędziem zarządzania dla małych stad pelagicznych(9). [Popr. 7]

(6)  Aby osiągnąć cele WPRyb, należy odpowiednio przyjąć szereg środków ochronnych, w dowolnej ich kombinacji, takich jak plany wieloletnie, oraz środki techniczne, środki dotyczące ustalania i przydziału uprawnień do połowów. [Popr. 8]

(6a)   Połowy małych gatunków pelagicznych w Morzu Adriatyckim, zwłaszcza w podobszarach geograficznych 17 i 18, mają bardzo istotny wpływ społeczno-gospodarczy na źródła utrzymania i przyszłość społeczności przybrzeżnych w państwach członkowskich. [Popr. 9]

(6b)   Zgodnie z zasadami i celami WPRyb oraz na podstawie art. 18 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 regionalizację należy wykorzystywać do przyjmowania i wdrażania środków uwzględniających specyfikę każdego obszaru rybackiego i chroniących warunki środowiskowe tych obszarów. [Popr. 10]

(6c)   Uprawnienia do połowów powinny być przyznawane zgodnie z zasadami ustanowionymi w art. 17 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 i z zastosowaniem przejrzystych i obiektywnych kryteriów, w tym o charakterze środowiskowym, społecznym i ekonomicznym. Uprawnienia do połowów powinny także być sprawiedliwie rozdzielane pomiędzy poszczególne segmenty sektora rybołówstwa, łącznie z tradycyjnym łodziowym rybołówstwem przybrzeżnym i rybołówstwem na niewielką skalę. Ponadto państwa członkowskie powinny przewidywać zachęty dla statków rybackich rozmieszczających selektywne narzędzia połowowe lub stosujących techniki połowu o ograniczonym wpływie na środowisko. [Popr. 11]

(7)  Zgodnie z art. 9 i 10 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 podstawę planów wieloletnich stanowić będą najlepsze dostępne opinie naukowe, techniczne i ekonomiczne, które będą obejmować cele, wymierne cele z wyraźnymi ramami czasowymi, punkty odniesienia do celów ochrony, cele dotyczące ochrony oraz środki techniczne dotyczące wdrożenia obowiązku wyładunku, a także środki służące uniknięciu lub ograniczeniu niezamierzonych połowów w jak największym stopniu i środki ochronne. [Popr. 12]

(8)  Celem planu wieloletniego powinno być przyczynienie się do osiągnięcia celów WPRyb, a w szczególności osiągnięcie przywrócenie i utrzymanie stad ryb powyżej poziomów biomasy pozwalających uzyskać MSY odnośnych stad, wdrożenie obowiązku wyładunku, osiągnięcie równowagi sektora rybołówstwa i zapewnienie skutecznych ram zarządzania. [Popr. 13]

(8a)   Niniejsze rozporządzenie nie powinno być traktowane jako precedensowe względem innych planów wieloletnich dotyczących Morza Śródziemnego, chyba że przewidziano inaczej. [Popr. 14]

(8b)   Plan wieloletni powinien zawsze zapewniać równowagę między rezultatem możliwym do osiągnięcia, przy uwzględnieniu ram czasowych, a wpływem społeczno-gospodarczym. [Popr. 15]

(9)  Co więcej, w art. 15 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 wprowadzono obowiązek wyładunku, w tym w odniesieniu do wszystkich połowów gatunków podlegających minimalnym rozmiarom zgodnie z załącznikiem III do rozporządzenia (WE) nr 1967/2006. W drodze odstępstwa od art. 15 ust. 1 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013, w rozporządzeniu delegowanym Komisji (UE) nr 1392/2014(10) ustanowiono plan odrzutów na trzy lata przewidujący wyłączenie de minimis z obowiązku wyładunku dla sardeli, sardynek, makreli i ostroboka śródziemnomorskiego w Morzu Adriatyckim. W celu wprowadzenia w życie obowiązku wyładunku, należy przedłużyć okres obowiązywania środków ustanowionych w rozporządzeniu delegowanym (UE) nr 1392/2014 poprzez włączenie jego odnośnych przepisów do planu wieloletniego.

(10)  Zgodnie z podejściem ekosystemowym oraz w uzupełnieniu wskaźnika dotyczącego połowów zawartego w dyrektywie plan ten powinien również przyczyniać się do osiągnięcia dobrego stanu środowiska zgodnie z dyrektywą 2008/56/WE, a wskaźniki jakości 1, 4 i 6 zawarte w załączniku I do dyrektywy powinny być rozważane w ramach zarządzania rybołówstwem. Plan ten powinien także przyczyniać się do osiągnięcia właściwego stanu ochrony siedlisk i gatunków zgodnie z wymogami zawartymi odpowiednio w dyrektywie 2009/147/WE i dyrektywie 92/43/EWG. [Popr. 16]

(11)  Artykuł 16 ust. 4 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 zawiera wymóg ustalania uprawnień do połowów zgodnie z celami określonymi w planach wieloletnich. [Popr. 17]

(12)  Należy ustanowić docelowy wskaźnik śmiertelności połowowej (F) odpowiadający celowi, jakim jest osiągnięcie i utrzymanie MSY wyrażonego jako przedziały wartości, które są spójne z osiągnięciem maksymalnego podtrzymywalnego połowu (FMSY). Przedziały te, oparte na opiniach naukowych, są niezbędne do zapewnienia elastyczności, która pozwoli na uwzględnianie zmian w opiniach naukowych, przyczyni się do wdrożenia obowiązku wyładunku oraz pozwoli uwzględnić specyfikę połowów wielogatunkowych. Przedziały FMSY zostały obliczone przez STECF(11) i. Na podstawie tego planu mają zapewnić maksymalnie 5-procentowe ograniczenie wysokiego odłowu długoterminowego w stosunku do MSY(12). Ponadto górny limit przedziału jest ograniczony tak, aby prawdopodobieństwo spadku liczebności stad do wartości poniżej Blim nie przekraczało 5 %. [Popr. 18]

(13)  Na potrzeby ustalania uprawnień do połowów należy co do zasady stosować pułap przedziałów FMSY oraz, z zastrzeżeniem uznania stanu danego stada za dobry, wyznaczyć górny limit dla niektórych przypadków. Uprawnienia do połowów powinny realizacji celów planu wieloletniego wskaźnikiem docelowym w przypadku każdego z gatunków powinien być SSBpa. Ustalenie wyższego wskaźnika docelowego powinno być ustalane do wysokości górnego limitu możliwe wyłącznie wówczas, gdy na podstawie opinii naukowej lub dowodu jest to niezbędne do osiągnięcia celów określonych w niniejszym rozporządzeniu w odniesieniu do połowów wielogatunkowych lub do uniknięcia szkody dla stada z powodu dynamiki wewnątrz- lub międzygatunkowej, lub w celu ograniczenia rocznych wahań w wysokości uprawnień do połowówgdy liczebność jednego ze stad małych gatunków pelagicznych jest poniżej SSBli. [Popr. 19]

(14)  Gdy wartości docelowe MSY są niedostępne, należy zastosować zasadę podejścia ostrożnościowego.

(15)  W przypadku stad, dla których są one dostępne, oraz na Na potrzeby stosowania środków ochronnych należy określić punkty odniesienia ochrony wyrażone jako MSY Btrigger oraz Blim dla stad sardeli i sardynekSSBlim i SSBpa w przypadku małych gatunków pelagicznych. Jeśli liczebność stada spadnie poniżej MSY Btrigger, śmiertelność połowowa powinna zostać zredukowana poniżej wartości FMSYSSBlim, należy przyjąć odpowiednie środki zaradcze, aby przyczynić się do szybkiego powrotu liczebności danego stada do poziomu powyżej SSBpa. [Popr. 20]

(16)  Należy wdrożyć dodatkowe środki ochronne, w przypadku gdy wielkość stada spadnie poniżej punktu odniesienia Blim. Środki ochronne powinny obejmować ograniczenie uprawnień do połowów oraz szczególne środki ochrony, jeżeli w opinii naukowej stwierdzono, że dane stado jest zagrożone. Środki te powinny zostać uzupełnione innymi środkami, w stosownych przypadkach, takimi jak środki Komisji zgodnie z art. 12 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 lub środki państw członkowskich zgodnie z art. 13 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013. [Popr. 21]

(17)  W przypadku stad, dla których punkty odniesienia nie są dostępne, należy stosować zasadę ostrożności. W szczególnym przypadku zasobów odławianych w postaci przyłowów, w sytuacji braku opinii naukowej na temat takich poziomów minimalnej biomasy tarłowej takich zasobów, należy przyjąć szczególne środki ochrony, jeżeli w opinii naukowej wskazana zostanie potrzeba takich środków zaradczych. [Popr. 22]

(18)  Aby umożliwić wykonanie obowiązku wyładunku ustanowionego na podstawie art. 15 ust. 1 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013, w planie należy przewidzieć dodatkowe środki zarządzania, w szczególności środki służące stopniowemu eliminowaniu odrzutów, liczeniu ryb poniżej minimalnego rozmiaru odniesienia do celów ochrony oraz minimalizowaniu, a w miarę możliwości eliminowaniu negatywnego wpływu działalności połowowej na środowisko morskie. Przepisy te powinny być ustanowione w drodze aktów delegowanych. [Popr. 23]

(18a)  Wspólne zalecenie Chorwacji, Włoch i Słowenii (grupa wysokiego szczebla ADRIATICA) oraz analiza charakterystyki technicznej okrężnic i ich wpływu na populacje denne zostały przedstawione niezależnym ekspertom i STECF oraz poddane przeglądowi przez tych ekspertów i STECF. Dlatego należy przewidzieć odstępstwo od art. 13 ust. 3 akapit drugi rozporządzenia (WE) nr 1967/2006 i od pkt 2 załącznika II do tego rozporządzenia. [Popr. 24]

(19)  Zgodnie z wymogami rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 należy ustanowić termin składania wspólnych zaleceń przez państwa członkowskie, które mają bezpośredni interes w zarządzaniu.

(19a)   Jeżeli opinie naukowe wskazują, że połowy rekreacyjne wywierają znaczący wpływ na śmiertelność połowową określonych stad, Rada powinna uwzględnić te połowy. W tym celu Rada powinna mieć możliwość, aby w przypadku połowów handlowych ustalać całkowity dopuszczalny połów (TAC) z uwzględnieniem wielkości połowów rekreacyjnych lub przyjmować inne środki ograniczające połowy rekreacyjne, takie jak limity ilościowe i okresy zamknięcia połowów. [Popr. 25]

(20)  W planie należy również przewidzieć określone towarzyszące środki techniczne, środki tymczasowe i środki ochrony przestrzennej, które należy przyjąć w drodze aktów delegowanych i przy uwzględnieniu najlepszych dostępnych opinii naukowych, aby przyczynić się do osiągnięcia celów planu, w szczególności w zakresie ochrony narybku lub w celu poprawy selektywności. [Popr. 26]

(20a)   Określając środki techniczne wynikające z planu wieloletniego lub z aktów delegowanych przyjętych na jego podstawie, należy zapewnić ochronę tradycyjnych narzędzi połowowych opartych na dawnych praktykach stosowanych w społecznościach rybackich. [Popr. 27]

(21)  Mając na uwadze zapewnienie pełnej zgodności ze środkami określonymi w niniejszym rozporządzeniu, należy przyjąć szczególne środki kontroli uzupełniające środki przewidziane w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1224/2009(13).

(21a)   Aby umożliwić sektorowi zmierzenie się ze skutkami wprowadzenia środków ograniczających nakład połowowy, w tym ze spadkiem dochodów przedsiębiorstw i załóg statków rybackich, należy określić priorytetowe sposoby dostępu do odpowiednich środków wsparcia przewidzianych przez Europejski Fundusz Morski i Rybacki (EFMR), o którym mowa w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 508/2014(14). [Popr. 28]

(21b)   Aby zapewnić zgodność stosowania z celami pod względem skutków społeczno-gospodarczych, należy zatem z jednej strony przyznać odstępstwa od ograniczeń czasowych dotyczących środków na rzecz tymczasowego zaprzestania działalności połowowej, o których mowa w art. 33 rozporządzenia (UE) nr 508/2014, rozciągając jego zakres wyłącznie na statki rybackie objęte niniejszym planem wieloletnim, a z drugiej umożliwić tym samym statkom rybackim wznowienie stosowania i dostępność środków na rzecz trwałego zaprzestania działalności połowowej, przewidzianych w art. 34 tego rozporządzenia. [Popr. 29]

(22)  Uznając, że na Morzu Adriatyckim statki ukierunkowane na małe stada pelagiczne zazwyczaj prowadzą krótkie rejsy połowowe, należy dostosować obowiązek uprzedniego powiadomienia określony w art. 17 rozporządzenia (WE) nr 1224/2009 tak, aby uprzednie powiadomienia były składane co najmniej półtorej pół godziny przed szacowanym czasem przybycia do portu. Jednak biorąc pod uwagę ograniczony wpływ, jaki mają na przedmiotowe stada rejsy połowowe poławiające bardzo małe ilości ryb, należy ustalić próg dla takich uprzednich powiadomień w sytuacji, gdy statki te zatrzymują na burcie co najmniej 1 tonę sardeli lub sardynekmałych gatunków pelagicznych. [Popr. 30]

(23)  Uznając, że elektroniczne narzędzia kontroli gwarantują lepszą i bardziej terminową kontrolę połowów, a w szczególności rozmieszczenia przestrzennego połowów i eksploatacji stad, korzystanie z systemu monitorowania statków i elektronicznych dzienników połowowych, zgodnie z wymogami określonymi, odpowiednio, w art. 9 i 15 rozporządzenia (WE) nr 1224/2009, należy rozszerzyć na wszystkie statki rybackie o długości całkowitej co najmniej osiem metrów.

(24)  Należy ustanowić progi w odniesieniu do połowów sardeli i sardynkimałych gatunków pelagicznych, po osiągnięciu których statek rybacki ma obowiązek dokonania wyładunku w wyznaczonym porcie lub w miejscu znajdującym się blisko brzegu, zgodnie z art. 43 rozporządzenia (WE) nr 1224/2009. Ponadto przy wyznaczaniu tych portów lub miejsc znajdujących się blisko brzegu państwa członkowskie powinny stosować kryteria przewidziane w art. 43 ust. 5 tego rozporządzenia w taki sposób, aby zapewnić skuteczną kontrolę. [Popr. 31]

(25)  W celu dostosowania się do postępu technicznego i naukowego w sposób terminowy i proporcjonalny oraz zapewnienia elastyczności i umożliwienia rozwoju niektórych środków należy przekazać Komisji uprawnienia do przyjęcia aktów zgodnie z art. 290 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej w celu uzupełnienia niniejszego rozporządzenia w zakresie środków zaradczych dotyczących ochrony makreli i ostroboka śródziemnomorskiego, wdrożenia obowiązku wyładunku oraz środków technicznych. Szczególnie ważne jest, aby w czasie prac przygotowawczych Komisja prowadziła stosowne konsultacje, w tym na poziomie ekspertów, oraz aby konsultacje te prowadzone były zgodnie z zasadami określonymi w Porozumieniu międzyinstytucjonalnym z dnia 13 kwietnia 2016 r. w sprawie lepszego stanowienia prawa(15). W szczególności, aby zapewnić równy udział w przygotowywaniu aktów delegowanych, Parlament Europejski i Rada powinny otrzymywać wszystkie dokumenty w tym samym czasie co eksperci państw członkowskich, a eksperci tych instytucji powinni mieć możliwość systematycznego uczestniczenia w spotkaniach grup ekspertów Komisji zajmujących się przygotowywaniem aktów delegowanych. [Popr. 32]

(26)  Zgodnie z art. 10 ust. 3 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 należy ustanowić przepisy dotyczące okresowej oceny, której Komisja będzie poddawać stosowność oraz skuteczność stosowania niniejszego rozporządzenia. Taka ocena powinna być zgodna z okresową oceną planu opartego na opiniach naukowych i powinna się na niej opierać. Ocenę planu należy przeprowadzać przeprowadzić trzy lata po dacie wejścia w życie niniejszego rozporządzenia, a następnie co pięć lat. Okres ten umożliwia pełne wdrożenie obowiązku wyładunku, a także przyjęcie i wdrożenie zregionalizowanych środków oraz wykazanie ich wpływu na stada i połowy. Jest to również minimalny okres wymagany przez organy naukowe. [Popr. 33]

(27)  Zgodnie z art. 9 ust. 4 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 przed opracowaniem planu oceniono jego prawdopodobny wpływ gospodarczy i społeczny(16).

(27a)   Aby umożliwić rybakom wdrożenie środków określonych w niniejszym rozporządzeniu, państwa członkowskie powinny w jak największym stopniu korzystać ze środków dostępnych na mocy rozporządzenia (UE) nr 508/2014. Należy sprecyzować, że środki na rzecz tymczasowego zaprzestania działalności połowowej przyjęte z myślą o realizacji celów niniejszego rozporządzenia można uznać za kwalifikujące się do wsparcia na podstawie rozporządzenia (UE) nr 508/2014, aby uwzględnić aspekty społeczno-gospodarcze niniejszego rozporządzenia. Należy ponadto przyznać statkom objętym niniejszym planem wieloletnim odstępstwo od okresów, w których można przyznać wsparcie, a także od pułapu wkładu finansowego z EFMR w odniesieniu do środków na rzecz tymczasowego zaprzestania działalności połowowej określonych w rozporządzeniu (UE) nr 508/2014, [Popr. 34]

PRZYJMUJĄ NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE:

ROZDZIAŁ I

PRZEPISY OGÓLNE

Artykuł 1

Przedmiot i zakres stosowania

1.  Niniejsze rozporządzenie ustanawia wieloletni plan dotyczący małych gatunków pelagicznych w Morzu Adriatyckim.

2.  Niniejsze rozporządzenie ma zastosowanie do stad sardeli europejskiej (Engraulis encrasicolus) i sardynki europejskiej (Sardina pilchardus) w Morzu Adriatyckim („przedmiotowe stadamałe gatunki pelagiczne”) oraz do połowów, w których eksploatowane celem są te stada. Aby wdrożyć obowiązek wyładunku określony w art. 15 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013, niniejsze rozporządzenie ma Ma ono również zastosowanie do przyłowów makreli (Scomber spp.) i ostroboka śródziemnomorskiego (Trachurus spp.) złowionych w Morzu Adriatyckim przy połowach jednego lub obu przedmiotowych stadmałych gatunków pelagicznych. [Popr. 35]

Artykuł 2

Definicje

1.  Do celów niniejszego rozporządzenia zastosowanie mają definicje zawarte w art. 4 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013, art. 4 rozporządzenia (WE) nr 1224/2009 i art. 2 rozporządzenia (WE) nr 1967/2006.

2.  Dodatkowo stosuje się następujące definicje:

a)  „Morze Adriatyckie” oznacza podobszary geograficzne GFCM 17 i 18;

b)  „podobszar geograficzny GFCM” oznacza podobszar geograficzny Generalnej Komisji ds. Łowisk w Basenie Morza Śródziemnego (GFCM) zgodnie z określeniem w załączniku I do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1343/2011(17);

ba)  „ukierunkowanie” oznacza, że sardynki lub sardele stanowią co najmniej 50 % masy połowu w relacji pełnej; [Popr. 37]

c)  „małe gatunki pelagiczne” oznaczają stada wymienione w art. 1 ust. 2 niniejszego rozporządzenia lub ich dowolną kombinacjęsardynek (Sardina pilchardus) i sardeli (Engraulis encrasicolus); [Popr. 38]

ca)  „Najlepsze dostępne opinie naukowe” odnoszą się do powszechnie dostępnych opinii naukowych, których podstawę stanowią najbardziej aktualne dane i metody naukowe i które zostały wydane albo zrecenzowane przez niezależną instytucję naukową uznaną na szczeblu unijnym lub międzynarodowym, taką jak Komitet Naukowo-Techniczny i Ekonomiczny ds. Rybołówstwa (STECF) i GFCM, i które spełniają wymogi art. 25 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013. [Popr. 104]

d)  „przedział FMSY” oznacza przedział wartości, w którym wszystkie poziomy śmiertelności ryb w naukowo wskazanych granicach tego przedziału, w przypadku połowów wielogatunkowych i zgodnie z opinią naukową, stanowią długoterminowy maksymalny podtrzymywalny połów (MSY) w istniejących przeciętnych warunkach środowiskowych bez znaczących skutków dla procesu reprodukcji danych stad; [Popr. 39]

da)  „dzień połowowy” oznacza dowolny nieprzerwany okres 24 godzin lub część takiego okresu, kiedy statek rybacki prowadzi działalność połowową, taką jak poszukiwanie ryb, wydawanie, wystawianie, holowanie i wybieranie narzędzia połowowego, wciąganie połowu na pokład, przeładunek, zatrzymywanie na pokładzie, przetwarzanie na pokładzie, przenoszenie, umieszczanie w sadzach, tuczenie i wyładowywanie ryb i produktów rybołówstwa, zdefiniowaną w art. 4 pkt 28 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013; [Popr. 40]

db)  „SSBlim” oznacza punkt odniesienia dla biomasy stada tarłowego, poniżej którego to punktu należy podjąć działania naprawcze w celu zapewnienia odbudowy stada powyżej granicy bezpieczeństwa biologicznego; [Popr. 41]

dc)  „SSBpa” oznacza ostrożnościowy punkt odniesienia dla biomasy stada tarłowego, poniżej którego to punktu należy podjąć działania w zakresie zarządzania w celu zapewnienia odbudowy stada powyżej granicy bezpieczeństwa biologicznego; [Popr. 42]

e)  „MSY Btrigger” oznacza punkt odniesienia dla biomasy stada tarłowego, poniżej którego należy wszcząć szczególne i odpowiednie działania w celu zapewnienia, aby wskaźniki eksploatacji w połączeniu z naturalnymi wahaniami doprowadziły do odbudowy stad powyżej poziomu umożliwiającego zapewnienie długoterminowych MSY; [Popr. 43]

f)  „uprawnienia do połowów” oznaczają określone ilościowo prawne upoważnienie do łowienia, wyrażone jako połowy lub nakład połowowy.

Artykuł 3

Cele

1.  Plan wieloletni ma na celu przyczynienie się do osiągnięcia celów wspólnej polityki rybołówstwa, o których mowa w art. 2 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013, w szczególności poprzez stosowanie ostrożnościowego podejścia do zarządzania rybołówstwem oraz zapewnienie, aby eksploatacja żywych zasobów morskich doprowadziła do odtworzenia i utrzymania populacji poławianych gatunków powyżej poziomów, które mogą zapewnić MSY. [Popr. 45]

2.  Plan wieloletni powinien ustanawiać skuteczne, proste i stabilne ramy zarządzania eksploatacją małych gatunków pelagicznych w Morzu Adriatyckim.

