Ευρετήριο 
 Προηγούμενο 
 Επόμενο 
 Πλήρες κείμενο 
Διαδικασία : 2019/2810(RSP)
Διαδρομή στην ολομέλεια
Διαδρομή του εγγράφου : B9-0108/2019

Κείμενα που κατατέθηκαν :

B9-0108/2019

Συζήτηση :

Ψηφοφορία :

PV 10/10/2019 - 8.10
Αιτιολογήσεις ψήφου

Κείμενα που εγκρίθηκαν :

P9_TA(2019)0031

Κείμενα που εγκρίθηκαν
PDF 166kWORD 62k
Πέμπτη 10 Οκτωβρίου 2019 - Βρυξέλλες Προσωρινή έκδοση
Ξένη παρέμβαση σε εκλογικές διαδικασίες και παραπληροφόρηση σε εθνικές και ευρωπαϊκές δημοκρατικές διαδικασίες
P9_TA-PROV(2019)0031B9-0108/2019

Ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 10ης Οκτωβρίου 2019 σχετικά με την ξένη παρέμβαση σε εκλογικές διαδικασίες και την παραπληροφόρηση σε εθνικές και ευρωπαϊκές δημοκρατικές διαδικασίες (2019/2810(RSP))

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

–  έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για την Ευρωπαϊκή Ένωση (ΣΕΕ), τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ), τον Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως τα άρθρα 7, 8, 11, 12, 39, 40, 47 και 52, τη σύμβαση για την προάσπιση των δικαιωμάτων του ανθρώπου και των θεμελιωδών ελευθεριών, και ιδίως τα άρθρα 8, 9, 10, 11, 13, 16, και 17 και το πρωτόκολλο της σύμβασης για την προάσπιση των δικαιωμάτων του ανθρώπου και των θεμελιωδών ελευθεριών, και ιδίως το άρθρο 3,

–  έχοντας υπόψη το διεθνές σύμφωνο για τα ατομικά και πολιτικά δικαιώματα (ICCPR), της 16ης Δεκεμβρίου 1966, και ιδίως τα άρθρα 2, 17, 19, 20 και 25,

–  έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής, της 26ης Απριλίου 2018, με τίτλο «Αντιμετώπιση της παραπληροφόρησης στο διαδίκτυο: μια ευρωπαϊκή προσέγγιση» (COM(2018)0236),

–  έχοντας υπόψη το κοινό σχέδιο δράσης της Επιτροπής και της ΑΠ/ΥΕ κατά της παραπληροφόρησης, της 5ης Δεκεμβρίου 2018, (JOIN(2018)0036) και την κοινή έκθεση της Επιτροπής και της ΑΠ/ΥΕ σχετικά με την εφαρμογή του σχεδίου δράσης κατά της παραπληροφόρησης, της 14ης Ιουνίου 2019 (JOIN(2019)0012),

–  έχοντας υπόψη τα από 18ης Οκτωβρίου 2018 συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου,

–  έχοντας υπόψη τη μελέτη με τίτλο «Η αυτοματοποιημένη αντιμετώπιση της παραπληροφόρησης» που δημοσιεύθηκε από τη Γενική Διεύθυνση Υπηρεσιών Κοινοβουλευτικής Έρευνας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στις 15 Μαρτίου 2019(1),

–  έχοντας υπόψη το ψήφισμά του, της 12ης Μαρτίου 2019, σχετικά με τις απειλές κατά της ασφάλειας που συνδέονται με την αυξανόμενη τεχνολογική παρουσία της Κίνας στην ΕΕ και την ενδεχόμενη ανάληψη δράσης σε επίπεδο ΕΕ για τη μείωσή τους(2),

–  έχοντας υπόψη το ψήφισμά του, της 23ης Νοεμβρίου 2016, σχετικά με τη στρατηγική επικοινωνία της ΕΕ για την αντιμετώπιση της προπαγάνδας εναντίον της από τρίτους(3),

–  έχοντας υπόψη τη σύστασή του, της 13ης Μαρτίου 2019, προς το Συμβούλιο και την Αντιπρόεδρο της Επιτροπής/Ύπατη Εκπρόσωπο της Ένωσης για θέματα Εξωτερικής Πολιτικής και Πολιτικής Ασφαλείας, σχετικά με τον απολογισμό της συνέχειας που έχει δώσει η ΕΥΕΔ στην έκθεση του ΕΚ σχετικά με τη στρατηγική επικοινωνία της ΕΕ για την αντιμετώπιση της προπαγάνδας εναντίον της από τρίτους, δύο έτη από την έγκρισή της(4),

