Rún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 12 Márta 2024 ar an togra le haghaidh Treoir ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena leasaítear Treoir 2010/75/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 24 Samhain 2010 maidir le hastaíochtaí tionsclaíocha (cosc agus rialú comhtháite ar thruailliú) agus Treoir 1999/31/CE ón gComhairle an 26 Aibreán 1999 maidir le líonadh talún le dramhaíl (COM(2022)0156 – C9-0144/2022 – 2022/0104(COD))

P9_TA(2024)0123 A9-0216/2023

CEARTÚCHÁIN COR01

(An gnáthnós imeachta reachtach: an chéad léamh)

Tá Parlaimint na hEorpa,

–  ag féachaint don togra ón gCoimisiún chuig Parlaimint na hEorpa agus chuig an gComhairle (COM(2022)0156),

–  ag féachaint d’Airteagal 294(2) agus d’Airteagal 192(1), mír 1, den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, ar dá mbun a thíolaic an Coimisiún an togra do Pharlaimint na hEorpa (C9‑0144/2022),

–  ag féachaint d’Airteagal 294(3) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh,

–  ag féachaint don tuairim réasúnaithe a thíolaic Parlaimint na Sualainne, faoi chuimsiú Phrótacal Uimh. 2 maidir le prionsabail na coimhdeachta agus na comhréireachta a chur i bhfeidhm, á mhaíomh nach gcomhlíonann an dréachtghníomh reachtach prionsabal na coimhdeachta,

–  ag féachaint do thuairim ó Choiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa an 14 Iúil 2022(1),

–  ag féachaint do thuairim ó Choiste na Réigiún an 12 Deireadh Fómhair 2022(2),

–  ag féachaint don chomhaontú sealadach a d’fhormheas an coiste freagrach faoi Riail 74(4) dá Rialacha Nós Imeachta agus don gheallúint a thug ionadaí na Comhairle i litir dar dáta an 15 Nollaig 2023 go ndéanfadh sí seasamh Pharlaimint na hEorpa a fhormheas, i gcomhréir le hAirteagal 294(4) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh,

–  ag féachaint do Riail 59 dá Rialacha Nós Imeachta,

–  ag féachaint do na tuairimí ón gCoiste um Thionsclaíocht, um Thaighde agus um Fhuinneamh agus ón gCoiste um Thalmhaíocht agus um Fhorbairt Tuaithe,

–  ag féachaint don tuarascáil ón gCoiste um an gComhshaol, um Shláinte Phoiblí agus um Shábháilteacht Bia (A9-0216/2023),

1.  ag glacadh a seasaimh ar an gcéad léamh mar a leagtar amach ina dhiaidh seo é(3);

2.  á iarraidh ar an gCoimisiún an t-ábhar a tharchur chuig Parlaimint na hEorpa arís má dhéanann sé téacs eile a chur in ionad a thogra, má dhéanann sé a thogra a leasú go substaintiúil nó má tá sé ar intinn aige a thogra a leasú go substaintiúil;

3.  á threorú dá hUachtarán a seasamh a chur ar aghaidh chuig an gComhairle, chuig an gCoimisiún agus chuig na parlaimintí náisiúnta.

Seasamh ó Pharlaimint na hEorpa arna ghlacadh ar an gcéad léamh an 12 Márta 2024 chun go nglacfaí Treoir (AE) 2024/... ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena leasaítear Treoir 2010/75/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle maidir le hastaíochtaí tionsclaíocha (cosc agus rialú comhtháite ar thruailliú) agus Treoir 1999/31/CE ón gComhairle maidir le líonadh talún le dramhaíl

(Ós rud é gur tháinig an Pharlaimint agus an Chomhairle ar chomhaontú, comhfhreagraíonn seasamh na Parlaiminte don ghníomh reachtach críochnaitheach, Treoir (AE) 2024/1785.)

(1) IO C 443, 22.11.2022, lch. 130. (2) IO C 498, 30.12.2022, lch. 154. (3) Tá an seasamh seo ag gabháil in ionad na leasuithe a glacadh an 11 Iúil 2023 (Téacsanna arna nglacadh, P9_TA(2023)0259).

Rún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 12 Márta 2024 ar an togra le haghaidh Rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle maidir leis an tuairisciú ar shonraí comhshaoil ó shuiteálacha tionsclaíocha agus lena mbunaítear an Tairseach um Astaíochtaí Tionsclaíocha (COM(2022)0157 – C9-0145/2022 – 2022/0105(COD))

P9_TA(2024)0124 A9-0211/2023

(An gnáthnós imeachta reachtach: an chéad léamh)

Tá Parlaimint na hEorpa,

–  ag féachaint don togra ón gCoimisiún chuig Parlaimint na hEorpa agus chuig an gComhairle (COM(2022)0157),

–  ag féachaint d’Airteagal 294(2) agus d’Airteagal 192(1), mír 1, den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, ar dá mbun a thíolaic an Coimisiún an togra do Pharlaimint na hEorpa (C9‑0145/2022),

–  ag féachaint d’Airteagal 294(3) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh,

–  ag féachaint do thuairim ó Choiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa an 14 Iúil 2022(1),

–  ag féachaint do thuairim ó Choiste na Réigiún an 12 Deireadh Fómhair 2022(2),

–  ag féachaint don chomhaontú sealadach a d’fhormheas an coiste freagrach faoi Riail 74(4) dá Rialacha Nós Imeachta agus don gheallúint a thug ionadaí na Comhairle i litir dar dáta an 15 Nollaig 2023 go ndéanfadh sí seasamh Pharlaimint na hEorpa a fhormheas, i gcomhréir le hAirteagal 294(4) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh,

–  ag féachaint do Riail 59 dá Rialacha Nós Imeachta,

–  ag féachaint don tuarascáil ón gCoiste um an gComhshaol, um Shláinte Phoiblí agus um Shábháilteacht Bia (A9-0211/2023),

1.  ag glacadh a seasaimh ar an gcéad léamh mar a leagtar amach ina dhiaidh seo é(3);

2.  á iarraidh ar an gCoimisiún an t-ábhar a tharchur chuig Parlaimint na hEorpa arís má dhéanann sé téacs eile a chur in ionad a thogra, má dhéanann sé a thogra a leasú go substaintiúil nó má tá sé ar intinn aige a thogra a leasú go substaintiúil;

3.  á threorú dá hUachtarán a seasamh a chur ar aghaidh chuig an gComhairle, chuig an gCoimisiún agus chuig na parlaimintí náisiúnta.

Seasamh ó Pharlaimint na hEorpa arna ghlacadh ar an gcéad léamh an 12 Márta 2024 chun go nglacfaí Rialachán (AE) 2024/... ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle maidir le tuairisciú sonraí comhshaoil ó shuiteálacha tionsclaíocha, lena mbunaítear Tairseach um Astaíochtaí Tionsclaíocha agus lena n-aisghairtear Rialachán (CE) Uimh. 166/2006

(Ós rud é gur tháinig an Pharlaimint agus an Chomhairle ar chomhaontú, comhfhreagraíonn seasamh na Parlaiminte don ghníomh reachtach críochnaitheach, Rialachán (AE) 2024/1244.)

(1) IO C 443, 22.11.2022, lch. 130. (2) IO C 498, 30.12.2022, lch. 154. (3) Tá an seasamh seo ag gabháil in ionad na leasuithe a glacadh an 11 Iúil 2023 (Téacsanna arna nglacadh, P9_TA(2023)0260).

Rún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 12 Márta 2024 ar an togra le haghaidh Treoir ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle maidir leis an sainmhíniú ar chionta coiriúla agus ar phionóis choiriúla i leith sárú ar bhearta sriantacha an Aontais (COM(2022)0684 – C9-0401/2022 – 2022/0398(COD))

P9_TA(2024)0125 A9-0235/2023

(An gnáthnós imeachta reachtach: an chéad léamh)

Tá Parlaimint na hEorpa,

–  ag féachaint don togra ón gCoimisiún chuig Parlaimint na hEorpa agus chuig an gComhairle (COM(2022)0684),

–  ag féachaint d’Airteagal 294(2) agus d’Airteagal 83(1) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, ar dá mbun a thíolaic an Coimisiún an togra do Pharlaimint na hEorpa (C9‑0401/2022),

–  ag féachaint do Chinneadh (AE) 2022/2332 ón gComhairle an 28 Samhain 2022 maidir le sárú ar bhearta sriantacha an Aontais a shainaithint mar réimse coireachta a chomhlíonann na critéir a shonraítear in Airteagal 83(1) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh(1), agus go háirithe Airteagal 1 de,

–  ag féachaint d’Airteagal 294(3) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh,

–  ag féachaint do thuairim ó Choiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa an 23 Márta 2023(2),

–  ag féachaint don chomhaontú sealadach a d’fhormheas an coiste freagrach faoi Riail 74(4) dá Rialacha Nós Imeachta agus don gheallúint a thug ionadaí na Comhairle i litir dar dáta an 20 Nollaig 2023 go ndéanfadh sí seasamh Pharlaimint na hEorpa a fhormheas, i gcomhréir le hAirteagal 294(4) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh,

–  ag féachaint do Riail 59 dá Rialacha Nós Imeachta,

–  ag féachaint don tuairim ón gCoiste um Buiséid,

–  ag féachaint don tuarascáil ón gCoiste um Shaoirsí Sibhialta, um Cheartas agus um Ghnóthaí Baile (A9-0235/2023),

1.  ag glacadh a seasaimh ar an gcéad léamh mar a leagtar amach ina dhiaidh seo é;

2.  á iarraidh ar an gCoimisiún an t-ábhar a tharchur chuig Parlaimint na hEorpa arís má dhéanann sé téacs eile a chur in ionad a thogra, má dhéanann sé a thogra a leasú go substaintiúil nó má tá sé ar intinn aige a thogra a leasú go substaintiúil;

3.  á threorú dá hUachtarán a seasamh a chur ar aghaidh chuig an gComhairle, chuig an gCoimisiún agus chuig na parlaimintí náisiúnta.

Seasamh ó Pharlaimint na hEorpa arna ghlacadh ar an gcéad léamh an 12 Márta 2024 chun go nglacfaí Treoir (AE) 2024/... ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle maidir le cionta coiriúla agus pionóis a shainiú i leith sárú ar bhearta sriantacha de chuid an Aontais agus lena leasaítear Treoir (AE) 2018/1673

(Ós rud é gur tháinig an Pharlaimint agus an Chomhairle ar chomhaontú, comhfhreagraíonn seasamh na Parlaiminte don ghníomh reachtach críochnaitheach, Treoir (AE) 2024/1226.)

(1) IO L 308, 29.11.2022, lch. 18. (2) IO C 184, 25.5.2023, lch. 59.

Rún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 12 Márta 2024 ar an togra le haghaidh Treoir ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena leasaítear Treoir 96/53/EC ón gComhairle lena leagtar síos na toisí údaraithe uasta sa trácht náisiúnta agus idirnáisiúnta agus na meáchain údaraithe uasta sa trácht idirnáisiúnta d’fheithiclí bóthair áirithe ag gluaiseacht laistigh den Chomhphobal (COM(2023)0445 – C9-0306/2023 – 2023/0265(COD))

P9_TA(2024)0126 A9-0047/2024

(An gnáthnós imeachta reachtach: an chéad léamh)

Tá Parlaimint na hEorpa,

–  ag féachaint don togra ón gCoimisiún chuig Parlaimint na hEorpa agus chuig an gComhairle (COM(2023)0445),

–  ag féachaint d’Airteagal 294(2) agus d’Airteagal 91(1) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, ar dá mbun a thíolaic an Coimisiún an togra do Pharlaimint na hEorpa (C9‑0306/2023),

–  ag féachaint d’Airteagal 294(3) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh,

–  ag féachaint do thuairim ó Choiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa an 26 Deireadh Fómhair 2023(1),

–  tar éis di dul i gcomhairle le Coiste na Réigiún,

–  ag féachaint do Riail 59 dá Rialacha Nós Imeachta,

–  ag féachaint don tuarascáil ón gCoiste um Iompar agus um Thurasóireacht (A9-0047/2024),

1.  ag glacadh a seasaimh ar an gcéad léamh mar a leagtar amach ina dhiaidh seo é;

2.  á iarraidh ar an gCoimisiún an t-ábhar a tharchur chuig Parlaimint na hEorpa arís má dhéanann sé téacs eile a chur in ionad a thogra, má dhéanann sé a thogra a leasú go substaintiúil nó má tá sé ar intinn aige a thogra a leasú go substaintiúil;

3.  á threorú dá hUachtarán a seasamh a chur ar aghaidh chuig an gComhairle, chuig an gCoimisiún agus chuig na parlaimintí náisiúnta.

Seasamh ó Pharlaimint na hEorpa arna nglacadh ar an gcéad léamh an 12 Márta 2024 chun go nglacfaí Treoir (AE) 2024/... ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena leasaítear Treoir 96/53/CE ón gComhairle lena leagtar síos na toisí údaraithe uasta sa trácht náisiúnta agus idirnáisiúnta agus na meáchain údaraithe uasta sa trácht idirnáisiúnta d’fheithiclí bóthair áirithe ag gluaiseacht laistigh den Chomhphobal

TÁ PARLAIMINT NA hEORPA AGUS COMHAIRLE AN AONTAIS EORPAIGH,

Ag féachaint don Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, agus go háirithe Airteagal 91 de,

Ag féachaint don togra ón gCoimisiún Eorpach,

Tar éis dóibh an dréachtghníomh reachtach a chur chuig na parlaimintí náisiúnta,

Ag féachaint don tuairim ó Choiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa(2),

Ag féachaint don tuairim ó Choiste Eorpach na Réigiún(3),

Ag gníomhú dóibh i gcomhréir leis an ngnáthnós imeachta reachtach,

De bharr an mhéid seo a leanas:

(1)  Le Treoir 96/53/CE ón gComhairle(4), leagtar amach meáchain agus toisí ceadaithe uasta feithiclí tromshaothair ar féidir leo gluaiseacht ar bhóithre an Aontais chun sábháilteacht ar bhóithre agus feidhmiú rianúil an mhargaidh inmheánaigh a áirithiú agus chun éifeachtúlacht fuinnimh agus oibríochtúil na n‑oibríochtaí iompair a chothú agus astaíochtaí gás ceaptha teasa ó na hoibríochtaí sin a laghdú. Léiríodh sa mheastóireacht ar Threoir 96/53/CE nach raibh sí éifeachtach ach go páirteach maidir lena cuspóirí i dtaca le sábháilteacht ar bhóithre, an margadh inmheánach agus an comhshaol a bhaint amach, agus gur gá a forálacha a oiriúnú chun na forbairtí teicneolaíocha a léiriú agus an nuálaíocht a chur chun cinn, chun aghaidh a thabhairt ar na dúshláin athraitheacha sa mhargadh iompair agus chun rannchuidiú le tosaíochtaí beartais an Aontais maidir le dícharbónú an iompair.

(2)  Sa teachtaireacht ón gCoimisiún dar teideal ‘Communication on a Sustainable and Smart Mobility Strategy – putting European transport on track for the future’ [Straitéis um an tSoghluaisteacht Inbhuanaithe agus Chliste – iompar Eorpach a sheoladh ar bhealach a leasa don todhchaí](5), is léir gur gá, chun rannchuidiú le cuspóir an Chomhaontaithe Ghlais don Eoraip(6) maidir le laghdú 90% a dhéanamh ar astaíochtaí gás ceaptha teasa ón iompar faoi 2050, na modhanna iompair uile a dhéanamh níos inbhuanaithe, roghanna malartacha inbhuanaithe a chur ar fáil go forleathan i gcóras iompair ilmhódach agus na dreasachtaí cearta a chur i bhfeidhm chun an t‑aistriú chuig córas iompair saor ó thruailliú san Aontas a chur chun cinn.

(3)  Trí na rialacha maidir le meáchain agus toisí feithiclí tromshaothair iompair de bhóthar a chuíchóiriú agus a shoiléiriú, is gá aghaidh a thabhairt ar neamhéifeachtúlachtaí fuinnimh agus oibríochtúla na n‑oibríochtaí iompair trasteorann, dreasachtaí láidre a sholáthar d’oibreoirí chun glacadh le teicneolaíochtaí astaíochtaí nialasacha agus úsáid na réiteach coigilte fuinnimh atá ann cheana a éascú, agus tuilleadh tacaíochta a thabhairt d’oibríochtaí iompair lasta idirmhódúla. Chun ualaí riaracháin a íoslaghdú, saobhadh iomaíochta a chosc agus rioscaí maidir le sábháilteacht ar bhóithre agus damáiste don bhonneagar bóithre a laghdú, ba cheart comhchuibhiú a dhéanamh ar cheanglais áirithe maidir le húsáid feithiclí níos troime agus níos faide agus forfheidhmiú na rialacha atá i bhfeidhm a neartú.

(4)  Chun na cuspóirí sin a bhaint amach, ba cheart an chothromaíocht cheart a bhaint amach idir éifeachtúlacht eacnamaíoch, inbhuanaitheacht comhshaoil, cosaint an bhonneagair bóithrebóthair agus gnéithe sábháilteachta ar bhóithre. Thairis sin, chun comhleanúnachas reachtach agus deimhneacht dhlíthiúil a áirithiú, ba cheart an Treoir seo a ailíniú chomh dlúth agus is féidir leis na caighdeáin CO2 le haghaidh feithiclí tromshaothair agus leis an Treoir maidir le hIompar Traschórais. [Leasú 1]

(5)  Rinneadh na cineálacha feithiclí tromshaothair, chomh maith le luachanna meáchain na bhfeithiclí sin, a shainiú faoi threoir reachtaíocht an Aontais maidir le cineálcheadú agus faireachas margaidh ar fheithiclí agus a leantóirí, agus ar chórais, comhpháirteanna agus aonaid theicniúla ar leithligh atá ceaptha le haghaidh feithiclí den sórt sin, go háirithe Rialacháin (AE) 2018/858(7) agus (AE) 2019/2144(8) ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle. Dá bhrí sin, is inmhianaithe na tagairtí do na gníomhartha dlí ábhartha sin a thabhairt cothrom le dáta, ar mhaithe le foráil a dhéanamh maidir le soiléireacht an chreata reachtaigh is infheidhme.

(6)  Comhlánaíonn forálacha Threoir 96/53/AE Treoir 92/106/CEE ón gComhairle(9) a mhéid a bhaineann le fás an iompair idirmhódúil a chur chun cinn agus tacú leis. Ba cheart, dá bhrí sin, an sainmhíniú ar oibríocht iompair idirmhódúil a ailíniú leis an téarmaíocht a chuirtear i bhfeidhm i dTreoir 92/106/CEE, chun go bhféadfaidh leoraithe, leantóirí agus leathleantóirí a úsáidtear in oibríochtaí idirmhódúla tairbhiú de na lamháltais meáchain bhreise chéanna agus a bhaineann le feithiclí bóthair a iompraíonn coimeádáin nó cabhlacha soghluaiste agus a úsáidtear in iompar idirmhódúil coimeádánaithe. Ba cheart go spreagfadh an dreasacht meáchain sin oibreoirí iompair de bhóthar chun gabháil d’iompar idirmhódúil neamhchoimeádánaithe.

(6a)   Tá sé i gceist leis an Treoir seo iomaíochas na hearnála iompair de bhóthar a fheabhsú trí oibríochtaí iompair níos costéifeachtúla agus níos inbhuanaithe a chur chun cinn agus tríd an idirmhódúlacht a spreagadh. Cé go mbeidh laghdú ar na ciliméadair feithicle a thiomáinfear mar thoradh ar na forálacha nua, táthar ag dréim go leanfaidh an géarghanntanas tiománaithe san Aontas de bheith ann. Chun aghaidh a thabhairt ar an nganntanas sin, tá sé ríthábhachtach feabhas a chur ar dhálaí oibre do thiománaithe feithiclí tromshaothair Cuireann an easpa limistéir páirceála ar ardchaighdeán do thrucailí san Aontas leis an meath ar dhálaí oibre na dtiománaithe trucaile, rud atá ina fhadhb go háirithe le linn turais fadraoin. Chun aghaidh a thabhairt ar an gcás sin agus chun feabhas a chur ar tharraingteacht na hearnála, níor cheart go mbainfeadh na toisí méadaithe is gá chun teicneolaíochtaí astaíochtaí nialasacha a shuiteáil i bhfeithiclí den spás cábáin leordhóthanach agus ba cheart dóibh compord na dtiománaithe a fheabhsú. I gcás inar féidir, ba cheart coincheapa lena gcumasaítear spás breise sna cábáin chun saoráidí sláintíochta a shuiteáil ar bord a fhiosrú agus a dhreasú.[Leasú 2]

(7)  Chun comhthuiscint agus cur chun feidhme aonfhoirmeach fhorálacha na Treorach seo sa trácht náisiúnta agus idirnáisiúnta a áirithiú, is gá a shoiléiriú nachgo bhfuil feidhm uathoibríoch ag na maoluithe náisiúntasonracha ann faoi láthair, ar bhonn comhthuiscintí déthaobhacha idir Ballstáit chomharsanachta, ó theorainneacha meáchan agus toisí ceadaithe uasta áirithe le haghaidh cineálacha áirithe feithiclí ag gluaiseacht sa trácht náisiúnta maidir le feithiclí a úsáidtear inspeisialaithe a mbíonn oibríochtaí trasteorann.iompair ar siúl acu, ar cheart iad a choinneáil fad is nach ndéanann siad difear d’iomaíochas idirnáisiúnta. [Leasú 3]

(8)  Iompar ualaí doroinnte, is cuid thábhachtach den mhargadh é atá nasctha le réimsí straitéiseacha an fhuinnimh in‑athnuaite, na hinnealtóireachta sibhialta agus an bhonneagair, na hola agus an gháis, an tionscail throm agus na giniúna cumhachta. In ainneoin luach aitheanta na dTreoirlínte Eorpacha don Dea-Chleachtas maidir le hIompar Neamhghnách atá ann cheana, arna nglacadh ag saineolaithe arna n‑ainmniú ag na Ballstáit, is beag dul chun cinn atá déanta i dtreo simpliú agus comhchuibhiú a dhéanamh ar na rialacha agus na nósanna imeachta a bhaineann le ceadanna a fháil chun ualaí doroinnte a iompar. Gan dochar do cheart na mBallstát na coinníollacha is gá a bhunú chun iompar sábháilte ualaí doroinnte ar a gcríocha a áirithiú, ba cheart do na Ballstáit comhoibriú chun na ceanglais sin a chomhchuibhiú, a mhéid is féidir, ar mhaithe le hiolrú coinníollacha éagsúla a fhónann don chuspóir céanna a sheachaint. Ba cheart do na Ballstáit a áirithiú freisin go bhfuil na ceanglais náisiúnta comhréireach agus neamh‑idirdhealaitheach, agus nach ndéanann siad ceanglais gan údar a fhorchur, amhail líofacht i dteanga náisiúnta an Bhallstáit lena mbaineann. Chun an t‑ualach riaracháin ar oibreoirí a laghdú agus chun oibríochtaí éifeachtúla, cothroma agus sábháilte a áirithiú, tá sé ríthábhachtach córas trédhearcach, comhchuibhithe, so-úsáidte a chur ar bun chun ceadanna a fháil, atá ar fáil i ngach teanga de chuid an Aontais agus ar féidir rochtain éasca a dhéanamh air trí mhodhanna cumarsáide leictreonacha. Ba cheart na ceadanna sin a eisiúint i bhformáid leictreonach agus ba cheart iad a bheith bunaithe ar an doiciméad um Chlárú Speisialta Eorpach Trucailí agus Leantóirí (SERT), a bhfuil sé mar aidhm leis faisnéis theicniúil ar fheithiclí, amhail clárú leantóirí nó leantóirí modúlacha, a chomhchuibhiú. Ba cheart go gceadófaí d’oibreoirí iompair oibríochtaí iompair ualaí doroinnte a dhéanamh leis an doiciméad leictreonach seo. [Leasú 4]

(9)  Baineadh úsáid as Córais Mhodúlacha Eorpacha (EMS) agus rinneadh iad a thriail go mion agus is léir gur réiteach spéisiúil iad chun feabhas a chur ar éifeachtúlacht eacnamaíoch agus fuinnimh oibríochtaí iompair, agus sábháilteacht ar bhóithre agus cosaint an bhonneagair á n‑áirithiú an tráth céanna, a bhuí lena bheith teoranta do chodanna leordhóthanacha de na gréasáin bhóithre. I bhfianaise sainiúlachtaí náisiúnta, leasanna eacnamaíocha éagsúla, riachtanais iompair agus toilleadh bonneagair iompair éagsúla sna Ballstáit, is iad is fearr atá in ann cúrsaíocht EMS ar a gcríocha a mheasúnú agus a údarú. Roimh EMS a údarú, ba cheart do na Ballstáit measúnú a dhéanamh roimh ré ar bhealaí nua maidir leis an tionchar a d’fhéadfadh a bheith acu ar shábháilteacht ar bhóithre, ar bhonneagar, ar chomhar módúil, ar an gcion módúil agus ar an gcomhshaol. An tráth céanna, chun na tionchair dhearfacha shocheacnamaíocha agus chomhshaoil a bhaineann le húsáid EMS a mhéadú, tá sé ríthábhachtach deireadh a chur le bacainní neamhriachtanacha ar a n‑úsáid in oibríochtaí trasteorann idir Ballstáit chomharsanachta a cheadaíonn na cónaisc feithiclí den sórt sin ar a gcríocha, gan teorainn ar líon na dteorainneacha a thrasnaítear a fhad agus a chomhlíonann siad na meáchain agus na toisí údaraithe uasta le haghaidh EMS arna mbunú ag na Ballstáit laistigh dá gcríocha féin. Déantar sin chun a áirithiú go gcomhlíonann EMS a úsáidtear in oibríochtaí trasteorann an chomhteorainn meáchainchomhtheorainn mheáchain agus toise is ísle le haghaidh EMS is infheidhme sna Ballstáit sin. Ar mhaithe le sábháilteacht oibríochtaí, trédhearcacht agus soiléireacht dhlíthiúil, ba cheart coinníollacha coiteanna a bhunú maidir le cúrsaíocht EMS sa trácht náisiúnta agus idirnáisiúnta. Ba cheart a áirithiú leis na coinníollacha sin, inter alia, go scaiptear EMS ar bhóithre ina ráthaítear sábháilteacht úsáideoirí soghonta bóithre. Ba cheart do na Ballstáit, lena n‑áirítear faisnéis shoiléir a sholáthar maidir leis na teorainneacha meáchain agus toisí le haghaidh EMS agus maidir le codannaar chodanna den ghréasán bóithre atá comhoiriúnach le sonraíochtaí na bhfeithiclí sin, agus faireachán. Ba cheart do na Ballstáit córas faireacháin a bhunú chun measúnú a dhéanamh ar thionchar úsáid EMS ar shábháilteacht ar bhóithre, ar an mbonneagar bóithre, ar chomhar módachmodúil, chomh maith le tionchair chomhshaoil na gCóras Modúlach Eorpach ar an gcóras iompair, lena n‑áirítear an tionchar ar an gcion módachmódúil. Ráthaítear leis an sainmhíniú soiléir ar EMS sa Treoir seo go bhfuil EMS comhdhéanta d’aonaid chaighdeánacha feithiclí chun comhoiriúnacht le modhanna iompair eile, go háirithe iompar d’iarnród, a áirithiú. Chun an t-aistriú i dtreo soghluaisteacht astaíochtaí nialasacha a spreagadh go héifeachtach, ba cheart EMS a bhíonn ag gabháil do thrácht idirnáisiúnta a bheith, a luaithe is indéanta go teicniúil agus go hoibríochtúil, comhdhéanta d’fheithiclí astaíochtaí nialasacha nó de chónaisc feithiclí astaíochtaí nialasacha. [Leasú 5]

(9a)   Chun sábháilteacht ar bhóithre agus dálaí oibre cuí a uasmhéadú, tá sé tábhachtach a áirithiú go mbeidh oiliúint leordhóthanach agus na cáilíochtaí is gá ag tiománaithe EMS chun feithiclí agus cónaisc feithiclí níos troime agus níos faide a láimhseáil. Ba cheart an deis a bheith ag na Ballstáit íoscheanglais nó scéim deimhniúcháin a bhunú do thiománaithe EMS. Chun cothrom iomaíochta a áirithiú lena bhforáiltear do chóir chomhionann, agus neamh-idirdhealú, do thiománaithe agus d’oibreoirí EMS, ba cheart do na Ballstáit a ráthú go n-aithneofar na deimhnithe sin go frithpháirteach sna Ballstáit lena mbaineann. [Leasú 6]

(10)  Ba cheart cead a bheith ag na Ballstáit i gcónaí trialacha a reáchtáil ar bhonn sealadach. Go deimhin, maidir le teicneolaíochtaí nua lena gceadaítear luchtú faoi shiúl, amhail grianphainéil, pantagraif agus bóithre leictreacha, nó EMS a thabhairt isteach de réir a chéile sna Ballstáit, d’fhéadfadh sé go mbeadh gá na meáchain agus na toisí uasta a shárú i dtimpeallacht tástála, lena n‑áirítear i gcodanna trasteorann den ghréasán bóithre. Dá bhrí sin, ba cheart cead a bheith ag na Ballstáit i gcónaí na trialacha sin a dhéanamh agus a bheith in ann comhoiriúnacht teicneolaíochtaí agus coincheap nua a thástáil thar theorainneacha. Ní mór cineál sealadach agus nuálach na dtrialacha a shoiléiriú trí uastréimhse ama a bhunú chun iad a dhéanamh. An tráth céanna, níor cheart teorainn a chur le líon na dtrialacha ar theicneolaíochtaí nua agus ar scéimeanna nuálacha chun nach gcuirfear bac ar an nuálaíocht. Ba cheart do na Ballstáit faireachán agus measúnú a dhéanamh go rialta ar fheidhmíocht agus tionchair na tástála ar theicneolaíochtaí agus coincheapa nua maidir le sábháilteacht ar bhóithre, bonneagar bóithre, comhar módach, agus maidir leis na tionchair chomhshaoil ar an gcóras iompair, amhail tionchair ar an gcion módach.

(10a)   Ba cheart bailiú sonraí maidir le sábháilteacht ar bhóithre sna Ballstáit, lena n-áirítear cion na mbásanna agus na ngortuithe ó imbhuailtí, a bheith i gceist leis na rialacha comhchuibhithe nua maidir le EMS i dtrácht náisiúnta agus idirnáisiúnta sna Ballstáit lena gceadaítear iad a chur i gcúrsaíocht. Agus é á chur san áireamh gurb iad úsáideoirí soghonta bóithre iad na híospartaigh i nach mór aon trian de na básanna in imbhuailtí a bhaineann le feithiclí tromshaothair, ba cheart do na Ballstáit a áirithiú nach mbeidh tionchar ag EMS ar an tsábháilteacht ar bhóithre, go háirithe sábháilteacht úsáideoirí bóthair soghonta amhail coisithe agus rothaithe chomh maith le gluaisrothaithe agus daoine a bhfuil míchumas orthu nó a bhfuil a soghluaisteacht agus a dtreoshuíomh laghdaithe. [Leasú 7]

(11)  Maidir le hiompar ualaí doroinnte a dhéanann feithiclí nó cónaisc feithiclí ar mó iad ná na meáchain nó toisí uasta agus úsáid EMS, i bhfianaise a riachtanas le haghaidh gnéithe sábháilteachta breise agus le haghaidh bonneagar oiriúnach, ní mór aird ar leith a thabhairt ar eilimintíghnéithe amhail trédhearcacht na faisnéise ábhartha, deimhneacht dhlíthiúil agus comhchuibhiú na bpróiseas ceada. Dá bhrí sin, is gá do na Ballstáit córas leictreonach faisnéise agus cumarsáide aonair a bhunú ina mbeidh an fhaisnéis ábhartha uile maidir leis na coinníollacha oibríochtúla agus riaracháin a bhaineann le hualaí doroinnte a iompar agus EMS a úsáid, ar bhealach atá soiléir agus inrochtana go héasca. Ba cheart go gcuirfeadh an córas náisiúnta sin ar a gcumas do na hoibreoirí an fhaisnéis a fháil agus an t‑iarratas a chur isteach go leictreonach, i bhformáid chaighdeánaithe de chuid an Aontais, ar cheadanna speisialta chun ualaí doroinnte a iompar sa Bhallstát lena mbaineann. Ina theannta sin, ba cheart don chóras náisiúnta sin faisnéis a sholáthar maidir le meáchain agus toisí údaraithe uasta náisiúnta na bhfeithiclí agus na gcónasc feithiclí agus maidir le srianta féideartha, go háirithe maidir le hairde. Chun a áirithiú gur féidir le hoibreoirí agus saoránaigh rochtain a fháil ar an bhfaisnéis ábhartha uile in aon áit amháin, ba cheart don Choimisiún tairseach gréasáin Eorpach tiomnaithe a bhunú lena nascfar na córais náisiúnta leictreonacha agus chumarsáide agus lena soláthrófar, i measc nithe eile, forléargas grafach soiléir ar na bóithre ar a gceadaítear do EMS, agus, i gcás ina mbeidh rochtain orthu, d’fheithiclí a iompraíonn ualaí doroinnte, a bheith i gcúrsaíocht sna Ballstáit ábhartha, faoin [6 mhí tar éis dháta thrasuí na Treorach seo] ar a dhéanaí. [Leasú 8]

(12)  Na bacainní saorga ar iompar trasteorann leoraithe níos troime a úsáidtear go príomha in iompar fadraoin (amhail cónaisc feithiclí a bhfuil 5 nó 6 acastóir acu), ba cheart iad a bhaint ar bhealach comhchuibhithe chun leas a bhaint sa ghearrthéarma as an éifeachtúlacht oibríochtúil, fuinnimh agus comhshaoilchomhshaoil a bhaineann leis an acmhainnacmhainneacht lastála níos mó lastála a dheonaíonn na Ballstáit, lena n‑áirítear le haghaidh iompar idirmhódúil. Chun an t‑aistriú i dtreo soghluaisteacht astaíochtaí nialasacha a chur chun cinn go héifeachtach agus chun éifeachtaí an dlí comhshaoil atá ann cheana a uasmhéadú, is gá deireadh a chur de réir a chéile le húsáid na leoraithe níos troime sin a oibrítear ar bhreoslaí iontaise, ó 2035 ar aghaidh, is é sin nuair a mheastar go dtiocfaidh méadú suntasach ar líonchun deimhneacht dhlíthiúil a neartú d’infheistíochtaí agus do dhul i bhfód na HDVanna astaíochtaí nialasacha go dtí thart ar 50 % de chlárúcháin HDVanna nuaníos éifeachtúla ar an margadh a spreagadh tuilleadh. Tar éis deireadh a chur le húsáid na leoraithe sin, ba cheart leanúint de leoraithe níos troime a cheadú sa trácht náisiúnta agus, sa trácht idirnáisiúnta, ba cheart dóibh cloí leis na meáchain údaraithe uasta a bhunaítear in Iarscríbhinn I a ghabhann le Treoir 96/53/CE, lena dteorannaítear an lamháltas meáchain breise d’fheithiclí astaíochtaí nialasacha agus d’fheithiclí atá páirteach in oibríocht iompair idirmhódúil. [Leasú 9]

(13)  Sa chruthúnas go gcomhlíonann feithiclí na luachanna a leagtar amach i dTreoir 96/53/CE, ba cheart faisnéis chuimsitheach a bheith ann i gcomhréir le rialacha cothrom le dáta an Aontais maidir le nósanna imeachta aonfhoirmeacha agus sonraíochtaí teicniúla le haghaidh cineálcheadú feithiclí. Dá bhrí sin, ba cheart na tagairtí do na rialacha is infheidhme de chuid an Aontais a thabhairt cothrom le dáta, chun tagairt shonrach do Rialachán Cur Chun Feidhme (AE) 2021/535 ón gCoimisiún a chur san áireamh(10). An fhaisnéis ba cheart a chur san áireamh sa chruthúnas ar chomhlíonadh, ba cheart an fhaisnéis sin a ailíniú a thuilleadh leis na hualaí uasta arna n‑údarú faoi Threoir 96/53/CE. Is féidir dúshlán ar leith a bheith ag baint le rialú a dhéanamh ar chineál idirmhódúil oibríochta iompair, mar a shainmhínítear in Airteagal 2, san iompar neamhchoimeádánaithe. Chun a áirithiú go n‑úsáidfear mar is iomchuí lamháltas meáchain breise i gcás feithiclí tromshaothair atá páirteach in oibríochtaí iompair idirmhódúil, is gá d’oibreoirí cruthúnas de chineál idirmhódúil na hoibríochta a sholáthar. Cuireann na hardáin le haghaidh sonraí iompair digiteacha arna mbunú de bhun Rialachán (AE) 1056/2020 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle(11) (‘ardáin eFTI’) uirlis oiriúnach ar fáil toisc gur tógadh iad chun na ceanglais um fhaisnéis rialála a leagtar amach in Airteagail 3 agus 7 de Threoir 92/106/CEC a chur san áireamh. Dá bhrí sin, ba cheart úsáid ardáin eFTI a dhéanamh éigeantach chun faisnéis ábhartha iompair a thaifeadadh agus a chur ar fáil, maidir le modhanna iompair a úsáidtear chun an lastas a iompar.

(14)  Tá acmhainneacht an‑teoranta ag iompróirí feithiclí, a bhfuil cabhlacha oscailte ag cuid mhór acu,acu a dtomhaltas fuinnimh a laghdú trí aeraidinimic fheabhsaithe. Tá rialacha náisiúnta éagsúla maidir le hualaí starrtha ar iompróirí feithiclí ina gcúis le saobhadh ar an iomaíocht agus cuireann an éagsúlacht sin teorainn shuntasach lena n‑acmhainneacht feabhas a chur ar éifeachtúlacht oibríochtúil agus ar fheidhmíocht fuinnimh sa trácht idirnáisiúnta. Dá bhrí sin, is gá comhchuibhiú a dhéanamh ar na rialacha maidir le hualaí starrtha ar iompróirí feithiclí a bhfuil cabhlacha oscailte acu, chun a áirithiú go mbainfear amach na cuspóirí sin mar is ceart. [Leasú 10]

(15)  Tá feithiclí tromshaothair a bhfuil cábáin fhadaithe acu tar éis teacht isteach ar an margadh, agus iad péireáilte le córais tiomána astaíochtaí nialasacha. Nuair a bhaintear úsáid as córais tiomána astaíochtaí nialasacha, bíonn gá, ag brath ar an teicneolaíocht, le spás breise, ar spás é nár cheart a áireamh chun dochair d’ualach éifeachtach na feithicle, ionas nach ngearrfar pionós eacnamaíoch ar an earnáil iompair de bhóthar atá saor ó astaíochtaí nialasacha. Dá bhrí sin, ba cheart a shoiléiriú gur féidir leis an mbreis faid uasta dá bhforáiltear do na cábáin fhadaithe freastal ar theicneolaíocht astaíochtaí nialasacha, amhail ceallraí agus umair hidrigine, ar choinníoll nach gcuirfear gnéithe sábháilteachta, éifeachtúlachta agus compoird na gcábán aeraidinimiciúil i mbaol, agus go gcloíonn an fheithicil lena mbaineann le ‘riail an chaschiorcail’. [Leasú 11]

(16)  Ar an gcaoi chéanna leis an ngá atá le spás breise, níl na caighdeáin reatha oiriúnach ach oiread chun cúiteamh a dhéanamh ar mheáchan breise feithiclí tromshaothair astaíochtaí nialasacha, go háirithe i gcás an chianiompair. Tá gá le meáchan breise agus meáchan breise acastóra le haghaidh cónaisc feithiclí astaíochtaí nialasacha, agus le haghaidh na bhfeithiclí paisinéirí is coitianta atá in úsáid san Aontas. Le teicneolaíochtaí níos éadroime agus aeraidinimic níos fearr, beidh úsáid córas tiomána astaíochtaí nialasacha níos éifeachtúla (mar shampla, ó thaobh raon níos faide agus saolré ceallraí níos faide) trína dtomhaltas fuinnimh a laghdú. Chun dreasachtaí breise a chur ar fáil d’úsáid feithiclí tromshaothair astaíochtaí nialasacha, agus chun forbairt theicneolaíoch chomh maith le feistiú feithiclí le haeraidinimic fheabhsaithe a chur chun cinn, ba cheart, dá bhrí sin, lamháltais meáchain breise a dhícheangal ó mheáchan na teicneolaíochta astaíochtaí nialasacha.

(16a)   Is féidir le hiolracht na marcálacha éagsúla feithiclí agus na comharthaíochta sna Ballstáit mearbhall a chur ar úsáideoirí bóithre agus dochar a dhéanamh don tsábháilteacht ar bhóithre san Aontas. Chun an tsábháilteacht ar bhóithre a fheabhsú, ba cheart lipéad caighdeánaithe de chuid an Aontais d’fhad mótarfheithiclí nó cónasc feithiclí a úsáidtear in EMS nó a bhíonn éagsúil ó na toisí caighdeánacha, a bhunú ar leibhéal an Aontais. Chuideodh an lipéad sin de chuid an Aontais le húsáideoirí bóithre na feithiclí sin a aithint agus eolas a fháil orthu agus laghdófaí leis aon riosca a eascraíonn as srianta infheictheachta nó caochspotaí, mar shampla nuair a bhíonn siad ag scoitheadh na bhfeithiclí fada nó na gcónasc feithiclí sin. [Leasú 12]

(16b)   Tá acmhainneacht láidir ag feithiclí ceallra-leictreacha, ag feithiclí um chealla breosla agus ag feithiclí eile faoi thiomáint hidrigine chun codanna áirithe den earnáil iompair tromshaothair a dhícharbónú agus ba cheart a bhforbairt a spreagadh, agus é á chur san áireamh ag an am céanna nach bhfuil aon teicneolaíocht nach bhfuil tionchar aici ar an gcomhshaol. I gcás nach féidir leictriú a dhéanamh nó nach bhfuil sé chomh héifeachtúil céanna agus nach bhfuil feithiclí a bhreoslaítear le hidrigin iomchuí ná iomaíoch ó thaobh costais de, le prionsabal na neodrachta teicneolaíche is féidir cothrom iomaíochta a áirithiú le teicneolaíochtaí eile atá níos seanbhunaithe. [Leasú 13]

(17)  Tá sé ríthábhachtach na rialacha a fhorfheidhmiú ar bhealach éifeachtach, éifeachtúil agus comhsheasmhach chun iomaíocht neamhshaofa idir oibreoirí a áirithiú agus chun deireadh a chur leis na rioscaí maidir le sábháilteacht ar bhóithre agus bonneagar bóithre a bhaineann le feithiclí a sháraíonn go neamhdhleathach na meáchain nó na toisí is infheidhme. Chun rialuithe cois bóthair a dhíriú níos fearr ar fheithiclí ró‑ualaithe, agus má roghnaíonnró-ualaithe, ba cheart do na Ballstáit córais uathoibríocha a úsáid ar an mbonneagar bóithre, ba cheart dóibh a áirithiú, ar a laghad, go n‑úsáidfear nan-úsáidfear córais sinuathoibríocha sa ghréasán tras‑Eorpach iompair de bhóthar, lena n-áirítear na córais dheimhnithe atá ar chroíghréasán TEN-T. Ina theannta sin, ba cheart é a bheith indéanta trealamh ualaithe ar bord atá cruinn agus go hiomlán idir-inoibritheach a úsáid freisin. Ba cheart go mbeadh na córais uathoibríocha dheimhnithe sin in ann feithiclí nó cónaisc feithiclí a sháraíonn na meáchain údaraithe uasta a shainaithint, ach ba cheart maolú a bheith acu air bunaithe ar chead speisialta bailí nó ar shocrú comhchosúil. Ba cheart go mbeadh na córais in ann a bhrath freisin an bhfuil ceanglais ceadanna speisialta á gcomhlíonadh. Meastar go seachnófar leis sin pionóis gan údar agus go sábhálfar costais riaracháin d’oibreoirí agus do na Ballstáit araon. Thairis sin, ar mhaithe le hiontaofacht agus comhsheasmhacht an fhorfheidhmithe ar fud an Aontais, ba cheart an t‑íosleibhéal rialuithe sainordaitheachasainordaitheach atá le déanamh ag na Ballstáit a bhunú i gcomhréir leis an leibhéal tráchta ar a gcríocha ag na feithiclí faoi raon feidhme na Treorach seo, lena n‑áirítearn-áirítear líon iomchuí rialuithe le linn uaireanta oíche. [Leasú 14]

(18)  Chun dlús breise a chur le forfheidhmiú agus faireachán ar chúrsaíocht feithiclí tromshaothair ar bhóithre an Aontais, brú tráchta a laghdú, sábháilteacht ar bhóithre a fheabhsú, rioscaí maidir le damáiste don bhonneagar a laghdú agus oibríochtaí iompair inbhuanaithe a chur chun cinn, ba cheart na Ballstáit a spreagadh chun scéimeanna Beartais Rochtana Cliste a bhunú lena n‑áiritheofar comhlíonadh rialacha maidir leis na meáchain agus toisí údaraithe uasta. Agus scéimeanna den sórt sin á mbunú, Ba cheart do na Ballstáit íoscheanglais chomhchoiteanna a chur i bhfeidhm ar na scéimeanna sin chun comhchuibhiú agus idir-inoibritheacht a áirithiú ar fud an Aontais, go háirithe a mhéid a bhaineann le hinrochtaineacht agus formáid na sonraí ábhartha atá le malartú. Ba cheart na sonraí ábhartha a bheith inrochtana i bhfíor-am agus i dteangacha oifigiúla an Aontais. Ba cheart go gcuideodh na scéimeanna lena áirithiú go n‑oibreoidh an fheithicil cheart, agus an lasta ceart aici, ar an mbóthar ceart agus ag an am ceart chun a áirithiú go mbeidh an tionchar is lú agus is féidir ann ar an gcomhshaol, ar bhonneagar, ar shláinte agus sábháilteacht an duine, agus ar an tsochaí. Agus na scéimeanna den sórt sin á mbunú, ba cheart úsáid a bhaint as ardchórais chliste iompair, amhail cumarsáid ó fheithicil go bonneagar, cumarsáid ó fheithicil go líonra, comhroinnt sonraí fíor-ama agus cianfhaireachán, chun trácht sábháilte rianúil feithiclí tromshaothair a áirithiú agus níor cheart srianta tráchta díréireacha ná idirdhealaitheacha a bheith mar thoradh orthu. [Leasú 15]

(18a)   Tá forfheidhmiú Threoir 96/53/CE ina chuid riachtanach de na córais faireacháin agus forfheidhmithe sheanbhunaithe ar leibhéal an Aontais agus ar an leibhéal náisiúnta a rannchuidíonn le cur chun feidhme rialacha sóisialta, margaidh agus teicniúla an Aontais is infheidhme maidir le hiompar de bhóthar. I gcás ina a bhraitear neamhchomhlíonadh na gceanglas maidir le meáchain agus toisí forordaithe, ní mór do na húdaráis náisiúnta inniúla bearta forfheidhmiúcháin a dhéanamh. Ba cheart do na Ballstáit a áirithiú go bhfuil na pionóis neamh-idirdhealaitheach maidir leis na cineálacha pionóis a roghnaítear agus maidir lena leibhéil, agus go bhfuil siad éifeachtach, athchomhairleach agus comhréireach le tromchúis an tsáraithe a rinneadh. Ba cheart na sáruithe sin a thaifeadadh i gclár náisiúnta na ngnóthas iompair de bhóthar, a mhalartú tríd an gClár Eorpach de Ghnóthais Iompair de Bhóthar (ERRU) agus ba cheart iad a léiriú i scór grádaithe riosca na ngnóthas i gcomhréir le Rialachán (CE) Uimh. 1071/2009. Táthar ag dréim go n-éascófar cur chun feidhme trasteorann smachtbhannaí faoi raon feidhme Threoir 96/53/CE trí Threoir leasaithe (AE) 2015/413 maidir le Forfheidhmiú Trasteorann. [Leasú 16]

(18b)   Chun dul chun cinn a dhéanamh sna haistrithe glasa agus digiteacha agus chun na cuspóirí a leagtar amach sa Chomhaontú Glas don Eoraip agus sa Straitéis um an tSoghluaisteacht Inbhuanaithe agus Chliste a chomhlíonadh, go háirithe maidir leis na laghduithe ar astaíochtaí gás ceaptha teasa ón earnáil iompair, ba cheart na Ballstáit a spreagadh an t-ioncam a ghintear ó na pionóis is infheidhme maidir le sáruithe ar an Treoir seo, nó an choibhéis i luach airgeadais na n-ioncam sin, a úsáid chun tacú le glacadh modhanna iompair inbhuanaithe agus dá bhrí sin na costais sheachtracha arna nginiúint ag oibríochtaí iompair a mhaolú, chun an idirmhódúlacht a spreagadh, agus chun inbhuanaitheacht oibríochtaí iompair trasteorann a mhéadú. [Leasú 17]

(19)  Chun fás an chórais iompair ilmhódaighilmhódúil a chur chun cinn, ba cheart iompar coimeádánaithe, lena n-áirítear iad siúd a úsáideann coimeádáin 45 throithe nó 48 dtroithe, cabhlacha soghluaiste 45 throithe nó coimeádáin d’ardtoilleadh, a éascú a thuilleadhtuilleadh trí airde bhreise agus fad breise a cheadú d’fheithiclí bóthair a iompraíonn na coimeádáin d’ardtoilleadhsin. [Leasú 18]

(19a)   Ba cheart don Choimisiún athbhreithniú a dhéanamh ar an reachtaíocht atá ann faoi láthair maidir le cineálcheadú chun comhoiriúnacht theicniúil agus oibríochtúil feithiclí agus cónasc feithiclí nua tromshaothair a neartú, inter alia maidir lena meáchan, lena gcruth, lena méid, lena n-inardaitheacht ag gcraenacha, agus le hin-aistarraingtheacht agus in-fhillteacht na ngaireas atá ag gobadh amach uathu, le ceanglais na n-oibríochtaí iompair thraschórais, agus chun úsáid agus glacadh leantóirí agus leathleantóirí astaíochtaí nialasacha a éascú; [Leasú 19]

(20)  Ba cheart Parlaimint na hEorpa agus an Chomhairle a chur ar an eolas go rialta faoi thorthaí na seiceálacha ar chomhlíonadh arna ndéanamh ag údaráis inniúla na mBallstát, maidir le cur in úsáid agus úsáid uirlisí forfheidhmiúcháin agus córas faireacháin, go háirithe i gcomhthéacs measúnú a dhéanamh ar na tionchair oibríochtúla, sábháilteachta agus chomhshaoil a bhaineann le húsáid feithiclí níos troime agus/nó níos faide, lena n‑áirítear cónaisc mhodúlacha feithiclí. Ba cheart go gcuirfeadh an fhaisnéis sin, arna soláthar ag na Ballstáit, ar a chumas don Choimisiún faireachán a dhéanamh ar fhorbairtí sa mhargadh agus ar chomhlíonadh Threoir 96/53/CE. Chun gur fusa do na Ballstáit an fhaisnéis is gá a chur faoi bhráid an Choimisiúin agus chun aonfhoirmeacht agus inchomparáideacht sonraí a áirithiú, lena gcumasófar faireachán a dhéanamh ar chomhlíonadh agus meastóireacht a dhéanamh ar fheidhmíocht fhoriomlán Threoir 96/53/CE, is inmhianaithe go mbunódh an Coimisiún formáid tuairiscithe soláimhsithe aonfhoirmeach.

(21)  Chun gur féidir leis an earnáil iompair de bhóthar freagairt thapa a thabhairt ar aon ghéarchéim, amhail tubaistí nádúrtha, paindéimí, coinbhleachtaí míleata nó clistí sa bhonneagar, is gá clásal éigeandála a thabhairt isteach i dTreoir 96/53/CE, lena gcumasaítear cúrsaíocht shealadach feithiclí tromshaothair ar mó iad ná na meáchain agus/nó na toisí ceadaithe uasta, chun soláthar leanúnach na n‑earraí agus na seirbhísí riachtanacha a áirithiú. Níor cheart an clásal eisceachtúil den sórt sin a chur i bhfeidhm ach amháin nuair is gá sin ar mhaithe arle leas an phobail, agus ar choinníoll nach gcuirfear sábháilteacht ar bhóithre i mbaol dá bharr sin agus níor cheart a athnuachan féideartha a bheith coinníollach ar mharthanacht na géarchéime. [Leasú 20]

(22)  Maidir leis na córais faireacháin atá le bunú ag na Ballstáit chun measúnú a dhéanamh ar thionchair EMS agus trialacha, chun a áirithiú go comhlíonfaidh na córais sin na híoscheanglais chomhchuibhithe ba cheart an chumhacht chun gníomhartha a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 290 den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh a tharmligean chuig an gCoimisiún chun Treoir 96/53/CE a fhorlíonadh i ndáil leis na tacair íosta sonraí agus/nó táscairí feidhmíochta atá le soláthar ag na córais faireacháin sin a chinneadh. Tá sé tábhachtach, go háirithe, go rachadh an Coimisiún i mbun comhairliúcháin iomchuí le linn a chuid oibre ullmhúcháin, lena n‑áirítear ar leibhéal na saineolaithe, agus go ndéanfaí na comhairliúcháin sin i gcomhréir leis na prionsabail a leagtar síos sa Chomhaontú Idirinstitiúideach maidir le Reachtóireacht Níos Fearr an 13 Aibreán 2016(12). Go sonrach, chun rannpháirtíocht chomhionann in ullmhú na ngníomhartha tarmligthe a áirithiú, faigheann Parlaimint na hEorpa agus an Chomhairle na doiciméid uile ag an am céanna leis na saineolaithe sna Ballstáit, agus bíonn rochtain chórasach ag a gcuid saineolaithe ar chruinnithe ghrúpaí saineolaithe an Choimisiúin a bhíonn ag déileáil le hullmhú na ngníomhartha tarmligthe.