2a.   Przy opracowywaniu lub zmianie planu wieloletniego uwzględnia się aspekty społeczno-gospodarcze zgodnie z art. 2 ust. 5 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013. [Popr. 47]

3.  Celem planu wieloletniego jest przyczynienie się do wyeliminowania ograniczenia odrzutów poprzez unikanie i ograniczanie w miarę możliwości niezamierzonych połowów oraz do wdrożenia obowiązku wyładunku określonego w art. 15 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 w odniesieniu do stad objętych nim i do których niniejsze rozporządzenie ma zastosowanie. [Popr. 48]

4.  W ramach planu wieloletniego wdraża się podejście ekosystemowe do zarządzania rybołówstwem, aby zapewnić minimalizowanie, a w miarę możliwości wyeliminowanie negatywnego wpływu działalności połowowej na ekosystem morski, szczególnie na zagrożone siedliska i chronione gatunki, w tym ssaki morskie, ptaki morskie i gady. Plan musi być spójny z unijnym prawodawstwem dotyczącym środowiska, w szczególności z celem polegającym na osiągnięciu do 2020 r. dobrego stanu środowiska, zgodnie z art. 1 ust. 1 dyrektywy 2008/56/WE oraz z celami i zasadami określonymi w dyrektywach 2009/147/WE i 92/43/EWG. [Popr. 49]

5.  Plan wieloletni ma na celu w szczególności:

(a)  zapewnienie spełnienia warunków przedstawionych we wskaźniku 3 zawartym w załączniku I do dyrektywy 2008/56/WE; oraz

(b)  przyczynienie się do spełnienia warunków określonych w innych odnośnych wskaźnikach zawartych w załączniku I do dyrektywy 2008/56/WE proporcjonalnie do roli, jaką rybołówstwo odgrywa w ich spełnieniu.

5a.   Środki przewidziane w planie stosuje się zgodnie z najlepszymi dostępnymi opiniami naukowymi. [Popr. 50]

ROZDZIAŁ II

CELE SPOŁECZNO-GOSPODARCZE, ŚRODKI OCHRONNE ORAZ ŚRODKI SPECJALNE ŚRODKI [Popr. 51]

Artykuł 4

Cele w odniesieniu do sardeli i sardynekmałych gatunków pelagicznych [Popr. 52]

1.  Docelowe wartości śmiertelności połowowej dla przedmiotowych stad muszą zostać osiągnięte punkty odniesienia dla małych gatunków pelagicznych osiąga się tak szybko, jak to możliwe, w sposób progresywny i stopniowy, do 2020 r., oraz utrzymaneoraz utrzymuje się je w późniejszym okresie w zakresie określonym powyżej wartości określonych w załączniku I i zgodnie z celami ustanowionymi w art. 3 ust. 1. [Popr. 53]

2.  Uprawnienia do połowów są ustalane zgodnie z przedziałami docelowych wskaźników śmiertelności połowowej Środki zarządzania małymi gatunkami pelagicznymi są zgodne z docelowymi punktami odniesienia wyznaczonymi w kolumnie A załącznika I do niniejszego rozporządzenia. [Popr. 54]

3.  Niezależnie od przepisów ust. 1 i 2 uprawnienia do połowów środki zarządzania mogą zostać ustalone mieć na poziomach odpowiadających niższym poziomom śmiertelności połowowej celu poziomy odpowiadające wartościom wyższym niż poziomy określone w kolumnie A załącznika I, jeżeli:

a)  na podstawie opinii lub dowodów naukowych jest to niezbędne do osiągnięcia celów określonych w art. 3 w odniesieniu do połowów wielogatunkowych;

b)  na podstawie opinii lub dowodów naukowych jest to konieczne do uniknięcia poważnej szkody dla stada z powodu dynamiki wewnątrz- lub międzygatunkowej; lub

c)  jedno ze stad małych gatunków pelagicznych jest poniżej punktu odniesienia określonego w załączniku I kolumna B. [Popr. 58]

4.  Niezależnie od przepisów ust. 2 i 3 uprawnienia do połowów stada mogą zostać ustalone zgodnie z przedziałami śmiertelności połowowej wyznaczonymi w kolumnie B załącznika I, pod warunkiem że przedmiotowe stado znajduje się powyżej minimalnego punktu odniesienia biomasy tarłowej określonego w kolumnie A załącznika II:

a)  jeżeli, na podstawie opinii lub dowodów naukowych, jest to niezbędne do osiągnięcia celów określonych w art. 3 w odniesieniu do połowów wielogatunkowych;

b)  jeżeli, na podstawie opinii lub dowodów naukowych, jest to konieczne do uniknięcia poważnej szkody dla stada z powodu dynamiki wewnątrz- lub międzygatunkowej;

c)  w celu ograniczenia do maksymalnie 20 % wahań w uprawnieniach do połowów między następującymi po sobie latami. [Popr. 56]

4a.   Jeżeli opinie naukowe wskazują, że połowy rekreacyjne wywierają znaczący wpływ na śmiertelność połowową określonych stad, Rada uwzględnia te połowy i może ograniczyć połowy rekreacyjne przy ustalaniu uprawnień do połowów, aby uniknąć przekroczenia całkowitej docelowej śmiertelności połowowej. [Popr. 57]

Artykuł 4a

Cele społeczno-gospodarcze

Aby osiągnąć cele społeczno-gospodarcze określone w art. 2 ust. 5 lit. f) rozporządzenia (UE) nr 1380/2013, przy wdrażaniu środków ochronnych i technicznych określonych w niniejszym rozporządzeniu państwa członkowskie w dużym stopniu korzystają z właściwych środków określonych w rozporządzeniu (UE) nr 508/2014. [Popr. 58]

Artykuł 5

Zabezpieczenia

1.  Punkty odniesienia ochrony wyrażone jako minimalne i graniczne poziomy biomasy stada tarłowego, które należy stosowaćstosuje się, aby chronić pełną zdolność reprodukcyjną tych stad, są określone w załączniku II. [Popr. 59]

1a.   Po upływie trzech lat od daty zastosowania środków zarządzania, o których mowa w art. 6 ust. 1a, przeprowadza się badania naukowe mające na celu sprawdzenie skuteczności przyjętych środków, szczególnie w odniesieniu do stad, do których ma zastosowanie niniejsze rozporządzenie, oraz do połowów tych stad. [Popr. 60]

2.  Jeżeli opinie naukowe wskazują, że biomasa stada tarłowego któregokolwiek z tych stad małych gatunków pelagicznych spadła poniżej minimalnego punktu odniesienia biomasy stada tarłowego określonego w kolumnie AB załącznika III, przyjmuje się wszystkie odpowiednie środki zaradcze w celu zapewnienia przyczynienia się do szybkiego przywrócenia przedmiotowego stada danego małego gatunku pelagicznego do poziomów przekraczających poziom umożliwiający osiągnięcie MSYpunkt odniesienia określony w kolumnie A załącznika I. W szczególności, w drodze odstępstwa od art. 4 ust. 2 i 4 zgodnie z art. 4 ust. 3 uprawnienia do połowów przedmiotowego stada ustala się na poziomie spójnym ze śmiertelnością połowową zredukowaną do poziomu poniżej przedziału określonego w kolumnie A załącznika I do niniejszego rozporządzenia,środki zarządzania dostosowuje się z uwzględnieniem spadku biomasy tego stada. [Popr. 61]

3.  Jeżeli opinie naukowe wskazują, że biomasa stada tarłowego któregokolwiek z tych stad obu stad małych gatunków pelagicznych spadła poniżej minimalnego punktu odniesienia biomasy stada tarłowego (BlimSSBlim) określonego w kolumnie B załącznika, podejmuje się dalsze środki zaradcze w celu zapewnienia przyczynienia się do szybkiego przywrócenia przedmiotowego stada obu stad do poziomów przekraczających poziom umożliwiający osiągnięcie MSYpunkt odniesienia odkreślony w kolumnie A załącznika I. Wspomniane środki zaradcze mogą w szczególności obejmować, w drodze odstępstwa od art. 4 ust. 2 i 4, zawieszenie połowów ukierunkowanych na przedmiotowe stado i inne odpowiednie ograniczenie uprawnień do połowówśrodki zarządzania. [Popr. 62]

Artykuł 6

Specjalne środki ochronne

1.   Jeżeli opinia naukowa wskazuje, że wymagane jest podjęcie działań naprawczych w celu ochrony małych gatunków pelagicznych, o których mowa w art. 1 ust. 2 niniejszego rozporządzenia, lub, w przypadku sardeli i sardynki, jeżeli poziom biomasy tarłowej któregokolwiek z tych stad w danym roku spadł poniżej punktów odniesienia do celów ochrony określonych w kolumnie AB załącznika III do niniejszego rozporządzenia, Komisja jest uprawniona do przyjęcia aktów delegowanych zgodnie z art. 16 niniejszego rozporządzenia i art. 18 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 w odniesieniu do:.

a)  cech narzędzi połowowych, w szczególności rozmiaru oczek, budowy narzędzia połowowego, rozmiaru narzędzia lub stosowania urządzeń zapewniających selektywność, w celu zapewnienia lub poprawy selektywności;

b)  wykorzystania narzędzi połowowych i głębokości rozmieszczenia narzędzi, w celu zapewnienia lub poprawy selektywności;

c)  zakazu lub ograniczenia prowadzenia połowów na określonych obszarach, w celu ochrony ryb w okresie tarła i narybku lub ryb poniżej minimalnego rozmiaru odniesienia do celów ochrony lub nieodławianych gatunków ryb;

d)  zakazu lub ograniczenia prowadzenia połowów lub stosowania niektórych rodzajów narzędzi połowowych w określonych okresach, w celu ochrony ryb w okresie tarła lub ryb poniżej minimalnego rozmiaru odniesienia do celów ochrony lub nieodławianych gatunków ryb;

e)  minimalnych rozmiarów odniesienia do celów ochrony, w celu zapewnienia ochrony młodych organizmów morskich;

f)  innych cech związanych z selektywnością. [Popr. 63]

1a.  Niezależnie od ust. 1, aby osiągnąć cele określone w art. 4, w latach 2019–2022 stosuje się następujące środki:

a)  w 2019 r. limit połowowy dotyczący małych gatunków pelagicznych ustala się na poziomie z 2014 r.; począwszy od 2020 r. i do 2022 r. limit połowowy dotyczący małych gatunków pelagicznych jest stopniowo zmniejszany w odniesieniu do poszczególnych państw członkowskich, co roku o 4 % w porównaniu z poprzednim rokiem; zmniejszenie to nie obowiązuje jednak, jeżeli w poprzednim roku całkowity połów danego państwa członkowskiego był o ponad 2 % mniejszy od połowu w 2014 r.;

b)  nakład połowowy statków rybackich prowadzących ukierunkowane połowy małych gatunków pelagicznych nie przekracza 180 dni połowowych rocznie i 20 dni połowowych w ciągu miesiąca, przy czym maksymalna liczba dni połowowych w odniesieniu do sardynki europejskiej wynosi 144 dni rocznie, a maksymalna liczba dni połowowych w odniesieniu do sardeli europejskiej wynosi 144 dni rocznie;

c)  czasowo-przestrzenne zamknięcia połowów będą realizowane corocznie w celu ochrony obszarów wylęgu i tarlisk; zamknięcia takie – w odniesieniu do poszczególnych rodzajów narzędzi połowowych – obejmują cały obszar występowania małych gatunków pelagicznych w Morzu Adriatyckim na okresy nie krótsze niż 15 kolejnych dni i nieprzekraczające 30 kolejnych dni. zamknięcia te mają miejsce w następujących okresach:

i)  dla sardynek – od dnia 1 października do dnia 31 marca, oraz

ii)  dla sardeli – od dnia 1 kwietnia do dnia 30 września;

d)  dodatkowe zamknięcia połowów odnoszące się do statków o całkowitej długości ponad 12 m, oddzielnie dla poszczególnych rodzajów narzędzi połowowych, stosuje się przez okres co najmniej sześciu miesięcy; zamknięcia te dotyczą co najmniej 30 % obszaru, który został wskazany jako obszar wylęgu lub obszar ważny dla utrzymania ochrony najmłodszych klas wiekowych ryb (wód terytorialnych i morza wewnętrznego);

e)  całkowita zdolność połowowa floty trawlerów i sejnerów prowadzących aktywną działalność połowową w odniesieniu do stad małych gatunków pelagicznych nie może przekraczać wartości zdolności połowowych floty zarejestrowanych w 2014 r. dla aktywnej floty, dotyczących pojemności brutto lub pojemności rejestrowej brutto, mocy silnika (kW) i liczby statków. [Popr. 70]

1b.  Niezależnie od ust. 1a, aby zapewnić stabilność i ograniczyć zróżnicowanie środków zarządzania, czas trwania zamknięć, o których mowa w lit. c) i d) tego ustępu, nie może się różnić o więcej niż 10 % między następującymi po sobie latami. [Popr. 71]

Artykuł 6a

Środki techniczne

1.  Do celów niniejszego rozporządzenia art. 13 ust. 3 akapit drugi oraz pkt 2 załącznika II do rozporządzenia (WE) nr 1967/2006 nie mają zastosowania.

2.  Do celów niniejszego rozporządzenia maksymalna długość sieci okrążających (okrężnice i niewody bez liny ściągającej) jest ograniczona do 600 metrów przy opadzie sieci wynoszącym maksymalnie 1/3 długości. [Popr. 72]

ROZDZIAŁ III

PRZEPISY ODNOSZĄCE SIĘ DO OBOWIĄZKU WYŁADUNKU

Artykuł 7

Przepisy odnoszące się do obowiązku wyładunku w odniesieniu do połowów stad małych gatunków pelagicznych w Morzu Adriatyckim

Komisja jest uprawniona do przyjęcia aktów delegowanych zgodnie z art. 15 niniejszego rozporządzenia i art. 18 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 dotyczących: [Popr. 73]

a)  wyłączeń ze stosowania obowiązku wyładunku w odniesieniu do gatunków, w przypadku których dowody najlepsze dostępne opinie naukowe wykazują wysokie wskaźniki przeżycia, przy uwzględnieniu cech narzędzia połowowego, praktyk połowowych i danego ekosystemu, w celu ułatwienia wdrożenia obowiązku wyładunku; [Popr. 74]

b)  wyłączeń de minimis w celu umożliwienia wdrożenia obowiązku wyładunku; takie wyłączenia de minimis stosuje się w przypadkach i na warunkach określonych w art. 15 ust. 5 lit. c) rozporządzenia (UE) nr 1380/2013;

c)  szczegółowych przepisów dotyczących dokumentacji połowowej, w szczególności dla potrzeb monitorowania wdrażania obowiązku wyładunku.

d)  określania minimalnych rozmiarów odniesienia do celów ochrony, aby zapewnić ochronę młodych organizmów morskich. [Popr. 75]

ROZDZIAŁ IV

REGIONALIZACJA

Artykuł 8

Współpraca regionalna

1.  Art. 18 ust. 1–6 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 ma zastosowanie do środków, o których mowa w art. 6 i 7 niniejszego rozporządzenia.

2.  Do celów ust. 1 niniejszego artykułu zainteresowane państwa członkowskie, które mają bezpośredni interes związany z zarządzaniem, mogą przedkładać wspólne zalecenia zgodnie z art. 18 ust. 1 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 po raz pierwszy nie później niż w ciągu 12 miesięcy po wejściu w życie niniejszego rozporządzenia, a następnie przed upływem 12 miesięcy od każdego przedłożenia oceny wieloletniego planu zgodnie z art. 14 niniejszego rozporządzenia. Mogą również przedkładać takie zalecenia, kiedy uznają to za konieczne, w szczególności w przypadku wystąpienia nagłej zmiany w sytuacji któregokolwiek ze stad, do których niniejsze rozporządzenie ma zastosowanie. Wspólne zalecenia w sprawie środków dotyczących danego roku kalendarzowego przedkłada się nie później niż w dniu 1 czerwca roku poprzedzającego dany rok kalendarzowy.

3.  Uprawnienia przyznane na podstawie art. 6 i 7 niniejszego rozporządzenia pozostają bez uszczerbku dla uprawnień przyznanych Komisji na podstawie innych przepisów prawa unijnego, w tym rozporządzenia (UE) nr 1380/2013.

ROZDZIAŁ V

KONTROLA I EGZEKWOWANIE PRZEPISÓW

Artykuł 9

Związek z rozporządzeniem (WE) nr 1224/2009

Środki kontroli przewidziane w niniejszym rozdziale stosuje się w uzupełnieniu do środków określonych w rozporządzeniu (WE) nr 1224/2009, chyba że w niniejszym rozdziale przewidziano inaczej.

Artykuł 10

Uprzednie powiadomienie

1.  W drodze odstępstwa od art. 17 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 1224/2009 uprzednie powiadomienie, o którym mowa w tym artykule, musi zostać przekazane co najmniej półtorej pół godziny przed przewidywaną godziną przybycia do portu. Właściwe organy nadbrzeżnych państw członkowskich mogą, w konkretnych przypadkach, zezwolić na wcześniejsze wejście do portu. [Popr. 76]

2.  Obowiązek uprzedniego powiadomienia ma zastosowanie do kapitanów unijnych statków rybackich zatrzymujących na burcie co najmniej dwie tony sardeli lub dwie tony sardynek. Ilości te oblicza się bez uwzględnienia połowów, o których mowa w art. 15 ust. 11 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013. [Popr. 77]

Artykuł 11

System monitorowania statków

1.  Do celów niniejszego rozporządzenia stosowanie przepisów określonych w art. 9 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 1224/2009 zostaje rozszerzone tak, aby obejmowało ono statki rybackie o długości całkowitej co najmniej ośmiu metrów prowadzące ukierunkowane połowy małych gatunków pelagicznych w Morzu Adriatyckim.

2.  Zwolnienie określone w art. 9 ust. 5 rozporządzenia (WE) nr 1224/2009 nie ma zastosowania do statków prowadzących ukierunkowane połowy małych gatunków pelagicznych na Morzu Adriatyckim zgodnie z niniejszym rozporządzeniem, bez względu na ich długość.

Artykuł 12

Elektroniczne wypełnianie i przekazywanie danych z dzienników połowowych

1.  Do celów niniejszego rozporządzenia obowiązek elektronicznego wypełniania i przekazywania danych z dziennika połowowego drogą elektroniczną co najmniej raz dziennie właściwemu organowi państwa członkowskiego bandery, określony w art. 15 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 1224/2009, zostaje rozszerzony na kapitanów unijnych statków rybackich o długości całkowitej co najmniej ośmiu metrów, prowadzących ukierunkowane połowy sardeli lub sardynek.

2.  Zwolnienie określone w art. 15 ust. 4 rozporządzenia (WE) nr 1224/2009 nie ma zastosowania do kapitanów statków prowadzących ukierunkowane połowy sardeli lub sardynek, bez względu na długość tych statków rybackich.

2a.   W drodze odstępstwa od art. 15 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 1224/2009 kapitanowie wszystkich unijnych statków rybackich o długości całkowitej równej lub przekraczającej 12 metrów mogą przekazywać informacje określone w art. 14 rozporządzenia do momentu rozpoczęcia czynności wyładunkowych. [Popr. 78]

Artykuł 13

Wyznaczone porty

Próg stosowany dla masy w relacji pełnej gatunków z odpowiedniego stada objętych planem wieloletnim, po którego przekroczeniu statek rybacki jest zobowiązany wyładować swoje połowy w wyznaczonym porcie lub w miejscu znajdującym się blisko brzegu, o których mowa w art. 43 rozporządzenia (WE) nr 1224/2009, wynosi:

(a)  2 000 kg sardeli;

(b)  2 000 kg sardynek.

ROZDZIAŁ VI

PRZEGLĄD

Artykuł 14

Ocena planu wieloletniego

Pięć lat Trzy lata po dacie wejścia w życie niniejszego rozporządzenia, a następnie co pięć lat, Komisja zapewnia przeprowadzenie oceny wpływu tego planu wieloletniego na stada, do których ma zastosowanie niniejsze rozporządzenie oraz na połowy, w których eksploatowane są te stada. Komisja przedstawia wyniki tej oceny Parlamentowi Europejskiemu i Radzie, a w stosownym przypadku przedstawia wniosek w sprawie zmiany niniejszego rozporządzenia. [Popr. 80]

ROZDZIAŁ VII

PRZEPISY PROCEDURALNE

Artykuł 15

Wykonywanie przekazanych uprawnień

1.  Powierzenie Komisji uprawnień do przyjęcia przyjmowania aktów delegowanych podlega warunkom określonym w niniejszym artykuleart. 18 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013. [Popr. 81]

2.  Uprawnienia do przyjęcia aktów delegowanych, o których mowa w art. 6 i 7, powierza się Komisji na okres siedmiu lat od ... [data wejścia w życie niniejszego rozporządzenia]. Komisja sporządza sprawozdanie dotyczące przekazania uprawnień nie później niż dziewięć miesięcy przed końcem okresu pięciu lat. Przekazanie uprawnień zostaje automatycznie przedłużone na takie same okresy, chyba że Parlament Europejski lub Rada sprzeciwią się takiemu przedłużeniu nie później niż trzy miesiące przed końcem każdego okresu.

3.  Przekazanie uprawnień, o którym mowa w art. 6 i 7, może zostać w dowolnym momencie odwołane przez Parlament Europejski lub Radę. Decyzja o odwołaniu kończy przekazanie określonych w niej uprawnień. Decyzja o odwołaniu staje się skuteczna od następnego dnia po jej opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej lub w określonym w tej decyzji późniejszym terminie. Nie wpływa ona na ważność jakichkolwiek już obowiązujących aktów delegowanych.

4.  Przed przyjęciem aktu delegowanego Komisja konsultuje się z ekspertami wyznaczonymi przez każde państwo członkowskie zgodnie z zasadami określonymi w Porozumieniu międzyinstytucjonalnym z dnia 13 kwietnia 2016 r. w sprawie lepszego stanowienia prawa.

5.  Niezwłocznie po przyjęciu aktu delegowanego Komisja przekazuje go równocześnie Parlamentowi Europejskiemu i Radzie.

6.  Akt delegowany przyjęty zgodnie z art. 6 i 7 wchodzi w życie tylko wówczas, gdy Parlament Europejski ani Rada nie wyraziły sprzeciwu w terminie dwóch miesięcy od przekazania tego aktu Parlamentowi Europejskiemu i Radzie, lub gdy, przed upływem tego terminu, zarówno Parlament Europejski, jak i Rada poinformowały Komisję, że nie wniosą sprzeciwu. Termin ten przedłuża się o dwa miesiące z inicjatywy Parlamentu Europejskiego lub Rady.

Artykuł 15a

Wsparcie z EFMR

1.  Środki na rzecz tymczasowego zaprzestania działalności połowowej przyjęte z myślą o realizacji celów planu wieloletniego uznaje się za stanowiące tymczasowe zaprzestanie działalności połowowej do celów art. 33 ust. 1 lit. a) i c) rozporządzenia (UE) nr 508/2014.