–  έχοντας υπόψη την οδηγία 2002/58/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 12ης Ιουλίου 2002, σχετικά με την επεξεργασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και την προστασία της ιδιωτικής ζωής στον τομέα των ηλεκτρονικών επικοινωνιών (οδηγία για την προστασία ιδιωτικής ζωής στις ηλεκτρονικές επικοινωνίες)(5), και την εν εξελίξει μεταρρύθμισή της,

–  έχοντας υπόψη το ψήφισμά του, της 25ης Οκτωβρίου 2018, σχετικά με τη χρήση των δεδομένων των χρηστών του Facebook από την Cambridge Analytica και τον αντίκτυπο στην προστασία των δεδομένων(6),

–  έχοντας υπόψη το ψήφισμά του, της 12ης Δεκεμβρίου 2018, σχετικά με την ετήσια έκθεση για την εφαρμογή της κοινής πολιτικής ασφάλειας και άμυνας(7),

–  έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής, της 24ης Ιουλίου 2019, με τίτλο «19η έκθεση προόδου προς μια αποτελεσματική και πραγματική Ένωση Ασφάλειας» (COM(2019)0353),

–  έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΕ) 2016/679 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 27ης Απριλίου 2016, για την προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και για την ελεύθερη κυκλοφορία των δεδομένων αυτών και την κατάργηση της οδηγίας 95/46/ΕΚ (Γενικός Κανονισμός για την Προστασία Δεδομένων)(8),

–  έχοντας υπόψη την πρόταση της Επιτροπής, της 6ης Ιουνίου 2018, για κανονισμό του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για τη θέσπιση του προγράμματος «Ψηφιακή Ευρώπη» για την περίοδο 2021-2027 (COM(2018)0434),

–  έχοντας υπόψη το άρθρο 132 παράγραφος 2 του Κανονισμού του,

A.  λαμβάνοντας υπόψη ότι οι προσπάθειες από κρατικούς και μη κρατικούς φορείς τρίτων χωρών να επηρεάσουν τη διαδικασία λήψης αποφάσεων στην ΕΕ και τα κράτη μέλη της, καθώς και η μέσω κακόβουλης παρέμβασης άσκηση πίεσης στις αξίες που κατοχυρώνονται στο άρθρο 2 ΣΕΕ, αποτελούν μέρος μιας ευρύτερης τάσης που βιώνουν οι δημοκρατίες σε παγκόσμιο επίπεδο·

B.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η ξένη παρέμβαση μπορεί να λάβει πολυάριθμες μορφές, όπως εκστρατείες παραπληροφόρησης στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης με σκοπό τη διαμόρφωση της κοινής γνώμης, επιθέσεις στον κυβερνοχώρο που στοχεύουν σε υποδομές ζωτικής σημασίας που αφορούν τις εκλογές, καθώς και άμεση και έμμεση χρηματοδοτική στήριξη πολιτικών παραγόντων·

Γ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η ξένη παρέμβαση στις εκλογικές διαδικασίες συνιστά μείζονα πρόκληση, καθώς θέτει σε σοβαρό κίνδυνο τις δημοκρατικές κοινωνίες και τους θεσμούς της Ευρώπης, τα θεμελιώδη δικαιώματα και τις ελευθερίες, το κράτος δικαίου, την ασφάλεια, την οικονομική ευημερία και, σε τελική ανάλυση, την κυριαρχία της Ευρώπης·

Δ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η παγκόσμια διασύνδεση ατόμων και οικονομιών με ψηφιακά μέσα και νέες τεχνολογίες αποτελεί επίσης αντικείμενο χρήσης και κατάχρησης από κράτη που εμπλέκονται στην ξένη παρέμβαση· λαμβάνοντας υπόψη ότι τα μέσα ενημέρωσης, ιδίως οι κοινωνικές πλατφόρμες, μπορούν εύκολα να χρησιμοποιηθούν καταχρηστικά για τη διάδοση αναληθών πληροφοριών·

E.  λαμβάνοντας υπόψη ότι πρέπει να αυξηθεί η ευαισθητοποίηση σχετικά με τις εκστρατείες παραπληροφόρησης της Ρωσίας, καθώς τούτες αποτελούν την κύρια πηγή από την οποία προέρχεται η παραπληροφόρηση στην Ευρώπη·

ΣΤ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι κρατικοί και μη κρατικοί φορείς τρίτων χωρών εκτός της Ρωσίας εμπλέκονται σε κακόβουλες παρεμβάσεις σε δημόσιες συζητήσεις στην Ευρώπη·

