Poprawki przyjęte przez Parlament Europejski w dniu 17 września 2020 r. w sprawie wniosku dotyczącego rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiającego Fundusz na rzecz Sprawiedliwej Transformacji (COM(2020)0022 – C9-0007/2020 – 2020/0006(COD))(1)
(Zwykła procedura ustawodawcza: pierwsze czytanie)
Tekst proponowany przez Komisję
Poprawka
Poprawka 1 Wniosek dotyczący rozporządzenia Motyw 1
(1) Ramy prawne regulujące unijną politykę spójności na lata 2021–2027, w kontekście kolejnych wieloletnich ram finansowych, przyczyniają się do wypełnienia zobowiązań Unii do realizacji porozumienia paryskiego i celów zrównoważonego rozwoju Organizacji Narodów Zjednoczonych poprzez skoncentrowanie finansowania Unii na celach ekologicznych. Niniejsze rozporządzenie wdraża jeden zpriorytetów określonych wkomunikacie wsprawie Europejskiego Zielonego Ładu („Europejski Zielony Ład”)11 istanowi część planu inwestycyjnego na rzecz zrównoważonej Europy12, który zapewnia dedykowane finansowanie wramach mechanizmu sprawiedliwej transformacji wkontekście polityki spójności wcelu ograniczenia kosztów gospodarczych i społecznych związanych zprzejściem na neutralną dla klimatu gospodarkę oobiegu zamkniętym, wramach której wszelkie pozostałe emisje gazów cieplarnianych są kompensowane ich równoważną absorpcją.
(1) Ramy prawne regulujące unijną politykę spójności na lata 2021–2027, w kontekście kolejnych wieloletnich ram finansowych, przyczyniają się do wypełnienia zobowiązań Unii do realizacji porozumienia paryskiego, zakładającego ograniczenie wzrostu temperatury na świecie do poziomu poniżej 1,5°C, celów zrównoważonego rozwoju Organizacji Narodów Zjednoczonych i Europejskiego filara praw socjalnych poprzez skoncentrowanie finansowania Unii na celach ekologicznych. Niniejsze rozporządzenie wdraża jeden z priorytetów określonych w komunikacie w sprawie Europejskiego Zielonego Ładu („Europejski Zielony Ład”)11 i stanowi część planu inwestycyjnego na rzecz zrównoważonej Europy12, który zapewnia dedykowane finansowanie w ramach mechanizmu sprawiedliwej transformacji w kontekście polityki spójności w celu ograniczenia kosztów gospodarczych, społecznych i środowiskowych związanych z przejściem na neutralną dla klimatu gospodarkę o obiegu zamkniętym, w ramach której wszelkie pozostałe emisje gazów cieplarnianych są kompensowane ich równoważną absorpcją, z uwzględnieniem skutków pandemii COVID-19.
Poprawka 2 Wniosek dotyczący rozporządzenia Motyw 2
(2) Przejście na neutralną dla klimatu gospodarkę o obiegu zamkniętym stanowi jeden z najważniejszych celów politycznych Unii. W dniu 12 grudnia 2019 r. Rada Europejska zatwierdziła cel, którym jest osiągnięcie do 2050 r. neutralności klimatycznej Unii, zgodnie z celami porozumienia paryskiego. Chociaż walka ze zmianą klimatu i degradacją środowiska przyniesie wszystkim korzyści w długim okresie, a w średnim okresie postawi wszystkich przed nowymi możliwościami i wyzwaniami, to nie wszystkie regiony i państwa członkowskie rozpoczną transformację z tego samego poziomu wyjściowego i nie wszystkie będą dysponować taką samą zdolnością do reagowania. Gospodarki niektórych znich są bardziej rozwinięte, podczas gdy skutki społeczne i gospodarcze transformacji będą większe wprzypadku tych regionów, których gospodarka opiera się wdużej mierze na paliwach kopalnych (zwłaszcza węglu kamiennym ibrunatnym, torfie lub łupkach bitumicznych) lub gałęziach przemysłu charakteryzujących się wysoką intensywnością emisji gazów cieplarnianych. Taka sytuacja grozi nie tylko tym, że transformacja klimatyczna będzie przebiegać wUnii wróżnym tempie, ale również pogłębieniem dysproporcji między regionami, co podważy cele dotyczące spójności społecznej, gospodarczej iterytorialnej.
(2) Przejście na neutralną dla klimatu gospodarkę o obiegu zamkniętym stanowi jeden z najważniejszych celów politycznych Unii. W dniu 12 grudnia 2019 r. Rada Europejska zatwierdziła cel, którym jest osiągnięcie do 2050 r. neutralności klimatycznej Unii, zgodnie z celami porozumienia paryskiego. Chociaż walka ze zmianą klimatu i degradacją środowiska przyniesie wszystkim korzyści w długim okresie, a w średnim okresie postawi wszystkich przed nowymi możliwościami i wyzwaniami, to nie wszystkie regiony i państwa członkowskie rozpoczną transformację z tego samego poziomu wyjściowego i nie wszystkie będą dysponować taką samą zdolnością do reagowania. Gospodarki niektórych z nich są bardziej rozwinięte, podczas gdy skutki społeczne, gospodarcze i środowiskowe transformacji będą większe w przypadku tych regionów, których gospodarka opiera się w dużej mierze na paliwach kopalnych (zwłaszcza węglu kamiennym i brunatnym, torfie wykorzystywanym do celów energetycznych lub łupkach bitumicznych) lub gałęziach przemysłu charakteryzujących się wysoką intensywnością emisji gazów cieplarnianych. Taka sytuacja grozi nie tylko tym, że transformacja klimatyczna będzie przebiegać w Unii w różnym tempie, ale również pogłębieniem dysproporcji między regionami, zwłaszcza regionami peryferyjnymi, obszarami oddalonymi, wyspiarskimi i o niekorzystnym położeniu geograficznym oraz terytoriami borykającymi się z problemami związanymi z wyludnianiem, co będzie ze szkodą dla celów dotyczących spójności społecznej, gospodarczej i terytorialnej.
Poprawka 3 Wniosek dotyczący rozporządzenia Motyw 3
(3) Aby transformacja była skuteczna, musi być sprawiedliwa ispołecznie akceptowalna dla wszystkich. Zarówno Unia, jak ipaństwa członkowskie muszą zatem uwzględnić od samego początku skutki gospodarcze i społeczne transformacji, atakże wdrożyć wszelkie możliwe instrumenty wcelu łagodzenia skutków negatywnych. Ważną rolę będzie wtym odgrywał budżet Unii.
(3) Aby transformacja była skuteczna, musi być sprawiedliwa, mieć charakter integracyjny i być społecznie akceptowalna dla wszystkich. Unia, państwa członkowskie i regiony muszą zatem uwzględnić od samego początku skutki gospodarcze, społeczne i środowiskowe transformacji, a także wdrożyć wszelkie możliwe instrumenty w celu łagodzenia skutków negatywnych. Ważną rolę będzie w tym odgrywał budżet Unii w celu zagwarantowania, że nikt nie zostanie pozostawiony w tyle.
Poprawka 4 Wniosek dotyczący rozporządzenia Motyw 4
(4) Jak wskazano w Europejskim Zielonym Ładzie i w planie inwestycyjnym na rzecz zrównoważonej Europy, mechanizm sprawiedliwej transformacji powinien uzupełniać inne działania przewidziane w ramach kolejnych wieloletnich ram finansowych na lata 2021–2027. Powinien on przyczyniać się do łagodzenia skutków społecznych i gospodarczych związanych z transformacją w kierunku neutralności klimatycznej Unii poprzez skoncentrowanie wydatków z budżetu Unii na celach społecznych i klimatycznych na szczeblu regionalnym.
(4) Jak wskazano w Europejskim Zielonym Ładzie i w planie inwestycyjnym na rzecz zrównoważonej Europy, mechanizm sprawiedliwej transformacji powinien uzupełniać inne działania przewidziane w ramach kolejnych wieloletnich ram finansowych na lata 2021–2027. Powinien on przyczyniać się do łagodzenia skutków społecznych, gospodarczych i środowiskowych, w szczególności odczuwanych przez pracowników dotkniętych procesem prowadzącym w kierunku neutralności klimatycznej Unii do 2050 r., poprzez skoncentrowanie wydatków z budżetu Unii na celach klimatycznych i społecznych na szczeblu regionalnym oraz promowanie zrównoważonej gospodarki, zielonych miejsc pracy i zdrowia publicznego.