2.  W drodze odstępstwa od art. 33 ust. 2 rozporządzenia (UE) nr 508/2014 w przypadku statków rybackich, których dotyczą przestrzenne i czasowe zamknięcia połowów określone w niniejszym rozporządzeniu, do dnia 31 grudnia 2020 r. maksymalny okres udzielania wsparcia na podstawie niniejszego rozporządzenia wynosi 9 miesięcy.

3.  Aby zapewnić wykonanie ust. 2 niniejszego artykułu, w drodze odstępstwa od art. 25 ust. 3 rozporządzenia (UE) nr 508/2014, możliwe jest zwiększenie całkowitego wkładu finansowego z EFMR powyżej pułapu 15 % określonego w tym artykule.

4.  Przy wdrażaniu działań określonych w art. 30 rozporządzenia (UE) nr 508/2014 przyznaje się pierwszeństwo rybakom, których dotyczą skutki wdrożenia środków zawartych w niniejszym planie wieloletnim.

5.  Do dnia 31 grudnia 2020 r. oraz w drodze odstępstwa od terminu określonego w art. 34 ust. 4 rozporządzenia (UE) nr 508/2014 statki rybackie, które całkowicie zaprzestały działalności połowowej wskutek wprowadzenia środków ograniczających nakład połowowy określonych w niniejszym rozporządzeniu, mogą korzystać ze wsparcia na rzecz trwałego zaprzestania działalności połowowej, o którym mowa w art. 34 rozporządzenia (UE) nr 508/2014. [Popr. 82]

ROZDZIAŁ VIII

PRZEPISY KOŃCOWE

Artykuł 16

Wejście w życie

Niniejsze rozporządzenie wchodzi w życie dwudziestego dnia po jego opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.

Niniejsze rozporządzenie wiąże w całości i jest bezpośrednio stosowane we wszystkich państwach członkowskich.

Sporządzono w ...,

W imieniu Parlamentu Europejskiego W imieniu Rady

Przewodniczący Przewodniczący

ZAŁĄCZNIK I

Docelowa śmiertelność połowowaDocelowe punkty odniesienia

(o której mowa w art. 4 i 5) [Popr. 86]

Stado

Docelowy wskaźnik śmiertelności połowowej zgodny z dążeniem do osiągnięcia maksymalnego podtrzymywalnego połowu (FMSY)Docelowe punkty odniesienia dla małych gatunków pelagicznych

Kolumna A

Kolumna B

Sardela europejska

0,23 – 0,30SSBpa

0,30 – 0,364SSBlim

Sardynka europejska

0,065 – 0,08

0,08 – 0,11SSBlim

[Popr. 87]

ZAŁĄCZNIK II

Punkty odniesienia do celów ochrony

(o której mowa w art. 5)

Stado

Minimalny punkt odniesienia biomasy stada tarłowego (w tonach) (MSY Btrigger)

Najniższa masa tarłowa (w tonach) (Blim)

Kolumna A

Kolumna B

Sardela europejska

139 000

69 500

Sardynka europejska

180 000

36 000

[Popr. 84]

(1) Dz.U. C 288 z 31.8.2017, s. 68.
(2)Dz.U. C 288 z 31.8.2017, s. 68.
(3)Stanowisko Parlamentu Europejskiego z dnia 13 listopada 2018 r.
(4)Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/56/WE z dnia 17 czerwca 2008 r. ustanawiająca ramy działań Wspólnoty w dziedzinie polityki środowiska morskiego (dyrektywa ramowa w sprawie strategii morskiej) (Dz.U. L 164 z 25.6.2008, s. 19).
(5)Dyrektywa Rady 92/43/EWG z dnia 21 maja 1992 r. w sprawie ochrony siedlisk przyrodniczych oraz dzikiej fauny i flory (Dz.U. L 206 z 22.7.1992, s. 7).
(6)Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/147/WE z dnia 30 listopada 2009 r. w sprawie ochrony dzikiego ptactwa (Dz.U. L 20 z 26.1.2010, s. 7).
(7)Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1380/2013 z dnia 11 grudnia 2013 r. w sprawie wspólnej polityki rybołówstwa, zmieniające rozporządzenia Rady (WE) nr 1954/2003 i (WE) nr 1224/2009 oraz uchylające rozporządzenia Rady (WE) nr 2371/2002 i (WE) nr 639/2004 oraz decyzję Rady 2004/585/WE (Dz.U. L 354 z 28.12.2013, s. 22).
(8)Rozporządzenie Rady (WE) nr 1967/2006 z dnia 21 grudnia 2006 r. w sprawie środków zarządzania zrównoważoną eksploatacją zasobów rybołówstwa Morza Śródziemnego, zmieniające rozporządzenie (EWG) nr 2847/93 i uchylające rozporządzenie (WE) nr 1626/94 (Dz.U. L 36 z 8.2.2007, s. 6).
(9)Komitet Naukowo-Techniczny i Ekonomiczny ds. Rybołówstwa (STECF) Ocena stad w Morzu Śródziemnym – część 2 (STECF-11-14).
(10)Rozporządzenie delegowane Komisji (UE) nr 1392/2014 z dnia 20 października 2014 r. ustanawiające plan w zakresie odrzutów w odniesieniu do niektórych połowów małych gatunków pelagicznych w Morzu Śródziemnym (Dz.U. L 370 z 30.12.2014, s. 21).
(11) Komitet Naukowo-Techniczny i Ekonomiczny ds. Rybołówstwa (STECF) – Małe gatunki pelagiczne w Morzu Adriatyckim. Oceny stad w Morzu Śródziemnym część 1 (STECF-15-14). 2015. [Publications Office of the European Union, Luxembourg, EUR 27492 EN, JRC 97707, 52 pp.] [The second part of this reference seems to be mistaken. OPOCE, please check.]
(12)Komitet Naukowo-Techniczny i Ekonomiczny ds. Rybołówstwa (STECF) – Małe gatunki pelagiczne w Morzu Adriatyckim. Oceny stad w Morzu Śródziemnym część 1 (STECF-15-14). 2015. [Publications Office of the European Union, Luxembourg, EUR 27492 EN, JRC 97707, 52 pp.] [The second part of this reference seems to be mistaken. OPOCE, please check.]
(13)Rozporządzenie Rady (WE) nr 1224/2009 z dnia 20 listopada 2009 r. ustanawiające unijny system kontroli w celu zapewnienia przestrzegania przepisów wspólnej polityki rybołówstwa, zmieniające rozporządzenia (WE) nr 847/96, (WE) nr 2371/2002, (WE) nr 811/2004, (WE) nr 768/2005, (WE) nr 2115/2005, (WE) nr 2166/2005, (WE) nr 388/2006, (WE) nr 509/2007, (WE) nr 676/2007, (WE) nr 1098/2007, (WE) nr 1300/2008, (WE) nr 1342/2008 i uchylające rozporządzenia (EWG) nr 2847/93, (WE) nr 1627/94 oraz (WE) nr 1966/2006 (Dz.U. L 343 z 22.12.2009, s. 1).
(14) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 508/2014 z dnia 15 maja 2014 r. w sprawie Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylające rozporządzenia Rady (WE) nr 2328/2003, (WE) nr 861/2006, (WE) nr 1198/2006 i (WE) nr 791/2007 oraz rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1255/2011 (Dz.U. L 149 z 20.5.2014, s. 1).
(15) Dz.U. L 123 z 12.5.2016, s. 1.
(16)Ocena skutków …[include reference when published].
(17)Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1343/2011 z dnia 13 grudnia 2011 r. w sprawie niektórych przepisów dotyczących połowów na obszarze objętym porozumieniem GFCM (Generalnej Komisji Rybołówstwa Morza Śródziemnego) oraz zmiany rozporządzenia Rady (WE) nr 1967/2006 w sprawie środków zarządzania zrównoważoną eksploatacją zasobów rybołówstwa Morza Śródziemnego (Dz.U. L 347 z 30.12.2011, s. 44).


Praworządność w Rumunii
PDF 138kWORD 55k
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 13 listopada 2018 r. w sprawie praworządności w Rumunii (2018/2844(RSP))
P8_TA(2018)0446B8-0522/2018

Parlament Europejski,

–  uwzględniając traktaty UE, a w szczególności art. 2, 3, 4, 6 i 7 Traktatu o Unii Europejskiej (TUE),

–  uwzględniając Kartę praw podstawowych Unii Europejskiej,

–  uwzględniając europejską konwencję praw człowieka (EKPC),

–  uwzględniając konstytucję Rumunii,

–  uwzględniając komunikat Komisji z dnia 11 marca 2014 r. pt. „Nowe ramy UE na rzecz umocnienia praworządności” (COM(2014)0158),

–  uwzględniając swoją debatę na temat demokracji i sprawiedliwości w Rumunii, która odbyła się w dniu 2 lutego 2017 r.,

–  uwzględniając swoją debatę z dnia 7 lutego 2018 r. na temat zagrożeń dla praworządności wynikających z reformy systemu wymiaru sprawiedliwości Rumunii,

–  uwzględniając swoją debatę z dnia 3 października 2018 r. na temat praworządności w Rumunii,

–  uwzględniając wymianę poglądów z dnia 1 października 2018 r. z pierwszym wiceprzewodniczącym Komisji Fransem Timmermansem w Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych,

–  uwzględniając wysłuchanie, które odbyło się 22 marca 2017 r. w Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych, w sprawie demokracji i sprawiedliwości w Rumunii,

–  uwzględniając wspólne stanowisko przewodniczącego Komisji Junckera i pierwszego wiceprzewodniczącego Komisji Timmermansa z dnia 24 stycznia 2018 r. w sprawie ostatnich wydarzeń w Rumunii,

–  uwzględniając wspólną opinię Komisji Weneckiej z dnia 16 marca 2018 r. w sprawie rumuńskiego projektu ustawy nr 140/2017 dotyczącej wprowadzenia zmian do rozporządzenia rządu nr 26/2000 w sprawie stowarzyszeń i fundacji,

–  uwzględniając opinię Komisji Weneckiej z dnia 20 października 2018 r. w sprawie poprawek wprowadzonych do rumuńskich ustaw nr 303/2004 w sprawie statusu sędziów i prokuratorów, nr 304/2004 w sprawie organizacji wymiaru sprawiedliwości oraz nr 317/2004 w sprawie Najwyższej Rady Sądownictwa,

–  uwzględniając opinię Komisji Weneckiej z dnia 20 października 2018 r. w sprawie poprawek wprowadzonych do rumuńskiego kodeksu karnego i kodeksu postępowania karnego, ustaw mających wpływ również na ustawę nr 78/2000 w sprawie zapobiegania aktom korupcji oraz wykrywania i sankcjonowania ich, a także ustawę nr 304/2004 w sprawie organizacji wymiaru sprawiedliwości,

–  uwzględniając sprawozdanie ad hoc w sprawie Rumunii z dnia 11 kwietnia 2018 r. sporządzone przez Grupę Państw Przeciwko Korupcji (GRECO) Rady Europy,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji z dnia 15 listopada 2017 r. sporządzone w ramach mechanizmu współpracy i weryfikacji na temat postępów poczynionych w Rumunii,

–  uwzględniając przyjęcie przez rumuński parlament w grudniu 2017 r. trzech ustaw reformujących sądownictwo, zmieniających ustawy nr 303/2004 w sprawie statusu sędziów i prokuratorów, ustawy nr 304/2004 w sprawie organizacji wymiaru sprawiedliwości oraz ustawy nr 317/2004 w sprawie Najwyższej Rady Sądownictwa, uwzględniając przyjęcie poprawek do kodeksu karnego w czerwcu 2018 r. i kodeksu postępowania karnego w lipcu 2018 r.,

–  uwzględniając rezolucję 2226/2018 i zalecenie 2134/2018 Zgromadzenia Parlamentarnego Rady Europy,

–  uwzględniając orzeczenie rumuńskiego trybunału konstytucyjnego z dnia 20 października 2018 r., w którym stwierdzono, że 64 poprawki do kodeksu postępowania karnego z 96 są niezgodne z konstytucją, uwzględniając orzeczenie rumuńskiego trybunału konstytucyjnego z dnia 25 października 2018 r. w którym stwierdzono, że 30 poprawek do kodeksu karnego jest niezgodnych z konstytucją,

–  uwzględniając wielokrotne masowe protesty, odbywające się od stycznia 2017 r., sprzeciwiające się korupcji i popierające praworządność, w tym masowy protest „Diaspora w domu”, który odbył się dnia 10 sierpnia 2018 r. w Bukareszcie, po którym setki osób potrzebowały opieki medycznej na skutek brutalnej interwencji policji,

–  uwzględniając art. 123 ust. 2 Regulaminu,

A.  mając na uwadze, że Unia Europejska opiera się na wartościach poszanowania godności ludzkiej, wolności, demokracji, równości, praworządności i poszanowania praw człowieka, w tym praw osób należących do mniejszości, oraz że wartości te są wspólne państwom członkowskim w społeczeństwie opartym na pluralizmie, niedyskryminacji, tolerancji, sprawiedliwości, solidarności oraz równości kobiet i mężczyzn (art. 2 TUE);

B.  mając na uwadze, że art. 6 ust. 3 TUE potwierdza, iż prawa podstawowe, zagwarantowane przez EKPC oraz wynikające ze wspólnych tradycji konstytucyjnych państw członkowskich, stanowią ogólne zasady prawa Unii;

C.  mając na uwadze, że UE funkcjonuje na zasadzie domniemania wzajemnego zaufania oraz na założeniu, że państwa członkowskie przestrzegają zasad demokracji, praworządności i praw podstawowych zapisanych w EKPC i Karcie praw podstawowych;

D.  mając na uwadze niezawisłość sądownictwa zapisaną w art. 47 Karty praw podstawowych i art. 6 EKPC, która jest niezbędnym wymogiem demokratycznej zasady podziału władzy;

E.  mając na uwadze, że w sprawozdaniu w sprawie Rumunii z kwietnia 2018 r. sporządzonym przez Grupę Państw Przeciwko Korupcji (GRECO) Rady Europy wyrażono poważne obawy dotyczące niektórych aspektów ustaw w sprawie statusu sędziów i prokuratorów, w sprawie organizacji wymiaru sprawiedliwości i w sprawie Najwyższej Rady Sądownictwa przyjętych przez rumuński parlament, a także w sprawie projektu poprawek do ustawodawstwa karnego; mając na uwadze, że GRECO ma wątpliwości co do procedury ustawodawczej, obawia się ich wpływu na niezależność sędziów i sugeruje, że mogło dojść do dorozumianego naruszenia norm antykorupcyjnych;

F.  mając na uwadze, że w opinii Komisji Weneckiej nr 924/2018 z dnia 20 października 2018 r., która ograniczała się do „niektórych szczególnie kontrowersyjnych aspektów projektów”, stwierdzono, że „choć do projektów wprowadzono mile widziane ulepszenia na skutek krytyki i wielu orzeczeń trybunału konstytucyjnego, (...) w trzech projektach wprowadzono ważne aspekty, które (...) mogą skutkować wywieraniem nacisku na sędziów i prokuratorów oraz, w ostatecznej konsekwencji, podważyć niezależność sądownictwa i jego członków oraz, wraz z uregulowaniami dotyczącymi wczesnej emerytury, jego wydajność i jakość oraz wywrzeć negatywny wpływ na walkę z korupcją”, a aspekty te prawdopodobnie mogą „podważyć zaufanie publiczne do sądownictwa”(1);

G.  mając na uwadze, że Komisja Wenecka stwierdziła w swojej opinii nr 930/2018 z dnia 20 października 2018 r., że „koniecznym i właściwym było podjęcie reform kodeksów karnych przez rumuński parlament, by wdrożyć orzeczenia trybunału konstytucyjnego i właściwe dyrektywy UE,” oraz że wiele poprawek „poważnie pogorszy skuteczność rumuńskiego systemu sądownictwa karnego w walce z wieloma rodzajami przestępstw, w tym z przestępstwami związanymi z korupcją, przestępstwami z użyciem przemocy i przestępczością zorganizowaną”(2);

H.  mając na uwadze, że Komisja Wenecka w swojej wspólnej opinii nr 914/2018 z dnia 16 marca 2018 r. przyjęła z zadowoleniem fakt, że „podczas posiedzeń w Bukareszcie inicjatorzy projektu ustawy wyrazili gotowość do wprowadzenia poprawek do projektu ustawy w niektórych aspektach” oraz wezwała rumuńskie władze do uwzględnienia jej najważniejszych zaleceń głoszących, że „nowe wymogi dotyczące sprawozdawczości i ujawniania informacji przewidziane w projekcie ustawy, w tym sankcje w postaci zawieszenia działalności i rozwiązania jej w przypadku nieprzestrzegania, są w oczywisty sposób niepotrzebne i nieproporcjonalne i należy je uchylić” oraz że publikowanie szczegółowych sprawozdań finansowych co sześć miesięcy i wskazywanie źródeł dochodów, bez względu na ich kwotę, wraz z sankcjami rozwiązania działalności wywrze „mrożący skutek na społeczeństwo obywatelskie” i będzie sprzeczne z „wolnością zrzeszania się i prawem do poszanowania życia prywatnego”(3);

I.  mając na uwadze, że Zgromadzenie Parlamentarne Rady Europy wezwało Rumunię do odrzucenia proponowanych niedawno projektów ustaw narzucających dodatkowe obowiązki sprawozdawczości finansowej na organizacje pozarządowe oraz do zmiany ich zgodnie z zaleceniami Komisji Weneckiej i Biura Instytucji Demokratycznych i Praw Człowieka Organizacji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie (OBWE/ODIHR), a także do poddania ich szerokim konsultacjom społecznym przed ich przyjęciem(4);

J.  mając na uwadze, że w dniu 19 lipca 2018 r. Komisja odwołała Rumunię do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej ze względu na brak włączenia czwartej dyrektywy w sprawie przeciwdziałania praniu pieniędzy do prawa krajowego; mając na uwadze, że w dniu 24 października 2018 r. parlament rumuński przyjął „projekt ustawy w sprawie przeciwdziałania praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu”;

K.  mając na uwadze, że trwa debata dotycząca roli rumuńskich służb wywiadowczych (SRI) i ich domniemanego zakłócania działalności rumuńskiego sądownictwa, co rodzi pytania na temat możliwego zakresu tych zakłóceń i metod ich przeprowadzania; mając na uwadze, że Komisja Wenecka stwierdza w swojej opinii z dnia 20 października 2018 r., że „konieczny wydaje się szczegółowy przegląd norm prawnych dotyczących kontroli nad służbami wywiadowczymi”;

L.  mając na uwadze, że w maju 2016 r. zainicjowano petycję o zmianę rumuńskiej konstytucji, by ograniczyć definicję rodziny do małżeństwa kobiety i mężczyzny; mając na uwadze, że wiele grup działających na rzecz praw człowieka wyrażało zaniepokojenie, że ten wniosek może doprowadzić do naruszenia międzynarodowych standardów praw człowieka i zwiększyć homofobiczną dyskryminację w Rumunii; mając na uwadze, że zmianę tę parlament zatwierdził większością dwóch trzecich głosów; mając na uwadze, że w referendum w tej sprawie nie uzyskano wymaganej frekwencji 30 %;

M.  mając na uwadze, że według corocznego przeglądu sytuacji w zakresie praw człowieka osób LGBTI w Europie w 2018 r., opublikowanego przez europejski oddział Międzynarodowego Stowarzyszenia Lesbijek i Gejów (ILGA-Europe), Rumunia zajmuje 25. miejsce spośród 28 państw członkowskich UE w odniesieniu do ustawodawstwa dotyczącego osób LGBTI, mowy nienawiści wobec nich i dyskryminacji skierowanej przeciw nim;

N.  mając na uwadze, że Unia Europejska jest zobowiązana do poszanowania wolności i pluralizmu mediów, jak również prawa do informacji i swobody wypowiedzi; mając na uwadze, że informowanie o nieprawidłowościach stanowi kluczową część dziennikarstwa śledczego i wolności prasy, a zgodnie z komunikatem Komisji z 23 kwietnia 2018 r. w sprawie wzmocnienia ochrony sygnalistów na szczeblu UE (COM(2018)0214) w większości państw członkowskich sygnaliści są chronieni jedynie w bardzo ograniczonej liczbie sytuacji; mając na uwadze, że funkcje strażnika publicznego pełnione przez media są istotnym czynnikiem podtrzymania tych praw oraz ochrony wszystkich innych praw podstawowych;

O.  mając na uwadze, że Reporterzy bez Granic zwrócili uwagę na próby zamienienia rumuńskich mediów w narzędzia propagandy politycznej oraz wyrazili zaniepokojenie cenzurą polityczną w mediach(5);

P.  mając na uwadze, że art. 12 Karty praw podstawowych stanowi, że każdy ma prawo do swobodnego, pokojowego zgromadzania się oraz do swobodnego stowarzyszania się na wszystkich poziomach, zwłaszcza w sprawach politycznych, związkowych i obywatelskich;

Q.  mając na uwadze, że doniesienia o brutalnej interwencji rumuńskiej policji podczas protestów w dniu 10 sierpnia 2018 r. wywołały poważne zaniepokojenie w odniesieniu do proporcjonalności użycia siły i naruszeń praw podstawowych protestujących, co poskutkowało trwającymi śledztwami w sprawie rumuńskich organów ścigania;

R.  mając na uwadze, że korupcja nadal pozostaje wyzwaniem w UE; mając na uwadze, że charakter i zakres korupcji może różnić się w poszczególnych państwach członkowskich, ale szkodzi ona UE jako całości, jej gospodarce i społeczeństwu, hamuje rozwój gospodarczy, podważa demokrację i narusza praworządność;

S.  mając na uwadze, że w dniu 9 lipca 2018 r. usunięto ze stanowiska prokuratora głównego Krajowej Dyrekcji Antykorupcyjnej (DNA) wbrew stanowisku Rady Sądownictwa po wydaniu przez trybunał konstytucyjny orzeczenia ograniczającego władzę prezydenta. mając na uwadze, że – przeciwnie – Komisja Wenecka w swojej opinii z dnia 20 października 2018 r. stwierdziła, że należy „wzmocnić niezależność prokuratorów i utrzymać i zwiększyć rolę instytucji takich jak urząd prezydenta i CSM [Najwyższa Rada Sądownictwa], które mogą zrównoważyć wpływ ministra [sprawiedliwości]”; mając na uwadze, że w dniu 24 października 2018 r. minister sprawiedliwości zażądał zwolnienia prokuratora generalnego, oskarżywszy go o przekraczanie jego uprawnień;

1.  podkreśla, że zasadnicze znaczenie ma zagwarantowanie podtrzymania w całości wspólnych wartości europejskich wymienionych w art. 2 TUE oraz zagwarantowanie praw podstawowych wyrażonych w Karcie praw podstawowych Unii Europejskiej;