Ζ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι μια προκαταρκτική ανάλυση της Επιτροπής του Ιουνίου 2019 κατέδειξε ότι τα μέτρα που θεσπίστηκαν για την προστασία του αδιάβλητου των ευρωπαϊκών εκλογών πράγματι συνέβαλαν στον περιορισμό των ξένων κρατικών και μη κρατικών παρεμβάσεων στις εκλογές για την ανάδειξη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου τον Μάιο 2019·

H.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η ΕΕ εφάρμοσε με επιτυχία σειρά μέτρων για τον μετριασμό της ξένης επιρροής και τη διατήρηση του αδιάβλητου των εκλογών για την ανάδειξη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου του 2019, στα οποία συγκαταλέγονται ένας κώδικας δεοντολογίας για την παραπληροφόρηση, ένα σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης και ένα ευρωπαϊκό δίκτυο συνεργασίας για τις εκλογές· λαμβάνοντας υπόψη ότι η Επιτροπή ανακοίνωσε την πρόθεσή της να λάβει περαιτέρω μέτρα για την αντιμετώπιση αυτών των ζητημάτων·

Θ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η ΕΕ εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από ξένες τεχνολογίες, λογισμικό και υποδομές, γεγονός που μπορεί να την καθιστά περισσότερο ευάλωτη σε ξένη παρέμβαση στις εκλογικές διαδικασίες·

Ι.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η έκταση των πράξεων που συνιστούν κακόβουλη παρέμβαση απαιτεί μια συντονισμένη ευρωπαϊκή απάντηση, η οποία θα περιλαμβάνει διάφορα συμπληρωματικά σκέλη·

ΙΑ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η ευθύνη για την αντιμετώπιση της παραπληροφόρησης και της ξένης παρέμβασης στις εκλογικές διαδικασίες δεν βαρύνει αποκλειστικά τις δημόσιες αρχές, αλλά και τις επιχειρήσεις του διαδικτύου και των μέσων κοινωνικής δικτύωσης, οι οποίες θα πρέπει, ως εκ τούτου, να συνεργάζονται για την επίτευξη του εν λόγω στόχου, χωρίς να υπονομεύουν την ελευθερία του λόγου ή να καθίστανται ιδιωτικοποιημένοι φορείς λογοκρισίας·

ΙΒ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, σύμφωνα με αρκετές έρευνες, έχουν παραβιαστεί ή καταστρατηγηθεί εκλογικοί κανόνες κρίσιμης σημασίας, ιδίως οι υφιστάμενες διατάξεις σχετικά με τη διαφάνεια της χρηματοδότησης των προεκλογικών εκστρατειών, και έχουν προβληθεί ισχυρισμοί περί πολιτικών δαπανών από μη κερδοσκοπικούς οργανισμούς από πηγές τρίτων χωρών, ιδίως από τη Ρωσία·

ΙΓ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι όλα τα καταγγελλόμενα περιστατικά ξένης παρέμβασης στις εκλογικές διαδικασίες αποτυπώνουν ένα συστηματικό μοτίβο που επαναλαμβάνεται τα τελευταία χρόνια·

ΙΒ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, πριν από το τέλος του 2020, πρόκειται να διεξαχθούν στα κράτη μέλη περισσότερες από 50 προεδρικές, εθνικές, τοπικές ή περιφερειακές εκλογικές αναμετρήσεις·

1.  τονίζει ότι η ελευθερία του λόγου και της έκφρασης, η προστασία της ιδιωτικής ζωής και των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και η πολυφωνία και των μέσων ενημέρωσης αποτελούν τον πυρήνα ανθεκτικών δημοκρατικών κοινωνιών και παρέχουν τις καλύτερες δικλείδες ασφαλείας κατά των εκστρατειών παραπληροφόρησης και της εχθρικής προπαγάνδας·

2.  τονίζει ότι, παρά τον πολυδιάστατο χαρακτήρα της εχθρικής παρέμβασης και της παραπληροφόρησης από το εξωτερικό, η παρέμβαση στις εκλογικές διαδικασίες εντάσσεται σε μια ευρύτερη στρατηγική υβριδικού πολέμου και ότι, ως εκ τούτου, η αντιμετώπισή της εξακολουθεί να αποτελεί κεντρικό ζήτημα ασφάλειας και εξωτερικής πολιτικής·