Poprawka 5 Wniosek dotyczący rozporządzenia Motyw 5
(5) Niniejsze rozporządzenie ustanawia Fundusz na rzecz Sprawiedliwej Transformacji („FST”), który jest jednym z filarów mechanizmu sprawiedliwej transformacji wdrażanego w ramach polityki spójności. Celem FST jest łagodzenie negatywnych skutków transformacji klimatycznej poprzez wspieranie najbardziej dotkniętych terytoriów ipracowników. Zgodnie zcelem szczegółowym FST, działania wspierane przez ten fundusz powinny bezpośrednio przyczyniać się do złagodzenia skutków transformacji poprzez finansowanie dywersyfikacji imodernizacji lokalnej gospodarki oraz ograniczenie niekorzystnego wpływu na zatrudnienie. Znajduje to odzwierciedlenie wcelu szczegółowym FST, który został ustanowiony na tym samym poziomie co cele polityki określone wart. [4] rozporządzenia UE [nowe RWP] ijest wskazany razem ztymi celami.
(5) Niniejsze rozporządzenie ustanawia Fundusz na rzecz Sprawiedliwej Transformacji („FST”), który jest jednym z filarów mechanizmu sprawiedliwej transformacji wdrażanego w ramach polityki spójności. Celem FST jest łagodzenie i kompensowanie negatywnych skutków transformacji klimatycznej poprzez wspieranie najbardziej dotkniętych terytoriów i pracowników oraz propagowanie zrównoważonej z punktu widzenia społeczno-gospodarczego transformacji, która pozwoli zwalczać niepewność społeczną i niestabilne otoczenie biznesowe. Zgodnie z celem szczegółowym FST działania wspierane przez ten fundusz powinny bezpośrednio przyczyniać się do złagodzenia skutków transformacji poprzez finansowanie dywersyfikacji i modernizacji lokalnej gospodarki, odtwarzanie zasobów naturalnych oraz ograniczenie niekorzystnego wpływu na zatrudnienie i poziom życia. Znajduje to odzwierciedlenie w celu szczegółowym FST, który został ustanowiony na tym samym poziomie co cele polityki określone w art. [4] rozporządzenia UE [nowe RWP] i jest wskazany razem z tymi celami.
Poprawka 6 Wniosek dotyczący rozporządzenia Motyw 6
(6) Mając na uwadze, jak ważne jest przeciwdziałanie zmianie klimatu zgodnie z zobowiązaniami Unii na rzecz realizacji porozumienia paryskiego, zobowiązaniem do osiągnięcia celów zrównoważonego rozwoju Organizacji Narodów Zjednoczonych, a także bardziej ambitnymi planami Unii przedstawionymi w ramach Europejskiego Zielonego Ładu, FST powinien odgrywać kluczową rolę we włączaniu działań w dziedzinie klimatu w główny nurt polityki. Środki z własnej puli FST mają charakter uzupełniający i dodatkowy w stosunku do inwestycji koniecznych do osiągnięcia ogólnego celu, jakim jest przeznaczanie 25 % wydatków z budżetu unijnego na wsparcie celów w zakresie klimatu. Środki przesuwane zEFRR iEFS+ będą wnosić pełny wkład wosiągnięcie tego celu.
(6) Mając na uwadze, jak ważne jest przeciwdziałanie zmianie klimatu zgodnie z zobowiązaniami Unii na rzecz realizacji porozumienia paryskiego, zobowiązaniem do osiągnięcia celów zrównoważonego rozwoju Organizacji Narodów Zjednoczonych, a także bardziej ambitnymi planami Unii przedstawionymi w ramach Europejskiego Zielonego Ładu, FST powinien odgrywać kluczową rolę we włączaniu działań w dziedzinie klimatu i środowiska w główny nurt polityki. Środki z własnej puli FST mają charakter uzupełniający i dodatkowy w stosunku do inwestycji koniecznych do osiągnięcia ogólnego celu, jakim jest przeznaczanie 30 % wydatków z budżetu unijnego na wsparcie celów w zakresie klimatu. Środki przesuwane na zasadzie dobrowolnej z EFRR i EFS+ mogłyby wnosić pełny wkład w osiągnięcie tego celu.
Poprawka 7 Wniosek dotyczący rozporządzenia Motyw 7
(7) Środki z FST powinny uzupełniać zasoby dostępne w ramach polityki spójności.
(7) Środki z FST powinny uzupełniać zasoby dostępne w ramach polityki spójności. Ustanowienie FST nie powinno prowadzić do cięć środków przydzielonych na pozostałe fundusze spójności ani do obowiązkowych przesunięć środków z tych funduszy.
Poprawka 8 Wniosek dotyczący rozporządzenia Motyw 8
(8) Przejście na gospodarkę neutralną dla klimatu jest wyzwaniem dla wszystkich państw członkowskich. Będzie ono szczególnie trudne w przypadku państw członkowskich, których gospodarki opierają się w dużej mierze na paliwach kopalnych lub na działalności przemysłowej charakteryzującej się wysoką intensywnością emisji gazów cieplarnianych, z uwagi na konieczność stopniowego wycofywania się z tych rodzajów działalności albo przystosowania ich do wymogów transformacji w kierunku neutralności klimatycznej, a które nie dysponują środkami finansowymi na wprowadzenie zmian. FST powinien zatem objąć wszystkie państwa członkowskie, ale podział jego środków finansowych powinien odzwierciedlać zdolność państw członkowskich do finansowania inwestycji koniecznych do sprostania transformacji w kierunku neutralności klimatycznej.
(8) Przejście na gospodarkę neutralną dla klimatu jest wyzwaniem dla wszystkich państw członkowskich. Będzie ono szczególnie trudne w przypadku państw członkowskich, których gospodarki opierają się albo do niedawna opierały się w dużej mierze na paliwach kopalnych lub na działalności przemysłowej charakteryzującej się wysoką intensywnością emisji gazów cieplarnianych, z uwagi na konieczność stopniowego wycofywania się z tych rodzajów działalności albo przystosowania ich do wymogów transformacji w kierunku neutralności klimatycznej, a które nie dysponują środkami finansowymi na wprowadzenie zmian. FST powinien zatem objąć wszystkie państwa członkowskie, ale przy podziale jego środków finansowych należy skoncentrować się na terytoriach najbardziej dotkniętych skutkami transformacji oraz odzwierciedlić zdolność państw członkowskich do finansowania inwestycji koniecznych do sprostania transformacji w kierunku neutralności klimatycznej, przy czym szczególną uwagę należy zwrócić na regiony najsłabiej rozwinięte, regiony peryferyjne, wyspy, obszary górskie, słabo zaludnione, wiejskie, oddalone i o niekorzystnym położeniu geograficznym, gdzie transformacja energetyczna w kierunku neutralności klimatycznej jest utrudniona z powodu niewielkiej liczby ludności, a także należy wziąć pod uwagę pozycję wyjściową każdego państwa członkowskiego.
Poprawka 9 Wniosek dotyczący rozporządzenia Motyw 9
(9) W celu ustanowienia odpowiednich ram finansowych FST Komisja powinna określić roczny podział dostępnych środków między poszczególne państwa członkowskie w ramach celu „Inwestycje na rzecz zatrudnienia i wzrostu” w oparciu o obiektywne kryteria.
(9) W celu ustanowienia odpowiednich ram finansowych FST Komisja powinna określić roczny podział dostępnych środków między poszczególne państwa członkowskie w ramach celu „Inwestycje na rzecz zatrudnienia i wzrostu” w oparciu o obiektywne kryteria. Państwa członkowskie powinny zapewniać, by gminy i miasta miały bezpośredni dostęp do zasobów FST udostępnianych im zgodnie z ich obiektywnymi potrzebami.
Poprawka 10 Wniosek dotyczący rozporządzenia Motyw 10
(10) Niniejsze rozporządzenie określa rodzaje inwestycji, w przypadku których FST może wspierać wydatki. Wszystkie wspierane działania powinny być wdrażane zpełnym poszanowaniem priorytetów Unii w zakresie klimatu i ochrony środowiska. Wykaz inwestycji powinien obejmować inwestycje, które wspierają lokalne gospodarki i są zrównoważone wdługim okresie, zuwzględnieniem wszystkich celów Zielonego Ładu. Finansowane projekty powinny przyczyniać się do przejścia na neutralną dla klimatu gospodarkę oobiegu zamkniętym. W przypadku sektorów upadających, takich jak wytwarzanie energii w oparciu o węgiel kamienny i brunatny, torf i łupki bitumiczne lub wydobycie tych stałych paliw kopalnych, wsparcie powinno być powiązane ze stopniowym wycofywaniem się z danej działalności i odpowiednim zmniejszaniem poziomu zatrudnienia. Wprzypadku transformacji sektorów charakteryzujących się wysokim poziomem emisji gazów cieplarnianych wsparcie powinno promować nową działalność poprzez wdrażanie nowych technologii, procesów lub produktów, prowadząc do znacznej redukcji emisji zgodnie zcelami UE wdziedzinie klimatu do2030r. idążeniem do neutralności klimatycznej UE do2050r.13, przy jednoczesnym utrzymaniu ipoprawie zatrudnienia oraz zapobieganiu degradacji środowiska. Szczególną uwagę należy również poświęcić działaniom stymulującym innowacje i badania w dziedzinie zaawansowanych i zrównoważonych technologii, a także w dziedzinie cyfryzacji i łączności, pod warunkiem że środki te pomagają łagodzić negatywne skutki uboczne przechodzenia na neutralną dla klimatu gospodarkę o obiegu zamkniętym i przyczyniają się do tej transformacji.