2.  wyraża głębokie zaniepokojenie zmienionym projektem ustawodawstwa dotyczącego rumuńskiego ustawodawstwa w dziedzinie wymiaru sprawiedliwości i ustawodawstwa karnego, szczególnie w odniesieniu do faktu, że może ono strukturalnie podważyć niezależność systemu sądowego i zdolności skutecznego zwalczania korupcji w Rumunii, a także osłabić praworządność;

3.  potępia brutalną i nieproporcjonalną interwencję policji podczas protestów w Bukareszcie w sierpniu 2018 r.; wzywa władze Rumunii do zagwarantowania przejrzystego, bezstronnego i skutecznego dochodzenia w sprawie działań oddziałów prewencyjnych policji;

4.  apeluje do rumuńskich władz o uwzględnienie gwarancji zapewniających przejrzystą i legalną bazę wszelkiej współpracy instytucjonalnej, by uniknąć wszelkich interwencji pozwalających na obejście mechanizmów kontroli i równowagi; apeluje o wzmocnienie kontroli parlamentarnej nad służbami wywiadowczymi;

5.  wzywa rumuńskie władze do przeciwstawienia się wszelkim środkom, które mogłyby depenalizować korupcję wśród osób zajmujących stanowiska, oraz stosowania krajowej strategii antykorupcyjnej;

6.  stanowczo zaleca ponowne rozpatrzenie ustawodawstwa dotyczącego finansowania, organizacji i funkcjonowania organizacji pozarządowych, ponieważ może ono wywrzeć efekt zastraszający społeczeństwo obywatelskie i jest sprzeczne z zasadą wolności zrzeszania się i prawa do prywatności; uważa, że należy je w pełni dostosować do ram UE;

7.  wzywa rumuński parlament i rząd do pełnego wdrożenia wszystkich zaleceń Komisji Europejskiej, GRECO oraz Komisji Weneckiej, a także do powstrzymania się od przeprowadzania jakichkolwiek reform, które mogłyby zagrażać poszanowaniu praworządności, w tym niezależności sądownictwa; apeluje o dalsze angażowanie społeczeństwa obywatelskiego i podkreśla, że należy zmierzyć się z kwestiami poruszonymi powyżej w oparciu o przejrzysty i włączający proces; zachęca do proaktywnego zwrócenia się do Komisji Weneckiej o ocenę odnośnych środków ustawodawczych przed ich ostatecznym przyjęciem;

8.  wzywa rumuński rząd do współpracy z Komisją Europejską na zasadzie lojalnej współpracy, która jest określona w Traktacie;

9.  ponownie wyraża ubolewanie, że Komisja postanowiła nie publikować w 2017 r. Sprawozdania o zwalczaniu korupcji w UE, oraz stanowczo apeluje do niej o bezzwłoczne wznowienie corocznego monitorowania antykorupcyjnego we wszystkich państwach członkowskich; zachęca Komisję do opracowania systemu dokładnych wskaźników oraz łatwych w zastosowaniu, jednolitych kryteriów do pomiaru poziomu korupcji w państwach członkowskich i oceny polityki antykorupcyjnej państw członkowskich, zgodnie z rezolucją Parlamentu Europejskiego z dnia 8 marca 2016 r. w sprawie sprawozdania rocznego za rok 2014 dotyczącego ochrony interesów finansowych UE(6);

10.  zdecydowanie apeluje o wprowadzenie procesu regularnego, systematycznego i obiektywnego monitorowania i dialogu obejmującego wszystkie państwa członkowskie w celu ochrony unijnych wartości podstawowych demokracji, praw podstawowych i praworządności, z udziałem Rady, Komisji i Parlamentu, zgodnie z propozycją zawartą w swojej rezolucji z dnia 25 października 2016 r. w kwestii utworzenia unijnego mechanizmu dotyczącego demokracji, praworządności i praw podstawowych (Paktu UE na rzecz demokracji, praworządności i praw podstawowych)(7); ponawia, że mechanizm ten powinien składać się z corocznych raportów zawierających zalecenia dla poszczególnych krajów(8);

11.  apeluje do Komisji jako strażnika Traktatów, by monitorowała działania następcze dotyczące zaleceń przedstawionych rumuńskim władzom, a jednocześnie nadal oferowała Rumunii pełne wsparcie w znajdowaniu odpowiednich rozwiązań;

12.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Komisji, Radzie, rządom i parlamentom państw członkowskich oraz prezydentowi Rumunii.

(1) Opinia Komisji Weneckiej nr 924/2018 z dnia 20 października 2018 r. (CDL-AD(2018)017).
(2) Opinia Komisji Weneckiej nr 930/2018 z dnia 20 października 2018 r. (CDL-AD(2018)021).
(3) Wspólna opinia Komisji Weneckiej nr 914/2018 z dnia 16 marca 2018 r. (CDL-AD(2018)004).
(4) Rezolucja 2226/2018 i zalecenie 2134/2018 Zgromadzenia Parlamentarnego Rady Europy.
(5) https://rsf.org/en/romania
(6) Dz.U. C 50 z 9.2.2018, s. 2.
(7) Dz.U. C 215 z 19.6.2018, s. 162.
(8) Zob.: Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 13 grudnia 2016 r. w sprawie sytuacji w zakresie praw podstawowych w Unii Europejskiej w 2015 r., Dz.U. C 238 z 6.7.2018, s. 2.


Normy minimalne dla mniejszości w UE
PDF 187kWORD 72k
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 13 listopada 2018 r. w sprawie norm minimalnych dla mniejszości w UE (2018/2036(INI))
P8_TA(2018)0447A8-0353/2018

Parlament Europejski,

–  uwzględniając art. 2 i art. 3 ust. 3 Traktatu o Unii Europejskiej (TUE) oraz art. 19 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE),

–  uwzględniając art. 10, 21 i 22 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej,

–  uwzględniając dyrektywę Rady 2000/43/WE z dnia 29 czerwca 2000 r. wprowadzającą w życie zasadę równego traktowania osób bez względu na pochodzenie rasowe lub etniczne (dyrektywa w sprawie równości rasowej)(1),

–  uwzględniając kryteria kopenhaskie oraz ogół prawodawstwa Unii (unijny dorobek prawny), które musi stosować kraj kandydujący, jeśli wyraża chęć przystąpienia do Unii Europejskiej,

–  uwzględniając Deklarację praw osób należących do mniejszości narodowych lub etnicznych, religijnych i językowych oraz Deklarację praw ludów tubylczych, przyjęte przez ONZ;

–  uwzględniając Powszechną deklarację praw człowieka przyjętą przez Zgromadzenie Ogólne ONZ w 1948 r.,

–  uwzględniając rezolucję ONZ A/RES/60/7 w sprawie pamięci o Holokauście przyjętą przez Zgromadzenie Ogólne w dniu 1 listopada 2005 r.,

–  uwzględniając europejską konwencję praw człowieka i załączone do niej protokoły, w szczególności protokół nr 12 dotyczący zakazu dyskryminacji,

–  uwzględniając sprawozdanie w sprawie praw podstawowych z 2018 r. opublikowane przez Agencję Praw Podstawowych Unii Europejskiej (FRA) oraz drugie badanie Unii Europejskiej na temat mniejszości i dyskryminacji (EU-MIDIS II) opublikowane przez FRA,

–  uwzględniając Konwencję ONZ o prawach osób niepełnosprawnych oraz załączony do niej protokół fakultatywny (A/RES/61/106) przyjęty w dniu 13 grudnia 2006 r.,

–  uwzględniając Konwencję ramową Rady Europy o ochronie mniejszości narodowych i Europejską kartę języków regionalnych lub mniejszościowych,

–  uwzględniając rezolucję Zgromadzenia Parlamentarnego Rady Europy nr 1985 w sprawie sytuacji i praw mniejszości narodowych w Europie przyjętą w 2014 r.,

–  uwzględniając rezolucję Zgromadzenia Parlamentarnego Rady Europy nr 2153 w sprawie promowania włączenia Romów i wędrowców przyjętą w 2017 r.,

–  uwzględniając rezolucję Zgromadzenia Parlamentarnego Rady Europy nr 2196 w sprawie ochrony i promowania języków regionalnych lub mniejszościowych w Europie przyjętą w 2018 r.,

–  uwzględniając rezolucję Kongresu Władz Lokalnych i Regionalnych Rady Europy nr 424 w sprawie obecnej sytuacji języków regionalnych i mniejszościowych w Europie przyjętą w 2017 r.,

–  uwzględniając zalecenie Zgromadzenia Parlamentarnego Rady Europy nr 1201 w sprawie protokołu dodatkowego do europejskiej konwencji praw człowieka dotyczącego praw mniejszości przyjęte w 1993 r.,

–  uwzględniając deklarację Komitetu Ministrów Rady Europy na temat nasilającej się w Europie antycygańskości i rasistowskiej przemocy wobec Romów przyjętą w dniu 1 lutego 2012 r.,

–  uwzględniając wytyczne nr 5 w sprawie stosunków między Radą Europy a Unią Europejską przyjęte podczas trzeciego szczytu szefów państw i rządów Rady Europy w Warszawie w dniach 16 i 17 maja 2005 r.,

–  uwzględniając dokument kopenhaski OBWE z 1990 r. oraz liczne zalecenia tematyczne i wytyczne na temat praw mniejszości wydane przez Wysokiego Komisarza ds. Mniejszości Narodowych OBWE oraz Biuro Instytucji Demokratycznych i Praw Człowieka OBWE,

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 7 lutego 2018 r. w sprawie ochrony i niedyskryminacji mniejszości w państwach członkowskich UE(2),

–  – uwzględniając swoją rezolucję z dnia 25 października 2017 r. w sprawie aspektów praw podstawowych w integracji Romów w UE: walka z antycygańskością(3),

–  uwzględniając decyzję ramową Rady 2008/913/WSiSW z dnia 28 listopada 2008 r. w sprawie zwalczania pewnych form i przejawów rasizmu i ksenofobii za pomocą środków prawnokarnych(4),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 13 grudnia 2016 r. w sprawie sytuacji w zakresie praw podstawowych w Unii Europejskiej(5),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 15 kwietnia 2015 r. z okazji Międzynarodowego Dnia Romów – antycyganizm w Europie i uznanie przez UE dnia pamięci o ludobójstwie Romów podczas drugiej wojny światowej(6),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 11 września 2013 r. w sprawie języków europejskich zagrożonych wymarciem oraz różnorodności językowej w Unii Europejskiej,(7),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 8 czerwca 2005 r. w sprawie ochrony mniejszości i polityki walki z dyskryminacją w rozszerzonej Europie(8),

–  – uwzględniając swoją rezolucję z dnia 12 grudnia 2017 r. w sprawie sprawozdania na temat obywatelstwa UE z 2017 r.: wzmocnienie praw obywateli w Unii demokratycznych przemian(9),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 25 października 2016 r. zawierającą zalecenia dla Komisji w kwestii utworzenia unijnego mechanizmu dotyczącego demokracji, praworządności i praw podstawowych(10),

–  uwzględniając wyroki i orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE), w szczególności w sprawie T-646/13 – Minority SafePack – one million signatures for diversity in Europe przeciwko Komisji Europejskiej, a także orzecznictwo Europejskiego Trybunału Praw Człowieka (ETPC),

–  uwzględniając sprawozdania i badania FRA, takie jak sprawozdanie pt. „Respect for and protection of persons belonging to minorities 2008–2010” [Poszanowanie i ochrona osób należących do mniejszości – stan rzeczy w latach 2008–2010], a także inne właściwe sprawozdania opublikowane przez krajowe, europejskie i międzynarodowe organizacje i organizacje pozarządowe na ten temat,

–  uwzględniając działalność i ustalenia intergrupy Parlamentu Europejskiego do spraw tradycyjnych mniejszości, wspólnot narodowych i języków,

–  uwzględniając art. 52 Regulaminu,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych oraz opinię Komisji Kultury i Edukacji (A8-0353/2018),

A.  mając na uwadze, że prawa osób należących do mniejszości stanowią nieodłączną część praw człowieka, które są uniwersalne, niepodzielne i niezależne; mając na uwadze zasadnicze znaczenie ochrony i wspierania praw mniejszości dla pokoju, bezpieczeństwa i stabilności oraz dla wspierania tolerancji, wzajemnego poszanowania, zrozumienia i współpracy między wszystkimi osobami mieszkającymi na danym terytorium;

B.  mając na uwadze, że UE jest mozaiką kultur, języków, religii, tradycji i historii, stanowiącą społeczność różnych obywateli zjednoczonych wokół wspólnych podstawowych wartości; mając na uwadze, że to bogactwo Europy nie jest dane raz na zawsze oraz że należy je chronić i pielęgnować;

C.  mając na uwadze, że około 8 % obywateli UE należy do mniejszości narodowej, a około 10 % posługuje się językiem regionalnym lub mniejszościowym; mając na uwadze, że uporczywe nękanie, dyskryminacja – w tym dyskryminacja z wielu przyczyn jednocześnie i dyskryminacja krzyżowa – oraz przemoc odbierają obywatelom możliwość pełnego korzystania z podstawowych praw i wolności oraz utrudniają im równy udział w życiu społecznym;

D.  mając na uwadze, że ochrona praw osób należących do mniejszości może pomagać w budowaniu zrównoważonej przyszłości Europy oraz przyczyniać się do zagwarantowania, aby przestrzegane były zasady godności, równości i niedyskryminacji; mając na uwadze, że korzyści nie ograniczają się do mniejszości, ponieważ taka ochrona i takie wsparcie przyniosą stabilność, rozwój gospodarczy i dobrobyt wszystkim ludziom;

E.  mając na uwadze, że za pośrednictwem Traktatu z Lizbony termin „osoby należące do mniejszości” wprowadzono do prawa pierwotnego UE, co stanowiło pierwsze wyraźne odniesienie tego rodzaju w historii prawa Unii; mając na uwadze, że art. 2 Traktatu o Unii Europejskiej stanowi, że „Unia opiera się na wartościach poszanowania godności osoby ludzkiej, wolności, demokracji, równości, państwa prawnego, jak również poszanowania praw człowieka, w tym praw osób należących do mniejszości” oraz że „wartości te są wspólne państwom członkowskim w społeczeństwie opartym na pluralizmie, niedyskryminacji, tolerancji, sprawiedliwości, solidarności oraz na równości kobiet i mężczyzn”; zauważa, że wartości te są wspólne wszystkim państwom członkowskim oraz muszą być chronione i czynnie promowane przez UE i każde państwo członkowskie z osobna we wszystkich strategiach politycznych, zarówno w wymiarze wewnętrznym, jak i międzynarodowym, w spójny sposób; mając na uwadze, że prawa te zasługują, by traktować je tak samo jak inne prawa zapisane w traktatach;

F.  mając na uwadze, że traktaty UE, zgodnie z podejściem prawa międzynarodowego w tym zakresie, nie definiują terminu „mniejszości”; mając na uwadze, że zgodnie z art. 17 TUE Komisja musi zapewnić stosowanie traktatów;

G.  mając na uwadze, że zgodnie z art. 19 TFUE Rada, stanowiąc jednomyślnie zgodnie ze specjalną procedurą ustawodawczą i po uzyskaniu zgody Parlamentu Europejskiego, może podjąć odpowiednie działania w celu zwalczania dyskryminacji;

H.  mając na uwadze, że pojęcie „mniejszości narodowe” stało się terminem prawa UE w wyniku jego zapisania w Karcie praw podstawowych Unii Europejskiej; mając na uwadze, że w art. 21 Karty wyraźnie podkreślono, że dyskryminacja jest zakazana; mając na uwadze, że należy zwrócić szczególną uwagę na ochronę praw podstawowych przysługujących osobom znajdującym się w najtrudniejszej sytuacji;

I.  mając na uwadze, że art. 9 TUE ustanawiający obywatelstwo Unii Europejskiej wyraźnie stanowi, że Unia przestrzega zasady równości swoich obywateli, którzy są traktowani z jednakową uwagą przez jej instytucje, organy i jednostki organizacyjne;

J.  mając na uwadze, że Konwencja ramowa o ochronie mniejszości narodowych i karta języków są istotnymi osiągnięciami międzynarodowego systemu ochrony mniejszości i ważnymi międzynarodowymi narzędziami służącymi ustalaniu norm dla państw-stron; mając na uwadze, że efekty tych aktów są osłabione ze względu na powolny proces ratyfikacji, zastrzeżenia zgłaszane przez strony oraz brak uprawnień kontrolnych, wskutek czego stają się one zależne od dobrej woli państw; mając na uwadze, że systematyczny brak realizacji orzeczeń, decyzji i zaleceń również prowadzi do normalizacji nieprzestrzegania tych dwóch aktów międzynarodowych;

K.  mając na uwadze, że przy opracowywaniu wspólnych europejskich minimalnych norm w celu ochrony praw osób należących do mniejszości należy uwzględniać najlepsze praktyki stosowane już w państwach członkowskich, np. we Włoszech (Górna Adyga/Tyrol Południowy) lub w Niemczech (Szlezwik-Holsztyn);

L.  mając na uwadze, że prawa osób należących do mniejszości są gwarantowane zarówno przez wielostronne, jak i dwustronne umowy międzynarodowe oraz zapisane w porządkach konstytucyjnych wielu państw członkowskich, a ich przestrzeganie stanowi istotną przesłankę do oceny praworządności;

M.  mając na uwadze, że dyrektywa w sprawie równości rasowej stanowi kluczowy środek prawny służący zwalczaniu dyskryminacji etnicznej lub rasowej; mając na uwadze, że niektóre państwa członkowskie jeszcze nie wdrożyły jej w pełni; mając na uwadze, że art. 5 tej dyrektywy stanowi, że dla zapewnienia całkowitej równości zasada równego traktowania nie stanowi przeszkody w utrzymywaniu lub przyjmowaniu przez państwo członkowskie szczególnych środków mających zapobiegać niedogodnościom związanym z pochodzeniem rasowym lub etnicznym lub je wyrównywać;

N.  mając na uwadze, że motto Unii Europejskiej „Zjednoczona w różnorodności”, przyjęte w 2000 r., podkreśla poszanowanie różnorodności jako jednej z podstawowych wartości, na których opiera się Unia Europejska;

O.  mając na uwadze, że kryteria kopenhaskie stanowią część kryteriów przystąpienia do UE; mając na uwadze, że jedno z trzech kryteriów kopenhaskich wyraźnie wymaga od państw zagwarantowania demokracji, praworządności, praw człowieka oraz poszanowania i ochrony mniejszości; mając na uwadze, że prawa mniejszości przestają być monitorowane po uzyskaniu przez kraj kandydujący członkostwa w UE;

P.  mając na uwadze, że doświadczenie pokazuje, iż kraje kandydujące są bardziej skłonne do przestrzegania kryteriów kopenhaskich; mając na uwadze, że w wyniku braku odpowiednich ram, które gwarantowałyby spełnianie tych kryteriów po przystąpieniu do UE, niektóre państwa członkowskie mogą wykonać ogromny krok wstecz po uzyskaniu członkostwa w UE; mając na uwadze, że UE dotąd nie wypracowała wspólnych unijnych norm ochrony mniejszości w państwach członkowskich;

Q.  mając na uwadze, że obecnie Unia posiada narzędzia o tylko ograniczonej skuteczności w zakresie reagowania na systematyczne i instytucjonalne przejawy dyskryminacji, rasizmu i ksenofobii; mając na uwadze, że pomimo licznych apeli kierowanych do Komisji podjęto jedynie ograniczone działania, aby zapewnić skuteczną ochronę osób należących do mniejszości;

R.  mając na uwadze, że należy opracować solidne mechanizmy i procedury dotyczące praworządności, aby zapewnić przestrzeganie zasad i wartości traktatowych w całej Unii; mając na uwadze, że poszanowanie praw osób należących do mniejszości stanowi część składową tych wartości; mając na uwadze, że powinny istnieć skuteczne mechanizmy służący eliminacji nadal występujących braków; mając na uwadze, że takie mechanizmy powinny opierać się na udokumentowanych faktach, być obiektywne i niedyskryminujące oraz zgodne z zasadami pomocniczości, konieczności i proporcjonalności, obowiązywać w odniesieniu zarówno do instytucji państw członkowskich, jak i instytucji unijnych, a także opierać się na podejściu stopniowym, obejmującym zarówno sferę prewencyjną, jak i sferę naprawczą; mając na uwadze, że Parlament potwierdził swoje poparcie w tym względzie w rezolucji z dnia 25 października 2016 r. zawierającej zalecenia dla Komisji w sprawie utworzenia unijnego mechanizmu dotyczącego demokracji, praworządności i praw podstawowych oraz że mogłoby to stanowić centralny punkt skoordynowanego europejskiego podejścia do sprawowania rządów, czego obecnie brakuje;

S.  mając na uwadze, że języki są integralną częścią europejskiej tożsamości i stanowią najbardziej bezpośredni kulturowy środek wyrazu; mając na uwadze, że poszanowanie różnorodności językowej stanowi podstawową wartość UE, jak określono np. w art. 22 Karty i w preambule do TUE, gdzie mowa o inspiracji „kulturowym, religijnym i humanistycznym dziedzictwem Europy, z którego wynikają powszechne wartości, stanowiące nienaruszalne i niezbywalne prawa człowieka, jak również wolność, demokracja, równość oraz państwo prawne”;

T.  mając na uwadze, że różnorodność językowa jest istotnym elementem bogactwa kulturowego regionu; mając na uwadze, że 40–50 mln osób w UE posługuje się jednym z jej 60 języków regionalnych i mniejszościowych, przy czym niektóre z nich są poważnie zagrożone; mając na uwadze, że w całej Europie można dostrzec zanikanie języków mniejszościowych; mając na uwadze, że języki, którymi posługują się niewielkie społeczności i które nie mają statusu języków urzędowych, są jeszcze bardziej zagrożone wymarciem;

U.  mając na uwadze, że jak się szacuje jedna osoba na tysiąc jako pierwszego języka używa narodowego języka migowego; mając na uwadze, że językom tym należy nadać status języków urzędowych;

V.  mając na uwadze, że w otwartych społeczeństwach tożsamość indywidualna, a także tożsamość narodowa są ważne i nie wykluczają się wzajemnie; mając na uwadze, że krajowe systemy ustawodawcze państw członkowskich zawierają istotne luki w odniesieniu do mniejszości oraz wykazują niski poziom harmonizacji i symetrii;

W.  mając na uwadze, że dziedzictwo kulturowe Europy jest bogate i różnorodne; mając na uwadze, że dziedzictwo kulturowe wzbogaca życie poszczególnych obywateli; mając na uwadze, że art. 3 TUE stanowi, że Unia „szanuje swoją bogatą różnorodność kulturową i językową oraz czuwa nad ochroną i rozwojem dziedzictwa kulturowego Europy”; mając na uwadze, że osoby należące do mniejszości od wieków żyjących w Europie wnoszą wkład w to bogate, wyjątkowe i różnorodne dziedzictwo oraz stanowią nieodłączną część europejskiej tożsamości;