3.  επαναλαμβάνει ότι η ξένη παρέμβαση στις εκλογικές διαδικασίες υπονομεύει το δικαίωμα των λαών να έχουν λόγο στη διακυβέρνηση της χώρας τους, είτε άμεσα είτε μέσω ελεύθερα εκλεγμένων εκπροσώπων, όπως προβλέπεται στην Οικουμενική Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, και ότι τέτοιου είδους παρέμβαση από άλλα κράτη συνιστά παραβίαση του διεθνούς δικαίου, ακόμα και όταν δεν υπάρχει χρήση στρατιωτικής βίας και απειλή για την εδαφική ακεραιότητα ή την πολιτική ανεξαρτησία·

4.  πιστεύει ότι οι ελεύθερες και δίκαιες εκλογές βρίσκονται στο επίκεντρο της δημοκρατικής διαδικασίας και, ως εκ τούτου, καλεί τα θεσμικά όργανα της ΕΕ και τα κράτη μέλη να αναλάβουν αποφασιστική δράση για το θέμα αυτό, μεταξύ άλλων στο πλαίσιο της επικείμενης διαδικασίας προβληματισμού για το μέλλον της ΕΕ·

5.  εκφράζει τη βαθιά του ανησυχία για το γεγονός ότι συνεχώς έρχονται στο φως στοιχεία περί παρέμβασης, συχνά με ενδείξεις ξένης επιρροής, κατά την περίοδο πριν από όλες τις μεγάλες εθνικές και ευρωπαϊκές εκλογικές αναμετρήσεις, ενώ η εν λόγω παρέμβαση ωφελεί σε μεγάλο βαθμό αντιενωσιακούς, δεξιούς εξτρεμιστές και λαϊκιστές υποψηφίους και στοχεύει σε συγκεκριμένες μειονότητες και ευάλωτες ομάδες, στις οποίες συγκαταλέγονται μετανάστες, άτομα ΛΟΑΔΜ και θρησκευτικές ομάδες, όπως άτομα με καταγωγή Ρομά, μουσουλμάνους ή άτομα που γίνονται αντιληπτά ως μουσουλμάνοι, έτσι ώστε να εξυπηρετηθεί ο ευρύτερος σκοπός, δηλαδή να υπονομευθεί η ελκυστικότητα των δημοκρατικών και ισότιμων κοινωνιών·

6.  αναγνωρίζει την ανησυχητική τάση των ακροδεξιών ομάδων σε ολόκληρο τον κόσμο να χρησιμοποιούν σε μεγάλη κλίμακα την παραπληροφόρηση σε πλατφόρμες μέσων κοινωνικής δικτύωσης· εκφράζει την ανησυχία του για το γεγονός ότι αυτού του είδους η παραπληροφόρηση έχει επηρεάσει αρνητικά την ισότητα των φύλων και τα δικαιώματα των ΛΟΑΔΜ·

7.  αναγνωρίζει το γεγονός ότι η συντριπτική πλειοψηφία των κρατών μελών απαγορεύει εν όλω ή εν μέρει τις ξένες δωρεές σε πολιτικά κόμματα και υποψηφίους· υπενθυμίζει με ανησυχία ότι, ακόμη και όταν οι νόμοι θέτουν περιορισμούς όσον αφορά τις πηγές πολιτικής χρηματοδότησης, ξένοι φορείς έχουν βρει τρόπους για να τους παρακάμπτουν και προσφέρουν στήριξη στους συμμάχους τους μέσω δανείων από ξένες τράπεζες, όπως συνέβη με το Εθνικό Μέτωπο το 2016, μέσω αγορών και εμπορικών συμφωνιών, όπως στην περίπτωση των κατηγοριών που δημοσίευσαν το Spiegel και η Süddeutsche Zeitung στις 17 Μαΐου 2019 για το Κόμμα της Ελευθερίας της Αυστρίας και των κατηγοριών που δημοσίευσαν το Buzzfeed και η L’Espresso στις 10 Ιουλίου 2019 για τη Λέγκα του Σαλβίνι, καθώς και με τη διευκόλυνση χρηματοοικονομικών δραστηριοτήτων, σύμφωνα με αναφορές του βρετανικού Τύπου για την εκστρατεία Leave.eu·

8.  εκφράζει τη βαθιά του ανησυχία για τον εξαιρετικά επικίνδυνο χαρακτήρα της ρωσικής προπαγάνδας ειδικότερα, και καλεί την Επιτροπή και το Συμβούλιο να θέσουν σε εφαρμογή μια αποτελεσματική και λεπτομερή στρατηγική, ώστε να αντιμετωπιστούν με ταχύ και άρτιο τρόπο οι στρατηγικές παραπληροφόρησης της Ρωσίας·