(23)  Chun coinníollacha aonfhoirmeacha a áirithiú maidir le cur chun feidhme na Treorach seo, ba cheart cumhachtaí cur chun feidhme a thabhairt don Choimisiún chun foirm iarratais chaighdeánach chomhchoiteann de chuid an Aontais a bhunú agus na rialacha agus na nósanna imeachta a chomhchuibhiú maidir le ceadanna náisiúnta nó socruithe comhchosúla a eisiúint d’fheithiclí nó do chónaisc feithiclí a sháraíonn na meáchain agus/nó na toisí uasta agus lena mbeartaítear ualaí doroinnte a iompar, chun formáid chaighdeánach tuairiscithe a bhunú do na Ballstáit ar mhaithe lena n‑oibleagáidí tuairiscithe a chomhlíonadh, agus chun eisceachtaí sealadacha a bhunú ó chur i bhfeidhm na dteorainneacha meáchain agus toisí a úsáidtear sa trácht idirnáisiúnta idir na Ballstáit a ndéanann géarchéim difear dóibh. Ba cheart na cumhachtaí sin a fheidhmiú i gcomhréir le Rialachán (AE) Uimh. 182/2011 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle(13). [Leasú 21]

(23a)   Chun measúnú a dhéanamh ar éifeachtacht agus éifeachtúlacht na Treorach seo agus chun an dul chun cinn i dtaobh a cuspóirí sonracha a thomhas, tá sé tábhachtach meastóireacht rialta a dhéanamh ar a cur chun feidhme agus ar a tionchar. Dá bhrí sin, ba cheart don Choimisiún tuarascálacha measúnaithe rialta a thíolacadh maidir le cur i bhfeidhm na Treorach seo, bunaithe ar na coinníollacha cumasúcháin maidir le glacadh feithiclí tromshaothair astaíochtaí nialasacha sa mhargadh, amhail infhaighteacht agus acmhainneacht an bhonneagair breoslaí malartacha iomchuí, tionchar an chórais Eorpaigh ar iompar de bhóthar chomh maith le muirir ar úsáideoirí bóthair arna ndifreáil de réir astaíochtaí CO2 sna Ballstáit. Ba cheart faisnéis mhionsonraithe a bheith sna tuarascálacha sin maidir leis na coinníollacha cumasúcháin sin, agus maidir le forbairt an iompair de bhóthar náisiúnta agus idirnáisiúnta, an tionchar ar shábháilteacht ar bhóithre agus ar bhonneagar bóthair, aistriú módúil, úsáid córas forfheidhmithe cliste, agus an dul chun cinn teicneolaíoch maidir le hiompar de bhóthar. Ina theannta sin, ba cheart breithniú a dhéanamh sna tuarascálacha ar inscálaitheacht na mbeart i gcomhréir le spriocanna fadtéarmacha na Treorach. Ar bhonn na dtorthaí sna measúnaithe sin, ba cheart go mbeadh togra reachtach, i gcás inarb iomchuí, ag gabháil leis an tuarascáil chun an Treoir agus na hoibleagáidí a shuitear inti a leasú. [Leasú 22]

(24)  Agus an iliomad leasuithe ar Iarscríbhinn I a ghabhann le Treoir 96/53/CE á gcur san áireamh, ar leasuithe iad a bhaineann leis an ngá atá le dreasachtaí breise a chur ar fáil chun feithiclí tromshaothair astaíochtaí nialasacha a chur in úsáid, an gá atá le meáchan uasta mótarfheithiclí 5 acastóir a chomhchuibhiú agus an gá atá le hiompar idirmhódúil a chur chun cinn, is iomchuí, ar mhaithe le soiléireacht, an iarscríbhinn sin a ionadú.

(25)  Chun an fhaisnéis a iarrtar faoi Threoir 96/53/CE a chur le raon feidhme Rialachán (AE) 2020/1056, is gá an Rialachán sin a leasú.

(26)  Ós rud é nach féidir leis na Ballstáit cuspóirí na Treorach seo a ghnóthú go leordhóthanach, is iad sin sábháilteacht ar bhóithre a áirithiú, oibríochtaí iompair inbhuanaithe agus éifeachtúla a chothú agus feidhmiú an mhargaidh inmheánaigh a chur chun cinn, ach, de bharr chineál trasteorann an iompair de bhóthar agus na bhfadhbanna a mbeartaítear aghaidh a thabhairt orthu leis an Treoir seo, gur fearr is féidir iad a ghnóthú ar leibhéal an Aontais, féadfaidh an tAontas bearta a ghlacadh, i gcomhréir le prionsabal na coimhdeachta a leagtar amach in Airteagal 5 den Chonradh ar an Aontas Eorpach. I gcomhréir le prionsabal na comhréireachta a leagtar amach san Airteagal sin, ní théann an Treoir seo thar a bhfuil riachtanach chun na cuspóirí sin a ghnóthú.

(27)  I gcomhréir le Dearbhú Comhpháirteach Polaitiúil an 28 Meán Fómhair 2011 ó na Ballstáit agus ón gCoimisiún maidir le doiciméid mhíniúcháin(14), ghlac na Ballstáit mar chúram orthu féin, i gcásanna a bhfuil údar cuí leo, doiciméad amháin nó níos mó a chur leis an bhfógra maidir lena mbearta trasuite, ar doiciméid iad lena mínítear an gaol idir codanna de threoir agus páirteanna comhfhreagracha na n‑ionstraimí náisiúnta trasuite. I ndáil leis an Treoir seo measann an reachtóir go bhfuil údar cuí le doiciméid den sórt sin a tharchur.

(28)  Ba cheart, dá bhrí sin, Treoir 96/53/CE a leasú dá réir sin,

TAR ÉIS AN TREOIR SEO A GHLACADH:

Airteagal 1

Leasuithe ar Threoir 96/53/CE

Leasaítear Treoir 96/53/CE mar a leanas:

(1)  Leasaítear Airteagal 1 mar a leanas:

(a)  i mír 1, cuirtear an méid seo a leanas in ionad phointe (a):"

‘(a) toisí mótarfheithiclí i gcatagóirí M2 agus M3 agus a gcuid leantóirí i gcatagóir O, agus mótarfheithiclí i gcatagóirí N2 agus N3 agus a gcuid leantóirí i gcatagóirí O3 agus O4, catagóirí a aicmítear in Airteagal 4 de Rialachán (AE) 2018/858 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle*;;’

(b)  cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 2:"

‘2. Na luachanna meáchain ar fad a shonraítear in Iarscríbhinn I, is caighdeáin chúrsaíochta bhailí atá iontu agus dá bhrí sin is do choinníollacha lastála a leagtar síos i Rialachán (AE) 2019/2144 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle**, a thagraíonn siad, seachas do choinníollacha táirgeachta.’;

_______

* Rialachán (AE) 2018/858 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 30 Bealtaine 2018 maidir le ceadú mótarfheithiclí agus a leantóirí, agus córas, comhpháirteanna agus aonad teicniúil ar leithligh atá ceaptha le haghaidh feithiclí den sórt sin, agus faireachas margaidh orthu, lena leasaítear Rialacháin (CE) Uimh. 715/2007 agus (CE) Uimh. 595/2009 agus lena n‑aisghairtear Treoir 2007/46/CE (IO L 151, 14.6.2018, lch. 1).

** Rialachán (AE) 2019/2144 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 27 Samhain 2019 maidir le ceanglais chineálcheadaithe do mhótarfheithiclí agus a leantóirí, agus córais, comhpháirteanna agus aonaid theicniúla ar leithligh le haghaidh feithiclí den sórt sin, a mhéid a bhaineann lena sábháilteacht ghinearálta agus cosaint na ndaoine atá i bhfeithiclí agus úsáideoirí soghonta bóthair, lena leasaítear Rialachán (AE) 2018/858 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle agus lena n‐aisghairtear Rialacháin (CE) Uimh. 78/2009, (CE) Uimh. 79/2009 agus (CE) Uimh. 661/2009 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle agus Rialacháin (CE) Uimh. 631/2009, (AE) Uimh. 406/2010, (AE) Uimh. 672/2010, (AE) Uimh. 1003/2010, (AE) Uimh. 1005/2010, (AE) Uimh. 1008/2010, (AE) Uimh. 1009/2010, (AE) Uimh. 19/2011, (AE) Uimh. 109/2011, (AE) Uimh. 458/2011, (AE) Uimh. 65/2012, (AE) Uimh. 130/2012, (AE) Uimh. 347/2012, (AE) Uimh. 351/2012, (AE) Uimh. 1230/2012 agus (AE) 2015/166 ón gCoimisiún (IO L 325, 16.12.2019, lch. 1).;’

(2)  leasaítear Airteagal 2 mar a leanas:

(a)  sa dara fleasc, cuirtear an méid seo a leanas in ionad an tsainmhínithe ar ‘leantóir’:"

‘— ciallóidh ‘leantóir’ feithicil, mar a shainmhínítear in Airteagal 3(17) de Rialachán (AE) 2018/858,;’

(b)  sa tríú fleasc, cuirtear an méid seo a leanas in ionad an tsainmhínithe ar ‘leathleantóir’:"

‘— ciallóidh ‘leathleantóir’ feithicil, mar a shainmhínítear in Airteagal 3(33) de Rialachán (AE) 2018/858,;’

(c)  cuirtear an sainmhíniú seo a leanas isteach i ndiaidh an tsainmhínithe ar ‘cónasc feithiclí’:"

‘— ciallóidh‘Córas Modúlach Eorpach’ mótarfheithicil nó cónasc feithiclí atá cúpláilte le leantóir nó leath‑leantóir amháin nó níos mó i gcás inar faide an cónasc iomlán ná an t‑uasfhad údaraithe agus ina bhféadfaidh gur mó é ná na meáchain údaraithe uasta a leagtar síos in Iarscríbhinn I agus i gcás nach mó an mhótarfheithicil aonair, an leantóir/na leantóirí aonair agus an leathleantóir/na leathleantóirí aonair ná na meáchain ná na toisí a leagtar síos in Iarscríbhinn I,;’

(d)  cuirtear an sainmhíniú seo a leanas isteach i ndiaidh an tsainmhínithe ar ‘feithicil chóirithe’:"

‘— ciallaíonn ‘iompróir feithicle’ cónasc feithiclí atá tógtha nó oiriúnaithe go buan chun feithicil nó feithiclí eile a iompar,;’

(e)  sa cheathrú fleasc déag, cuirtear an méid seo a leanas in ionad an tsainmhínithe ar ‘feithicil breosla mhalartaigh’:"

‘— ciallóidh ‘feithicil breosla mhalartaighionadúil’ mótarfheithicil a chumhachtaítear go hiomlán nó go páirteach le breosla malartach agus a formheasadh faoi chuimsiú Rialachán (AE) 2018/858,;’ [Leasú 23]

(f)  sa chúigiú fleasc déag, cuirtear an méid seo a leanas in ionad an tsainmhínithe ar ‘oibríocht iompair idirmhódúil’, pointe (a):"

‘(a) na hoibríochtaí iompair chomhcheangailte a shainmhínítear in Airteagal 1 de Threoir 92/106/CEE ón gComhairle*; nó’;

________

* Treoir 92/106/CEE ón gComhairle an 7 Nollaig 1992 maidir le rialacha comhchoiteanna a bhunú le haghaidh cineálacha áirithe iompair chomhcheangailte earraí idir na Ballstáit (IO L 368, 17.12.1992, lch. 38).;’

(g)  cuirtear an sainmhíniú seo a leanas isteach i ndiaidh an tsainmhínithe ar ‘seoltóir’:"

“— ciallóidh ‘Ardán eFTI’ ardán faisnéise um iompar lastais arna bhunú de bhun Rialachán (AE) 2020/1056 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle*,’;

________

* Rialachán (AE) 2020/1056 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 15 Iúil 2020 maidir le faisnéis leictreonach faoi iompar lastais (IO L 249, 31.7.2020, lch. 33).;”

(h)  cuirtear an méid seo a leanas in ionad an dara fomhír:"

‘Déanfar na toisí údaraithe uasta uile a shonraítear in Iarscríbhinn I a sheiceáil i gcomparáid leis na luachanna fógartha comhfhreagracha don fheithicil shonrach sa doiciméad faisnéise a ghabhann le Cineálcheadú Feithicle Iomláine AE, arna dhréachtú i gcomhréir le hIarscríbhinn I a ghabhann le Rialachán Cur Chun Feidhme (AE) 2020/683 ón gCoimisiún*, gan aon lamháltas deimhneach.’;

________

* Rialachán Cur Chun Feidhme (AE) 2020/683 ón gCoimisiún an 15 Aibreán 2020 lena gcuirtear chun feidhme Rialachán (AE) 2018/858 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle a mhéid a bhaineann leis na ceanglais riaracháin maidir le ceadú mótarfheithiclí agus a leantóirí, agus córais, comhpháirteanna agus aonad teicniúil ar leithligh atá ceaptha le haghaidh feithiclí den sórt sin, agus faireachas margaidh orthu (IO L 163, 26.5.2020, lch. 1).;’

(3)  leasaítear Airteagal 4 mar a leanas:

(a)  i mír 1, cuirtear an pointe (c) seo a leanas léi:"

‘(c) feithiclí nó cónaisc feithiclí le haghaidh iompar idirnáisiúnta earraí nó paisinéirí nach bhfuil i gcomhréir leis na hairíonna a leagtar amach in Iarscríbhinn I.;’

(b)  cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhíreanna 3 agus 4:"

“3. Feithiclí nó cónaisc feithiclí a sháraíonn na meáchain agus/nó na toisí uasta, ní fhéadfar ceadú dóibh a bheith i gcúrsaíocht ach amháin ar bhonn ceadanna speisialta a eisíonn na húdaráis inniúla, nó ar bhonn socruithe comhchosúla a chomhaontaítear de réir an cháis leis na húdaráis sin, i gcás ina n‑iompróidh na feithiclí nó na cónaisc feithiclí sin ualaí doroinnte nó ina mbeidh siad in ainm is ualaí doroinnte a iompar.

Maidir leis an nós imeachta i dtaca le ceadanna nó socruithe comhchosúla a fháil chun ualaí doroinnte a iompar, áiritheoidh na Ballstáit go mbeidh sé rianúil, éifeachtúil agus neamh‑idirdhealaitheach, trí fhoirm iarratais chaighdeánach choiteann de chuid an Aontais a sholáthar agus trí ualaí riaracháin a íoslaghdú agus moilleanna neamhriachtanacha a sheachaint.

Maidir leis na coinníollacha faoina n‑eiseofar na ceadanna nó na socruithe comhchosúla a bhaineann le hiompar ualaí doroinnte, ráthóidh na Ballstáit go mbeidh siad comhréireach agus neamh‑idirdhealaitheach. Go háirithe, eiseoidh na Ballstáit na ceadanna nó socruithe comhchosúla i bhformáid leictreonach agus oibreoidh siad i gcomhair le chéile chun na spriocdhátaí eisiúna ceadanna a chomhchuibhiú tuilleadh. Oibreoidh na Ballstáit i gcomhar le chéile freisin chun an iliomad marcanna agus comharthaíochta feithicle a sheachaint, agus chun tús áite a thabhairt d’úsáid picteagram in ionad théacstéacs. Thairis sin, oibreoidh na Ballstáit i gcomhar le chéile chun comhchuibhiú a dhéanamh ar na rialacha ábhartha maidir le hiompar ualaí doroinnte a thionlacan, amhail maidir leis an úsáid fhorordaithe, marcálacha agus comharthaí d’fheithiclí tionlacain. Ní fhorchuirfidh na Ballstáit ceanglais teanga a bhaineann le hiompartiománaithe d’iompar ualaí doroinnte.

Áiritheoidh na Ballstáit go mbeidh lipéad an Aontais, atá leagtha amach in Airteagal 10ca, ar taispeáint ar na feithiclí a iompraíonn ualaí doroinnte. [Leasú 24]

4.  Feithiclí nó cónaisc feithiclí a úsáidtear le haghaidh iompair agus lena ndéantar oibríochtaí iompair náisiúnta nó idirnáisiúnta áirithe nach ndéanann difear suntasach don iomaíocht idirnáisiúnta san earnáil iompair, agus ar feithiclí nó cónaisc iad lena ngabhann meáchain nó toisí a imíonn ó na meáchain nó toisí sin a leagtar síos i bpointí 1.1, 1.2, 1.3, 1.4 go 1.8, 2, 4,1, 4.2 agus 4.4 d’Iarscríbhinn I, féadfaidh na Ballstáit cead a thabhairt do na feithiclí agus na cónaisc sin a bheith i gcúrsaíocht ar a gcríoch.

(c)  cuirtear an mhír 4a seo a leanas isteach:"

Féadfaidh na Ballstáit íoscheanglais nó scéim deimhniúcháin a bhunú do thiománaithe na gCóras Modúlach Eorpach, ar choinníoll go n-áiritheoidh siad comhréireacht agus neamh-idirdhealú. Oibreoidh na Ballstáit i gcomhar le chéile chun aitheantas frithpháirteach a thabhairt do dheimhnithe a chéile.

Aon uair a cheadóidh Ballstát, de bhun na míre seo, cúrsaíocht na gCóras Modúlach Eorpach sa trácht náisiúnta, ní fhéadfaidh sé cúrsaíocht na gCóras Modúlach Eorpach sa trácht idirnáisiúnta a dhiúltú ná a thoirmeasc ar a chríoch, ar choinníoll nach sáraíonn na córais sin na meáchain agus na toisí uasta a shocraítear do na Córais Mhodúlacha Eorpacha sa trácht náisiúnta.

CuirfidhTabharfaidh na Ballstáit an Coimisiún ar an eolasfógra don Choimisiún i gcás ina gceadaíonn siad cúrsaíocht na gCóras Modúlach Eorpach ar a gcríocha agus cuirfidh siad ar an eolas é faoin mbealach a gcomhlíonann siad na coinníollacha a leagtar amach i bpointí (-a) go (da) den mhír seo.; Tar éis na bhfógraí sin, déanfaidh an Coimisiún, i gcás inarb iomchuí, moltaí a eisiúint chuig na Ballstáit sin chun a áirithiú go gcomhlíonfar na coinníollacha sin. I gcás ina n-eiseoidh an Coimisiún moltaí, cuirfidh an Ballstát lena mbaineann an Coimisiún ar an eolas, laistigh de 6 mhí, faoin gcaoi a bhfuil sé i gceist aige na moltaí sin a chur chun feidhme. Cuirfear moltaí an Choimisiúin agus freagraí ón mBallstát ar fáil go poiblí.’ [Leasú 26]

(d)  cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 5:"

‘5. Féadfaidh na Ballstáit trialacha ar fheithiclí nó ar chónaisc feithiclí a cheadú ar feadh tréimhse theoranta ama, trialacha ina n‑ionchorpraítear teicneolaíochtaí nua nó coincheapa nua nach féidir leo ceanglais na Treorach seo a chomhlíonadh. Ceadófar d’fheithiclí nó do chónaiscNí cheadófar do na feithiclí den sórtnó na cónaisc feithiclí sin oibríochtaí iompair náisiúnta nó idirnáisiúnta áirithe a dhéanamh don tréimhse thrialach ach amháin tar éis a thaispeáint nach féidir na gníomhaíochtaí iompair spriocdhírithe a sheoladh le haon chineál eile iompair a chuireann tairbhí sábháilteachta agus comhshaoil comhchosúla nó níos fearr ar fáil. Ní mór a chruthú nach bhfuil tionchar suntasach aige sin ar an iomaíocht idirmhódúil sa tionscal iompair ina iomláine. Go háirithe, ceadófar trialacha le Córais Mhodúlacha Eorpacha ar feadh uastréimhse 5 bliana agus féadfar iad a athnuachan uair amháin ar feadh uastréimhse 3 bliana. Má chinneann Ballstát triail a athnuachan, tabharfaidh sé údar leordhóthanach don Choimisiún. Ní bheidh teorainn le líon na dtrialacha. Cuirfidh na Ballstáit an Coimisiún ar an eolas faoin méid sin. [Leasú 27]

Socróidh na Ballstáit córas faireacháin agus déanfaidh siad measúnú ar thionchar na dtrialacha dá dtagraítear sa chéad fhomhír ar shábháilteacht ar bhóithre, ar an mbonneagar bóithre agus ar chomhar módach, chomh maith leis na tionchair chomhshaoil ar an gcóras iompair, lena n‑áirítear na tionchair ar an gcion módach.;’

(e)  cuirtear an mhír 5a seo a leanas isteach:"

‘5a. Tabharfar de chumhacht don Choimisiún gníomhartha tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 10h chun an Treoir seo a fhorlíonadh trí na tacair íosta sonraí agus na táscairí feidhmíochta atá le soláthar ag na measúnuithe arna ndéanamh roimh ré agus ag na córais faireacháin arna mbunú ag na Ballstáit dá dtagraítear i mír 4a, pointe (d)pointí (-a) agus (d), agus mír 5 den Airteagal seo, a chinneadh.;’ [Leasú 28]

(f)  scriostar mír 7;

(4)  cuirtear isteach na hAirteagail 4a agus 4b seo a leanas:"

‘Airteagal 4a

1.  Déanfaidh na Ballstáit córas leictreonach faisnéise agus cumarsáide a bhunú agus a bhainistiú ag a mbeidh na feidhmeanna ‘ionaid ilfhreastail’ seo a leanas ar a laghad:

1a.   Faoin [6 mhí tar éis dháta thrasuí na Treorach seo], déanfaidh an Coimisiún tairseach gréasáin Eorpach thiomnaithe atá cothrom le dáta a bhunú agus a bhainistiú ina dhiaidh sin, a bheidh ar fáil i dteangacha oifigiúla uile an Aontais, lena nascfar, ar bhealach soiléir, inrochtana agus trédhearcach, na córais náisiúnta leictreonacha agus cumarsáide, dá dtagraítear i mír 1. Cuirfidh an tairseach Eorpach sin ar fáil go poiblí freisin, ar bhealach inrochtana agus trédhearcach, na codanna den ghréasán bóithre ar ar féidir le Córais Mhodúlacha Eorpacha, agus, i gcás ina mbeidh rochtain orthu, feithiclí a iompraíonn ualaí doroinnte, a bheith i gcúrsaíocht. [Leasú 30]

2.  FéadfaidhDéanfaidh an Coimisiún gníomhartha cur chun feidhme a ghlacadh lena mbunófar foirm iarratais chaighdeánach choiteann de chuid an Aontais i gcomhair ceadanna agus lena gcomhchuibheofar na rialacha agus na nósanna imeachta, lena n-áirítear maidir leis an bhfaisnéis is gá maidir le clárú feithiclí, maidir le ceadanna náisiúnta nó socruithe comhchosúla, lena n-áirítear formáid dhigiteach díobh, dá dtagraítear i mír 1 den Airteagal seo agus in Airteagal 4(3) a eisiúint, chomh maith leis na rialacha ábhartha maidir le tionlacan d’iompar ualaí doroinnte a chomhchuibhiú. Déanfar na gníomhartha cur chun feidhme sin a ghlacadh i gcomhréir leis an nós imeachta scrúdúcháin dá dtagraítear in Airteagal 10i(2). [Leasú 31]

‘Airteagal 4b

1.  Aon uair a cheadóidh Ballstát, de bhun Airteagal 4(2), pointe (a), cúrsaíocht cónasc feithiclí laistigh dá chríoch ar mó a meáchan uasta ná na teorainneacha a leagtar amach i bpointí 2.2.1 nó 2.2.2 d’Iarscríbhinn I, ní fhéadfaidh sé úsáid na gcónasc feithiclí sin sa trácht idirnáisiúnta a dhiúltú ná a thoirmeasc ar a chríoch, ar chónaisc iad a chomhlíonann na luachanna meáchain a shocraítear d’iompar náisiúnta earraí, ar choinníoll nach mó ná 44 thona meáchan údaraithe uasta na gcónasc feithiclí sin.

2.  De mhaolú ar mhír 1, féadfar an teorainn mheáchain 44 thona a leagtar amach i mír 1 a shárú i gcás ina gceadaíonn an Ballstát luachanna meáchain níos airde do na cónaisc feithiclí sin nuair a bhíonn baint acu le hoibríocht iompair idirmhódúil.

3.  I bhfianaise an mhéadaithe a mheastar a thiocfaidh ar ghlacadh feithiclí astaíochtaí nialasacha, beidh feidhm ag an Airteagal seo go dtí an 31 Nollaig 2034.;’

(5)  leasaítear Airteagal 6 mar a leanas:

(a)  cuirtear an méid seo a leanas in ionad Airteagal 1:"

________

* Rialachán Cur Chun Feidhme (AE) 2021/535 ón gCoimisiún an 31 Márta 2021 lena leagtar síos rialacha maidir le cur i bhfeidhm Rialachán (AE) 2019/2144 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle a mhéid a bhaineann le nósanna imeachta aonfhoirmeacha agus sonraíochtaí teicniúla maidir le cineálcheadú feithiclí, agus maidir le cineálcheadú na gcóras, na gcomhpháirteanna agus na n‑aonad teicniúil ar leithligh atá ceaptha le haghaidh feithiclí den sórt sin, a mhéid a bhaineann lena saintréithe ginearálta déanmhais agus lena sábháilteacht (IO L 117, 6.4.2021, lch. 1).;’

(aa)   cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 4:"

(b)  cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 5:"

“5. Sa cholún láir den chruthúnas ar chomhlíonadh a bhaineann le meáchain, i gcás inarb iomchuí, beidh caighdeáin an Aontais maidir le meáchain is infheidhme maidir leis an bhfeithicil atá i gceist.;”

(c)  cuirtear an mhír 7 seo a leanas isteach:"

‘7. Chun go gcáileoidh oibríocht iompair mar oibríocht iompair idirmhódúil chun críoch na treorach seo, áiritheoidh an seoltóir nó, murab ionann é agus an seoltóir, an gnóthas a eagraíonn an oibríocht iompair idirmhódúil, go ndéanfar na doiciméid dá dtagraítear faoi Airteagail 3 agus 7 de Threoir 92/106/CE, de réir mar is iomchuí, a thaifeadadh agus a chur ar fáil ar ardán eFTI i gcomhréir le Rialachán (AE) 2020/1056. Beidh rochtain ag údaráis inniúla ar fhaisnéis den sórt sin, ar an ardán eFTI céanna inar taifeadadh an fhaisnéis iompair, i gcomhréir le Rialachán (AE) 2020/1056.’

(6)  leasaítear Airteagal 8b mar a leanas:

(a)  cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhíreanna 1 agus 2:"

‘1. D’fhonn a n‑éifeachtúlacht fuinnimh a fheabhsú, feithiclí nó cónaisc feithiclí ar ar feistíodh gairis aeraidinimiciúla a chomhlíonann na ceanglais a leagtar síos i míreanna 2 agus 3 agus a chomhlíonann Rialachán (AE) 2018/858, féadfaidh na feithiclí agus na cónaisc sin na faid uasta dá bhforáiltear i bpointe 1.1 d’Iarscríbhinn I a ghabhann leis an Treoir seo a shárú ionas go mbeifear in ann gairis mar sin a chur ar chúl feithiclí nó cónasc feithiclí. Comhlíonfaidh feithiclí nó cónaisc feithiclí ar ar feistíodh na gairis sin pointe 1.5 d’Iarscríbhinn I a ghabhann leis an Treoir seo, agus ní thiocfaidh méadú ar fhad lastála na bhfeithiclí sin ná ar fhad lastála na gcónasc feithiclí sin mar thoradh ar aon sárú ar na faid uasta.

2.  Sula gcuirfear na gairis aeraidinimiciúla dá dtagraítear i mír 1 ar an margadh, déanfar iad a chineálcheadú i gcomhréir leis na rialacha maidir le cineálcheadú faoi chuimsiú Rialachán (AE) 2018/858 agus Rialachán Cur Chun Feidhme (AE) 2021/535.;’

(b)  scriostar mír 5;

(7)  cuirtear isteach an t-Airteagal 8c seo a leanas:"

‘Airteagal 8c

Féadfaidh iompróirí feithiclí a bhfuil cabhlacha oscailte acu na faid uasta a leagtar síos i bpointe 1.1 d’Iarscríbhinn I a shárú agus iad lastáilte, suas le 20,75 méadar san iomlán, agus úsáid á baint as tacaí ualaithe údaraithe, amhail tacaí ualaithe cúil insínte.

Ní féidir le starradh nó taca ualaithe na n‑iompróirí feithiclí gobadh amach i ndáil leis an ualach starrtha. Féadfaidh an t‑ualach gobadh amach suas le 0,5 méadar ar a mhéad os comhair na feithicle tarraingthe, ar choinníoll go luíonn céad acastóiracastóirí uile na feithicle iompair ar struchtúr an leantórana feithicle. Féadfaidh an t‑ualach gobadh amach suas le 1,5 méadar ar a mhéad ar chúl na feithicle, ar choinníoll go luíonn acastóir deiridh na feithicleamháin ar a mhéad den fheithicil iompair ar struchtúr an leantóraan taca ualaithe cúil.;’ [Leasú 33]

(8)  leasaítear Airteagal 9a mar a leanas:

(a)  cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhíreanna 1 agus 2:"

‘1. Feithiclí nó cónaisc feithiclí a chomhlíonann Rialachán (AE) 2018/858, féadfaidh siad na faid uasta a leagtar síos i bpointe 1.1 d’Iarscríbhinn I a ghabhann leis an Treoir seo a shárú ar choinníoll go mbeidh feidhmíocht aeraidinimiciúil, éifeachtúlacht fuinnimh agus, feidhmíocht sábháilteachta agus compord tiománaí níos fearr ag baint lena gcábáin. Féadfar aon bhreis faid sna faid uasta a cheadaítear faoin Airteagal seo a úsáid freisin chun teicneolaíocht astaíochtaí nialasacha a shuiteáil. Comhlíonfaidh feithiclí nó cónaisc feithiclí ar ar feistíodh na cábáin sin pointe 1.5 d’Iarscríbhinn I a ghabhann leis na Treoir seo agus ní thiocfaidh méadú ar phá-lasta na bhfeithiclí sin mar thoradh ar aon sárú ar na faid uasta. [Leasú 34]

2.  Sula gcuirfear na feithiclí dá dtagraítear i mír 1 ar an margadh, déanfar iad a cheadú i gcomhréir leis na rialacha maidir le cineálcheadú faoi chuimsiú Rialachán (AE) 2018/858 agus Rialachán Cur Chun Feidhme (AE) 2021/535.;’

(b)  scriostar mír 3;

(9)  cuirtear an méid seo a leanas in ionad Airteagal 10b:"

‘Airteagal 10b

1.  Is iad meáchain agus meáchain acastóra údaraithe uasta na bhfeithiclí breosla mhalartaigh nó na bhfeithiclí astaíochtaí nialasacha iad sin a leagtar amach i bpointí 2.2., 2.3, 2.4, 3.4.2 agus 3.4.3 d’Iarscríbhinn I.

Is ar bhonn na doiciméadachta arna soláthar ag an monaróir tráth a fhormheasfar an fheithicil lena mbaineann a shaineofar an meáchan breise a bhfuil gá leis ag feithiclí breosla mhalartaigh seachas feithiclí astaíochtaí nialasacha. Léireofar an meáchan breise sin sa chruthúnas oifigiúil atá ag teastáil i gcomhréir le hAirteagal 6.

Tabharfar de chumhacht don Choimisiún gníomhartha tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 10h chun an Treoir seo a fhorlíonadh tríd an liosta de bhreoslaí malartacha dá dtagraítear in Airteagal 2 a bhfuil gá le meáchan breise acu a thabhairt cothrom le dáta. Tá sé tábhachtach, go háirithe, go leanfaidh an Coimisiún dá ghnáthchleachtas agus go rachaidh sé i mbun comhairliúcháin le saineolaithe, lena n‑áirítear saineolaithe ó na Ballstáit, sula nglacfaidh sé na gníomhartha tarmligthe sin.

2.  Na faid uasta a leagtar síos i bpointe 1.1 d’Iarscríbhinn I le haghaidh feithiclí astaíochtaí nialasacha nó cónaisc feithiclí lena n‑áirítear feithiclí astaíochtaí nialasacha, féadfar iad a shárú leis an bhfad breise is gá chun freastal ar an teicneolaíocht astaíochtaí nialasacha, le huasmhéid 90 cm, chun gur féidir na gairis den sórt sin a chur leo. Comhlíonfaidh feithiclí nó cónaisc feithiclí astaíochtaí nialasacha den sórt sin pointí 1.5 agus 1.5a d’Iarscríbhinn I a ghabhann leis an Treoir seo, agus ní thiocfaidh méadú ar fhad lastála na bhfeithiclí nó na gcónasc feithiclí sin mar thoradh ar aon sárú ar na faid uasta, chun comhoiriúnacht leantóirí agus leathleantóirí leis na ceanglais le haghaidh oibríochtaí iompair idirmhódúla a áirithiú. [Leasú 35]

Is ar bhonn na doiciméadachta arna soláthar ag an monaróir tráth a fhormheasfar an fheithicil lena mbaineann a shaineofar an fad breise a bhfuil gá leis ag feithiclí astaíochtaí nialasacha. Léireofar an fad breise sin sa chruthúnas oifigiúil atá ag teastáil i gcomhréir le hAirteagal 6..’

(10)  cuirtear an méid seo a leanas in ionad Airteagal 10c:"

‘Airteagal 10c

Na faidI gcás feithiclí nó cónaisc feithiclí atá ag gabháil d’oibríocht iompair idirmhódúil, is é 18.00 m a bheidh san fhad uasta a leagtar síos i bpointe 1.1 d’Iarscríbhinn I, faid atá d’fheithicil altach, faoi réir, más infheidhme, Airteagal 9a(1) agus Airteagal 10b(2), nuair is infheidhme, agus an t‑achar10b(2) agus 13.50 m a bheidh san fhad uasta a leagtar síos i bpointe 1.6 d’Iarscríbhinn I, féadfar sárú 15 cm a dhéanamh orthu i gcás feithiclí nó cónaisc feithiclí a bhíonn ag gabháil d’iompar coimeádán 45 troithe nó cabhlach soghluaiste 45 troithe, bídís folamh nó lastáilte, ar choinníoll gur cuid d’oibríocht iompair idirmhódúil é iompar de bhóthar an choimeádáin nó an chabhlaigh shoghluaiste atá i gceist.;’ [Leasú 36]

(10a)   cuirtear isteach Airteagal 10ca mar a leanas:"

“Airteagal 10ca

1.   Chun an tsábháilteacht ar bhóithre a mhéadú agus chun iolracht na marcálacha feithiclí agus na comharthaíochta a sheachaint, bunófar leis seo lipéad aonair de chuid an Aontais d’fhad mótarfheithiclí nó cónasc feithiclí atá i gcúrsaíocht a úsáidtear in oibríochtaí EMS nó a bhfuil toisí aige a imíonn ó na toisí a leagtar síos i bpointí 1.1, 1.2, 1.4 go 1.8, 4.2 agus 4.4 d’Iarscríbhinn I.

2.   Déanfaidh na Ballstáit na bearta is gá chun a áirithiú go ndéanfaidh gach mótarfheithicil nó cónasc feithiclí dá dtagraítear i mír1 an lipéad sin de chuid an Aontais a chur ar taispeáint go soiléir agus go feiceálach ar chúl na mótarfheithicle nó an chónaisc feithiclí.

3.   Faoin [1 bhliain tar éis dháta theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo], déanfaidh an Coimisiún gníomh tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 10h chun an Treoir seo a fhorlíonadh trí na caighdeáin, ceanglais agus forálacha eile mionsonraithe a leagan amach do na lipéid maidir lena n-eisiúint agus lena dtaispeáint, lena dtabharfar tús áite d’úsáid picteagram thar théacs.” [Leasú 37]

(11)  leasaítear Airteagal 10d mar a leanas:

(a)  cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhíreanna 1 agus 2:"

“1. Feithiclí nó cónaisc feithiclí atá i gcúrsaíocht ar dócha go bhfuila théann thar an meáchan údaraithe uasta sáraithe acu agus ba cheart dá bhrí sin d’údaráis inniúla na mBallstát iad a sheiceáil chun comhlíonadh cheanglais na Treorach seo a áirithiú, lena n-áirítear comhlíonadh cheanglais na gceadanna speisialta, déanfaidh na Ballstáit bearta sonracha chun na feithiclí nó na cónaisc feithiclí sin a shainaithint. Féadfarbhrath. Áireofar ar na bearta sin a dhéanamh le cúnamh córas uathoibríoch a shocrófaícórais uathoibríocha arna mbunú ar an mbonneagar bóithre, nó trí bhíthin trealamh meáite ar bord a shuiteálfaí ar fheithiclí a bhunú lena n-áiritheofar imscaradh ar a laghad i gcomhréir le mír 4Rialachán (AE) Uimh. 1315/2013*. Bunóidh na Ballstáit córais uathoibríocha dheimhnithe feadh an chroíghréasáin sa ghréasán tras-Eorpach iompair de bhóthar a shainítear i Rialachán (AE) Uimh. 1315/2013.

I gcás ina roghnóidh BallstátChomh maith le córais uathoibríocha a chur ar bunúsáid atá bunaithe ar an mbonneagar bóithre, áiritheoidh sé ar a laghad go n‑úsáidfear na córais sin ar an ngréasán tras‑Eorpach iompair de bhóthar a leagtar amach i Rialachán (AE) Uimh. 1315/2013*féadfaidh na Ballstáit feithiclí nó cónaisc feithiclí atá i gcúrsaíocht a shainaithint ar dócha gur sháraigh siad na meáchain údaraithe uasta trí bhíthin trealamh meáite ar bord a shuiteáiltear i bhfeithiclí i gcomhréir le mír 4 nó trí bhithín seiceálacha cois bóthair.

Ní cheanglóidh Ballstát trealamh meáite ar bord a shuiteáil ar fheithiclí ná ar chónaisc feithiclí atá cláraithe i mBallstát eile.

Gan dochar do dhlí an Aontais agusná don dlí náisiúnta, i gcás ina n‑úsáidfear córais uathoibríocha chun a shuí gur sáraíodh an Treoir seo agus chun pionóis a fhorchur, deimhneofarféadfaidh na Ballstáit na córais uathoibríocha sin. I gcás nach n‑úsáidfeardheimhnithe a úsáid chun pionóis a fhorchur i leith sáruithe ar an Treoir seo. Beidh córais uathoibríocha ach chun críoch aitheantais, ní gá iad a dheimhniúdheimhnithe nasctha leis an bpointe iontrála náisiúnta aonair do cheadanna speisialta nó do shocrú comhchosúil a leagtar amach in Airteagal 4a chun go mbeifear in ann feithiclí nó cónaisc feithiclí a sháraíonn na meáchain údaraithe uasta agus a bhfuil cead speisialta acu a shainaithint, chomh maith leo siúd a sháraíonn na meáchain údaraithe a cheadaítear faoin gcead speisialta. [Leasú 38]

2.  Gach bliain féilire, déanfaidh gach Ballstát sé sheiceáil ar a laghad in aghaidh an mhilliúin ciliméadar feithicle arna dtaisteal ag feithiclí nó cónaisc feithiclí a úsáidtear chun earraí a iompar ar a chríoch agus a thagann faoi raon feidhme na Treorach seo ar mheáchain na bhfeithiclí nó na gcónasc feithiclí sin, gan beann ar thír chlárúcháin na bhfeithiclí sin nó ar an tír inar cuireadh na feithiclí sin i gcúrsaíocht. Áireofar sna seiceálacha comhlíontachta líon iomchuí seiceálacha a dhéanfar san oíche.’;

________

* Rialachán (AE) Uimh. 1315/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 11 Nollaig 2013 maidir le treoirlínte an Aontais chun an gréasán tras‑Eorpach iompair a fhorbairt agus lena n‑aisghairtear Cinneadh Uimh. 661/2010/AE (IO L 348, 20.12.2013, lch. 1).”

(b)  in Airteagal 5, cuirtear an méid seo a leanas in ionad na chéad fhomhíre:"

“5. Glacfaidh an Coimisiún gníomhartha cur chun feidhme lena leagfar síos forálacha mionsonraithe lena n-áiritheofar coinníollacha aonfhoirmeacha le haghaidh chur chun feidhme na rialacha maidir le hidir-inoibritheacht agus comhoiriúnacht a leagtar amach i mír 4.’;”

(12)  cuirtear isteach an t-Airteagal 10da seo a leanas:"

‘Airteagal 10da

1.  Féadfaidh na Ballstáit scéimeanna Beartais Rochtana Cliste (IAP) a chur chun feidhme laistigh dá gcríocha chun rochtain na bhfeithiclí tromshaothair ar bhóithre nó ar limistéir shonracha a rialáil, faireachán a dhéanamh uirthi agus an rochtain sin a éascú.

Chun críocha an Airteagail seo, ciallóidh ‘beartas rochtana cliste’ creat teicniúil agus feidhmiúil chun an rochtain atá ag feithiclí tromshaothair ar an ngréasán bóithre a bhainistiú, trí theileamaitic a úsáid, chun a áirithiú go gcomhlíonfar na rialacha is infheidhme maidir le meáchain agus toisí.

2.  Nuair a chuirfidh Ballstát IAP chun feidhme de bhun mhír 1, Áiritheoidh séna Ballstáit go gcomhlíonfaidh a scéimeanna IAP Treoir 2010/40/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle*. Go háirithe, áiritheoidh na Ballstáit go mbeidh sonraí a bhaineann leis an scéim IAP agus a thagann faoi raon feidhme Threoir 2010/40/AE, lena n‑áirítear srianta ar mheáchan, ar fhad, ar leithead nó ar airde, ar fáil i bhformáid dhigiteach atá inléite ag meaisín agus go mbeidh rochtain orthu trí na Pointí Rochtana Náisiúnta a bhunaítear faoi Rialachán Tarmligthe (AE) 2022/670**. Áiritheoidh na Ballstáit freisin go mbeidh scéim IAP nasctha leis an bpointe iontrála náisiúnta aonair le haghaidh ceadanna speisialta nó socrú comhchosúil a leagtar amach in Airteagal 4a chun go mbeifear in ann feithiclí nó cónaisc feithiclí a sháraíonn na meáchain agus/nó na toisí údaraithe uasta agus a bhfuil cead speisialta acu a shainaithint.

3.  Nuair a chuirfidh BallstátAgus scéimeanna IAP á gcur chun feidhme de bhun mhír 1, déanfaidh séna Ballstáit an méid seo a leanas:

4.   Ní bheidh bunú scéimeanna IAP ag Ballstát ina chúis le srianta idirdhealaitheacha nó díréireacha ar shaorghluaiseacht earraí agus seirbhísí agus ní chuirfidh sé bac míchuí ar fheidhmiú rianúil an mhargaidh inmheánaigh. [Leasú 39]

________

* Treoir 2010/40/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 7 Iúil 2010 maidir leis an gcreat chun Córais Chliste Iompair a úsáid i réimse an iompair de bhóthar agus le haghaidh comhéadan le modhanna eile iompair (IO L 207, 6.8.2010, lch. 1).

** Rialachán Tarmligthe (AE) 2022/670 ón gCoimisiún an 2 Feabhra 2022 lena bhforlíontar Treoir 2010/40/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle maidir le seirbhísí faisnéise tráchta fíor-ama uile-AE a sholáthar (IO L 122, 25.4.2022, lch. 1).;’

(12a)   Cuirtear an mhír nua seo a leanas le hAirteagal 10e:"

“Moltar do na Ballstáit an t-ioncam a ghintear ó na pionóis sin, nó an choibhéis i luach airgeadais na n-ioncam sin a úsáid, chun glacadh margaidh modhanna iompair inbhuanaithe a fhorbairt agus chun tacú leis, chun a bhonneagar agus córais forfheidhmithe cliste a mhaoiniú, chun oibríochtaí iompair idirmhódúla a spreagadh agus chun inbhuanaitheacht oibríochtaí iompair trasteorann a mhéadú.” [Leasú 40]

(13)  in Airteagal 10f(1), cuirtear an méid seo a leanas in ionad phointe (a):"

‘(a) lena gceanglaítear ar an seoltóir ráiteas a thabhairt don tarlóir a gcuirfidh sé iompar coimeádáin nó cabhlaigh shogluaiste de chúram air, ar ráiteas é ina sonrófar meáchan agus airde an choimeádáin nó an chabhlaigh shogluaiste a bheidh ar iompar; agus;’

(14)  cuirtear an méid seo a leanas in ionad Airteagal 10g:"

‘Airteagal 10g

1.  Gach 2 bhliain, agus faoin 30 Meán Fómhair den bhliain a bheidh ann tar éis dheireadh na tréimhse 2 bhliain lena mbaineann ar a dhéanaí, cuirfidh na Ballstáit an fhaisnéis is gá chuig an gCoimisiún maidir leis an méid seo a leanas:

Déanfar an fhaisnéis sin a imdhealú in aghaidh na bliana.

2.  Déanfaidh an Coimisiún anailís ar an bhfaisnéis a fhaightear de bhun mhír 1, agus, ar bhonn na faisnéise a fhaightear, moltaí a eisiúint do na Ballstáit, i gcás inarb iomchuí. I gcás ina n-eiseoidh an Coimisiún na moltaí sin, cuirfidh an Ballstát lena mbaineann an Coimisiún ar an eolas, laistigh de 6 mhí ó eisiúint na moltaí, faoin gcaoi a bhfuil sé i gceist aige na moltaí sin a chur chun feidhme. Cuirfidh an Coimisiúnsé tuarascáil faoi bhráid Pharlaimint na hEorpa agus na Comhairle maidir le cur chun feidhmecomhlíonadh cheanglais na Treorach seo, tráth nach déanaí ná 1312 mhí tar éis dó an fhaisnéis a fháil ó na Ballstáit uile. Áireofar sa tuarascáil sin faisnéis maidir le forbairtí ábhartha sna réimsí atá i gceist. [Leasú 42]

3.  Bunóidh an Coimisiún, trí bhíthin gníomhartha cur chun feidhme, foirm chaighdeánach tuairiscithe i bhformáid leictreonach a bheidh le húsáid ag na Ballstáit chun an fhaisnéis dá dtagraítear i mír 1 a chur faoi bhráid an Choimisiúin. Déanfar na gníomhartha cur chun feidhme sin a ghlacadh i gcomhréir leis an nós imeachta scrúdúcháin dá dtagraítear in Airteagal 10i(2).;’

(15)  In Airteagal 10h, cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 2, mhír 3 agus mhír 5:"

‘2. Déanfar an chumhacht chun gníomhartha tarmligthe a ghlacadh dá dtagraítear in Airteagal 4(5a) agus, Airteagal 10b(1) agus Airteagal 10ca a thabhairt don Choimisiún go ceann tréimhse 5 bliana amhail ó [Oifig na bhFoilseachán: cur isteach dáta theacht i bhfeidhm na Treorach seo]. Déanfaidh an Coimisiún, tráth nach déanaí ná 9 mí roimh dheireadh na tréimhse 5 bliana, tuarascáil a tharraingt suas maidir le tarmligean na cumhachta. Déanfar tarmligean na cumhachta a fhadú go hintuigthe go ceann tréimhsí comhfhaid, mura rud é go gcuireann Parlaimint na hEorpa nó an Chomhairle in aghaidh an fhadaithe sin tráth nach déanaí ná 3 mhí roimh dheireadh gach tréimhse.; [Leasú 43]

3.   Féadfaidh Parlaimint na hEorpa nó an Chomhairle tarmligean na cumhachta dá dtagraítear in Airteagal 4(5a), Airteagal 10b(1) agus Airteagal 10ca a chúlghairm aon tráth. Déanfaidh cinneadh chun cúlghairm a dhéanamh deireadh a chur le tarmligean na cumhachta atá sonraithe sa chinneadh sin. Gabhfaidh éifeacht leis an lá tar éis fhoilsiú an chinnidh in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh nó ar dháta is déanaí a shonrófar sa chinneadh. Ní dhéanfaidh sé difear do bhailíocht aon ghníomhartha tarmligthe atá i bhfeidhm cheana.’ [Leasú 44]

5.   Ní thiocfaidh gníomh tarmligthe a ghlactar de bhun Airteagal 4(5a), Airteagal 10b(1) ná Airteagal 10ca i bhfeidhm ach amháin mura mbeidh aon agóid curtha in iúl ag Parlaimint na hEorpa nó ag an gComhairle laistigh de thréimhse 2 mhí tar éis fógra faoin ngníomh sin a thabhairt do Pharlaimint na hEorpa agus don Chomhairle nó más rud é, roimh dhul in éag na tréimhse sin, go mbeidh Parlaimint na hEorpa agus an Chomhairle araon tar éis a chur in iúl don Choimisiún nach ndéanfaidh siad aon agóid. Cuirfear síneadh 2 mhí leis an tréimhse sin ar thionscnamh Pharlaimint na hEorpa nó na Comhairle.’’ [Leasú 45]

(16)  in Airteagal 10i, cuirtear isteach an mhír 4 seo a leanas:"

“4. I gcás ina ndéantar tagairt don mhír seo, beidh feidhm ag Airteagal 8 de Rialachán (AE) 182/2011.;”

(17)  scriostarcuirtear an méid seo a leanas in ionad Airteagal 10j;:"

“Airteagal 10j

Faoi 2027, agus gach 4 bliana ina dhiaidh sin, cuirfidh an Coimisiún tuarascáil faoi bhráid Pharlaimint na hEorpa agus na Comhairle maidir le cur i bhfeidhm na Treorach seo. Beidh measúnú mionsonraithe sa tuarascáil ar éabhlóid an iompair de bhóthar náisiúnta agus idirnáisiúnta, lena n-áirítear saintréithe codanna áirithe den mhargadh agus tionchar na héabhlóide sin ar shábháilteacht ar bhóithre, ar bhonneagar bóithre, ar fheidhmiú an mhargaidh inmheánaigh iompair de bhóthar, ar iomaíochas na hearnála, ar nascacht, agus ar aistriú módúil. Féadfaidh gnéithe ón tuarascáil dá dtagraítear in Airteagal 10g(2) a bheith ionchorpraithe sa tuarascáil. Go háirithe, sa tuarascáil sin, déanfaidh an Coimisiún anailís i dtaobh an bhfuil na coinníollacha cumasúcháin is gá le haghaidh ghlacadh sa mhargadh d’fheithiclí tromshaothair astaíochtaí nialasacha san Aontas á gcomhlíonadh go sásúil don dáta dá dtagraítear i mír 3 d’Airteagal 4b. Go háirithe, déanfar measúnú sa tuarascáil seo, i measc nithe eile, ar na coinníollacha cumasúcháin seo a leanas: líon na gcláruithe ar fheithiclí tromshaothair astaíochtaí nialasacha sna Ballstáit, infhaighteacht agus acmhainneacht bonneagair iomchuí breoslaí ionadúla agus tionchar an chórais trádála astaíochtaí Eorpaigh ar iompar de bhóthar chomh maith le muirir ar úsáideoirí bóithre arna ndifreáil ag astaíochtaí CO2 sna Ballstáit. Ina theannta sin, déanfar measúnú san anailís sin ar na coinníollacha cumasúcháin maidir le glacadh sa mhargadh feithiclí astaíochtaí nialasacha nó cónaisc feithiclí de Chórais Mhodúlacha Eorpacha atá ag gabháil do thrácht idirnáisiúnta sna Ballstáit sin lenar féidir go mbeidh siad i gcúrsaíocht ina gcríocha.

Thairis sin, déanfar anailís sa tuarascáil ar an úsáid a bhaintear as scéimeanna den Bheartas Rochtana Cliste (IAP) maidir le forfheidhmiú, agus a n-infhaighteacht agus a gcostéifeachtúlacht á gcur san áireamh. Ina theannta sin, cuirfidh an tuarascáil eolas ar fáil maidir leis an dul chun cinn teicneolaíoch i réimse an iompair de bhóthar atá ábhartha, lena n-áirítear maidir le teicneolaíochtaí nua nó coincheapa nua agus gairis aeraidinimiciúla, chomh maith le leantóirí nó leathleantóirí a bhfuil teicneolaíocht astaíochtaí nialasacha acu.

Mar chuid den tuarascáil sin, déanfaidh an Coimisiún measúnú freisin ar éifeachtacht agus tionchar na Treorach seo, ar a mhéid atá cur chun feidhme na Treorach seo tar éis a cuspóirí a bhaint amach agus ar a hidirghníomhú agus a comhoiriúnacht le reachtaíocht ábhartha eile de chuid an Aontais.

Ar bhonn na dtorthaí sna measúnaithe sin thuas, beidh togra reachtach, i gcás inarb iomchuí, ag gabháil leis an tuarascáil sin chun an Treoir seo a leasú.”

(18)  cuirtear isteach an t-Airteagal 10k seo a leanas:"

‘Airteagal 10k

I gcás géarchéime, nuair is gá sin ar mhaithe le leas an phobail, agus ar choinníoll nach gcuirfear sábháilteacht ar bhóithre i mbaol dá bharr sin, féadfaidh na Ballstáit eisceachtaí sealadacha a dheonú ó chur i bhfeidhm na dteorainneacha meáchain agus toisítoise a leagtar amach in Iarscríbhinn I le haghaidh feithiclí a úsáidtear sa trácht náisiúnta, ar feadh tréimhse nach faide ná 2 mhí. Ní fhéadfar an tréimhse sin a athnuachan ach amháin i gcás ina leanfaidh an ghéarchéim ar aghaidh. [Leasú 47]

Beidh réasúnú cuí le haon eisceacht den sórt sin agus tabharfar fógra láithreach ina leith don Choimisiún. Foilseoidh an Coimisiún an fhaisnéis maidir leis an eisceacht a deonaíodh láithreach ar a shuíomh gréasáin oifigiúil agus ar an tairseach gréasáin Eorpach thiomnaithe dá dtagraítear in Airteagal 4a(1a). [Leasú 48]

I gcás ina ndéanfaidh géarchéim difear do roinnt Ballstát, féadfaidh an Coimisiún gníomhartha cur chun feidhme a ghlacadh chun eisceachtaí sealadacha a bhunú ó chur i bhfeidhm na dteorainneacha meáchain agus toisí a leagtar amach in Iarscríbhinn I i gcás feithiclí a úsáidtear sa trácht idirnáisiúnta idir na Ballstáit a ndéantar difear dóibh. Ní fhéadfaidh tréimhse na heisceachta sin a bheith níos faide ná 6 mhí, agus ní fhéadfar í a athnuachan ach amháin i gcás ina leanfaidh an ghéarchéim ar aghaidh. Déanfar na gníomhartha cur chun feidhme sin a ghlacadh i gcomhréir leis an nós imeachta dá dtagraítear in Airteagal 10i(4).

Chun críocha an Airteagail seo, ciallaíonn géarchéim teagmhas eisceachtúil, gan choinne agus tobann, nádúrtha nó de dhéantús an duine de chineál urghnách agus de scála urghnách a tharlaíonn laistigh den Aontas nó lasmuigh de, ag a bhfuil tionchair mhóra dhíreacha nó indíreacha ar réimse an iompair de bhóthar nó ar an ngeilleagar nó ar leas shaoránaigh an Aontais, lena n-áirítear a sábháilteacht, i gcás ina gcuirtear isteach go mór ar ghnáthfheidhmiú na sochaí, agus i gcás inar gá gníomhaíocht phráinneach a dhéanamh ar mhaithe ar leas an phobail.;’ [Leasú 49]

(19)  cuirtear an Iarscríbhinn a ghabhann leis an Treoir seo in ionad Iarscríbhinn I;

(20)  in Iarscríbhinn III, cuirtear na focail ‘Iarscríbhinn II a ghabhann le Rialachán Cur Chun Feidhme (AE) 2021/535 ón gCoimisiún’ in ionad na bhfocal ‘Treoir 76/114/CEE’.

Airteagal 2

Leasuithe ar Rialachán (AE) 2020/1056

In Airteagal 2(1), pointe (a), de Rialachán (AE) 2020/1056, cuirtear an pointe (vi) seo a leanas isteach:"

“(vi) Airteagal 6(7) de Threoir 96/53/CE ón gComhairle*;’

________

* Treoir 96/53/CE ón gComhairle an 25 Iúil 1996 lena leagtar síos na toisí údaraithe uasta sa trácht náisiúnta agus idirnáisiúnta agus na meáchain údaraithe uasta sa trácht idirnáisiúnta d’fheithiclí bóthair áirithe ag gluaiseacht laistigh den Chomhphobal (IO L 235, 17.9.1996, lch. 59).”