X.  mając na uwadze, że występują duże rozbieżności między państwami członkowskimi w uznawaniu mniejszości i w poszanowaniu ich praw; mając na uwadze, że mniejszości w UE wciąż spotykają się z zinstytucjonalizowaną dyskryminacją i są przedmiotem poniżających stereotypów, a nawet ich prawa nabyte często są ograniczane lub stosowane wybiórczo;

Y.  mając na uwadze, że istnieje różnica między ochroną mniejszości a polityką antydyskryminacyjną; mając na uwadze, że brak dyskryminacji nie wystarcza, aby powstrzymać asymilację; mając na uwadze, że faktyczna równość wykracza poza powstrzymywanie się od dyskryminacji i oznacza zagwarantowanie mniejszościom możliwości korzystania z przysługujących im praw, takich jak prawo do tożsamości, posługiwania się językiem i nauki, prawa kulturalne i obywatelskie itd., na równi z większością;

Z.  mając na uwadze, że nasilenie przemocy ksenofobicznej i mowy nienawiści w Unii Europejskiej, często promowane przez siły skrajnie prawicowe, dotyka osoby należące do mniejszości i jest wymierzone w te osoby;

AA.  mając na uwadze, że obywatele UE należący do mniejszości oczekują wzmożonych działań na szczeblu UE na rzecz ochrony ich praw, o czym świadczą liczne petycje złożone do Parlamentu Europejskiego w tej kwestii;

AB.  mając na uwadze, że pod europejską inicjatywą obywatelską „Minority Safepack” podpisało się 1 215 879 osób z całej UE, co pokazuje, że obywatele UE chcą wzmocnienia ram prawnych regulujących politykę dotyczącą mniejszości na szczeblu UE;

AC.  mając na uwadze, że można by znacznie poprawić sposób, w jaki prawa mniejszości są faktycznie urzeczywistniane w UE; mając na uwadze, że legitymacja instytucji demokratycznych opiera się na uczestnictwie i reprezentacji wszystkich grup społecznych, w tym osób należących do mniejszości;

1.  przypomina, że państwa członkowskie mają obowiązek zagwarantowania mniejszościom możliwości pełnego korzystania z przysługujących im praw człowieka, zarówno indywidualnie, jak i we wspólnocie;

2.  przypomina, że wprawdzie ochrona mniejszości jest częścią kryteriów kopenhaskich, obowiązujących zarówno państwa kandydujące, jak i państwa członkowskie, nie ma jednak gwarancji, że państwa kandydujące będą wywiązywać się ze zobowiązań przyjętych na podstawie kryteriów kopenhaskich, gdy zostaną państwami członkowskimi;

3.  zauważa, że w UE nadal brakuje skutecznych narzędzi służących monitorowaniu i egzekwowaniu poszanowania praw mniejszości; ubolewa, że w dziedzinie ochrony mniejszości UE albo przyjmuje założenie, że państwa członkowskie respektują prawa mniejszości, albo opiera się na zewnętrznych instrumentach monitorowania, takich jak instrumenty ONZ, Rady Europy lub OBWE;

4.  zauważa, że spełnianie przez państwa kryteriów kopenhaskich przed przystąpieniem do UE oraz po przystąpieniu musi być przedmiotem stałego monitorowania i dialogu w obrębie Parlamentu, Komisji i Rady, a także między tymi instytucjami; podkreśla potrzebę zapewnienia kompleksowego unijnego systemu ochrony mniejszości, wraz z towarzyszącym mu solidnym mechanizmem monitorowania;

5.  przypomina, że zgodnie z art. 17 ust. 1 TUE Komisja jako strażniczka traktatów ma legitymację i uprawnienia, by czuwać nad poszanowaniem przez wszystkie państwa członkowskie praworządności i innych wartości, o których mowa w art. 2 TUE; uważa w związku z tym, że działania, które Komisja podejmuje, aby wykonać to zadanie i zapewnić dalsze spełnianie warunków, które były spełnione przed przystąpieniem danego państwa członkowskiego do UE, nie naruszają suwerenności państw członkowskich;

6.  przypomina, że w ramach istniejących norm międzynarodowych każde państwo członkowskie ma prawo do zdefiniowania osób należących do mniejszości narodowych;

7.  przypomina, że nie ma wspólnych unijnych norm dotyczących praw mniejszości w UE ani nie wspólnego stanowiska co do tego, które osoby można uznać za należące do mniejszości; zwraca uwagę, że ani Deklaracja praw osób należących do mniejszości narodowych lub etnicznych, religijnych i językowych przyjęta przez ONZ, ani Konwencja ramowa o ochronie mniejszości narodowych nie zawierają definicji mniejszości; podkreśla potrzebę ochrony wszystkich mniejszości narodowych lub etnicznych, religijnych i językowych, niezależnie od definicji, oraz zaznacza, że wszelkie definicje należy stosować elastycznie, ponieważ w istocie objęcie danych beneficjentów ochroną praw mniejszości często stanowi element ewolucyjnego procesu mogącego ostatecznie skutkować formalnym uznaniem; zaleca, by w odniesieniu do zasad pomocniczości, proporcjonalności i niedyskryminacji definicja „mniejszości narodowej” opierała się na definicji wprowadzonej w zaleceniu Zgromadzenia Parlamentarnego Rady Europy nr 1201 (1993) w sprawie protokołu dodatkowego do europejskiej konwencji praw człowieka dotyczącego praw mniejszości, stanowiącej, że jest to grupa osób w danym państwie, które:

   przebywają na terytorium tego państwa i są jego obywatelami,
   utrzymują istniejące od dawna, silne i trwałe więzi z tym państwem,
   wykazują odrębne cechy etniczne, kulturowe, religijne lub językowe,
   stanowią na tyle liczną społeczność, że zachowują odrębność, choć ustępują pod względem liczebności reszcie ludności danego państwa lub jednego z regionów tego państwa,
   kierują się troską o zachowanie wspólnymi siłami tego, co stanowi o ich wspólnej tożsamości, w tym kultury, tradycji, religii lub języka;

8.  przypomina o wytycznych nr 5 w sprawie stosunków między Radą Europy a Unią Europejską przyjętych podczas trzeciego szczytu szefów państw i rządów Rady Europy w Warszawie w dniach 16 i 17 maja 2005 r., które stanowią, że „Unia Europejska dąży do transponowania aspektów konwencji Rady Europy leżących w jej kompetencjach do prawa Unii Europejskiej”;

9.  zauważa, że niektóre postanowienia Konwencji ramowej o ochronie mniejszości narodowych i Europejskiej karty języków regionalnych lub mniejszościowych („karty języków”) wchodzą w zakres kompetencji UE, oraz przypomina, że FRA uznała, że wprawdzie Unia nie posiada ogólnych kompetencji ustawodawczych do stanowienia prawa w dziedzinie ochrony mniejszości narodowych jako takiej, ale „może stanowić prawo w różnych kwestiach, które dotyczą osób należących do mniejszości narodowych”;

10.  uważa, że istnieje potrzeba opracowania wniosku ustawodawczego w sprawie minimalnych norm ochrony mniejszości w UE, po przeprowadzeniu odpowiedniej oceny skutków i zgodnie z zasadami pomocniczości i proporcjonalności mającymi zastosowanie do państw członkowskich, z myślą o poprawie sytuacji mniejszości i ochronie już istniejących praw we wszystkich państwach członkowskich, przy jednoczesnym unikaniu podwójnych standardów; uważa, że należy zacząć od norm już skodyfikowanych w międzynarodowych aktach prawnych i że normy te powinny być silnie ugruntowane w ramach prawnych gwarantujących demokrację, praworządność i prawa podstawowe w całej UE oraz uzupełnione sprawnym mechanizmem monitorowania, przy czym należy przestrzegać zasad pomocniczości i proporcjonalności; wzywa Komisję i państwa członkowskie do zadbania, by ich systemy prawne gwarantowały niedyskryminowanie osób należących do mniejszości, oraz do przyjęcia i wdrożenia ukierunkowanych środków ochronnych;

11.  przypomina, że ochrona praw mniejszości stanowi część wniosku dotyczącego zawarcia Paktu UE na rzecz demokracji, praworządności i praw podstawowych; w związku z tym przypomina o swoim postulacie zawartym w rezolucji z dnia 25 października 2016 r. w sprawie unijnego mechanizmu dotyczącego demokracji, praworządności i praw podstawowych oraz ponownie apeluje do Komisji o przedstawienie wniosku dotyczącego zawarcia Paktu UE na rzecz demokracji, praworządności i praw podstawowych; wzywa Komisję, aby uwzględniała prawa mniejszości we wszystkich możliwych elementach unijnego mechanizmu na rzecz demokracji, praworządności i praw podstawowych;

12.  zachęca Komisję do ustanowienia na szczeblu UE organu (albo w ramach istniejących struktur, albo stanowiącego odrębną jednostkę) odpowiedzialnego za uznawanie i ochronę mniejszości w UE;

13.  z zadowoleniem przyjmuje pomyślną rejestrację europejskiej inicjatywy obywatelskiej „Minority SafePack”, w ramach której wzywa się do ustanowienia europejskich ram ochrony mniejszości, a także zbieranie podpisów pod tą inicjatywą; zachęca Komisję, aby rozważyła możliwość poczynienia postępów w celu zapewnienia lepszej reprezentacji interesów i potrzeb mniejszości na szczeblu UE;

14.  zachęca Komisję i państwa członkowskie, aby zagwarantowały prawo osób należących do mniejszości do zachowania, ochrony i rozwoju własnej tożsamości oraz podjęły działania niezbędne do wspierania skutecznego uczestnictwa mniejszości w życiu społecznym, gospodarczym i kulturalnym oraz w działalności publicznej;

15.  przypomina, że obywatelstwo UE uzyskuje się na podstawie obywatelstwa państwa członkowskiego, które regulowane jest prawem krajowym; przypomina, że w kwestii dostępu do obywatelstwa krajowego państwa członkowskie powinny kierować się zasadami prawa UE, takimi jak zasady proporcjonalności i niedyskryminacji, dokładnie rozwinięte w orzecznictwie TSUE; zwraca uwagę, że art. 20 TFUE stanowi, iż każda osoba posiadająca obywatelstwo państwa członkowskiego jest również obywatelem Unii i korzysta z praw oraz podlega obowiązkom, o których mowa w traktatach i w Karcie praw podstawowych; przypomina, że zgodnie z traktatami instytucje UE muszą poświęcać jednakową uwagę wszystkim obywatelom UE;

16.  przypomina o swoim głębokim zaniepokojeniu tym, że znaczna liczba Romów w Europie to bezpaństwowcy, co sprawia, że są oni całkowicie pozbawieni dostępu do usług socjalnych i edukacyjnych oraz usług opieki zdrowotnej i spycha ich na faktyczny margines społeczeństwa; wzywa państwa członkowskie, aby zniosły bezpaństwowość oraz zapewniły wszystkim możliwość korzystania z podstawowych praw człowieka;

17.  zachęca państwa członkowskie do podjęcia skutecznych środków w celu wyeliminowania wszelkich przeszkód utrudniających osobom należącym do mniejszości dostęp do systemu opieki zdrowotnej; zauważa, że grupy mniejszościowe mają gorszy dostęp do opieki zdrowotnej i informacji dotyczących zdrowia; zachęca Komisję i państwa członkowskie, aby zapewniły mniejszościom wolny od dyskryminacji dostęp do opieki zdrowotnej, zarówno w zakresie zdrowia fizycznego, jak i psychicznego;

18.  wzywa Unię Europejską do przystąpienia do Konwencji ramowej o ochronie mniejszości narodowych i do karty języków, a państwa członkowskie do ratyfikacji tych aktów, a także wzywa Unię Europejską i państwa członkowskie do przestrzegania ustanowionych w nich zasad; wzywa państwa członkowskie i Komisję, aby powstrzymały się od działań sprzecznych z tymi zasadami; zaznacza, że przy tworzeniu minimalnych norm dotyczących mniejszości w UE instytucje i państwa członkowskie muszą powstrzymać się od przyjmowania przepisów i środków administracyjnych osłabiających lub naruszających prawa osób należących do mniejszości;

19.  potwierdza, że ludność tubylcza nie powinna doświadczać jakiejkolwiek dyskryminacji podczas korzystania z przysługujących jej praw oraz powinna mieć prawo do godności i odrębności swojej kultury, tradycji, historii i aspiracji, co musi być odzwierciedlane w edukacji i dostępnych publicznie informacjach; zachęca państwa członkowskie, które jeszcze tego nie uczyniły, do ratyfikacji Konwencji dotyczącej ludności tubylczej i plemiennej (konwencji MOP nr 169) oraz do jej wdrożenia w dobrej wierze;

20.  uważa, że w UE należy opracować wspólne europejskie minimalne normy dotyczące ochrony praw osób należących do mniejszości, zgodnie z zasadami proceduralnymi opartymi na dobrosąsiedzkich i przyjaznych stosunkach oraz przy zapewnieniu współpracy zarówno między państwami członkowskimi, jak i z państwami ościennymi nienależącymi do UE, na podstawie wdrażania standardów i norm międzynarodowych; uważa, że przyjęcie wspólnych i minimalnych norm europejskich nie powinno prowadzić do ograniczenia obecnie obowiązujących praw i norm zapewniających ochronę osobom należącym do mniejszości; przypomina o potrzebie wdrażania zobowiązań przyjętych oraz zasad opracowanych w ramach OBWE, w szczególności w jej zaleceniach i wytycznych tematycznych; przypomina, że Komisja już uwzględnia te normy w kontekście kryteriów kopenhaskich w trakcie negocjacji akcesyjnych; w związku z tym wzywa Komisję do stosowania jednakowych norm w odniesieniu do wszystkich państw członkowskich UE;

21.  zaznacza, że sama polityka antydyskryminacyjna nie rozwiązuje problemów doświadczanych przez mniejszości i nie zapobiega ich asymilacji; zwraca uwagę, że osoby należące do mniejszości stanowią szczególną grupę pod względem prawa do środków odwoławczych i mają konkretne potrzeby, które należy zaspokoić, aby zapewnić im pełną i skuteczną równość, oraz że należy koniecznie respektować i wspierać ich prawa, w tym prawo do swobodnego wyrażania, zachowania i rozwoju tożsamości kulturowej lub językowej, przy jednoczesnym poszanowaniu tożsamości, wartości i zasad państwa, w którym mieszkają; zachęca Komisję, aby promowała regularne monitorowanie różnorodności językowej i kulturowej w UE;

22.  zachęca Komisję i państwa członkowskie, aby nadal wspierały i finansowały gromadzenie wiarygodnych i rzetelnych danych dotyczących równości, w konsultacji z przedstawicielami mniejszości, w celu dokonania pomiaru nierówności i dyskryminacji; wzywa do skutecznego ogólnounijnego monitorowania sytuacji mniejszości narodowych i etnicznych; uważa, że FRA powinna intensywniej monitorować dyskryminację mniejszości narodowych i etnicznych w państwach członkowskich;

23.  uznaje istotną rolę, jaką społeczeństwo obywatelskie i organizacje pozarządowe odgrywają w ochronie mniejszości, zwalczając dyskryminację i promując prawa mniejszości; zachęca Komisję i państwa członkowskie, aby promowały wystarczające finansowanie i wspieranie tych organizacji;

24.  wzywa Komisję i państwa członkowskie, aby zagwarantowały ochronę mniejszości w obrębie mniejszości oraz rozwiązały problem nierówności w obrębie nierówności, gdyż osoby należące do mniejszości często doświadczają dyskryminacji z wielu przyczyn jednocześnie i dyskryminacji krzyżowej; zwraca się do Komisji i państw członkowskich o przeprowadzenie badań w celu rozwiązania złożonego problemu dyskryminacji z wielu przyczyn jednocześnie i dyskryminacji krzyżowe

Zwalczanie dyskryminacji, przestępstw z nienawiści i nawoływania do nienawiści

25.  wyraża zaniepokojenie alarmującym wzrostem liczby przestępstw z nienawiści oraz nasileniem się mowy nienawiści o podłożu rasistowskim, ksenofobicznym lub ze względu na nietolerancję religijną wobec mniejszości w Europie; wzywa UE i państwa członkowskie do nasilenia walki z mową nienawiści i dyskryminacyjnymi postawami i postępowaniem; wzywa Komisję i FRA, aby kontynuowały prace nad monitorowaniem przestępstw z nienawiści i mowy nienawiści wobec mniejszości w państwach członkowskich oraz regularnie przedstawiały sprawozdania dotyczące konkretnych przypadków i tendencji;

26.  jednoznacznie potępia wszelkiego rodzaju dyskryminację, niezależnie od przyczyn, oraz wszelkiego rodzaju segregację, mowę nienawiści, przestępstwa z nienawiści i wykluczenie społeczne, a także wzywa Komisję i państwa członkowskie do wyraźnego potępiania i karania za negowanie przemocy wobec mniejszości narodowych i etnicznych; podtrzymuje stanowisko wyrażone w rezolucji z dnia 25 października 2017 r. w sprawie aspektów praw podstawowych w integracji Romów w UE: walka z antycygańskością; przypomina, że wszyscy obywatele europejscy powinni otrzymywać taką samą pomoc i ochronę, niezależnie od pochodzenia etnicznego lub kulturowego; wzywa Komisję do stworzenia ram europejskich, a państwa członkowskie do opracowania szczegółowych planów krajowych na rzecz rozwiązania problemu przemocy o podłożu ksenofobicznym oraz mowy nienawiści wobec osób należących do mniejszości;

27.  zaznacza, że państwa członkowskie powinny wspierać przyjazne i stabilne stosunki wzajemne oraz zachęca je do utrzymywania otwartego i wspierającego dialogu z krajami ościennymi, zwłaszcza w regionach przygranicznych, gdzie może występować wiele języków i kultur;

28.  zachęca Komisję i państwa członkowskie do zainicjowania działań na rzecz podnoszenia świadomości, mających na celu uwrażliwienie społeczeństwa UE na różnorodność oraz promowanie wszelkiego rodzaju pokojowego manifestowania kultur mniejszościowych; zachęca państwa członkowskie, aby uwzględniały historię mniejszości narodowych i etnicznych oraz promowały kulturę tolerancji w szkołach w ramach programów nauczania; zachęca Komisję i państwa członkowskie do rozpoczęcia dialogu kulturalnego, w tym, choć nie wyłącznie, w szkołach, dotyczącego różnych form i przejawów nienawiści wobec mniejszości; zachęca państwa członkowskie do zadbania, aby niedyskryminacja oraz historia i prawa osób należących do mniejszości były włączane do krajowych systemów edukacji jako ich istotna część;

29.  zachęca Komisję i państwa członkowskie, aby inicjowały kampanie przeciwko mowie nienawiści, powołały w ramach sił policyjnych jednostki ds. przeciwdziałania przemocy z nienawiści działające na podstawie wiedzy o trudnościach, z jakimi spotykają się różne grupy mniejszościowe, i zapewniły im szkolenia w miejscu pracy, a także zagwarantowały osobom należącym do mniejszości równość wobec prawa i zapewniły im równy dostęp do wymiaru sprawiedliwości i praw procesowych;

30.  uważa, że Komisja i państwa członkowskie muszą zapewnić osobom należącym do mniejszości możliwość korzystania z przysługujących im praw bez lęku; w związku z tym zachęca państwa członkowskie, aby włączyły obowiązkową edukację w zakresie praw człowieka, obywatelstwa demokratycznego i świadomości politycznej do programów nauczania na wszystkich poziomach; zachęca Komisję i państwa członkowskie, aby zapewniły obowiązkowe szkolenia dla osób sprawujących odpowiedzialne funkcje, pełniących kluczową rolę w prawidłowym wdrażaniu prawa UE i państw członkowskich oraz potrzebujących odpowiednio przygotowania, by służyć wszystkim obywatelom z zastosowaniem podejścia opartego na prawach człowieka; wzywa Komisję i państwa członkowskie do rozwiązania problemu dyskryminacji krzyżowej zarówno za pomocą polityki, jak i programów finansowania;

31.  zachęca państwa członkowskie, aby z myślą o zdobyciu wzajemnego zaufania ustanowiły krajowe komisje prawdy i pojednania na rzecz uznania prześladowania, wykluczenia i odrzucenia osób należących do mniejszości na przestrzeni wieków oraz udokumentowania tych kwestii; wzywa państwa członkowskie, aby jednoznacznie potępiały i karały negowanie aktów okrucieństwa wobec osób należących do mniejszości oraz zachęca je do organizowania na szczeblu państwowym obchodów dni pamięci poświęconych grupom mniejszościowym, takich jak Dzień Pamięci o Ofiarach Holokaustu Romów; zachęca je do powołania instytucji prezentujących historię i kulturę grup mniejszościowych oraz do udzielania im wsparcia zarówno finansowego, jak i administracyjnego;

32.  uważa, że zasadnicze znaczenie ma aktywne i konstruktywne uczestnictwo społeczne, gospodarcze, polityczne i kulturalne grup mniejszościowych; w związku z tym wzywa Komisję i państwa członkowskie do opracowania strategii obejmujących działania proaktywne i reaktywne w oparciu o faktyczne, systematyczne konsultacje z przedstawicielami grup mniejszościowych, oraz do zaangażowania ich w prowadzenie, monitorowanie i ocenę głównych programów i projektów organizowanych na wszystkich szczeblach, w tym na szczeblu lokalnym w celu zapewnienia ich niedyskryminującego charakteru sprzyjającego włączeniu społecznemu;

33.  wzywa Komisję i państwa członkowskie do zapewnienia pełnego i dokładnego wdrożenia, stosowania i egzekwowania dyrektywy w sprawie równości rasowej oraz zachęca je do zaangażowania w kampanie podnoszenia świadomości na temat ustawodawstwa antydyskryminacyjnego; uważa, że państwa członkowskie powinny zapewnić dostatecznie skuteczne, proporcjonalne i odstraszające kary zgodnie z wymogami tej dyrektywy; wzywa Komisję, aby właściwie monitorowała wdrażanie tej dyrektywy;

34.  wyraża ubolewanie z powodu faktu, że dyrektywa w sprawie równego traktowania zaproponowana w 2008 r. (COM(2008)0426) wciąż czeka na zatwierdzenie przez Radę; ponownie apeluje do Rady o jak najszybsze przyjęcie stanowiska w sprawie tego wniosku;