9.  σημειώνει με ανησυχία ότι, από τον Ιανουάριο 2019, ο αριθμός των κρουσμάτων παραπληροφόρησης που έχουν αποδοθεί σε ρωσικές πηγές και τεκμηριώνονται από την ειδική ομάδα East Strategic Communication (998 κρούσματα) είναι υπερδιπλάσιος του αριθμού των κρουσμάτων που αφορούν την ίδια περίοδο το 2018 (434 κρούσματα)·

10.  καταδικάζει, επιπλέον, έντονα τις ολοένα και πιο επιθετικές ενέργειες κρατικών και μη κρατικών παραγόντων από τρίτες χώρες που επιδιώκουν να υπονομεύσουν ή να αναστείλουν τα κανονιστικά θεμέλια και τις αρχές των ευρωπαϊκών δημοκρατιών και την κυριαρχία όλων των υπό ένταξη στην ΕΕ χωρών στα Δυτικά Βαλκάνια και των χωρών της Ανατολικής Εταιρικής Σχέσης, καθώς και να επηρεάσουν τις εκλογές και να υποστηρίξουν εξτρεμιστικά κινήματα, λαμβανομένου υπόψη του γεγονότος ότι η κλίμακα των επιθέσεων στον κυβερνοχώρο αυξάνεται διαρκώς·

11.  αναγνωρίζει τον θετικό αντίκτυπο των εθελοντικών ενεργειών από παρόχους υπηρεσιών και πλατφόρμες με στόχο την αντιμετώπιση της παραπληροφόρησης, στις οποίες συγκαταλέγονται νέοι κανόνες του κώδικα ορθής πρακτικής για την αύξηση της διαφάνειας της εκλογικής διαφήμισης στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, καθώς και των μέτρων που εφάρμοσαν πέρυσι η Επιτροπή και τα κράτη μέλη, και τους υπενθυμίζει την κοινή ευθύνη τους όσον αφορά την καταπολέμηση της παραπληροφόρησης·

12.  υπενθυμίζει το ψήφισμά του, της 25ης Οκτωβρίου 2018, με το οποίο παρότρυνε το Facebook, μετά το σκάνδαλο της Cambridge Analytica, να εφαρμόσει διάφορα μέτρα για την πρόληψη της χρήσης της κοινωνικής πλατφόρμας για παρέμβαση σε εκλογικές διαδικασίες· σημειώνει ότι το Facebook δεν έδωσε συνέχεια στα περισσότερα από τα εν λόγω αιτήματα·

13.  θεωρεί ότι η παρέμβαση σε εκλογικές διαδικασίες σε ένα κράτος μέλος επηρεάζει την ΕΕ στο σύνολό της, στον βαθμό που μπορεί να έχει αντίκτυπο στη σύνθεση των θεσμικών οργάνων της ΕΕ· πιστεύει ότι οι απειλές αυτές δεν μπορούν να αντιμετωπιστούν μεμονωμένα από τις εθνικές αρχές ούτε μέσω απλής αυτορρύθμισης του ιδιωτικού τομέα, αλλά απαιτούν συντονισμένη πολυεπίπεδη και πολυμερή προσέγγιση· θεωρεί ότι, προκειμένου να καταστεί δυνατή η σθεναρή αντίδραση της ΕΕ, θα πρέπει να αναπτυχθεί, τόσο σε επίπεδο ΕΕ όσο και σε διεθνές επίπεδο, ένα νομικό πλαίσιο για την αντιμετώπιση των υβριδικών απειλών, συμπεριλαμβανομένων των επιθέσεων στον κυβερνοχώρο και της παραπληροφόρησης·

14.  επαναλαμβάνει, ωστόσο, ότι πρέπει να αναπτυχθεί μια ισχυρή κοινή ευρωπαϊκή πολιτική προκειμένου να αντιμετωπιστούν αποτελεσματικά τόσο οι ξένες παρεμβάσεις όσο και οι εκστρατείες παραπληροφόρησης μέσω της ισχυρής επικοινωνίας της ΕΕ με επιγραμμικές πλατφόρμες και παρόχους υπηρεσιών·