Airteagal 3

Trasuí

1.  Na dlíthe, na rialacháin agus na forálacha riaracháin is gá chun an Treoir seo a chomhlíonadh, déanfaidh na Ballstáit iad a ghlacadh agus a fhoilsiú faoin [dáta glactha+21 bhliain] ar a dhéanaí. Cuirfidh siad téacs na bhforálacha sin in iúl don Choimisiún láithreach. Nuair a ghlacfaidh na Ballstáit na forálacha sin, beidh tagairt iontu don Treoir seo nó beidh tagairt den sórt sin ag gabháil leo tráth a bhfoilsithe oifigiúil. Is iad na Ballstáit a chinnfidh an tslí chun an tagairt sin a dhéanamh. [Leasú 50]

2.  Déanfaidh na Ballstáit téacs phríomhfhorálacha an dlí náisiúnta a ghlacfaidh siad sa réimse a chumhdaítear leis an Treoir seo a chur in iúl don Choimisiún.

Airteagal 4

Teacht i bhfeidhm

Tiocfaidh an Treoir seo i bhfeidhm an fichiú lá tar éis lá a foilsithe in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh.

Airteagal 5

Seolaithe

Is chuig na Ballstáit a dhírítear an Treoir seo.

Arna dhéanamh in …,

Thar ceann Pharlaimint na hEorpa Thar ceann na Comhairle

An tUachtarán An tUachtarán

IARSCRÍBHINN

MEÁCHAIN UASTA AGUS TOISÍ UASTA AGUS AIRÍONNA GAOLMHARA FEITHICLÍ

(1) IO C, C/2024/895, 6.2.2024, ELI: http://data.europa.eu/eli/C/2024/895/oj. (2) IO C , , lch. . (3) IO C , , lch. . (4) IO L 235, 17.9.1996, lch. 59. (5) COM(2020)789 final. (6) COM(2019)640 final. (7) Rialachán (AE) 2018/858 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 30 Bealtaine 2018 maidir le ceadú mótarfheithiclí agus a leantóirí, agus córais, comhpháirteanna agus aonaid theicniúla ar leithligh atá ceaptha le haghaidh feithiclí den sórt sin, agus faireachas margaidh orthu, lena leasaítear Rialacháin (CE) Uimh. 715/2007 agus (CE) Uimh. 595/2009 agus lena n‑aisghairtear Treoir 2007/46/CE (IO L 151, 14.6.2018, lch. 1) agus Rialachán (AE) 2019/2144 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 27 Samhain 2019 maidir le ceanglais chineálcheadaithe do mhótarfheithiclí agus a leantóirí, agus córais, comhpháirteanna agus aonaid theicniúla ar leithligh le haghaidh feithiclí den sórt sin, a mhéid a bhaineann lena sábháilteacht ghinearálta agus cosaint na ndaoine atá i bhfeithiclí agus úsáideoirí soghonta bóthair, lena leasaítear Rialachán (AE) 2018/858 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle agus lena n‐aisghairtear Rialacháin (CE) Uimh. 78/2009, (CE) Uimh. 79/2009 agus (CE) Uimh. 661/2009 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle agus ón gCoimisiún agus Rialacháin (CE) Uimh. 631/2009, (AE) Uimh. 406/2010, (AE) Uimh. 672/2010, (AE) Uimh. 1003/2010, (AE) Uimh. 1005/2010, (AE) Uimh. 1008/2010, (AE) Uimh. 1009/2010, (AE) Uimh. 19/2011, (AE) Uimh. 109/2011, (AE) Uimh. 458/2011, (AE) Uimh. 65/2012, (AE) Uimh. 130/2012, (AE) Uimh. 347/2012, (AE) Uimh. 351/2012, (AE) Uimh. 1230/2012 agus (AE) 2015/166 (IO L 325, 16.12.2019, lch. 1). (8) Rialachán (AE) 2019/2144 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 27 Samhain 2019 maidir le ceanglais chineálcheadaithe do mhótarfheithiclí agus a leantóirí, agus córais, comhpháirteanna agus aonaid theicniúla ar leithligh le haghaidh feithiclí den sórt sin, a mhéid a bhaineann lena sábháilteacht ghinearálta agus cosaint na ndaoine atá i bhfeithiclí agus úsáideoirí soghonta bóthair, lena leasaítear Rialachán (AE) 2018/858 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle agus lena n‐aisghairtear Rialacháin (CE) Uimh. 78/2009, (CE) Uimh. 79/2009 agus (CE) Uimh. 661/2009 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle agus Rialacháin (CE) Uimh. 631/2009, (AE) Uimh. 406/2010, (AE) Uimh. 672/2010, (AE) Uimh. 1003/2010, (AE) Uimh. 1005/2010, (AE) Uimh. 1008/2010, (AE) Uimh. 1009/2010, (AE) Uimh. 19/2011, (AE) Uimh. 109/2011, (AE) Uimh. 458/2011, (AE) Uimh. 65/2012, (AE) Uimh. 130/2012, (AE) Uimh. 347/2012, (AE) Uimh. 351/2012, (AE) Uimh. 1230/2012 agus (AE) 2015/166 ón gCoimisiún (IO L 325, 16.12.2019, lch. 1). (9) Treoir 92/106/CEE ón gComhairle an 7 Nollaig 1992 maidir le rialacha comhchoiteanna a bhunú do chineálacha áirithe iompair chomhcheangailte earraí idir na Ballstáit (IO L 368, 17.12.1992, lch. 38). (10) Rialachán Cur Chun Feidhme (AE) 2021/535 ón gCoimisiún an 31 Márta 2021 lena leagtar síos rialacha maidir le cur i bhfeidhm Rialachán (AE) 2019/2144 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle a mhéid a bhaineann le nósanna imeachta aonfhoirmeacha agus sonraíochtaí teicniúla maidir le cineálcheadú feithiclí, agus maidir le cineálcheadú na gcóras, na gcomhpháirteanna agus na n‑aonad teicniúil ar leithligh atá ceaptha le haghaidh feithiclí den sórt sin, a mhéid a bhaineann lena saintréithe ginearálta déanmhais agus lena sábháilteacht (IO L 117, 6.4.2021, lch. 1). (11) Rialachán (AE) 1056/2020 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 15 Iúil 2020 maidir le faisnéis leictreonach faoi iompar lastais (IO L 249, 31.7.2020, lch. 33). (12) IO L 123, 12.5.2016, lch. 1. (13) Rialachán (AE) Uimh. 182/2011 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 16 Feabhra 2011 lena leagtar síos na rialacha agus na prionsabail ghinearálta a bhaineann leis na sásraí maidir le rialú ag na Ballstáit ar fheidhmiú cumhachtaí cur chun feidhme ag an gCoimisiún (IO L 55, 28.2.2011, lch. 13). (14) IO C 369, 17.12.2011, lch. 14.

Rún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 12 Márta 2024 maidir leis an togra le haghaidh rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle maidir leis an toilleadh bonneagair iarnróid a úsáid sa limistéar Eorpach aonair iarnróid, lena leasaítear Treoir 2012/34/AE agus lena n-aisghairtear Rialachán (AE) Uimh. 913/2010 (COM(2023)0443 – C9-0304/2023 – 2023/0271(COD))

P9_TA(2024)0127 A9-0069/2024

(An gnáthnós imeachta reachtach: an chéad léamh)

Tá Parlaimint na hEorpa,

–  ag féachaint don togra ón gCoimisiún chuig Parlaimint na hEorpa agus chuig an gComhairle (COM(2023)0443),

–  ag féachaint d’Airteagal 294(2) agus d’Airteagal 91 den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, ar dá mbun a thíolaic an Coimisiún an togra do Pharlaimint na hEorpa (C9‑0304/2023),

–  ag féachaint d’Airteagal 294(3) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh,

–  ag féachaint don tuairim ó Choiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa an 25 Deireadh Fómhair 2023(1),

–  ag féachaint do thuairim ó Choiste na Réigiún an 1 Feabhra 2024(2),

–  ag féachaint do Riail 59 dá Rialacha Nós Imeachta,

–  ag féachaint don tuarascáil ón gCoiste um Iompar agus um Thurasóireacht (A9-0069/2024),

1.  ag glacadh a seasaimh ar an gcéad léamh mar a leagtar amach ina dhiaidh seo é;

2.  á iarraidh ar an gCoimisiún an t-ábhar a tharchur chuig Parlaimint na hEorpa arís má dhéanann sé téacs eile a chur in ionad a thogra, má dhéanann sé a thogra a leasú go substaintiúil nó má tá sé ar intinn aige a thogra a leasú go substaintiúil;

3.  á threorú dá hUachtarán a seasamh a chur ar aghaidh chuig an gComhairle, chuig an gCoimisiún agus chuig na parlaimintí náisiúnta.

Seasamh ó Pharlaimint na hEorpa arna ghlacadh ar an gcéad léamh an 12 Márta 2024 chun go nglacfaí Rialachán (AE) 2024/... ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle maidir leis an toilleadh bonneagair iarnróid a úsáid sa limistéar Eorpach aonair iarnróid, lena leasaítear Treoir 2012/34/AE agus lena n‑aisghairtear Rialachán (AE) Uimh. 913/2010

(Téacs atá ábhartha maidir le LEE)

TÁ PARLAIMINT NA hEORPA AGUS COMHAIRLE AN AONTAIS EORPAIGH,

Ag féachaint don Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, agus go háirithe Airteagal 91 de,

Ag féachaint don togra ón gCoimisiún Eorpach,

Tar éis dóibh an dréachtghníomh reachtach a chur chuig na parlaimintí náisiúnta,

Ag féachaint don tuairim ó Choiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa(3),

Ag féachaint don tuairim ó Choiste na Réigiún(4),

Ag gníomhú dóibh i gcomhréir leis an ngnáthnós imeachta reachtach,

De bharr an mhéid seo a leanas:

(1)  Leis an Teachtaireacht ón gCoimisiún dar teideal ‘An Comhaontú Glas don Eoraip’(5), leagtar síos cuspóir aeráidneodrachta a bheidh le gnóthú ag an Aontas faoi 2050 mar aon le cuspóir soiléir na hastaíochtaí gás ceaptha teasa a laghdú 55 % ar a laghad faoi 2030, i gcomparáid le leibhéil 1990. Éilítear laghdú 90 % léi ar astaíochtaí gás ceaptha teasa ón iompar, le linn oibriú i dtreo na huaillmhéine maidir le truailliú nialasach(6) chun laghdú de bhreis agus 55 % a dhéanamh ar thionchair na n‑astaíochtaí truailleán aeir ar an tsláinte agus laghdú 30 % a dhéanamh ar an sciar daoine a gcuireann torann iompair isteach orthu ar bhonn ainsealach faoi 2030. Is leis an iompar a bhaineann thart faoi 25 % d’astaíochtaí gás ceaptha teasa iomlána an Aontais, agus tá méadú tagtha ar na hastaíochtaí sin le blianta beaga anuas. Tá sciar shubstaintiúil den 75 % de lasta intíre a iompraítear ar bhóithre inniu a aistriú chuig na hiarnróid agus chuig uiscebhealaí intíre ina thosaíocht sa Chomhaontú Glas don Eoraip. Toisc gur modh iompair é an t‑iarnród a bhfuil cuid mhór de leictrithe agus fuinneamhéifeachtúil, ba cheart úsáid níos mó a bheith á baint as seirbhísí iarnróid rannchuidiú chun astaíochtaí agus ídiú fuinnimh an iompair a laghdú.

(2)  Leis an Teachtaireacht maidir leis an Straitéis Chuimsitheach um an tSoghluaisteacht Inbhuanaithe agus Chliste(7), leagtar garspriocanna amach chun conair chóras iompair an Aontais a léiriú i dtreo cuspóirí na soghluaisteachta inbhuanaithe, cliste agus athléimní a bhaint amach. Táthar ag brath léi gur cheart méadú 50 % teacht ar an trácht lasta iarnróid faoi 2030 agus é a bheith dhá oiread níos mó faoi 2050; ba cheart an trácht ar an iarnród ardluais a bheith dhá oiread níos mó faoi 2030 agus trí oiread níos mó faoi 2050 agus ba cheart an taisteal comhchoiteann sceidealaithe faoi 500 km a bheith neodrach ó thaobh carbóin de faoi 2030 laistigh den Aontas. Chun na spriocanna sin a bhaint amach, ba cheart an t‑iompar ar iarnród a bheith níos tarraingtí i dtéarmaí inacmhainneachta agus, iontaofachta agus inrochtaineachta, agus ní mór, agus ba cheart seirbhísí a bheith oiriúnaithe níos fearr do riachtanais na dtaistealaithe agus na seoltóirí lasta. [Leasú 1]

(2a)   Is é bunaidhm an Rialacháin seo úsáid an bhonneagair iarnróid a mhéadú agus ar an gcaoi sin sciar módach an iarnróid a mhéadú. Mar sin féin, ní féidir leis an Rialachán seo amháin aghaidh a thabhairt ar spriocanna an Aontais maidir le dícharbónú agus aistriú módach. Ba cheart do na Ballstáit agus don Choimisiún leanúint de bheith ag obair ar go leor gnéithe eile a d’fhéadfadh cuidiú le méadú breise a dhéanamh ar thoilleadh bonneagair iarnróid agus iompair araon, amhail cuachadh bealaí traenach, comhchuibhiú luais, athrú éifeachtúil paisinéirí, úsáid traenacha níos faide le hualach méadaithe acastóra, feidhmiú céimneach Córais Eorpaigh um Bainistiú Tráchta Iarnróid (ERTMS) comhchuibhithe ar fud na hEorpa chomh maith le hoibríocht traenacha uathoibrithe. [Leasú 2]

(2b)   Tá sé tábhachtach dul i ngleic le héifeachtúlacht an iarnróid chun méadú ar an ngné iomaíoch ilmhódach idir modhanna éagsúla iompair chun aistriú módach suntasach a éascú agus chun na spriocanna a leagtar amach sa Straitéis um an tSoghluaisteacht Inbhuanaithe agus Chliste a bhaint amach. Dá bhrí sin, ba cheart bearta breise a chur san áireamh freisin chun iomaíochas d’iarnród a mhéadú, amhail muirir rianrochtana níos ísle. Le héileamh méadaithe ar thoilleadh iarnróid ó sheirbhísí paisinéirí agus lasta araon, beidh gá le hinfheistíochtaí freisin chun na bearta feabhsaithe toillte a bhaint amach. [Leasú 3]

(2c)   Le cuspóirí aistrithe go hiarnróid ar leibhéal an Aontais, tá gá le spriocanna náisiúnta bunaithe ar phleananna nithiúla náisiúnta arna bhforbairt ag na Ballstáit de réir cur chuige ón mbun aníos. [Leasú 4]

(3)  Le Treoir 2012/34/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle(8), leagtar síos na rialacha is infheidhme maidir leis an mbonneagar iarnróid a bhainistiú agus a oibriú agus na prionsabail agus na nósanna imeachta is infheidhme maidir leis an toilleadh bonneagair iarnróid a leithdháileadh le haghaidh seirbhísí iarnróid intíre agus idirnáisiúnta.

(4)  Le Rialachán (AE) Uimh. 913/2010 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle(9), déantar foráil maidir le dorchlaí lasta iarnróid agus ionaid uileghnó a bhunú chun iarrataí ar thoilleadh bonneagair a éascú le haghaidh seirbhísí lasta iarnróid idirnáisiúnta.

(5)  Baineann ríthábhacht leis an toilleadhTá bainistiú toillte bonneagair iarnróid agus bainistiú tráchtaagus trácht iarnróid a bhainistiú ó thaobh dhea‑fheidhmiúríthábhachtach do dhea-fheidhmiú na hearnála iarnróid de. Is gá oibriú na seirbhísí iompair ar iarnród a phleanáil agus a chomhordú go cúramach chun go mbeidh traenacha ag a bhfuil saintréithe an‑difriúilan-difriúil, amhail luas agus achar coscánaithe, in ann na ráillí céanna a chomhroinnt go sábháilte. Leis an mbainistiú is fearr a dhéantar ar thoilleadh, cruthaítear tuilleadhníos mó deiseanna le haghaidh seirbhísído sheirbhísí iarnróid ach an toilleadh a bhainistiú ar bhealach barrfheabhsaithe, agus méadaítear iontaofacht na seirbhísí sin, rud a bhfuil tábhacht ar leith ag baint leis maidir le margadh méadaitheach na dtraenacha oíche chomh maith leis na huaillmhianta earraí a aistriú chuig iompar lasta d’iarnród le bainistíocht den sórt sin freisin. Leis an rialachán, ba cheart solúbthacht leordhóthanach a sholáthar do bhainisteoirí bonneagair chun an toilleadh a bhainistiú go héifeachtach agus é á chinntiú go láimhseálfar na gnóthais iarnróid uile gan idirdhealú i dtéarmaí a rochtana ar an ngréasán. [Leasú 5]

(6)  Aithnítear le Treoir 2012/34/AE ceart na mBallstát gan na rialacha maidir le leithdháileadh an toillte bonneagair iarnróid a chur i bhfeidhm maidir le codanna áirithe den ghréasán iarnróid nó seirbhísí iarnróid áirithe, i gcás nach ndéanfadh eisiamh den sórt sin ó raon feidhme dhlí an Aontais difear d’fheidhmiú an limistéir Eorpaigh aonair iarnróid. Ba cheart do heisiaimh sin, agus iad teoranta go docht, feidhm a bheith ag na heisiaimh sinacu fós agus ba cheart an ceart a bheith ag na Ballstáit fós chun eisiaimh den sórt sin a iarraidh amach anseo i ndáil leis an Rialachán seo freisin. [Leasú 6]

(7)  Leis na rialacha agus na nósanna imeachta maidir le hacmhainn an bhonneagair iarnróid a bhainistiú, ba cheart riachtanais dheighleoga uile an mhargaidh iarnróid a léiriúmheas agus a shásamh ar bhealach níos fearr leis na rialacha agus na nósanna imeachta maidir leis an toilleadh bonneagair iarnróid a bhainistiúneamh-idirdhealaitheach. Ba cheart a chur san áireamh leo go háirithe riachtanas na cobhsaíochta fadtéarmaí a bheith i gceist le toilleadh a bheith ar fáil le haghaidh seirbhísí paisinéirí agus riachtanas na solúbthachta gearrthéarmaí le haghaidh trácht lasta chun freagairt d’éileamh an mhargaidh. Dá bhrí sin, níor cheart gurb é fócas bliantúil an fócas is mó a bheidh i gceist leis an bpróiseas chun an toilleadh a bhainistiú a thuilleadh, ach an toilleadh a shocrú i dtrí chéim den phleanáil straitéiseach toillte i ndiaidh a chéile; seirbhísí iarnróid a sceidealú agus an toilleadh a leithdháileadh; agus an toilleadh a oiriúnú agus a athsceidealú. Ach céimeanna a thabhairt isteach a bheidh sainithe agus struchtúraithe ar bhealach níos fearr, agus lena ndéanfar foráil maidir le féidearthacht na pleanála fadtéarmaí agus an oiriúnaithe ghearrthéarmaigh maidir leis an toilleadh a bhainistiú, is iad seirbhísí nach mbíonn chomh héasca sin le pleanáil roimh ré nó a bhíonn níos casta le socrú a thairbheodh de sin go háirithe, amhail traenacha lasta agus traenacha paisinéirí trasteorann, lena n-áirítear traenacha oíche. [Leasú 7]

(8)  Tá méadú ag teacht ar an gcion de ghréasán iarnróid an Aontais atá plódaithe nó gar do bheith plódaithe agus nach féidir leis freastal ar na riachtanais maidir leis an toilleadh bonneagair iarnróid a bhíonn ag na hiarratasóirí uile ná tacú le tuilleadh fáis ar an méid iompair ar iarnród. Le forbairt agus digiteáildigitiú an bhonneagair, i gcomhréir leis an tsonraíocht theicniúil don idir‑inoibritheacht arna forbairt faoi Threoir (AE) 2016/797 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle(10), go háirithe an Córas Eorpach um Bainistiú Tráchta Iarnróid (‘ERTMS’), tá coinne leis go n‑eascródh méadú astu sin ar an toilleadh a bheidh ar fáil sa mheántéarma go dtí an fadtéarma. Mar sin féin, ceanglófar ar bhainisteoirí bonneagair tosaíochtaí a shannadh chun úsáid a bhaint as stráicí plódaithe. Gan dochar do na prionsabail ghinearálta maidir le tosaíocht atá leagtha amach ag na Ballstáit sa chreat maidir leis an toilleadh bonneagair a leithdháileadh, ba cheart do bhainisteoirí bonneagair cinntí a dhéanamh maidir le tosaíochtaí agus úsáid á baint as modheolaíochtaí comhchuibhithe trédhearcacha lena soiléireofar an bealach ar cuireadh tosca sóisialta, eacnamaíocha agus comhshaoil san áireamh agus an bealach a ndearna siad difear dá gcinneadh. Ba cheart na critéir shocheacnamaíocha agus chomhshaoil sin a bheith bunaithe ar mhodhanna a nglactar leo agus ar an eolas is fearr dá bhfuil ar fáil. Dá bhrí sin, ba cheart an Coimisiún a chumhachtú chun gníomh tarmligthe a ghlacadh ina leagtar amach na nósanna imeachta, na critéir agus na modheolaíochtaí. Agus an gníomh tarmligthe sin á ullmhú, ba cheart don Choimisiún comhoibriú le Líonra Eorpach na mBainisteoirí Bonneagair (ENIM) agus le Gníomhaireacht Iarnróid an Aontais Eorpaigh (ERA) arna bunú le Rialachán (AE) 2016/796. [Leasú 8]

(8a)   Ní leor an toilleadh bonneagair iarnróid atá ann cheana chun cuspóirí 2030 agus 2050 an Aontais a bhaint amach. Go deimhin, idir 1990 agus 2021, tháinig laghdú níos mó ná 12,000 km ar an ngréasán iarnróid san Aontas. Chun cuspóirí aistrithe mhódúil an Aontais a bhaint amach, tá sé ag brath go príomha ar éifeachtúlacht iarnróid a mhéadú agus ar toilleadh iarnróid a neartú, rud a éilíonn infheistíochtaí chun bonneagar iarnróid a chothabháil, a athnuachan agus a nuathógáil. Áirítear leis sin buiséid náisiúnta a ghiaráil, an tSaoráid um Chónascadh na hEorpa (SCE) arna bunú le Rialachán (AE) 2021/1153 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle(11), agus infheistíochtaí príobháideacha chun aghaidh a thabhairt ar naisc ríthábhachtacha atá in easnamh agus chun scrogaill tráchta a mhaolú, chomh maith le leibhéil iomchuí cistiúcháin a fháil le haghaidh cothabhála. Go háirithe, ba cheart do na Ballstáit cosc a chur ar dhíghrádú an bhonneagair iarnróid agus an tionchar a d’fhéadfadh a bheith ag srianta toillte a íoslaghdú trí chistiú fadtéarmach leormhaith, cobhsaí agus tráthúil a áirithiú trí chomhaontuithe feidhmíochta ilbhliantúla ba cheart a thabhairt i gcrích idir an Ballstát agus an bainisteoir bonneagair ar feadh tréimhse 5 bliana ar a laghad. [Leasú 9]

(9)  Ba cheart feabhas a chur ar an leas a bhaintear as an mbonneagar iarnróid ach an toilleadh a phleanáil go straitéiseach, tríd an éileamh ar sheirbhísí iarnróid a thuar agus trí fhorbairt, athnuachan agus cothabháil phleanáilte an bhonneagair a chur san áireamh. Ba cheart a áirithiú leis an bpleanáil sin go leithdháilfear toilleadh bonneagair an iarnróid ar bhealach lena n‑uasmhéadófar luach na seirbhísí iarnróid don tsochaí agus tionchair shocheacnamaíocha agus chomhshaoil á gcur i gcuntas. Ba cheart do bhainisteoirí bonneagair a áirithiú go soláthraíonn pleanáil straitéiseach leibhéal sonraí atá ag méadú de réir a chéile faoin toilleadh atá ar fáil agus go bhfuil sí mar bhonn le leithdháileadh an toillte. Ba cheart dul i gcomhairle le hiarratasóirí, leis an Ardán Eorpach Iarnróid (ERP), le custaiméirí seirbhísí iompair d’iarnród agus a gcomhlachais, le húdaráis phoiblí de chuid an Aontais agus le húdaráis phoiblí náisiúnta le linn na pleanála straitéisí, agus ba cheart deis a bheith acu ionchur a sholáthar maidir leis an staidéar ‘Anailís ar fhorbairtí sa mhargadh iompair a bhfuiltear ag súil leo dá dtagraítear in Airteagal 15” agus barúlacha neamhspleácha a thabhairt maidir leis na torthaí. [Leasú 10]

(10)  Chun a áirithiú go bhfuil an toilleadh ar fáil lena leithdháileadh ar dheighleoga éagsúla an mhargaidh iarnróid agus go háirithe do sheirbhísí lasta agus iarnróid trasteorann, ba cheart cead a bheith ag bainisteoirí bonneagair úsáid an toillte a réamhphleanáil ar stráicí den líonra iarnróid atá plódaithe nó a mbaintear úsáid mhór astu agus pleanáil den sórt sin a leathnú chuig stráicí eile den líonra má mheastar gur gá. Ba cheart a chur san áireamh leis an réamhphleanáil sin ar thoilleadh na modhanna éagsúla chun toilleadh a leithdháileadh agus saintréithe dheighleoga éagsúla an mhargaidh iarnróid. Ba cheart don réamhphleanáil sin úsáid níos fearr a bhaint as an mbonneagar iarnróid trí thraenacha a bhfuil saintréithe comhchosúla feidhmíochta acu a ghrúpáil ag an gcéim leithdháilte toillte.

(11)  Agus toilleadh á leithdháileadh, ba cheart do bhainisteoirí bonneagair cloí leis na pleananna straitéiseacha maidir le toilleadh a sholáthar agus an tráth céanna a áirithiú go leithdháiltear toilleadh i gcomhréir le héileamh an mhargaidh ar bhealach cothrom agus neamh‑idirdhealaitheach. Chun na críche sin, féadfar roinnt toilleadh malartach a thairiscint d’iarrataí ar thoilleadh nó mura bhfuil aon fhéidearthacht eile ann, a dhiúltú agus ní mór an plean um toilleadh a sholáthar toillte a thabhairt cothrom le dáta go tráthrialta chun an t‑éileamh iarbhír a léiriú. [Leasú 11]

(11a)   I roinnt margaí náisiúnta iarnróid, is cuid de chuideachta shealbhaíochta atá comhtháite go hingearach é an bainisteoir bonneagair ina bhfuil oibreoir iompair paisinéirí agus lasta amháin nó níos mó. Agus an toilleadh á leithdháileadh ar na gnóthais iarnróid sin, tá sé thar a bheith tábhachtach d’fheidhmiú cuí an mhargaidh go leithdháilfear an toilleadh ar bhealach cóir, réasúnach agus neamh-idirdhealaitheach. Go háirithe, ba cheart faisnéis íogair a chomhroinntear leis an mbainisteoir bonneagair mar chuid den phróiseas leithdháilte toillte a mheas mar fhaisnéis rúnda. [Leasú 12]

(12)  Tá cumais éagsúla ag deighleoga éagsúla an mhargadh iarnróid chun a riachtanais maidir le toilleadh bonneagair iarnróid a réamh‑mheas. D’fhéadfadh sé nach mbeadh roinnt soláthraithe seirbhísí lasta, go háirithe, in ann a riachtanais maidir le toilleadh a shainaithint in am chun iad a áireamh sa tráthchlár oibre, is é sinatá sa phlean bliantúil le haghaidh gluaiseacht traenacha agus rothstoic, agus d’fhéadfadh sé nach n‑oirfidh siad dá sceideal bliantúil. Dá bhrí sin, ba cheart do bhainisteoirí bonneagair a bheith in ann toilleadh de cháilíocht agus de chainníocht leordhóthanach a thairiscint freisin i gcás seirbhísí iarnróid a bhfuil éileamh éagobhsaí orthu, a eagraítear faoi fhógra réasúnta gearr, a chuimsíonn níos mó ná rith traenach aonair, agus a fhéadfaidh rith arís agus arís eile ar feadh tréimhse ama a d’fhéadfadh gan a bheith comhthráthach le fad thréimhse bhailíochta an tráthchláir oibre. D’fhéadfaí an cineál sin toilleadh a thairgtear a thairiscint freisin maidir le pacáiste de líon íosta bealaí traenach réamháirithe nach bhfuil in áirithe ar féidir iad a leithdháileadh ar ghearrfhógra ina dhiaidh sin. [Leasú 13]

(12a)   Úsáidtear cleachtais éagsúla maidir le pleanáil amchláir sna Ballstáit agus ba cheart na coincheapa sin a chur san áireamh agus an toilleadh straitéiseach á phleanáil. Éilíonn na cleachtais sin comhordú méadaithe idir bainisteoirí bonneagair thar theorainneacha, go háirithe nuair a dhéanann an bainisteoir bonneagair toilleadh a réamhphleanaí trí úsáid a bhaint as amchláir chomhtháite lena gcuirfear seirbhís ar fáil go tráthrialta. [Leasú 14]

(13)  Ba cheart d’iarratasóirí ar thoilleadh bonneagair iarnróid a bheith in ann toilleadh bonneagair iarnróid a phleanáil agus a iarraidh ar bhonn bliantúil tríd an amchlár oibre. Ba cheart d’iarratasóirí a bheith in ann toilleadh bonneagair iarnróid a iarraidh le dul chun cinn níos fearr le haghaidh seirbhísí iarnróid cobhsaí, ilbhliantúla trí chreat‑chomhaontuithe. Ar deireadh, ba cheart iarratasóirí a bheith in ann toilleadh a iarraidh gar don am oibríochta do thraenacha aonair trí iarrataí ar thoilleadh ad hoc nó do sheirbhísí traenach a oibrítear arís agus arís eile trí iarrataí rollacha pleanála.

(14)  Is iompar fad‑achar é sciar mór den iompar lasta iarnróid agus éilíonn sé comhordú trasteorann idir bainisteoirí bonneagair. Bíonn sprioc an bheartais maidir le trácht iarnróid a mhéadú ag brath freisin ar sheirbhísí paisinéirí trasteorann a mhéadú. Chun méadú ar thrácht trasteorann sa limistéar Eorpach aonair iarnróid a éascú agus a chur chun cinn, is gá comhsheasmhacht agus comhchuibhiú níos fearr a áirithiú maidir leis na rialacha agus na nósanna imeachta a bhaineann le toilleadh bonneagair iarnróid a bhainistiú. Dá réir sin, ba cheart ról Líonra Eorpach na mBainisteoirí Bonneagair a neartú d’fhonn forbairt treoirlínte le haghaidh chur chun feidhme comhchuibhithe an Rialacháin seo maidir le nósanna imeachta agus modheolaíochtaí chun toilleadh bonneagair iarnróid a bhainistiú, agus le comhordú gníomhach an toillte agus tráchta trasteorann, a chur ar iontaoibh aige. Go háirithe, ba cheart do Líonra Eorpach na mBainisteoirí Bonneagair creata Eorpacha a fhorbairt le haghaidh bainistiú toillte, chun bainistiú tráchta trasteorann, bainistiú suaití agus bainistiú géarchéime a chomhordú, agus le haghaidh an athbhreithnithe feidhmíochta. Ba cheart dul i gcomhairle freisin le gnóthais iarnróid, le hiarratasóirí agus le geallsealbhóirí oibríochtúla eile agus na creataí Eorpacha sin á bhforbairt. [Leasú 15]

(15)  Ba cheart do na creataí Eorpacha arna bhforbairt ag Líonra Eorpach na mBainisteoirí Bonneagair treoirlínte a sholáthar ar cheart do bhainisteoirí bonneagair a ndícheall a dhéanamh iad a leanúint, agus freagracht as a gcinntí oibríochtúla á coinneáil ag an am céanna. Ba cheart do bhainisteoirí bonneagair aonúdar a thabhairt le haon imeacht ó na creataí arna bhforbairt ag Líonra Eorpach na mBainisteoirían Bhainisteora Bonneagair, imeacht nár cheart a cheadú ach amháin i gcásanna eisceachtúla agus a bheith faoi réir a bhformheasta ag an gcomhlacht rialála náisiúnta iarnróid a thionscnamh. Meastar go mbaintear an chothromaíocht amach leis an gcur chuige seo idir riachtanais chomhordaithe agus cur i bhfeidhm cineálacha cur chuige comhchuibhithe sa limistéar Eorpach aonair iarnróid, agus an gá atá le nósanna imeachta agus modheolaíochtaí a oiriúnú do chúinsí sonracha limistéar geografach ar leith. Agus 5 bliana tar éis don Rialachán seo teacht i bhfeidhm caite, ba cheart don Choimisiún a mheasúnú cé acu an mbarántaíonn nó nach mbarántaíonn staid chóineasaithe nósanna imeachta agus modheolaíochtaí agus éifeachtacht an phróisis chomhordaithe idir bainisteoirí bonneagair, chomh maith leis an dul chun cinn ginearálta maidir le bunú an limistéir Eorpaigh aonair iarnróid, reachtaíocht thánaisteach a thabhairt isteach chun eilimintí arna bhforbairt ag na creataí Eorpacha trí Líonra Eorpach na mBainisteoirí Bonneagair a ionadú. [Leasú 16]

(15a)   Chun gréasán iarnróid Eorpach gan uaim a áirithiú agus chun trácht iarnróid trasteorann agus illíonra a fheabhsú d’iompar lasta agus paisinéirí araon, ba cheart cúraimí nua a shannadh do ERA. Ba cheart do ERA comhoibriú go dlúth le ENIM agus leis an gComhordaitheoir Líonra chun a chúraimí nua a chur i gcrích. [Leasú 17]

(15b)   Ní leor acmhainní ERA i bhfianaise mhéid an mhéadaithe atá beartaithe ar chúraimí na Gníomhaireachta agus scála uaillmhianta an Aontais laistigh den Rialachán seo. Dá bhrí sin, ba cheart méid na n-acmhainní airgeadais a thiomnaítear d’fheidhmiú chúraimí ERA faoin Rialachán seo a tharraingt ó chorrlaigh neamh-leithdháilte faoi uasteorainneacha an Chreata Airgeadais Ilbhliantúil (CAI) nó ba cheart é a shlógadh trí ionstraimí speisialta neamhthéamacha CAI. Ós rud é nár athneartaíodh buiséad ERA leis an togra ón gCoimisiún maidir le hathbhreithniú CAI, ní féidir an méadú ar leithreasuithe do ERA a fhritháireamh le laghdú cúiteach ar chaiteachas cláraithe faoi SCE Iompar ná ní féidir laghdú ar an gcistiú d’aon chláir eile de chuid an Aontais a bheith mar thoradh air. [Leasú 18]

(16)  Leis na rialacha maidir le trácht trasteorann iarnróid a bhainistiú faoi ghnáthchoinníollacha agus, i gcás suaití, ba cheart oibriú rianúil, athléimneach agus gan uaim na seirbhísí iompair ar iarnród a chur chun cinn. Ba cheart foráil a dhéanamh leo maidir le córas comhordaithe struchtúrtha idir bainisteoirí bonneagair agus páirtithe leasmhara eile.

(17)  Ní hamháin go n‑éilítear dlúthchomhar idir bainisteoirí bonneagair chun bonneagar iarnróid a oibriú, ach éilítear idirghníomhú láidir freisin le gnóthais iarnróid agus le páirtithe leasmhara eile a bhfuil baint dhíreach acu le hoibríochtaí iompair agus lóistíochta iarnróid agus ilmhódaigh. Dá bhrí sin, is gá foráil a dhéanamh maidir le comhordú struchtúrtha idir bainisteoirí bonneagair agus páirtithe leasmhara eile. Chun ról na nGnóthas Iarnróid agus na n-iarratasóirí a neartú, bunaítear ERP mar chomhlacht comhairleach do ENIM. D’fhéadfadh oibreoirí saoráidí seirbhíse agus críochfort, geallsealbhóir toillte ilmhódaigh, amhail calafoirt farraige agus calafoirt uiscebhealaí intíre agus úinéirí saoráidí seirbhíse eile a bhaineann le hiarnród, a bheith mar chuid de ERP freisin. Ba cheart do ENIM dul i gcomhairle le ERP sula n-ullmhóidh agus sula nglacfaidh sé Creataí Eorpacha le haghaidh Bainistiú Toillte, Bainistiú tráchta agus Bainistiú Feidhmíochta. Thairis sin, d’fhéadfadh ERP dearcadh níos cóngaraí a thabhairt do ENIM maidir le forbairtí sa mhargadh agus d’fhéadfadh sé tuairimí féintionscnaimh a eisiúint freisin maidir le haon tograí nó cinntí ó ENIM agus ERA. [Leasú 19]

(18)  Tá iontaofacht na seirbhísí iarnróid ar cheann de na gnéithe is mó a bhfuil meas ag custaiméirí iarnróid airuirthi, agus go háirithe is ceanglas criticiúil é den mhargadh traenach oíche atá ag teacht chun cinn an athuair, ar gá do chustaiméirí iarnróid agus d’iarratasóirí a bheith ar an eolas roimh ré faoi conas is féidir lena gcuid seirbhísí a reáchtáil. Is gné chriticiúil í iontaofacht na sceideal freisin maidir le feidhmiú rianúil an chórais iarnróid, i gcás ina bhfuil idirghníomhaíochtaí láidre idir seirbhísí agus seachtrachtaí gréasáin. Ar an ábhar sin, ba cheart imeachtaí ón sceideal a choinneáil chomh híseal agus is féidir. Ina theannta sin, ba cheart córas dreasachtaí leordhóthanacha a thabhairt isteach chun comhlíonadh gealltanas ó bhainisteoirí bonneagair, gnóthais iarnróid, oibreoirí saoráidí seirbhíse agus geallsealbhóirí agus páirtithe leasmhara ábhartha eile a chur chun cinn. Ba cheart na dreasachtaí sin a bheith de chineál eacnamaíoch agus neamheacnamaíoch araon. [Leasú 20]

(19)  Réamhchoinníoll chun feidhmíocht na seirbhísí sin a fheabhsú is ea faireachán leanúnach a dhéanamh ar cháilíocht an bhonneagair iarnróid agus na seirbhísí iompair. Is gá, Dá bhrí sin, ba cheart do bhainisteoirí bonneagair faireachán agus tagarmharcáil a dhéanamh ar fheidhmíocht seirbhísí bonneagair iarnróid agus seirbhísí iompair d’iarnród. Ba cheart do bhainisteoirí bonneagair, agus a spriocanna feidhmíochta féin á leagan amach acu sa phlean, dul i gcomhairle leis na rialálaithe náisiúnta, leis na haireachtaí náisiúnta agus leis an gCoimisiún chun a áirithiú go bhfuil na spriocanna sin comhsheasmhach le spriocanna feidhmíochta an Aontais. Isgá freisin córas trédhearcach agus oibiachtúil táscairí a bhunú lena soláthraítear aiseolas ar ghnéithe den fheidhmíocht atá ábhartha do na páirtithe leasmhara oibríochtúla éagsúla agus do chustaiméirí deiridh na seirbhísí iompair ar iarnród. Ba cheart príomhfheidhm an chórais sin a dhíriú ar fhaireachán a dhéanamh ar chomhlíonadh na ngealltanas arna dtabhairt ag na páirtithe leasmharageallsealbhóirí oibríochtúla agus ar dhul chun cinn na feidhmíochta le himeacht ama, agus imthosca agus saintréithe éagsúla laistigh den earnáil iarnróid á gcur san áireamh. Chun an córas den sórt sin a bhunú agus chun anailís a dhéanamh ar a aschur, ba cheart don Choimisiún agus do ERA a bheith in ann brath ar shaineolaithe neamhspleácha a bhfuil eolas domhain acu ar an earnáil iarnróid i bhfoirm ComhlachtaComhlacht Athbhreithnithe Feidhmíochta. Ba cheart don chomhlacht sin a bheithgo mbeadh an comhlacht seo in ann comhairlesainchomhairle neamhspleách a sholáthar don Choimisiún agus do ERA i ngach réimse ina n‑imrítearn-imrítear tionchar ar fheidhmíocht na seirbhísí iarnróid agus ar bhainistíochtan mbainistíocht bonneagair. [Leasú 21]

(20)  Chun feidhmíocht na seirbhísí bonneagair iarnróid a fheabhsú sa limistéar Eorpach aonair iarnróid, ba cheart do na bainisteoirí bonneagair, i ndlúthchomhar leis an gCoimisiún, le ERA,leis an gComhlacht Athbhreithnithe Feidhmíochta agus le páirtithe leasmharageallsealbhóirí ábhartha, creat coiteann a bhunú agus a chur chun feidhme chun athbhreithniú a dhéanamh ar fheidhmíocht. Ba cheart don chreat sin a áirithiú go n‑úsáidfidh bainisteoirí bonneagair uile an Aontais prionsabail agus modheolaíochtaí coiteanna chun feidhmíocht a thomhas trí tháscairí comhaontaithe. Ba cheart don chreat sainaithint easnamh feidhmíochta ar ghréasáin iarnróid an Aontais a éascú. Ba cheart a áirithiú leis go socróidh bainisteoirí bonneagair cuspóirí feidhmíochta ar bhealach a chuireann san áireamh sainiúlachtaí an ghréasáin a bhainistíonn siad, ach a áirithíonn an tráth céanna comhleanúnachas maidir leis na heasnaimh feidhmíochta is ábhartha a shainaithint. Ba cheart don chreat a cheadú do bhainisteoirí bonneagair dul i gcomhar ar leibhéal an Aontais, lena n-áirítear laistigh de ERA chun bearta a shainaithint chun aghaidh a thabhairt ar easnaimh feidhmíochta agus chun súil a choimeád ar a dtionchar. Ba cheart do bhainisteoirí bonneagair, ag obair le chéile le ERA i Líonra Eorpach na mBainisteoirí Bonneagair agus ag cur tuairim an Chomhlachta Athbhreithnithe Feidhmíochta agus an Choimisiúin san áireamh, an creat seo a athbhreithniú go tráthrialta chun a áirithiú go bhfuil sé oiriúnach don fheidhm. [Leasú 22]

(21)  Chun creat AE éifeachtach a áirithiú le haghaidh chomhordú na mbainisteoirí bonneagair iarnróid, ba cheart do Líonra Eorpach na mBainisteoirí Bonneagair, a bunaíodh le Treoir 2012/34/AE, éirí níos oibríochtúla. Ba cheart sásraí cinnteoireachta a chur san áireamh leis, rud a cheadóidh do bhainisteoirí bonneagair iarnróid de chuid an Aontais comhordú éifeachtach a dhéanamh ar phleanáil straitéiseach toillte bonneagair iarnróid.

(22)  Ba cheart do na comhlachtaí rialála iarnróid dul i gcomhar ar leibhéal an Aontais chun a áirithiú go gcuirfear an creat rialála i bhfeidhm go comhleanúnach agus go gcaithfear go comhsheasmhach le hiarratasóirí ar fud an limistéir Eorpaigh aonair iarnróid. Ba cheart dóibh déanamh amhlaidh trí Líonra Eorpach na gComhlachtaí Rialála Iarnróid (ENRRB), d’fhonn cleachtais choiteanna a fhorbairt chun na cinntí a dtugtar de chumhacht dóibh faoin Rialachán seo a dhéanamh. Chun na críche sin, ba cheart do Líonra Eorpach na gComhlachtaí Rialála IarnróidENRRB cúraimí comhordaithe a chomhlíonadh agus moltaí agus tuairimí neamhcheangailteacha a ghlacadh, ach níor cheart do na nithe sin difear a dhéanamh d’inniúlachtaí na gcomhlachtaí rialála iarnróid ná d’inniúlachtaí na mbainisteoirí bonneagair. Ba cheart do ENRRB comhoiriúnacht na gcreataí Eorpacha a fhíorú, le cuspóirí rialála an Rialacháin. Ba cheart maoirseacht rialála a cheapadh sa chaoi go gcoiscfear cinntí náisiúnta chun an bonn a bhaint ó na nósanna imeachta comhchuibhithe a bhfuil tuairisc orthu sna creataí Eorpacha, mura bhforáiltear dá mhalairt sa Rialachán seo. [Leasú 23]

(23)  Éilítear malartú sonraí agus faisnéise idir bainisteoirí bonneagair, iarratasóirí agus páirtithe leasmhara oibríochtúla eile chun toilleadh iarnróid agus trácht a bhainistiú go héifeachtúil. Féadfaidh an malartú sin a bheith i bhfad níos éifeachtaí agus níos éifeachtúla ach tacaíocht a fháil ó uirlisí digiteacha idir‑inoibritheacha agus, nuair is féidir, ó uathoibriú. Ba cheart, dá bhrí sin, sonraíochtaí le haghaidh idir‑inoibritheachta a chur chun feidhme mar ábhar tosaíochta agus iad a fhorbairt a thuilleadh chun coimeád suas leis na forbairtí teicneolaíochta agus na próisis nua a chuirtear ar aghaidh sa Rialachán seo. Chun forbairt agus cur chun feidhme mear a áirithiú, ba cheart a thabhairt de chumhacht don Choimisiún gníomh tarmligthe a ghlacadh chun bainistiú comhtháite digiteach Eorpach ar thrácht iarnróid a chur chun feidhme agus a rialú. Ós rud é gurb é ERA an t-údarás córais Eorpach le haghaidh feidhmchláir theileamaitice, ba cheart dlúthbhaint a bheith aige le forbairt agus cur chun feidhme na n-uirlisí digiteacha dá dtagraítear in Airteagal 62 den Rialachán seo chun a áirithiú go gcomhlíonfaidh siad TSI le haghaidh feidhmchláir theileamaitice mar a shainmhínítear i dTreoir (AE)2016/797 agus i gcomhréir le hAirteagal 23 de Rialachán (AE) 2016/796. [Leasú 24]

(23a)   Tá oibrithe ríthábhachtach d’fheidhmiú éifeachtúil na hearnála iarnróid. Chun go mbeidh seirbhísí níos éifeachtúla agus chun a gcáilíocht a mhéadú, tá an digitiú bunriachtanach. Ní mór forbairt scileanna digiteacha d’fhostaithe na hearnála a bheith ag gabháil le digitiú agus uathoibriú na hacmhainneachta iarnróid agus an bhainistithe tráchta. Is é atá i gceist le hoiliúint agus infheistíocht bhreise i leathnú na n-inniúlachtaí digiteacha i ndáil le ceanglais dhigiteacha nua ná a chur ar chumas oibrithe oiriúnú agus rannchuidiú go dearfach le dea-fheidhmiú na hearnála trí chumarsáid fheabhsaithe agus trí chumas feabhsaithe chun déileáil le himeachtaí gan choinne. [Leasú 25]

(24)  Ba cheart do bhainisteoirí bonneagair ailíniú a áirithiú, go háirithe maidir le digiteáil, le hobair an Chomhghnóthais um Iarnród na hEorpa a bunaíodh i dTeideal IV de Rialachán (AE) 2021/2085 ón gComhairle, maidir leis an Máistirphlean dá dtagraítear in Airteagal 86(5) agus an Colún Córasach dá dtagraítear in Airteagal 85(2)(c), agus tríd an ngrúpa imscartha dá dtagraítear in Airteagal 97 de Rialachán (AE) 2021/2085.

(25)  Is gá an sásra a sholáthar chun critéir, prionsabail agus nósanna imeachta a shocrú a bhaineann le toilleadh a bhainistiú, le comhar idir páirtithe leasmhara iarnróid agus le comhordú ar leibhéal an Aontais, le haghaidh bainisteoirí bonneagair agus i réimse na maoirseachta rialála. Éilítear leis an sásra sin go ndéanfaidh bainisteoirí bonneagair agus comhlachtaí rialála iarnróid, i gcomhar leis na páirtithe leasmhara ábhartha, creataí agus treoirlínte Eorpacha a fhorbairt agus a chur chun feidhme. Tar éis meastóireachta ar fhorbairt agus ar chur chun feidhme na gcreataí Eorpacha agus i gcás nach mbaintear amach le cur i bhfeidhm deonach na dtreoirlínte earnála an leibhéal comhleanúnachais rialála a bhfuil gá leis, ba cheart na hacmhainní a bheith ag an gCoimisiún chun aghaidh a thabhairt ar easnaimh rialála den sórt sin trí ghníomhartha cur chun feidhme nó tarmligthe, i gcás inarb iomchuí.

(26)  Chun próiseas rianúil um bainistiú toillte agus tráchta le haghaidh seirbhísí idirnáisiúnta iarnróid a áirithiú, íoslaghdú a dhéanamh ar chealuithe an toillte leithdháilte agus ar chur isteach ar oibríochtaí iarnróid de bharr suaití ar an ngréasán iarnróid agus chun forbairtí i gcleachtais na mbainisteoirí bonneagair agus úsáid modhanna nua maidir le toilleadh a leithdháileadh agus teicneolaíochtaí faisnéise agus cumarsáide a chur san áireamh, ba cheart an chumhacht chun gníomhartha a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 290 den Chonradh a tharmligean chuig an gCoimisiún. Ba cheart do na cumhachtaí sin a bheith bainteach leis na bunspriocanna inghnóthaithe a eascraíonn as pleanáil straitéiseach an toillte bonneagair; an sceideal don phleanáil toillte straitéiseach agus don phróiseas leithdháilte toillte; na sprioc‑amanna le haghaidh athruithe ar thoilleadh leithdháilte agus réitigh mhalartacha a fhorbairt d’iarratasóirí; an sceideal maidir le comhordú, comhairliúchán agus foilsiú na srianta ar an toilleadh a eascraíonn as oibreacha bonneagair; sainmhíniú ar bhonneagar a bhfuil an‑úsáid á baint as agus atá plódaithe agus na nósanna imeachta agus na modhanna chun an méid úsáide toillte a ríomh; na critéir chun aon suaitheadh ar an ngréasán a shainaithint agus a dhearbhú; an fhaisnéis atá le soláthar do pháirtithe leasmhara oibríochtúla; agus na réimsí ar cheart do bhainisteoirí bonneagair comhordú a dhéanamh orthu agus na socruithe sonracha don chomhordú sin. Tá sé tábhachtach, go háirithe, go rachadh an Coimisiún i mbun comhairliúcháin iomchuí le linn a chuid oibre ullmhúcháin, lena n‑áirítear ar leibhéal na saineolaithe, agus go ndéanfaí na comhairliúcháin sin i gcomhréir leis na prionsabail a leagtar síos i gComhaontú Idirinstitiúideach an 13 Aibreán 2016 maidir le Reachtóireacht Níos Fearr(12). Go háirithe, chun rannpháirtíocht chomhionann in ullmhú na ngníomhartha tarmligthe a áirithiú, ba cheart do Pharlaimint na hEorpa agus don Chomhairle na doiciméid uile a fháil an tráth céanna leis na saineolaithe sna Ballstáit, agus ba cheart rochtain chórasach a bheith ag a gcuid saineolaithe ar chruinnithe ghrúpaí saineolaithe an Choimisiúin a bhíonn ag déileáil le hullmhú na ngníomhartha tarmligthe.

(27)  Chun coinníollacha aonfhoirmeacha a áirithiú maidir leis an Rialachán seo a chur chun feidhme, ba cheart cumhachtaí cur chun feidhme a thabhairt don Choimisiún chun ceanglais theicniúla agus oibríochtúla a thabhairt isteach chun feidhmiú rianúil an limistéir Eorpaigh aonair iarnróid a éascú maidir le critéir aonfhoirmeacha le haghaidh na gceanglas arna leagan síos ag bainisteoirí bonneagair maidir le hiarratasóirí; nósanna imeachta, critéir agus modheolaíochtaí coiteanna chun toilleadh gann a bhainistiú, chun pleanáil theagmhasach a dhéanamh, agus chun toilleadh a leithdháileadh thar an tréimhse a chumhdaítear leis an amchlár oibre; cur chuige coiteann i leith cúitimh a íoctar as athruithe ar an toilleadh leithdháilte; critéir agus nósanna imeachta coiteanna maidir le hathsceidealú; an sainmhíniú ar na heilimintí teicniúla de chóras chun faireachán a dhéanamh ar fheidhmíocht seirbhísí iarnróid agus seirbhísí a bhaineann le hiarnród, lena n‑áirítear modheolaíochtaí agus ceanglais sonraí agus an t‑athbhreithniú orthu. Ba cheart na cumhachtaí sin a fheidhmiú i gcomhréir le Rialachán (AE) Uimh. 182/2011 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle(13).

(28)  Cuirtear na rialacha a leagtar amach sa Rialachán seo in ionad na rialacha maidir le toilleadh a leithdháileadh a leagtar amach i dTreoir 2012/34/AE. Dá bhrí sin, na rialacha maidir le comhar idir bainisteoirí bonneagair, na rialacha maidir le comhar idir comhlachtaí rialála iarnróid, na ceanglais maidir leis na heilimintí den ráiteas gréasáin lena dtugtar tuairisc ar chineál an bhonneagair iarnróid atá ar fáil do ghnóthais iarnróid, na coinníollacha maidir le rochtain a fháil air agus na prionsabail agus na critéir maidir le toilleadh a leithdháileadh, ba cheart iad a shainmhíniú sa Rialachán seo. Ba cheart na rialacha maidir le comhar agus comhordú, chomh maith leis na heilimintí den ráiteas gréasáin, nach mbaineann leis an toilleadh a bhainistiú, leanúint de bheith ina gcuid de Threoir 2012/34/AE.