Mniejszości narodowe i etniczne

35.  zauważa, że mniejszości narodowe i etniczne są to grupy osób należących do mniejszości oraz mieszkających na tym samym terytorium i posiadających wspólną tożsamość, w niektórych przypadkach w wyniku zmian granic, a w innych w wyniku przebywania przez długi czas na obszarze, na którym udało się im zachować tożsamość; wzywa Komisję i państwa członkowskie do ochrony tożsamości kulturowej i językowej mniejszości narodowych i etnicznych oraz do stworzenia warunków do wspierania tej tożsamości; wskazuje na ważną rolę, jaką władze regionalne i lokalne w UE mogą odegrać w ochronie mniejszości narodowych i etnicznych, oraz uważa, że reorganizacja administracyjna i zmiany podziałów terytorialnych nie mogą mieć negatywnych skutków dla mniejszości narodowych; zachęca państwa członkowskie do zapewnienia zasobów finansowych na potrzeby wdrożenia praw mniejszości z budżetu centralnego, aby nie obciążać budżetów lokalnych;

36.  zachęca Komisję i państwa członkowskie do zagwarantowania mniejszościom narodowym i etnicznym równych szans uczestnictwa w życiu politycznym i społecznym; zachęca państwa członkowskie do przyjęcia ordynacji i przepisów wyborczych ułatwiających reprezentację mniejszości narodowych i etnicznych; wzywa państwa członkowskie do podjęcia niezwłocznych działań korygujących, aby położyć kres dyskryminującej rejestracji urodzeń, prowadzić rejestrację urodzeń członków grup mniejszościowych bez dyskryminacji oraz zapewnić niedyskryminujący charakter wydawanych dokumentów tożsamości;

37.  zachęca Komisję i państwa członkowskie, aby przeprowadziły spójną analizę obecnych strategii politycznych dotyczących mniejszości z myślą o sprecyzowaniu mocnych i słabych stron oraz zagwarantowaniu przestrzegania praw mniejszości narodowych i etnicznych;

38.  wzywa FRA do opracowania opinii w sprawie stworzenia środków na rzecz ochrony i wspierania praw osób należących do mniejszości narodowych zgodnie z wyrokiem TSUE nr T-646/13;

Prawa kulturalne

39.  podkreśla, że działalność kulturalna stanowi istotny obszar umożliwiający zachowanie tożsamości mniejszości narodowych i etnicznych oraz że ochrona tradycji mniejszości i wyrażanie wartości artystycznych w języku ojczystym mają szczególne znaczenie dla ochrony europejskiej różnorodności; zwraca uwagę, że zachowanie dziedzictwa kulturowego mniejszości leży we wspólnym interesie UE i państw członkowskich; zachęca Komisję i państwa członkowskie do wspierania, wzmacniania i promowania praw kulturalnych mniejszości;

40.  przypomina, że zrozumienie pojęcia „kultura” ma zasadnicze znaczenie dla określenia zakresu praw mniejszości pod tym względem; przypomina również, że szeroko rozumiana kultura stanowi sumę działań oraz osiągnięć materialnych i niematerialnych danej społeczności, które odróżniają ją od innych społeczności; podkreśla, że prawa kulturalne powinny obejmować prawo do uczestnictwa w życiu kulturalnym, prawo do korzystania z kultury, prawo wyboru przynależności do grupy, prawa językowe oraz ochronę dziedzictwa kulturowego i naukowego;

41.  zachęca Komisję i państwa członkowskie do uznania wkładu, jaki mniejszości narodowe i etniczne wnoszą do dziedzictwa kulturowego Unii, do wzmocnienia dialogu z przedstawicielami mniejszości i osobami należącymi do mniejszości oraz do określenia i wdrożenia skoordynowanych strategii politycznych i działań na potrzeby zrównoważonego zarządzania ochroną i rozwojem kultury mniejszości; zachęca państwa członkowskie do zagwarantowania odpowiedniego stopnia instytucjonalizacji praktyk na szczeblu krajowym w celu ochrony praw kulturalnych;

42.  zachęca Komisję i państwa członkowskie do angażowania i wspierania mniejszości narodowych i etnicznych oraz należących do nich osób w promowanie wiedzy i umiejętności, które są konieczne do zabezpieczenia i rozwoju dziedzictwa kulturowego i które należy przekazać przyszłym pokoleniom, oraz do zrównoważonego zarządzania tym dziedzictwem kulturowym; zachęca Komisję i państwa członkowskie do ustanowienia i utrzymywania znaczących funduszy kulturalnych dla osób należących do mniejszości, zarówno w wymiarze poziomym, jak i pionowym, aby zapewnić skuteczne, przejrzyste i sprawiedliwe wsparcie dla życia kulturalnego społeczności mniejszościowych;

43.  podkreśla fakt, że media odgrywają centralną rolę w odniesieniu do praw kulturalnych i językowych; przypomina, że dostępność, możliwość uzyskania i przekazania informacji i treści w języku, który dana osoba w pełni rozumie i w którym się komunikuje, stanowi warunek wstępny równoprawnego i skutecznego uczestnictwa w życiu publicznym, społecznym, gospodarczym i kulturalnym; w związku z tym zauważa, że należy zwrócić szczególną uwagę na potrzeby osób należących do mniejszości narodowych i etnicznych żyjących na obszarach przygranicznych, wiejskich i oddalonych; wyraża zaniepokojenie z powodu niedostatecznego finansowania mediów publikujących lub nadających treści w językach regionalnych lub mniejszościowych; zachęca Komisję i państwa członkowskie do zapewnienia odpowiedniego finansowania dla organizacji lub mediów reprezentujących mniejszości, aby przyczynić się do zachowania tożsamości mniejszości kulturowych, a także aby umożliwić im dzielenie się poglądami, językiem i kulturą z większością;

44.  wzywa Komisję i państwa członkowskie, aby zapewniły niezależne funkcjonowanie mediów, wspierały używanie języków mniejszościowych w mediach oraz uwzględniały mniejszości narodowe i etniczne przy wydawaniu koncesji na usługi medialne, w tym podczas przydziału widma nadawcom telewizyjnym i radiowym; wzywa Komisję i państwa członkowskie, aby przyznawały odpowiednie środki finansowe organizacjom reprezentującym mniejszości, tak aby wzmocnić ich poczucie przynależności do danych grup mniejszościowych oraz ich identyfikację z tymi grupami, a także zwracać uwagę większości na tożsamość, języki, historię i kulturę mniejszości;

45.  przypomina o zasadniczej roli mediów publicznych w promowaniu takich treści, szczególnie w kontekście kontroli demokratycznej sprawowanej ze strony władz lokalnych czy regionalnych; zachęca Komisję do stworzenia warunków prawnych i regulacyjnych zapewniających swobodę nadawania, przesyłania i odbierania treści audiowizualnych w regionach, w których mieszkają mniejszości, tak aby mogły one oglądać i słuchać treści w języku ojczystym i aby treści te były nadawane transgranicznie bez blokowania geograficznego;

46.  wzywa Komisję i państwa członkowskie do zadbania za pomocą odpowiednich środków, aby za pośrednictwem audiowizualnych usług medialnych nie nawoływano do przemocy lub nienawiści wobec osób należących do mniejszości; podkreśla, że media odgrywają istotną rolę w relacjonowaniu naruszeń praw mniejszości oraz że jeżeli nie informuje się o codziennej rzeczywistości z którą muszą mierzyć się mniejszości, pozostaje ona niewidoczna;

47.  zachęca państwa członkowskie do unikania działań i strategii o charakterze politycznym i prawnym, które mają na celu wprowadzenie restrykcyjnych środków, takich jak obowiązek stosowania napisów dialogowych lub tłumaczeń i obowiązkowy parytet na rzecz programów w językach urzędowych; zachęca Komisję i państwa członkowskie, aby umożliwiały i promowały obecność mediów przekazujących treści w językach regionalnych lub mniejszościowych, również w środowisku online; apeluje do Komisji i państw członkowskich, aby zapewniły odpowiednie środki finansowe lub dotacje dla organizacji i mediów reprezentujących mniejszości narodowe i etniczne z uwzględnieniem ich regionalnej specyfiki i potrzeb;

48.  wzywa państwa członkowskie, aby w związku z Europejskim Rokiem Dziedzictwa Kulturowego wzmacniały i promowały kultury mniejszości obecnych na ich terytoriach, w ten sposób przyczyniając się do upowszechniania ich historii i tradycji oraz dbając o to, by dane społeczności nie pozostawały w izolacji;

49.  podkreśla, że prowadzona polityka dziedzictwa kulturowego powinna sprzyjać włączeniu społecznemu, opierać się na społeczności i mieć charakter partycypacyjny oraz obejmować konsultacje i dialog z danymi społecznościami mniejszościowymi;

Prawo do nauki

50.  zwraca uwagę, że kształcenie nadal odgrywa kluczową rolę w socjalizacji i rozwoju tożsamości, a także pozostaje głównym narzędziem odrodzenia i zachowania zagrożonych języków mniejszościowych; zaznacza, że każda osoba należąca do mniejszości narodowej ma prawo do nauki w języku mniejszościowym; podkreśla, że ciągłość kształcenia w języku ojczystym jest niezbędna dla zachowania tożsamości kulturowej i językowej; zauważa, że w odniesieniu do kształcenia w języku mniejszościowym nie istnieje jeden model najlepszych praktyk, który byłby odpowiedni dla wszystkich mniejszości narodowych i etnicznych; zauważa konieczność poświęcenia szczególnej uwagi osobom posługującym się językiem migowym;

51.  przypomina, że w art. 14 Konwencji ramowej Rady Europy o ochronie mniejszości narodowych zaleca się, by państwa-strony podjęły starania w celu zadbania o to, by – w miarę możliwości i w ramach ich systemów edukacji – osoby należące do mniejszości narodowych miały odpowiednie możliwości nauki danego języka mniejszościowego lub kształcenia się w tym języku, niezależnie od uczenia się języka urzędowego lub nauczania w tym języku;

52.  zachęca Komisję i państwa członkowskie, aby w ramach dalszych działań tworzyły odpowiednie narzędzie mające na celu promowanie i wspieranie oficjalnego używania języków mniejszości narodowych i etnicznych na terytoriach zamieszkanych przez te mniejszości, na szczeblu lokalnym lub regionalnym i zgodnie z zasadami Konwencji ramowej o ochronie mniejszości narodowych i karty języków, przy jednoczesnym dbaniu, aby ochrona języków regionalnych i mniejszościowych oraz zachęcanie do ich używania nie wpływały negatywnie na języki urzędowe i obowiązek uczenia się ich;

53.  wyraża ubolewanie, że niektóre państwa członkowskie nie ratyfikowały jeszcze karty języków, a część z tych, które dokonały ratyfikacji, nie wdrażają karty skutecznie; wyraża rozczarowanie faktem, że w niektórych państwach członkowskich istniejące prawa albo nie zostały wdrożone, albo są otwarcie lekceważone;

54.  zachęca Komisję i państwa członkowskie do zadbania, zgodnie z normami międzynarodowymi, aby osobom należącym do mniejszości narodowych i etnicznych zagwarantowano prawa i zapewniono odpowiednie możliwości pobierania nauki w języku mniejszościowym, a także kształcenia się w języku ojczystym w zarówno publicznych, jak i prywatnych placówkach edukacyjnych; zachęca państwa członkowskie do opracowania odpowiednich strategii edukacyjnych oraz do wdrożenia tych, które najlepiej odpowiadają potrzebom mniejszości narodowych i etnicznych, w tym za pomocą specjalnych programów edukacyjnych lub specjalnych programów nauczania i podręczników; zachęca państwa członkowskie do zapewnienia środków finansowych na szkolenia dla nauczycieli w celu zapewnienia skutecznego nauczania w językach mniejszościowych oraz do włączenia najlepszych praktyk w zakresie nauczania języków obcych do metodyki nauczania języków urzędowych w przypadku programów nauczania dla szkół, które prowadzą edukację w języku mniejszościowym; podkreśla, że państwa członkowskie powinny wspierać nauczanie zarówno języków regionalnych lub mniejszościowych, jak i języka urzędowego z zastosowaniem odpowiednich metod;

55.  zachęca państwa członkowskie do zadbania, aby osoby, które posługują się językiem regionalnym lub mniejszościowym jako językiem ojczystym, miały możliwość nauczenia się języka urzędowego w wystarczającym stopniu, przez włączenie dobrych praktyk wypracowanych w nauczaniu języków obcych i języka drugiego do podejścia metodologicznego przyjętego w nauczaniu języka urzędowego danego państwa;

56.  podkreśla, że osoby należące do mniejszości powinny również uczyć się języka, historii i kultury ludności stanowiącej większość, a uczniów należących do ludności stanowiącej większość, jak i społeczeństwo w ogóle, należy zaznajomić z historią i kulturą mniejszości oraz umożliwić im naukę języków mniejszościowych;

57.  zachęca państwa członkowskie, aby wspierały opracowywanie podręczników odpowiadających potrzebom osób posługujących się językami regionalnymi lub mniejszościowymi, a jeśli okaże się to niemożliwe – ułatwiały korzystanie z podręczników wydanych w tych językach w innych państwach, we współpracy z organami regulacyjnymi do spraw edukacji w państwach, w których dane języki są używane;

58.  podkreśla znaczenie kształcenia wyższego w języku ojczystym oraz szkolenia specjalistów w zakresie konkretnej terminologii, zwłaszcza w regionach zamieszkanych przez dużą liczbę osób posługujących się danym językiem; podkreśla ogromną potrzebę kształcenia lekarzy w językach mniejszościowych;

59.  zachęca rządy państw członkowskich do włączania przedstawicieli mniejszości w dyskusje na temat organizacji systemów edukacji;

60.  zachęca państwa członkowskie do wyznaczenia preferencyjnych progów w odniesieniu do nauki języków regionalnych lub mniejszościowych w celu zapewnienia równego dostępu do kształcenia; zachęca Komisję i państwa członkowskie, aby wspierały prawo osób należących do mniejszości narodowych lub etnicznych mieszkających na obszarach o znacznej liczbie takich mniejszości, w tym na obszarach wiejskich lub na obszarach o szeroko rozproszonych osadach, do pobierania nauki w języku mniejszościowym, w szczególności w języku ojczystym, o ile istnieje wystarczające zapotrzebowanie; wzywa Komisję i państwa członkowskie do zadbania, by przez reformy edukacji i politykę edukacyjną nie ograniczano prawa do pobierania nauki w języku mniejszościowym;

61.  zachęca Komisję i państwa członkowskie, aby promowały dostępność zintegrowanego wsparcia w wymiarze wertykalnym dla języków mniejszościowych i regionalnych w systemach edukacji, szczególnie przez utworzenie w ministerstwach edukacji państw członkowskich, a także w Komisji jednostek odpowiedzialnych za włączenie nauczania języków mniejszościowych i regionalnych do programów nauczania; zachęca państwa członkowskie do promowania ciągłości ścieżki kształcenia w językach mniejszościowych, począwszy od edukacji przedszkolnej aż po szkolnictwo wyższe;

62.  podkreśla, że szkolenie nauczycieli i dostęp do wysokiej jakości podręczników i materiałów dydaktycznych to zasadnicze warunki wstępne zapewnienia uczniom kształcenia na wysokim poziomie; uważa, że programy nauczania, materiały edukacyjne i podręczniki do historii powinny zapewniać uczciwy, dokładny i bogaty w informacje obraz społeczeństwa i kultury grup mniejszościowych; zauważa, że powszechnie znanym, wymagającym rozwiązania problemem związanym z nauczaniem języka mniejszościowego jest niewystarczająca dostępność wysokiej jakości materiałów dydaktycznych oraz odpowiednio wykwalifikowanych nauczycieli języka mniejszościowego; zauważa, że wielowymiarowe nauczanie historii powinno stanowić wymóg we wszystkich szkołach, zarówno w społecznościach mniejszościowych, jak i większościowych; zwraca uwagę na znaczenie opracowania szkoleń dla nauczycieli stosownie do potrzeb związanych z nauczaniem na różnych poziomach i w różnych rodzajach szkół;

63.  podkreśla, że nauczanie języków mniejszościowych przyczynia się do wzajemnego zrozumienia między większościami i mniejszościami oraz zbliża społeczności; zachęca państwa członkowskie, aby stosowały środki pozytywne w celu zapewnienia odpowiedniej reprezentacji mniejszości w edukacji, a także w administracji publicznej i agencjach wykonawczych na szczeblu krajowym, regionalnym i gminnym;

64.  wzywa Komisję do szerszego propagowania programów skupiających się na wymianie doświadczeń i najlepszych praktyk dotyczących edukacji w językach regionalnych i mniejszościowych w Europie; wzywa UE i Komisję do położenia większego nacisku na języki regionalne i mniejszościowe w przyszłej edycji programów Erasmus+, Kreatywna Europa i Europa dla Obywateli na podstawie nowych wieloletnich ram finansowych (WRF);

65.  wyraża głębokie ubolewanie wobec faktu, że w niektórych państwach członkowskich uczniowie należący do mniejszości nie są przyjmowani do placówek powszechnego systemu oświaty, lecz umieszczani w szkołach specjalnych z uzasadnieniem, że nie znają wystarczająco języka, w którym prowadzone są lekcje; przypomina, że kształcenie w języku mniejszościowym lub przynależność do konkretnej mniejszości nie mogą być wykorzystywane jako pretekst do segregacji dzieci ze względu na tożsamość; wzywa państwa członkowskie, aby powstrzymały się od tego rodzaju segregacji i podjęły wystarczające działania umożliwiające tym uczniom udział w lekcjach prowadzonych w szkołach powszechnych; zachęca państwa członkowskie, aby rozważyły wprowadzenie do programów nauczania tematyki podstawowych praw człowieka, a w szczególności praw mniejszości, w celu promowania różnorodności kulturowej i tolerancji poprzez edukację;

Prawa językowe

66.  zwraca uwagę, że język stanowi zasadniczy aspekt tożsamości kulturowej oraz praw człowieka przysługujących mniejszościom; podkreśla, że należy wspierać prawo do używania języka mniejszościowego zarówno w sektorze prywatnym, jak i publicznym oraz bez dyskryminacji, na obszarach zamieszkanych przez znaczną liczbę osób należących do mniejszości, zapewnić możliwość przekazywania języków z pokolenia na pokolenia oraz chronić różnorodność językową w Unii; wzywa Komisję, aby wzmocniła plan zakładający wspieranie nauczania i używania języków regionalnych, jako potencjalny sposób na walkę z dyskryminacją językową w UE, oraz aby wspierała różnorodność językową; przypomina, że promowanie znajomości języków mniejszościowych wśród osób nienależących do danej mniejszości jest sposobem wspierania wzajemnego zrozumienia i uznawania;

67.  podkreśla, że w rezolucji z dnia 11 września 2013 r.w sprawie języków europejskich zagrożonych wymarciem oraz różnorodności językowej w Unii Europejskiej(11) Parlament przypomniał, iż Komisja powinna zwrócić uwagę na to, że polityka niektórych państw członkowskich i regionów stwarza zagrożenie dla zachowania języków istniejących na ich poszczególnych obszarach, nawet jeżeli języki te nie należą do zagrożonych w kontekście europejskim; wzywa Komisję do przeanalizowania przeszkód administracyjnych i prawnych przeszkód utrudniających używanie danych języków;

68.  zauważa, że w UE oprócz 24 języków urzędowych występuje 60 innych języków, które także stanowią część jej dziedzictwa kulturowego i językowego oraz którymi w danych regionach lub grupach posługuje się 40 mln ludzi; zauważa, że wielojęzyczność Unii Europejskiej jest wyjątkowa na tle innych organizacji międzynarodowych; zwraca uwagę, że zasada wielojęzyczności jest zapisana w Karcie praw podstawowych Unii Europejskiej, która zobowiązuje UE do poszanowania różnorodności językowej oraz do wspierania bogatego dziedzictwa językowego i kulturowego Europy przez promowanie nauki języków i różnorodności językowej;

69.  zachęca Komisję i państwa członkowskie, aby w przypadku organów administracyjnych i organizacji usług publicznych umożliwiły i promowały używanie języków regionalnych lub mniejszościowych w praktyce zgodnie z zasadą proporcjonalności, np. w relacjach między osobami i organizacjami prywatnymi a organami publicznymi; zachęca państwa członkowskie do udostępniania informacji i usług publicznych w tych językach, w tym w internecie, na obszarach zamieszkanych przez znaczną liczbę osób należących do mniejszości narodowych i etnicznych;

70.  zachęca państwa członkowskie, by wspierały dostęp do języków mniejszościowych i regionalnych przez finansowanie i wspieranie działalności w dziedzinie tłumaczeń, tworzenia dubbingu i napisów dialogowych oraz kodyfikację odpowiedniej i niedyskryminującej terminologii w rejestrach administracyjnych, handlowych, gospodarczych, społecznych, technicznych i prawnych;

71.  zachęca organy samorządowe na danych obszarach do zadbania o używanie języków regionalnych i mniejszościowych; zachęca państwa członkowskie do wykorzystywania dobrych praktyk, które istnieją już w państwach członkowskich, jako wytycznych;

72.  zachęca Komisję i państwa członkowskie, aby promowały używanie języków regionalnych lub mniejszościowych na poziomie lokalnym i regionalnym; w tym celu usilnie zachęca władze samorządowe do zadbania o to, by języki te były używane w praktyce;

73.  zachęca Komisję i państwa członkowskie do zadbania, by na obszarach zamieszkiwanych przez znaczną liczbę osób należących do mniejszości oznakowania i etykiety dotyczące bezpieczeństwa i ochrony, ważne obowiązkowe instrukcje i ogłoszenia publiczne mające znaczenie dla obywateli, bez względu na to, czy są podawane przez organy publiczne, czy przez sektor prywatny, oraz nazwy miejsc i oznaczenia topograficzne były zapisywane w prawidłowej formie i dostępne w językach powszechnie używanych w danym regionie, w tym na znakach wskazujących na wjazd do miejscowości lub wyjazd z miejscowości i na wszystkich innych znakach drogowych zawierających informacje;

74.  zwraca uwagę, że wizualna reprezentacja języków regionalnych i mniejszościowych – znaki drogowe, nazwy ulic, nazwy instytucji administracyjnych, publicznych i handlowych itd. – ma zasadnicze znaczenie dla wspierania i ochrony praw mniejszości narodowych i etnicznych, jako że odzwierciedla i podnosi rangę języków regionalnych i mniejszościowych, zachęcając osoby należące do mniejszości narodowych i etnicznych do stosowania, ochrony i rozwijania konkretnej tożsamości językowej i praw językowych i do wyrażania wieloetnicznej tożsamości lokalnej, a także wzmacniając ich poczucie odpowiedzialności wynikające z przynależności do grup funkcjonujących w społeczności lokalnej lub regionalnej;

75.  wzywa państwa członkowskie do niestosowania lub do zniesienia praktyk prawnych uniemożliwiających dostęp mniejszości do pełnego zakresu zawodów wykonywanych w danym państwie; wzywa państwa członkowskie do zagwarantowania odpowiedniego dostępu do usług prawnych i wymiaru sprawiedliwości; podkreśla, że przedstawiciele mniejszości powinni zostać wyraźnie poinformowani o procedurach obowiązujących na podstawie prawa krajowego, jeżeli doszło do naruszenia ich praw jako osób należących do mniejszości;

76.  zachęca Komisję i państwa członkowskie do uznania, że każda osoba należąca do mniejszości narodowej ma prawo do używania swojego nazwiska (patronimiku) i imion w języku mniejszościowym oraz do ich oficjalnego uznania, w tym w kontekście swobody przemieszczania się w UE;

77.  zachęca Komisję i państwa członkowskie do podjęcia działań mających na celu usunięcie przeszkód administracyjnych i finansowych, które mogą narażać na szwank różnorodność językową na poziomie europejskim i krajowym, a także utrudniać korzystanie z praw językowych przysługujących osobom należącym do mniejszości narodowych i etnicznych oraz stosowanie tych praw; apeluje do państw członkowskich, aby położyły kres praktykom dyskryminacyjnym pod względem językowym;

Podsumowanie

78.  wzywa Komisję do opracowania wspólnych ram dotyczących unijnych minimalnych norm ochrony mniejszości; zaleca, aby w ramach tych przewidziano mierzalne etapy pośrednie będące przedmiotem regularnych sprawozdań oraz obejmowały co najmniej:

   opracowanie – we współpracy z różnymi zainteresowanymi stronami zaangażowanymi w ochronę praw mniejszości – wytycznych odzwierciedlających dobre praktyki w państwach członkowskich;
   zalecenie Komisji, z uwzględnieniem istniejących środków krajowych, pomocniczości i proporcjonalności;
   wniosek ustawodawczy dotyczący dyrektywy, sporządzony po odpowiedniej ocenie skutków, zgodnie z zasadami pomocniczości i proporcjonalności obowiązującymi w państwach członkowskich i na podstawie wyżej wymienionych punktów, dotyczący minimalnych norm odnoszących się do mniejszości w UE, w tym jasnych poziomów referencyjnych i sankcji;

79.  wzywa Komisję i państwa członkowskie do zadbania, aby te ramy obejmowały gromadzenie danych, a także metodykę monitorowania i sprawozdawczości w oparciu o prace w terenie ukierunkowaną na kwestie finansowe i jakościowe, gdyż elementy te wspierają skuteczną politykę opartą na udokumentowanych faktach i mogą przyczynić się do poprawy skuteczności wprowadzanych strategii, działań i środków;

o
o   o

80.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, Agencji Praw Podstawowych Unii Europejskiej, rządom i parlamentom państw członkowskich i państw kandydujących, OBWE, OECD, Radzie Europy i Organizacji Narodów Zjednoczonych.