15.  καλεί όλους τους εμπλεκόμενους παράγοντες να συνεχίσουν τις προσπάθειές τους για να εξασφαλίσουν ότι η δημοκρατική διαδικασία, καθώς και οι εκλογές, προστατεύονται από την ξένη παρέμβαση, κρατική ή μη, και από τη χειραγώγηση· επισημαίνει, ιδίως, την ανάγκη να βελτιωθούν από μικρή ηλικία ο γραμματισμός στα μέσα επικοινωνίας και η αγωγή του πολίτη μέσω του πολιτισμού και της σχολικής εκπαίδευσης, έτσι ώστε να μπορούν εκείνοι στους οποίους στοχεύουν οι εκστρατείες παραπληροφόρησης να εντοπίζουν τις μεροληπτικές πληροφορίες· ενθαρρύνει, συνεπώς, τα κράτη μέλη να συμπεριλάβουν στα σχολικά τους προγράμματα ειδικά μαθήματα σχετικά με τον γραμματισμό στα μέσα επικοινωνίας, καθώς και να αναπτύξουν ενημερωτικές εκστρατείες με στόχο τις ομάδες του πληθυσμού που είναι πιο ευάλωτες στην παραπληροφόρηση·

16.  εκφράζει την ανησυχία του για την εξάρτηση της ΕΕ από ξένες τεχνολογίες και υλισμικό· υπογραμμίζει ότι η ΕΕ πρέπει να καταβάλει προσπάθειες για να αυξήσει τις δικές της ικανότητες, καθώς τούτο θα περιορίσει τις ευκαιρίες για κακόβουλη παρέμβαση από ξένους παράγοντες στις εκλογικές διαδικασίες·

17.  επαναλαμβάνει την έκκλησή του προς την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να δημιουργήσουν ένα περιβάλλον φιλικό προς την καινοτομία, με βάση τις αρχές της οικονομίας της αγοράς και την προστασία των θεμελιωδών δικαιωμάτων, προκειμένου να μπορέσουν οι ευρωπαϊκές επιχειρήσεις να αξιοποιήσουν πλήρως το δυναμικό τους και να χρησιμοποιήσουν την προστασία των εν λόγω δικαιωμάτων ως ανταγωνιστικό πλεονέκτημα·

18.  ζητεί εθνική και ευρωπαϊκή χρηματοδότηση για να ενισχυθούν οι ικανότητες αντιμετώπισης της στρατηγικής επικοινωνίας εχθρικών τρίτων μερών και για να ανταλλάσσονται πληροφορίες και βέλτιστες πρακτικές στον τομέα αυτό, στο πλαίσιο τόσο του τρέχοντος πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου όσο και του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου μετά το 2020, μεταξύ άλλων μέσω των προγραμμάτων «Ορίζων Ευρώπη» και «Ψηφιακή Ευρώπη»· υπογραμμίζει ότι τα εν λόγω προγράμματα θα πρέπει να περιλαμβάνουν επαρκείς δικλείδες για να διασφαλίζεται η αυστηρή συμμόρφωση με το διεθνές δίκαιο και τα ανθρώπινα δικαιώματα, ιδίως όταν χρηματοδοτούνται τρίτες χώρες·

19.  τονίζει την ανάγκη να συνεχιστεί η στήριξη και προώθηση της υπεύθυνης δημοσιογραφίας και της συντακτικής ευθύνης τόσο στα παραδοσιακά όσο και στα νέα μέσα ενημέρωσης, για να αντιμετωπιστεί το πρόβλημα των μη επαληθευμένων ή μονομερών μεροληπτικών πληροφοριών που υπονομεύουν την εμπιστοσύνη των πολιτών στα ανεξάρτητα μέσα ενημέρωσης·

20.  τονίζει ότι είναι σημαντικό να υποστηριχθούν τα δημόσια μέσα ενημέρωσης, τα οποία δεν βασίζονται οικονομικά σε ιδιωτικές πηγές χρηματοδότησης και, ως εκ τούτου, μπορούν να παρέχουν υψηλής ποιότητας και αμερόληπτη πληροφόρηση στο ευρύ κοινό, διασφαλίζοντας, ταυτόχρονα, και διατηρώντας την ανεξαρτησία τους από πολιτικές παρεμβάσεις·

21.  επαναλαμβάνει το γεγονός ότι στηρίζει το πολύτιμο έργο του Ευρωπαϊκού Ταμείου για τη Δημοκρατία, όσον αφορά τη στήριξη οργανώσεων που καταπολεμούν τις ψευδείς ειδήσεις και την παραπληροφόρηση·

22.  θεωρεί ότι η ΕΕ θα πρέπει να εργαστεί προς την κατεύθυνση της εξεύρεσης πρακτικών λύσεων για τη στήριξη και την ενίσχυση δημοκρατικών, ανεξάρτητων και ποικίλων μέσων ενημέρωσης στις χώρες της γειτονίας της ΕΕ και στις χώρες των Δυτικών Βαλκανίων που είναι υποψήφιες για προσχώρηση στην ΕΕ·