(10) Niniejsze rozporządzenie określa rodzaje inwestycji, w przypadku których FST może wspierać wydatki. Wszystkie wspierane działania powinny być wdrażane z pełnym poszanowaniem zobowiązań i priorytetów klimatycznych, środowiskowych i społecznych. Wykaz inwestycji powinien obejmować inwestycje, które wspierają ludzi, społeczności i lokalne gospodarki i są trwale zrównoważone, z uwzględnieniem wszystkich celów Europejskiego Zielonego Ładu oraz Europejskiego filaru praw socjalnych. Finansowane projekty powinny przyczyniać się do stopniowego i pełnego przejścia na zrównoważoną, neutralną dla klimatu i wolną od zanieczyszczeń gospodarkę o obiegu zamkniętym. W przypadku sektorów upadających, takich jak wytwarzanie energii w oparciu o węgiel kamienny i brunatny, torf i łupki bitumiczne lub wydobycie tych stałych paliw kopalnych, wsparcie powinno być powiązane ze stopniowym wycofywaniem się z danej działalności i odpowiednim zmniejszaniem poziomu zatrudnienia. W przypadku transformacji sektorów charakteryzujących się wysokim poziomem emisji gazów cieplarnianych wsparcie powinno promować nową działalność poprzez wdrażanie nowych technologii, procesów lub produktów, prowadząc do znacznej redukcji emisji zgodnie z celami UE w dziedzinie klimatu do 2030 r. i dążeniem do neutralności klimatycznej UE do 2050 r., przy jednoczesnym utrzymaniu i poprawie wykwalifikowanego zatrudnienia oraz zapobieganiu degradacji środowiska. Szczególną uwagę należy również poświęcić działaniom stymulującym innowacje i badania w dziedzinie zaawansowanych i zrównoważonych technologii, a także w dziedzinie cyfryzacji, łączności oraz inteligentnej i zrównoważonej mobilności, pod warunkiem że środki te pomagają łagodzić negatywne skutki uboczne przechodzenia na neutralną dla klimatu gospodarkę o obiegu zamkniętym i przyczyniają się do tej transformacji, z uwzględnieniem specyfiki gospodarczej, społecznej i energetycznej każdego państwa członkowskiego.Należy zwrócić też uwagę na znaczenie kultury, kształcenia i budowania wspólnoty dla procesu transformacji poprzez wspieranie działań ukierunkowanych na dziedzictwo górnicze.
__________________
__________________
13 Wskazanych w komunikacie Komisji do Parlamentu Europejskiego, Rady Europejskiej, Rady, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego, Komitetu Regionów i Europejskiego Banku Inwestycyjnego pt. „Czysta planeta dla wszystkich. Europejska długoterminowa wizja strategiczna dobrze prosperującej, nowoczesnej, konkurencyjnej i neutralnej dla klimatu gospodarki”, COM(2018)0773.
13 Wskazanych w komunikacie Komisji do Parlamentu Europejskiego, Rady Europejskiej, Rady, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego, Komitetu Regionów i Europejskiego Banku Inwestycyjnego pt. „Czysta planeta dla wszystkich. Europejska długoterminowa wizja strategiczna dobrze prosperującej, nowoczesnej, konkurencyjnej i neutralnej dla klimatu gospodarki”, COM(2018)0773.
Poprawka 11 Wniosek dotyczący rozporządzenia Motyw 11
(11) W celu ochrony obywateli, którzy najbardziej odczują skutki transformacji klimatycznej, FST powinien również wspierać podnoszenie i zmianę kwalifikacji pracowników dotkniętych skutkami transformacji, co ułatwi im dostosowanie się do nowych możliwości zatrudnienia, a także pomoc w poszukiwaniu pracy i aktywną integrację na rynku pracy na rzecz osób poszukujących pracy.
(11) W celu ochrony obywateli, którzy najbardziej odczują skutki transformacji klimatycznej, FST powinien również wspierać podnoszenie izmianę kwalifikacji oraz szkolenie pracowników i osób poszukujących pracy dotkniętych skutkami transformacji, zwłaszcza kobiet, co ułatwi im dostosowanie się do nowych możliwości zatrudnienia i zdobycie nowych kwalifikacji dostosowanych do zielonej gospodarki, atakże pomoc wposzukiwaniu pracy iaktywną integrację na rynku pracy na rzecz osób poszukujących pracy. Promowanie spójności społecznej powinno być przewodnią zasadą wsparcia z FST.
Poprawka 12 Wniosek dotyczący rozporządzenia Motyw 12
(12) Aby zwiększyć dywersyfikację gospodarczą terytoriów dotkniętych skutkami transformacji, FST powinien wspierać inwestycje produkcyjne w MŚP. Inwestycje produkcyjne należy rozumieć jako inwestycje w środki trwałe lub aktywa niematerialne i prawne przedsiębiorstw służące produkcji towarów i usług i przyczyniające się w ten sposób do akumulacji brutto i zatrudnienia. W przypadku przedsiębiorstw innych niż MŚP inwestycje produkcyjne należy wspierać tylko wówczas, gdy są one konieczne do ograniczenia utraty miejsc pracy wskutek transformacji poprzez stworzenie lub ochronę znacznej liczby miejsc pracy i gdy nie prowadzą one do przeniesienia produkcji ani nie są rezultatem przeniesienia produkcji. Inwestycje wistniejące zakłady przemysłowe, wtym zakłady objęte unijnym systemem handlu uprawnieniami do emisji, powinny być dozwolone, jeżeli przyczyniają się do przejścia na gospodarkę neutralną dla klimatu do2050r., aredukcja emisji przewyższa znacznie odpowiednie poziomy odniesienia ustanowione do celów przydziału bezpłatnych uprawnień na podstawie dyrektywy 2003/87/WE Parlamentu Europejskiego iRady14 oraz jeżeli zapewniają ochronę znacznej liczby miejsc pracy. Wszelkie takie inwestycje powinny być odpowiednio uzasadnione wodpowiednim terytorialnym planie sprawiedliwej transformacji. W celu ochrony integralności rynku wewnętrznego i polityki spójności wsparcie na rzecz przedsiębiorstw powinno być zgodne z unijnymi zasadami pomocy państwa określonymi w art. 107 i 108 TFUE; w szczególności, wsparcie inwestycji produkcyjnych dokonywanych przez przedsiębiorstwa inne niż MŚP powinno ograniczać się do przedsiębiorstw znajdujących się na obszarach wyznaczonych jako obszary objęte pomocą do celów art. 107 ust. 3 lit. a) i c)TFUE.
(12) Aby zwiększyć dywersyfikację gospodarczą terytoriów dotkniętych skutkami transformacji, FST powinien wspierać inwestycje produkcyjne w MŚP. Inwestycje produkcyjne należy rozumieć jako inwestycje w środki trwałe lub aktywa niematerialne i prawne przedsiębiorstw służące produkcji towarów i usług i przyczyniające się w ten sposób do akumulacji brutto i zatrudnienia. W przypadku przedsiębiorstw innych niż MŚP inwestycje produkcyjne należy wspierać tylko wówczas, gdy są one konieczne do ograniczenia utraty miejsc pracy wskutek transformacji poprzez stworzenie lub ochronę znacznej liczby miejsc pracy i gdy nie prowadzą one do przeniesienia produkcji ani nie są rezultatem przeniesienia produkcji. Inwestycje w istniejące zakłady przemysłowe, w tym zakłady objęte unijnym systemem handlu uprawnieniami do emisji, powinny być dozwolone, jeżeli przyczyniają się do przejścia na gospodarkę neutralną dla klimatu do 2050 r., a redukcja emisji przewyższa znacznie odpowiednie poziomy odniesienia ustanowione do celów przydziału bezpłatnych uprawnień na podstawie dyrektywy 2003/87/WE Parlamentu Europejskiego i Rady14 oraz jeżeli zapewniają stworzenie i utrzymanie znacznej liczby miejsc pracy. Wszelkie takie inwestycje powinny być odpowiednio uzasadnione w odpowiednim terytorialnym planie sprawiedliwej transformacji, zrównoważone oraz, w stosownych przypadkach, spójne z zasadą „zanieczyszczający płaci” i zasadą „efektywność energetyczna przede wszystkim”. Wcelu ochrony integralności rynku wewnętrznego ipolityki spójności wsparcie na rzecz przedsiębiorstw powinno być zgodne zunijnymi zasadami pomocy państwa określonymi wart.107 i108 TFUE.