(1) Dz.U. L 180 z 19.7.2000, s. 22.
(2) Teksty przyjęte, P8_TA(2018)0032.
(3) Dz.U. C 346 z 27.9.2018, s. 171.
(4) Dz.U. L 328 z 6.12.2008, s. 55.
(5) Dz.U. C 238 z 6.7.2018, s. 2.
(6) Dz.U. C 328 z 6.9.2016, s. 4.
(7) Dz.U. C 93 z 9.3.2016, s. 52.
(8) Dz.U. C 124 E z 25.5.2006, s. 405.
(9) Dz.U. C 369 z 11.10.2018, s. 11.
(10) Dz.U. C 215 z 19.6.2018, s. 162.
(11) Dz.U. C 93 z 9.3.2016, s. 52.


Cyfryzacja na rzecz rozwoju: ograniczenie ubóstwa za pomocą technologii
PDF 180kWORD 65k
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 13 listopada 2018 r. w sprawie cyfryzacji na rzecz rozwoju: ograniczenie ubóstwa za pomocą technologii (2018/2083(INI))
P8_TA(2018)0448A8-0338/2018

Parlament Europejski,

–  uwzględniając art. 208, 209, 210, 211 i 214 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE),

–  uwzględniając szczyt Organizacji Narodów Zjednoczonych na temat zrównoważonego rozwoju i dokument końcowy przyjęty przez Zgromadzenie Ogólne ONZ w dniu 25 września 2015 r. pt. „Przekształcamy nasz świat: Agenda na rzecz zrównoważonego rozwoju 2030”, jak również 17 celów zrównoważonego rozwoju,

–  uwzględniając Europejski konsensus w sprawie rozwoju: „Nasz świat, nasza godność, nasza przyszłość”(1), przyjęty w maju 2017 r.,

–  uwzględniając komunikat Komisji z dnia 14 października 2015 r. zatytułowany „Handel z korzyścią dla wszystkich – W kierunku bardziej odpowiedzialnej polityki handlowej i inwestycyjnej” (COM(2015)0497),

–  uwzględniając dokument roboczy służb Komisji z dnia 2 maja 2017 r. pt. „Cyfryzacja na rzecz rozwoju: uwzględnianie technologii i usług cyfrowych w unijnej polityce rozwojowej (SWD(2017)0157),

–  uwzględniając strategię jednolitego rynku cyfrowego dla Europy, przyjętą w maju 2015 r.,

–  uwzględniając Europejski plan inwestycji zewnętrznych,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji dla Parlamentu Europejskiego, Rady, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego i Komitetu Regionów z wdrażania strategii polityki handlowej „Handel z korzyścią dla wszystkich – Kształtowanie nowoczesnej polityki handlowej w celu wykorzystania możliwości płynących z globalizacji” (COM(2017)0491),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 12 grudnia 2017 r. „W kierunku aktu o jednolitym rynku cyfrowym”(2),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 16 grudnia 2015 r. w sprawie przygotowań do Światowego Szczytu Humanitarnego: wyzwania i szanse w zakresie pomocy humanitarnej(3),

–  uwzględniając komunikat Komisji z dnia 13 maja 2014 r. zatytułowany „Większa rola sektora prywatnego w osiąganiu trwałego wzrostu gospodarczego sprzyjającego włączeniu społecznemu w krajach rozwijających się” (COM(2014)0263),

–  uwzględniając konkluzje Rady z listopada 2017 r. w sprawie cyfryzacji na rzecz rozwoju,

–  uwzględniając 11. konferencję ministerialną WTO, która odbyła się w Buenos Aires (Argentyna) w dniach 10–13 grudnia 2017 r.,

–  uwzględniając inicjatywy Międzynarodowego Związku Telekomunikacyjnego wspierające kraje rozwijające się (ITU-D),

–  uwzględniając Umowę o technologii informacyjnej Światowej Organizacji Handlu (ITA),

–  uwzględniając deklarację ministerialną złożoną w 2016 r. w Cancún przez Organizację Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD) w sprawie gospodarki cyfrowej,

–  uwzględniając wspólną deklarację ministrów ds. technologii informacyjno-komunikacyjnych grupy G7 na posiedzeniu w Takamatsu (Japonia) w dniach 29 i 30 kwietnia 2016 r.,

–  uwzględniając inicjatywę Konferencji Narodów Zjednoczonych do spraw Handlu i Rozwoju (UNCTAD) pt. „Handel elektroniczny z korzyścią dla wszystkich”,

–  uwzględniając konwencję o prawach osób niepełnosprawnych oraz załączony do niej protokół fakultatywny (A/RES/61/106),

–  uwzględniając art. 52 Regulaminu,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Rozwoju (A8-0338/2018),

A.  mając na uwadze, że w konsensusie europejskim w sprawie rozwoju z 2017 r. podkreśla się znaczenie technologii i usług informacyjno-komunikacyjnych jako czynników umożliwiających zrównoważony rozwój i wzrost sprzyjający włączeniu społecznemu;

B.  mając na uwadze, że strategia Komisji w sprawie cyfryzacji na rzecz rozwoju (D4D) obejmuje wzrost gospodarczy i prawa człowieka, zdrowie, edukację, rolnictwo i bezpieczeństwo żywnościowe, podstawową infrastrukturę, gospodarkę wodną i infrastrukturę sanitarną, zarządzanie, ochronę socjalną, a także cele przekrojowe w zakresie płci i środowiska;

C.  mając na uwadze, że technologie cyfrowe oferują możliwość zapewnienia zrównoważonego charakteru i ochrony środowiska; mając jednak na uwadze, że do produkcji sprzętu cyfrowego używa się niektórych rzadkich metali o niewielkich możliwościach recyklingu i ograniczonych dostępnych rezerwach, a odpady elektroniczne i elektryczne stanowią wyzwanie środowiskowe i zdrowotne; mając na uwadze, że według wspólnego badania Programu Narodów Zjednoczonych ds. Ochrony Środowiska (UNEP) i Interpolu(4) zużyty sprzęt elektryczny i elektroniczny (WEEE) stanowi jeden z głównych obszarów przestępczości przeciwko środowisku naturalnemu;

D.  mając na uwadze, że według zaktualizowanej wersji bazy danych Banku Światowego „Identification for Development Global Dataset (ID4D)”) z 2017 r. szacuje się, że 1.1 mld ludzi na całym świecie nie jest w stanie oficjalnie potwierdzić swojej tożsamości, w tym rejestracji urodzenia, przy czym 78 % tych osób mieszka w Afryce Subsaharyjskiej i w Azji; mając na uwadze, że stanowi to główną przeszkodę w realizacji celu zrównoważonego rozwoju 16.9, ale także w byciu podmiotem w środowisku cyfrowym i w czerpaniu z niego korzyści;

E.  mając na uwadze, że technologie cyfrowe są wyraźnie wymienione w pięciu celach należących do celów zrównoważonego rozwoju (cel 4 dotyczący edukacji, cel 5 dotyczący równości płci, cel 8 dotyczący godnej pracy i wzrostu gospodarczego, cel 9 dotyczący infrastruktury, uprzemysłowienia i innowacji oraz cel 17 dotyczący partnerstw);

F.  mając na uwadze, że w celach zrównoważonego rozwoju podkreślono, iż zapewnienie mieszkańcom krajów najsłabiej rozwiniętych powszechnego i przystępnego cenowo dostępu do internetu do 2020 r. będzie miało zasadnicze znaczenie dla wspierania rozwoju, ponieważ rozwój gospodarki cyfrowej może stymulować godziwe zatrudnienie i wzrost sprzyjający włączeniu społecznemu, wielkość eksportu i jego dywersyfikację;

G.  mając na uwadze, że według UNCTAD cyfryzacja w coraz większym stopniu prowadzi do powstawania monopoli i stwarza nowe wyzwania dla polityki antymonopolowej i polityki konkurencji zarówno w krajach rozwijających się, jak i w krajach rozwiniętych(5);

H.  mając na uwadze, że podczas ogólnego przeglądu wdrażania wyników Światowego Szczytu Społeczeństwa Informacyjnego(6) Zgromadzenie Ogólne ONZ zobowiązało się wykorzystać potencjał technologii informacyjno-komunikacyjnych w celu osiągnięcia celów Agendy na rzecz zrównoważonego rozwoju 2030 i innych celów rozwoju uzgodnionych na szczeblu międzynarodowym, zauważając, że technologie informacyjno-komunikacyjne mogą przyspieszyć postępy we wszystkich 17 celach zrównoważonego rozwoju;

I.  mając na uwadze, że łączność pozostaje wyzwaniem i problemem leżącym u podstaw różnego rodzaju przepaści cyfrowej zarówno w zakresie dostępu do technologii informacyjno-komunikacyjnych, jak i korzystania z nich;

J.  mając na uwadze, że tempo rozwoju gospodarki cyfrowej oraz znaczne braki, jakie występują w gospodarce cyfrowej krajów rozwijających się w zakresie rozwoju bezpiecznej polityki krajowej, regulacji i ochrony konsumentów, wskazują na pilną potrzebę działań w zakresie budowania zdolności i wsparcia technicznego dla krajów rozwijających się, a zwłaszcza dla krajów najsłabiej rozwiniętych;

K.  mając na uwadze, że znajomość technologii cyfrowych i umiejętności w tym zakresie mają kluczowe znaczenie dla rozwoju społecznego i osobistego oraz postępu, a także dla promowania przedsiębiorczości i budowania silnej gospodarki cyfrowej;

L.  mając na uwadze, że cyfryzacja powinna również pomóc w poprawie niesienia pomocy humanitarnej i odporności, zapobiegania ryzyku związanemu z klęskami żywiołowymi i wsparcia przejściowego łączącego pomoc humanitarną ze wsparciem na rzecz rozwoju w warunkach niestabilnej sytuacji i konfliktów;

M.  mając na uwadze, że ponad połowa ludności na świecie nadal pozostaje poza internetem, a postęp w dążeniu do osiągnięcia celu zrównoważonego rozwoju 9 dotyczącego znacznego zwiększenia dostępu do technologii informacyjno-komunikacyjnych, a także dążenia do zapewnienia powszechnego i przystępnego cenowo dostępu do internetu w krajach najsłabiej rozwiniętych do 2020 r. są powolne;

N.  mając na uwadze, że na całym świecie występuje ogromny wzrost usług łączności mobilnej, a liczba użytkowników łączności mobilnej przekracza obecnie liczbę osób mających dostęp do energii elektrycznej, urządzeń sanitarnych lub czystej wody;

O.  mając na uwadze, że innowacje humanitarne muszą być zgodne z zasadami humanitarnymi (humanitaryzm, neutralność, bezstronność i niezależność) oraz z zasadą godności;

P.  mając na uwadze, że innowacje humanitarne muszą być prowadzone w celu propagowania praw, godności i zdolności ludności otrzymującej pomoc, a wszyscy członkowie społeczności dotkniętej kryzysem powinni mieć możliwość korzystania z innowacji bez dyskryminacyjnych barier w korzystaniu z nich;

Q.  mając na uwadze, że należy wykorzystywać analizę ryzyka i ograniczanie ryzyka w celu zapobiegania nieumyślnym szkodom, w tym szkodom naruszającym prywatność i bezpieczeństwo danych oraz wpływającym na lokalne gospodarki;

R.  mając na uwadze, że eksperymenty, projekty pilotażowe i próby muszą być prowadzone zgodnie z uznanymi międzynarodowo normami etycznymi;

Potrzeba wsparcia cyfryzacji w krajach rozwijających się

1.  z zadowoleniem przyjmuje strategię Komisji w sprawie cyfryzacji na rzecz rozwoju (D4D), w zakresie, w jakim włącza ona technologie cyfrowe w główny nurt unijnej polityki rozwoju, co powinno mieć na celu przyczynianie się do osiągnięcia celów zrównoważonego rozwoju; podkreśla, jak ważne jest wzmocnienie cyfryzacji koncentrującej się na celach zrównoważonego rozwoju; przypomina, że rewolucja cyfrowa stawia społeczeństwa przed szeregiem nowych wyzwań, wiążących się zarówno z ryzykiem, jak i możliwościami;

2.  przypomina, że technologie i usługi cyfrowe mają ogromny potencjał w osiąganiu celów zrównoważonego rozwoju, pod warunkiem że zostaną podjęte działania w celu rozwiązania problemu negatywnych skutków technologii, takich jak automatyzacja miejsc pracy wpływająca na szanse na zatrudnienie, wykluczenie cyfrowe i nierówność cyfrowa, bezpieczeństwo cybernetyczne, ochrona danych i kwestie regulacyjne; przypomina, że każda strategia cyfrowa musi być w pełni zgodna z Agendą na rzecz zrównoważonego rozwoju 2030 i przyczyniać się do jej realizacji, w szczególności zaś do realizacji celu 4 dotyczącego edukacji wysokiej jakości, celu 5 dotyczącego zapewnienia równości płci i wzmocnienia pozycji wszystkich kobiet i dziewcząt, celu 8 dotyczącego godnej pracy i wzrostu gospodarczego oraz celu 9 dotyczącego przemysłu, innowacji i infrastruktury; przypomina, że jeżeli cele zrównoważonego rozwoju mają zostać osiągnięte do 2030 r., potrzebne jest wzmocnione partnerstwo globalne, krajowe, regionalne i lokalne między podmiotami rządowymi, naukowymi, gospodarczymi i podmiotami społeczeństwa obywatelskiego;

3.  zwraca uwagę, że pomimo wzrostu rozpowszechnienia internetu wiele krajów rozwijających się i gospodarek wschodzących pozostaje w tyle pod względem korzystania z cyfryzacji, wiele osób nadal nie ma dostępu do technologii informacyjno-komunikacyjnych, a między poszczególnymi krajami oraz między obszarami miejskimi i wiejskimi istnieją duże różnice; przypomina, że technologia cyfrowa jest narzędziem, a nie celem, i uważa, że w związku z ograniczeniami finansowymi należy priorytetowo traktować najbardziej skuteczne sposoby osiągania celów zrównoważonego rozwoju, a w niektórych krajach, nawet jeśli cyfryzacja może być przydatna, nadal konieczne jest zapewnienie zaspokojenia podstawowych potrzeb ludzkich, zwłaszcza w zakresie dostępu do żywności, energii, wody, urządzeń sanitarnych, edukacji i opieki zdrowotnej, co podkreślono w sprawozdaniu ONZ w sprawie celów zrównoważonego rozwoju z 2017 r.; uważa jednak, że warunki rozwoju cyfrowego muszą być spełnione na etapie projektowania infrastruktury, nawet jeśli jej wdrożenie następuje na późniejszym etapie;

4.  podkreśla, że wszelkie strategie w zakresie handlu elektronicznego muszą być w pełni zgodne z zasadą spójności polityki na rzecz rozwoju, która ma zasadnicze znaczenie dla osiągnięcia celów zrównoważonego rozwoju; podkreśla, że dostęp do łączności internetowej i elektronicznych metod płatności, które są wiarygodne i zgodne z normami międzynarodowymi, z przepisami dotyczącymi ochrony konsumentów towarów i usług online, prawami własności intelektualnej, zasadami w zakresie ochrony danych osobowych oraz przepisami podatkowymi i celnymi właściwymi dla handlu elektronicznego mają kluczowe znaczenie dla umożliwienia handlu cyfrowego, zrównoważonego rozwoju i wzrostu sprzyjającego włączeniu społecznemu; zwraca w związku z tym uwagę na potencjał umowy o ułatwieniach w handlu w zakresie wspierania inicjatyw cyfrowych w krajach rozwijających się na rzecz ułatwienia handlu transgranicznego;

5.  wzywa do opracowania planu działania na rzecz innowacji technicznych w zakresie pomocy humanitarnej, aby zapewnić przestrzeganie zasad prawnych i etycznych określonych w dokumentach takich jak nowy konsensus europejski w sprawie rozwoju – „Nasz świat, nasza godność, nasza przyszłość” i „Przekształcamy nasz świat: program działań na rzecz zrównoważonego rozwoju do roku 2030”;

6.  podkreśla, że wszystkie aspekty innowacji humanitarnych powinny podlegać ocenie i monitorowaniu, w tym ocenie pierwotnych i wtórnych skutków procesu innowacji; podkreśla, że przed rozpoczęciem projektów w zakresie innowacji humanitarnych i cyfryzacji należy przeprowadzić przegląd etyczny i analizę ryzyka i w stosownych przypadkach włączyć ekspertów zewnętrznych lub ekspertów stron trzecich;

7.  wzywa do wdrożenia w działaniach zewnętrznych UE zasad zawartych w strategii jednolitego rynku cyfrowego dla Europy poprzez wspieranie ram regulacyjnych partnerów UE;

8.  wzywa do zapewnienia w ramach wieloletnich ram finansowych (WRF) na lata 2021–2027 wystarczających środków finansowych, aby umożliwić racjonalizację technologii cyfrowych we wszystkich obszarach polityki rozwoju;

9.  zauważa, że wprowadzenie technologii cyfrowej w krajach rozwijających się często wykracza poza tworzenie instytucji państwowych, regulacji prawnych oraz innych mechanizmów, które mogłyby pomóc w radzeniu sobie z pojawiającymi się wyzwaniami, w szczególności dotyczącymi bezpieczeństwa cybernetycznego; podkreśla znaczenie pogłębienia współpracy między naukowcami i innowatorami na szczeblu międzyregionalnym oraz zachęcania do prowadzenia badań i podejmowania działań na rzecz rozwoju, które wspierają postęp naukowy oraz transfer technologii i wiedzy fachowej; apeluje, aby w przyszłej umowie po wygaśnięciu umowy z Kotonu wyraźnie uwzględniano cyfryzację jako czynnik umożliwiający zrównoważony rozwój sprzyjający włączeniu społecznemu, zgodnie z wytycznymi negocjacyjnymi;

10.  wzywa do podejmowania dalszych wspólnych działań w ramach współpracy w dziedzinie infrastruktury cyfrowej, ponieważ powinno to stać się jednym z kluczowych działań w ramach partnerstwa UE z organizacjami regionalnymi, w szczególności z Unią Afrykańską; podkreśla znaczenie pomocy technicznej i przekazywania wiedzy fachowej instytucjom opracowującym politykę cyfrową na szczeblu krajowym, regionalnym i kontynentalnym;

11.  wzywa do włączenia cyfryzacji do krajowych strategii rozwoju państw członkowskich;

12.  apeluje o bardziej skoordynowany i całościowy międzysektorowy wysiłek ze strony społeczności międzynarodowej, w tym podmiotów niepaństwowych, takich jak przedstawiciele społeczeństwa obywatelskiego, trzeciego sektora, przedsiębiorstw prywatnych i środowisk akademickich, w celu zagwarantowania, że przejście na bardziej cyfrową gospodarkę nie pozostawi nikogo w tyle i przyczyni się do osiągnięcia celów agendy ONZ na rzecz zrównoważonego rozwoju, zagwarantowania dostępu do technologii i usług cyfrowych wszystkim podmiotom gospodarczym i obywatelom oraz uniknięcia nadmiaru różnych podejść, co prowadziłoby do niekompatybilności, powielania lub luk w przepisach; wzywa do poprawy powiązań politycznych między UE, państwami członkowskimi i innymi właściwymi podmiotami w celu zwiększenia koordynacji, komplementarności i tworzenia synergii;

13.  podkreśla, że technologia, sztuczna inteligencja i automatyka już zastępują niektóre miejsca pracy wymagające niskich i średnich kwalifikacji; wzywa Komisję do promowania cyfryzacji skoncentrowanej na celach zrównoważonego rozwoju i podkreśla, że finansowana przez państwo podstawowa ochrona socjalna jest niezbędna do rozwiązania problemu niektórych negatywnych skutków nowych technologii, aby przezwyciężyć zmiany na światowych rynkach pracy i w międzynarodowym podziale pracy, dotykające szczególnie nisko wykwalifikowanych pracowników w krajach rozwijających się;

14.  wzywa sektor prywatny do odpowiedzialnego przyczyniania się do cyfryzacji na rzecz rozwoju poprzez technologie i innowacje, wiedzę fachową, inwestycje, zarządzanie ryzykiem, zrównoważone modele biznesowe i wzrost, które to elementy powinny obejmować zapobieganie, ograniczanie, naprawę, recykling i ponowne wykorzystanie surowców;