23.  ζητεί να αναβαθμιστεί η ειδική ομάδα «East StratCom» της ΕΕ σε μόνιμη δομή εντός της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Εξωτερικής Δράσης με σημαντικά υψηλότερα επίπεδα χρηματοδότησης και στελέχωσης από ό,τι μέχρι σήμερα·

24.  επισημαίνει ότι, λόγω της πολυπλοκότητας των κινδύνων που ενέχουν η διαδικτυακή παρέμβαση στις εκλογικές διαδικασίες και οι εκστρατείες παραπληροφόρησης, για τον εντοπισμό και τη διαχείριση των εν λόγω κινδύνων απαιτείται διατομεακή συνεργασία με τη συμμετοχή των αρμόδιων αρχών και των ενδιαφερόμενων φορέων·

25.  καλεί την Επιτροπή να χαρακτηρίσει τον εκλογικό εξοπλισμό ως υποδομή ζωτικής σημασίας, ώστε να διασφαλιστεί ότι, σε περίπτωση παραβίασης της οδηγίας NIS(9), θα μπορεί να υπάρξει αντίδραση·

26.  υπενθυμίζει ότι σημαντικό ποσοστό αυτών των κακόβουλων πράξεων παρέμβασης συνιστά παραβίαση των ευρωπαϊκών κανόνων για την προστασία των δεδομένων και της ιδιωτικής ζωής· καλεί τις εθνικές αρχές προστασίας δεδομένων να κάνουν πλήρη χρήση των εξουσιών τους για τη διερεύνηση παραβιάσεων της προστασίας των δεδομένων και την επιβολή αποτρεπτικών κυρώσεων και ποινών·

27.  επαναλαμβάνει την έκκλησή του να διεξαχθούν έρευνες από τα κράτη μέλη με τη στήριξη της Eurojust, με θέμα την εικαζόμενη παράνομη χρήση του διαδικτυακού πολιτικού χώρου από ξένες δυνάμεις·

28.  καλεί την Επιτροπή να συνεχίσει να παρακολουθεί τον αντίκτυπο της ξένης παρέμβασης σε ολόκληρη την Ευρώπη και να εκπληρώσει τη δέσμευση που ανέλαβε επίσημα η εκλεγείσα πρόεδρός της Ursula von der Leyen να «εξετάζει τις απειλές εξωτερικής παρέμβασης στις ευρωπαϊκές εκλογές μας»(10)·

29.  καλεί τον επόμενο Αντιπρόεδρο της Επιτροπής / Ύπατο Εκπρόσωπο της Ένωσης για θέματα Εξωτερικής Πολιτικής και Πολιτικής Ασφαλείας να καταστήσει την καταπολέμηση της παραπληροφόρησης κεντρικό στόχο εξωτερικής πολιτικής·

30.  καλεί την Επιτροπή να αξιολογήσει πιθανές νομοθετικές και μη νομοθετικές δράσεις που μπορούν να οδηγήσουν στην παρέμβαση από πλατφόρμες μέσων κοινωνικής δικτύωσης, με στόχο τη συστηματική επισήμανση του περιεχομένου που μοιράζονται τα μποτ, την αναθεώρηση των αλγορίθμων, ώστε να καταστούν όσο το δυνατόν πιο αμερόληπτοι, και το κλείσιμο των λογαριασμών προσώπων που εμπλέκονται σε παράνομες δραστηριότητες με στόχο τη διατάραξη των δημοκρατικών διαδικασιών ή την υποκίνηση της ρητορικής μίσους, χωρίς να τίθεται σε κίνδυνο η ελευθερία της έκφρασης·

31.  καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να στηρίξουν τους δημόσιους οργανισμούς, τις δεξαμενές σκέψης, τις ΜΚΟ και τους κυβερνοακτιβιστές σε επίπεδο βάσης που ασχολούνται με ζητήματα σχετικά με την προπαγάνδα και την παραπληροφόρηση, και να διαθέσουν χρηματοδότηση και στήριξη για εκστρατείες ευαισθητοποίησης του κοινού με στόχο την αύξηση της ανθεκτικότητας των πολιτών της ΕΕ στην παραπληροφόρηση·