(29)  Thángthas ar an gconclúid sa mheastóireacht ex‑post ar Rialachán (AE) Uimh. 913/2010(14) go raibh tionchar an Rialacháin ró‑theoranta chun rannchuidiú le haistriú iompair ó bhóthar go hiarnród. Thairis sin, bhí an comhar idir na Ballstáit agus na bainisteoirí bonneagair maidir le bainistíocht an bhonneagair iarnróid neamhéifeachtach fós i gcomhthéacs trasteorann. Léiríodh sa mheastóireacht freisin nach bhfuil sé éifeachtúil an toilleadh ar na dorchlaí lasta iarnróid agus ar an gcuid eile den ghréasán a bhainistiú ar leithligh. Ba cheart feidhm a bheith ag creat rialála aonair maidir le toilleadh an ghréasáin iarnróid a oibriú, rud a chomhdhlúthódh na forálacha gaolmhara i dTreoir 2012/34/AE agus i Rialachán (AE) Uimh. 913/2010. Dá bhrí sin, ba cheart Rialachán (AE) Uimh. 913/2010 agus na forálacha i dTreoir 2012/34/AE maidir le toilleadh a leithdháileadh a aisghairm agus an Rialachán seo a chur ina n‑ionad. Ba cheart Airteagail ábhartha de Rialachán (AE) Uimh. 1315/2013 maidir le Treoirlínte an Aontais chun forbairt an ghréasáin thras-Eorpigh iompair a leasú dá réir. [Leasú 26]

(29a)   Ar an gcaoi chéanna, ba cheart ailíniú a áirithiú leis na rialacháin cur chun feidhme seo a leanas, le haghaidh na rialacha maidir le leithdháileadh i saoráidí seirbhíse (Rialachán cur chun feidhme (AE) 2017/2177) agus le haghaidh nósanna imeachta agus critéir a bhaineann le creat-chomhaontuithe (Rialachán cur chun feidhme (AE) 2016/545). [Leasú 27]

(30)  Chun an tráthchlár oibre a ullmhú, is gá gníomhaíochtaí ullmhúcháin a dhéanamh sna blianta roimh theacht i bhfeidhm an amchláir oibre sin. Dá bhrí sin, leis an aistriú ón gcreat rialála a bunaíodh le Treoir 2013/34/AE2012/34/AE agus Rialachán (AE) Uimh. 913/2010 go dtí an ceann a bhunaítear leis an Rialachán seo, tugtar le tuiscint gur cheart tosú le hullmhúcháin le haghaidh amchlár oibre faoin gcreat nua i gcomhthreo le cur i bhfeidhm na rialacha faoin gcreat atá ann faoi láthair. Dá réir sin, ní mór feidhm a bheith ag córas déach san idirthréimhse trínar cheart na réamhbhearta is gá do thráthchlár ar leith an creat dlíthiúil is infheidhme maidir leis an amchlár oibre sonrach sin a chomhlíonadh. Ba cheart an rogha a bheith ann maidir le creat‑chomhaontuithe arna gcur i gcrích faoin gcreat atá ann faoi láthair, ba cheart an rogha a bheith ann feidhm leanúnach a bheith acu ar feadh idirthréimhse faoin gcóras nua leanúint ar aghaidh go dtí deireadh a gconartha. [Leasú 28]

(31)  Faoin gcreat nua, ba cheart tús a chur leis na réamhbhearta le haghaidh tráthchlár oibre ach straitéis um thoilleadh a fhoilsiú 5 bliana roimh theacht i bhfeidhm amchláir oibre ar leith. Ar mhaithe le cur i bhfeidhm luath an chreata rialála nua agus an obair ullmhúcháin atá déanta cheana féin ag an earnáil á cur san áireamh, d’fhéadfaí sceideal na ngníomhaíochtaí as a dtiocfaidh bunú an chéad dá amchlár oibre a ghiorrú go 38 mí trí chéim na straitéise um thoilleadh a ghiorrú. Dá réir sin, ba cheart an t‑amchlár oibre dar tosach an [9 Nollaig 2029] a bheith mar an gcéad amchlár oibre a thagann faoin gcreat rialála nua. Ba cheart do na páirtithe leasmharageallsealbhóirí uile na hullmhúcháin is gá a thosú gan mhoill d’fhonn an creat nua a chomhlíonadh. D’fhéadfadh na Ballstáit atá in ann a chruthú go bhfuil gach beart riachtanach déanta acu roimh dháta glactha an Rialacháin dáta cur i bhfeidhm níos luaithe a mheas. [Leasú 29]

TAR ÉIS AN RIALACHÁN SEO A GHLACADH:

CAIBIDIL I

FORÁLACHA GINEARÁLTA

Airteagal 1

Ábhar agus raon feidhme

1.  Leagtar síos leis an Rialachán seo na prionsabail, na rialacha agus na nósanna imeachta is infheidhme maidir le toilleadh bonneagair iarnróid a bhainistiú agus comhordú le saoráidí seirbhíse, bainistiú tráchta, bainistiú géarchéime agus bainistiú feidhmíochta do sheirbhísí iarnróid intíre agus idirnáisiúnta. Leagtar síos ann freisin rialacha maidir le Líonra Eorpach um Chomhordú idir bainisteoirí bonneagair agus páirtithe leasmhara ábhartha eile agus maidir le formhaoirseacht ar bhainistiú an toillte agus an tráchta.

1a.   Leagtar síos leis an Rialachán seo freisin rialacha agus nósanna imeachta maidir le cur chun feidhme córais chomhtháite dhigitigh Eorpaigh um bainistiú tráchta iarnróid. [Leasú 30]

2.  Tá feidhm ag an Rialachán seo maidir le córas iarnróid an Aontais a shainítear in Airteagal 2(1) de Threoir (AE) 2016/797, le húsáid bonneagair iarnróid do sheirbhísí iarnróid intíre agus idirnáisiúnta dá dtagraítear in Airteagal 1(2) de Threoir 2012/34/AE, lena n‑áirítear saoráidí seirbhíse mar a shainmhínítear in Airteagal 3(11) den Treoir sin. [Leasú 31]

3.  Ní bheidh feidhm ag Caibidlí II go V den Rialachán seo maidir le bonneagar iarnróid nó seirbhísí iarnróid a eisiatar ó chur i bhfeidhm Chaibidil IV de Threoir 2012/34/AE i gcomhréir le hAirteagal 2(3), (3a), (4), (8), (8a), (9) agus (10) den Treoir sin le linn thréimhse bhailíochta na n‑eisiamh ábhartha. [Leasú 32]

4.  Ní bheidh feidhm ag an Rialachán seo maidir leis an gCipir ná maidir le Málta fad nach mbeidh aon chóras iarnróid bunaithe ina gcríoch.

Airteagal 2

Freagrachtaí agus prionsabail ghinearálta

1.  Gan dochar d’Airteagal 7c de Threoir 2012/34/AE, beidh bainisteoirí bonneagair freagrach as toilleadh an bhonneagair iarnróid agus an trácht iarnróid a bhainistiú.

Déanfar tagairtí do bhainisteoir bonneagair i ngach foráil a bhaineann le leithdháileadh toillte bonneagair iarnróid sa Rialachán seo a fhorléiriú mar thagairtí don chomhlacht leithdháilte dá dtagraítear in Airteagal 7a(3) de Threoir 2012/34/AE.

2.  D’fhonn soláthar toillte bonneagair iarnróid agus bainistithe tráchta éifeachtaigh agus éifeachtúil a éascú laistigh den Aontas, rachaidh bainisteoirí bonneagair i gcomhar laistigh de Líonra Eorpach na mBainisteoirí Bonneagair (‘ENIM’) dá dtagraítear in Airteagal 7f de Threoir 2012/34/AE agus i gcomhréir le forálacha an Rialacháin seo maidir le comhar.

3.  Agus a bhfreagrachtaí á gcomhlíonadh acu i gcomhréir le mír 1 agus mír 2, déanfaidh bainisteoirí bonneagair an méid seo a leanas:

(a)  an úsáid éifeachtach is fearr a bhaint as an toilleadh bonneagair atá ar fáil mar a cheanglaítear in Airteagal 26 de Threoir 2012/34/AE chun sciar an iompair d’iarnród a mhéadú, le haghaidh seirbhísí paisinéirí agus lasta araon i gcomhréir le spriocanna aeráide an Aontais; [Leasú 33]

(b)  an luach is fearr don tsochaí a bhaint as seirbhísí iompair ar iarnród arna gcumasú ag bonneagar iarnróid i dtéarmaí sóisialta, eacnamaíocha agus comhshaoil;

(c)  bainistíocht neamh‑idirdhealaitheach agus rochtain thrédhearcach ar thoilleadh bonneagair a áirithiú, lena n‑áirítear le linn oibreacha, d’fhonn tacú le hiomaíocht chóir;

(d)  trácht iarnróid gan uaim agus poncúil a chumasú thar níos mó ná gréasán amháin agus thar theorainneacha trí iarracht a dhéanamh deireadh a chur le scrogaill agus le constaicí oibriochtúla; [Leasú 34]

(e)  trédhearcacht a áirithiú maidir le staid agus infhaighteacht toillte bonneagair iarnróid;

(f)  feidhmíocht bonneagairan bhonneagair iarnróid agus na seirbhísí iompair a athbhreithniú agus a fheabhsú i ndlúthchomhar le hoibreoirí na hearnála iarnróid, lena n-áirítear saoráidí seirbhíse a bhfuil baint dhíreach acu le seirbhís iarnróid; [Leasú 35]

(g)  rannchuidiú le cur chun feidhme agus le forbairt an limistéir Eorpaigh aonair iarnróid, go háirithe trí rialacha agus caighdeáin theicniúla agus oibríochtúla coiteanna Eorpacha, ceanglais maidir le trealamh teicniúil agus deimhniúchán foirne. [Leasú 36]

Airteagal 3

Neamhchlaontacht an bhainisteora bonneagair i leith bainistiú tráchta agus toillte, lena n‑áirítear pleanáil cothabhála

1.  Déanfaidh bainisteoirí bonneagair na feidhmeanna a bhaineann le bainistiú tráchta agus toillte, lena n‑áirítear pleanáil cothabhála ar bhealach trédhearcach agus neamh‑idirdhealaitheach agus ní dhéanfaidh aon choinbhleacht leasa difear do na daoine atá i gceannas ar chinntí a dhéanamh i leith na bhfeidhmeanna sin.

2.  A mhéid a bhaineann le bainistiú tráchta, áiritheoidh bainisteoirí bonneagair go mbeidh rochtain iomlán agus thráthúil ag gnóthais iarnróid ar fhaisnéis ábhartha i gcás aon suaitheadh a bhaineann leo. I gcás ina dtabharfaidh an bainisteoir bonneagair rochtain bhreise ar an bpróiseas bainistithe tráchta, déanfaidh sé amhlaidh ar bhealach trédhearcach agus neamh‑idirdhealaitheach do na gnóthais iarnróid lena mbaineann.

3.  A mhéid a bhaineann le bainistiú an toillte agus le pleanáil fhadtéarmach oibríochtaí móra cothabhála, athnuachan agus uasghrádaithe ar an mbonneagar iarnróid, rachaidh na bainisteoirí bonneagair i gcomhairle le hiarratasóirí, mar a shainmhínítear in Airteagal 3, pointe 19 de Threoir 2012/34/AE, i gcomhréir leis an Rialachán seo agus, a mhéid is féidir, cuirfidh siad na hábhair imní a cuireadh in iúl san áireamh.

Airteagal 4

Sainmhínithe

Chun críocha an Rialacháin seo, beidh feidhm ag na sainmhínithe in Airteagal 3 de Threoir 2012/34/AE.

Beidh feidhm freisin ag na sainmhínithe seo a leanas:

(1)  ciallaíonn ‘force majeure’ aon teagmhas nó cás neamh‑intuartha nó neamhghnáchstaid neamh-intuartha, dosheachanta nó eisceachtúil nach bhfuil smachtneart ag an mbainisteoir bonneagair nó, ag an ngnóthas iarnróid nó ag an iarratasóir air, nach féidir a sheachaint nó a shárú le fadbhreathnaitheacht agus le dúthracht réasúnach, nach féidir a réiteach le bearta atá indéanta go réasúnach dóibh ó thaobh dearcadh teicniúil, airgeadais nó eacnamaíoch de, aa d’fhéadfadh a bheith ann le réasún lena n-áirítear athródú thar theorainneacha; ní mór gur tharla an teagmhas sin iarbhír agus atágur gá é a bheith infhíoraithe go hoibiachtúil, agus a fhágann go bhfuil sé dodhéanta don bhainisteoirnach féidir leis an mbainisteoir bonneagair a chuid oibleagáidí a chomhlíonadh, go sealadach nó go buan, i gcomhréir leis an Rialachán seo nó le Treoir 2012/34/AE nó ionas go gcomhlíonfaidh an gnóthasnach féidir leis an ngnóthas iarnróid a oibleagáidí conarthacha i leith bainisteoir nó bainisteoirí bonneagair a chomhlíonadh; [Leasú 37]

(2)  ciallaíonn ‘idir‑inoibritheacht’ idir‑inoibritheacht mar a shainmhínítear in Airteagal 2(2) de Threoir (AE) 2016/797 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle(15);

(2a)   ciallaíonn ‘iarratasóir’ gnóthas iarnróid nó grúpáil idirnáisiúnta gnóthas iarnróid nó daoine nó eintitis dhlíthiúla eile, amhail údaráis inniúla mar a shainmhínítear in Airteagal 2(b) de Rialachán (CE) Uimh. 1370/2007 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle(16) agus seoladóirí, seoltóirí lasta agus oibreoirí iompair chomhcheangailte, a bhfuil leas seirbhíse poiblí nó tráchtála acu toilleadh bonneagair a sholáthar; [Leasú 38]

(3)  ciallaíonn ‘páirtí leasmhargeallsealbhóir oibríochtúil’ iarratasóir, gnóthas iarnróidcomhlachas iarratasóirí, bainisteoir bonneagair, oibreoir saoráide um sheirbhís iarnróidseirbhíse, soláthraí seirbhísí a bhaineann le hiarnród agus aon eintiteas eile a bhfuil baint dhíreach aige le seirbhís iompair ar iarnródiarnróid a oibriú; [Leasú 39]

(4)  ciallaíonn ‘Comhordaitheoir Eorpach’ an Comhordaitheoir dá dtagraítear in Airteagal 51 de Rialachán [... Rialachán nua TEN‑T];

(5)  ciallaíonn ‘creat‑chomhaontú’ comhaontú ginearálta atá ceangailteach ó thaobh dlí de faoin dlí poiblí nó faoin dlí príobháideach, lena leagtar amach cearta agus oibleagáidí iarratasóra agus an bhainisteora bonneagair i ndáil leis an toilleadh bonneagair atá le leithdháileadh agus na muirir a bheidh le tobhach i gcaitheamh tréimhse níos faide ná aon tréimhse bhailíochta tráthchláir oibre amháin;

(6)  ciallaíonn ‘toilleadh a leithdháileadh go comhuaineach’ próiseas trína leithdháileann bainisteoirí bonneagair toilleadh bonneagair iarnróid mar fhreagairt ar shraith iarrataí ar thoilleadh a fhaightear faoi scoithdháta áirithe agus trí na hiarrataí sin a chomhordú chun an úsáid is fearr is féidir as an mbonneagar agus an meaits is gaire agus is féidir leis na hiarrataí a áirithiú;

(7)  ciallaíonn ‘tús freastail ar an gceann is túisce’ prionsabal maidir le toilleadh bonneagair iarnróid a leithdháileadh i gcás ina dtugtar tosaíocht don phróiseas leithdháilte de réir ord croineolaíoch na n‑iarrataí ar thoilleadh;

(8)  ciallaíonn ‘bealach traenach’ an toilleadh bonneagair is gá chun traein a rith idir dhá áit i gcaitheamh tréimhse ar leith, a thugtar tuairisc uirthi mar bhealach beacht le huainiú na traenach sin, lena n‑áirítear tionscnamh agus ceann scríbe, am iontrála agus lá agus am scoir agus lá, lena n‑áirítear aon phointe stad agus amanna imeachta gaolmhara;

(9)  ciallaíonn ‘sonraíocht toillte’ ceart toillte, a shonraíonn saintréithe tráchtála agus oibríochtúla an toillte bonneagair atá ábhartha don iarratasóir lena mbaineann agus a sholáthraíonn a dhóthain faisnéise don bhainisteoir bonneagair chun bealaí sonracha traenach a urramaíonn na saintréithe sin a ullmhú;

(10)  ciallaíonn ‘seirbhís iarnróid ilghréasáin’ seirbhís iompair lasta nó paisinéirí ar iarnród, intíre nó idirnáisiúnta, a oibrítear ar dhá ghréasán nó níos mó arna mbainistiú ag bainisteoirí bonneagair éagsúla. Féadfaidh an traein a bheith nasctha agus/nó deighilte agus féadfaidh tionscnaimh agus cinn scríbe éagsúla a bheith ag na codanna éagsúla, ar choinníoll go dtrasnaíonn gach vaigín nó carráiste anonn go gréasán amháin ar a laghad arna oibriú ag bainisteoir bonneagair eile;

(11)  ciallaíonn ‘ceart toillte ilghréasáin’ iomlán na gceart toillte lena gcumasaítear seirbhís iarnróid ilghréasáin a sholáthar;

(12)  ciallaíonn ‘toilleadh bonneagair a dheighilt’ scaireanna den toilleadh iomlán atá ar fáil maidir le heilimint den bhonneagar a shannadh do chineálacha éagsúla seirbhísí iompair ar iarnród agus do shrianta toillte a eascraíonn as obair bhonneagair.

(13)  ciallaíonn ‘tráthchlár oibre’ na sonraí a thugtar cothrom le dáta go leanúnach lena sainmhínítear na gluaiseachtaí traenach agus rothstoic uile atá beartaithe a dhéanfar ar an mbonneagar ábhartha, mar a chuirtear in iúl trí chearta toillte leithdháilte, le linn tréimhse bailíochta tráthchláir oibre;

(14)  ciallaíonn ‘tréimhse bhailíochta an tráthchláir oibre’ an tréimhse ama a bhfuil tráthchlár oibre áirithe bailí lena linn;

(15)  ciallaíonn ‘obair bhonneagair’ idirghabhálacha ar an mbonneagar iarnróid chun an bonneagar iarnróid a fhorbairt, a chothabháil, a athnuachan agus a uasghrádú mar a shainmhínítear in Airteagal 3, pointí (2a), (2c), (2d), agus (2e) de Threoir 2012/34/AE;

(16)  ciallaíonn ‘comhlacht rialála’ an comhlacht rialála dá dtagraítear in Airteagal 55 de Threoir 2012/34/AE;

(17)  ciallóidh ‘teagmhas’ aon tarlú, nó sraith tarluithe den tionscnamh céanna, a chuireann isteach ar thrácht iarnróid.

(17a)   ciallaíonn ‘bealaí traenach córasacha’ bealaí traenach atá bunaithe ar Airteagail 11 agus 20 den Rialachán seo, atá réamhphleanáilte i sceideal rialta ar feadh tréimhse tábla ama oibre. [Leasú 40]

CAIBIDIL II

AN TOILLEADH BONNEAGAIR A BHAINISTIÚ

ROINN 1

Prionsabail ghinearálta le maidir le toilleadh bonneagair a bhainistiú

Airteagal 5

An toilleadh a bhainistiú

1.  Déanfaidh bainisteoirí bonneagair toilleadh bonneagair iarnróid a bhainistiú trí phróiseas pleanála agus leithdháilte a chuimsíonn trí chéim:

(a)  pleanáil straitéiseach maidir le toilleadh dá dtagraítear i roinn 2;

(b)  sceidealú agus leithdháileadh toillte bonneagair dá dtagraítear i roinn 3;

(c)  oiriúnú agus athsceidealú an toillte leithdháilte dá dtagraítear i roinn 4.

2.  I dteannta an ábhair a leagtar síos in Iarscríbhinn IV a ghabhann le Treoir 2012/34/AE, áireoidh bainisteoirí bonneagair sa ráiteas gréasáin dá dtagraítear in Airteagal 27 den Treoir sin roinn maidir leis an mbonneagar a chuirfear ar fáil do ghnóthais iarnróid; roinn maidir le bainistiú an toillte; roinn maidir le hoibríochtaí, lena n‑áirítear maidir le bainistiú tráchta, bainistiú suaití agus bainistiú géarchéime; agus roinn maidir le bainistiú feidhmíochta, i gcomhréir le hIarscríbhinn IV.

3.  Beidh cinnteoireacht maidir le toilleadh a bhainistiú dá dtagraítear i mír 1, lena n‑áirítear sainmhíniú agus measúnú ar infhaighteacht agus leithdháileadh ceart toillte, ina feidhm fhíor‑riachtanach de chuid an bhainisteora bonneagair de réir bhrí Airteagal 3, pointe (2f) de Threoir 2012/34/AE. Beidh feidhm ag na forálacha fíor‑riachtanacha a leagtar síos sa Treoir sin maidir léi.

Airteagal 6

Creat Eorpach um thoilleadh a bhainistiú

1.  Féachfaidh bainisteoirí bonneagair le prionsabail agus nósanna imeachta coiteanna a leanúint chun toilleadh bonneagair iarnróid a bhainistiú. Chun na críche sin, déanfaidh ENIM i gcomhairle le ERP ‘creat Eorpach um thoilleadh a bhainistiú’ a fhorbairt agus a ghlacadh i gcomhréir le forálacha ChaibidilCaibidil II faoin … [12 mhí ó theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo]. [Leasú 41]

2.  Sainmhíneoidh an creat Eorpach um thoilleadh a bhainistiú na prionsabail agus na nósanna imeachta coiteanna chun toilleadh bonneagair iarnróid a bhainistiú agus le haghaidh comhordú idir bainisteoirí bonneagair, gnóthais iarnróid agus iarratasóirí eile, oibreoirí saoráide seirbhíse iarnróid agus páirtithe leasmhara oibríochtúla eile.

3.  Áireofar ar a laghad na heilimintí a liostaítear in Iarscríbhinn III sa chreat Eorpach um thoilleadh a bhainistiú agus tabharfar cothrom le dáta é nuair is gá chun taithí bainisteoirí bonneagair, gnóthas iarnróid agus iarratasóirí eile a chur san áireamh agus bunaithe ar ghníomhaíochtaí ENIM.

4.  Tabharfaidh bainisteoirí bonneagair lánaird ar an gcreat Eorpach um thoilleadh a bhainistiú agus an ráiteas gréasáin dá dtagraítear in Airteagal 27 de Threoir 2012/34/AE á ullmhú acu, go háirithe an t‑ábhar a shonraítear in Iarscríbhinn IV den Rialachán seo. Míneoidh siadTabharfaidh siad bonn cirt sa ráiteas gréasáin andon chúis atá le haon imeacht ó na prionsabail agus na nósanna imeachta coiteanna a bhunaítear sa chreat Eorpach um thoilleadh a bhainistiú. Ní cheadófar dialltaí ach amháin i gcásanna eisceachtúla agus beidh siad faoi réir a bhformheasta ag an gcomhlacht rialála náisiúnta iarnróid. [Leasú 42]

4a.   Cumhachtófar don Choimisiún gníomhartha tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 71 chun na prionsabail agus na nósanna imeachta coiteanna a leagan amach maidir le toilleadh bonneagair iarnróid a bhainistiú agus chun mír 2 den Airteagal seo a leasú. Déanfar na gníomhartha tarmligthe sin a ghlacadh trí ... [24 mhí ó theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo]. [Leasú 43]

Airteagal 7

Iarratasóirí

1.  Déanfaidh iarratasóirí iarrataí ar thoilleadh bonneagair. Chun toilleadh bonneagair den sórt sin a úsáid, ceapfaidh iarratasóirí, nach gnóthais iarnróid iad gnóthas iarnróid chun comhaontú a thabhairt i gcrích leis an mbainisteoir bonneagair i gcomhréir le hAirteagal 28 de Threoir 2012/34/AE. Tá sé sin gan dochar do cheart na n‑iarratasóirí chun creat‑chomhaontuithe a thabhairt i gcrích le bainisteoirí bonneagair faoi Airteagal 31 den Rialachán seo. [Leasú 44]

2.  FéadfaidhDéanfaidh an bainisteoir bonneagair ceanglais a leagan síos maidir le hiarratasóirí chun a áirithiú go ndéanfar a ionchais dhlisteanacha maidir le hioncam agus úsáid an bhonneagair amach anseo a chosaint. Beidh ceanglais den sórt sin iomchuí, trédhearcach agus neamh‑idirdhealaitheach. Sonrófar iad sa ráiteas gréasáin dá dtagraítear i bpointe (1)(b)(2)(c) d’Iarscríbhinn IV. Ní fhéadfaidh siad a áireamh ach foráil de ráthaíocht airgeadais nach sáróidh leibhéal iomchuí a bheidh comhréireach leis an leibhéal gníomhaíochta atá beartaithe ag an iarratasóir, agus dearbhú maidir leis an gcumas tairiscintí comhlíontacha a ullmhú le haghaidh an toillte bonneagair. [Leasú 45]

3.  FéadfaidhDéanfaidh an Coimisiún, faoin [24 mhí ó theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo], gníomhartha cur chun feidhme a ghlacadh lena leagfar amach sonraíchun mionsonraí an na gcritéar a bheidh le leanúint a leagan amach chun mír 2 a chur i bhfeidhm agus chun mír 2 den Airteagal seo a leasú. Déanfar na gníomhartha cur chun feidhme sin a ghlacadh i gcomhréir leis an nós imeachta scrúdúcháin dá dtagraítear in Airteagal 72(3). [Leasú 46]

Airteagal 8

Toilleadh bonneagair gann a bhainistiú

1.  Áiritheoidh bainisteoirí bonneagair go ndéanfar toilleadh bonneagair gann a bhainistiú i gcomhréir leis na prionsabail a leagtar amach in Airteagal 26 de Threoir 2012/34/AE agus in Airteagal 2 den Rialachán seo i ngach céim den phróiseas bainistithe toillte dá dtagraítear in Airteagal 5.

2.  Agus cinntí á ndéanamh maidir le toilleadh gann, cuirfidh bainisteoirí bonneagair san áireamh treoraíocht straitéiseach maidir le húsáid toillte bonneagair arna soláthar ag na Ballstáit i gcomhréir le hAirteagal 11(3).

Gan dochar do rialacha maidir leis an Státchabhair, féadfaidhdéanfaidh na Ballstáit, i gcás inarb iomchuí, cúiteamh a dheonú don bhainisteoir bonneagair a chomhfhreagraíonn do chaillteanais ioncaim a bhaineann go heisiach leis an ngá atá leis an treoraíocht straitéiseach maidir le húsáid thoilleadh an bonneagair iarnróid a chomhlíonadh. [Leasú 47]

3.  Déanfaidh bainisteoirí bonneagair toilleadh gann a phleanáil agus a leithdháileadh a mhéid is féidir tríd an sásra um réiteach comhthoiliúil coinbhleachta dá dtagraítear in Airteagal 36 a mbeidh baint ag na hiarratasóirí lena mbaineann leis agus as a n‑eascróidh réitigh chomhthoiliúla ar riachtanais agus ar iarrataí toillte contrártha.

4.  Mura eascróidh réiteach sásúil ar riachtanais agus ar iarrataí toillte contrártha as an sásra dá dtagraítear i mír 3, déanfaidh bainisteoirí bonneagair toilleadh gann a bhainistiú nó coinbhleachtaí a réiteach trí nósanna imeachta atá oibiachtúil, trédhearcach agus neamh‑idirdhealaitheach.

Leis na nósanna imeachta sin, déanfar measúnú ar roghanna malartacha maidir le húsáid toillte bonneagair, bunaithe ar na critéir shocheacnamaíocha agus chomhshaoil seo a leanas, faoi réir infhaighteacht na sonraí caighdeánaithe a chuirfidh na hiarratasóirí ar fáil do na bainisteoirí bonneagair. Áireofar na nithe seo a leanas sna critéir sin, ach ní bheifear teoranta dóibh: [Leasú 48]

(a)  an costas oibriúcháin a bhaineann le seirbhísí iompair ar iarnród d’oibreoirí agus an tionchar a bheidh aige sin ar phraghsanna do chustaiméirí seirbhísí iompair ar iarnród;

(b)  costas na seirbhísí iompair ar iarnród a bhaineann le ham do na custaiméirí;

(c)  nascacht agus inrochtaineacht, mar éifeacht ghréasáin ar an ngréasán foriomlán agus ar chodanna den ghréasán araon,do dhaoine agus do réigiúin ar a bhfreastalaíonn na seirbhísí iompair ar iarnród; [Leasú 49]

(d)  astaíochtaí gás ceaptha teasa, truailleáin aeir áitiúla, torann agus costais sheachtracha eile a bhaineann le seirbhísí iompair ar iarnród agus lena roghanna malartacha dóchúla;

(e)  impleachtaí sábháilteachta agus sláinte poiblí a bhaineann le seirbhísí iompair ar iarnród agus lena roghanna malartacha dóchúla.

(ea)   éifeachtaí aistrithe mhódaigh i dtreo an iarnróid. [Leasú 50]

5.  Ullmhóidh agus glacfaidh ENIMDéanfaidh ENIM, i gcomhairle le ERP, na nósanna imeachta dá dtagraítear i mír 4 a ullmhú agus a ghlacadh agus cuirfidh sé san áireamh iad sa chreat Eorpach le haghaidh bainistiú acmhainneachtaagus áireoidh sé iad i gcreat an Aontais um thoilleadh a bhainistiú dá dtagraítear in Airteagal 6. Beidh na céimeanna seo a leanas i gceist leis na nósanna imeachta: [Leasú 51]

(a)  cásanna malartacha a dhearadh chun an toilleadh atá ar fáil do chineálacha éagsúla seirbhísígach cineál éagsúil seirbhís iompair ar iarnród a bhfuil feidhm acu maidir leis an toilleadh céanna a dheighilt, lena n‑áirítear, i gcás inar féidir, soláthar toillte mhalartaigh ar bhealaí eile nó uainiú malartach a bhfuil saintréithe inchomparáide aige maidir le seirbhísí intíre agus trasteorann araon; [Leasú 52]

(aa)   cásanna malartacha a dhearadh chun aghaidh a thabhairt ar choinbhleachtaí acmhainneachta idir dhá iarraidh nach bhfuil ag teacht leis an bpleanáil straitéiseach acmhainneachta; [Leasú 53]

(b)  meastóireacht a dhéanamh ar na cásanna agus iad a rangú ar bhonn modheolaíochtaí oibiachtúla agus trédhearcacha agus na critéir shocheacnamaíocha agus chomhshaoil a leagtar amach i mír 4 á gcur san áireamh;

(c)  an cás is airde rangaithe a roghnú ar bhonn na meastóireachta dá dtagraítear i bpointe (b) agus an sainmhíniú ar an tsamhail maidir le toilleadh agus an plean um thoilleadh a sholáthar a leasú dá réir.

6.  Forbróidh ENIM, i gcomhairle le ERP, na modheolaíochtaí dá dtagraítear i mír 5, pointe b(b), den Airteagal seo. Trí pharaiméadair na modheolaíochtaí sin, beifear in ann imthosca áitiúla nó náisiúnta a chur san áireamh bunaithe ar chuir chuige a bhfuil glacadh leo agus ar fhianaise eimpíreach. Áireoidh ENIM na modheolaíochtaí sin sa chreat Eorpach um thoilleadh a bhainistiú dá dtagraítear in Airteagal 6. [Leasú 54]

7.  Ag cur san áireamh taithíAgus eispéiris ar ullmhú agus ar chur chun feidhme an chreata dá dtagraítear i mír 6 á gcur i gcuntas, tabharfar de chumhacht don Choimisiún, féadfaidh an Coimisiún gníomhartha cur chun feidhmetarmligthe a ghlacadh lena leagfar amachi gcomhréir le hAirteagal 71 chun na nósanna imeachta sonracha a leagan amach, sonraí caighdeánaithe a léiríonn codanna éagsúla den mhargadh do na critéir agus do na modheolaíochtaí sonrachacaighdeánaithe a bheidh le cur i bhfeidhm chun toilleadh gann a bhainistiú agus chun mír 6 den Airteagal seo a leasú. Glacfar. Déanfar na gníomhartha cur chun feidhme sin a ghlacadh i gcomhréir leis an nós imeachta scrúdúcháin dá dtagraítear in Airteagal 72(3)tarmligthe sin faoin ... [24 mhí ó theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo]. Áireofar iad sa chreat Eorpach um thoilleadh a bhainistiú. [Leasú 55]

Airteagal 9

Faisnéis maidir le toilleadh bonneagair

1.  Soláthróidh bainisteoirí bonneagair do pháirtithe leasmhara, go háirithe iarratasóirí, iarratasóirí féideartha agus comhlachtaí rialála, faisnéis chruinn agus cothrom le dáta maidir le hinfhaighteacht toillte bonneagair ar feadh an phróisis bainistithe toillte ina iomláine, lena n‑áirítear sa chéim pleanála straitéisí dá dtagraítear i roinn 2, le linn na bpróiseas sceidealaithe agus leithdháilte a leagtar amach i roinn 3 agus aon uair a dhéanfar athruithe ar an toilleadh leithdháilte dá dtagraítear i roinn 4, ag brath ar infhaighteacht na straitéise um thoilleadh, na samhla maidir le toilleadh agus an phlean um thoilleadh a sholáthar foilsithe. [Leasú 56]

Foilseoidh bainisteoirí bonneagair aon nuashonrú ar an bplean um thoilleadh a sholáthar dá dtagraítear in Airteagal 18 agus ar an amchlár oibre dá dtagraítear in Airteagal 30 gan mhoill.

2.  Foilseoidh bainisteoirí bonneagair an fhaisnéis dá dtagraítear i mír 1 i gcomhréir le hAirteagal 62(5) agus rannchuideoidh siad le forbairt sonraíochtaí ábhartha i gcomhréir le hAirteagal 62(3).

3.  Arna iarraidh sin ag na hiarratasóirí, soláthróidh bainisteoirí bonneagair an fhaisnéis dá dtagraítear i mír 1 den Airteagal seo ar bhonn sonraíochtaí coincréiteacha ar riachtanais tráchtála agus oibríochtúla (‘measúnuithe féidearthachta’). I gcás seirbhísí trasteorann, gheobhaidh agus freagróidh bainisteoirí bonneagair iarrataí den sórt sin in aon áit amháin agus in oibríocht aonair nó trí chomhéadan aonair arna bhunú i gcomhréir le hAirteagal 27 (4). [Leasú 57]

Airteagal 10

Srianta ar an toilleadh a eascraíonn as obair bhonneagair agus bonneagar díghrádaithe

1.  Gan dochar d’Airteagal 7, 7c agus 7e de Threoir 2012/34/AE, déanfaidh bainisteoirí bonneagair obair bhonneagair a phleanáil i gcomhréir leis an bplean gnó agus leis na cláir infheistíochta agus airgeadais dá dtagraítear in Airteagal 8(3) de Threoir 2012/34/AE. I gcás ina ndéanann leasuithe ar na cláir sin tar éis an plean gnó a ghlacadh difear do phleanáil oibreacha bonneagair nó inar dócha go ndéanfaidh siad difear do phleanáil oibreacha bonneagair, soláthróidh an bainisteoir bonneagair forbhreathnú ar na leasuithe sin agus ar a dtionchar dóchúil sa ráiteas gréasáin. Cuirfidh an Ballstát cistiú ilbhliantúil cobhsaí tráthúil ar fáil don bhainisteoir bonneagair chun bonneagar iarnróid a chothabháil, a athnuachan agus a thógáil ar feadh tréimhse rollach 5 bliana ar a laghad tríd an gcomhaontú feidhmíochta ilbhliantúil chun tacú le bainisteoirí bonneagair díghrádú an bhonneagair iarnróid a chosc agus an tionchar ar shrianta toillte a d’fhéadfadh a bheith ann a íoslaghdú. Déanfar an buiséad bliantúil a bheidh ar fáil do bhainisteoirí bonneagair a dhéanamh trédhearcach don bhainisteoir bonneagair agus leithdháilfear é go hiontaofa. [Leasú 58]

2.  Agus oibreacha bonneagair á bpleanáil, gníomhóidh an bainisteoir bonneagair i gcomhréir le hAirteagal 2(3) agus le hAirteagal 3.

Go háirithe, cuirfidh an bainisteoir bonneagair san áireamh ar bhealach cothrom tionchar na n‑oibreacha bonneagair ar a bhainistíocht sócmhainní agus a staid airgeadais dhílis chomh maith leis an tionchar oibríochtúil agus airgeadais ar na hiarratasóirí uile lena mbaineann.

Beidh sé d’aidhm ag an maoiniú a chuirfidh an Ballstát ar fáil don bhainisteoir bonneagair ar chothromaíocht den sórt sin a bhunú. Déanfaidh na hiarratasóirí an fhaisnéis is gá chun go gcomhlíonfaidh an bainisteoir bonneagair an fhoráil seo a sholáthar go tráthúil. [Leasú 59 agus 60]

3.  Rachaidh na bainisteoirí bonneagair i gcomhairle le hiarratasóirí maidir leis na hoibreacha bonneagair i gcomhthéacs na sásraí comhordúcháin dá dtagraítear in Airteagal 7e de Threoir 2012/34/AE 2012/34/AE agus, a mhéid a bhaineann le seirbhísí iarnróid trasteorann, i gcomhréir le hAirteagal 54 den Rialachán seo. [Leasú 61]

4.  Déanfaidh bainisteoirí bonneagair na srianta ar an toilleadh a eascraíonn as oibreacha bonneagair a phleanáil go leormhaith roimh ré agus cuirfidh siad iarratasóirí ar an eolas faoi na srianta sin agus rachaidh siad i gcomhairle leo go leordhóthanach roimh ré freisin, agus an tionchar measta ar ghnóthais iarnróid á chur san áireamh. Chun na críche sin, urramóidh bainisteoirí bonneagair an sceideal a leagtar amach i roinn 3 d’Iarscríbhinn I.

Maidir le srianta ar an toilleadh a bhfuil mórthionchar acu ar an toilleadh atá ar fáil d’iarratasóirí, féadfaidh iarratasóirí a iarraidh ar an mbainisteoir bonneagair pleanáil mhalartach a sholáthar don srianadh toillte d’fhonn rogha a shainaithint agus rogha a dhéanamh lena gcuirtear san áireamh na tionchair ar iarratasóirí agus ar bhainisteoirí bonneagair ar bhealach cothrom. Soláthróidh an bainisteoir bonneagair do na hiarratasóirí sin pleanáil tháscach maidir leis an toilleadh malartach a bheidh ar fáil le linn an tsriain ar an toilleadh.

Cumhdóidh an phleanáil tháscach an líne a ndéantar difear di agus na línte malartacha araon agus léireofar í sa tsamhail maidir le toilleadh dá dtagraítear in Airteagal 17 agus sa phlean um thoilleadh a sholáthar dá dtagraítear in Airteagal 18.

5.  Cuirfidh bainisteoirí bonneagair tionchar na n‑oibreacha bonneagair ar thrácht trasteorann san áireamh agus maolóidh siad an tionchar sin. Comhordóidh bainisteoirí bonneagair i gcomhréir le hAirteagal 53 na hoibreacha bonneagair uile ar na línte dá dtagraítear in Airteagal 53(3) agus aon obair bhonneagair eile a mbeidh tionchar mór trasteorann aici.

Díreofar sa chomhordú go háirithe ar bharrfheabhsú sceideal na n‑oibreacha bonneagair agus ar thoilleadh malartach a sholáthar ar an líne a ndéantar difear di agus ar bhealaí eile, agus riachtanais oibríochtúla, bhonneagair agus tráchtála na n‑iarratasóirín-iarratasóirí éagsúla á gcur san áireamh. [Leasú 62]

Cuirfidh an rialachas lasta iarnróid moladh maidir le comhordú oibreacha faoi bhráid na mbainisteoirí bonneagair faoi seach trí mhí roimh an tréimhse arna sainmhíniú i mír 4. [Leasú 63]

6.  Measfar freisin gur srianta ar an toilleadh iad laghduithe ar thoilleadh nó ar fheidhmíocht bhonneagair atá faoi bhun a luachanna dearaidh a eascraíonn as díghrádú sócmhainní, amhail laghduithe ar an luas incheadaithe nó ar an ualach acastóra. Beidh feidhm ag na hoibleagáidí faisnéise a leagtar amach in Airteagal 9 maidir le srianta den sórt sin.

7.  Foilseoidh bainisteoirí bonneagair faisnéis chomh luath agus is féidir agus rachaidh siad i gcomhairle le hiarratasóirí maidir le srianta sealadacha ar an toilleadh a bheartaítear, a dtionchar ar an toilleadh atá ar fáil chun críoch tráchtála agus ar thoilleadh malartach.

8.  Tabharfar de chumhacht don Choimisiún gníomhartha tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 71 chun roinn 3 d’Iarscríbhinn I a leasú d’fhonn an tionchar a bhíonn ag srianta ar an toilleadh a eascraíonn as oibreacha bonneagair ar thrácht iarnróid a laghdú, agus breithnithe pleanála, oibríochtúla, teicniúla agus tráchtála na bpáirtithe leasmhara lena mbaineann á gcur san áireamh.

ROINN 2

PLEANÁIL STRAITÉISEACH MAIDIR LE TOILLEADH

Airteagal 11

Pleanáil straitéiseach maidir le toilleadh

1.  Áireofar leis an bpleanáil straitéiseach maidir le toilleadh na gníomhaíochtaí uile a leagtar amach in Airteagail 12 go 25.

2.  Beidh an seicheamh seo a leanas de dhoiciméid phleanála mar thoradh ar an bpleanáil straitéiseach maidir le toilleadh, ar doiciméid iad lena soláthraítear leibhéal sonraí a bhíonn ag méadú de réir a chéile faoin toilleadh atá ar fáil:

(a)  an straitéis um thoilleadh dá dtagraítear in Airteagal 16;

(b)  an tsamhail maidir le toilleadh dá dtagraítear in Airteagal 17;

(c)  an plean um thoilleadh a sholáthar dá dtagraítear in Airteagal 18.

Leagtar amach ábhar na mbunspriocanna inghnóthaithe sin agus an sceideal lena n‑ullmhú i ranna 1 agus 2 d’Iarscríbhinn I. Cuirfidh an bainisteoir bonneagair an t-inneachar go léir ar fáil i dteanga oifigiúil an Bhallstáit agus i mBéarla. [Leasú 64]

Glacfaidh bainisteoirí bonneagair na doiciméid phleanála mar bhonn don chéad chéim eile sa phróiseas pleanála.

Tabharfar de chumhacht don Choimisiún gníomhartha tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 71 chun ranna 1 agus 2 d’Iarscríbhinn I a leasú, chun próiseas pleanála straitéisí éifeachtach a áirithiú agus chun ábhair imní oibríochtúla na mbainisteoirí bonneagair agus na n‑iarratasóirí a léiriú, agus moladh ó ERA agus taithí ENIM, bainisteoirí bonneagair, iarratasóirí agus páirtithe leasmhara oibríochtúla eile, comhlachtaí rialála agus ENRB á curENRRB á gcur san áireamh agus an roinn seo á cur chun feidhme acu. [Leasú 65]

3.  Faoi réir phrionsabal an neamhspleáchais bainistíochta a leagtar síos in Airteagal 4 de Threoir 2012/34/AE, féadfaidh na Ballstáit treoraíocht straitéiseach a sholáthar don bhainisteoir bonneagair bunaithe ar na straitéisí táscacha um fhorbairt an bhonneagair iarnróid dá dtagraítear in Airteagal 8(1) de Threoir 2012/34/AE. Cuirfidh na Ballstáit an treoir ar fáil go tráthúil ionas go mbeidh bainisteoirí bonneagair agus geallsealbhóirí oibríochtúla in ann na spriocdhátaí a leagtar amach in Iarscríbhinn I a ghabhann leis an Rialachán seo a leanúint. Féadfaidh an treoraíocht sin na nithe seo a leanas a chumhdach/a chuimsiú go háirithe: [Leasú 66]

(a)  cuspóirí ginearálta an bheartais náisiúnta iarnróid atá ábhartha do phleanáil toillte straitéiseach faoi raon feidhme an Rialacháin seo;

(b)  dearcadh ar fhorbairt an bhonneagair ar iarnród, ag curiarnróid, agus pleananna ábhartha á gcur san áireamh, lena n-áirítear pleananna agus straitéisí ábharthabonneagair straitéiseacha fadtéarmacha ar an leibhéal náisiúnta nó réigiúnach agus pleananna oibre na gConairí Iompair Eorpacha Iompair dá dtagraítear in Airteagal 53 de 54 de Rialachán (AE) 2024/ ... ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle(17)[Rialachán nua TEN‑T]; [Leasú 67]

(c)  ceanglais ghinearálta agus treoirlínte a mhéid a bhaineann le húsáid thoilleadh an bhonneagair iarnróid, a chuirfidh bainisteoirí bonneagair san áireamh agus iad i mbun pleanáil straitéiseach maidir le toilleadh, go háirithe i ndáil le bonneagar a bhfuil an‑úsáid á baint as agus atá plódaithe dá dtagraítear in Airteagal 21;

(d)  dearcadh ar fhorbairt phleanáilte seirbhísí iarnróid arna n‑oibriú faoi oibleagáidí seirbhíse poiblí, agus tuairimí na n‑údarás réigiúnach nó áitiúil lena mbaineann á gcur san áireamh, i gcás inar gá.

Déanfaidh na Ballstáit comhordú chunsoláthar tráthúiul treoraíochta a chomhordú agus comhsheasmhacht a áirithiú idir an treoraíocht straitéiseach faoi seach a sholáthróidh siad i gcomhréir leis an mír seo d’fhonn tacú le forbairt seirbhísí idirnáisiúnta iarnróid do phaisinéirí agus lasta. I bhfianaise Airteagal 8 de Threoir 2012/34/AE, áiritheoidh na Ballstáit go ndéanfar acmhainní airgeadais a leithdháileadh roimh ré ar na bainisteoirí bonneagair chun bonneagar agus acmhainní airgeadais a chothabháil go rialta i gcomhair forbairt bonneagair a bhfuil tuairisc uirthi sa straitéis um thoilleadh dá dtagraítear in Airteagal 16 den Rialachán sin. Comhordóidh na Ballstáit a mbonneagar straitéiseach fadtéarmach agus a bpleananna tráthchláir fadtéarmacha, a bhforbairt bonneagair bunaithe ar na pleananna sin agus comhordóidh siad amlínte a gcur chun feidhme. [Leasú 68]

4.  Ní bheidh deonú cearta toillte d’iarratasóirí aonair i gceist le pleanáil straitéiseach maidir le toilleadh i gcomhréir le hAirteagal 26.

4a.   Agus an taithí maidir leis an treoir straitéiseach dá dtagraítear i mír 3 a ullmhú agus a chur chun feidhme á cur i gcuntas, féadfaidh an Coimisiún gníomhartha tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 71 chun an stádas dlíthiúil sonrach, an teimpléad, na nósanna imeachta, na critéir agus na modheolaíochtaí a leagan amach atá le cur i bhfeidhm chun treoir straitéiseach náisiúnta a ghlacadh chun comhsheasmhacht a áirithiú idir na treoracha straitéiseacha sin arna n-eisiúint ag na Ballstáit, ar treoracha iad atá riachtanach chun tacú le forbairt seirbhísí idirnáisiúnta lasta iarnróid agus paisinéirí. [Leasú 69]

Airteagal 12

Ceanglais ghinearálta maidir le toilleadh a bhainistiú go straitéiseach

1.  Cuirfidh bainisteoirí bonneagair san áireamh ar bhealach cothrom, cóir agus neamh‑idirdhealaitheach gach cineál seirbhíse iompair ar iarnród ar dócha go bhfaighidh siad iarrataí ar thoilleadh ina leith, gan beann ar a méid, méid an mhargaidh iartheachtaigh, cobhsaíocht idir amchláir chomhleanúnacha, rialtacht nó minicíocht laistigh de thréimhse bhailíochta tráthchláir oibre ar leith.

2.  Sa phleanáil straitéiseach maidir le toilleadh, go háirithe sa tsamhail maidir le toilleadh dá dtagraítear in Airteagal 17 agus sa phlean um thoilleadh a sholáthar dá dtagraítear in Airteagal 18, déanfaidh bainisteoirí bonneagair idirdhealú ar a laghad idir na cineálacha seirbhísí iompair ar iarnród seo a leanas:

(a)  seirbhísí iompair lasta;

(b)  seirbhísí idir‑uirbeacha do phaisinéirí (fad‑achair);

(c)  seirbhísí uirbeacha agus réigiúnacha do phaisinéirí.

Más gá, i bhfianaise na taithí a fuarthas agus an Rialachán seo á chur chun feidhme, féadfaidh ENIM i gcomhar le ERP liosta níos mionsonraithe a shainmhíniú a dhéanfaidh idirdhealú breise idir na cineálacha seirbhísí iompair ar iarnród. D’fhonn tacú le comhsheasmhacht trasteorann an phróisis pleanála straitéisí, áireofar liosta comhchuibhithe sa chreat Eorpach um thoilleadh a bhainistiú dá dtagraítear in Airteagal 6. [Leasú 70]

3.  Sa phleanáil toillte straitéiseach, go háirithe sa tsamhail maidir le toilleadh dá dtagraítear in Airteagal 17 agus sa phlean um thoilleadh a sholáthar dá dtagraítear in Airteagal 18, léireoidh bainisteoirí bonneagair an toilleadh réamhphleanáilte a bheidh oiriúnach chun seirbhísí iompair ilghréasáin a sholáthar.

4.  Cuirfear na nithe seo a leanas san áireamh freisin le pleanáil straitéiseach maidir le toilleadh:

(a)  an struchtúr agus na forbairtí maidir le héileamh ar thoilleadh bonneagair a breathnaíodh, mar a shainaithnítear trí leithdháileadh toillte i dtréimhsí bailíochta an tráthchláir oibre roimhe seo agus tríd an bhfaireachán margaidh dá dtagraítear in Airteagal 15 de Threoir 2012/34/AE;

(b)  an fhorbairt lena bhfuil coinne maidir le riachtanais iompair agus maidir leis an éileamh ar sheirbhísí iompair ar iarnród agus ar thoilleadh bonneagair a eascróidh as sin, mar a shainaithnítear san anailís dá dtagraítear in Airteagal 15 den Rialachán seo;

(c)  ionchurna riachtanais toillte arna bhfógairt ag geallsealbhóirí oibríochtúla agus an t-ionchur ón gcomhairliúchán le hiarratasóirí reatha agus iarratasóirí féidearthaionchasacha i gcomhréir le hAirteagal 13; [Leasú 71]

(d)  an fhorbairt lena bhfuil coinne nó atá beartaithe maidir le toilleadh bonneagair, go háirithe mar a shainaithnítear sa straitéis tháscach um fhorbairt an bhonneagair iarnróid dá dtagraítear in Airteagal 8(1) de Threoir 2012/34/AE agus i bplean gnó an bhainisteora bonneagair dá dtagraítear in Airteagal 8(3) de Threoir 2012/34/AE;

(e)  na hoibreacha bonneagair atá beartaithe a bhfuil coinne leis go ndéanfaidh siad difear don ghréasán;

(f)  Na saintréithe a bhaineann le margaí éagsúla iompair ar iarnród, go háirithe a mhéid a bhaineann leis na nithe seo a leanas:

(i)  luas;

(ii)  minicíocht;

(iii)  lamháltas maidir le himeachtaí ón mbealach traenach leithdháilte;

(iv)  an fhéidearthacht seirbhísí a athródú, a athsceidealú nó a ionadú trí mhodhanna eile i gcás suaití gréasáin;

(v)  luaineacht an éilimh ar iompar ar iarnród agus an gá atá le seirbhísí iarnróid a phleanáil ar thréimhse ama dhifriúil dá bharr.

(fa)   a mhéid is féidir, an tionchar socheacnamaíoch agus comhshaoil a bhaineann le húsáid na hacmhainne bonneagair. [Leasú 72]

5.  Leis an bpleanáil straitéiseach maidir le toilleadh, léireofar an toilleadh a leithdháiltear trí chreat‑chomhaontuithe agus pleanáil rollach.

6.  Leis an bpleanáilCumhdófar an Limistéar Eorpach Aonair Iarnróid le pleanáil straitéiseach maidir le toilleadh, cumhdófar na línte atá mar chuid de chroíghréasán TEN‑T agus de chroíghréasán leathnaithe TEN‑T dá dtagraítear in Airteagal 6 de [Rialachán nua TEN‑T] agus in Iarscríbhinn I a ghabhann leisacmhainne. Féadfaidh bainisteoirí bonneagair línte agus nóid eile den ghréasán a bhainistíonn siad a áireamh. [Leasú 73]

Déanfar pleanáil straitéiseach maidir le toilleadh ar leibhéal atá mionsonraithe go leor chun gur féidir toilleadh a phleanáil le haghaidh ranna sonracha den ghréasán. Chun na críche sin, déanfar ionadaíocht ar an ngréasán le nóid agus le stráicí a cheadóidh saintréithe ábhartha an éilimh ar thoilleadh agus an tsoláthair toillte a chur san áireamh.

Léireofar na nóid agus na stráicí sin sa chlár bonneagair dá dtagraítear in Airteagal 49 de Threoir (AE) 2016/797.

7.  Leis an bpleanáil straitéiseach maidir le toilleadh, cumhdófar tréimhse atá ar a laghad 5 bliana chun tosaigh ó thaobh ama de. Féadfaidh bainisteoirí bonneagair an tréimhse a fhadú go dtí níos mó ná 5 bliana, go háirithe chun tacú le forbairt bonneagair faoi chuimsiú na straitéise táscaí um fhorbairt an bhonneagair iarnróid dá dtagraítear in Airteagal 8(1) de Threoir 2012/34/AE.

8.  Déanfaidh bainisteoirí bonneagair torthaí na pleanála straitéisí maidir le toilleadh a athbhreithniú agus a thabhairt cothrom le dáta go tráthrialta, agus na nithe seo a leanas á gcur san áireamh go háirithe:

(a)  forbairt an bhonneagair iarnróid;

(b)  athruithe ar éileamh an mhargaidh le haghaidh toilleadhar thoilleadh bonneagair agus na riachtanais a d’fhógair iarratasóirí ar sheirbhísí nua nó modhnaithe á gcur i gcuntas; [Leasú 74]

(c)  torthaí na bpróiseas leithdháilte a leagtar amach i ranna 3 agus 4 i dtréimhsí bailíochta tráthchláir oibre roimhe seo, lena n‑áirítear an méid úsáide a bhaineann iarratasóirí as toilleadh bonneagair;

(d)  léargais ón mbainistiú tráchta arna dhéanamh i gcomhréir le Caibidil III;

(e)  toradh suaití agus bainistithe géarchéime arna ndéanamh i gcomhréir le Caibidil III;

(f)  torthaí an athbhreithnithe feidhmíochta i gcomhréir le Caibidil IV.

9.  Faoin ... [12 mhí ó theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo], forbróidh ENIM treoirlínte lena leagfar amach prionsabail, nósanna imeachta agus modheolaíochtaí coiteanna le haghaidh na pleanála toillte straitéisí. Áireoidh sé na treoirlínte sin sa chreat Eorpach um thoilleadh a bhainistiú dá dtagraítear in Airteagal 6 den Rialachán seo. Ba cheart na heilimintí a liostaítear in Iarscríbhinn III a ghabhann leis an Rialachán seo a bheith sna treoirlínte sin ar a laghad. Tabharfaidh na bainisteoirí bonneagair lánaird ar na treoirlínte sin sa ráiteas gréasáin dá dtagraítear in Airteagal 27 de Threoir 2012/34/AE. Míneoidh siad sa ráiteas gréasáin an chúis atá le haon imeacht ó na prionsabail, na nósanna imeachta agus na modheolaíochtaí coiteanna a leagtar síos sna treoirlínte. [Leasú 75]

9a.   Tabharfar de chumhacht don Choimisiún gníomhartha tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 71 chun prionsabail, nósanna imeachta agus modheolaíochtaí coiteanna a leagan amach le haghaidh pleanáil toillte straitéisigh agus chun mír 9 den Airteagal seo a leasú. Glacfar na gníomhartha tarmligthe sin faoin ... [24 mhí ó theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo]. Áireofar iad sa chreat Eorpach um thoilleadh a bhainistiú. [Leasú 76]

Airteagal 13

Comhairliúchán le páirtithe leasmhara i dtaobh pleanáil straitéiseach maidir le toilleadh

1.  Rachaidh bainisteoirí bonneagair i gcomhairle leis na páirtithe leasmhara oibríochtúla uile i dtaobh pleanáil straitéiseach maidir le toilleadh i gcomhréir le hAirteagal 7e de Threoir 2012/34/AE.