__________________
__________________
14 Dyrektywa 2003/87/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 13 października 2003 r. ustanawiająca system handlu przydziałami emisji gazów cieplarnianych we Wspólnocie oraz zmieniająca dyrektywę Rady 96/61/WE (Dz.U. L 275 z 25.10.2003, s. 32).
14 Dyrektywa 2003/87/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 13 października 2003 r. ustanawiająca system handlu przydziałami emisji gazów cieplarnianych we Wspólnocie oraz zmieniająca dyrektywę Rady 96/61/WE (Dz.U. L 275 z 25.10.2003, s. 32).
Poprawka 13 Wniosek dotyczący rozporządzenia Motyw 12 a (nowy)
(12a) Wsparcie na rzecz inwestycji produkcyjnych w przedsiębiorstwa inne niż MŚP za pośrednictwem FST powinno ograniczać się do regionów słabiej rozwiniętych i regionów w okresie przejściowym, jak określono w art. 102 ust. 2 rozporządzenia nr .../... [RWP].
Poprawka 14 Wniosek dotyczący rozporządzenia Motyw 13
(13) Aby zapewnić elastyczność w programowaniu zasobów FST w ramach celu „Inwestycje na rzecz zatrudnienia i wzrostu”, należy umożliwić przygotowanie odrębnego programu FST lub programowanie zasobów FST w ramach co najmniej jednego odrębnego priorytetu objętego programem wspieranym przez Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego („EFRR”), Europejski Fundusz Społeczny Plus („EFS+”) lub Fundusz Spójności. Zgodnie zart.21a rozporządzenia (UE) [nowe RWP] zasoby FST powinny być uzupełniane dodatkowymi środkami z EFRR i EFS+. Odpowiednie kwoty przesunięte z EFRR i EFS+ powinny odpowiadać rodzajowi operacji określonych w terytorialnych planach sprawiedliwej transformacji.
(13) Aby zapewnić elastyczność w programowaniu zasobów FST w ramach celu „Inwestycje na rzecz zatrudnienia i wzrostu”, należy umożliwić przygotowanie odrębnego programu FST lub programowanie zasobów FST w ramach co najmniej jednego odrębnego priorytetu objętego programem wspieranym przez Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego („EFRR”), Europejski Fundusz Społeczny Plus („EFS+”) lub Fundusz Spójności. Zgodnie z art. 21a rozporządzenia (UE) [nowe RWP] zasoby FST mogłyby być uzupełniane na zasadzie dobrowolnej dodatkowymi środkami z EFRR i EFS+. Odpowiednie kwoty przesunięte z EFRR i EFS+ powinny odpowiadać rodzajowi operacji określonych w terytorialnych planach sprawiedliwej transformacji.
Poprawka 15 Wniosek dotyczący rozporządzenia Motyw 14
(14) Wsparcie FST powinno być uzależnione od skutecznego wdrożenia na danym terytorium procesu transformacji służącej osiągnięciu neutralności klimatycznej gospodarki. Państwa członkowskie powinny zatem przygotować, we współpracy zodpowiednimi zainteresowanymi stronami iprzy wsparciu Komisji, terytorialne plany sprawiedliwej transformacji opisujące szczegółowo proces transformacji izgodne z ich krajowymi planami wdziedzinie energii iklimatu. W tym celu Komisja powinna ustanowić platformę sprawiedliwej transformacji, opierając się na istniejącej platformie dla regionów górniczych w okresie transformacji, aby umożliwić dwustronną i wielostronną wymianę zebranych doświadczeń i najlepszych praktyk obejmujących wszystkie odpowiednie sektory.
(14) Wsparcie FST powinno być uzależnione od skutecznego i wymiernego wdrożenia na danym terytorium procesu transformacji służącej osiągnięciu neutralności klimatycznej gospodarki. Państwa członkowskie powinny zatem przygotować, w ramach dialogu społecznego, we współpracy z odpowiednimi zainteresowanymi stronami, zgodnie z zasadą partnerstwa ustanowioną w art. 6 rozporządzenia (UE) .../... [nowe RWP] i przy wsparciu Komisji, terytorialne plany sprawiedliwej transformacji opisujące szczegółowo proces transformacji i zgodne z krajowymi planami w dziedzinie energii i klimatu, a może nawet wykraczające poza nie. W tym celu Komisja powinna ustanowić platformę sprawiedliwej transformacji, opierając się na istniejącej platformie dla regionów górniczych w okresie transformacji, aby umożliwić dwustronną i wielostronną wymianę zebranych doświadczeń i najlepszych praktyk obejmujących wszystkie odpowiednie sektory.
Poprawka 16 Wniosek dotyczący rozporządzenia Motyw 15
(15) W terytorialnych planach sprawiedliwej transformacji należy wskazać terytoria najbardziej dotknięte jej negatywnymi skutkami, na których to terytoriach powinno koncentrować się wsparcie FST, oraz opisać konkretne działania, jakie należy podjąć, aby osiągnąć neutralność klimatyczną gospodarki, w szczególności w zakresie przekształceń lub zamykania instalacji związanych z produkcją paliw kopalnych lub innej działalności charakteryzującej się wysoką emisją gazów cieplarnianych. Terytoria te powinny być precyzyjnie określone i powinny odpowiadać regionom NUTS 3 albo być częściami tych regionów. W planach należy szczegółowo opisać wyzwania, przed którymi stoją te terytoria, oraz ich potrzeby, a także wskazać, jakiego rodzaju operacje są konieczne, w sposób zapewniający spójny rozwój odpornej na zmianę klimatu działalności gospodarczej, która powinna też umożliwiać przejście na neutralność klimatyczną i osiągnięcie celów Zielonego Ładu. Wsparcie finansowe z FST powinny otrzymywać jedynie te inwestycje, które są zgodne z planami transformacji. Terytorialne plany sprawiedliwej transformacji powinny stanowić część programów (wspieranych z EFRR, EFS+, Funduszu Spójności lub FST, w zależności od przypadku), które zostały zatwierdzone przez Komisję.
(15) W terytorialnych planach sprawiedliwej transformacji należy wskazać terytoria najbardziej dotknięte jej negatywnymi skutkami, na których to terytoriach powinno koncentrować się wsparcie FST, oraz opisać konkretne działania, jakie należy podjąć, aby osiągnąć cele klimatyczne Unii do 2030 r. i neutralność klimatyczną gospodarki do 2050 r., w szczególności w zakresie przekształceń lub zamykania instalacji związanych z produkcją paliw kopalnych lub innej działalności charakteryzującej się wysoką emisją gazów cieplarnianych, przy jednoczesnym utrzymaniu i zwiększeniu szans zatrudnienia na terytoriach dotkniętych skutkami transformacji w celu uniknięcia wykluczenia społecznego. Należy wziąć pod uwagę czynniki utrudniające sytuację, takie jak bezrobocie i tendencje w zakresie wyludniania. Terytoria te powinny być precyzyjnie określone i powinny odpowiadać regionom NUTS 3 albo być częściami tych regionów. W planach należy szczegółowo opisać wyzwania i możliwości, przed którymi stoją te terytoria, oraz ich potrzeby, a także wskazać, jakiego rodzaju operacje są konieczne, w sposób zapewniający spójny rozwój odpornej na zmianę klimatu działalności gospodarczej, która powinna też umożliwiać przejście na neutralność klimatyczną i osiągnięcie celów Europejskiego Zielonego Ładu. Wsparcie finansowe z FST powinny otrzymywać jedynie te inwestycje, które są zgodne z planami transformacji. Terytorialne plany sprawiedliwej transformacji powinny stanowić część programów (wspieranych z EFRR, EFS+, Funduszu Spójności lub FST, w zależności od przypadku), które zostały zatwierdzone przez Komisję.