15.  ubolewa nad faktem, że mniej niż połowa wszystkich krajów rozwijających się posiada przepisy o ochronie danych i zachęca UE, aby, opierając się na swoim doświadczeniu i przepisach prawnych, które uznawane są na szczeblu międzynarodowym za wzór w tej dziedzinie, zapewniła właściwym organom wsparcie techniczne przy opracowywaniu takich przepisów; podkreśla konieczność uwzględnienia kosztów, jakie mogą się pojawić w związku z ujednoliceniem takich przepisów, w szczególności dla MŚP; zauważa, że z uwagi na transgraniczny charakter technologii cyfrowych przepisy o ochronie danych nie powinny nazbyt odbiegać od siebie, ponieważ powodowałoby to niespójności;

16.  wzywa wszystkie zainteresowane strony do gromadzenia, przetwarzania, analizowania i rozpowszechniania danych i statystyk na szczeblu lokalnym, regionalnym, krajowym i światowym w celu zapewnienia wysokiego poziomu ochrony danych zgodnie z odpowiednimi normami i instrumentami międzynarodowymi, a także w celu realizacji celów agendy na rzecz zrównoważonego rozwoju 2030; zauważa, że dzięki terminowemu i dokładnemu gromadzeniu danych możliwe jest prawidłowe monitorowanie na etapie wdrażania, dostosowanie polityki i interwencji w razie potrzeby, a także dokonanie oceny otrzymanych wyników i ich wpływu; przypomina jednak, że podczas gdy „rewolucja w zakresie danych” sprawia, że wytwarzanie i analizowanie danych pochodzących z wielu różnych źródeł jest łatwiejsze, szybsze i tańsze, wiąże się to z ogromnymi wyzwaniami w zakresie bezpieczeństwa i ochrony prywatności; podkreśla w związku z tym, że innowacje w zakresie gromadzenia danych w krajach rozwijających się nie powinny zastępować oficjalnych statystyk, lecz je uzupełniać;

17.  ubolewa nad utrzymującą się w poszczególnych krajach przepaścią cyfrową ze względu na płeć, lokalizację, wiek, dochody, pochodzenie etniczne, stan zdrowia lub niepełnosprawność i inne czynniki o charakterze dyskryminacyjnym; podkreśla w związku z tym, że międzynarodowa współpraca na rzecz rozwoju powinna prowadzić do zwiększenia awansu społecznego i włączenia społecznego osób znajdujących się w niekorzystnej lub trudnej sytuacji, przy jednoczesnym promowaniu odpowiedzialnego korzystania z narzędzi cyfrowych i odpowiedniej wiedzy na temat możliwych zagrożeń; wzywa do wspierania innowacji dostosowanych do lokalnych potrzeb i przechodzenia na gospodarkę opartą na wiedzy;

18.  wzywa w związku z tym do zwiększenia wysiłków na rzecz rozwiązania problemów wykluczenia cyfrowego poprzez kształcenie i szkolenie w zakresie podstawowych umiejętności cyfrowych, a także inicjatywy mające na celu ułatwienie właściwego korzystania z technologii informacyjno-komunikacyjnych oraz stosowania narzędzi cyfrowych przy wdrażaniu metod opartych na uczestnictwie, stosownie do wieku, sytuacji osobistej i pochodzenia, w tym również z uwzględnieniem osób starszych i niepełnosprawnych; zauważa, że międzynarodowa współpraca na rzecz rozwoju mogłaby wykorzystywać technologie cyfrowe na rzecz lepszej integracji grup znajdujących się w niekorzystnej sytuacji, pod warunkiem że grupy te będą miały dostęp do technologii cyfrowych; z zadowoleniem przyjmuje inicjatywy takie jak Afrykański Tydzień Kodowania, które przyczyniają się do wzmocnienia pozycji młodego pokolenia w Afryce poprzez promowanie umiejętności cyfrowych; podkreśla znaczenie e-uczenia się i nauczania na odległość w docieraniu do obszarów oddalonych i osób w każdym wieku;

19.  wzywa do wprowadzenia umiejętności cyfrowych do programów nauczania na wszystkich poziomach kształcenia, od szkół podstawowych po uczelnie wyższe, w krajach rozwijających się z myślą o nabywaniu umiejętności potrzebnych do poprawy dostępu do informacji; uważa jednak, że narzędzia informacyjno-komunikacyjne i nowe technologie nie powinny zastępować rzeczywistych nauczycieli i szkół, lecz powinny być wykorzystywane jako sposób na poprawę dostępu do edukacji i poprawę jej jakości; podkreśla, że nowe technologie są kluczowym narzędziem w upowszechnianiu wiedzy, szkoleniu nauczycieli i zarządzaniu placówkami; podkreśla również potrzebę wzmocnienia lokalnych ośrodków szkoleniowych (w tym szkół programowania) w celu szkolenia programistów i zachęcania do tworzenia rozwiązań cyfrowych i aplikacji odpowiadających lokalnym potrzebom i rzeczywistemu zapotrzebowaniu;

20.  podkreśla, że zmniejszenie przepaści cyfrowej wymaga wdrożenia infrastruktury odpowiedniej pod względem zasięgu o wysokiej jakości, przystępności cenowej, niezawodności i bezpieczeństwa, a także zapewnienia dostępu do niej, zwłaszcza na obszarach wiejskich i odległych; zauważa, że głównymi przyczynami utrudniającymi łączność są ubóstwo i brak podstawowych usług, a także słabo rozwinięte sieci naziemne, brak sprzyjającej polityki publicznej i sprzyjających ram regulacyjnych, wysokie opodatkowanie produktów i usług cyfrowych, niska konkurencja rynkowa i brak sieci energetycznej;

21.  wyraża zaniepokojenie w związku z uzależnieniem technologicznym od niewielkiej liczby operatorów, a w szczególności od GAFA (Google, Apple, Facebooka i Amazon), i wzywa do opracowania rozwiązań alternatywnych w celu promowania konkurencji; zauważa, że cel ten mógłby być realizowany na zasadzie partnerstwa między UE a Afryką;

22.  przypomina, że kraje rozwijające się nie są odporne na ataki cybernetyczne i zwraca uwagę na ryzyko zakłócenia stabilności gospodarczej, politycznej i demokratycznej w przypadku braku gwarancji bezpieczeństwa cyfrowego; wzywa wszystkie zainteresowane strony w połączonym cyfrowo świecie do podjęcia aktywnej odpowiedzialności poprzez przyjęcie praktycznych środków służących promowaniu większej świadomości i wiedzy w zakresie bezpieczeństwa cybernetycznego; w tym celu zwraca uwagę na znaczenie rozwoju kapitału ludzkiego na wszystkich poziomach w celu ograniczenia zagrożeń dla bezpieczeństwa cybernetycznego poprzez szkolenia, kształcenie i podnoszenie świadomości, a także ustanowienie odpowiednich przepisów karnych i ponadnarodowych ram zwalczania cyberprzestępczości, a także aktywne uczestnictwo w forach międzynarodowych, takich jak Światowe Forum OECD ds. Bezpieczeństwa Cyfrowego (OECD);

23.  przypomina o potencjale cyfryzacji w zakresie zmniejszenia nierówności w integracji społecznej, dostępu do informacji i ograniczenia marginalizacji gospodarczej na obszarach oddalonych;

Cyfryzacja: narzędzie zrównoważonego rozwoju

24.  z zadowoleniem przyjmuje plan inwestycji zewnętrznych UE, który promuje inwestycje w innowacyjne rozwiązania cyfrowe na rzecz lokalnych potrzeb, włączenia społecznego pod względem finansowym i tworzenia godnych miejsc pracy; zwraca uwagę, że cyfryzacja stwarza istotne możliwości inwestycyjne, i że w związku z tym łączenie instrumentów finansowych w oparciu o współpracę z europejskimi i międzynarodowymi instytucjami finansowymi oraz sektorem prywatnym stanowiłoby ważne narzędzie służące pozyskiwaniu środków finansowych;

25.  wzywa Komisję do uruchomienia nowych inicjatyw, ze szczególnym naciskiem na rozwój infrastruktury cyfrowej, promowanie e-rządzenia i umiejętności cyfrowych, wzmacnianie gospodarki cyfrowej i wspieranie ekosystemów nowych przedsiębiorstw ukierunkowanych na realizację celów zrównoważonego rozwoju, w tym możliwości finansowania dla mikroprzedsiębiorstw oraz małych i średnich przedsiębiorstw (MMŚP) w celu umożliwienia im interakcji cyfrowej z przedsiębiorstwami wielonarodowymi oraz dostępu do globalnych łańcuchów wartości;

26.  wzywa Komisję do dalszego uwzględniania technologii i usług cyfrowych w unijnej polityce rozwoju, zgodnie m.in. z agendą cyfryzacji na rzecz rozwoju; podkreśla potrzebę promowania korzystania z technologii cyfrowych w określonych obszarach polityki, w tym w dziedzinie e-rządzenia, rolnictwa, edukacji, gospodarki wodnej, zdrowia i energii;

27.  wzywa Komisję do zwiększenia inwestycji w infrastrukturę cyfrową w krajach rozwijających się, aby zlikwidować znaczącą przepaść cyfrową w sposób skuteczny i oparty na zasadach;

28.  przypomina, że MMŚP w krajach rozwijających się stanowią większość przedsiębiorstw i zatrudniają większość pracowników sektora produkcji i usług; przypomina, że ułatwianie prowadzenia dobrze uregulowanego transgranicznego handlu elektronicznego może mieć bezpośredni wpływ na poprawę warunków życia, wspieranie wyższych standardów życia oraz pobudzanie zatrudnienia i rozwoju gospodarczego; potwierdza wkład, jaki takie wysiłki mogą wnieść w dziedzinie równość płci, ponieważ duża liczba tych przedsiębiorstw jest własnością kobiet i jest przez nie prowadzona; podkreśla potrzebę ograniczenia prawnych, administracyjnych i społecznych barier dla przedsiębiorczości, zwłaszcza w odniesieniu do kobiet; wzywa do tego, by cyfryzacja służyła również promowaniu edukacji i budowania potencjału przedsiębiorczości w krajach rozwijających się, a jednocześnie stwarzała korzystne warunki dla przedsiębiorstw typu start-up i przedsiębiorstw innowacyjnych;

29.  podkreśla potrzebę zahamowania handlu minerałami, których eksploatacja służy do finansowania konfliktów zbrojnych lub odbywa się przy pomocy pracy przymusowej; przypomina, że koltan jest podstawowym surowcem stosowanym do produkcji wielu urządzeń elektronicznych (np. smartfonów) oraz że wojna domowa, która ogarnęła region Wielkich Jezior Afrykańskich i której przyczyną była eksploatacja i wydobycie koltanu oraz nielegalny handel tym surowcem, doprowadziła, w szczególności w Demokratycznej Republice Konga, do śmierci ponad 8 mln osób; wzywa do położenia kresu wykorzystywaniu dzieci w kopalniach koltanu oraz nielegalnemu handlowi tym surowcem, tak aby jego wydobywanie i wprowadzanie do obrotu odbywało się w akceptowalny sposób i przynosiło korzyści miejscowej ludności;

30.  podkreśla, że rolnictwo jako największy sektor gospodarki afrykańskiej może potencjalnie czerpać korzyści z technologii cyfrowych; podkreśla, że platformy cyfrowe mogą być wykorzystywane w krajach rozwijających się do informowania rolników o cenach rynkowych i kontaktowania ich z potencjalnymi nabywcami, a także do dostarczania praktycznych informacji na temat metod uprawy i tendencji rynkowych, informacji meteorologicznych oraz ostrzeżeń i porad dotyczących chorób roślin i zwierząt; podkreśla jednak, że w związku postępującym przekształcaniem się rolnictwa w rolnictwo oparte na wiedzy i zaawansowanych technologiach rolnictwo cyfrowe może również mieć ogromny destrukcyjny wpływ społeczny i środowiskowy w krajach rozwijających się, ponieważ dostęp do najnowszych technologii może pozostać ograniczony do dużych i zmechanizowanych gospodarstw rolnych produkujących na eksport i specjalizujących się w uprawach komercyjnych, podczas gdy ograniczona wiedza i umiejętności mogą prowadzić do jeszcze większej marginalizacji małych gospodarstw rolnych w krajach rozwijających się;

31.  podkreśla, że finansowanie UE na rzecz rolnictwa w krajach rozwijających się musi być zgodne z transformacyjnym charakterem agendy na rzecz zrównoważonego rozwoju 2030 i porozumienia klimatycznego z Paryża, a w związku z tym z wnioskami zawartymi w międzynarodowej ocenie wpływu nauk i technologii rolniczych na rozwój (IAASTD) oraz z zaleceniami specjalnego sprawozdawcy ONZ ds. prawa do pożywienia; podkreśla, że oznacza to uznanie wielofunkcyjności rolnictwa i szybkie przejście od upraw monokulturowych opartych na intensywnym stosowaniu środków chemicznych w kierunku zróżnicowanego i zrównoważonego rolnictwa bazującego na agroekologicznych praktykach rolniczych i wzmacniającego lokalne systemy żywnościowe i małe gospodarstwa rolne;

32.  zwraca uwagę, że narzędzia informacyjno-komunikacyjne mogą być wykorzystywane do rozpowszechniania informacji, które mogą mieć kluczowe znaczenie zarówno w przypadku klęsk żywiołowych, jak i w sytuacjach nadzwyczajnych o charakterze technologicznym, oraz w warunkach niestabilnej sytuacji i konfliktów; podkreśla, że technologie cyfrowe mogą umożliwić społecznościom o niskich dochodach i innym najbardziej narażonym społecznościom dostęp do podstawowych usług wysokiej jakości (takich jak opieka zdrowotna, edukacja, woda, infrastruktura sanitarna i energia elektryczna), a także do pomocy humanitarnej i innych usług publicznych i prywatnych; podkreśla znaczenie przeciwdziałania dezinformacji w internecie (fałszywe informacje) i podkreśla potrzebę opracowania specjalnych programów skupiających się na umiejętności korzystania z mediów jako narzędzia do stawienia czoła tym wyzwaniom;

33.  podkreśla, że innowacje technologiczne w dziedzinie pomocy humanitarnej mają priorytetowe znaczenie, zwłaszcza w kontekście przymusowych przesiedleń, w celu przyczynienia się do zrównoważonych rozwiązań, które zapewniają stabilność i godność życia ludzkiego i mogą ułatwiać powiązanie pomocy humanitarnej z pomocą rozwojową; z zadowoleniem przyjmuje inicjatywy globalne na rzecz ułatwiania innowacji humanitarnych, takie jak światowy sojusz na rzecz innowacji humanitarnych (ang. Global Alliance for Humanitarian Innovation – GAHI), Fundusz na rzecz Innowacji Humanitarnych (ang. Humanitarian Innovation Fund – HIF) i „Global Pulse” pod egidą ONZ, oraz wzywa UE do promowania otwartych danych i do zdecydowanego wspierania globalnych społeczności twórców opracowujących oprogramowanie i projektantów, którzy tworzą praktyczną otwartą technologię z myślą o rozwiązaniu międzynarodowych problemów rozwojowych i humanitarnych;

34.  podkreśla, że technologie cyfrowe, takie jak usługi SMS i aplikacje dla telefonów komórkowych, mogą oferować nowe, przystępne cenowo narzędzia przepływu ważnych informacji, które mogłyby być wykorzystywane przez osoby ubogie lub odizolowane i osoby niepełnosprawne; zwraca uwagę na potencjał technologii telefonii komórkowej, której zaletami mogą być między innymi niższe koszty dostępu ze względu na zwiększenie zasięgu sieci, przyjazność dla użytkownika oraz malejące koszty połączeń i wiadomości tekstowych; przypomina jednak, że telefony komórkowe stwarzają zagrożenie dla zdrowia i środowiska, zwłaszcza ze względu na wydobycie zasobów mineralnych oraz wzrost ilości odpadów elektronicznych i elektrycznych; podkreśla, że cyfryzacja może wzmocnić lub osłabić demokrację oraz wzywa UE do należytego uwzględnienia tego zagrożenia w celu kontrolowania niewłaściwego stosowania technologii cyfrowych podczas promowania wykorzystania innowacji technologicznych w ramach pomocy rozwojowej, a także do promowania zarządzania internetem;

35.  podkreśla znaczenie tworzenia zrównoważonego ekosystemu dla gospodarki cyfrowej w celu ograniczenia wpływu na środowisko związane z cyfryzacją poprzez rozwój efektywnego wykorzystania zasobów zarówno w sektorze cyfrowym, jak i w sektorze energetycznym, zwłaszcza poprzez priorytetowe traktowanie gospodarki o obiegu zamkniętym; wzywa do ustanowienia europejskiego planu inwestycji zewnętrznych w celu wspierania odpowiedzialności producenta, w szczególności poprzez wspieranie MŚP, które opracowują możliwości ponownego wykorzystywania, napraw i renowacji, oraz wprowadzają systemy zwrotu do swojej działalności gospodarczej w celu usunięcia niebezpiecznych składników stosowanych w sprzęcie elektrycznym i elektronicznym; apeluje o podnoszenie świadomości konsumentów na temat wpływu urządzeń elektronicznych na środowisko oraz o skuteczne zajęcie się kwestią odpowiedzialności przedsiębiorstw w produkcji sprzętu elektrycznego i elektronicznego; podkreśla również potrzebę wspierania działań prowadzących do gromadzenia danych statystycznych na temat zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego oraz konieczność wspierania krajowych strategii politycznych w tej dziedzinie w krajach rozwijających się, aby pomóc w ograniczeniu powstawania odpadów elektrycznych i elektronicznych, zapobiegać nielegalnemu pozbywaniu się i niewłaściwemu przetwarzaniu zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego, promować recykling oraz tworzyć miejsca pracy w sektorze napraw i recyklingu;

36.  przyznaje, że technologie cyfrowe zapewniają sektorowi energetycznemu innowacyjne narzędzia do optymalizacji wykorzystania zasobów; przypomina jednak, że technologie cyfrowe pozostawiają istotny ślad ekologiczny, gdyż prowadzą do zużywania zasobów energetycznych (szacuje się, że emisje CO2, których źródłem są technologie cyfrowe, stanowią 2–5 % całkowitej emisji) i metali (takich jak srebro, kobalt, miedź i tantal), co podważa ich zrównoważony charakter w perspektywie długoterminowej; ponownie wskazuje na potrzebę zmiany modeli produkcji i konsumpcji w celu przeciwdziałania zmianie klimatu;

37.  dostrzega potencjalną rolę technologii cyfrowej w promowaniu demokracji i udziału obywateli w procesach podejmowania decyzji;

38.  podkreśla znaczenie tworzenia i wdrażania publicznych cyfrowych platform informacyjnych, dzięki którym obywatele mieliby więcej możliwości uzyskiwania wyczerpujących informacji o przysługujących im prawach i usługach, jakie państwo udostępnia swoim obywatelom;

39.  podkreśla, że aplikacje administracji elektronicznej przyczyniają się do szybszego i tańszego udostępniania usług publicznych, poprawy spójności i zadowolenia obywateli, ułatwienia zaangażowania i działalności społeczeństwa obywatelskiego oraz zwiększenia przejrzystości, a tym samym wnoszą istotny wkład w promowanie demokratyzacji i walkę z korupcją; podkreśla kluczową rolę technologii i cyfryzacji w skutecznej polityce fiskalnej i administracji w związku z tym, że umożliwiają one skuteczną mobilizację zasobów krajowych oraz walkę z oszustwami podatkowymi i uchylaniem się od opodatkowania; podkreśla, że konieczne jest stworzenie bezpiecznych tożsamości cyfrowych, ponieważ mogłoby to pomóc określić liczbę osób potrzebujących pewnych podstawowych usług;

40.  wzywa do wykorzystywania możliwości stwarzanych przez technologię cyfrową jako środka służącego uzyskaniu poprawy w zakresie rejestracji dzieci w rejestrach urodzeń, zgonów i małżeństw; podkreśla, że według szacunków UNICEF-u w samej Afryce Subsaharyjskiej 95 mln dzieci nie zostało zarejestrowanych po urodzeniu(7), a przez to nie posiada aktu urodzenia oraz że fakt ten uniemożliwia prawne uznanie tych dzieci, a zatem nie istnieją one z punktu widzenia społecznego od momentu urodzenia i później jako osoby dorosłe, co zniekształca dane demograficzne krajów i ma poważne konsekwencje dla oceny potrzeb ludności, w szczególności w zakresie dostępu do edukacji i opieki zdrowotnej;

41.  uznaje centralną rolę technologii cyfrowej w zarządzaniu usługami zdrowotnymi, reagowaniu na sytuacje nadzwyczajne w przypadku epidemii, w upowszechnianiu kampanii na rzecz zdrowia publicznego, publicznym dostępie do opieki zdrowotnej, szkoleniach dla pracowników służby zdrowia, wspieraniu i promowaniu podstawowych badań naukowych oraz w rozwoju usług informacyjnych w zakresie zdrowia i e-zdrowia; wzywa w związku z tym decydentów do wprowadzenia odpowiednich ram politycznych i regulacyjnych w celu zwiększenia skali projektów w zakresie e-zdrowia; zwraca się do Komisji o zapewnienie niezbędnych środków finansowych w tym zakresie;

42.  z zadowoleniem przyjmuje program internetowy „Akademia DEVCO”, który umożliwia szkolenie osób z krajów partnerskich UE w trybie on-line; wzywa do dalszego rozwijania programów szkoleniowych dla przywódców lokalnych oraz do ustanowienia procedur ubiegania się o dotacje UE, tak aby partnerzy ci mogli uzyskać jaśniejszy obraz oczekiwań, celów i warunków, a tym samym zwiększyć szanse na uzyskanie akceptacji dla swoich projektów; podkreśla, że takie inicjatywy, o ile będą łatwo dostępne, skuteczne i przydatne, będą miały pozytywny wpływ na wykorzystanie otrzymanej pomocy i na wizerunek UE wśród jej partnerów;

o
o   o

43.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, wiceprzewodniczącej Komisji / wysokiej przedstawiciel Unii Europejskiej do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa oraz ESDZ.

(1) Dz.U. C 210 z 30.6.2017, s. 1.
(2) Dz.U. C 369 z 11.10.2018, s. 22.
(3) Dz.U. C 399 z 24.11.2017, s. 106.
(4) Badanie UNEP-INTERPOL pt. „The Rise of Environmental Crime: a growing Threat to Natural Resources, Peace, Development and Security” [Wzrost przestępczości przeciwko środowisku naturalnemu – rosnące zagrożenie dla zasobów naturalnych, pokoju, bezpieczeństwa i rozwoju] (2016).
(5) UNCTAD, „Współpraca cyfrowa Południa z Południem na rzecz industrializacji - program integracji regionalnej” (2017).
(6) Zgromadzenie Ogólne ONZ, GA/RES/70/125.
(7) https://www.unicef.org/french/publications/files/UNICEF_SOWC_2016_French_LAST.pdf

Informacja prawna - Polityka ochrony prywatności