2.  Rachaidh na bainisteoirí bonneagair i gcomhairle leis na páirtithe leasmharageallsealbhóirí oibríochtúla uile a oibríonn seirbhísí iarnróid ilghréasáin i dtaobh pleanáil straitéiseach maidir le toilleadh i rith na céime maidir le toilleadh a bhainistiú go straitéiseach, agus ar a laghad i gcomhréir leis na garspriocanna a leagtar amach in Iarscríbhinn I i gcomhréir le hAirteagail 53 agus 54. [Leasú 77]

2a.   Tabharfaidh na bainisteoirí bonneagair an deis d’iarratasóirí a riachtanais toillte a fhógairt i bhformáid struchtúrtha tríd an bpróiseas bainistíochta toillte, agus sonróidh ENIM amlínte iomchuí ina leith. Déanfaidh na bainisteoirí bonneagair a ndícheall na riachtanais fógartha ag iarratasóirí a chomhtháthú sna doiciméid pleanála straitéisí toillte dá dtagraítear in Airteagal 11(2). Mura mbeidh roghanna malartacha ar fáil do na riachtanais toillte uile atá fógartha, déanfaidh na bainisteoirí bonneagair a seacht ndícheall chun na coinbhleachtaí féideartha a réiteach tríd an sásra um réiteach comhthoiliúil coinbhleachta dá dtagraítear in Airteagal 36. [Leasú 78]

2b.   Déanfaidh an comhlacht rialála faireachán ar ghníomhaíochtaí an bhainisteora bonneagair sa phleanáil toillte straitéisigh i gcomhréir le hAirteagal 63. [Leasú 79]

Airteagal 14

Comhordú idir bainisteoirí bonneagair maidir le toilleadh a phleanáil go straitéiseach

1.  Comhordóidh bainisteoirí bonneagair a ngníomhaíochtaí a bhaineann le pleanáil straitéiseach maidir le toilleadh i gcomhréir le hAirteagal 53.

Áiritheofar leis an gcomhordú go háirithe:

(a)  comhsheasmhacht na pleanála straitéisí ar fud na ngréasán lena mbaineann, go háirithe i ndáil leis an straitéis um thoilleadh, an tsamhail maidir le toilleadh agus an plean um thoilleadh a sholáthar, pleanáil oibreacha bonneagair agus pleanáil theagmhasach;

(b)  breithniú iomchuí ar na riachtanais toillte do sheirbhísí iarnróid ilghréasáin sa straitéis um thoilleadh, sa tsamhail maidir le toilleadh agus sa phlean um thoilleadh a sholáthar;

(c)  athbhreithniú ar fheidhmíocht na pleanála toillte straitéisí agus a torthaí i gcomhréir le Caibidil IV;

(d)  rannpháirtíocht na bpáirtithe leasmharangeallsealbhóirí oibríochtúla uile agus ERP,agus na gcomhlachtaí rialála, agus uile, Líonra Eorpach na gComhlachtaí Rialála Iarnróid (‘ENRRB’), na gComhordaitheoirí Eorpacha agus, i gcás inar gá, údaráis na mBallstát agus páirtithe leasmharageallsealbhóirí eile. [Leasú 80]

2.  Cuirfidh ENIM aon ghearán ábhartha ó iarratasóirí nó ó iarratasóirí féideartha san áireamh maidir leis na doiciméid phleanála dá dtagraítear in Airteagal 11(2) agus iarrfaidh sé faisnéis bhreise ó na heintitis a bhfuil baint acu leis an gcomhordú i gcomhréir le hAirteagal 53 agus ó pháirtithe leasmhara oibríochtúla a ndeachthas i gcomhairle leo i gcomhréir le hAirteagal 54, sula nglacfar tuairim nó moladh chun comhsheasmhacht na ndoiciméad pleanála sin a fheabhsú. Roinnfidh ENIM a thuairim maidir leis na dréachtdoiciméid phleanála le ENRRB nó cuirfidh sé ENRRB ar an eolas faoi mhainneachtain tuairim a ghlacadh. Gníomhóidh ENRRB i gcomhréir le hAirteagal 65(3).

3.  Cuirfidh bainisteoirí bonneagair aon mholadh arna ghlacadh ag ENIM i gcomhréir le mír 2 san áireamh. I gcás nach leanfaidh bainisteoirí bonneagair an moladh, míneoidh siad na cúiseanna leis sin sna doiciméid phleanála. Déanfaidh ENRRB faireachán ar an bpróiseas comhordaithe agus ar a chur chun feidhme. Cuirfidh sé a thuairimí in iúl don Choimisiún maidir leis an ngá atá le haghaidh a thabhairt ar aon easnamh sa phróiseas comhordaithe.

3a.   Cuirfidh an rialachas lasta iarnróid moladh maidir le straitéis chomhordaithe toillte faoi bhráid na mbainisteoirí bonneagair faoi seach trí mhí roimh an tréimhse arna sainmhíniú in Airteagal 10(4). [Leasú 81]

Airteagal 15

Anailís ar fhorbairtí lena bhfuil coinne sa mhargadh iompair

1.  Déanfaidh bainisteoirí bonneagair agus ENIM, i gcomhairle le ENRRB agus ERP, faireachán agus anailís go tráthrialta ar mhargaí iompair agus gnéithe ilmhódacha ábhartha don iarnród chun a straitéis ghnó fhoriomlán, a mbainistiú toillte agus a mbainistiú teagmhasach agus a gcuid cinntígcinntí infheistíochta a threorú. Cuirfidh bainisteoirí bonneagair torthaí na hanailíse sin in iúl do pháirtithe leasmharagheallsealbhóirí eile chun críoch comhchosúil, lena n‑áirítear na Comhordaitheoirí Eorpacha. [Leasú 82]

2.  Chun críocha an Rialacháin seo, soláthrófar go háirithe san anailís ar an margadh iompair dá dtagraítear i mír 1 ionchur maidir le pleanáil straitéiseach ar thoilleadh dá dtagraítear in Airteagal 11, maidir le deighilt an toillte bonneagair dá dtagraítear in Airteagal 25 agus maidir le toilleadh a leithdháileadh ar bhonn an tsásra fhoirmiúil um réiteach coinbhleachta dá dtagraítear in Airteagal 37.

3.  Déanfaidh ENIM staidéar ar an margadh iompair Eorpach lena gcumhdófar iompar paisinéirí agus lasta i gcomhthéacs ilmhódach faoin [31 Nollaig 2028] ar a dhéanaí. Díreoidh an staidéar go háirithe ar na nithe seo a leanas:

(a)  réamh‑mheastacháin ar an éileamh ar iompar paisinéirí agus lasta i gcás gach móid san Aontas;

(b)  meastacháin ar an gcumas méid an iompair ar iarnród, idir phaisinéirí agus lasta, a mhéadú, agus na coinníollacha is gá chun fás den sórt sin a bhaint amach;

(c)  más féidir, miondealú geografach ar na sreafaí iompair réamh‑mheasta mar ionchur do phleanáil toillte straitéiseach.

(ca)   más féidir, tionchar éifeachtaí réamh-mheasta an athraithe aeráide ar an mbonneagar agus ar na seirbhísí a sholáthraítear. [Leasú 83]

4.  Rachaidh ENIM i gcomhairle le hiarratasóirí, le ERP, le custaiméirí seirbhísí iompair ar iarnród agus lena gcomhlachais, le húdaráis phoiblí náisiúnta agus le húdaráis phoiblí an Aontais maidir le téarmaí tagartha an staidéir, go háirithe a mhéid a bhaineann le cuspóir an staidéir agus leis an bpróiseas maidir le rannpháirtíocht na bpáirtithe leasmhara. [Leasú 84]

5.  Déanfaidh ENIM an staidéar a athbhreithniú agus a thabhairt cothrom le dáta de réir mar is iomchuí, agus gach 5 bliana ar a laghad in aon chás.

5a.   Foilseofar na sonraí uile don staidéar agus don staidéar féin agus beidh rochtain éasca orthu. Beidh na sonraí inléite ag meaisín. [Leasú 85]

Airteagal 16

Straitéis um thoilleadh

1.  Glacfaidh an bainisteoir bonneagair straitéis um thoilleadh ina leagfar amach a ionchais maidir le forbairtí amach anseo ar éileamh agus ar sholáthar toillte bonneagair iarnróid agus a fhís maidir le conas freastal ar na forbairtí sin.

Feidhmeoidh an straitéis um thoilleadh mar uirlis le haghaidh cumarsáid, comhairliúchán agus comhordú idir páirtithe leasmhara oibríochtúla.

2.  Beidh faisnéis sa straitéis um thoilleadh maidir le forbairt an bhonneagair iarnróid amach anseo, dearcadh ar fhorbairt an éilimh ar sheirbhísí éagsúla iompair ar iarnród agus aon fhaisnéis ábhartha eile maidir le hinfhaighteacht agus úsáid an bhonneagair iarnróid.

3.  Cuimseoidh an straitéis um thoilleadh léarscáil straitéiseach de bhealaí ina sainmhíneofar na nithe seo a leanas:

(a)  raon feidhme geografach na straitéise um thoilleadh dá dtagraítear in Airteagal 16, na samhla maidir le toilleadh dá dtagraítear in Airteagal 17 agus an phlean um thoilleadh a sholáthar dá dtagraítear in Airteagal 18;

(b)  na línte malartacha a ndéantar breithniú orthu i gcás srianta ar an toilleadh dá dtagraítear in Airteagal 10 agus i gcomhthéacs na pleanála teagmhasaí dá dtagraítear in Airteagal 19.

Áireofar an léarscáil straitéiseach de bhealaí i gclár an bhonneagair dá dtagraítear in Airteagal 49 de Threoir (AE) 2016/797.

4.  Déanfaidh an bainisteoir bonneagair an straitéis um thoilleadh a ullmhú, a fhoilsiú agus, nuair is gá, a thabhairt cothrom le dáta go tráthrialta i gcomhréir leis an sceideal agus leis an ábhar a leagtar amach i roinn 2 d’Iarscríbhinn I. [Leasú 86]

5.  Rachaidh bainisteoirí bonneagair i gcomhairle le hiarratasóirí agus áiseanna seirbhíse buailte maidir leis an straitéis um thoilleadh i gcomhréir le hAirteagal 13 agus comhordóidh siad straitéisí um thoilleadh le bainisteoirí bonneagair eile lena mbaineann i gcomhréir le hAirteagal 14. [Leasú 87]

5a.   Cuirfidh an bainisteoir bonneagair an straitéis toillte faoi bhráid an chomhlachta rialála. Laistigh de thrí mhí tar éis í a fhoilsiú beidh an chumhacht ag an gcomhlacht rialála, tar éis anailíse, a cheangal ar an mbainisteoir bonneagair í a leasú. [Leasú 88]

Airteagal 17

Samhail maidir le toilleadh

1.  Bunóidh an bainisteoir bonneagair samhail maidir le toilleadh lena ndéanfar an straitéis um thoilleadh a bheachtú ar bhonn thoradh na ngníomhaíochtaí comhairliúcháin agus comhordaithe dá dtagraítear in Airteagal 13 agus in Airteagal 14.

Leis an tsamhail maidir le toilleadh, tacófar le breithniú cothrom ar riachtanais toillte codanna éagsúla de sheirbhísí iompair ar iarnród agus riachtanais na mbainisteoirí bonneagair maidir leis an mbonneagar iarnróid a chothabháil, a athnuachan agus a fhorbairt (an bonneagar iarnróid atá ann cheana a uasghrádú agus bonneagar iarnróid nua a thógáil). Feidhmeoidh sé mar ionstraim le haghaidh chumarsáid, chomhairliúchán agus chomhordú na pleanála straitéisí maidir le toilleadh idir na páirtithe leasmhara oibríochtúla.

2.  Leis an tsamhail maidir le toilleadh, soláthrófar ar a laghad faisnéis faoi mhéid iomlán an toillte atá ar fáil de réir an stráice gréasáin, faoin sciar den toilleadh a chuirtear i leataobh le haghaidh codanna éagsúla de sheirbhísí iompair ar iarnród agus faoi shrianta ar an toilleadh a eascraíonn as oibreacha bonneagair. Beidh faisnéis ann freisin maidir le toilleadh na saoráidí seirbhíse faoi seach dá dtagraítear in Airteagal 29(1). Ullmhóidh agus foilseoidh na bainisteoirí bonneagair an tsamhail maidir lei gcás toilleadh le haghaidh gach tréimhse bailíochta tráthchláir oibre agus tabharfaidh siad an tsamhail maidir le toilleadhtoillte cothrom le dáta go tráthrialtanuair is gá i gcomhréir leis na hábhair agus leis an sceideal a leagtar amach i ranna 1 agus 2 d’Iarscríbhinn I. [Leasú 89]

3.  Déanfaidh bainisteoirí bonneagair aon dibhéirseacht idir an tsamhail maidir le toilleadh agus an straitéis um thoilleadh a bhaineann le tréimhse bhailíochta an tráthchláir oibre chéanna a dhoiciméadú agus, i gcás inarb ábhartha, tabharfaidh siad údar léi. I gcás inar gá, déanfarNí gá an straitéis um thoilleadh a athbhreithniú i bhfianaise forbairtí ó ghlactar an straitéis um thoilleadh nó ón nuashonrú is déanaí a dhéantar uirthitoillte a thabhairt cothrom le dáta i gcás inar foilsíodh an tsamhail toillte cheana féin le haghaidh na tréimhse ama céanna. [Leasú 90]

4.  Rachaidh bainisteoirí bonneagair i gcomhairle le hiarratasóirí agus leis an gcomhlacht rialála i dtaobh na samhla maidir le toilleadh i gcomhréir le hAirteagal 13 agus comhordóidh siad straitéisí um thoilleadh le bainisteoirí bonneagair eile lena mbaineann i gcomhréir le hAirteagal 14. [Leasú 91]

4a.   Cuirfidh an bainisteoir bonneagair an tsamhail toillte faoi bhráid an chomhlachta rialála chun í a ghrinnscrúdú dhá mhí roimh an bhfoilsiú. Féadfaidh an comhlacht rialála cinneadh a dhéanamh tráth nach déanaí ná mí amháin roimh a fhoilsiú, lena gceanglófar ar an mbainisteoir bonneagair an tsamhail toillte a leasú sula bhfoilseofar í. D’fhonn comhsheasmhacht trasteorann samhlacha toillte a áirithiú, cuirfear i gcuntas i gcinneadh an chomhlachta rialála, i gcás inarb ábhartha, aon tuairim nó moladh ó ENIM, ó ERA nó ó chomhlachtaí rialála eile. [Leasú 92]

Airteagal 18

Plean um thoilleadh a sholáthar

1.  Bunóidh an bainisteoir bonneagair plean um thoilleadh a sholáthar d’fhonn faisnéis chuimsitheach a sholáthar maidir leis an méid seo a leanas:

(a)  toilleadh bonneagair atá ar fáil lena leithdháileadh ar iarratasóirí sa tráthchlár oibre agus arna gcosaint le haghaidh iarrataí níos déanaí de réir Airteagal 33, lena n-áirítear saoráidí seirbhíse; [Leasú 93]

(b)  níl toilleadh bonneagair ar fáil lena leithdháileadh.

Soláthrófar leis an bplean um thoilleadh a sholáthar an bunús atá le toilleadh a leithdháileadh.

2.  Foilseoidh na bainisteoirí bonneagair an plean um thoilleadh a sholáthar le haghaidh gach tréimhse bailíochta tráthchláir oibre ar a dhéanaí faoin sprioc‑am a leagtar amach i roinn 2 d’Iarscríbhinn I agus tabharfaidh siad cothrom le dáta é go leanúnach go dtí deireadh thréimhse bhailíochta an tráthchláir oibre, dá dtagraíonn an plean sin. Soláthrófar an plean um thoilleadh a sholáthar le haghaidh gach lá ar leith de thréimhse bhailíochta an tráthchláir oibre lena mbaineann.

3.  Ullmhóidh na bainisteoirí bonneagair an plean um thoilleadh a sholáthar ar bhonn thorthaí an phróisis pleanála straitéisí maidir le toilleadh dá dtagraítear in Airteagail 11 go 17 agus i ranna 1 agus 2 d’Iarscríbhinn I.

Déanfaidh bainisteoirí bonneagair aon dibhéirseacht idir an plean um thoilleadh a sholáthar agus an tsamhail maidir le toilleadh a bhaineann le tréimhse bhailíochta an tráthchláir oibre chéanna a dhoiciméadú agus, i gcás inarb ábhartha, tabharfaidh siad údar léi.

4.  Sa phlean um thoilleadh a sholáthartoillte soláthair, féadfaidh bainisteoirí bonneagair toilleadh bonneagair agus toilleadh i saoráidí seirbhíse dá dtagraítear in Airteagal 29(1) a léiriú mar thoilleadh réamhphleanáilte. Ciallaíonn toilleadh réamhphleanáilte toilleadh a sainíonnsainmhíníonn an bainisteoir bonneagair saintréithe agus méideanna an toillte atá ar fáil ina leith d’iarrataí ó iarratasóirí, ina leagtar amach rialacha maidir leleis an toilleadh den sórt sin a leithdháileadh agus ina sainítearsainmhínítear an próiseas trínar féidir an toilleadh den sórt sin a iarraidh, i gcomhréir le hAirteagal 20. Cuirfear na saintréithe sonraithe, na rialacha sonraithe agus na próisis leithdháilte shonraithe san áireamhi gcuntas agus toilleadh réamhphleanáilte á leithdháileadh. [Leasú 94]

5.  Cuirfear toilleadh réamhphleanáilte i láthair sa phlean um thoilleadh a sholáthar i bhfoirm réada toillte dá dtagraítear in Airteagal 20, ina sonraítear méid agus saintréithe an toillte agus atá nasctha le rialacha agus próisis maidir le leithdháileadh trína gcuirtear toilleadh den sórt sin ar fáil.

6.  Faoi réir mhír 7, beidh na heilimintí seo a leanas sa phlean um thoilleadh a sholáthar:

(a)  an toilleadh atá ar fáil lena leithdháileadh ar iarratasóirí do thréimhse bhailíochta an tráthchláir oibre dá dtagraítear sa phlean um thoilleadh a sholáthar:

(i)  an toilleadh, nach bhfuil réamhphleanáilte ag an mbainisteoir bonneagair;

(ii)  an toilleadh, atá réamhphleanáilte ag an mbainisteoir bonneagair.

(b)  an toilleadh nach bhfuil ar fáil lena leithdháileadh ar iarratasóirí:

(i)  an toilleadh a chuirtear i leataobh le haghaidh oibreacha bonneagair a bhfuil tionchar mór tráchtála agus oibríochtúil acu ar iarratasóirí agus ar ghnóthais iarnróid dá dtagraítear i roinn 3 d’Iarscríbhinn I;

(ii)  an toilleadh a chuirtear i leataobh do thréimhsí ama tráthrialta lenar féidir oibreacha bonneagair a bhfuil tionchar teoranta acu a sceidealú ag tráth níos moille;

(iii)  an toilleadh a leithdháileadh cheana féin trí chreat‑chomhaontuithe i gcomhréir le hAirteagal 31 nó tríd an bpróiseas rollach pleanála ilbhliantúil i gcomhréir le hAirteagal 33;

(iv)  an toilleadh a chuirtear i leataobh chun críoch eile seachas na críocha sin a leagtar amach i bpointí (i), (ii) agus (iii), a léireoidh an bainisteoir bonneagair go soiléir.

Léireofar sa phlean um thoilleadh a sholáthar na srianta is infheidhme maidir le húsáid an bhonneagair speisialaithe dá dtagraítear in Airteagal 24.

7.  Áireoidh na bainisteoirí bonneagair sa phlean um thoilleadh a sholáthar na heilimintí a liostaítear i mír 6, pointe (b) don bhonneagar iarnróid a bhainistíonn siad.

Áireoidh na bainisteoirí bonneagair sa phlean um thoilleadh a sholáthar na heilimintí uile a liostaítear i mír 6 do na línte agus na nóid uile a áirítear i gcroíghréasán TEN‑T agus i gcroíghréasán sínte TEN‑T mar a shainmhínítear i [Rialachán nua TEN‑T], agus áiritheoidh siad comhleanúnachas leis an straitéis toillte. [Leasú 95]

Féadfaidh bainisteoirí bonneagair na heilimintí dá dtagraítear i mír 6 le haghaidh línte agus nóid eile den ghréasán a bhainistíonn siad a áireamh sa phlean um thoilleadh a sholáthar.

8.  Agus réamhphleanáil á déanamh acu ar an toilleadh i gcomhréir le mír 6, pointe (a)(ii), cloífidh na bainisteoirí bonneagair leis na prionsabail a leagtar amach in Airteagal 8(4).

Déanfaidh bainisteoirí bonneagair an toilleadh a réamhphleanáil bunaithe ar threoraíocht straitéiseach ó na Ballstáit i gcomhréir le hAirteagal 11(3), torthaí an chomhairliúcháin leis na hiarratasóirí i gcomhréir le hAirteagal 13 agus an comhordú idir bainisteoirí bonneagair i gcomhréir le hAirteagal 14.

9.  Cuirfidh an bainisteoir bonneagair an dréachtphlean toillte soláthair faoi bhráid an chomhlachta rialála chun é a ghrinnscrúdú dhá mhí roimh an bhfoilsiú. Déanfaidh an comhlacht rialála anailís ar an bplean um thoilleadh a sholátharseo agus féadfaidh sé cinneadh a dhéanamh tráth nach déanaí ná mí amháin roimh a fhoilsiú, lena gceanglófar ar an mbainisteoir bonneagair an plean um thoilleadh a sholáthar a leasúsoláthair toillte. Déanfar aon tuairim nó aon mholadh ó ENIM a chur san áireamh i gcinneadh an chomhlachta rialála, i gcás ina soláthraítear an tuairim nó an moladh sin. [Leasú 96]

9a.   D’fhonn comhsheasmhacht trasteorann pleananna soláthair toillte a áirithiú, cuirfear i gcuntas i gcinneadh an chomhlachta rialála, i gcás inarb ábhartha, aon tuairim nó moladh ó ENRRB, ó ERA nó ó chomhlachtaí rialála eile. [Leasú 97]

10.  Faoin... [12 mhí ó theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo], agus i gcomhairle le ERP, Déanfaidh ENIM treoirlínte a ghlacadh agus iad a áireamh sa chreat Eorpach um thoilleadh a bhainistiú dá dtagraítear in Airteagal 6, ina leagfar amach an méid seo a leanas: [Leasú 98]

(a)  an modh chun an plean um thoilleadh a sholáthar a fhoilsiú, lena n‑áirítear seirbhísí digiteacha, uirlisí digiteacha, feidhmeanna digiteacha agus comhéadain dhigiteacha;

(b)  an próiseas chun dul i gcomhairle le hiarratasóirí maidir leis an bplean um thoilleadh a sholáthar..

10a.   Tabharfar de chumhacht don Choimisiún gníomhartha tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 71 chun prionsabail, nósanna imeachta agus modheolaíochtaí coiteanna a leagan amach le haghaidh na dtreoirlínte dá dtagraítear i mír 10 den Airteagal seo agus chun mír 10 den Airteagal seo a leasú. Glacfar na gníomhartha tarmligthe sin faoi ... [24 mí ó theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo]. Áireofar iad sa chreat Eorpach um thoilleadh a bhainistiú. [Leasú 99]

Airteagal 19

Pleanáil theagmhasach

1.  Déanfaidh bainisteoirí bonneagair próiseas leanúnach pleanála teagmhasaí a chur i bhfeidhm agus a chur chun feidhme chun ullmhú i gcomhair suaití ar oibríochtaí gréasáin agus i gcomhair géarchéimeanna eile a dhéanann difear do thrácht iarnróid.

Beidh an phleanáil theagmhasach mar bhonn don bhainistiú tráchta, don bhainistiú suaite agus don bhainistiú géarchéime i gcomhréir le hAirteagal 42, d‘fhonn freagairt thapa a chumasú i gcásanna den sórt sin agus a dtionchar ar thrácht iarnróid a íoslaghdú.

Déanfaidh bainisteoirí bonneagair torthaí na pleanála teagmhasaí a dhoiciméadú i bplean teagmhais.

2.  Is é a bheidh i gceist leis an bpleanáil theagmhasach go háirithe:

(a)  bealaí malartacha a ainmniú lena gceadaítearlenar féidir trácht a athródúchur faoi bhealach arís i gcás nach mbeidh na línte a áirítear i gcroíghréasán TEN‑T agus i gcroíghréasán sínte TEN‑Tbhfuil líne ar fáil mar a leagtar amach in Airteagal 6 de [Rialachán TEN‑T nua] agus in Iarscríbhinn I a ghabhann leis; [Leasú 100]

(b)  pleanáil tháscach ar an toilleadh bonneagair atá ar fáil ar na bealaí malartacha arna n‑ainmniú i gcomhréir le pointe (a) lena soláthraítear trédhearcacht maidir leis an toilleadh bonneagair atá ar fáil ar na línte sin, ar féidir é a úsáid i gcás teagmhas agus, go háirithe, i gcás suaití gréasáin i gcomhréir le hAirteagal 46;

(c)  rialacha agus nósanna imeachta a shainmhíniú maidir le bainistiú tráchta agus géarchéime, lena n‑áirítear faisnéis a chomhroinnt idir bainisteoirí bonneagair, páirtithe leasmhara oibríochtúla eile agus páirtithe leasmhara eile, amhail údaráis phoiblí atá i gceannas ar iarnród nó ar shlándáil agus ar phráinnfhreagairt, chomh maith le critéir chun na nósanna imeachta sin a ghníomhachtú;

(d)  sainaithint agus liostú na gcomhlachtaí a bheidh le cur ar an eolas i gcás teagmhais thromchúiseacha nó i gcás suaití tromchúiseacha ar ghluaiseachtaí traenach;

(e)  aon ullmhúchán eile is gá chun bainistiú suaite agus bainistiú géarchéime a dhéanamh i gcomhréir le hAirteagal 42 agus leis an gcreat Eorpach um chomhordú trasteorann ar bhainistiú tráchta, ar bhainistiú suaite agus ar bhainistiú géarchéime dá dtagraítear in Airteagal 44.

3.  Áiritheoidh na bainisteoirí bonneagair go mbeidh an phleanáil theagmhasach comhsheasmhach le pleanáil straitéiseach maidir le toilleadh, go háirithe an straitéis um thoilleadh, an tsamhail maidir le toilleadh, an plean um thoilleadh a sholáthar agus leis an bpleanáil le haghaidh oibreacha bonneagair dá dtagraítear in Airteagal 10.

4.  Déanfar torthaí na pleanála teagmhasaí, go háirithe ainmniú línte malartacha i gcomhréir le mír 2, pointe (a) agus an phleanáil tháscach maidir le toilleadh ar línte malartacha i gcomhréir le mír 2, pointe (b) a chur san áireamh sa tsamhail maidir le toilleadh agus sa phlean um thoilleadh a sholáthar.

5.  Glacfaidh an CoimisiúnCumhachtófar don Choimisiún gníomhartha cur chun feidhmetarmligthe i gcomhréir le hAirteagal 71 ina leagfar amach mionsonraí an nós imeachta agus na gcritéar a bheidh le leanúint chun mír 2 den Airteagal seo a chur i bhfeidhm, go háirithe i gcásanna a bhféadfadh tionchar a bheith acu ar thrácht trasteorann. DéanfarGlacfar na gníomhartha cur chun feidhme sin a ghlacadh i gcomhréir leis an nós imeachta scrúdúcháin dá dtagraítear in Airteagal 72(3)tarmligthe sin faoi ... [24 mí ó theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo]. [Leasú 101]

Airteagal 20

Critéir agus nósanna imeachta maidir le toilleadh réamhphleanáilte a leithdháileadh agus maidir le réada pleanála toillte a shainmhíniú

1.  Leithdháilfidh na bainisteoirí bonneagair toilleadh réamhphleanáilte a áirítear sa phlean um thoilleadh a sholáthar dá dtagraítear in Airteagal 18 trí chritéir agus nósanna imeachta trédhearcacha agus neamh‑idirdhealaitheacha.

2.  Sainmhíneoidh réada pleanála toillte saintréithe agus airíonna cineálacha éagsúla toillte réamhphleanáilte, lena n‑áirítear an toilleadh atá ar fáil d’iarrataí ó iarratasóirí, an toilleadh a chuirtear i leataobh le haghaidh oibreacha bonneagair agus an toilleadh a leithdháileadh cheana féin. Áireofar sna saintréithe agus sna hairíonna sin na gnéithe uile atá ábhartha do chineálacha sonracha toillte réamhphleanáilte, amhail bealach, uainiú, luas íosta ráthaithe nó riachtanach, an chomhoiriúnacht theicniúil idir rothstoc agus bonneagar, paraiméadair agus an líon sliotánaistir traenach a áirítear. [Leasú 102]

3.  Faoin ... [12 mhí ó theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo] agus i gcomhairle le ERP, forbróidh ENIM creat comhchoiteann maidir leis na critéir agus na nósanna imeachta dá dtagraítear i mír 1 den Airteagal seo agus cuirfidh sé san áireamhi gcuntas é sa chreat Eorpach um thoilleadh a bhainistiú dá dtagraítear in Airteagal 6. Beidh cothromaíocht sa chreat comhchoiteann sin idir na tairbhí a bhaineann le toilleadh a chur i leataobh le haghaidh cineálacha sonracha seirbhísí iarnróid nó próisis leithdháilte agus an gá atá le solúbthacht a áirithiú chun freastal ar riachtanais an mhargaidh maidir le toilleadh a leithdháileadh. Chun na críche sin, déanfar foráil sa chreat comhchoiteann maidir leis an bhféidearthacht iarrataí ar chearta toillte nach bhfuil comhsheasmhach leis an toilleadh réamhphleanáilte i gcomhthéacs an tsásra um réiteach comhthoiliúil coinbhleachta dá dtagraítear in Airteagal 36 a chur san áireamh. [Leasú 103]

4.  Forbróidh agus glacfaidh ENIM sonraíochtaí foirmiúla le haghaidh réada pleanála toillte i bhformáid atá inléite ag an duine agus atá meaisín‑inléite. Áireoidh ENIM na sonraíochtaí sin sa chreat Eorpach um thoilleadh a bhainistiú dá dtagraítear in Airteagal 6 den Rialachán seo. Bunaithe ar a thaithí maidir leis an Airteagal seo a chur i bhfeidhm, soláthróidh ENIM, tar éis dul i gcomhairle le ERP faisnéis don Choimisiún maidir le leasuithe a d’fhéadfaí a dhéanamhféideartha ar na sonraíochtaí teicniúla maidir le hidir‑inoibritheacht dá bhforáiltear i dTreoir (AE) 2016/797 agus sna gníomhartha cur chun feidhme arna nglacadh faoin Treoir sin, i gcomhréir le hAirteagal 62(3) den Rialachán seo. [Leasú 104]

4a.   Cumhachtófar don Choimisiún gníomhartha tarmligthe i gcomhréir le hAirteagal 71 ina leagfar amach mionsonraí an nós imeachta agus na gcritéar a bheidh le leanúint chun mír 1 den Airteagal seo a chur i bhfeidhm, go háirithe i gcásanna a bhféadfadh tionchar a bheith acu ar thrácht trasteorann, agus chun mír 1 den Airteagal seo a leasú. Glacfar na gníomhartha tarmligthe sin faoi ... [24 mí ó theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo]. [Leasú 105]

Airteagal 21

Bonneagar a bhfuil an‑úsáid á baint as agus atá plódaithe

1.  Dearbhóidh na bainisteoirí bonneagair gan mhoill go mbeidh an‑úsáid á baint as eilimint den bhonneagar nó go mbeidh sí plódaithe má chomhlíontar ar a laghad ceann amháin de na coinníollacha seo a leanas:

(a)  gur sháraigh úsáid an toillte na luachanna tairsí le haghaidh bonneagar a bhfuil an‑úsáid á baint as nó atá plódaithe le linn na dtréimhsí tagartha a leagtar amach i bpointe 1 d’Iarscríbhinn II i dtréimhse bhailíochta an tráthchláir oibre roimhe seo nó i dtréimhse bhailíochta an tráthchláir oibre atá ann faoi láthair;

(b)  go léiríonn torthaí na pleanála straitéisí maidir le toilleadh arna déanamh i gcomhréir leis an roinn seo go sáraíonn na riachtanais maidir le toilleadh arna gcur in iúl le linn na gcéimeanna pleanála straitéisí maidir le toilleadh an toilleadh atá ar fáil lena leithdháileadh le linn tréimhse bhailíochta tráthchláir oibre ar leith;

(c)  gurb é an toradh a bhíonn ar oibreacha bonneagair as a dtagann srianta ar an toilleadh a sceidealaítear i gcomhréir le hAirteagal 10 go mbíonn an toilleadh ag éirí gann.

2.  Sonrófar sa dearbhú dá dtagraítear i mír 1 an tréimhse bhailíochta tráthchláir oibre agus an eilimint den bhonneagar agus na tréimhsí amchláir sonracha lena mbaineann sí.

3.  Maidir le hiarrataí coinbhleachta aonair ar thoilleadh arna gcur isteach le linn thréimhse an tráthchláir oibre, ní bheidh siad ina bhforas chun a dhearbhú go bhfuil an‑úsáid á baint as eilimint den bhonneagar nó go bhfuil sí plódaithe mura gcomhlíonfar na coinníollacha a leagtar síos i mír 1. [Leasú 106]

4.  I gcás inar dearbhaíodh go bhfuil an‑úsáid á baint as an mbonneagar nó go bhfuil sé plódaithe, déanfaidh an bainisteoir bonneagair anailís ar an toilleadh i gcomhréir le hAirteagal 22, mura bhfuil plean um thoilleadh a fheabhsú, dá bhforáiltear in Airteagal 23, á chur chun feidhme cheana féin.

5.  I gcás eilimintí den bhonneagar a dhearbhaítear go bhfuil an‑úsáid á baint astu nó go bhfuil siad plódaithe, déanfaidh na bainisteoirí bonneagair toilleadh a chur i leataobh sa phlean um thoilleadh a sholáthar dá dtagraítear in Airteagal 18, agus toradh na hanailíse ar thoilleadh dá dtagraítear in Airteagal 22 á chur san áireamh.

6.  I gcás nár gearradh muirir i gcomhréir le hAirteagal 31(4) de Threoir 2012/34/AE nó nach bhfuil toradh sásúil bainte amach acu agus inar dearbhaíodh go bhfuil an bonneagar plódaithe, cuirfidh an bainisteoir bonneagair nós imeachta i bhfeidhm chun toilleadh bonneagair gann a dheighilt nó a leithdháileadh ar bhonn critéir thrédhearcacha agus oibiachtúla. Cuirfear an nós imeachta sin chun feidhme i gcomhréir le hAirteagal 8 den Rialachán seo agus leagfar amach é, in éineacht leis na critéir is infheidhme, sa ráiteas gréasáin.

7.  Léireoidh bainisteoirí bonneagair bonneagar a dearbhaíodh go bhfuil an‑úsáid á baint as nó go bhfuil sé plódaithe i gclár an bhonneagair dá dtagraítear in Airteagal 49 de Threoir (AE) 2016/797.

8.  Déanfar na nósanna imeachta a bheidh le leanúint agus na critéir a bheidh le húsáid i gcás ina mbeidh bonneagar plódaithe a leagan amach sa ráiteas gréasáin agus urramófar leo aon bheart agus aon chritéar arna nglacadh i gcomhréir le mír 76. [Leasú 107]

9.  Tabharfar de chumhacht don Choimisiún gníomhartha tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 71 chun Iarscríbhinn II a leasú, chun bainistiú éifeachtúil an toillte ar bhonneagar a bhfuil an‑úsáid á baint as agus atá plódaithe a áirithiú agus chun ábhair imní oibríochtúla bainisteoirí bonneagair agus iarratasóirí bonneagair a léiriú, agus taithí ENIM, na mbainisteoirí bonneagair, na n‑iarratasóirí agus na bpáirtithe leasmhara oibríochtúla eile, na gcomhlachtaí rialála agus ENRBENRRB á cur san áireamh agus an tAirteagal seo á chur chun feidhme. [Leasú 108]

Airteagal 22

Anailís ar an toilleadh i gcás bonneagair a bhfuil an‑úsáid á baint as nó atá plódaithe

1.  Déanfaidh an bainisteoir bonneagair anailís ar an toilleadh laistigh de 6 mhí ón uair a dhearbhófar go bhfuil an‑úsáid á baint as an mbonneagar nó go bhfuil sé plódaithe.

Cinnfear leis an anailís ar an toilleadh na srianta ar an toilleadh bonneagair a chuireann cosc ar riachtanais maidir le toilleadh arna sloinneadh ag iarratasóirí a áireamh sa tsamhail maidir le toilleadh, nó sa phlean um thoilleadh a sholáthar, nó a chuireann cosc ar iarrataí ar thoilleadh bonneagair a chomhlíonadh go leormhaith.

Áireofar san anailís ar thoilleadh freisin an chéad tacar táscach de bhearta a d’fhéadfaí a dhéanamh sa ghearrthéarma, sa mheántéarma agus san fhadtéarma chun an plódú a mhaolú agus chun infhaighteacht toillte a mhéadú. Déanfar idirdhealú san anailís ar thoilleadh idir bearta maidir le bonneagar a úsáidtear go mór agus maidir le bonneagar plódaithe. [Leasú 109]

2.  Cuirfear saintréithe an bhonneagair san áireamh san anailís ar acmhainneachtthoilleadh, ar chumais agus ar idir‑inoibritheacht, ar nósanna imeachta oibriúcháin, ar chineál na seirbhísí éagsúla a oibríonn agus ar an éifeacht atá ag na tosca sin uile ar thoilleadh bonneagair. Maidir leis na bearta a bheidh le breithniú, áireofar go háirithe seirbhísí athródaithe, lena n-áirítear trí ghréasáin éagsúla más infheidhme, seirbhísí athuainíochta, athruithe luais, comhchuibhiú nósanna imeachta oibriúcháin agus feabhsuithe ar an mbonneagar. [Leasú 110]

3.  Rachaidh bainisteoirí bonneagair i gcomhairle le hiarratasóirí maidir leis an dréacht‑anailís ar thoilleadh i gcomhréir le hAirteagal 7e de Threoir 2012/34/AE agus, más cuid de Chonair Iompair Eorpach an stráice den bhonneagar lena mbaineann, i gcomhréir le hAirteagal 54.

Cuirfidh an bainisteoir bonneagair toradh na hanailíse ar thoilleadh ar fáil go poiblí. Áiritheoidh ENIM go mbeidh fáil éasca ar na foilseacháin sin.

4.  Cuirfidh na bainisteoirí bonneagair torthaí aon anailíse ar thoilleadh a dhéanfar, lena n-áirítear i líonraí eile lena mbaineann, de bhun an Airteagail seo san áireamhsin i gcuntas sa phleanáil straitéiseach maidir le toilleadh, go háirithe sa straitéis um thoilleadh, sa tsamhail maidir le toilleadh agus sa phlean um thoilleadh a sholáthar. [Leasú 111]

Cuirfear torthaí na hanailíse ar thoilleadh faoi bhráid údaráis na mBallstát atá i gceannas ar an straitéis tháscach um fhorbairt an bhonneagair iarnróid dá dtagraítear in Airteagal 8(1) de Threoir 2012/34/AE a ullmhú agus faoi bhráid an Chomhordaitheora Eorpaigh atá i gceannas ar an gConair Iompair Eorpach lena mbaineann.

Airteagal 23

Plean um thoilleadh a fheabhsú

1.  I gcás bonneagair a ndearbhaítear go bhfuil plódú air i gcomhréir le hAirteagal 21 agus laistigh de 6shé mhí ón anailís ar thoilleadh a thabhairt chun críche i gcomhréir le hAirteagal 22, bunóidh an bainisteoir bonneagair plean um thoilleadh a fheabhsú. [Leasú 112]

Sainaithneofar an méid seo a leanas sa phlean um thoilleadh a fheabhsú:

(a)  na cúiseanna atá leis an bplódú;

(b)  forbairt dhóchúil an tráchta sa todhchaí;

(c)  na srianta atá ar fhorbairt bonneagair;

(d)  na roghanna agus na costais a bhaineann le toilleadh a fheabhsú , lena n-áirítear bearta a bhfuil tuairisc orthu in Airteagal 22 (2) agus, lena n‑áirítear athruithe dóchúla ar mhuirir rochtana. [Leasú 113]

Ar bhonn anailís costais agus tairbhe ar na bearta féideartha a sainaithníodh, cinnfear leis an bplean um thoilleadh a fheabhsú freisin an ghníomhaíocht atá le déanamh chun toilleadh bonneagair a fheabhsú, lena n‑áirítear amchlár chun na bearta a chur chun feidhme.

2.  Déanfar an plean um thoilleadh a fheabhsú a bhunú tar éis dul i gcomhairle le húsáideoirí an bhonneagair phlódaithe ábhartha i gcomhréir le hAirteagal 13.

Féadfaidh sé a bheith faoi réir formheasa roimh ré ag an mBallstáit.

3.  Déanfaidh an Ballstát lena mbaineann pleananna um thoilleadh a fheabhsú a chur san áireamh agus an straitéis tháscach um fhorbairt an bhonneagair iarnróid dá dtagraítear in Airteagal 8(1) de Threoir 2012/34/AE á hathnuachan aige.

Déanfaidh Comhordaitheoir Eorpach na Conaire Iompair Eorpaí lena mbaineann an plean um thoilleadh a fheabhsú a chur san áireamh ina phlean oibre dá dtagraítear in Airteagal 53 de [Rialachán nua TEN‑T].

Ar bhonn anailíse ar thoilleadh, déanfaidh an Ballstát an bonneagar is gá a thógáil nó a uasghrádú. [Leasú 114]

4.  Gan dochar d’Airteagal 40 den Rialachán seo, scoirfidh an bainisteoir bonneagair d’aon mhuirir a thobhach ar an mbonneagar ábhartha faoi Airteagal 31(4) de Threoir 2012/34/AE i gceann de na cásanna seo a leanas:

(a)  nach dtáirgeann an bainisteoir bonneagair plean um thoilleadh a fheabhsú;

(b)  nach ndéanann an bainisteoir bonneagair dul chun cinn leis na gníomhaíochtaí arna sainaithint sa phlean um thoilleadh a fheabhsú.

5.  D’ainneoin mhír 4, féadfaidh an bainisteoir bonneagair, faoi réir fhormheas an chomhlachta rialála, leanúint de na muirir a thobhach i gceann de na cásanna seo a leanas:

(a)  mura féidir an plean um thoilleadh a fheabhsú a bhaint amach ar chúiseanna nach mbeidh neart aige orthu;

(b)  mura bhfuil na roghanna atá ar fáil inmharthana ó thaobh na heacnamaíochta de nó ó thaobh airgeadais de.

Airteagal 24

Bonneagar speisialaithe

1.  Gan dochar do mhír 2, measfar go mbeidh toilleadh bonneagair ar fáil lena úsáid ag gach cineál tráchta atá comhoiriúnach leis an mbealach atá beartaithe i gcomhair oibriú i gcomhréir le Treoir (AE) 2016/797 agus leis na sonraíochtaí a leagtar síos i ngníomhartha cur chun feidhme arna nglacadh faoi.

2.  I gcás ina bhfuil bealaí malartacha oiriúnacha ann agus inar féidir a léiriú, i gcomhréir leis an nós imeachta a leagtar amach in Airteagal 25, go bhfuil údar maith leis sin ó thaobh cúrsaí sóisialta, eacnamaíocha agus comhshaoil de, féadfaidh an bainisteoir bonneagair, tar éis dul i gcomhairle leis na páirtithe leasmhara, bonneagar ar leith a ainmniú lena úsáid ag cineálacha sonraithe tráchta. Sa chás sin, cuirfidh an bainisteoir bonneagair an t‑ainmniúchán in iúl sna doiciméid phleanála dá dtagraítear in Airteagal 11(2) agus déanfaidh sé toilleadh a chur i leataobh le haghaidh na gcineálacha tráchta sonraithe atá sa phlean um thoilleadh a sholáthar.

Le hainmniú den sórt sin, ní chuirfear cosc ar úsáid bonneagair den sórt sin ag cineálacha eile tráchta nuair a bheidh an toilleadh ar fáil.

3.  Déanfar bonneagar arna ainmniú de bhun mhír 2 a léiriú sa ráiteas gréasáin, i gclár an bhonneagair dá dtagraítear in Airteagal 49 de Threoir (AE) 2016/797, sa straitéis um thoilleadh, sa tsamhail maidir le toilleadh agus sa phlean um thoilleadh a sholáthar.

Airteagal 25

Toilleadh bonneagair a dheighilt ar bhonn critéir shocheacnamaíocha agus chomhshaoil

1.  I gcás ina ndearbhófar go mbeidh an‑úsáid á baint as eilimint den bhonneagar nó go mbeidh sí plódaithe i dtréimhse bhailíochta tráthchláir oibre amach anseo, déanfaidh an bainisteoir bonneagair an toilleadh maidir leis an eilimint sin den bhonneagar a dheighilt sa tsamhail maidir le toilleadh dá dtagraítear in Airteagal 17 agus sa phlean um thoilleadh a sholáthar dá dtagraítear in Airteagal 18 a bhaineann leis an tréimhse bhailíochta tráthchláir oibre lena mbaineann.

2.  Agus toilleadh bonneagair á dheighilt a ndearbhaítear go bhfuil plódú air de bhun mhír 1, gníomhóidh an bainisteoir bonneagair i gcomhréir le hAirteagal 8. [Leasú 115]

Faoin ... [24 mhí ó theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo], i gcás inar dearbhaíodh go raibh toilleadh bonneagair deighilte á úsáid go mór de bhun mhír 1 den Airteagal seo, gníomhóidh an bainisteoir bonneagair i gcomhréir le hAirteagal 8. [Leasú 116]

Déanfaidh an bainisteoir bonneagair an gá atá le toilleadh le haghaidh seirbhísí iarnróid ilghréasáin, go háirithe seirbhísí idirnáisiúnta lasta iarnróid, a chur san áireamhi gcuntas. [Leasú 117]

ROINN 3

Sceidealú agus toilleadh a leithdháileadh

Airteagal 26

Cearta toillte

1.  Féadfaidh iarratasóirí iarratas a dhéanamh faoin dlí poiblí nó príobháideach ar an mbainisteoir bonneagair chun comhaontú a iarraidh lena ndeonaítear cearta chun bonneagar iarnróid a úsáid in aghaidh muirir mar a fhoráiltear i roinn 2 de Chaibidil IV de Threoir 2012/34/AE.

Leithdháilfidh na bainisteoirí bonneagair an ceart chun toilleadh bonneagair a úsáid ar iarratasóirí i bhfoirm ceann amháin díobh seo a leanas:

(a)  sonraíochtaí toillte;

(b)  bealaí traenach.

Sainmhíneoidh ENIM saintréithe na sonraíochtaí toillte agus áireofar saintréithe na sonraíochtaí sin sa chreat Eorpach um thoilleadh a bhainistiú dá dtagraítear in Airteagal 6.

2.  Déanfaidh bainisteoirí bonneagair na cearta toillte arna leithdháileadh i bhfoirm sonraíochta toillte a thiontú ina gcearta toillte i bhfoirm bealach traenach roimh an ngluaiseacht traenach iarbhír i gcomhréir leis na sprioc‑amanna a leagtar amach i ranna 4, 5 agus 6 d’Iarscríbhinn I.

3.  Féadfar cearta toillte i bhfoirm bealach traenach a dheonú d’iarratasóirí ar feadh uasfhaid de thréimhse bhailíochta tráthchláir oibre amháin. Féadfar cearta toillte i bhfoirm sonraíocht toillte a leithdháileadh ar feadh tréimhse níos faide ná tréimhse bhailíochta tráthchláir oibre amháin i gcomhréir le hAirteagail 31 agus 33.

4.  Mura sonraítear a mhalairt sa Rialachán seo, leagfar síos cearta agus oibleagáidí na mbainisteoirí bonneagair agus na n‑iarratasóirí faoi seach i leith aon leithdháileadh den toilleadh i gconarthaí nó i reachtaíocht na mBallstát.

5.  I gcás ina bhfuil sé ar intinn ag iarratasóir toilleadh bonneagair a iarraidh d’fhonn seirbhís do phaisinéirí a oibriú, i mBallstát ina bhfuil an ceart rochtana ar bhonneagar iarnróid teoranta i gcomhréir le hAirteagal 11 de Threoir 2012/34/AE, cuirfidh sé na bainisteoirí bonneagair agus na comhlachtaí rialála lena mbaineann ar an eolas 18 mí ar a laghad roimh theacht i bhfeidhm an tráthchláir oibre lena mbaineann an iarraidh ar an toilleadh. Chun é a chur ar a gcumas do na comhlachtaí rialála lena mbaineann measúnú a dhéanamh ar an tionchar eacnamaíoch féideartha ar chonarthaí seirbhíse poiblí atá ann cheana, áiritheoidh comhlachtaí rialála go ndéanfar aon údarás inniúil a dhámh seirbhís iarnróid do phaisinéirí ar an mbealach sin a shainítear i gconradh seirbhíse poiblí, aon údarás inniúil leasmhar eile a bhfuil an ceart aige teorainn a chur le rochtain faoi Airteagal 11 de Threoir 2012/34/AE agus aon ghnóthas iarnróid a fheidhmíonn an conradh seirbhíse poiblí ar bhealach na seirbhíse sin do phaisinéirí a chur ar an eolas gan moill mhíchuí agus laistigh de 10 lá ar a dhéanaí.

6.  A luaithe a leithdháilfear ar iarratasóir é, ní aistreoidh an faighteoir ceart toillte chuig gnóthas nó seirbhís eile.

Beidh eisiamh ó thoilleadh a leithdháileadh amach anseo mar thoradh ar aon chineál aistrithe.

Ní mheasfar gur aistriú é úsáid an toillte ag gnóthas iarnróid le linn dó gnó iarratasóra nach gnóthas iarnróid é a dhéanamh.

Airteagal 27

Modhanna chun toilleadh a leithdháileadh

1.  Deonóidh bainisteoirí bonneagair cearta toillte d’iarratasóirí trí bhíthin na bpróiseas leithdháilte dá dtagraítear in Airteagail 31 go 34.

Déanfar aon athrú ar an toilleadh a leithdháiltear a mheas mar leithdháileadh an toillte freisin.

2.  Beidh sé de cheart agIarrfaidh iarratasóirí cearta toillte ilghréasáin a iarraidh, agus gheobhaidh siad freagraí ar iarrataí den sórt sin a fháilna hiarrataí sin, in aon áit amháin agus in aon oibríocht amháin dá bhforáiltear i mír 4 den Airteagal seo. Rachaidh na bainisteoirí bonneagair i gcomhar maidir leis an toilleadh a leithdháileadh le haghaidh seirbhísí iarnróid ilghréasáin, lena n‑áirítear go háirithe seirbhísí idirnáisiúnta lasta iarnróid agus seirbhísí idirnáisiúnta iarnróid do phaisinéirí. [Leasú 118]

Déanfaidh bainisteoirí bonneagair cearta toillte ilghréasáin a leithdháileadh agus a bhainistiú i gcomhréir le hAirteagal 28.

3.  Urramóidh na bainisteoirí bonneagair rúndacht tráchtála na faisnéise a sholáthrófar dóibh, go háirithe i gcás cuideachtaí iarnróid atá comhtháite go ceartingearach. Measfar faisnéis amhail an líne shonrach atá faoi réir na hiarrata, a líon, nó minicíocht na faisnéise sin a bheith rúnda. [Leasú 119]

4.  Leithdháilfidh bainisteoirí bonneagair toilleadh bonneagair trí uirlisí digiteacha agus seirbhísí digiteacha i gcomhréir le hAirteagal 62.

Maidir leI gcás cearta toillte ilghréasáin, bunóidh ENIM comhéadandéanfaidh ENIM, ar fhormheas chomhlíonadh STIanna ag ERA agus faoi ... [12 mhí ó dháta theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo], ionad ilfhreastail a bhunú i gcomhéadan aonair nó comhchórasi gcóras coiteann arna fhorbairt i gcomhréir le hAirteagal 62,. Úsáidfidh bainisteoirí bonneagair an comhéadan aonair sin chun leithdháileadh an toillte a bhainistiú in aon áit amháin agus in aonáit agus oibríocht amháin. Beidh bainisteoir bonneagair amháin ag seirbhísí iarnróid nasctha nó grúpáilte mar phointe teagmhála aonair. Dearbhófar na seirbhísí iarnróid nasctha nó grúpáilte sin san iarraidh ar thoilleadh. [Leasú 120]

5.  Agus athruithe á n‑iarraidh nó á ndéanamh ar an toilleadh a leithdháiltear, comhlíonfaidh iarratasóirí agus bainisteoirí bonneagair Airteagal 39.

6.  Cealóidh an bainisteoir bonneagair ceart toillte a úsáideadh, i gcaitheamh tréimhse míosa amháin ar a laghad, níos lú ná cuóta tairsí, a bheidh le leagan síos sa ráiteas gréasáin, mura raibh sé sin mar gheall ar chúiseanna neamheacnamaíocha nach raibh neart ag an iarratasóir orthu. Sainmhíneoidh ENIM réimseRachaidh ENIM i gcomhairle le ERP chun raonta a shainmhíniú le haghaidh cuóta tairsí agus cuirfidh sé san áireamh iad sa chreat Eorpach um thoilleadh a bhainistiú dá dtagraítear in Airteagal 6. [Leasú 121]

Déanfaidh an comhlacht rialála faireachán ar chur i bhfeidhm trédhearcach agus neamh‑idirdhealaitheach na míre seo agus déanfaidh sé imscrúdú ar aon ngearán a gheofar.

7.  I gcás ina gcealóidh an bainisteoir bonneagair, i gcomhréir le mír 6, cearta toillte ilghréasáin, cuirfidh an comhlachtsé é sin in iúl don chomhlacht rialála atá freagrach as an mbainisteoir bonneagair sin. Cuirfidh an comhlacht rialála sin na comhlachtaí rialála ábhartha agus ENRRB ar an eolas. [Leasú 122]

7a.   Lamhálfar don bhainisteoir bonneagair, i gcás inarb ábhartha, cineálacha sonracha cur chuige amscála a úsáid. Má chinneann an bainisteoir bonneagair toilleadh a réamhphleanáil trí chonairí traenach córasacha a úsáid a bhfuil ábharthacht trasteorann ag baint leo, déanfaidh an bainisteoir bonneagair comhordú le bainisteoirí bonneagair comharsanachta agus le bainisteoirí bonneagair eile lena mbaineann chun teacht ar réitigh arna gcomhaontú go frithpháirteach i gcás trácht trasteorann. Gan beann ar an rogha náisiúnta lena gcloíonn na Ballstáit dá dtráthchlárú, áiritheoidh na bainisteoirí bonneagair go ndéanfar conairí traenach a leithdháileadh go cothrom agus go neamh-idirdhealaitheach. Maidir leis an gcúiteamh as athruithe ar chearta toillte dá dtagraítear in Airteagal 40 a bhfuil conairí traenach córasacha i gceist leo freisin, socrófar a luach ar a laghad 1, 25 oiread an luacha a shainmhínítear do chonairí traenach neamhchórasacha de réir an phróisis a leagtar amach in Airteagal 40. [Leasú 123]

7b.   Cuirfidh na bainisteoirí bonneagair an comhlacht rialála ar an eolas faoi na hiarrataí uile ar thoilleadh a fuarthas nár oir do pharaiméadair an toillte a bhí ar fáil mar a shainmhínítear iad sa phlean um thoilleadh a sholáthar, gan beann ar ar glacadh leo nó ar diúltaíodh dóibh. Ar bhonn na faisnéise sin, eiseoidh an comhlacht rialála tuairim ar a laghad gach 2 bhliain, ina bhféadfaidh sé a mholadh don bhainisteoir bonneagair an tsamhail toillte a leasú. [Leasú 124]

Airteagal 28

Comhordú ar leithdháileadh na gceart toillte ilghréasáin

1.  I gcás ina bhfaighidh an bainisteoir bonneagair iarraidh ar chearta toillte ilghréasáin de bhun Airteagal 27(2), comhordóidh siad leis na bainisteoirí bonneagair eile lena mbaineann i gcomhréir le hAirteagal 53.