Poprawka 17 Wniosek dotyczący rozporządzenia Motyw 19
(19) Cele niniejszego rozporządzenia, mianowicie wspieranie terytoriów doświadczających transformacji gospodarczej i społecznej w trakcie przechodzenia na gospodarkę neutralną dla klimatu, nie mogą zostać osiągnięte w sposób wystarczający przez same państwa członkowskie. Głównymi powodami tego są różnice w poziomie rozwoju poszczególnych terytoriów oraz zacofanie terytoriów najmniej uprzywilejowanych, a także ograniczone zasoby finansowe państw członkowskich i terytoriów, z jednej strony, jak również konieczność spójnego wdrażania ram obejmujących kilka unijnych funduszy w ramach zarządzania dzielonego, z drugiej strony. Ponieważ cele te mogą zostać lepiej osiągnięte na poziomie Unii, Unia może przyjąć środki zgodnie z zasadą pomocniczości określoną w art. 5 TUE. Zgodnie z zasadą proporcjonalności określoną w tym artykule, niniejsze rozporządzenie nie wykracza poza to, co jest konieczne do osiągnięcia tych celów,
(19) Cele niniejszego rozporządzenia, mianowicie wspieranie mieszkańców, gospodarki i środowiska terytoriów doświadczających transformacji gospodarczej i społecznej w trakcie przechodzenia na gospodarkę neutralną dla klimatu, nie mogą zostać osiągnięte w sposób wystarczający przez same państwa członkowskie. Głównymi powodami tego są różnice w poziomie rozwoju poszczególnych terytoriów oraz zacofanie terytoriów najmniej uprzywilejowanych, a także ograniczone zasoby finansowe państw członkowskich i terytoriów, z jednej strony, jak również konieczność spójnego wdrażania ram obejmujących kilka unijnych funduszy w ramach zarządzania dzielonego oraz zapewnienia przestrzegania wysokich norm społecznych i środowiskowych i promowania udziału pracowników, z drugiej strony. Ponieważ cele te mogą zostać lepiej osiągnięte na poziomie Unii, Unia może przyjąć środki zgodnie z zasadą pomocniczości określoną w art. 5 TUE. Zgodnie z zasadą proporcjonalności określoną w tym artykule, niniejsze rozporządzenie nie wykracza poza to, co jest konieczne do osiągnięcia tych celów,
Poprawka 18 Wniosek dotyczący rozporządzenia Artykuł 1 – ustęp 1
1. Niniejsze rozporządzenie ustanawia Fundusz na rzecz Sprawiedliwej Transformacji („FST”) w celu zapewnienia wsparcia terytoriom, które napotykają poważne wyzwania społeczno-gospodarcze związane z procesem transformacji w kierunku osiągnięcia neutralności klimatycznej przez gospodarkę UE do 2050 r.
1. Niniejsze rozporządzenie ustanawia Fundusz na rzecz Sprawiedliwej Transformacji („FST”) w celu wspierania mieszkańców, gospodarki i środowiska terytoriów, które napotykają poważne wyzwania społeczno-gospodarcze związane z procesem transformacji w kierunku osiągnięcia unijnych celów w dziedzinie energii i klimatu na 2030 r. oraz neutralności klimatycznej przez gospodarkę UE do 2050 r.
Poprawka 19 Wniosek dotyczący rozporządzenia Artykuł 2 – akapit 1
Zgodnie z art. [4 ust. 1] akapit drugi rozporządzenia (UE) [nowe RWP] FST przyczynia się do realizacji pojedynczego celu szczegółowego, jakim jest umożliwienie regionom i obywatelom łagodzenia społecznych, gospodarczych i środowiskowych skutków transformacji w kierunku gospodarki neutralnej dla klimatu.
Zgodnie z art. [4 ust. 1] akapit drugi rozporządzenia (UE) [nowe RWP] FST przyczynia się do realizacji pojedynczego celu szczegółowego, jakim jest umożliwienie regionom, obywatelom, przedsiębiorcom i innym zainteresowanym stronom łagodzenia skutków społecznych, gospodarczych, środowiskowych i w zakresie zatrudnienia, spowodowanych transformacją w kierunku gospodarki neutralnej dla klimatu do 2050 r. i osiągnięcia celów pośrednich na 2030 r. zgodnie z założeniami porozumienia paryskiego.
2. Zasoby FST na cel „Inwestycje na rzecz zatrudnienia i wzrostu” dostępne na zobowiązania budżetowe na okres 2021–2027 wynoszą 11 270 459 000 EUR w cenach bieżących i mogą zostać zwiększone, wzależności od przypadku, ododatkowe zasoby przydzielone wbudżecie Unii oraz oinne zasoby zgodnie zpodstawowym aktem prawnym.
2. Zasoby FST na cel „Inwestycje na rzecz zatrudnienia i wzrostu” dostępne na zobowiązania budżetowe na okres 2021–2027 wynoszą 25 358 532 750 EUR w cenach z 2018 r. (kwota główna) i nie są przesuwane z innych funduszy UE objętych rozporządzeniem (UE) .../... [nowe RWP]. Kwota główna może zostać zwiększona, w zależności od przypadku, o dodatkowe zasoby przydzielone w budżecie Unii oraz o inne zasoby zgodnie z podstawowym aktem prawnym.
Poprawka 21 Wniosek dotyczący rozporządzenia Artykuł 3a – ustęp 3
3. Roczny podział kwoty, októrej mowa wust.1, między państwa członkowskie określa się w decyzji Komisji, o której mowa w art. 3 ust. 3, zgodnie z metodyką określoną w załączniku I.
3. Na wniosek państwa członkowskiego kwotę, o której mowa w ust. 1 akapit pierwszy niniejszego artykułu, udostępnia się również na lata 2025–2027. W odniesieniu do każdego okresu odpowiednie roczne podziały kwoty, o której mowa w ust. 1 niniejszego artykułu, między państwa członkowskie określa się w decyzji Komisji, o której mowa w art. 3 ust. 3, zgodnie z metodyką określoną w załączniku I.
Poprawka 22 Wniosek dotyczący rozporządzenia Artykuł 3 b (nowy)
Artykuł 3b
Zielony mechanizm nagród
18 % wszystkich kwot, o których mowa w art. 3 ust. 2 akapit pierwszy i art. 3a ust. 1 akapit pierwszy, przydziela się zgodnie z tempem, w jakim państwa członkowskie zmniejszają emisje gazów cieplarnianych, i dzieląc je przez ich ostatni średni DNB.
Poprawka 23 Wniosek dotyczący rozporządzenia Artykuł 3 c (nowy)
Artykuł 3c
Szczególne przydziały dla regionów najbardziej oddalonych i wysp
1 % wszystkich kwot, o których mowa w art. 3 ust. 2 akapit pierwszy i art. 3a ust. 1 akapit pierwszy, stanowi szczególny przydział dla wysp, a 1 % stanowi szczególny przydział dla regionów najbardziej oddalonych, o których mowa w art. 349 TFUE, przekazywany zainteresowanym państwom członkowskim.
Poprawka 66 Wniosek dotyczący rozporządzenia Artykuł 3 d (nowy)
Artykuł 3d
Dostęp do FST
Warunkiem dostępu do FST powinno być przyjęcie krajowego celu w zakresie osiągnięcia neutralności klimatycznej do 2050 r.
W przypadku państw członkowskich, które nie zobowiązały się jeszcze do osiągnięcia krajowego celu neutralności klimatycznej, należy zwolnić jedynie 50 % ich przydziału krajowego, a pozostałe 50 % udostępnić po przyjęciu tego celu.