32.  υπενθυμίζει τον σημαντικό ρόλο που διαδραματίζουν οι μάρτυρες δημοσίου συμφέροντος για τη διασφάλισης της δημοκρατίας και της διακυβέρνησης όταν δημοσιοποιούν πληροφορίες προς το δημόσιο συμφέρον· καλεί τις αρχές των κρατών μελών του Συμβουλίου της Ευρώπης να θεσπίσουν και να διαδώσουν μια πολιτική σχετικά με την καταγγελία δυσλειτουργιών, με βάση την τήρηση των 20 αρχών που ορίζονται στη σύσταση CM/Rec(2014)6· υπενθυμίζει την προσφάτως εγκριθείσα οδηγία για την προστασία των μαρτύρων δημοσίου συμφέροντος·

33.  υπενθυμίζει ότι η ΕΕ διαθέτει 4 175 εκατομμύρια ευρώ για δράσεις που αποσκοπούν στη στήριξη της ελευθερίας των μέσων ενημέρωσης και της ερευνητικής δημοσιογραφίας, συμπεριλαμβανομένου μηχανισμού για την αντιμετώπιση των παραβιάσεων της ελευθερίας του Τύπου και των μέσων ενημέρωσης και της απτής προστασίας των δημοσιογράφων·

34.  θεωρεί ότι η ΕΕ μπορεί να διασφαλίσει τις δημοκρατικές διαδικασίες της μόνο με ολιστική προσέγγιση όσον αφορά τις ξένες, αυταρχικές παρεμβάσεις και αντιμετωπίζοντας τα τρωτά σημεία σε όλες τις πτυχές της δημοκρατικής διακυβέρνησης και των θεσμικών οργάνων, συμπεριλαμβανομένων των ευρωπαϊκών πολιτικών κομμάτων·

35.  καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να ξεκινήσουν συζητήσεις με τους ενδιαφερόμενους φορείς, καθώς και με διεθνείς εταίρους, μεταξύ άλλων σε διεθνή φόρουμ, με σκοπό την ενίσχυση των δράσεών τους για την αντιμετώπιση των υβριδικών απειλών·

36.  τονίζει ότι το ΝΑΤΟ και τα κέντρα αριστείας του αποτελούν ένα θεμελιώδες εργαλείο που επιτρέπει στην Ευρώπη να ενισχύσει τη διατλαντική σχέση και μπορεί να αυξήσει την ανθεκτικότητα τόσο της Ευρώπης όσο και της Βόρειας Αμερικής στην παραπληροφόρηση·

37.  καλεί την Επιτροπή να εξετάσει το ζήτημα της εξωτερικής χρηματοδότησης των ευρωπαϊκών πολιτικών κομμάτων και ιδρυμάτων χωρίς να παρεμποδίσει τη δημιουργία ενός ευρωπαϊκού δημόσιου χώρου που θα υπερβαίνει τα όρια της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και να δρομολογήσει συζήτηση με τα κράτη μέλη για την αντιμετώπιση αυτών των ζητημάτων σε σχέση με τα εγχώρια πολιτικά τους κόμματα και ιδρύματα·

38.  αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στην Επιτροπή, στο Συμβούλιο και στις κυβερνήσεις και στα κοινοβούλια των κρατών μελών.

(1) Γενική Διεύθυνση Υπηρεσιών Κοινοβουλευτικής Έρευνας, Μονάδα Διερεύνησης Επιστημονικών Προοπτικών, 15 Μαρτίου 2019.
(2) Κείμενα που εγκρίθηκαν, P8_TA(2019)0156.
(3) ΕΕ C 224 της 27.6.2018, σ. 58.
(4) Κείμενα που εγκρίθηκαν, P8_TA(2019)0187.
(5) ΕΕ L 201 της 31.7.2002, σ. 37.
(6) Κείμενα που εγκρίθηκαν, P8_TA(2018)0433.
(7) Κείμενα που εγκρίθηκαν, P8_TA(2018)0514.
(8) ΕΕ L 119 της 4.5.2016, σ. 1.
(9) Οδηγία (EE) 2016/1148 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 6ης Ιουλίου 2016, σχετικά με μέτρα για υψηλό κοινό επίπεδο ασφάλειας συστημάτων δικτύου και πληροφοριών σε ολόκληρη την Ένωση (ΕΕ L 194 της 19.7.2016, σ. 1).
(10) «Μια Ένωση που επιδιώκει περισσότερα: Η ατζέντα μου για την Ευρώπη», της Ursula von der Leyen – Πολιτικές κατευθύνσεις για την επόμενη Ευρωπαϊκή Επιτροπή 2019-2024 (2019), https://ec.europa.eu/commission/sites/beta-political/files/political-guidelines-next-commission_el.pdf - σ. 21.

Τελευταία ενημέρωση: 11 Οκτωβρίου 2019Ανακοίνωση νομικού περιεχομένου