2.  Go háirithe, áiritheofar na nithe a leanas leis an gcomhordú:

(a)  pointe teagmhála aonairionad ilfhreastail dtagraítear in Airteagal 27(4) a cheapadh a bheidh i gceannas ar chumarsáid leis an iarratasóir maidir leis ani ndáil gach iarraidh ar cheart toillte ilghréasáin, a dtabharfar fógra ina leith don iarratasóir gan mhoill tar éis an iarraidh a fháil; Beidh feidhm aige sin freisin i gcás péirí traenachatrasteorann ar seirbhísí traenach idirnáisiúnta iad go dtí ceann scríbe i mBallstát eile agus uaidh; [Leasú 125]

(b)  an ceart toillte ilghréasáin a bheith ag comhlíonadh íoschritéar cáilíochta ó thaobh comhsheasmhachta idir gréasáin agus ó thaobh gnéithe amhail ródú, uainiú, infhaighteacht ar laethanta gluaiseachta éagsúla agus stádas an leithdháilte;

(c)  feidhmíocht chomhsheasmhach an phróisis chun cearta toillte ilghréasáin a leithdháileadh, lena n‑áirítear go háirithe an sásra um réiteach comhthoiliúil coinbhleachta dá dtagraítear in Airteagal 36 agus an sásra foirmiúil um réiteach coinbhleachta dá dtagraítear in Airteagal 37;

(d)  comhordú ar aon athrú ar chearta toillte ilghréasáin arna leithdháileadh i gcomhréir le roinn 4 d’fhonn sláine na gceart toillte ilghréasáin a áirithiú i gcónaí.

Mura gceapfaidh bainisteoirí bonneagair pointe teagmhála aonair, beidh an bainisteoir bonneagair a bhfuil an chéad áit imeachta suite ar a ghréasán freagrach as gníomhú mar an bpointe teagmhála aonair i gcás fiosruithe a bhaineann leis an iarraidh sonrach ar thoilleadh.

3.  Ní sholáthróidh bainisteoirí bonneagair cearta toillte ar cháilíocht níos ísle mar fhreagairt ar iarrataí ar chearta toillte ilghréasáin i gcomparáid le hiarrataí ar thoilleadh a bhaineann le gréasán aonair.

4.  Maidir leis an gcúiteamh as athruithe ar chearta toillte dá dtagraítear in Airteagal 40, measfar gur ceart toillte aonair é ceart toillte ilghréasáin. Go háirithe, measfar gur cealú mar gheall ar force majeure ar an gceart toillte ar an mbealach iomlán a chumhdaítear leis an ngréasán sin cealú mar gheall ar force majeure ar ghréasán amháin.

5.  Faoin ... [24 mhí ó theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo] agus i gcomhairle le ERP, sainmhíneoidh ENIM na nósanna imeachta mionsonraithe agus na modhanna chun an tAirteagal seo a chur chun feidhme agus na híoscheanglais cháilíochta dá dtagraítear i mír 2(b) agus áireoidh sé iad sa chreat Eorpach um thoilleadh a bhainistiú dá dtagraítear in Airteagal 6. [Leasú 126]

5a.   Déanfaidh an Coimisiún, faoin ... [24 mhí ó theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo] gníomhartha cur chun feidhme a ghlacadh chun na nósanna imeachta mionsonraithe agus na modhanna a leagan amach chun an tAirteagal seo a chur chun feidhme agus na híoscheanglais cháilíochta dá dtagraítear i mír 2(b) den Airteagal seo a leasú. Déanfar na gníomhartha cur chun feidhme sin a ghlacadh i gcomhréir leis an nós imeachta scrúdúcháin dá dtagraítear in Airteagal 72(3). Áireofar iad sa chreat Eorpach um thoilleadh a bhainistiú. [Leasú 127]

Airteagal 29

Comhar maidir le toilleadh bonneagair iarnróid agus saoráidí seirbhíse a leithdháileadh

1.  Oibreoirí saoráidí seirbhíse a sholáthraíonn faisnéis tháscach maidir le toilleadh saoráide seirbhíse atá ar fáil i gcomhréir le hAirteagal 6(3) de Rialachán Cur Chun Feidhme (AE) 2017/2177(18) ón gCoimisiún, rachaidh siad i gcomhar le bainisteoirí bonneagair chun bealaí traenach a bhfuil toilleadh saoráide iarnróidseirbhíse san áireamh iontu a thairiscint. Féadfaidh oibreoirí eile saoráidí seirbhíse comhaontú a dhéanamh le bainisteoirí bonneagair chun an toilleadh a sholáthar go comhpháirteach. [Leasú 128]

2.  Cuirfidh na bainisteoirí bonneagair liosta ar fáil sa ráiteas gréasáin de na saoráidí seirbhíse dá dtagraítear i mír 1.

3.  Áiritheoidh na bainisteoirí bonneagair gur féidir le hiarratasóirí iarraidh a dhéanamh in aonin áit amháin arna bunú i gcomhréir le hAirteagal 27(4), a iarraidh ar na cearta maidir le toilleadhtoillte oibríochta ar an mbonneagar iarnróid agus sna saoráidí seirbhíse dá dtagraítear i mír 1. [Leasú 129]

4.  Chun críche mhír 3, déanfaidh bainisteoirí bonneagair agus oibreoirí saoráidí seirbhíse an toilleadh a chomhordú agus soláthróidh siad cearta toillte, lena n‑áirítear an toilleadh sa tsaoráid iarnróidseirbhíse a chomhlíonann ceanglais an iarratasóra, nó déanfaidh siad iarracht rogha mhalartach inmharthana a sholáthar. [Leasú 130]

5.  Déanfaidh oibreoirí na saoráidí seirbhíse buailte dá dtagraítear i mír 1 faisnéis a chur ar fáil, arna iarraidh sin nó i bhfíor‑am i gcás inar gá, i bhfíor-am faoin toilleadh atá ar fáil don bhainisteoir bonneagair i bhformáid dhigiteach i gcomhréir le hAirteagal 62. [Leasú 131]

5a.   Agus cearta toillte á n-iarraidh acu chun rochtain a fháil ar shaoráid seirbhíse, déanfaidh iarratasóirí comhaontú úinéir na saoráide seirbhíse chun cóiríocht a thabhairt dá bhfeithiclí a dhoiciméadú. [Leasú 132]

6.  Chun críochcríche an Airteagail seo agus i gcomhréir le hAirteagal 62, soláthróidh ENIMdéanfaidh ENIM, ar fhormheas a fháil ó ERA agus faoin... [24 mhí ó theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo], treoirlínte a sholáthar maidir leis na ceanglais fheidhmiúla agus theicniúla chun faisnéis a mhalartú idir oibreoirí saoráidí iarnróidseirbhíse agus bainisteoirí bonneagair. Gan dochar d’Airteagal 2 de Rialachán Cur Chun Feidhme (AE) 2017/2177, féadfaidh oibreoirí saoráidí seirbhíse a iarraidh go ndíolmhófar iad ó chur i bhfeidhm an Airteagail seo. Cuirfear iarrataí den sórt sin faoi bhráid an chomhlachta rialála agus beidh siad cuí‑réasúnaithe. Féadfaidh comhlachtaí rialála cinneadh a dhéanamh síneadh a chur le díolúine i gcásanna a bhfuil údar cuí leo. [Leasú 133]

7.  Déanfaidh ENRRB faireachán ar chur i bhfeidhm mhír 76 agus soláthróidh sé moltaí maidir leis na critéir a bheidh le húsáid chun measúnú a dhéanamh ar na hiarrataí ar dhíolúintí. [Leasú 134]

7a.   Cuirfidh na bainisteoirí bonneagair an comhlacht rialála ar an eolas faoi na hiarrataí uile ar thoilleadh a fuarthas nár oir do pharaiméadair an toillte a bhí ar fáil mar a shainítear iad sa phlean um thoilleadh a sholáthar, agus ar diúltaíodh dóibh, mar sin. Ar bhonn na faisnéise sin, eiseoidh an comhlacht rialála tuairim ar a laghad gach 2 bhliain, ina bhféadfaidh sé a mholadh don bhainisteoir bonneagair an tsamhail toillte a leasú. [Leasú 135]

7b.   Déanfaidh an Coimisiún, faoin ... [24 mhí ó theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo], gníomhartha cur chun feidhme chun sonraí a leagan amach i dtaobh na gceanglas feidhmiúil agus teicniúil chun faisnéis a mhalartú idir oibreoirí saoráidí iarnróid agus bainisteoirí bonneagair chun críocha an Airteagail seo agus chun mír 6 den Airteagal seo a leasú. Déanfar na gníomhartha cur chun feidhme sin a ghlacadh i gcomhréir leis an nós imeachta scrúdúcháin dá dtagraítear in Airteagal 72(3). [Leasú 136]

Airteagal 30

Amchlár oibre

1.  Bunóidh na bainisteoirí bonneagair tráthchlár oibre nua roimh thús gach tréimhse bailíochta tráthchláir oibre. 1 bhliain amháin a bheidh i ré na tréimhse bailíochta tráthchláir oibre.

Tionscnóidh na bainisteoirí bonneagair ullmhú an tráthchláir oibre agus toilleadh á leithdháileadh tríd an bpróiseas leithdháilte bliantúil dá dtagraítear in Airteagal 32, agus na cearta toillte arna leithdháileadh trí chreat‑chomhaontuithe i gcomhréir le hAirteagal 31 agus tríd an bpróiseas rollach pleanála dá dtagraítear in Airteagal 33 á gcur san áireamh.

2.  Déanfaidh na bainisteoirí bonneagair an tráthchlár oibre a thabhairt cothrom le dáta ar bhonn leanúnachgo tráthrialta go dtí deireadh thréimhse bhailíochta an tráthchláir oibre, agus an toilleadh arna leithdháileadh tríd an bpróiseas rollach pleanála dá dtagraítear in Airteagal 33 á chur san áireamhi gcuntas, mar aon le toilleadh arna leithdháileadh tríd an bpróiseas ad hoc dá dtagraítear in Airteagal 34, athruithe ar chearta toillte i gcomhréir le hAirteagal 39 agus athsceidealú i gcomhthéacs an bhainistithena bainistíochta suaite agus an bhainistithena bainistíochta géarchéime i gcomhréir le hAirteagal 41. [Leasú 137]

Airteagal 31

Toilleadh a leithdháileadh trí chreat‑chomhaontuithe

1.  Beidh sé de cheart ag iarratasóir toilleadh bonneagair a iarraidh le haghaidh tréimhse ama a sháraíonn tréimhse bhailíochta tráthchláir oibre amháin. Gan dochar d’Airteagail 101, 102 agus 106 CFAE, leithdháilfidh an bainisteoir bonneagair toilleadh den sórt sin trí chreat‑chomhaontuithe arna dtabhairt i gcrích leis an iarratasóir sin, faoi réir mhír 3 agus mhír 4.

Sonrófar sna creat‑chomhaontuithe na cearta toillte a deonaíodh i bhfoirm sonraíocht toillte dá dtagraítear i mír 1, pointe (a) d’Airteagal 26. Ní fhéadfar cearta toillte i bhfoirm bealach traenach a áireamh iontu.

D’fhéadfadh sé go mbeadh gá ag na Ballstáit le formheas roimh ré ón gcomhlacht rialála i leith creat‑chomhaontuithe.

Tabharfar fógra i dtaobh creat-chomhaontuithe don chomhlacht rialála agus déanfaidh sé iad a fhormheas. I gcás creat-chomhaontuithe ilghréasáin, cuirfear tuairim ENRRB i gcuntas san fhormheas. [Leasú 138]

2.  Iarrfaidh iarratasóir ar páirtí é i gcreat‑chomhaontú na sonraíochtaí toillte a áirítear sa chreat‑chomhaontú a thiontú ina mbealach traenach comhfhreagrach i gcomhréir leis an gcomhaontú sin.

3.  Ní thabharfaidh bainisteoirí bonneagair creat‑chomhaontuithe i gcrích ach amháin i gcás ina bhfuil an ceart toillte a iarrtar comhsheasmhach le doiciméid phleanála na pleanála straitéisí maidir le toilleadh dá dtagraítear in Airteagal 11(2). Cuirfidh naDéanfaidh bainisteoirí bonneagair in iúl, tar éis dóibh dul i gcomhairle leis na líonraí comharsanachta, an toilleadh a chur in iúl atá beartaithe acu a chur i leataobh lena leithdháileadh trí chreat‑chomhaontuithe sna doiciméid phleanála sin. [Leasú 139]

4.  Ní chuirfidh creat‑chomhaontuithe bac ar iarratasóirí nó seirbhísí eile an bonneagar ábhartha a úsáid. Chun na críche sin, socróidh na bainisteoirí bonneagair, tar éis dul i gcomhairle leis an gcomhlacht rialála, na sciartha uasta den toilleadh iomlán is féidir a leithdháileadh trí chreat‑chomhaontuithe agus cuirfidh siad na sciartha sin san áireamh sa ráiteas gréasáin. Déanfaidh bainisteoirí bonneagair tíortha comharsanachta a bhfuil creat-chomhaontuithe trasteorann tugtha i gcrích acu na scaireanna uasta sin den toilleadh iomlán a ailíniú agus beidh siad chomh comhsheasmhach agus is féidir. [Leasú 140]

5.  Leis na creat‑chomhaontuithe, beifear in ann a dtéarmaí a leasú chun gur féidir úsáid níos fearr a bhaint as an mbonneagar iarnróid, gan dochar d’Airteagal 39 agus d’Airteagal 40.

6.  Beidh athruithe ar chearta toillte arna leithdháileadh trí chreat‑chomhaontuithe faoi réir cúitimh i gcomhréir le hAirteagal 40, cé is moite den chás dá dtagraítear i mír 5.

7.  Cumhdófar leis na creat‑chomhaontuithe, i bprionsabal, an tréimhse a luaitear i roinn 5 d’Iarscríbhinn I. Féadfaidh an bainisteoir bonneagair teacht ar chomhaontú maidir le tréimhse níos giorra nó níos faide i gcásanna sonracha. Aon tréimhse is faide ná an tréimhse a luaitear i bpointeroinn 5 d’Iarscríbhinn I, tabharfar údar léi leis an gceanglas maidir le hinfheistíochtaína n-infheistíochtaí tiomnaithe ó iontrálaithe nua nó le húrnuacht shubstaintiúil na seirbhíse. [Leasú 141]

8.  Maidir le seirbhísí a úsáideann bonneagar speisialaithe dá dtagraítear in Airteagal 24, lena n‑éilítear infheistíocht shubstaintiúil fhadtéarmach, agus údar cuí tugtha ag an iarratasóir leis sin, féadfar creat‑chomhaontuithe a thabhairt i gcrích ina leith ar feadh tréimhse 15 bliana. Ní fhéadfar aon tréimhse is faide ná 15 bliana a chomhaontú ach amháin i gcásanna eisceachtúla, go háirithe i gcás ina bhfuil infheistíocht mhórscála fhadtéarmach ann agus i gcás ina gcumhdaítear an infheistíocht sin le gealltanais chonarthacha, lena n‑áirítear plean amúchta ilbhliantúil.

9.  Áireoidh bainisteoirí bonneagair toilleadh arna leithdháileadh trí chreat‑chomhaontuithe sa tsamhail maidir le toilleadh dá dtagraítear in Airteagal 17 agus sa phlean um thoilleadh a sholáthar dá dtagraítear in Airteagal 18.

10.  Agus rúndacht tráchtála á hurramú, cuirfear cineál ginearálta gach creat‑chomhaontaithe ar fáil d’aon pháirtí leasmhar.

11.  Bunaithe ar thaithí na gcomhlachtaí rialála, na n‑údarás inniúil agus na ngnóthas iarnróid agus bunaithe ar ghníomhaíochtaí ENRRB, féadfaidh an Coimisiún faoi ... [24 mhí ó theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo], gníomh cur chun feidhme a ghlacadh ina leagtar amachchun sonraí an nós imeachta agus na gcritéar a leagan amach a bheidh le leanúint chun an tAirteagal seo agus Airteagal 33 a chur i bhfeidhm go haonfhoirmeach agus chun an tAirteagal seo agus in Airteagal 33 a leasú. Déanfar na gníomhartha cur chun feidhme sin a ghlacadh i gcomhréir leis an nós imeachta scrúdúcháin dá dtagraítear in Airteagal 72(3). [Leasú 142]

Airteagal 32

Toilleadh a leithdháileadh tríd an bpróiseas leithdháilte bliantúil

1.  Bunóidh an bainisteoir bonneagair an chéad leagan oibríochtúil den tráthchlár oibre le haghaidh tréimhse bhailíochta tráthchláir oibre ar leith ar bhonn an mhéid seo a leanas:

(a)  iarrataí ar chearta toillte a fuarthas sa phróiseas leithdháilte bliantúil;

(b)  cearta toillte a bhaineann le tréimhse bhailíochta an tráthchláir oibre lena mbaineann agus a dheonaítear trí chreat‑chomhaontuithe i gcomhréir le hAirteagal 31;

(c)  cearta toillte a bhaineann le tréimhse bhailíochta an tráthchláir oibre lena mbaineann agus a dheonaítear tríd an bpróiseas rollach pleanála i gcomhréir le hAirteagal 33.

2.  Déanfaidh an bainisteoir bonneagair toilleadh a leithdháileadh tríd an leithdháileadh comhuaineach an toillte, d’fhonn na hiarrataí uile ar thoilleadh bonneagair dá dtagraítear i mír 1 a chomhlíonadh, a mhéid is féidir, faoi réir mhír 5 agus mhír 6. Cuirfidh an bainisteoir bonneagair na srianta uile ar iarratasóirí san áireamh, a mhéid is féidir, lena n‑áirítear an éifeacht eacnamaíoch ar a ngnó.

3.  I gcás coinbhleacht idir dhá iarraidh ar thoilleadh nó níos mó, nó i gcás iarrataí ar thoilleadh nach bhfuil comhsheasmhach leis an phlean um thoilleadh a sholáthar, déanfaidh na bainisteoirí bonneagair iarracht ar dtús an choinbhleacht a réiteach tríd an sásra comhairliúcháinum réiteach comhthoiliúil coinbhleachta dá dtagraítear in Airteagal 36. [Leasú 143]

4.  Mura réitíonn an sásra foirmiúil um réiteach díospóide dá dtagraítear i mír 3 an choinbhleacht maidir le toilleadh, déanfaidh na bainisteoirí bonneagair an sásra foirmiúil um réiteach coinbhleachta dá dtagraítear in Airteagal 37 a chur i bhfeidhm.

5.  I gcomhréir le hAirteagal 18 agus le hAirteagal 20, tabharfaidh an bainisteoir bonneagair tosaíocht d’iarrataí atá comhsheasmhach leis an toilleadh réamhphleanáilte a shainítearshainmhínítear sa phlean um thoilleadh a sholáthar. Dá thoradh sin, féadfaidh an bainisteoir bonneagair glacadh le hiarrataí nach bhfuil ag teacht leis an bplean um thoilleadh a sholáthar nó diúltú dóibh, ar choinníoll go ndeachthas i gcomhairle go cuí le geallsealbhóirí oibríochtúla agus gur cuireadh a bhfógraí toillte i gcuntas a mhéid is féidir. [Leasú 144]

Agus é ag glacadh le hiarrataí nach bhfuil i gcomhréir leis an bplean um thoilleadh a sholáthar, beidh sé d’aidhm ag an mbainisteoir bonneagair an chothromaíocht fhoriomlán a choinneáil ar bun idir na heilimintí den phlean um thoilleadh a sholáthar a liostaítear in Airteagal 18(6) agus an iarraidh féin. Ní mór na hiarratais sin a chur i gcuntas má tá dóthain toillte saor ar fáil gan srian a chur leis na riachtanais le haghaidh iarrataí dá éis sin. [Leasú 145]

Agus iarrataí á ndiúltú aigebpróiseáil nach bhfuil ag teacht leis an bplean um thoilleadh a sholáthar, ba cheart don bhainisteoir bonneagair rogha mhalartach a thairiscint agus, i gcás inar féidir ó thaobh ama de, comhairliúchán leis na hiarratasóirí lena mbaineann roimh ré. Mura féidir tairiscint eile a dhéanamh agus iarraidh á diúltú, cuirfidh an bainisteoir bonneagair an t‑iarratasóir lena mbaineann ar an eolas gan mhoill go bhfuil rún aige iarraidh a dhiúltú. Beidh sé de cheart ag an iarratasóir gearán a thaisceadh leis an gcomhlacht rialála. [Leasú 146]

6.  D’fhéadfadh na nithe seo a leanas a bheith i gceist le cearta toillte a dheonaítear tríd an bpróiseas leithdháilte bliantúil:

(a)  bealaí traenach;

(b)  sonraíochtaí toillte.

Déanfaidh bainisteoirí bonneagair na cearta toillte a dheonaítear i bhfoirm sonraíochtaí toillte a thiontú ina mbealaí traenach i gcomhréir le roinn 4 d’Iarscríbhinn I.

7.  Comhlíonfaidh an bainisteoir bonneagair an sceideal don phróiseas leithdháilte a leagtar amach i roinn 4 d’Iarscríbhinn I.

8.  Breithneoidh an bainisteoir bonneagair iarrataí a cuireadh isteach tar éis an sprioc‑ama tosaigh agus roimh an sprioc‑am deiridh a leagtar amach i bpointeroinn 4 d’Iarscríbhinn I. Sna cásanna sin, leithdháilfidh na bainisteoirí bonneagair cearta toillte i gcomhréir le roinn 4, pointe 2 d’Iarscríbhinn I. [Leasú 147]

9.  Maidir le hiarrataí ar an amchlár oibre a gheofar tar éis an sprioc‑ama tosaigh, nach féidir freastal orthu leis an toilleadh iarmharach a chuirtear i leataobh don amchlár oibre, nó leis an toilleadh neamhphleanáilte atá ar fáil, déanfaidh an bainisteoir bonneagair iarracht chun roghanna malartacha a thairiscint trí chúrsa taistil eile.

10.  Rachaidh an bainisteoir bonneagair i gcomhairle le páirtithe leasmhara maidir leis an dréacht‑amchlár oibre. Áireofar ar pháirtithe leasmhara iad siúd uile a d’iarr toilleadh bonneagair agus páirtithe eile ar mian leo an deis a bheith acu a mbarúil a thabhairt faoin gcaoi a bhféadfadh an tráthchlár oibre difear a dhéanamh dá gcumas seirbhísí iarnróid a sholáthar le linn thréimhse bhailíochta an tráthchláir oibre.

11.  Déanfaidh an bainisteoir bonneagair bearta iomchuí chun déileáil le haon imní a chuirtear in iúl.

Airteagal 33

Toilleadh a leithdháileadh tríd an bpróiseas rollach pleanála

1.  Déanfaidh bainisteoirí bonneagair an toilleadh a leithdháileadh tríd an bpróiseas rollach pleanála i gcomhréir leis na sprioc‑amanna a leagtar amach i bpointeroinn 6 d’Iarscríbhinn I. Déanfaidh bainisteoirí bonneagair toilleadh a chur i leataobh chun na críche sin sa phlean um thoilleadh a sholáthar dá dtagraítear in Airteagal 18. [Leasú 148]

2.  D’fhéadfadh na nithe seo a leanas a bheith i gceist le cearta toillte a dheonaítear tríd an bpróiseas rollach pleanála:

(a)  bealaí traenach nó sonraíochtaí toillte le haghaidh na laethanta gluaisteachta uile le linn thréimhse bhailíochta an tráthchláir oibre ina gcuimsítear an chéad lá gluaiseachta a áirítear san iarraidh;

(b)  sonraíochtaí toillte le haghaidh na laethanta gluaiseachta uile tar éis thréimhse bhailíochta an tráthchláir oibre ina gcuimsítear an chéad lá a áirítear san iarraidh ar feadh uastréimhse a shonraítear i bpointeroinn 6 d’Iarscríbhinn I. [Leasú 149]

Déanfaidh bainisteoirí bonneagair na cearta toillte a dheonaítear i bhfoirm sonraíochtaí toillte a thiontú ina mbealaí traenach i gcomhréir le roinn 6 d’Iarscríbhinn I.

3.  Gan dochar d’Airteagal 18, leithdháilfidh bainisteoirí bonneagair toilleadh a chuirfear i leataobh don phróiseas rollach pleanála maidir le leithdháileadh ar bhonn phrionsabal an leithdháilte a leagtar amach i roinn 56, pointe 2 d’Iarscríbhinn I. [Leasú 150]

4.  I gcomhréir leis na rialacha agus na nósanna imeachta a leagtar amach in Airteagal 20, féadfaidhdéanfaidh bainisteoirí bonneagair diúltú do thoilleadh a leithdháileadha ndícheall toilleadh malartach a thairiscint d’iarrataí rollacha pleanála má tá iarrataí ar neamhréir leis an bplean um thoilleadh a sholáthar a glacadh i gcomhréir le hAirteagal 18. CuirfearMura féidir rogha mhalartach a thairiscint, féadfaidh an bainisteoir bonneagair diúltú in iúl don iarratasóir gan mhoilldo thoilleadh a leithdháileadh ar an iarraidh neamhréireach sin. Beidh sé de cheart ag an iarratasóir gearán a thaisceadh leis an gcomhlacht rialála. [Leasú 151]

5.   Cuirfidh na bainisteoirí bonneagair an comhlacht rialála ar an eolas faoi na hiarrataí uile ar thoilleadh a fuarthas nár oir do pharaiméadair an toillte a bhí ar fáil mar a shainítear iad sa phlean um thoilleadh a sholáthar, gan beann ar ar glacadh leo nó ar diúltaíodh dóibh. Ar bhonn na faisnéise sin, eiseoidh an comhlacht rialála tuairim ar a laghad gach 2 bhliain, a fhéadfaidh a mholadh don bhainisteoir bonneagair an tsamhail maidir le toilleadh a leasú. [Leasú 152]

6.  Tar éis fógra a thabhairt don chomhlacht rialála, nó tar éis moladh a fháil ón gcomhlacht rialála, diúltóidh an bainisteoir bonneagair d’iarrataí leanúnacha ar phleanáil, más de chineál atriallach iad agus má chomhlíonann siad saintréithe an toillte a leithdháiltear de ghnáth trí chreat‑chomhaontuithe i gcomhréir le hAirteagal 31. Cuirfidh an comhlacht rialála ENRRB ar an eolas faoi na cinntí agus na moltaí sin agus áiritheoidh an comhlacht rialála cur i bhfeidhm comhleanúnach na míre seo.

Airteagal 34

Toilleadh a leithdháileadh tríd an bpróiseas ad hoc

1.  Freagróidh an bainisteoir bonneagair go pras, agus in aon chás laistigh de na sprioc‑amanna a leagtar amach i roinn 7 d’Iarscríbhinn I, d’iarrataí ad hoc ar thoilleadh bonneagair arna gcur isteach tráth ar bith le linn thréimhse bhailíochta an tráthchláir oibre. Déanfar faisnéis maidir leis an toilleadh breise atá ar fáil a chur ar fáil i gcomhréir le hAirteagal 9 do na hiarratasóirí uile a d’fhéadfadh a bheith ag iarraidh an toilleadh sin a úsáid.

Is i bhfoirm bealaí traenach a bheidh na cearta toillte a dheonófar tríd an bpróiseas ad hoc.

2.  Beidh leithdháileadh an toillte bonneagair mar fhreagairt ar iarrataí ad hoc bunaithe ar an bprionsabal ‘tús freastail ar an gceann is túisce’.

Airteagal 35

Sceidealú na srianta ar an toilleadh mar thoradh ar oibreacha bonneagair

1.  Sceidealóidh na bainisteoirí bonneagair srianta ar an toilleadh a thiocfaidh as oibreacha bonneagair nach n‑áirítear sa phlean um thoilleadh a sholáthar dá dtagraítear in Airteagal 18 a luaithe is féidir.

2.  Agus oibreacha bonneagair á sceidealú, déanfaidh bainisteoirí bonneagair an tionchar ar thoilleadh réamhphleanáilte a áirítear sa tsamhail maidir le toilleadh nó sa phlean um thoilleadh a sholáthar a theorannú a mhéid is féidir.

3.  Má éilíonn sceidealú srianta ar an toilleadh a leanann as oibreacha bonneagair athrú ar cheart toillte leithdháilte de réir bhrí Airteagal 39, beidh an t‑iarratasóir nó na hiarratasóirí lena mbaineann i dteideal an chúitimh dá dtagraítear in Airteagal 40.

4.  Má éilíonn sceidealú srianta ar a toilleadh a leanann as oibreacha bonneagair athrú ar cheart toillte leithdháilte de réir bhrí Airteagal 39, déanfaidh an bainisteoir bonneagair a dhícheall toilleadh malartach a sholáthar do na hiarratasóirí lena mbaineann.

Chun na críche sin, cuirfidh an bainisteoir bonneagair na hiarratasóirí uile lena mbaineann ar an eolas faoin athrú atá beartaithe ar na cearta toillte lena mbaineann. Déanfaidh sé cearta toillte malartacha a thairiscint do na hiarratasóirí lena mbaineann nó seolfaidh sé comhordú leis na hiarratasóirí lena mbaineann d’fhonn teacht ar chomhaontú maidir le cearta toillte malartacha.

5.  Agus oibreacha bonneagair á sceidealú i gcomhréir leis an Airteagal seo, cloífidh bainisteoirí bonneagair leis an sceideal a leagtar amach i roinn 3 d’Iarscríbhinn I.

6.  Áireoidh na bainisteoirí bonneagair na srianta uile ar an toilleadh a thagann as oibreacha bonneagair sa tsamhail maidir le toilleadh agus sa phlean um thoilleadh a sholáthar, gan beann ar an tráth a dhéantar iad a sceidealú.

Airteagal 36

Sásra um réiteach comhthoiliúil coinbhleachta agus comhordú iarrataí

1.  Más rud é, i gcomhthéacs leithdháileadh comhuaineach an toillte, go dtagann an bainisteoir bonneagair ar choinbhleachtaí idir iarrataí éagsúla ar thoilleadh bonneagair, déanfaidh sé iarracht a áirithiú go ndéanfar an mheaitseáil is fearr is féidir idir na ceanglais uile, trí chomhordú na n‑iarrataí.

2.  I gcás ina mbeidh gá le comhordú, beidh sé de cheart ag an mbainisteoir bonneagair, laistigh de theorainneacha réasúnacha, toilleadh bonneagair a mholadh atá éagsúil ón toilleadh a iarradh. Sainmhíneoidh an bainisteoir bonneagair na teorainneacha is infheidhme ina ráiteas gréasáin. Soláthróidh ENIM treoirlínte maidir leis an sainmhíniú ar na teorainneacha sin agus áireoidh sé iad sa chreat Eorpach um thoilleadh a bhainistiú dá dtagraítear in Airteagal 6.

3.  Déanfaidh an bainisteoir bonneagair iarracht, trí chomhairliúchán leis na hiarratasóirí iomchuí, aon choinbhleacht a réiteach. Beidh an comhairliúchán sin bunaithe ar an bhfaisnéis seo a leanas a nochtadh laistigh de thréimhse réasúnach ama, saor in aisce agus i bhfoirm leictreonach:

(a)  bealaí traenach arna n‑iarraidh ag gach iarratasóir eile ar na bealaí céanna;

(b)  bealaí traenach a leithdháiltear ar bhonn tosaigh do gach iarratasóir eile ar na bealaí céanna;

(c)  bealaí traenach malartacha a mholtar ar na bealaí ábhartha i gcomhréir le mír 2;

(d)  sonraí iomlána na gcritéar atá á n‑úsáid sa phróiseas leithdháilte toillte.

Gan dochar d’Airteagal 27(3) agus faoi réir chomhaontú na n‑iarratasóirí uile, féadfaidh an bainisteoir bonneagair teagmháil a bhunú idir na hiarratasóirí uile a d’fhéadfadh a bheith bainteach le coinbhleacht a réiteach chun comhordú na n‑iarrataí a éascú.

4.  Leagfar amach sa ráiteas gréasáin na prionsabail lena rialaítear comhordú iarrataí ar thoilleadh le haghaidh seirbhísí iarnróid intíre.

5.  I gcás nach féidir iarrataí ar thoilleadh bonneagair a chomhlíonadh gan comhordú a dhéanamh, déanfaidh an bainisteoir bonneagair iarracht freastal ar gach iarraidh trí chomhordú a dhéanamh.

6.  Gan dochar do na nósanna imeachta achomhairc atá ann cheana agus d’Airteagal 56 de Threoir 2012/34/AE, i gcás díospóidí a bhaineann le leithdháileadh toillte bonneagair, áiritheoidh na Ballstáit go gcuirfear córas réitigh díospóidí ar fáil chun díospóidí den sórt sin a réiteach go pras. Leagfar amach an córas sin sa ráiteas gréasáin maidir le hiarrataí ar thoilleadh le haghaidh seirbhísí iarnróid intíre. Má chuirtear an córas sin i bhfeidhm, déanfar cinneadh laistigh de theorainn ama 10 lá oibre.

7.  I gcás iarrataí ar thoilleadh ilghréasáin, déanfar an sásra um réiteach comhthoiliúil coinbhleachta a leagtar amach i míreanna 1, 2 agus 3 i gcomhréir le hAirteagal 53 agus beidh baint ag an gComhordaitheoir Gréasáin leis.

8.  Faoin ... [24 mhí ó theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo] agus tar éis dul i gcomhairle le ERP, ullmhóidh ENIM treoirlínte don sásra um réiteach comhthoiliúil coinbhleachta d’iarrataí ar thoilleadh ilghréasáin agus áireoidh sé iad sa chreat Eorpach um thoilleadh a bhainistiú dá dtagraítear in Airteagal 6. [Leasú 153]

8a.   Glacfaidh an Coimisiún, faoin [24 mhí ó theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo], gníomh cur chun feidhme chun mionsonraí an nós imeachta agus na gcritéar a bheidh le leanúint le haghaidh an tsásra um réiteach comhthoiliúil coinbhleachta i gcás iarrataí ar thoilleadh ilghréasáin a leagan amach agus chun mír 8 den Airteagal seo a leasú. Déanfar na gníomhartha cur chun feidhme sin a ghlacadh i gcomhréir leis an nós imeachta scrúdúcháin dá dtagraítear in Airteagal 72(3). Áireofar iad sa chreat Eorpach um thoilleadh a bhainistiú. [Leasú 154]

Airteagal 37

Sásra foirmiúil um réiteach coinbhleachta ar bhonn critéir shocheacnamaíocha agus chomhshaoil

1.  I gcás nach mbeidh an choinbhleacht maidir le toilleadh réitithe leis na sásraí um réiteach comhthoiliúil coinbhleachta dá dtagraítear in Airteagal 36, leithdháilfidh na bainisteoirí bonneagair toilleadh bonneagair i gcomhréir le hAirteagal 8.

2.  I gcomhthéacs an phróisistsásra fhoirmiúil um réiteach coinbhleachta, cuirfear iarrataí ar chearta toillte ilghréasáin san áireamh ina n‑iomláine. Más rud é, i gcomhréir le hAirteagal 8(6), go mbeidh feidhm ag paraiméadair náisiúnta éagsúla, úsáidfear na paraiméadair sin do na stráicí ábhartha. [Leasú 155]

3.  I gcás iarrataí contrártha ar thoilleadh lena mbaineann seirbhísí iarnróid a bhfuil saintréithe comhchosúla acu agus a bhfuil próifíl shocheacnamaíoch chomhchosúil acu, sannfaidh an bainisteoir bonneagair toilleadh ar bhonn ceantála nó ar bhealach a thabharfaidh rochtain don líon is mó iarratasóirí. Cuirfear an modh deireanach sin i bhfeidhm faoi réir a fhormheasta ag an gcomhlacht rialála.

3a.   Chuige sin, tiomsóidh ENRRB treoirlínte chun cur i bhfeidhm comhchuibhithe Airteagal 3 a éascú. [Leasú 156]

Airteagal 38

Sceideal le haghaidh próisis leithdháilte toillte

1.  Comhlíonfaidh an bainisteoir bonneagair agus na hiarratasóirí an sceideal maidir le próisis leithdháilte toillte a leagtar amach i ranna 4, 5, 6 agus 7 d’Iarscríbhinn I.

2.  Féadfaidh bainisteoirí bonneagair tréimhsí ama agus sprioc‑amanna a chinneadh don sceideal maidir le toilleadh a leithdháileadh atá éagsúil ó na cinn dá dtagraítear sa Rialachán seo agus i bpointe 2(b) d’Iarscríbhinn VI a ghabhann le Treoir 2012/34/AE má bhíonn tionchar suntasach ag bunú bealaí iarnróid idirnáisiúnta i gcomhar le bainisteoirí bonneagair tríú tíortha ar ghréasán a bhfuil a leithead rianta éagsúil ón bpríomhghréasán iarnróid laistigh den Aontas ar an sceideal maidir le toilleadh a leithdháileadh go ginearálta.

3.  Tabharfar de chumhacht don Choimisiún gníomhartha tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 71 chun ranna 4, 5, 6 agus 7 d’Iarscríbhinn I a leasú d’fhonn próiseas leithdháilte éifeachtúil a áirithiú agus aghaidh a thabhairt ar phleanáil, ar leasanna oibríochtúla, teicniúla agus tráchtála na bpáirtithe leasmhara lena mbaineann maidir le sceidealú agus leithdháileadh an toillte.

ROINN 4

Oiriúnú agus athsceidealú

Airteagal 39

Athruithe ar chearta toillte tar éis an leithdháilte

1.  Ní fhéadfaidh bainisteoirí bonneagair na cearta toillte arna leithdháileadh ar iarratasóir ar a thionscnamh féin a athrú ach amháin i gcomhréir leis an Rialachán seo. Féadfaidh iarratasóirí athruithe a iarraidh ar an toilleadh a leithdháileadh i gcónaí. Measfar gur cineál sonrach athraithe é cealú.

I gcás athruithe ar chearta toillte arna leithdháileadh, beidh feidhm ag Airteagal 40. Déanfaidh na bainisteoirí bonneagair an tráthchlár oibre dá dtagraítear in Airteagal 30 a thabhairt cothrom le dáta gan mhoill.

2.  Cuirfidh bainisteoirí bonneagair agus iarratasóirí teorainn le hathruithe ar chearta toillte tar éis an leithdháilte a mhéid is féidir, i gcomhréir leis na cuspóirí a leagtar amach in Airteagal 2(3).

3.  Áireofar sna hathruithe ar chearta toillte cásanna nach féidir leis an mbainisteoir bonneagair ligean don traein gluaiseacht i gcomhréir leis an gceart toillte a leithdháileadh agus ina bhfuil a dhóthain ama aige ceart toillte malartach a thairiscint don iarratasóir tar éis dó an t‑iarratasóir a chur ar an eolas faoin ngá atá leis an athrú.

Féadfaidh bainisteoirí bonneagair sprioc‑amanna éagsúla a shonrú maidir le cearta toillte a leithdháileadh ar ghréasán aonair agus maidir le cearta toillte ilghréasáin a leithdháileadh. Soláthróidh na bainisteoirí bonneagair faisnéis sa ráiteas gréasáin maidir leis an am is gá chun bealach traenach a thógáil. Ní bheidh an tréimhse sin níos faide ná na sprioc‑amanna a shonraítear i roinn 8 d’Iarscríbhinn I.

4.  Déanfar tionchar an athraithe ar an gceart toillte ar an iarratasóir i dtéarmaí oibríochtúla agus tráchtála a chur san áireamh sna rialacha agus sna nósanna imeachta a bheidh le cur i bhfeidhm i gcás athrú ar cheart toillte. Chun na críche sin, déanfar athruithe a chatagóiriú bunaithe ar a dtionchar i gcomhréir le mír 8 den Airteagal seo agus beidh leibhéil éagsúla cúitimh dá dtagraítear in Airteagal 40 mar thoradh orthu.

4a.   I gcásanna ina gcuirtear toilleadh in áirithe ach nach n-úsáidtear é, beidh feidhm ag íocaíocht chúitimh i gcomhréir le hAirteagal 40. [Leasú 157]

5.  I gcás ina n‑athraítear ceart toillte ilghréasáin, déanfaidh na bainisteoirí bonneagair lena mbaineann gach iarracht réasúnta chun an chomhsheasmhacht idir na cearta toillte thar an ngluaiseacht traenach ar fad a áirithiú.

Is é an bainisteoir bonneagair a dhéanfaidh athrú ar cheart toillte ilghréasáin a bheidh freagrach as an bpróiseas chun leithdháileadh cirt toillte ilghréasáin mhalartaigh a chomhordú leis na bainisteoirí bonneagair eile lena mbaineann agus cuirfidh sé toradh an chomhordaithe in iúl don iarratasóir agus do na páirtithe uile lena mbaineann. Is é an toradh a d’fhéadfadh a bheith ann ceart toillte ilghréasáin malartach a leithdháileadh nó an fhaisnéis nach bhfuil aon cheart toillte malartach ar fáil.

6.  Chun críoch an Rialacháin seo, i gcás nach n‑úsáidfidh gnóthais iarnróid ceart toillte arna leithdháileadh, measfar gurb ionann sin agus cealú lá na gluaiseachta traenach lena mbaineann.

7.  I gcás ina n‑athróidh bainisteoir bonneagair ceart toillte arna leithdháileadh, cuirfidh sé é sin in iúl don iarratasóir agus don ghnóthas iarnróid lena mbaineann gan mhoill.

Déanfaidh an bainisteoir bonneagair cearta toillte malartacha a thairiscint don iarratasóir laistigh de na sprioc‑amanna a leagtar amach i roinn 8 d’Iarscríbhinn I. I gcás nach féidir é sin a dhéanamh, soláthróidhmbeidh aon tairiscint mhalartach indéanta i gcomhréir le hAirteagal 32(5) agus Airteagal 33(4), solathróidh an bainisteoir bonneagair nó na bainisteoirí bonneagair faisnéis ábhartha don iarratasóir lena gcuirfear ar chumas an iarratasóra iarraidh nua ar thoilleadh bonneagair a chur isteach. I gcás inarb ábhartha, déanfar tagairt san fhaisnéis sin don phlean um thoilleadh a sholáthar dá dtagraítear in Airteagal 18 agus don phleanáil theagmhasach dá dtagraítear in Airteagal 19. [Leasú 158]

8.  Faoin ... [24 mhí ó theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo], ullmhóidh agus glacfaidh ENIM nósanna imeachta comhchuibhithe chun athruithe ar chearta toillte a bhainistiú tar éis a leithdháilte agus áireoidh sé iad sa chreat Eorpach um thoilleadh a bhainistiú dá dtagraítear in Airteagal 6. [Leasú 159]

Leis na nósanna imeachta comhchuibhithe sin, déanfar idirdhealú idir athruithe a bhfuil mórthionchar acu ar iarratasóirí agus ar ghnóthais iarnróid i dtéarmaí tráchtála agus oibríochtúla agus athruithe a bhfuil miontionchair acu. Leis na critéir a úsáidfear chun athrú a chatagóiriú mar mhórathrú, cuirfear san áireamh, i measc nithe eile, cumas an ghnóthais iarnróid an tseirbhís a dhéanamh i gcomhréir lena oibleagáidí conarthacha, moilleanna ag an áit imeachta nó athruithe ar an mbealach as a dtagann méadú ar achar, am taistil, muirir rochtana bealaí nó costais ghaolmhara eile, chomh maith le tairseacha le haghaidh na n‑athruithe sin. Beidh feidhm ag critéir níos déine maidir le hathruithe a bhfuil mórthionchar acu.

8a.   Cumhachtófar don Choimisiún gníomhartha tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 71 chun rialacha agus nósanna imeachta a leagan amach chun athruithe ar chearta toillte a bhainistiú tar éis iad a leithdháileadh agus chun mír 8 den Airteagal seo a leasú. Glacfar na gníomhartha tarmligthe sin faoi ... [24 mhí ó theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo]. Áireofar iad sa chreat Eorpach um thoilleadh a bhainistiú. [Leasú 160]

9.  Tabharfar de chumhacht don Choimisiún gníomhartha tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 71 chun roinn 8 d’Iarscríbhinn I a leasú d’fhonn próisis oiriúnaithe agus athsceidealaithe éifeachtúla a áirithiú agus breithnithe pleanála, oibríochtúla, teicniúla agus tráchtála na bpáirtithe leasmhara lena mbaineann á gcur san áireamh.

Airteagal 40

Cúiteamh as athruithe ar chearta toillte

1.  I gcás nach gcomhlíonfaidh an bainisteoir bonneagair nó an t‑iarratasóir a ngealltanais i ndáil le ceart toillte arna leithdháileadh agus i gcás inarb é an toradh a bheidh air sin athrú a aicmítear mar mhórathrú i gcomhréir le hAirteagal 39, íocfaidh an páirtí a thionscnaíonn an t‑athrú cúiteamh leis an bpáirtí eile.

2.  Ní bheidh an cúiteamh dá dtagraítear i mír 1 dlite i gcásanna force majeure.

3.  Tar éis dul i gcomhairle le ENRRB agus ERP, sainmhíneoidh ENIM, faoi [12 mhí ó theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo],, saineoidh ENIM coinníollacha comhchuibhithe as a dtiocfaidhn-eascraíonn cúiteamh. Leis na coinníollacha sin, cuirfear na rialacha a leagtar amach in Airteagal 39(4) agus (8) san áireamhi gcuntas. Áireoidh ENIM na coinníollacha sin sa chreat Eorpach um thoilleadh a bhainistiú dá dtagraítear in Airteagal 6. Foilseoidh ENRRB tuairim maidir leis na coinníollacha arna sainiú ag ENIM. [Leasú 161]

4.  Tar éis formheas a fháil ón gcomhlacht rialála, leagfaidh na bainisteoirí bonneagair amach sa ráiteas gréasáin na leibhéil chúitimh a bheidh le híoc ag na hiarratasóirí.

Tar éis togra a fháil ón mbainisteoir bonneagair agus tar éis dul i gcomhairle le hiarratasóirí agus le hiarratasóirí féideartha, socróidh an comhlacht rialála na leibhéil chúitimh a bheidh le híoc ag an mbainisteoir bonneagair. Foilseoidh an bainisteoir bonneagair an fhaisnéis sin sa ráiteas gréasáin.

Is amhlaidh, maidir leis na leibhéil chúitimh, go soláthrófar dreasachtaí éifeachtacha leo don bhainisteoir bonneagair agus d’iarratasóirí chun úsáid bheartaithe an toillte a urramú agus suaití a íoslaghdú. Beidh na leibhéil sin comhréireach agus neamh‑idirdhealaitheach.

Féadfaidh bainisteoirí bonneagair agus comhlachtaí rialála leibhéil éagsúla chúitimh a shocrú ag brath ar thionchar an athraithe agus cé acu is féidir nó nach féidir an toilleadh a ath‑leithdháileadh, agus iarratasóir eile é a úsáid. Cuirfear san áireamh sna leibhéil sin go háirithe na rialacha in Airteagal 39(4) agus (8), an t‑am a bheidh fágtha tar éis an athraithe a iarraidh nó a bheith tarlaithe go dtí am na gluaiseachta traenach agus ráta úsáide an bhonneagair iarnróid atá san áireamh sa cheart toillte.

5.  I gcás cearta toillte ilghréasáin, beidh feidhm ag an oibleagáid a bhaineann leis an gcúiteamh a íoc leis an iarratasóir maidir leis an mbainisteoir bonneagair nó leis na bainisteoirí bonneagair a bheidh freagrach as an athrú ar an gceart toillte, agus an ceart toillte ina iomláine á chur san áireamh agus, i gcás ina mbeidh níos mó ná bainisteoir bonneagair amháin freagrach, cóimheas fhad a ngréasán sa cheart toillte. Ní rachaidh an cúiteamh don cheart toillte ina iomláine thar an gcúiteamh a bheidh dlite don cheart toillte arna leithdháileadh ag an mbainisteoir bonneagair arna iolrú faoi thrí.

6.  Déanfaidh comhlachtaí rialála cinneadh maidir le díospóidí a bhaineann leis an gcúis atá leis an athrú ar cheart toillte nó le cúiteamh moillithemoill ar íocaíocht an chúitimh agus déanfaidh siad cinneadh gan mhoill agus laistigh de mhí amháin tar éis dóibh an fhaisnéis uile is gá a bhailiú chun measúnú a dhéanamh ar an gcúis leis an athrú. Cuirfidh comhlachtaí rialála ENRRB ar an eolas faoi chinntí den sórt sin agus féadfaidh siad dul i gcomhairle le ENRRB. Áiritheoidh ENRRB go mbeidh na cinntí sin comhleanúnach agus go mbeidh siad bunaithe ar phrionsabail a aithnítear go coitianta. [Leasú 162]

7.  Féadfaidh an CoimisiúnCumhachtófar don Choimisiún gníomhartha cur chun feidhmetarmligthe a ghlacadh lena leagtar amachi gcomhréir le hAirteagal 71 chun na coinníollacha a leagan amach as a dtiocfadh íocaíocht cúiteamh, aicmiú na n‑athruithe ar chearta toillte agus na modheolaíochtaí chun na leibhéil chúitimh a shocrú agus chun mír 2 den Airteagal seo a leasú. Glacfar. Déanfar na gníomhartha cur chun feidhme sin a ghlacadh i gcomhréir leis an nós imeachta scrúdúcháin dá dtagraítear in Airteagal 72(3)tarmligthe sin faoi ... [24 mhí ó theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo]. Áireofar iad sa chreat Eorpach um thoilleadh a bhainistiú. [Leasú 163]

Airteagal 41

Athsceidealú i gcomhthéacs an bhainistithe suaite agus an bhainistithe géarchéime

1.  I gcás suaitheadh ar an ngréasán dá dtagraítear in Airteagal 46 nó i gcás géarchéime dá dtagraítear in Airteagal 47, déanfaidh an bainisteoir bonneagair nó na bainisteoirí bonneagair lena mbaineann gach iarracht is féidir chun an trácht a ndéanann an suaitheadh difear dó a athsceidealú. Chun na críche sin, leithdháilfidh na bainisteoirí bonneagair toilleadh bonneagair iarnróid i gcomhréir leis an gcreat Eorpach um chomhordú trasteorann ar bhainistiú tráchta, bainistiú suaite agus bainistiú géarchéime, dá dtagraítear in Airteagal 44, ar bhonn na bpleananna teagmhais arna n‑ullmhú i gcomhréir le hAirteagal 19 agus i ndlúthchomhar le páirtithe leasmhara oibríochtúla agus, i gcás inarb ábhartha, le páirtithe leasmhara eile lena mbaineann.

2.  Faoin ... [12 mhí ó theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo], déanfaidh ENIM treoirlínte a fhorbairt agus a ghlacadh chun toilleadh bonneagair a bhainistiú agus a leithdháileadh i gcás suaitheadh ar an ngréasán ar bhealach trédhearcach agus neamh‑idirdhealaitheach. Go háirithe, soláthróidh ENIM treoirlínte maidir le cur i bhfeidhm an phróisis chomhuainigh maidir le toilleadh a leithdháileadh agus maidir leis an bprionsabal ‘tús freastail ar an gceann is túisce’. [Leasú 164]

I gcás ina mbeidh feidhm ag an bpróiseas leithdháilte comhuaineach, soláthróidh ENIM treoirlínte maidir leis na nósanna imeachta a chuirfear i bhfeidhm, lena n‑áireofar, de réir mar is iomchuí, an próiseas maidir lesásra um réiteach comhthoiliúil coinbhleachta dá dtagraítear in Airteagal 36 a chur i bhfeidhm agus maidir leis an bpróiseassásra foirmiúil maidir leum réiteach coinbhleachta dá dtagraítear in Airteagal 37. Áireoidh ENIM na treoirlínte sin sa chreat Eorpach um thoilleadh a bhainistiú dá dtagraítear in Airteagal 6. [Leasú 165]

3.  Agus iad ag athsceidealú, ní dhéanfaidh bainisteoirí bonneagair na cearta toillte atá ann cheana a athrú ná a chealú ar bhonn aontaobhach chun suaití a bhainistiú. Mar sin féin, bunaithe ar thaithí comhlachtaí rialála, bainisteoirí bonneagair agus gnóthas iarnróid agus ar ghníomhaíochtaí ENIM agus ENRRB, féadfaidh an Coimisiúncumhachtófar don Choimisiún gníomh cur chun feidhmetarmligthe a ghlacadh lena leagfar amach i gcomhréir le hAirteagal 71 chun na critéir agus na nósanna imeachta a leagan amach maidir le hathsceidealú, lena n‑áirítear athruithe aontaobhacha ar chearta toillte leithdháilte ag bainisteoirí bonneagair chun suaití ar an ngréasán a bhainistiú. Déanfar an gníomh cur chun feidhme sin a ghlacadh i gcomhréir leis an nós imeachta scrúdúcháin dá dtagraítear in agus chun mír 2 den Airteagal 72(3)seo a leasú. Glacfar na gníomhartha tarmligthe sin faoi ... [24 mhí ó theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo]. Áireofar iad sa chreat Eorpach um thoilleadh a bhainistiú. [Leasú 166]

4.  Féadfaidh bainisteoirí bonneagair agus iarratasóirí comhaontuithe a thabhairt i gcrích, ar bhonn deonach, lena bhforálfar d’athsholáthar ceart toillte áirithe i gcás suaitheadh ar an ngréasán. Luafar comhaontuithe den sórt sin sa phlean teagmhais dá dtagraítear in Airteagal 19.

5.  I gcás suaitheadh ar an ngréasán a dhéanann difear do thrácht ar níos mó ná gréasán amháin, comhordóidh na bainisteoirí bonneagair lena mbaineann leithdháileadh an toillte mhalartaigh i gcomhréir le hAirteagal 53 agus leis an gcreat Eorpach um chomhordú trasteorann ar bhainistiú tráchta, bainistiú suaite agus bainistiú géarchéime dá dtagraítear in Airteagal 44.

CAIBIDIL III

TRÁCHT, SUAITHEADH AGUS BAINISTIÚ GÉARCHÉIME

Airteagal 42

Bainistiú tráchta, bainistiú suaite agus bainistiú géarchéime

1.  Déanfaidh bainisteoirí bonneagair bainistiú tráchta i gcomhréir leis an Rialachán seo agus le Treoir (AE) 2016/797 agus leis na sonraíochtaí a leagtar síos i ngníomhartha cur chun feidhme arna nglacadh faoin Treoir sin.

Chun na críche sin, déanfaidh na bainisteoirí bonneagair an méid seo a leanas:

(a)  bainistiú tráchta le linn gnáthdhálaí oibriúcháin a bhaineann le teagmhais a bhainistiú a mbíonn diallta teoranta ón amchlár oibre mar thoradh orthu;

(b)  bainistiú suaite chun aghaidh a thabhairt ar shuaitheadh suntasach ar oibríochtaí gréasáin a éilíonn gníomhaíocht chomhbheartaithe i gcomhréir le hAirteagal 46;

(c)  bainistiú tráchta le linn géarchéimeanna mar a leagtar amach in Airteagal 47.