Poprawka 24 Wniosek dotyczący rozporządzenia Artykuł 4 – ustęp 2 – akapit 1 – litera a
a) inwestycje produkcyjne w MŚP, w tym przedsiębiorstwa typu start-up, prowadzące do dywersyfikacji gospodarczej i restrukturyzacji ekonomicznej;
a) produkcyjne i zrównoważone inwestycje w mikroprzedsiębiorstwa i MŚP, w tym przedsiębiorstwa typu start-up i zrównoważoną turystykę, prowadzące do tworzenia miejsc pracy, modernizacji, dywersyfikacji gospodarczej i restrukturyzacji ekonomicznej;
Poprawka 25 Wniosek dotyczący rozporządzenia Artykuł 4 – ustęp 2 – akapit 1 – litera b
b) inwestycje w tworzenie nowych przedsiębiorstw, w tym poprzez inkubatory przedsiębiorczości i usługi konsultingowe;
b) inwestycje w tworzenie nowych przedsiębiorstw oraz rozwój istniejących, w tym poprzez inkubatory przedsiębiorczości i usługi konsultingowe, prowadzące do tworzenia miejsc pracy;
Poprawka 26 Wniosek dotyczący rozporządzenia Artykuł 4 – ustęp 2 – akapit 1 – litera b a (nowa)
ba) inwestycje w infrastrukturę społeczną prowadzące do tworzenia miejsc pracy i do dywersyfikacji gospodarczej;
Poprawka 27 Wniosek dotyczący rozporządzenia Artykuł 4 – ustęp 2 – akapit 1 – litera c
c) inwestycje w działania badawcze i innowacyjne oraz wspieranie transferu zaawansowanych technologii;
c) inwestycje wdziałania badawcze i innowacyjne, w tym na uniwersytetach i w publicznych instytucjach badawczych, oraz wspieranie transferu zaawansowanych technologii i technologii gotowych do wprowadzenia na rynek;
Poprawka 28 Wniosek dotyczący rozporządzenia Artykuł 4 – ustęp 2 – akapit 1 – litera d
d) inwestycje we wdrażanie technologii i infrastruktur zapewniających przystępną cenowo czystą energię, w redukcję emisji gazów cieplarnianych, efektywność energetyczną i energię ze źródeł odnawialnych;
d) inwestycje we wdrażanie technologii i infrastruktur zapewniających przystępną cenowo czystą energię i jej systemy, w redukcję emisji gazów cieplarnianych, efektywność energetyczną, technologie magazynowania energii i zrównoważoną energię ze źródeł odnawialnych, jeżeli prowadzi to do tworzenia miejsc pracy i utrzymania trwałego zatrudnienia na znaczną skalę;
Poprawka 29 Wniosek dotyczący rozporządzenia Artykuł 4 – ustęp 2 – akapit 1 – litera d a (nowa)
da) inwestycje w inteligentną i zrównoważoną mobilność oraz przyjazną dla środowiska infrastrukturę transportową;
Poprawka 30 Wniosek dotyczący rozporządzenia Artykuł 4 – ustęp 2 – akapit 1 – litera d b (nowa)
db) inwestycje w projekty w zakresie zwalczania ubóstwa energetycznego, w szczególności w mieszkalnictwie socjalnym, oraz promowanie efektywności energetycznej, podejścia neutralnego pod względem klimatu i niskoemisyjnego ciepłownictwa w regionach najbardziej dotkniętych skutkami transformacji;
Poprawka 31 Wniosek dotyczący rozporządzenia Artykuł 4 – ustęp 2 – akapit 1 – litera e
e) inwestycje w cyfryzację i łączność cyfrową;
e) inwestycje wcyfryzację, innowacje cyfrowe i łączność cyfrową, w tym w rolnictwo cyfrowe i precyzyjne;
Poprawka 32 Wniosek dotyczący rozporządzenia Artykuł 4 – ustęp 2 – akapit 1 – litera f
f) inwestycje w regenerację, dekontaminację i renaturalizację terenów oraz projekty zmieniające ich przeznaczenie;
f) inwestycje w zieloną infrastrukturę, regenerację i dekontaminację terenów, tereny zdegradowane oraz projekty zmieniające ich przeznaczenie, kiedy nie można zastosować zasady „zanieczyszczający płaci”;
Poprawka 104 Wniosek dotyczący rozporządzenia Artykuł 4 – ustęp 2 – akapit 1 – litera g
g) inwestycje we wzmacnianie gospodarki o obiegu zamkniętym w tym poprzez zapobieganie powstawaniu odpadów i ograniczanie ich ilości, efektywne gospodarowanie zasobami, ponowne wykorzystywanie, naprawy oraz recykling;
g) inwestycje we wzmacnianie gospodarki o obiegu zamkniętym poprzez zapobieganie powstawaniu odpadów i ograniczanie ich ilości, efektywne gospodarowanie zasobami, ponowne wykorzystywanie, naprawy oraz recykling;
Poprawka 33 Wniosek dotyczący rozporządzenia Artykuł 4 – ustęp 2 – akapit 1 – litera g a (nowa)
ga) tworzenie i rozwój usług socjalnych i publicznych świadczonych w interesie ogólnym;
Poprawka 34 Wniosek dotyczący rozporządzenia Artykuł 4 – ustęp 2 – akapit 1 – litera g b (nowa)
gb) inwestycje w kulturę, edukację i tworzenie wspólnoty, w tym podnoszenie wartości materialnego i niematerialnego dziedzictwa górniczego oraz ośrodków lokalnych;
Poprawka 35 Wniosek dotyczący rozporządzenia Artykuł 4 – ustęp 2 – akapit 1 – litera h
h) podnoszenie i zmiana kwalifikacji pracowników;
h) podnoszenie i zmiana kwalifikacji oraz szkolenie pracowników i osób poszukujących pracy;
Poprawka 36 Wniosek dotyczący rozporządzenia Artykuł 4 – ustęp 2 – akapit 1 – litera i
i) pomoc w poszukiwaniu pracy dla osób poszukujących pracy;
i) pomoc w poszukiwaniu pracy dla osób poszukujących pracy, wsparcie w aktywnym starzeniu się i wsparcie dochodu pracowników w okresie przejściowym między poprzednią a nową pracą;
Oprócz tego FST może wspierać, na obszarach wyznaczonych jako obszary objęte pomocą zgodnie z art. 107 ust. 3 lit. a) i c) TFUE, inwestycje produkcyjne w przedsiębiorstwa inne niż MŚP, pod warunkiem że inwestycje te zostały zatwierdzone jako część terytorialnego planu sprawiedliwej transformacji w oparciu o informacje wymagane na podstawie art. 7 ust. 2 lit. h). Takie inwestycje kwalifikują się do wsparcia tylko wówczas, gdy są niezbędne do wdrożenia terytorialnego planu sprawiedliwej transformacji.
Oprócz tego FST może wspierać, w regionach słabiej rozwiniętych i regionach w okresie przejściowym, o których mowa w art. 102 ust. 2 rozporządzenia .../... [nowe RWP], inwestycje produkcyjne w przedsiębiorstwa inne niż MŚP, pod warunkiem że inwestycje te zostały zatwierdzone jako część terytorialnego planu sprawiedliwej transformacji w oparciu o informacje wymagane na podstawie art. 7 ust. 2 lit. h). Takie inwestycje kwalifikują się do wsparcia tylko wówczas, gdy są niezbędne do wdrożenia terytorialnego planu sprawiedliwej transformacji w celu tworzenia nowych miejsc pracy, gdy są zgodne z celami społecznymi w zakresie tworzenia miejsc pracy, równości płci i równości wynagrodzeń i z celami środowiskowymi oraz gdy ułatwiają przejście na gospodarkę neutralną dla klimatu i nie sprzyjają przenoszeniu działalności, zgodnie z art. 60 ust. 1 rozporządzenia nr .../... [nowe RWP].
FST może również wspierać inwestycje w celu osiągnięcia redukcji emisji gazów cieplarnianych pochodzących z działań wymienionych w załączniku I do dyrektywy 2003/87/WE Parlamentu Europejskiego i Rady, pod warunkiem że inwestycje te zostały zatwierdzone jako część terytorialnego planu sprawiedliwej transformacji w oparciu o informacje wymagane na podstawie art. 7 ust. 2 ppkt (i). Takie inwestycje kwalifikują się do wsparcia tylko wówczas, gdy są niezbędne do wdrożenia terytorialnego planu sprawiedliwej transformacji.
FST może również wspierać inwestycje wcelu osiągnięcia redukcji emisji gazów cieplarnianych pochodzących zdziałań wymienionych wzałączniku I do dyrektywy 2003/87/WE Parlamentu Europejskiego iRady, pod warunkiem że inwestycje te zostały zatwierdzone jako część terytorialnego planu sprawiedliwej transformacji woparciu oinformacje wymagane na podstawie art.7 ust.2 ppkt (i) niniejszego rozporządzenia oraz spełniają pozostałe warunki określone w akapicie 2 niniejszego ustępu. Takie inwestycje kwalifikują się do wsparcia tylko wówczas, gdy są niezbędne do wdrożenia terytorialnego planu sprawiedliwej transformacji.
Poprawka 40 Wniosek dotyczący rozporządzenia Artykuł 5 – akapit 1 – litera c
c) przedsiębiorstw znajdujących się w trudnej sytuacji w rozumieniu art. 2 pkt 18 rozporządzenia Komisji (UE) nr 651/201416;
c) przedsiębiorstw znajdujących się w trudnej sytuacji w rozumieniu art. 2 pkt 18 rozporządzenia Komisji (UE) nr 651/201416 z wyjątkiem przypadków, w których trudności wynikają z procesu transformacji energetycznej lub gdy trudności te rozpoczęły się po dniu 15 lutego 2020 r. i wynikają z kryzysu wywołanego COVID-19;
__________________
__________________
16 Rozporządzenie Komisji (UE) nr 651/2014 z dnia 17 czerwca 2014 r. uznające niektóre rodzaje pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu (Dz.U. L 187 z 26.6.2014, s. 1).
16 Rozporządzenie Komisji (UE) nr 651/2014 z dnia 17 czerwca 2014 r. uznające niektóre rodzaje pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu (Dz.U. L 187 z 26.6.2014, s. 1).
Poprawka 41 Wniosek dotyczący rozporządzenia Artykuł 5 – akapit 1 – litera d
d) inwestycji w zakresie produkcji, przetwarzania, transportu, dystrybucji, składowania lub spalania paliw kopalnych;
Poprawka 42 Wniosek dotyczący rozporządzenia Artykuł 5 – akapit 1 – litera e
e) inwestycji w infrastrukturę szerokopasmową na obszarach, na których istnieją co najmniej dwie sieci szerokopasmowe o równoważnej kategorii.
e) inwestycji w infrastrukturę szerokopasmową na obszarach, na których rynek zapewnia klientom równoważne rozwiązania na konkurencyjnych warunkach;
Poprawka 43 Wniosek dotyczący rozporządzenia Artykuł 5 – akapit 1 – litera e a (nowa)
ea) inwestycji w przedsiębiorstwa inne niż MŚP obejmujących przenoszenie miejsc pracy i procesów produkcyjnych z jednego państwa członkowskiego do drugiego;
Poprawka 44 Wniosek dotyczący rozporządzenia Artykuł 5 – akapit 1 – litera e b (nowa)
eb) operacji w regionie NUTS 2, które przewidują otwarcie w trakcie programu nowej kopalni wydobywającej węgiel kamienny, węgiel brunatny, łupki bitumiczne lub torf albo ponowne otwarcie czasowo wycofanej z eksploatacji kopalni wydobywającej węgiel kamienny, węgiel brunatny, łupki bitumiczne lub torf.