2.  I gcás géarchéimeanna ar mórscála, laistigh agus lasmuigh den earnáil iompair araon, féadfaidh na Ballstáit bearta a chur chun feidhme de mhaolú ar na rialacha is infheidhme i ngnáthchásanna i gcomhréir le hAirteagal 47. I gcásanna den sórt sin agus i gcás inarb ábhartha, glacfaidh bainisteoirí bonneagair rialacha agus nósanna imeachta speisialta agus cuirfidh siad i bhfeidhm iad, faoi réir na gcoinníollacha a shonraítear in Airteagal 47.

2a.   Déanfaidh bainisteoirí bonneagair na rialacha agus na nósanna imeachta speisialta dá dtagraítear i mír 2 a fhoilsiú agus a chur ar fáil gan bhac. Tabharfaidh ESMA fógra ina dtaobh don Choimisiún. [Leasú 167]

3.  Agus trácht á bhainistiú, cloífidh bainisteoirí bonneagair leis na prionsabail a leagtar amach in Airteagal 2.

Go háirithe, déanfaidh bainisteoirí bonneagair suaití agus a dtionchar ar thrácht iarnróid a laghdú agus déanfaidh siad an méid seo a leanas:

(a)  freagairt thapa chomhordaithe ar shuaití a áirithiú, go háirithe i gcás suaití gréasáin agus géarchéimeanna;

(b)  an trácht iarnróid a chobhsú agus a optamú le linn fhad iomlán na suaití gréasáin agus na ngéarchéimeanna;

(c)  faisnéis ábhartha, chruinn agus cothrom le dáta a sholáthar do pháirtithe leasmhara oibríochtúla agus do pháirtithe eile lena mbaineann, go háirithe na húdaráis atá i gceannas ar ghéarchéimeanna lasmuigh den earnáil iarnróid a bhainistiú. Soláthrófar an fhaisnéis sin trí na modhanna iomchuí, lena n‑áirítear na modhanna sin dá dtagraítear in Airteagal 62.

Airteagal 43

Rialacha agus nósanna imeachta maidir le bainistiú tráchta agus bainistiú suaite

1.  Faoin ... [18 mí ó theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo], cuirfidh na bainisteoirí bonneagair rialacha agus nósanna imeachta i bhfeidhm chun dialltaí gluaiseachtaí traenach ón amchlár oibre a bhainistiú. Foilseofar na rialacha agus na nósanna imeachta sin sa ráiteas gréasáin dá dtagraítear in Airteagal 27 de Threoir 2012/34/AE agus cumhdófar leo bainistiú tráchta sna cásanna a leagtar amach in Airteagal 42(1), pointí (a), (b) agus (c) den Rialachán seo. [Leasú 168]

2.  Beidh sé d’aidhm ag na rialacha agus na nósanna imeachta dá dtagraítear i mír 1 tionchar foriomlán na ndialltaí ón amchlár ar thrácht iarnróid a íoslaghdú, agus riachtanais gach cineáil iompair á gcur san áireamhi gcuntas. Féadfaidh rialacha tosaíochta a bheith i gceist leis na prionsabail maidir le bainistíochtrialacha agus na nósanna imeachta bainistíochta idir na cineálacha éagsúla tráchta agus na nósanna imeachta, na critéir agus na spriocanna sonracha atá le cur i bhfeidhm i gcur chuige atá bunaithe ar bharrfheabhsú a bhraitheann ar fheidhm sprice a bharrfheabhsú, amhail na nóiméid mhoille nó an t‑am chun filleadh ar ghnáthoibríochtaí a íoslaghdú, seachas rialacha tosaíochta sainráite. [Leasú 169]

3.  I gcás ina gcuirfear isteach ar ghluaiseachtaí traenach de dheasca teip theicniúil nó timpiste, déanfaidh an bainisteoir bonneagair, gan mhoill, gach beart is gá chun an staid a athbhunú mar is gnách. Chuige sin, cuirfidh sé plean teagmhais chun feidhme i gcomhréir le hAirteagal 19. I gcás suaitheadh a bhféadfadh tionchar a bheith aige ar thrácht trasteorann, comhoibreoidh na bainisteoirí bonneagair lena mbaineann le chéile chun an trácht trasteorann a athbhunú mar is gnách i gcomhréir leis an gcreat Eorpach um chomhordú ar thrácht, suaitheadh agus bainistiú géarchéime dá dtagraítear in Airteagal 44. [Leasú 170]

4.  Agus na rialacha agus na nósanna imeachta dá dtagraítear i mír 1 á leagan amach acu, tabharfaidh na bainisteoirí bonneagair lánaird ar an gcreat Eorpach um chomhordú ar thrácht, suaitheadh agus bainistiú géarchéime dá dtagraítear in Airteagal 44. Míneoidh siad sa ráiteas gréasáin an chúis atá le haon imeacht ó na rialacha comhchoiteanna agus ó na nósanna imeachta comhchoiteanna arna mbunú sa chreat Eorpach um chomhordú tráchta, cur isteach agus bainistiú géarchéime.

4a.   Ní cheadófar dialltaí ach amháin i gcásanna cuí-réasúnaithe agus déanfaidh an comhlacht rialála náisiúnta iad a fhormheas. [Leasú 171]

5.  I gcásanna force majeure, agus, i gcás ina bhfuil géarghá leis, mar gheall ar theagmhas a fhágann go bhfuil an bonneagar neamh‑inúsáidte go sealadach, féadfar cearta acmhainneachtatoillte leithdháilte a tharraingt siar gan rabhadh chomh fada agus is gá chun an córas a dheisiú agus, ag an am céanna, sáriarracht a dhéanamh roghanna eile féideartha a chur ar fáil. [Leasú 172]

Féadfaidh an bainisteoir bonneagair, má mheasann sé gur gá sin, a cheangal ar ghnóthais iarnróid na hacmhainní is iomchuí dar leis a chur ar fáil dó chun an gnáthstaid a athbhunú a luaithe is féidir.

5a.   I gcás toilleadh a bheith tarraingthe siar, cuirfidh bainisteoirí bonneagair bainistiú ama, dul chun cinn deisiúcháin agus roghanna malartacha ar a dtoilleadh leithdháilte in iúl do ghnóthais iarnróid go tráthúil. [Leasú 173]

6.  Féadfaidh na Ballstáit a cheangal ar ghnóthais iarnróid a bheith rannpháirteach i bhforfheidhmiú agus faireachán a áirithiú maidir lena chomhlíontacht féin leis na caighdeáin agus na rialacha sábháilteachta.

6a.   Déanfaidh an Coimisiún, faoi [24 mhí ó theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo], gníomhartha cur chun feidhme a ghlacadh chun rialacha agus nósanna imeachta a leagan amach chun dialltaí gluaiseachtaí traenach ón tráthchlár oibre a bhainistiú agus mír 1 den Airteagal seo a leasú. Déanfar na gníomhartha cur chun feidhme sin a ghlacadh i gcomhréir leis an nós imeachta scrúdúcháin dá dtagraítear in Airteagal 72(3). [Leasú 174]

Airteagal 44

An creat Eorpach um bainistiú tráchta , bainistiú suaite agus bainistiú géarchéime trasteorann a chomhordú

1.  Déanfaidh ENIM creat Eorpach a fhorbairt agus a ghlacadh chun bainistiú tráchta, suaite tráchta agus géarchéime trasteorann a chomhordú i gcomhréir le hAirteagal 42 ar a dhéanaí faoi ... [12 mhí tar éis theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo].

Forbróidh ENIM an creat Eorpach um bainistiú tráchta, bainistiú suaite agus bainistiú géarchéime trasteorann a chomhordú i gcomhar le páirtithe leasmhara oibríochtúla agus le páirtithe leasmhara tríd an bpróiseas comhairliúcháin dá dtagraítear in Airteagal 54, agus obair an Chomhghnóthais um Iarnród na hEorpa a bhunaítear le Teideal IV de Rialachán (AE) 2021/20852021/2085 á cur san áireamh. [Leasú 175]

2.  Leis an gcreat Eorpach um bainistiú tráchta, suaite agus géarchéime trasteorann a chomhordú, soláthrófar treoirlínte maidir le comhar idir bainisteoirí bonneagair, gnóthais iarnróid agus páirtithe leasmhara oibríochtúla eile, lena n-áirítear ENRRB. [Leasú 176]

3.  Go háirithe, beidh na heilimintí a liostaítear in Iarscríbhinn V sa chreat Eorpach um bainistiú tráchta, suaite agus géarchéime trasteorann a chomhordú.

3a.   Agus an creat a ghlac ENIM i gcomhréir le mír 1 á chur i gcuntas, cumhachtófar don Choimisiún gníomhartha tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 71 chun na mionsonraí a leagan amach chun bainistiú tráchta trasteorann, bainistiú suaite agus bainistiú géarchéime a chomhordú agus chun mír 2 den Airteagal seo a leasú. Glacfar na gníomhartha tarmligthe sin faoi ... [24 mí ó theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo]. [Leasú 177]

Airteagal 45

Bainistiú tráchta, suaite agus géarchéime a chomhordú

Déanfaidh na bainisteoirí bonneagair bainistiú tráchta a chomhordú i gcomhréir le hAirteagal 53 agus ar bhonn an chreata Eorpaigh um bainistiú tráchta, suaite agus géarchéime trasteorann a chomhordú dá dtagraítear in Airteagal 44.

Áiritheofar leis an gcomhordú go háirithe:

(a)  go n‑oibríonn seirbhísí iarnróid idirnáisiúnta leis na suaití is lú faoi oibríochtaí tráthrialta agus i gcásanna suaite araon;

(b)  go ndéanfar na dúshláin shonracha a bhaineann le stráicí trasteorann a thagann, inter alia, as idir‑inoibritheacht theoranta ó thaobh bonneagair, trealaimh theicniúil agus oibríochtaí, ceanglais teanga agus oiliúna a bhaineann le baill foirne, foirmiúlachtaí riaracháin nó foirmiúlachtaí teorann a chur san áireamh i gceart;

(c)  malartú éifeachtúil faisnéise atá cothrom le dáta agus ábhartha idir bainisteoirí bonneagair, iarratasóirí, gnóthais iarnróid agus páirtithe leasmhara oibríochtúla eile, chomh maith le haon struchtúir rialachais bainistithe géarchéime ábhartha ar leibhéal an Aontais de réir mar is iomchuí, lena n‑áirítear i gcomhréir le hAirteagal 62.

Airteagal 46

Suaití gréasáin

1.  I gcás ina mbeidh nó inar dócha go mbeidh srianta ar oibríochtaí gréasáin mar thoradh ar theagmhas, ar srianta iad a éilíonn gníomhaíocht chomhbheartaithe ó pháirtithe leasmhara oibríochtúla chun an bhainistíocht is fearr is féidir ar thrácht a áirithiú le linn na srianta, déanfaidh na bainisteoirí bonneagair lena mbaineann measúnú ar an tréimhse agus ar an tionchar is dócha a bheidh ag an teagmhas ar bhonn na faisnéise uile atá ar fáil agus na taithí a bhí acu roimhe.

Má chomhlíonann an fad agus an tionchar a mheastar na critéir chun suaití gréasáin a dhearbhú mar a leagtar amach in Iarscríbhinn VI, dearbhóidh na bainisteoirí bonneagair lena mbaineann suaitheadh ar an ngréasán agus déanfaidh siad na bearta a leagtar síos in Airteagal 43 a chur chun feidhme.

2.  I gcás ina bhfuil tionchar ag an teagmhas, nó inar dócha go mbeidh tionchar aige, ar níos mó ná gréasán amháin, dearbhóidh an bainisteoirbainisteoir bonneagair inarinar tharla an teagmhas suaitheadh ilghréasáin agus comhordóidh sé gníomhaíochtaí i gcomhréir le hAirteagal 44, Airteagal 45 agus Airteagal 53. [Leasú 178]

3.  Sainmhíneoidh ENIM modh comhchuibhithe chun meastachán a dhéanamh ar fhad dóchúil an tsuaite gréasáin agus ar an tionchar a d’fhéadfadh a bheith aige agus déanfaidh sé é a áireamh sa chreat Eorpach um bainistiúbainistíocht tráchta, suaite agus géarchéime a chomhordú dá dtagraítear in Airteagal 44. [Leasú 179]

4.  Cuirfidh an bainisteoir bonneagair na páirtithe leasmhara ar an eolas, a luaithe is féidir, faoi neamh‑infhaighteacht toilleadh bonneagair, go háirithe mar gheall ar theagmhas.

Féadfaidh an comhlacht rialála a cheangal ar an mbainisteoir bonneagair an fhaisnéis sin a chur ar fáil dó, má mheasann sé gur gá sin.

4a.   I gcás ina gcuirtear isteach go páirteach nó go hiomlán ar sheirbhísí de dheasca briseadh in oibríocht traenach de dheasca cliseadh teicniúil, teagmhas teicniúil nó tionóisc theicniúil ar líne trasteorann a mhaireann níos faide ná 15 lá, déanfaidh na bainisteoirí bonneagair buailte, laistigh de 30 lá ón tarlú, tuarascáil ar an teagmhas a ullmhú. Beidh an méid seo a leanas, ar a laghad, ar áireamh sa tuarascáil ar an teagmhas:

(a)   faisnéis faoi na bearta oibríochtúla go léir a dhéantar chun slite malartacha a áirithiú;

(b)   faisnéis faoi na gníomhaíochtaí go léir a dhéantar chun seirbhísí rialta a chur ar ais ar an líne idirbhriste.

Cuirfear an tuarascáil ar fáil go poiblí agus déanfar í a nuashonrú go rialta go dtí go mbainfear an briseadh.

Féadfaidh ERA moltaí a eisiúint maidir le bearta feabhsaithe chun aghaidh a thabhairt ar an gcur isteach agus ar na srianta ar thoilleadh tráchta arb é an tionóisc ba chúis leo. [Leasú 180]

5.  Baileoidh an Comhordaitheoir Gréasáin faisnéis maidir le suaití gréasáin, déanfaidh sé anailís ar an bhfreagairt, tiocfaidh sé ar chonclúidí maidir le héifeachtacht bhainistíocht na dteagmhas sin agus rachaidh sé i gcomhairle le páirtithe leasmhara oibríochtúla i gcomhréir le hAirteagal 54 agus tuairisceoidh sé do ENIM agus don Chomhlacht Athbhreithnithe Feidhmíochta.

6.  Tabharfar de chumhacht don Choimisiún gníomhartha tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 71 chun Iarscríbhinn VI a leasú d’fhonn bainistíocht éifeachtach agus éifeachtúil ar shuaití gréasáin a áirithiú, agus cúrsaí pleanála, oibríochtúla, teicniúla agus tráchtála na bpáirtithe leasmhara lena mbaineann á gcur san áireamh.

Airteagal 47

Cásanna géarchéime

1.  I gcásanna géarchéimeanna a bhaineann leis an tsábháilteacht phoiblí, eipidéimí sláinte, tubaistí nádúrtha, géarchéimeanna comhshaoil, cosanta agus slándála, a bhfuil nó a bhfuiltear ag súil go mbeidh éifeacht chriticiúil acu ar sholáthar nó ar éileamh seirbhísí iompair iarnróid, ceadófar do na Ballstáit bearta éigeandála a chur i bhfeidhm lena n‑áirítear, de mhaolú ar rialacha an Rialacháin seo:

(a)  cealú ceart acmhainneachta gan chúiteamh;

(b)  prionsabail mhalartacha, rialacha malartacha agus nósanna imeachta malartacha maidir le bainistíocht acmhainneachta, go háirithe maidir le toilleadh bonneagair gann a leithdháileadh;

(c)  nósanna imeachta malartacha le haghaidh bainistíocht tráchta;

(d)  bealaí malartacha a úsáid;

(e)  pleananna soláthair toillte a leasú.

Áiritheoidh an Ballstát lena mbaineann go leanfaidh na bearta éigeandála, a mhéid is féidir, na prionsabail maidir le toilleadh a bhainistiú agus bainistiú tráchta a leagtar amach sa Rialachán seo agus go mbainfidh siad úsáid as pleananna atá ann cheana arna n‑ullmhú i gcomhréir le hAirteagal 19. Comhordóidh siad sé bearta éigeandála den sórt sin le Ballstáit eile. [Leasú 181]

2.  Cuirfidh an Ballstát lena mbaineann an Coimisiún agus ENIM ar an eolas gan mhoill maidir lena chinneadh bearta éigeandála a chur i bhfeidhm agus soláthróidh sé réasúnú agus tuairisc ar na bearta sin agus ar fhad measta a gcur i bhfeidhm. Más infheidhme, tabharfaidh na Ballstáit fógra freisin don Choimisiún agus do na lároifigí idirchaidrimh dá bhforáiltear faoi Airteagal 8 den [Rialachán maidir le hIonstraim Éigeandála don Mhargadh Aonair].

3.  Ceapfaidh an bainisteoir bonneagair pointe fócasach de réir bhrí Airteagal 60, lena soláthrófar faisnéis don Choimisiún, do ENIM, do bhainisteoirí bonneagair eile agus do pháirtithe leasmhara eile faoi na bearta éigeandála agus cuideoidh sé le bearta den sórt sin a chomhordú.

4.  I gcás ina mbeidh tionchar suntasach ag bearta éigeandála ar thrácht trasteorann, déanfaidh na bainisteoirí bonneagair comhordú eatarthu féin i gcomhréir le hAirteagal 53 agus le hAirteagal 54. Agus comhordú á dhéanamh trí struchtúir chomhordaithe thiomnaithe i gcomhréir le hAirteagal 53, mír 2, pointe (a), beidh an Coimisiún agus na Ballstáit lena mbaineann páirteach.

5.  Arna iarraidh sin ag an gCoimisiún, cuirfidh comhlachtaí rialála agus ENRRB a dtuairim in iúl maidir leis na bearta éigeandála don Choimisiún laistigh den sprioc‑am arna leagan síos ag an gCoimisiún. Féadfaidh an Coimisiún cinntí a ghlacadh lena gceanglófar ar Bhallstát na bearta éigeandála a aisghairm, má mheastar nach bhfuil gá leo.

6.  Soláthróidh na Ballstáit faisnéis nuashonraithe i gcás inar gá nó arna iarraidh sin ag an gCoimisiún. Soláthróidh na Ballstáit an fhaisnéis uile a theastaíonn ón gCoimisiún faoi na bearta éigeandála laistigh de na sprioc‑amanna arna leagan síos ag an gCoimisiún.

7.  Féadfaidh údaráis phoiblí atá i gceannas ar ghéarchéimeanna a bhainistiú, lena n‑áirítear an t‑arm, na gníomhaireachtaí cosanta sibhialta, agus daoine eile, gníomhaíochtaí a eagrú lena n‑ionsamhlaítear géarchéimeanna a thagann faoi raon feidhme an Airteagail seo. I gcásanna den sórt sin, leithdháilfidh an bainisteoir bonneagair toilleadh de réir mar is gá, lena n‑áirítear cealú na gceart toillte leithdháilte más gá. Déanfaidh na húdaráis phoiblí lena mbaineann na hiarratasóirí lena mbaineann a chúiteamh i gcomhréir le hAirteagal 40.

Airteagal 48

Malartú faisnéise maidir le bainistiú tráchta

1.  Na páirtithe leasmhara oibríochtúla uile a bhfuil baint dhíreach acu le seirbhís iompair iarnróid a oibriú, beidh sé de cheart acu rochtain a fháil ar an bhfaisnéis a bhaineann leis an tseirbhís iompair iarnróid sin a leagtar amach in Iarscríbhinn VIII.

Ní fhéadfaidh na páirtithe lena mbaineann an fhaisnéis sin a úsáid ach amháin chun críocha an Rialacháin seo agus chun críocha Threoir (AE) 2016/797 agus gníomhartha cur chun feidhme arna nglacadh faoin Treoir sin, mura sonraítear a mhalairt i gcomhaontuithe conarthacha.

2.  Tabharfar rochtain ar an bhfaisnéis i gcomhréir le hAirteagal 62.

3.  Tabharfar de chumhacht don Choimisiún gníomhartha tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 71 chun Iarscríbhinn VIII a leasú d’fhonn a áirithiú go léireofar léi aon athruithe ar na sonraíochtaí teicniúla don idir‑inoibritheacht a leagtar síos sna gníomhartha cur chun feidhme ábhartha arna nglacadh i gcomhréir le Treoir (AE) 2016/797 agus breithnithe pleanála, oibríochtúla, teicniúla agus tráchtála na bpáirtithe leasmhara lena mbaineann á gcur san áireamh.

CAIBIDIL IV

ATHBHREITHNIÚ AR FHEIDHMÍOCHT

Airteagal 49

Prionsabail ghinearálta le haghaidh athbhreithniú feidhmíochta

1.  Glacfaidh an Coimisiún spriocanna feidhmíochta an Aontais i gcás na réimsí feidhmíochta a leagtar amach in Iarscríbhinn VII. Beidh na spriocanna i gcomhréir le spriocanna an aistrithe mhódúil agus nuashonrófar iad go rialta. I gcomhréir le hAirteagal 7f, pointe (d) de Threoir 2012/34/AE, déanfaidh ENIM, le tacaíocht ó bhainisteoirí bonneagair iarnróid faireachán agus tagarmharcáil ar fheidhmíocht seirbhísí bonneagair iarnróid agus na cuspóirí ginearálta a leagtar amach in Airteagal 2 den Rialachán seo á gcur san áireamh. Déanfaidhseirbhísí iompair iarnróid agus spriocanna feidhmíochta an Aontais agus bainisteoirí bonneagair iarnróid faireachán freisin ar fheidhmíocht seirbhísí iompair ar iarnródá gcur i gcuntas. Cuirfidh ENIM an Comhlacht Athbhreithnithe Feidhmíochta agus an Coimisiún ar an eolas go tréimhsiúil. [Leasú 182]

2.  Chun na críche sin, déanfaidh na bainisteoirí bonneagair a spriocanna feidhmíochta féin a leagan amachsíos sa phlean dá dtagraítear in Airteagal 8(3) de Threoir 2012/34/AE, agus aon chuspóirí a leagtar amach sna comhaontuithe conarthacha dá dtagraítear in Airteagal 30 den Treoir sin á gcur san áireamh. Rachaidh na bainisteoirí bonneagair i gcomhairle leis na comhlachtaí ábhartha náisiúnta agus Eorpacha chun a chinntiú go bhfuil na spriocanna sin comhsheasmhach le spriocanna feidhmíochta an Aontais. Déanfaidh siad nósanna imeachta a chur i bhfeidhm agus a fheidhmiú chun faireachán a dhéanamh ar dhul chun cinn i dtreo na spriocanna a bhaint amach agus chun tuairisciú ina leith, chun cúiseanna na n‑easnamh feidhmíochta a shainaithint in éineacht le páirtithe leasmhara oibríochtúla agus chun bearta feabhais a chur chun feidhme chun feabhas a chur ar an bhfeidhmíocht. Sna nósanna imeachta sin, déanfar an creat Eorpach le haghaidh athbhreithniú feidhmíochta dá dtagraítear in Airteagal 50 den Rialachán seo a chur san áireamh. Míneoidh na bainisteoirí bonneagair sa ráiteas gréasáin an chúis atá le haon diall ó na nósanna imeachta comhchoiteanna arna mbunú sa chreat Eorpach le haghaidh athbhreithniú feidhmíochta. Ní cheadófar dialltaí ach amháin i gcásanna cuí-réasúnaithe agus déanfaidh an comhlacht rialála iad a fhormheas. [Leasú 183]

3.  Rachaidh ENIM i gcomhar leis na Comhordaitheoirí Eorpacha maidir le hathbhreithnithe feidhmíochta i gcomhréir leis na ceanglais oibríochtúla maidir le Conairí Iompair Eorpacha a leagtar amach in Airteagal 18 de [Rialachán nua TEN‑T].

Airteagal 50

Creat Eorpach le haghaidh athbhreithniú feidhmíochta

1.  Déanfaidh ERA, le tacaíocht ENIM,ENIM creat Eorpach chun athbhreithniú a dhéanamh ar fheidhmíocht a chur ar bun agus a chur chun feidhme faoi [12 mhí tar éisó theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo]. Cuirfear san áireamh sa chreat sin go háirithe na prionsabail a shainítear in Airteagal 2(3), Airteagal 8(4), Airteagal 42(3) agus na ceanglais oibríochtúla, na cuspóirí feidhmíochta agus na spriocluachanna a leagtar amach in [Airteagal 1819 de Rialachán (AE) 2024/... [Rialachán nua TEN-Tnua TEN‑T]. [Leasú 184]

1a.   Déanfaidh ENRRB moladh a ghlacadh maidir leis an gcreat Eorpach chun athbhreithniú a dhéanamh ar fheidhmíocht faoi [sé mhí ó theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo]. Agus an creat Eorpach chun athbhreithniú a dhéanamh ar fheidhmíocht á chur ar bun agus á chur chun feidhme, cuirfidh ERA san áireamh an moladh a d’eisigh ENRRB. [Leasú 185]

2.  Cumhdófar leis an gcreat Eorpach na réimsí feidhmíochta a leagtar amach in Iarscríbhinn VII. Áireofar leis, go háirithe, an méid seo a leanas:

(a)  liosta de na saincheisteanna feidhmíochta tosaíochta a dtabharfar aghaidh orthu sna réimsí feidhmíochta a leagtar amach in Iarscríbhinn VII;

(b)  táscairí feidhmíochta lenar féidir faireachán a dhéanamh ar dhul chun cinn maidir leis na saincheisteanna feidhmíochta, lena n‑áirítear ceanglais mhodheolaíochta agus sonraí chun táscairí den sórt sin a ríomh;

(c)  critéir agus nósanna imeachta chun cuspóirí feidhmíochta a shainiú ar leibhéal na mbainisteoirí bonneagair;

(d)  nósanna imeachta chun faireachán agus athbhreithniú a dhéanamh ar na heilimintí i bpointí (a) go (c) chomh maith le bearta ceartaitheacha a chur chun feidhme agus na cuspóirí feidhmíochta dá dtagraítear i mír 4 a bhaint amach.

3.  Ar bhonn mhír 2, pointe (d), déanfaidh ENIM athbhreithniú tráthrialta ar an gcreat Eorpach um athbhreithniú ar fheidhmíocht agus ar thorthaí a chur chun feidhme agus molfaidh sé athruithe iomchuí ar an gcreat.

4.  Tabharfaidh na bainisteoirí bonneagair lánaird ar an gcreat Eorpach um athbhreithniú feidhmíochta agus a bhfeidhmeanna á gcomhlíonadh acu. Go háirithe, déanfaidh na bainisteoirí bonneagair na cuspóirí a shainmhínítear i gcomhréir le mír 2 pointe (c) den Airteagal seo a áireamh sa phlean gnó dá dtagraítear in Airteagal 8(3) de Threoir 2012/34/AE. Áireofar sna cuspóirí sin na spriocluachanna a leagtar amach in [Airteagal 18(1), pointí (a) agus (b) de Rialachán nua TEN-T].

5.  FéadfaidhDéanfaidh an Coimisiún, faoi [24 mhí ó theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo], gníomhartha cur chun feidhme a ghlacadh chun coinníollacha aonfhoirmeacha a leagan amach do chur i bhfeidhm na n-eilimintí dá dtagraítear i mír 2 den Airteagal seo faoin ... [36 mhí ó theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo, lena n-áirítear, lena leagtar amach rialacha mionsonraithe maidir leis na heilimintí i mír 2, pointí (b) go (d), agus spriocanna feidhmíochta. Déanfar na gníomhartha cur chun feidhme sin a ghlacadh i gcomhréir leis an nós imeachta comhairleach dá dtagraítear in Airteagal 72(2). Agus an méid sin á dhéanamh aige, déanfaidhrachaidh an Coimisiún an obair a dhéanfaidh ENIM i gcomhréir le mír 3 agus aon mholtaí ón gcomhlachti gcomhairle le ENIM, le ERP, le ENRRB, leis an gComhlacht Athbhreithnithe Feidhmíochta a chur san áireamh, le ERA agus leis an gComhghnóthas um Iarnród na hEorpa. [Leasú 186]

Airteagal 51

Tuarascáil Eorpach maidir le hathbhreithniú ar fheidhmíocht

1.  Gan dochar d’Airteagal 15 de Threoir 2012/34/AE agus d’Airteagal 3 de Rialachán Cur Chun Feidhme (AE) 2015/1100(19) ón gCoimisiún, déanfaidh ENIM tuarascáildréacht-tuarascáil Eorpach maidir le hathbhreithniú ar fheidhmíocht a ullmhú agus a fhoilsiú faoi [24 mhí tar éis theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo] ar bhonn an chreata Eorpaigh um athbhreithniú ar fheidhmíocht dá dtagraítear in Airteagal 50 den Rialachán seo agus foilseoidh sétabharfaidh sé cothrom le dáta í gach bliain. Bunaithe ar an tuarascáil sin, tacóidh ERA leis an gCoimisiún faireachán agus tuairisciú a dhéanamh ar dhul chun cinn maidir le cuspóirí an Aontais don iarnród, lena n-áirítear fás tuartha ar thrácht iarnróid atá beartaithe do 2030 agus 2050. Seolfar an dréacht-tuarascáil Eorpach maidir le hathbhreithniú ar fheidhmíocht chuig an gComhlacht Athbhreithnithe Feidhmíochta. [Leasú 187]

2.  UllmhóidhDéanfaidh an Comhlacht Athbhreithnithe Feidhmíochta cuid neamhspleách den tuarascáil Eorpach maidir le hathbhreithniú ar fheidhmíocht a fhorbairt agus a ghlacadh, ina soláthrófar a mheasúnú ar fheidhmíocht seirbhísí bonneagair iarnróid agus seirbhísí iompair ar iarnród, easaontais a ardaíodh agus moltaí maidir le saincheisteanna feidhmíochta a dtabharfar aghaidh orthu le tosaíocht agus moltaí maidir le, lena n-áirítear bearta chun feidhmíocht a fheabhsú, déanfar iad a áireamh sa chéad chlár eile a bheidh ann amach anseo i gcomhréir le hAirteagal 55(8). [Leasú 188]

3.  Cumhdófar saleis an tuarascáil Eorpach maidir le hathbhreithniú ar fheidhmíocht ar a laghad na línte a áirítear sna Conairí Iompair Eorpacha dá dtagraítear i Rialachán [Rialachán TEN-T nua]sa Limistéar Eorpach Aonair Iarnróid agus áireofar inti an fhaisnéis a éilítear le [cheanglaítear le hAirteagal 53(3)(g)] de54(3)(g) de Rialachán (AE) 2024/...[Rialachán nua TEN-T]. Beidh an fhaisnéis a chuirfear i láthair mionsonraithe go leordhóthanach i dtéarmaí raon feidhme geografach agus ba cheart a chumhdach léi tréimhse ama fada a dhóthain chun gur féidir léirmhínithe fóinteacha a dhéanamh. [Leasú 189]

4.  Áireofar sa tuarascáil Eorpach maidir le hathbhreithniú feidhmíochta roinn thiomnaithe maidir le feidhmíocht an chomhordaithe idir bainisteoirí bonneagair i gcomhréir le hAirteagal 53 agus maidir leis an sásra comhairliúcháin dá dtagraítear in Airteagal 54 den Rialachán seo. [Leasú 190]

4a.   Beidh roinn ar leith sa tuarascáil Eorpach maidir le hathbhreithniú ar fheidhmíocht i ndáil le cur chun feidhme na bpróiseas a thug ENIM isteach. Beidh anailís inti freisin ar an dul chun cinn atá déanta maidir leis an gcur chun feidhme i mBallstáit éagsúla, lena n-áirítear tuarascálacha a bhaineann le díolúintí náisiúnta agus moltaí le haghaidh tuilleadh comhchuibhithe. [Leasú 191]

Airteagal 52

Comhlacht Athbhreithnithe Feidhmíochta

1.  Faoi ... [6 mhí ó theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo], bunófarI gcomhréir leis an nós imeachta dá dtagraítear in Airteagal 73(3), féadfaidh an Coimisiún Comhlacht neamhchlaonta inniúil a bhunú nó a ainmniú chun gníomhú mar Chomhlacht Athbhreithnithe Feidhmíochta mar chomhlacht neamhchlaonta, inniúil agus neamhspleách. Ceapfar a chomhaltaí ar bhonn tuillteanais, chun go áiritheofar meascán scileanna agus taithí a bheidh ábhartha maidir le bainistiú toillte iarnróid.

Ainmneoidh an Coimisiún comhaltaí an Chomhlachta Athbhreithnithe Feidhmíochta trí nós imeachta um ghlao ar shaineolaithe. Cumhachtófar don Choimisiún gníomh tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 71 chun mionsonraí maidir le heagrú, rialachas agus maoiniú an Chomhlachta Athbhreithnithe Feidhmíochta a leagan amach. Glacfar an gníomh tarmligthe sin, faoin ... [12 mí ó theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo].

Le linn don Chomhlacht Athbhreithnithe Feidhmíochta na cúraimí a thugtar dó leis an Rialachán seo a chomhlíonadh, gníomhóidh an Bord Rialála um Athbhreithniú Feidhmíochta go neamhspleách agus ní lorgóidh sé ná ní leanfaidh sé treoracha ó rialtas Ballstáit, ón gCoimisiún, ó ERA nó aon eintiteas poiblí nó príobháideach eile. [Leasú 192]

2.  Soláthróidh an Comhlacht Athbhreithnithe Feidhmíochta comhairle don Choimisiún, do ERA, do ENIM agus do na Comhordaitheoirí Eorpacha maidir le hábhair a bhaineann le feidhmíocht seirbhísí bonneagair iarnróid agus seirbhísí iompair ar iarnród, arna iarraidh sin ag an gCoimisiún, ag ERA nó ag na Comhordaitheoirí Eorpacha. [Leasú 193]

3.  Déanfaidh an Comhlacht Athbhreithnithe Feidhmíochta na cúraimí seo a leanas:

(a)  moltaí a sholáthar don Choimisiún agus do ENIM maidir leis an gcreat Eorpach um athbhreithniú feidhmíochta a bhunú agus a athbhreithniú dá dtagraítear in Airteagal 50, lena n‑áirítear maidir le réimsí feidhmíochta, saincheisteanna feidhmíochta a dtabharfar aghaidh orthu faoi gach ceann de na réimsí feidhmíochta, comhchuibhiú modheolaíochtaí, próiseas, critéar agus sainmhínithe chun anailís a dhéanamh ar shonraí a bhaineann le táscairí feidhmíochta agus feidhmíochta chun iad a bhailiú; [Leasú 194]

(b)  moltaí a sholáthar do ENIM, do ERA, do ENRRB, bainisteoirído bhainisteoirí bonneagair, d’iarratasóirí, comhlachtaído chomhlachtaí rialála, d’údaráis na mBallstát, agus, i gcás inarb ábhartha, páirtithe leasmharado gheallsealbhóirí eile le haghaidh bearta ceartaitheacha, maidir le bainistiú toillte, bainistiú tráchta, bainistiú suaite agus bainistiú géarchéime; [Leasú 195]

(c)  athbhreithniú a dhéanamh ar thorthaí na dréacht‑tuarascála Eorpaí maidir le hathbhreithniú ar fheidhmíocht agus an chuid neamhspleáchtuarascáil dá dtagraítear in Airteagal 51(2) a ullmhú; [Leasú 196]

(d)  tuairimí agus moltaí a sholáthar maidir le feidhmíocht seirbhísí bonneagair iarnróid i ndáil leis an straitéis forbartha tháscach bonneagair iarnróid dá dtagraítear in Airteagal 8(1), leis an bplean gnó dá dtagraítear in Airteagal 8(3), leis na comhaontuithe conarthacha dá dtagraítear in Airteagal 30(2) agus leis an scéim feidhmíochta dá dtagraítear in Airteagal 35 de Threoir 2012/34/AE.

(e)  Comhairle a sholáthar do na Comhordaitheoirí Eorpacha maidir le hábhair a bhaineann le feidhmíocht seirbhísí bonneagair iarnróid agus seirbhísí iompair iarnróid.

4.  Soláthróidh seolaithe na dtuairimí agus na moltaí dá dtagraítear i mír 3 freagraí don Chomhlacht Athbhreithnithe Feidhmíochta laistigh de na sprioc‑amanna arna leagan síos ag an gComhlacht Athbhreithnithe Feidhmíochta.

5.  Rachaidh ENIM, an Comhordaitheoir Gréasáin, bainisteoirí bonneagair, comhlachtaí rialála, ENRRB, ERA agus, i gcás inarb ábhartha, páirtithe leasmhara eile, i gcomhar leis an gcomhlacht athbhreithnithe feidhmíochta, go háirithe trí fhaisnéis a sholáthar a bhaineann le feidhmíocht ar a dtionscnamh féin nó ar iarraidh ón gcomhlacht agus déanfaidh siad a ndícheall chun a mholtaí a chur san áireamh ina gcuid oibre maidir le bainistíocht feidhmíochta iarnróid. [Leasú 197]

6.  Urramóidh an comhlacht athbhreithnithe feidhmíochta rúndacht rún gnó agus faisnéis arna soláthar ag páirtithe leasmhara ábhartha nó ag an gCoimisiún á láimhseáil aige.

CAIBIDIL V

LÍONRA EORPACH LE HAGHAIDH COMHORDAITHE

Airteagal 53

Comhordú idir bainisteoirí bonneagair

1.  I gcás ina ndéantar tagairt don Airteagal seo, déanfaidh bainisteoirí bonneagair comhordú eatarthu féin agus le páirtithe leasmhara ábhartha eile maidir leis na freagrachtaí agus na cúraimí a chuirtear ar a n‑iontaoibh sa Rialachán seo.

2.  Déanfaidh na bainisteoirí bonneagair comhordú ar na saincheisteanna a leagtar amach in Iarscríbhinn IX ar a laghad agus comhlíonfaidh siad na ceanglais shonracha maidir le comhordú a leagtar amach sna hAirteagail dá dtagraítear san Iarscríbhinn sin.

Déanfaidh bainisteoirí bonneagair na nithe seo a leanas go háirithe:

(a)  struchtúir, nósanna imeachta agus uirlisí eagraíochtúla a bhunú, de réir mar is iomchuí, lena n‑áirítear na huirlisí digiteacha dá dtagraítear in Airteagal 62;

(b)  comhordú a dhéanamh ar an leibhéal geografach is iomchuí, lena mbaineann na heintitis is fearr chun torthaí éifeachtacha agus éifeachtúla a bhaint amach, i gcomhréir le prionsabal na coimhdeachta;

(c)  comhoibriú le bainisteoirí bonneagair eile trí na pointí fócasacha ainmnithe dá dtagraítear in Airteagal 60;

(d)  páirt a thabhairt do ENIM nó don Chomhordaitheoir Gréasáin, de réir mar is iomchuí, maidir le hábhair a bhfuil ábharthacht an Aontais ag baint leo. Féadfar comhordú idir bainisteoirí bonneagair a chur chun feidhme ar leibhéal níos mó ná leibhéal amháin, go háirithe maidir le hábhair ina bhfuil gá le comhordú ar leibhéal an Aontais agus laistigh de raon feidhme geografach níos sonraí;

(e)  príomheintiteas a cheapadh, aon uair a bheidh baint ag gníomhaithe éagsúla le gníomhaíochtaí comhordúcháin, a thuairisceoidh do ENIM agus a bheidh freagrach as gníomhaíochtaí comhairliúcháin a eagrú i gcomhréir le hAirteagal 54;

(f)  tagairt a dhéanamh do chásanna ENIM nach féidir teacht ar thorthaí comhaontaithe ag céadchéim;

(g)  athbhreithniú a dhéanamh ar fheidhmíocht na ngníomhaíochtaí comhordúcháin i gcomhréir le Caibidil IV.

3.  Cumhdófar leis an gcomhordú gach líne agus nódDéanfar comhordú do na línte agus nóid TEN-T sin a threisiú go háirithe, ar cuid de Chonairí Iompair Eorpacha iad a leagtar amach in Airteagal 7 de [Rialachán nua TEN‑T] agus in Iarscríbhinn III a ghabhann leis an Rialachán sin. [Leasú 198]

Féadfaidh bainisteoirí bonneagair an comhordú a leathnú go línte breise faoi réir comhaontaithe idir na bainisteoirí bonneagair uile lena mbaineann.

Is féidir leis na Ballstáit agus leis na húdaráis seirbhíse poiblí an cumhdach a leathnú chuig línte eile. [Leasú 199]

4.  Leis an gcomhordú idir bainisteoirí bonneagair a bhaineann le leithdháileadh ceart acmhainneachta ilghréasáin i gcomhréir le hAirteagal 29, cumhdófar gréasáin iomlána na mbainisteoirí bonneagair ar comhaltaí de ENIM iad.

5.  Tabharfar de chumhacht don Choimisiún gníomhartha tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 71 chun Iarscríbhinn IX a leasú d’fhonn comhordú éifeachtúil idir bainisteoirí bonneagair a áirithiú, agus cúrsaí pleanála, oibríochtúla agus tráchtála na bpáirtithe leasmhara uile lena mbaineann á gcur san áireamh, agus i bhfianaise na taithí a fuarthas agus an Rialachán seo á chur chun feidhme.

Airteagal 54

Sásra comhairliúcháin le haghaidh ábhair Eorpacha agus trasteorann

1.  Déanfaidh ENIM, faoin ... [12 mhí ó theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo] déanfar treoirlínte a ullmhú, a ghlacadh agus a chur chun feidhme chun a áirithiú go rachfar i gcomhairle go hiomchuí agus go tráthrialta leis na páirtithe leasmhara, lena n-áirítear ionadaithe ó ERA agus ó na Ballstáit, chomh maith leis na comhlachtaí ionadaíocha dá dtagraítear in Airteagal 38(4) de Rialachán (AE) 2016/796 agus go n‑áireofar iad sa chreat Eorpach um bainistiú toilltethoilleadh a bhainistiú dá dtagraítear in Airteagal 6, sa chreat Eorpach um bainistiú tráchta, suaite agus géarchéimechomhordú trasteorann a chomhordúar bhainistiú tráchta, ar bhainistiú suaite agus ar bhainistiú géarchéime dá dtagraítear in Airteagal 44 agus sa chreat Eorpach um athbhreithniú feidhmíochta dá dtagraítear in Airteagal 50. Déanfar an próiseassásra a fhorbairt agus a chur chun feidhme le tacaíocht ón gComhordaitheoir Gréasáin agus le rannpháirtíocht phointí fócasacha ainmnithearna n-ainmniú ag na mbainisteoirí bonneagair dá dtagraítear in Airteagal 60. [Leasú 200]

2.  I gcás ina nglacfaidh ENIM tuairim nó moladh ar dócha go mbeidh tionchar aige ar ghnóthais iarnróid, ar iarratasóirí eile, ar pháirtithe leasmharagheallsealbhóirí oibríochtúla eile agus ar pháirtithe leasmhara eile, lena n-áirítear ionadaithe ó ERA agus ó na Ballstáit, chomh maith leis na comhlachtaí ionadaíocha dá dtagraítear in Airteagal 38(4) de Rialachán (AE) 2016/796, foilseoidh sé dréacht le haghaidh comhairliúcháinchun dul i gcomhairle leis na páirtithe lena mbaineann. Tabharfar méid iomchuí ama do na páirtithe lena mbaineann chun aiseolas a thabhairt maidir leis an dréachtchinneadh. Beidh údaráis na mBallstát rannpháirteach nuair is gá. Nuair a dhéanfaidh ENIM cinneadh ar dócha go mbeidh tionchar aige ar ERP, rachaidh ENIM i gcomhairle leis na grúpaí comhairleacha faoi seach. [Leasú 201]

3.  Déanfaidh ENIM an t‑aiseolas a chuirfidh na páirtithe lena mbaineann ar fáil i gcomhréir le mír 2 a chur san áireamh agus an tuairim chríochnaitheach nó an moladh deiridh á glacadh acu. I gcás ina mainníonn ENIM gnéithe suntasacha den aiseolas a soláthraíodh a chur san áireamh, soláthróidh sé na cúiseanna le déanamh amhlaidha mbeidh údar cuí leis sin a dhéanamh. [Leasú 202]

3a.   I gcás tuairimí éagsúla idir ENIM agus na comhlachtaí comhairliúcháin, cuirfidh na comhlachtaí comhairliúcháin ENRRB ar an eolas. Cuirfidh ENRRB tuairimí éagsúla den sórt sin san áireamh ina thuarascáil Eorpach maidir le hathbhreithniú ar fheidhmíocht dá dtagraítear in Airteagal 51. [Leasú 203]

3b.   Déanfaidh an Coimisiún, faoin ... [24 mhí ó theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo], gníomhartha cur chun feidhme a ghlacadh chun coinníollacha aonfhoirmeacha a leagan amach chun a áirithiú go rachfar i gcomhairle go hiomchuí agus go tráthrialta leis na páirtithe leasmhara agus chun mír 1 den Airteagal seo a leasú. Déanfar na gníomhartha cur chun feidhme sin a ghlacadh i gcomhréir leis an nós imeachta scrúdúcháin dá dtagraítear in Airteagal 72(3). Áireofar iad sa chreat Eorpach um thoilleadh a bhainistiú. [Leasú 204]

Airteagal 55

Eagrú Líonra Eorpach na mBainisteoirí Bonneagair

1.  Chun críocha an Rialacháin seo, eagrófar Líonra Eorpach na mBainisteoirí Bonneagair dá dtagraítear in Airteagal 7f de Threoir 2012/34/AE i gcomhréir leis an Airteagal seo.

2.  Beidh gach bainisteoir bonneagair iarnróid atá freagrach as línte atá mar chuid de chroíghréasán TEN-T agus de chroíghréasán sínte TEN-T, dá dtagraítear in [Airteagal 6 de Rialachán nua TEN-T agus in Iarscríbhinn I a ghabhann leis],ar an Limistéar Eorpach Aonair Iarnróid ina gcomhaltaí de ENIM. Ceapfaidh siad ionadaí agus ionadaí malartach. [Leasú 205]

3.  Féadfaidh bainisteoirí bonneagair iarnróid nach gcomhlíonann an critéar a shainítear i mír 2, ionadaí nach comhalta é a cheapadh chun páirt a ghlacadh i bpléití ENIM.

4.  Tar éis comhairliúcháin leis an gCoimisiúin agus tar éis formheas a fháil uaidh, glacfaidh agus foilseoidh ENIM a rialacha nós imeachta. Eagróidh sé a ghníomhaíochtaí i gcomhréir leis na rialacha nós imeachta.

5.  Déanfaidh ENIM a chuid cinntí trí thromlach simplí, mura bhforáiltear dá mhalairt sa rialacha nós imeachta. Beidh vóta amháin ag gach comhalta ó Bhallstát amháin le chéile. I gcás ina bhfuil comhalta as láthair, beidh comhalta malartach an duine sin i dteideal an ceart sin vótála a fheidhmiú.

6.  Tiocfaidh ENIM le chéile go tráthrialta. Toghfaidh sé Cathaoirleach as a chomhaltaí le tromlach dhá thrian dá chomhaltaí.

7.  Beidh an Coimisiún agus ERA ina gcomhaltaina chomhalta neamhvótála ar ENIM. Tacóidh sésiad le hobair ENIM agus éascóidh sé comhordú. [Leasú 206]

8.  Sainmhíneoidh ENIM a chlár oibre. Cumhdóidh an clár oibre tréimhse dhá bhliain ar a laghad. Rachaidh ENIM i gcomhairle le ERP, le grúpaí comhairleacha mar a bhunaítear in Airteagal 55a, le hiarratasóirí agus le páirtithe leasmharageallsealbhóirí oibríochtúla eile tríd an sásra comhairliúcháin dá dtagraítear in Airteagal 54 maidir leis an dréachtchlár oibre. Ina theannta sin, rachaidh sé i gcomhairle leis an gCoimisiún Eorpach, le Gníomhaireacht Iarnróid an Aontais Eorpaigh agus leis an gComhghnóthas um Iarnród na hEorpa agus, de réir mar is iomchuí, le páirtithe leasmharageallsealbhóirí eile. [Leasú 207]

8a.   Agus na creataí Eorpacha le haghaidh bainistiú toillte, bainistiú tráchta agus bainistiú feidhmíochta á bhforbairt, rachaidh ENIM i gcomhairle le ERP. [Leasú 208]

8b.   Maidir le bainisteoirí bonneagair iarnróid agus comhlachtaí leithdháilte tríú tíortha atá freagrach as línte den ghréasán tras-Eorpach iompair, ceadófar dóibh dul isteach in ENIM. [Leasú 209]

Airteagal 55a

An tArdán Eorpach Iarnróid

1.   Bunaítear leis seo an tArdán Eorpach Iarnróid (ERP) mar chomhlacht comhairliúcháin do ENIM.

2.   Beidh ERP comhdhéanta d’ionadaithe ó ghnóthais iarnróid a úsáideann bonneagar iarnróid na hEorpa. Féadfaidh ERP a áireamh freisin, mar chomhalta, aon iarratasóir a úsáideann bonneagar iarnróid na hEorpa ina aonar nó trí chomhlachais, oibreoirí saoráidí seirbhíse agus críochfoirt, geallsealbhóirí toillte ilmhódacha, amhail calafoirt farraige agus uiscebhealaí intíre agus úinéirí saoráidí seirbhíse eile a bhaineann le hiarnród. Ceapfaidh gach comhalta ionadaí amháin agus ionadaí malartach amháin. Ceapfar an Coimisiún agus ERA freisin mar bhreathnóirí laistigh de ERP. Féadfar cuireadh a thabhairt don tionscal iarnróid freastal ar ghrúpaí comhairliúcháin agus ar phléití chun faisnéis agus ullmhacht níos fearr a chumasú.

3.   Tabharfaidh an Coimisiún cúnamh do ERP trí mhódúlachtaí feidhmíochta ERP a bhunú, lena n-áirítear coinníollacha le haghaidh ionadaithe na gcatagóirí atá faoi mhír 2 a ligean isteach ar an ardán.

4.   Tar éis comhairliúcháin leis an gCoimisiúin agus tar éis formheas a fháil uaidh, glacfaidh agus foilseoidh ERP a rialacha nós imeachta. Eagróidh sé a ghníomhaíochtaí i gcomhréir leis an riail nós imeachta. Socrófar le rialacha nós imeachta ERP, inter alia, minicíocht na gcruinnithe agus eagrú a ngníomhaíochtaí. Féadfaidh ERP a ghníomhaíochtaí a eagrú i bhfoghrúpaí, cineálacha geallsealbhóirí agus braislí réigiúnacha a ghrúpáil.

5.   Rachaidh ENIM i gcomhairle le ERP sula n-ullmhóidh agus sula nglacfaidh sé creataí Eorpacha le haghaidh bainistiú toillte, bainistiú tráchta agus bainistiú feidhmíochta. Féadfaidh ERP a thuairimí féin a eisiúint, agus cuirfidh ENIM iad sin san áireamh. Féadfaidh ERP tuairimí féintionscnaimh a eisiúint freisin chuig ERA agus/nó chuig an gCoimisiún.

6.   Beidh comhairliúcháin faoin Airteagal sin gan dochar do cheart iarratasóirí achomharc a dhéanamh in aghaidh chinntí ENIM.

7.   Is chuig ERA agus chuig an gCoimisiún a dhíreoidh ERP tuarascáil bhliantúil ar a ghníomhaíochtaí. Déanfar an tuarascáil seo a fhoilsiú. [Leasú 210]

Airteagal 56

Freagrachtaí ENIM

1.  De bhreis ar na cúraimí a leagtar síos in Airteagal 7f de Threoir 2012/34/AE, beidh ENIM freagrach as na cúraimí uile a shanntar dó sa Rialachán seo. Déanfaidh sé, go háirithe, an méid seo a leanas:

(a)  an creat Eorpach um bainistíocht acmhainneachta dá dtagraítear in Airteagal 6 a ghlacadh;

(b)  an creat Eorpach um bainistiú tráchta, suaite agus géarchéime a chomhordú dá dtagraítear in Airteagal 44 a ghlacadh;

(c)  an creat Eorpach um athbhreithniú feidhmíochta, dá dtagraítear in Airteagal 50 a ghlacadh;

(d)  tuairimí agus moltaí a ghlacadh do bhainisteoirí bonneagair i gcomhréir le forálacha an Rialacháin seo agus ar a thionscnamh féin;

(e)  tuairimí agus moltaí a ghlacadh do bhainisteoirí bonneagair sna cásanna dá dtagraítear in Airteagal 53(2)(f);

(f)  an comhordú idir bainisteoirí bonneagair a eagrú i gcomhréir le hAirteagal 53.

2.  Agus comhordú á dhéanamh trí ghrúpaí comhordaithe tiomnaithe, ceapfaidh bainisteoirí bonneagair na heintitis atá rannpháirteach sa ghrúpa sin, lena n‑áirítear pointí fócasacha arna gceapadh ag bainisteoirí bonneagair i gcomhréir le hAirteagal 60, ag an gComhordaitheoir Gréasáin nó acu araon.

Airteagal 57

Trédhearcacht

1.  Áiritheoidh ENIM go ndéanfar a bhallraíocht, a mhodhanna oibríochta agus an fhaisnéis ábhartha uile faoina chuid oibre a chur ar fáil go poiblí ar a shuíomh gréasáin. Áireofar ann sonraí teagmhála grúpaí comhordaithe tiomnaithe, arna mbunú ag na bainisteoirí bonneagair agus tagairtí d’uirlisí comhordaithe agus do nósanna imeachta i gcomhréir le hAirteagal 53.

2.  Tabharfaidh ENIM cuireadh don Choimisiún, lena n‑áirítear na Comhordaitheoirí Eorpacha, ERP agus, i gcás inarb ábhartha, d’ionadaithe ó ERA agus ó na Ballstáit, chomh maith leis na comhlachtaí ionadaíocha dá dtagraítear in Airteagal 38(4) de Rialachán (AE) 2016/796na mBallstát, chuig a chruinnithe d’fhonn saincheisteanna a bhaineann le forbairt an bhonneagair iarnróid a phlé agus chun comhar leis na Comhordaitheoirí Eorpacha a áirithiú, mar a leagtar amach sa [Rialachán nua TEN‑T]. Soláthróidh ENIM an fhaisnéis a cheanglaítear faoi [Airteagal 53, an tríú fomhír de Rialachán nua TEN‑T]. [Leasú 211]

Airteagal 57a

Freagrachtaí ERA

1.   De bhreis ar na cúraimí a leagtar síos i Rialachán (AE) 2016/796, beidh ERA freagrach as na cúraimí uile a shanntar dó sa Rialachán seo. Déanfaidh sé, go háirithe, an méid seo a leanas:

(a)   tacaíocht a chur ar fáil, arna iarraidh sin don Choimisiún, chun na gníomhartha sonracha cur chun feidhme agus na gníomhartha tarmligthe a ullmhú dá bhforáiltear sa Rialachán seo;

(b)   comhordú a dhéanamh, mar údarás córais, i gcomhréir le hAirteagal 23 de Rialachán (AE) 2016/796 ar na cúraimí a leagtar amach in Airteagal 62 den Rialachán seo;

(c)   na cúraimí a chomhlíonadh mar a leagtar amach in Airteagal 50 den Rialachán seo;

(d)   tacaíocht a chur ar fáil, arna iarraidh sin, do na comhlachtaí rialála chun rialacha, nósanna imeachta agus uirlisí a shainaithint laistigh de raon feidhme an Rialacháin seo;

(e)   constaicí do sheirbhísí ilghréasáin iarnróid a shainaithint.