Poprawka 45 Wniosek dotyczący rozporządzenia Artykuł 5 – akapit 1 a (nowy)
Na zasadzie odstępstwa od art. 5 ust. 1 lit. d) niniejszego rozporządzenia w odniesieniu do regionów silnie uzależnionych od wydobycia i spalania węgla kamiennego, węgla brunatnego, łupków bitumicznych lub torfu Komisja może zatwierdzić terytorialne plany sprawiedliwej transformacji, które obejmują inwestycje w działalność związaną z gazem ziemnym, pod warunkiem że taką działalność można uznać za zrównoważoną środowiskowo zgodnie z art. 3 rozporządzenia (UE) 2020/85216a i że spełnia ona wszystkie następujące warunki:
a) pełni funkcję technologii pomostowej zastępującej węgiel kamienny, węgiel brunatny, torf lub łupki bitumiczne;
b) mieści się w granicach zrównoważonej dostępności lub jest zgodna z wykorzystaniem czystego wodoru, biogazu i biometanu;
c) przyczynia się do realizacji unijnych celów środowiskowych dotyczących łagodzenia zmiany klimatu i przystosowywania się do niej przez przyspieszenie działań zmierzających do pełnego wycofania węgla kamiennego, węgla brunatnego, torfu lub łupków bitumicznych;
d) pozwala znacznie ograniczyć emisje gazów cieplarnianych i zanieczyszczenie powietrza oraz zwiększyć efektywność energetyczną;
e) przyczynia się do zwalczania ubóstwa energetycznego;
f) nie utrudnia rozwoju odnawialnych źródeł energii na danych terytoriach oraz jest zgodna i współgra z późniejszym wykorzystaniem odnawialnych źródeł energii.
W należycie uzasadnionych przypadkach Komisja może również zatwierdzić inwestycje w niekwalifikowalne rodzaje działalności zgodnie z art. 3 rozporządzenia (UE) 2020/852 , jeżeli działalność taka spełnia wszystkie pozostałe warunki określone w akapicie pierwszym niniejszego ustępu, a państwo członkowskie może uzasadnić w terytorialnym planie sprawiedliwej transformacji potrzebę wsparcia takiej działalności i wykazać jej spójność z unijnymi celami i przepisami w dziedzinie energii i klimatu oraz z krajowym planem w zakresie energii i klimatu. ____________________ 16a Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2020/852 z dnia 18 czerwca 2020 r. w sprawie ustanowienia ram ułatwiających zrównoważone inwestycje, zmieniające rozporządzenie (UE) 2019/2088 (Dz.U. L 198 z 22.6.2020, s. 13).
Zasoby FST są programowane dla kategorii regionów, w których znajdują się dane terytoria, na podstawie terytorialnych planów sprawiedliwej transformacji ustanowionych zgodnie z art. 7 i zatwierdzonych przez Komisję jako część programu lub zmiany programu. Zaprogramowane środki przybierają formę co najmniej jednego programu szczegółowego albo co najmniej jednego priorytetu w ramach programu.
Zasoby FST są programowane dla kategorii regionów, w których znajdują się dane terytoria lub w których prowadzona jest dana działalność gospodarcza, na podstawie terytorialnych planów sprawiedliwej transformacji ustanowionych zgodnie z art. 7 i zatwierdzonych przez Komisję jako część programu lub zmiany programu. Zaprogramowane środki przybierają formę co najmniej jednego programu szczegółowego albo co najmniej jednego priorytetu w ramach programu.
Komisja zatwierdza program tylko wówczas, gdy wybór terytoriów najbardziej dotkniętych procesem transformacji przedstawiony w odpowiednim terytorialnym planie sprawiedliwej transformacji został należycie uzasadniony, a terytorialny plan sprawiedliwej transformacji jest zgodny z krajowym planem państwa członkowskiego w dziedzinie energii i klimatu.
Jeżeli Komisja nie uzasadni należycie odmowy zatwierdzenia programu, zatwierdza go, jeżeli terytoria najbardziej dotknięte procesem transformacji przedstawione w odpowiednim terytorialnym planie sprawiedliwej transformacji zostały należycie uzasadnione, a terytorialny plan sprawiedliwej transformacji jest zgodny z krajowym planem państwa członkowskiego w dziedzinie energii i klimatu, celem neutralności klimatycznej na 2050 r. i jego etapami pośrednimi do 2030 r. oraz z Europejskim filarem praw socjalnych.
Poprawka 48 Wniosek dotyczący rozporządzenia Artykuł 6 – ustęp 2
2. Priorytet lub priorytety FST obejmują zasoby FST, na które składają się całość lub część środków FST przydzielonych państwom członkowskim oraz środki przesunięte zgodnie zart. [21a] rozporządzenia (UE) [nowe RWP]. Łączna wysokość środków z EFRR i EFS+ przesuwanych do FST powinna być równa co najmniej 1,5-krotności kwoty wsparcia z FST na cele tego priorytetu, z wyłączeniem zasobów, o których mowa w art. 3a ust. 1, ale nie może przekroczyć trzykrotności tej kwoty.
2. Priorytet lub priorytety FST obejmują zasoby FST, na które składa się całość lub część środków FST przydzielonych państwom członkowskim. Środki te mogą zostać uzupełnione o środki przesunięte dobrowolnie zgodnie z art. [21a] rozporządzenia (UE) [nowe RWP]. Łączna wysokość środków z EFRR i EFS+ przesuwanych do priorytetu FST nie może przekroczyć 1,5-krotności kwoty wsparcia z FST na cele tego priorytetu. Zasoby przesunięte z EFRR i EFS+ przeznacza się na ich pierwotne cele i uwzględnia w poziomach koncentracji tematycznej EFRR i EFS+.
Poprawka 49 Wniosek dotyczący rozporządzenia Artykuł 6 – ustęp 2 a (nowy)
2a. FST jest przeznaczony dla społeczności najbardziej narażonych na negatywne skutki transformacji w każdym regionie i w związku z tym kwalifikujące się projekty finansowane w ramach JTF przyczyniające się do realizacji celu szczegółowego określonego w art. 2 korzystają ze współfinansowania w wysokości do 85 % odpowiednich kosztów.
Poprawka 50 Wniosek dotyczący rozporządzenia Artykuł 7 – ustęp 1
1. Państwa członkowskie przygotowują, wspólnie zwłaściwymi organami danych terytoriów, co najmniej jeden terytorialny plan sprawiedliwej transformacji obejmujący dotknięte terytorium lub terytoria odpowiadające poziomowi 3 wspólnej klasyfikacji jednostek terytorialnych do celów statystycznych („regiony na poziomie NUTS 3”) ustanowionej rozporządzeniem (WE) nr1059/2003 Parlamentu Europejskiego iRady zmienionym rozporządzeniem Komisji (WE) nr 868/201417 albo części tych regionów, zgodnie ze wzorem określonym wzałączniku II. Terytoria te powinny stanowić obszary najbardziej dotknięte negatywnymi skutkami gospodarczymi i społecznymi transformacji, w szczególności pod względem spodziewanej utraty miejsc pracy w sektorach produkcji i wykorzystania paliw kopalnych oraz potrzeb w zakresie przekształcenia procesów produkcyjnych zakładów przemysłowych o najwyższej intensywności emisji gazów cieplarnianych.
1. Państwa członkowskie przygotowują, wspólnie z właściwymi organami lokalnymi i regionalnymi danych terytoriów, zgodnie z zasadą partnerstwa ustanowioną w art. 6 rozporządzenia (UE) .../... [nowe RWP], a w stosownych przypadkach z pomocą EBI i EFI, co najmniej jeden terytorialny plan sprawiedliwej transformacji obejmujący dotknięte terytorium lub terytoria odpowiadające poziomowi 3 wspólnej klasyfikacji jednostek terytorialnych do celów statystycznych („regiony na poziomie NUTS 3”) ustanowionej rozporządzeniem (WE) nr 1059/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady zmienionym rozporządzeniem Komisji (UE) 2016/206617 albo części tych regionów, zgodnie ze wzorem określonym w załączniku II. Terytoria te powinny stanowić obszary najbardziej dotknięte negatywnymi skutkami gospodarczymi i społecznymi transformacji, w szczególności pod względem spodziewanej utraty miejsc pracy w sektorach produkcji i wykorzystania paliw kopalnych oraz potrzeb w zakresie przekształcenia procesów produkcyjnych zakładów przemysłowych o najwyższej intensywności emisji gazów cieplarnianych.
__________________
__________________
17 Rozporządzenie (WE) nr 1059/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 26 maja 2003 r. w sprawie ustalenia wspólnej klasyfikacji Jednostek Terytorialnych do Celów Statystycznych (NUTS) (Dz.U. L 154 z 21.6.2003, s. 1).
17 Rozporządzenie (WE) nr 1059/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 26 maja 2003 r. w sprawie ustalenia wspólnej klasyfikacji Jednostek Terytorialnych do Celów Statystycznych (NUTS) (Dz.U. L 154 z 21.6.2003, s. 1).
Poprawka 51 Wniosek dotyczący rozporządzenia Artykuł 7 – ustęp 2 – litera a
a) opis przebiegającego na szczeblu krajowym procesu transformacji w kierunku gospodarki neutralnej dla klimatu, w tym harmonogram głównych etapów transformacji, które powinny być zgodne z najnowszą wersją krajowego planu w dziedzinie energii i klimatu;
a) opis przebiegającego na szczeblu krajowym procesu transformacji wkierunku osiągnięcia celów klimatycznych Unii na rok 2030 oraz gospodarki neutralnej dla klimatu do 2050 r., wtym harmonogram głównych etapów transformacji, które powinny być zgodne znajnowszą wersją krajowego planu wdziedzinie energii iklimatu;
Poprawka 52 Wniosek dotyczący rozporządzenia Artykuł 7 – ustęp 2 – litera b
b) uzasadnienie, dlaczego dane terytoria wskazano jako najbardziej dotknięte negatywnymi skutkami procesu transformacji, o którym mowa w lit. a), i dlaczego powinny one otrzymać wsparcie z FST zgodnie z ust. 1;
b) uzasadnienie, dlaczego dane terytoria wskazano jako najbardziej dotknięte negatywnymi skutkami procesu transformacji, o którym mowa w lit. a), i dlaczego powinny one otrzymać wsparcie z FST zgodnie z ust. 1, w tym wskaźniki takie jak stopa bezrobocia i poziom wyludnienia;
Poprawka 53 Wniosek dotyczący rozporządzenia Artykuł 7 – ustęp 2 – litera c
c) ocenę wyzwań związanych z transformacją, przed którymi stoją terytoria najbardziej dotknięte jej negatywnymi skutkami, w tym społecznymi, gospodarczymi i środowiskowymi skutkami przejścia na gospodarkę neutralną dla klimatu; wskazanie liczby miejsc pracy, które zostaną potencjalnie dotknięte skutkami transformacji lub utracone; potrzeby i cele w zakresie rozwoju, które mają być osiągnięte do 2030 r., związane z zaprzestaniem na tych terytoriach działalności charakteryzującej się wysoką intensywnością emisji gazów cieplarnianych lub z jej przekształceniem;
c) ocenę wpływu wyzwań związanych z transformacją, przed którymi stoją terytoria najbardziej dotknięte jej negatywnymi skutkami, w tym społecznymi, gospodarczymi i środowiskowymi skutkami przejścia na gospodarkę neutralną dla klimatu; wskazanie liczby miejsc pracy, które zostaną potencjalnie dotknięte skutkami transformacji lub utracone; potencjalny wpływ na dochody rządowe, potrzeby i cele w zakresie rozwoju, związane z zaprzestaniem na tych terytoriach działalności charakteryzującej się wysoką intensywnością emisji gazów cieplarnianych lub z jej przekształceniem, a także wyzwań związanych z ubóstwem energetycznym;
Poprawka 54 Wniosek dotyczący rozporządzenia Artykuł 7 – ustęp 2 – litera d
d) opis spodziewanego wkładu, jaki wsparcie z FST wniesie w łagodzenie społecznych, gospodarczych i środowiskowych skutków przejścia na gospodarkę neutralną dla klimatu;
d) opis spodziewanego wkładu, jaki wsparcie z FST wniesie włagodzenie społecznych, demograficznych, gospodarczych, zdrowotnych iśrodowiskowych skutków przejścia na gospodarkę neutralną dla klimatu;
Poprawka 55 Wniosek dotyczący rozporządzenia Artykuł 7 – ustęp 2 – litera e
e) ocenę spójności z innymi krajowymi, regionalnymi lub terytorialnymi strategiami i planami;
e) w stosownych przypadkach ocenę spójności z innymi krajowymi, regionalnymi lub terytorialnymi strategiami i planami;
Poprawka 56 Wniosek dotyczący rozporządzenia Artykuł 7 – ustęp 2 – litera h
h) w przypadku, gdy wsparcie na rzecz inwestycji produkcyjnych jest udzielane przedsiębiorstwom innym niż MŚP: wyczerpujący wykaz takich operacji i przedsiębiorstw oraz uzasadnienie konieczności udzielenia takiego wsparcia za pomocą analizy luk dowodzącej, że w przypadku braku inwestycji spodziewana liczba straconych miejsc pracy przewyższy liczbę nowych miejsc pracy;
h) w przypadku, gdy wsparcie na rzecz inwestycji produkcyjnych jest udzielane przedsiębiorstwom innym niż MŚP: orientacyjny wykaz takich operacji iprzedsiębiorstw oraz uzasadnienie konieczności udzielenia takiego wsparcia za pomocą analizy luk dowodzącej, że wprzypadku braku inwestycji spodziewana liczba straconych miejsc pracy przewyższy liczbę nowych miejsc pracy;
Poprawka 57 Wniosek dotyczący rozporządzenia Artykuł 7 – ustęp 3
3. W przygotowanie i wdrożenie terytorialnych planów sprawiedliwej transformacji powinni być zaangażowani właściwi partnerzy zgodnie z art. [6] rozporządzenia (UE) [nowe RWP].
3. W przygotowanie i wdrożenie terytorialnych planów sprawiedliwej transformacji powinni być zaangażowani właściwi partnerzy zgodnie z art. [6] rozporządzenia (UE) [nowe RWP], a w stosownych przypadkach EBI i EFI.
Poprawka 58 Wniosek dotyczący rozporządzenia Artykuł 8 – ustęp 2
2. W przypadku wskaźników produktu wartość bazową ustala się na poziomie zero. Cele pośrednie określone na 2024 r. oraz cele końcowe wyznaczone na 2029 r. mają charakter kumulacyjny. Cele końcowe nie mogą być zmieniane po zatwierdzeniu przez Komisję wniosku o zmianę programu przedstawionego na podstawie art. [14 ust. 2] rozporządzenia (UE) [nowe RWP].
2. W przypadku wskaźników produktu wartość bazową ustala się na poziomie zero. Cele pośrednie określone na 2024 r. oraz cele końcowe wyznaczone na 2029 r. mają charakter kumulacyjny.
Poprawka 59 Wniosek dotyczący rozporządzenia Artykuł 9 – akapit 1
Jeżeli Komisja stwierdzi po przeanalizowaniu końcowego sprawozdania zrealizacji celów, że nie osiągnięto co najmniej 65 % celu końcowego wyznaczonego dla wskaźnika lub wskaźników produktu lub rezultatu w odniesieniu do zasobów FST, może dokonać korekt finansowych na podstawie art. [98] rozporządzenia (UE) [nowe RWP] poprzez zmniejszenie wsparcia z FST na rzecz danego priorytetu proporcjonalnie do osiągnięć.
Na podstawie końcowego sprawozdania z realizacji celów Komisja może dokonać korekt finansowych zgodnie z rozporządzeniem (UE) [nowe RWP].
Poprawka 60 Wniosek dotyczący rozporządzenia Artykuł 10 a (nowy)
Artykuł 10a
Przepisy przejściowe
Państwa członkowskie korzystają z okresu przejściowego do dnia ... [jeden rok od daty wejścia w życie niniejszego rozporządzenia] w celu przygotowania i przyjęcia terytorialnych planów sprawiedliwej transformacji. Wszystkie państwa członkowskie w pełni kwalifikują się do finansowania na mocy niniejszego rozporządzenia w okresie przejściowym, którego Komisja nie uwzględnia przy podejmowaniu decyzji o umorzeniu lub utracie środków.
Poprawka 61 Wniosek dotyczący rozporządzenia Artykuł 10 b (nowy)
Artykuł 10b
Przegląd
Najpóźniej do końca przeglądu śródokresowego kolejnych wieloletnich ram finansowych Komisja ocenia wdrożenie FST i sprawdza, czy należy zmienić jego zakres stosownie do możliwych zmian w rozporządzeniu (UE) 2020/852, celów klimatycznych Unii zdefiniowanych w rozporządzeniu (UE) 2020 /… [Europejskie prawo o klimacie] oraz zmian we wdrażaniu planu działania w zakresie finansowania zrównoważonego wzrostu gospodarczego. Na tej podstawie Komisja przedkłada Parlamentowi Europejskiemu i Radzie sprawozdanie, któremu mogą towarzyszyć wnioski ustawodawcze.
Sprawa została odesłana do komisji właściwej w celu przeprowadzenia negocjacji międzyinstytucjonalnych na podstawie art. 59 ust. 4 akapit czwarty Regulaminu (A9-0135/2020).