2.   Ina cuid oibre, déanfaidh an Ghníomhaireacht an méid seo a leanas:

(a)   a mholtaí a tharraingt suas bunaithe ar obair ENIM agus ar obair an chomhordaitheora gréasáin;

(b)   i gcás inarb iomchuí, dul chun cinn teicniúil agus obair aitheanta taighde a chur san áireamh;

(c)   costais mheasta agus sochair a mheastar a bheidh ar a mholtaí a chur san áireamh agus béim a leagan ar na réitigh is inmharthana;

(d)   critéir na hoscailteachta, na comhthola agus na trédhearcachta a chomhlíonadh mar a shainmhínítear in Iarscríbhinn II a ghabhann le Rialachán (AE) Uimh. 1025/2012.

3.   Déanfar méid na n-acmhainní airgeadais atá tiomnaithe d’fheidhmiú chúraimí ERA faoin rialachán seo a tharraingt ó chorrlaigh neamh-leithdháilte faoi uasteorainneacha CAI nó déanfar é a shlógadh trí ionstraimí speisialta neamhthéamacha CAI. [Leasú 212]

Airteagal 58

An Comhordaitheoir Gréasáin

1.  Soláthróidh na bainisteoirí bonneagair na hacmhainní is gá do ENIM chun a chúraimí a chomhlíonadh. Chun na críche sin, ceapfaidh siadan Coimisiún, tar éis dó dul i gcomhairle le Ballstáit agus le ENIM, eintiteas neamhchlaonta inniúil faoi [12 mhí tar éis6 mhí ó theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo] chun na feidhmeanna dá dtagraítear in Airteagal 59 a chomhlíonadh. Ainmneofar an t‑eintiteas sin mar Chomhordaitheoir Gréasáin. Is le toiliú an Choimisiúin go bhféadfaidh ENIM a chinneadh an t-eintiteas a cheapfar ina Chomhordaitheoir Gréasáin a athrú. [Leasú 213]

Sula gceapfar an Comhordaitheoir Gréasáin , lorgóidh na bainisteoirí bonneagair toiliú an Choimisiúin maidir leis an eintiteas ainmnithe agus maidir leis na gnéithe seo a leanas:

(a)  na téarmaí agus na coinníollacha a bhaineann leis an gComhordaitheoir Gréasáin a cheapadh;

(b)  na coinníollacha maidir leis an gceapachán a tharraingt siar;

(c)  an nós imeachta chun faireachán a dhéanamh go tráthrialta ar a chuid oibre agus chun a mheas ar cuireadh a chuid cúraimí i gcrích go héifeachtach aige;

(d)  aon dualgais agus cúraimí breise oibriúcháin an Chomhordaitheora Gréasáin.

2.  Forghníomhóidh an Comhordaitheoir Gréasáin a chúraimí ar bhealach neamhchlaonta agus costéifeachtach agus gníomhóidh sé thar ceann ENIM agus an Choimisiúin. Chun na críche sin, cuirfidh sé a chlár oibre bliantúil maidir leis na cúraimí a leagtar amach sa Rialachán seo faoi bhráid ENIM agus an Choimisiúin chomh maith le tuarascáil bhliantúil ar chur chun feidhme an chláir bhliantúil. [Leasú 214]

Airteagal 59

Cúraimí agus freagrachtaí an Chomhordaitheora Gréasáin

Déanfaidh an Comhordaitheoir Gréasáin na cúraimí seo a leanas mar thaca le ENIM:

(a)  gníomhú mar rúnaíocht agus cruinnithe, doiciméid, cinntí agus tuairimí ENIM a ullmhú;

(b)  cur le hullmhú an chreata Eorpaigh um bainistiú toillte dá dtagraítear in Airteagal 6, an chreata Eorpaigh um bainistiú tráchta, suaite agus géarchéime trasteorann a chomhordú dá dtagraítear in Airteagal 44 agus an chreata Eorpaigh um athbhreithniú ar fheidhmíocht dá dtagraítear in Airteagal 50;

(c)  cur leis an gcomhordúchán oibríochtúil idir bainisteoirí bonneagair i gcomhréir le hAirteagal 53;

(d)  rialacha, nósanna imeachta agus uirlisí a shainaithint faoi raon feidhme an Rialacháin seo agus a glacadh ar leibhéal náisiúnta nó bainisteora bhonneagair a chruthaíonn constaicí do sheirbhísí ilghréasáin iarnróid mar a leagtar amach sa Rialachán seo;

(e)  gníomhú mar phointe teagmhála thar ceann bainisteoirí bonneagair le haghaidh fiosrúcháin a bhaineann le pleanáil agus leithdháileadh toillte, go háirithe maidir le hiarrataí féideartha ar thoilleadh, ar fhaisnéis nó pointí teagmhála a bhaineann le teagmhais iarnróid agus srianta sealadacha toillte;

(f)  gníomhú mar an gcéad phointe teagmhála le haghaidh páirtithe leasmhara lasmuigh den earnáil iarnróid a bhfuil suim acu seirbhísí iarnróid a úsáid, ag soláthar teagmhálaithe do ghníomhaithe ábhartha ag bainisteoirí bonneagair agus ag páirtithe leasmhara oibríochtúla eile;

(g)  gníomhú mar phointe teagmhála thar ceann ENIM le haghaidh iarratasóirí agus páirtithe leasmhara oibríochtúla eile maidir le saincheisteanna nach gcumhdaítear go sainráite leis an Rialachán seo, go háirithe an seoladh nó an t‑athrú ar sheirbhísí iompair iarnróid trasteorann nó tacaíocht a eagrú le haghaidh gníomhaíochtaí ad hoc, chun dul i ngleic leis na cásanna géarchéime dá dtagraítear in Airteagal 47 go háirithe.

(ga)   seirbhísí comhroinnte B2B atá ann cheana agus seirbhísí comhroinnte nua B2B a sholáthar do Bhainisteoirí Bonneagair agus do Ghnóthais Iarnróid chun seirbhísí iarnróid a fheabhsú agus trácht iarnróid tras-Eorpach a threisiú. [Leasú 215]

Airteagal 60

Pointí fócasacha chun bainisteoirí bonneagair a chomhordú

1.  Chun comhordú a áirithiú idir bainisteoirí bonneagair i gcomhréir le hAirteagal 53, ainmneoidh na bainisteoirí bonneagair pointí fócasacha. Gníomhóidh an pointe fócasach mar an comhéadan lárnach idir eagraíocht an bhainisteora bhonneagair agus na heintitis eile atá rannpháirteach sna gníomhaíochtaí comhordaithe.

2.  Cuirfidh na bainisteoirí bonneagair ENIM ar eolas gan mhoill faoi aon athruithe i bpointí fócasacha le cur san áireamh i bhfoilseacháin dá dtagraítear in Airteagal 57(1) (Trédhearcacht).

Airteagal 61

Struchtúr, clár agus sceideal comhchoiteann le haghaidh ráitis ghréasáin

1.  Ullmhóidh agus glacfaidh ENIM, faoi [12 mhí ó theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo], struchtúr comhchoiteann don ráiteas gréasáin dá dtagraítear in Airteagal 27 de Threoir 2012/34/AE, a chuirfidh san áireamh an fhaisnéis a liostaítear in Iarscríbhinn IV a ghabhann leis an Treoir sin, Iarscríbhinn IV a ghabhann leis an Rialachán seo, agus sceideal comhchoiteann le haghaidh chomhairliúchán na bpáirtithe leasmhara maidir leis an dréachtráiteas gréasáin. Tabharfaidh bainisteoirí bonneagair lánaird ar an struchtúr agus an sceideal sin agus ráiteas gréasáin á ullmhú acu. [Leasú 216]

2.  Agus an ráiteas gréasáin dá dtagraítear in Airteagal 27 de Threoir 2012/34/AE á ullmhú, tabharfaidh an bainisteoir bonneagair lánaird ar an gcreat Eorpach um bainistiú toillte, an creat Eorpach um bainistiú tráchta, suaite agus géarchéime trasteorann a chomhordú agus an creat Eorpach um athbhreithniú ar fheidhmíocht, dá dtagraítear in Airteagail 6, 44 agus 50 faoi seach den Rialachán seo.

3.  I gcás nach gcomhlíonann an bainisteoir bonneagair mír 1 nó mír 2, soláthróidh sé bonn cirt sa ráiteas gréasáin agus cuirfidh sé an comhlacht rialála inniúil agus ENIM ar an eolas.

Airteagal 62

Bainistiú toillte agus tráchta a dhigitiú

1.  Áiritheoidh bainisteoirí bonneagair go gcuirfear próisis bainistithe toillte agus tráchta faoi raon feidhme an Rialacháin seo i bhfeidhm trí uirlisí digiteacha agus seirbhísí digiteacha.

2.  Déanfaidh na huirlisí digiteacha a imscaradh agus na seirbhísí digiteacha a soláthraíodh na nithe seo a leanas:

(a)  feabhas a chur ar fheidhmíocht agus ar cháilíocht, lena n‑áirítear idir-inoibritheacht iomlán, na seirbhísí a sholáthraíonn bainisteoirí bonneagair d’iarratasóirí;

(b)  feabhas a chur ar thrédhearcacht na bainistíochtabainistithe toillte agus tráchta iarnróid ar fud a gcéimeanna uile, lena n-áirítear réitigh dhigiteacha agus fíor-ama a fhorbrófar de réir a chéile leis na geallsealbhóirí ábhartha; [Leasú 217]

(c)  an t‑ualach riaracháin d’iarratasóirí a laghdú trí gan gach píosa faisnéise a iarraidh ach uair amháin agus trí fhaisnéis nó sonraí a sholáthar in aon ionad amháin, lena n‑áirítear a mhéid a bhaineann le seirbhísí trasteorann.

I gcás inarb infheidhme, comhlíonfaidh na huirlisí digiteacha agus na seirbhísí digiteacha TAF/TAP TSI agus RINF, dá dtagraítear in Airteagal 49 de Threoir AE 2016/797, chun idir-inoibritheacht na gcóras ábhartha a áirithiú. [Leasú 218]

2a.   Áiritheoidh na bainisteoirí bonneagair go gcomhlíonfaidh na huirlisí digiteacha agus na seirbhísí digiteacha ceanglais an phróisis pleanála agus leithdháilte toillte a leagtar amach i Roinn 3 den Rialachán seo. Chun na feabhsuithe a léirítear i mír 2, pointe (a) den Airteagal seo a bhaint amach, úsáidfidh na bainisteoirí bonneagair freisin uirlis chun srianta sealadacha toillte a dhigitiú agus léiriú digiteach a dhéanamh ar na traenacha a bhíonn ag gluaiseacht ar an ngréasán iarnróid Eorpach. [Leasú 219]

3.  I gcás inar gá na huirlisí digiteacha nó na seirbhísí digiteacha is gá chun tacú le próisis bainistithe toillte nó bainistithe tráchta a chumhdach le sonraíochtaí teicniúla don idir-inoibritheacht, nó i gcás inar gá sonraíochtaí atá ann cheana a chumhdaíonn nó a chumhdaíonn go páirteach na huirlisí sin, mar a dhéantar foráil dóibh le Treoir (AE) 2016/797 agus na gníomhartha cur chun feidhme a glacadh faoin Treoir sin, a leasú, cuirfidh ENIM agus bainisteoirí bonneagair le forbairt agus cothabháil sonraíochtaí den sórt sin i gcomhar le ERA agus leis an gComhghnóthas um Iarnród na hEorpa agus tríd an bpróiseas dá dtagraítear in Airteagal 5 de Threoir (AE) 2016/797. [Leasú 220]

4.  Cuirfidh bainisteoirí bonneagair le hobair an Chomhghnóthais um Iarnród na hEorpa maidir le saincheisteanna a thagann faoi raon feidhme an Rialacháin seo. Chun na críche sin, féachfaidh ENIM agus na bainisteoirí bonneagair le hionadaíocht iomchuí sa Ghrúpa Stiúrtha don Cholún Córasach agus an Grúpa Imscartha dá dtagraítear faoi seach in Airteagail 96 agus 97 de Rialachán (AE) 2021/2085.

5.  Malartóidh bainisteoirí bonneagair, gnóthais iarnróid, iarratasóirí eile agus, i gcás inarb ábhartha, oibreoirí na saoráidí seirbhísí iarnróid faisnéis dhigiteach a bhaineann le bainistiú toillte agus bainistiú tráchta trí bhíthin uirlisí digiteacha agus seirbhísí digiteacha atá bunaithe ar ailtireacht chomhchuibhithe agus lena mbaineann comhéadain chaighdeánaithe nó comhchórais i gcomhréir le Treoir (AE) 2016/797 agus na sonraíochtaí a leagtar síos i ngníomhartha curtha chun feidhme a glacadh faoin Treoir sin.

I gcás seirbhísí iarnróid il‑ghréasáin, soláthróidh bainisteoirí bonneagair seirbhísí digiteacha agus faisnéis dhigiteacha trí chomhéadan aonair nó comhchórais a forbraíodh agus a imscaradh faoi chomhordú ENIM i gcomhréir le mír 3.

5a.   Áiritheoidh bainisteoirí bonneagair go mbeidh na huirlisí digiteacha agus na seirbhísí digiteacha dá dtagraítear i mír 1 lánoibríochtúil i gcomhréir leis na hamlínte a leagtar amach sa Rialachán seo: Cuirfear chun feidhme na córais dhigiteacha Eorpacha maidir le toilleadh iarnróid agus bainistiú tráchta seo a leanas:

(a)   córas digiteach Eorpach le haghaidh na bpróiseas bainistithe toillte a leagtar amach i gCaibidil II den Rialachán seo, ina mbeidh:

(i)   léiriú digiteach na samhlacha toillte dá dtagraítear in Airteagal 17 faoin 1 Iúil 2025 (‘an uirlis Eorpach um bainistiú toillte’) a bheidh le húsáid ón tréimhse ama 2027;

(ii)   uirlis chun iarrataí bliantúla ilghréasáin maidir le toilleadh a chur isteach agus chun freagraí a fháil in aon áit amháin agus in aon oibríocht amháin faoin 1 Eanáir 2026 (= ‘córas um chomhordú conairí’) a bheidh le húsáid ón tréimhse ama 2027;

(iii)   léiriú digiteach den phlean um thoilleadh a sholáthar i bhfíor-am dá dtagraítear in Airteagail 9 agus 18 faoin 1 Nollaig 2028 (‘an uirlis Eorpach um bainistiú toillte’) a bheidh le húsáid ó thréimhse an tráthchláir 2030;

(iv)   léiriú digiteach agus uirlis chun comhordú a dhéanamh ar na srianta ar thoilleadh shealadach dá dtagraítear in Airteagal 10 faoin 1 Nollaig 2027 (‘uirlis um shrianta sealadacha ar thoilleadh’) a bheidh le húsáid ó thréimhe an tráthchláir 2029;

(v)   bróicéir toillte chun toilleadh ilghréasáin a iarraidh de réir na bpróiseas a thuairiscítear in Airteagail 32 go 34 faoin 1 Eanáir 2029 (‘bróicéir toillte’) a bheidh le húsáid ó thréimhse an tráthchláir 2030;

(b)   córas digiteach Eorpach atá mar thacaíocht ar choincheap an ghréasáin Eorpaigh um bainistiú tráchta, le haghaidh na bpróiseas bainistithe tráchta a leagtar amach i gCaibidil III den Rialachán seo (‘Córas faisnéise traenach’), lena ndéantar foráil maidir le

(i)   forbhreathnú uile-Eorpach ar thurais traenacha ilghréasáin ó thús go ceann scríbe amhail ó dháta chur i bhfeidhm an Rialacháin;

(ii)   malartú rialta faisnéise maidir leis an am teachta measta faoi mhí na Nollag 2027;

(iii)   teagmhais a thuairisciú don chóras coiteann seo nó tríd an gcóras comhchoiteann sin faoi mhí na Nollag 2030;

(iv)   ardán coiteann le haghaidh cumarsáide agus comhair idir na lárionaid náisiúnta rialaithe tráchta faoi mhí na Nollag 2030.

Soláthróidh ERA, i gcomhar le ENIM agus leis an gcomhordaitheoir gréasáin, i gcomhréir le hAirteagal 19 de Rialachán (AE) 2016/796, faoin... [12 mhí ó theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo], moladh don Choimisiún, ina leagtar amach uirlisí maidir le cur chun feidhme agus rialachas an chórais dhigitigh Eorpaigh maidir le toilleadh iarnróid agus bainistiú tráchta. Cuirfear san áireamh sa mholadh na huirlisí atá i bhfeidhm cheana féin nó atá á bhforbairt, chomh maith le hinfheistíochtaí a rinneadh, agus na huirlisí agus na hamlínte dá bhforáiltear sa mhír seo. Bunaithe ar an moladh sin, tabharfar de chumhacht don Choimisiún gníomh tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 71 chun na huirlisí sin a leagan amach i ndáil le cur chun feidhme agus rialachas an chórais dhigitigh Eorpaigh maidir le toilleadh iarnróid agus bainistiú tráchta agus chun cúraimí Chomhghnóthas Iarnróid na hEorpa, ERA, bainisteoirí bonneagair, ENIM, ENRRB agus an Chomhordaitheora Gréasáin a shainaithint sa phróiseas sin. [Leasú 221]

5b.   Comhordóidh ERA na cúraimí sin.

Is é an Comhordaitheoir Gréasáin a oibreoidh uirlisí lárnacha na gcóras digiteach Eorpach maidir le toilleadh agus bainistiú tráchta.

Áiritheoidh ERA go gcomhlíonfaidh na córais dhigiteacha arna bhforbairt ag an earnáil leis na caighdeáin theicniúla don idir-inoibritheacht. [Leasú 222]

5c.   Tacóidh an Coimisiún agus na Ballstáit le maoiniú na ngníomhaíochtaí a leagtar amach san Airteagal seo, lena n-áirítear ó SCE, chun cur chun feidhme tráthúil, comhchuibhithe trasteorann agus idir-inoibritheach na n-uirlisí agus na seirbhísí digiteacha a áirithiú. [Leasú 223]

CAIBIDIL VI

FORMHAOIRSEACHT RIALÁLA AR BHAINISTIÚ TOILLTE AGUS TRÁCHTA

ROINN 1

Na comhlachtaí rialála

Airteagal 63

Freagrachtaí na gcomhlachtaí rialála

1.  Feidhmeofar freisin na feidhmeanna agus na cumhachtaí a leagtar síos in Airteagal 56 de Threoir 2012/34/AE maidir leis na hábhair a chumhdaítear leis an Rialachán seo. Go háirithe, déanfaidh an comhlacht rialála faireachán ar ghníomhaíochtaí bainisteoirína mbainisteoirí bonneagair agus an comhordaitheora gréasáin Eorpaigh mar a leagtar amach i gCaibidlí II go V den Rialachán seo agus fíoróidh sé comhlíontacht leis an Rialachán seo ar a thionscnamh féin agus d’fhonn idirdhealú in aghaidh iarratasóirí a chosc. [Leasú 224]

1a.   Beidh an comhlacht rialála rannpháirteach i bpleanáil straitéiseach toillte dá bhforáiltear i Roinn II den Rialachán seo, agus déanfaidh sé maoirseacht uirthi. Déanfaidh an comhlacht rialála meastóireacht freisin ar chomhréireacht, neamh-idirdhealú agus trédhearcacht. Féadfaidh an comhlacht rialála tuairimí a eisiúint agus a chomhroinnt le bainisteoirí bonneagair, le ENIM agus le ERP. Cuirfidh na bainisteoirí bonneagair san áireamh na tograí ó chomhlachtaí rialála maidir le pleanáil straitéiseach toillte a fhorbairt. [Leasú 225]

2.  Beidh an ceart ag gnóthas iarnróid, iarratasóir,ag iarratasóir féidearthaeile, ag iarratasóir ionchasach, ag údarás náisiúnta, réigiúnach nó áitiúil atá freagrach as iompar maidir le hachomharcchun achomharc a dhéanamh chuig an gcomhlacht rialála i gcomhréir le hAirteagal 56 de Threoir 2012/34/AE má chreideann sé gur caitheadh go héagothrom leo, go ndearnadh idirdhealú ina n‑aghaidh nó go ndearna an bainisteoir bonneagair éagóir ar aon bhealach eile dóibh agus é ag déanamh na gníomhaíochtaí a leagtar amach i gCaibidlí II, III, IV agus V den Rialachán seo (Bainistíocht ar bhonneagar; Bainistiú tráchta agus géarchéime; Athbhreithniú agus bainistíocht ar fheidhmíocht; Gréasán Eorpach le haghaidh comhordaithe)sin. [Leasú 226]

Airteagal 64

Comhar na gcomhlachtaí rialála laistigh de Ghréasán Eorpach na gComhlachtaí Rialála Iarnróid (ENRRB)

1.  Chun críoch a bhfreagrachtaí faoin Rialachán seosin a chomhlíonadh, rachaidh na comhlachtaí rialála i gcomhar faoi chuimsiú ENRRB dá dtagraítear in Airteagal 57(1) de Threoir 2012/34/AE, lena n‑áirítear trí comhairliúcháin agus imscrúduithe comhpháirteacha, trí thuairimí nó moltaí a ghlacadh nó trí ghníomhaíochtaí ábhartha eile. Soláthróidh na comhlachtaí rialála an fhaisnéis uile is gá do ENRRB agus cuirfidh siad na tuairimí agus na moltaí arna nglacadh ag ENRRB san áireamh. [Leasú 227]

I gcás ina ngníomhaíonn ENRRB faoi raon feidhme an Rialacháin seo, beidh na cúraimí agus na freagrachtaí aige agus eagróidh sé a chuid oibre mar a shainmhínítear i roinn 2 na Caibidle seo.

2.  I gcás gearáin nó imscrúdú féintionscnaimh ar ábhar a thagann faoi raon feidhme an Rialacháin seo agus a dhéanann difear do rochtain ar nó d’úsáid gréasáin iarnróid i níos mó ná Ballstát amháin, cuirfidh an comhlacht rialála lena mbaineann ENRRB agus an Coimisiún ar an eolas maidir leis an ngearán nó an t‑imscrúdú.

3.  D’fhéadfadh comhlacht rialála aon ábhar ábhartha, gearán nó imscrúdú a tharchur chuig ENRRB le haghaidh seisiún tuairimíochta nó le haghaidh tuairim nó moladh a ghlacadh.

4.  Agus cinntí á ndéanamh maidir le hábhair a dhéanann difear do níos mó ná Ballstát amháin, rachaidh na comhlachtaí rialála lena mbaineann i gcomhar chun a gcinntí faoi seach a ullmhú faoi chomhordú ENRRB chun réiteach an ábhair a thabhairt i gcrích. Chun na críche sin, déanfaidh na comhlachtaí rialála lena mbaineann a bhfeidhmeanna i gcomhréir le mír 1 den Airteagal seo agus le hAirteagal 56 de Threoir 2012/34/AE. Cuirfidh siad san áireamh aon tuairim agus moladh ábhartha arna ghlacadh ag ENRRB agus soláthróidh siad na cinntí sin do ENRRB.

5.  I gcás ina nglacann comhlacht rialála cinneadh, a imíonn ó aon tuairim nó moladh ábhartha ENRRB nó i gcás ina ndiúltaíonn sé cinneadh a ghlacadh, soláthróidh sé chuig ENRRB míniú lena leagtar amach na difríochtaí agus a réasúnú nach leanann sé tuairimí nó moltaí ENRRB agus áireoidh sé an míniú ábhartha sa chinneadh uaidh. [Leasú 228]

6.  Freagróidh na comhlachtaí rialála a chuaigh ENRRB i gcomhairle leo laistigh de na sprioc-amanna a shocraigh ENRRB agus, arna iarraidh sin do ENRRB, soláthróidh siad an fhaisnéis uile a bhfuil an ceart acu a iarraidh faoina ndlí náisiúnta. Ní fhéadfar an fhaisnéis sin a úsáid ach amháin chun críocha na gníomhaíochtaí a dhéanann na comhlachtaí rialála i gcomhréir leis an Rialachán seo.

7.  Soláthróidh bainisteoirí bonneagair, gan mhoill, an fhaisnéis uile is gá chun críche an gearán nó imscrúdú a láimhseáil dá dtagraítear san Airteagal seo agus a d’iarr comhlacht rialála an Bhallstáit ina bhfuil an bainisteoir bonneagair lonnaithe. Beidh an ceart ag comhlachtaí rialála faisnéis ó ENIM a iarraidh maidir le himscrúduithe i gcomhréir lena n‑inniúlacht. Beidh comhlachtaí rialála i dteideal faisnéis den sórt sin a aistriú chuig ENRRB.

8.  Soláthróidh comhlachtaí rialála iarnróid na hacmhainní is gá le haghaidh fheidhmiú ENRRB.

8a.   Áiritheoidh ENRRB go ndéanfar a struchtúr, a mhodhanna oibríochta agus an fhaisnéis ábhartha uile faoina chuid oibre, lena n-áirítear tuairimí agus moltaí, a chur ar fáil go poiblí ar a shuíomh gréasáin. Áireofar ann sonraí teagmhála na meithleacha. [Leasú 229]

ROINN 2

Cúraimí agus freagrachtaí Ghréasán Eorpach na gComhlachtaí Rialála Iarnróid

Airteagal 65

Cúraimí agus freagrachtaí

1.  I dteannta a gcúraimí faoi Threoir 2012/34/AE, beidh na cúraimí agus na freagrachtaí a leagtar síos sa Rialachán seo ag ENRRB.

2.  Comhordóidh ENRRB gníomhaíochtaí comhair uile na gcomhlachtaí rialála iarnróid a leagtar amach in Airteagal 64 agus cuirfidh sé ailíniú cinntí comhlachtaí rialála chun cinn i ndáil le seirbhísí iarnróid idirnáisiúnta.

2a.   Sula nglacfar creataí Eorpacha le haghaidh bainistiú toillte, bainistiú tráchta agus athbhreithniú ar fheidhmíocht, déanfaidh ENRRB measúnú orthu chomh maith leis an ráiteas gréasáin ar struchtúr coiteann agus eiseoidh sé agus roinnfidh sé tuairim le comhlachtaí rialála náisiúnta trína bhféadfaidh gníomhú i gcomhréir le hAirteagal 56 de Threoir 2012/34/AE. Féadfaidh ENRRB measúnú a dhéanamh ar chinntí uile ENIM agus tuairimí a eisiúint agus a chomhroinnt le ENIM, le comhlachtaí rialála, le ERP agus le bainisteoirí bonneagair. [Leasú 230]

3.   Bunaithe ar iarrataí ag iarratasóirí, bainisteoirí bonneagair, agus páirtithe leasmhara eile, soláthróidh ENRRB tuairimí nó moltaí maidir le cinntí ar feitheamh nó a glacadh maidir le gearáin a cuireadh faoi bhráid na gcomhlachtaí rialála iarnróid. [Leasú 231]

4.  Féadfaidh páirtithe leasmhara gearán a thaisceadh le ENRRB maidir le hábhair faoi raon feidhme an Rialacháin seo nó a dhéanann difear do rochtain ar nó úsáid bhonneagair iarnróid i níos mó ná Ballstát amháin. I gcás ina bhfaigheann ENRRB gearán den sórt sin, aistreoidh sé chuig an gcomhlacht rialála inniúil nó na comhlachtaí rialála inniúla é gan mhoill.

Sna cásanna sin, cuirfidh ENRRB go láithreach na comhlachtaí rialála iarnróid lena mbaineann ar an eolas faoina rún tuairim nó moladh a ghlacadh maidir le haon ábhar den sórt sin.

5.  Cuirfidh ENRRB a thuairim nó a mholadh faoi bhráid na gcomhlachtaí rialála iarnróid lena mbaineann laistigh de mhí amháin ó fuarthas an fhaisnéis ábhartha uile maidir leis an ngearán. Féadfaidh ENRRB síneadh a chur leis an tréimhse le haghaidh ábhair an‑chasta.

5a.   Déanfaidh ENRRB moltaí a sholáthar do ENIM maidir leis an gcreat Eorpach um athbhreithniú feidhmíochta a bhunú agus a athbhreithniú dá dtagraítear in Airteagal 50, lena n-áirítear maidir le réimsí feidhmíochta, saincheisteanna feidhmíochta a dtabharfar aghaidh orthu faoi gach ceann de na réimsí feidhmíochta, comhchuibhiú modheolaíochtaí, próiseas, critéar agus sainmhínithe chun anailís a dhéanamh ar shonraí a bhaineann le táscairí feidhmíochta agus feidhmíochta chun iad a bhailiú. [Leasú 232]

6.  Forbróidh ENRRB prionsabail agus cleachtais choiteanna chun na cinntí a dhéanamh dá gcumhachtaítear comhlachtaí rialála faoin Rialachán seo.

6a.   Déanfaidh ENRRB measúnú ar na creataí Eorpacha le haghaidh bainistiú toillte, bainistiú tráchta agus athbhreithniú ar fheidhmíocht chomh maith leis an ráiteas gréasáin ar struchtúr coiteann agus eiseoidh sé tuairim. Tabharfaidh na comhlachtaí rialála lánaird ar thuairim ENRRB maidir le ráitis ghréasáin a sheiceáil. [Leasú 233]

Airteagal 66

Eagrú agus struchtúr Ghréasán Eorpach na gComhlachtaí Rialála Iarnróid (ENRRB)

Chun críoch an Rialacháin seo, eagrófar ENRRB ar an gcaoi seo a leanas:

(a)  Bord Comhlachtaí Rialála;

(b)  Rúnaíocht.

Áiritheoidh comhlachtaí rialála oibriú na Rúnaíochta.

Áiritheoidh ENRRB go ndéanfar a mhodhanna oibríochta agus an fhaisnéis ábhartha uile faoina chuid oibre a chur ar fáil go poiblí ar shuíomh gréasáin coiteann. Áireofar ann sonraí teagmhála le haghaidh gearán, faisnéis teagmhála le haghaidh meithleacha tiomnaithe, agus faisnéis faoi nósanna imeachta. [Leasú 234]

Foilseoidh ENRRB a thuairimí agus a mholtaí ar shuíomh gréasáin tiomnaithe.

Airteagal 67

Comhdhéanamh an Bhoird Comhlachtaí Rialála

1.  Beidh an Bord Comhlachtaí Rialála comhdhéanta de chomhalta amháin ag a bhfuil cearta vótála ó gach Ballstát a bhfuil gréasán iarnróid in úsáid aige agus comhalta amháin a cheapfaidh an Coimisiún. Beidh ERA ina bhreathnóir gan aon chearta vótála. [Leasú 236]

2.  Beidh na comhaltaí ag a bhfuil cearta vótála ina gceann nó ina leascheann, den chomhlacht rialála dá dtagraítear in Airteagal 55 de Threoir 2012/34/AE. Beidh comhalta malartach amháin acu chun ionadaíocht a dhéanamh don chomhalta nuair a bheidh sí nó sé as láthair. Ceapfaidh an comhlacht rialála an comhalta malartach as rialachas nó as bainistíocht an chomhlachais rialála nó, i gcásanna nach féidir é sin a dhéanamh, as a fhoireann.

3.  Gníomhóidh comhaltaí an Bhoird agus a gcomhaltaí malartacha go neamhspleách agus go hoibiachtúil chun leasa an Aontais, gan beann ar aon leasanna náisiúnta nó pearsanta ar leith. Ní iarrfaidh siad agus ní ghlacfaidh siad le treoracha ó aon rialtas, institiúid, duine nó comhlacht.

4.  Cuirfidh Rúnaíocht ENRRB liosta cothrom le dáta de chomhaltaí an Bhoird agus a gcomhaltaí malartacha, in éineacht le dearbhuithe maidir le leasanna, ar fáil go poiblí.

Airteagal 68

Ról agus cúraimí an Bhoird

1.  Déanfaidh an Bord cúraimí uile ENRRB a leagtar amach sa Rialachán seo.

2.  Déanfaidh an Bord na nithe seo a leanas go háirithe:

(a)  tuairimí nó moltaí a ghlacadh maidir le gearáin nó imscrúduithe a chuireann a Chathaoirleach nó comhlacht nó comhlachtaí rialála i láthair dó i gcomhréir leis na rialacha a leagtar síos in Airteagal 69;

(aa)   tuairimí agus moltaí a ghlacadh maidir le cinntí arna ndéanamh ag ENIM i gcomhar leis an gcomhordaitheoir gréasáin laistigh de raon feidhme an Rialacháin seo; [Leasú 237]

(ab)   tar éis gearán a fháil ó ghnóthais iarnróid, ó oibreoirí saoráidí seirbhíse agus ó pháirtithe leasmhara eile, moltaí agus tuairimí ENRRB a ghlacadh i ndáil leis na comhairliúcháin dá dtagraítear in Airteagal 55a, chomh maith leis na cinntí a dhéanfaidh ENIM i gcomhar leis an gcomhordaitheoir gréasáin; [Leasú 238]

(b)  tuarascáil bhliantúil ar ghníomhaíochtaí ENRRB a dhréachtú agus a ghlacadh;

(c)  meithleacha a bhunú agus a gCathaoirligh sin a ainmniú.

(ca)   moladh do ENIM a dhréachtú agus a ghlacadh maidir leis an gcreat Eorpach um athbhreithniú ar fheidhmíocht a bhunú agus a athbhreithniú. [Leasú 239]

Airteagal 69

Eagrú obair an Bhoird

1.  Glacfaidh an Bord lena rialacha nós imeachta, i ndiaidh formheas a fháil ón gCoimisiún.

1a.   Tiocfaidh an Bord le chéile go tráthrialta. Toghfaidh sé Cathaoirleach as measc a chomhaltaí ag a bhfuil tromlach dhá thrian dá chomhaltaí agus fónfaidh sé do théarma bliana. [Leasú 240]

2.  Is éFreastalóidh an Coimisiún a bheidh ina chathaoirleach ar chruinnithe an Bhoird, tacóidh sé leis an gcomhordú agus éascóidh sé an comhordú sin. Ní bheidh aon chearta vótála aige. [Leasú 241]

3.  Soláthróidh an Rúnaíocht na seirbhísí is gá chun na cruinnithe agus obair an Bhoird a eagrú.

4.  Déanfaidh an Bord a chuid cinntí trí thromlach simplí dá chomhaltaí, mura bhforáiltear dá mhalairt sna rialacha nós imeachta.

5.  Beidh aon vóta amháin ag gach comhalta. I gcás ina bhfuil comhalta as láthair, beidh comhalta malartach an duine sin i dteideal an ceart sin vótála a fheidhmiú.

6.  Féadfaidh na rialacha nós imeachta socruithe vótála níos mionsonraithe a bhunú, go háirithe an nós imeachta le haghaidh vótála ar ábhair phráinneacha agus ar chásanna moltaí maidir le cinntí comhlachtaí rialála iarnróid.

Airteagal 70

Meithleacha ENRRB

1.  Ar a thionscnamh féin nó ar bhun moladh ón gCoimisiún, agus i gcomhréir le rialacha nós imeachta an Bhoird, féadfaidh an Bord cinneadh a dhéanamh le tromlach simplí meithleacha a shocrú chun obair ENRRB a eagrú ar thopaicí sonracha a bhaineann le cur chun feidhme an Rialacháin seo.

2.  Sainmhíneoidh an Bord sainordú na meithle agus ceapfaidh sé Cathaoirligh na meithleacha, lena n‑ionadaítear, i gcás inar féidir, comhlachtaí rialála iarnróid éagsúla.

3.  Féadfaidh, ar chuireadh, saineolaithe ó chomhlachtaí rialála iarnróid, an Coimisiún, páirtithe leasmhara oibríochtúlaón gCoimisiún, ó ERA, agus, i gcás inarb ábhartha, comhlachtaíó gheallsealbhóirí oibríochtúla agus ó chomhlachtaí poiblí nó príobháideacha eile páirt a ghlacadh sna meithleacha. [Leasú 242]

4.  Soláthróidh an Rúnaíocht tacaíocht riaracháin do na meithleacha.

5.  De réir an cháis, féadfaidh an Bord nó Cathaoirligh na meithleacha cuireadh a thabhairt do shaineolaithe ó chomhlachtaí rialála iarnróid, ón gCoimisiún, ó ERA, ó gheallsealbhóirí oibríochtúla agus, i gcás inarb ábhartha, ó chomhlachtaí poiblí nó príobháideacha eile chomh maith le saineolaithe aonair, atá aitheanta mar shaineolaithe atá inniúil sa réimse ábhartha, páirt a ghlacadh i gcruinnithe na meithleacha, más gá sin. [Leasú 243]

CAIBIDIL VII

FORÁLACHA CRÍOCHNAITHEACHA

Airteagal 71

An tarmligean a fheidhmiú

1.  Is faoi réir na gcoinníollacha a leagtar síos san Airteagal seo a thugtar an chumhacht don Choimisiún chun gníomhartha tarmligthe a ghlacadh.

2.  TabharfarDéanfar an chumhacht chun gníomhartha tarmligthe a ghlacadh dá dtagraítear in Airteagal 6(4a), Airteagal 8(7), Airteagal 10(8), Airteagal 11(2) agus (4a), Airteagal 12(9a), Airteagal 18(10a), Airteagal 19(5), Airteagal 20(4a), Airteagal 21(9), Airteagal 38(3), Airteagal 39(9)39 (8a) agus (9), Airteagal 40(7), Airteagal 41 (3), Airteagal 44(3a), Airteagal 46(6), Airteagal 48(3), Airteagal 52 (1), agus Airteagal 53(5) agus Airteagal 62(5a), a thabhairt don Choimisiún go ceann tréimhse 5 bliana óamhail ón [1 Eanáir 2026]. Déanfaidh an Coimisiún, tráth nach déanaí ná 9 mí roimh dheireadh na tréimhse 5 bliana, tuarascáil a tharraingt suas i leith tharmligean na cumhachta. Déanfar tarmligean na cumhachta a fhadú go hintuigthe go ceann tréimhsí comhfhaid, mura rud é go gcuireann Parlaimint na hEorpa nó an Chomhairle in aghaidh an fhadaithe sin tráth nach déanaí ná 3 mhí roimh dheireadh gach tréimhse. [Leasú 244]

Airteagal 72

Nós imeachta coiste

1.  Beidh an coiste dá dtagraítear in Airteagal 62 de Threoir 2012/34/CE de chúnamh ag an gCoimisiún. Beidh an coiste sin ina choiste de réir bhrí Rialachán (AE) Uimh. 182/2011.

2.  I gcás ina ndéantar tagairt don mhír seo, beidh feidhm ag Airteagal 4 de Rialachán (AE) Uimh. 182/2011.

3.  I gcás ina dtagraítear don mhír seo, beidh feidhm ag Airteagal 5 de Rialachán (AE) Uimh. 182/2011.

Airteagal 73

Tuairisciú agus athbhreithniú

Faoi [31 Nollaig 2030], déanfaidh an Coimisiún meastóireacht ar thionchar an Rialacháin seo ar an earnáil iarnróid agus cuirfidh sé tuarascáil maidir lena chur chun feidhme faoi bhráid Pharlaimint na hEorpa, na Comhairle, Choiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa agus Choiste na Réigiún.

Measúnófar sa tuarascáil go háirithe:

(a)  tionchar an Rialacháin seo ar fheidhmíocht na seirbhísí bonneagair iarnróid;

(b)  tionchar an Rialacháin seo ar fhorbairt seirbhísí iarnróid, go háirithe seirbhísí idirnáisiúnta, seirbhísí fad‑achair agus seirbhísí lasta;

(c)  obair Ghréasán Eorpach na mBainisteoirí Bonneagair, an Chomhordaitheora Gréasáin, Gréasán Eorpach na gComhlachtaí Rialála Iarnróid agus an Chomhlachta Athbhreithnithe Feidhmíochta go ginearálta agus i ndáil le critéir, modheolaíochtaí agus nósanna imeachta coiteanna a fhorbairt, a ghlacadh agus a chur chun feidhme.

(d)  an gá sásraí comhordúcháin a threisiú trí rialacha ceangailteacha a chur in ionad eilimintí na gcreataí Eorpacha dá dtagraítear in Airteagail 6 agus 44;

(e)  an gá formhaoirseacht rialála a neartú trí chomhlacht rialála iarnróid de chuid an Aontais a bhunú.

Airteagal 74

Leasuithe ar Threoir 2012/34/AE

1.  Leasaítear Treoir 2012/34/AE mar a leanas:

(a)  In Airteagal 1, cuirtear an méid seo a leanas in ionad phointe (c):"

‘(c) na prionsabail agus na nósanna imeachta infheidhme maidir le muirir bhonneagair iarnróid a shocrú agus a bhailiú mar a leagtar amach i gCaibidil IV.’

(b)  In Airteagal 2, scriostar mír 6;

(c)  In Airteagal 3, scriostar pointí (20), (22), (23), (27) agus (28); [Leasú 245]

(d)  Scriostar Airteagal 7b;

(e)  Scriostar Airteagal 36;

(f)  Scriostar Airteagail 38 go 54;

(g)  In Iarscríbhinn IV, scriostar pointí (1) agus (3);

(h)  Scriostar Iarscríbhinn VII.

2.  Déanfar tagairtí d’fhorálacha scriosta Threoir 2012/34/AE a fhorléiriú mar thagairtí don Rialachán seo agus léifear iad i gcomhréir leis an tábla comhghaoil i Roinn 1 d’Iarscríbhinn X.

Airteagal 74a

Leasuithe ar Rialachán (AE) 2016/796

1.   Leasaítear Rialachán (AE) Uimh. 2016/796 mar a leanas:

(a)   In Airteagal 19(1), cuirtear an pointe seo a leanas leis:"

“(m) moltaí don Choimisiún a eisiúint, arna iarraidh sin, maidir leis na gníomhartha cur chun feidhme agus gníomhartha tarmligthe a dhréachtú agus a nuashonrú dá bhforáiltear i Rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (AE) .../...[Rialachán maidir leis an toilleadh bonneagair iarnróid a úsáid sa limistéar Eorpach aonair iarnróid, lena leasaítear Treoir 2012/34/AE agus lena n-aisghairtear Rialachán (AE) Uimh. 913/2010].” [Leasú 246]

Airteagal 74b

Leasuithe ar Threoir (AE) 2016/797

1.   Leasaítear Treoir (AE) 2016/797 mar a leanas:

(a)   I bpointe 2 d’Iarscríbhinn II, cuirtear an pointe seo a leanas isteach:"

“2.9 Toilleadh bonneagair iarnróid a úsáid: na struchtúir, comhlachtaí agus nósanna imeachta dá dtagraítear i Rialachán (AE) .../... ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle [an Rialachán seo]”. [Leasú 247]

Airteagal 75

Forálacha idirthréimhseacha

1.  Beidh feidhm fós ag creat‑chomhaontuithe a thabharfar i gcrích i gcomhréir le hAirteagal 42 de Threoir 2012/34/AE roimh an 1 Eanáir 2026 go dtí a ndáta as feidhm. [Leasú 248]

2.  Ní bheidh feidhm ag Airteagal 3, pointí (20), (22), (23), (27) agus (28), Airteagail 7b, 36 agus 38 go 54, Iarscríbhinn IV pointe (3) agus Iarscríbhinn VII de Threoir 2012/34/AE maidir le gníomhaíochtaí agus cúraimí a dhéantar i ndáil leis na tráthchláir oibre a thiocfaidh i bhfeidhm tar éis [8 Nollaig 2029].

Airteagal 76

Aisghairm

1.  Aisghairtear Rialachán (AE) Uimh. 913/2010 le héifeacht ón [9 Nollaig 2029].

2.  Déanfar tagairtí don Rialachán aisghairthe a fhorléiriú mar thagairtí don Rialachán seo agus léifear iad i gcomhréir leis an tábla comhghaoil atá i Roinn 2 d’Iarscríbhinn X.

Airteagal 77

Teacht i bhfeidhm agus cur i bhfeidhm

1.  Tiocfaidh an Rialachán seo i bhfeidhm an lá tar éis lá a fhoilsithe in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh.

2.  Beidh feidhm aige ón [1 Eanáir 2026]. Mar sin féin:

(a)  Ní bheidh feidhm ag Airteagail 1, 2 agus 3, Caibidil II, cé is moite d’Airteagal 9(1) agus (2) agus Airteagal 27(4)Airteagail 26, 27, 28, 31, 39 agus 50, agus Caibidil III, cé is moite d’Airteagal 48, den Rialachán seosin ach maidir le gníomhaíochtaí agus cúraimí a dhéantar i ndáil leis na tráthchláir oibre a thiocfaidh i bhfeidhm tar éis [an 8 Nollaig 2029]2027; [Leasú 249]

(b)  Beidh feidhm ag Airteagal 9(1) agus (2) ón [1 Eanáir 2028]2027; [Leasú 250]

(c)  Beidh feidhm ag Airteagal 27(4) ón [1 Márta 2026];

(ca)   Beidh feidhm ag Airteagal 35 ón 1 Nollaig 2028; [Leasú 251]

(cb)   Beidh feidhm ag Airteagal 40 ón 1 Nollaig 2027; [Leasú 252]

(d)  Beidh feidhm ag Airteagail 48 agus 62 ón [13 Nollaig 2026];

(e)  Beidh feidhm ag Airteagal 74 ón [9 Nollaig 2029]2027. [Leasú 253]

Beidh an Rialachán seo ina cheangal go huile agus go hiomlán agus beidh sé infheidhme go díreach i ngach Ballstát.

Arna dhéanamh in …,

Thar ceann Pharlaimint na hEorpa Thar ceann na Comhairle

An tUachtarán An tUachtarán

IARSCRÍBHINN I

TÁIRGÍ INSOLÁTHARTHA AGUS SCEIDEAL MAIDIR LEIS AN TOILLEADH A BHAINISTIÚ DÁ dTAGRAÍTEAR IN AIRTEAGAIL 11, 16, 18 AGUS 38

1.  TÁIRGÍ INSOLÁTHARTHA ATÁ LE HULLMHÚ AG BAINISTEOIRÍ BONNEAGAIR SA PHLEANÁIL STRAITÉISEACH MAIDIR LE TOILLEADH DÁ DTAGRAÍTEAR IN AIRTEAGAIL 11, 16, 17 AGUS 18

[Leasu 254]

2.  SCEIDEAL MAIDIR LE BAINISTÍOCHT STRAITÉISEACH AN TOILLTE DÁ DTAGRAÍTEAR IN AIRTEAGAIL 11, 16, 17 AGUS 18

1.  Nuair a bheidh táirgí insoláthartha phleanáil straitéiseach an toillte á n‑ullmhú le haghaidh tréimhse bhailíochta tráthchláir oibre ar leith, urramóidh bainisteoirí bonneagair an sceideal a leagtar amach sa roinn seo.

Féadfaidh bainisteoirí bonneagair sprioc‑amanna níos luaithe a shainiú. Comhchuibheofar na sprioc‑amanna sin ar leibhéal an Aontais Eorpaigh agus áireofar iad sa chreat Eorpach um thoilleadh a bhainistiú dá dtagraítear in Airteagal 6.

Déanfar an comhairliúchán le páirtithe leasmhara i gcomhréir le hAirteagal 54 agus beidh ar a laghad gnóthais iarnróid páirteach ann mar aon le hiarratasóirí, páirtithe leasmhara oibríochtúla agus údaráis phoiblí eile. Comhordóidh bainisteoirí bonneagair na táirgí insoláthartha ar bhonn leanúnach agus iad i mbun comhordú i gcomhréir le hAirteagal 53.

[Leasú 255]

2.  De mhaolú ar phointe 1, tá feidhm ag an sceideal simplithe agus giorraithe maidir leis an táirge insoláthartha ‘Straitéis um thoilleadh’ i ndáil leis na tréimhsí bailíochta tráthchláir oibre a thosaíonn i mí na Nollag 2029 agus i mí na Nollag 2030:

3.  AN SCEIDEAL MAIDIR LE COMHORDÚ, COMHAIRLIÚCHÁN AGUS FOILSIÚ NA SRIANTA AR AN TOILLEADH DE THORADH OIBREACHA BONNEAGAIR DÁ DTAGRAÍTEAR IN AIRTEAGAIL 10 AGUS 35

1.  A mhéid a bhaineann le srianta sealadacha ar thoilleadh na línte iarnróid, ar chúiseanna amhail oibreacha bonneagair, lena n‑áirítear srianta luais, ualach ar acastóir, fad traenach, fórsa tarraingthe, nó imchlúdach struchtúir (‘srianta ar an toilleadh’) atá bainteach, ar feadh ré is faide ná 7 lá as a chéile agus dá ndéantar breis agus 30 % den mhéid tráchta measta ar líne iarnróid in aghaidh an lae a chur ar ceal, a athródú, nó móid iompair eile a chur ina ionad lena linn, foilseoidh na bainisteoirí bonneagair lena mbaineann na srianta uile ar an toilleadh, a mhéid is eol dóibh, agus na torthaí tosaigh uile de chomhairliúchán leis na hiarratasóirí den chéad uair 24 mhí ar a laghad agus, i bhfoirm nuashonraithe, den dara huair 12 mhí ar a laghad roimh an athrú ar an tráthchlár oibre lena mbaineann. Áireofar na srianta bonneagair sin sa phlean um thoilleadh a sholáthar dá dtagraítear in Airteagal 18. [Leasú 256]

2.  Mar chuid den chomhordú idir bainisteoirí bonneagair i gcomhréir le hAirteagal 53, pléifidh na heintitis a ainmnítear i mír 5 den Airteagal sin na srianta sin ar an toilleadh freisin, mura mbeidh tionchar na srianta ar an toilleadh teoranta d’aon ghréasán amháin, i gcomhpháirt le hiarratasóirí leasmhara agus le príomhoibreoirí na saoráidí seirbhíse lena mbaineann nuair a fhoilseofar den chéad uair iad.

3.  Nuair a bheidh srianta ar an toilleadh á bhfoilsiú i gcomhréir le pointe (1) den chéad uair, seolfaidh an bainisteoir bonneagair comhairliúchán leis na hiarratasóirí leasmhara agus le príomhoibreoirí na saoráidí seirbhíse lena mbaineann maidir leis na srianta ar an toilleadh. I gcás inar gá comhordú i gcomhréir le pointe (4) idir an chéad agus an dara foilseachán de shrianta ar an toilleadh, rachaidh na heintitis a ainmnítear i gcomhréir le hAirteagal 53(5) i gcomhairle le hiarratasóirí agus le príomhoibreoirí na saoráidí seirbhíse lena mbaineann an dara huair idir deireadh an chomhordaithe sin agus an dara foilseachán den srian ar an toilleadh.

4.  Sula bhfoilseofar srianta ar an toilleadh i gcomhréir le pointe (1), mura mbeidh tionchar na srianta ar an toilleadh teoranta d’aon ghréasán amháin, déanfaidh na heintitis a ainmnítear i gcomhréir le hAirteagal 53(5), lena n‑áirítear bainisteoirí bonneagair a bhféadfadh tionchar a bheith ag athródú na dtraenacha orthu, na srianta ar an toilleadh a chomhordú eatarthu féin ar srianta iad a bhféadfadh cealú nó athródú conaire traenach a bheith i gceist leo nó móid iompair eile á chur in ionad traenach.

An comhordú roimh an dara foilseachán, cuirfear i gcrích é:

(a)  tráth nach déanaí ná 18 mí roimh an athrú ar an tráthchlár oibre má dhéantar breis agus 50 % den mhéid tráchta measta ar líne iarnróid in aghaidh an lae a chur ar ceal, a athródú, nó móid iompair eile a chur ina ionad ar feadh ré is faide ná 30 lá as a chéile.

(b)  tráth nach déanaí ná 13 mhí agus 15 lá roimh an athrú ar thréimhse bhailíochta an tráthchláir oibre má dhéantar breis agus 30 % den mhéid tráchta measta ar líne iarnróid in aghaidh an lae a chur ar ceal, a athródú, nó móid iompair eile a chur ina ionad ar feadh ré is faide ná 7 lá as a chéile.

(c)  tráth nach déanaí ná 13 mhí agus 15 lá roimh an athrú ar thréimhse bhailíochta an tráthchláir oibre má dhéantar breis agus 50 % den mhéid tráchta measta ar líne iarnróid in aghaidh an lae a chur ar ceal, a athródú, nó móid iompair eile a chur ina ionad ar feadh ré is faide ná 7 lá as a chéile.

Déanfaidh na heintitis a fheidhmeoidh an comhordú idir bainisteoirí bonneagair i gcomhréir le hAirteagal 53(5), más gá, cuireadh a thabhairt do na hiarratasóirí atá gníomhach ar na línte lena mbaineann agus do phríomhoibreoirí na saoráidí seirbhíse lena mbaineann chun páirt a ghlacadh sa chomhordú sin.

5.  A mhéid a bhaineann le srianta ar an toilleadh ar feadh ré 7 lá as a chéile nó níos lú nach gá iad a fhoilsiú i gcomhréir le pointe (1) agus nach ndéanfar breis agus 10 % den mhéid tráchta measta ar líne iarnróid in aghaidh an lae a chur ar ceal, a athródú, nó móid iompair eile a chur ina ionad lena linn, agus a tharlaíonn le linn thréimhse an tráthchláir oibre dá éis sin agus a dtagann an bainisteoir bonneagair ar an eolas fúthu tráth nach déanaí ná 6 mhí agus 15 lá roimh an athrú ar an tráthchlár oibre, rachaidh an bainisteoir bonneagair i gcomhairle leis na hiarratasóirí lena mbaineann maidir leis na srianta ar an toilleadh atáthar ag brath a dhéanamh agus cuirfidh na srianta nuashonraithe ar an toilleadh in iúl 4 mhí ar a laghad roimh an athrú ar an tráthchlár oibre. Soláthróidh an bainisteoir bonneagair mionsonraí ar na conairí traenach a thairgtear le haghaidh traenacha paisinéirí tráth nach déanaí ná 4 mhí agus le haghaidh traenacha lasta tráth nach déanaí ná 1 mhí amháin roimh thús an tsriain ar an toilleadh, mura gcomhaontóidh an bainisteoir bonneagair agus na hiarratasóirí lena mbaineann aga seachadta níos giorra.

6.  Féadfaidh bainisteoirí bonneagair cinneadh a dhéanamh tairseacha níos déine a chur i bhfeidhm maidir le srianta ar an toilleadh bunaithe ar chéatadáin níos ísle de mhéideanna tráchta measta nó ar réanna níos giorra ná mar a léirítear i roinn 3 den Iarscríbhinn seo nó chun critéir a chur i bhfeidhm sa bhreis ar na critéir a luaitear san Iarscríbhinn seo, de bhun comhairliúcháin le hiarratasóirí agus le hoibreoirí saoráide. Foilseoidh siad na tairseacha agus na critéir maidir le srianta ar an toilleadh a bhraisliú ina ráitis ghréasáin faoi phointe 3 d’Iarscríbhinn IV de Treoir 2012/34/AE.

7.  Gan dochar d’Airteagal 40, féadfaidh an bainisteoir bonneagair cinneadh a dhéanamh gan na tréimhsí a leagtar síos i bpointí (1) go (5) a chur i bhfeidhm, más gá an srian ar an toilleadh chun oibríochtaí traenach sábháilte a athbhunú, mura mbeidh uainiú na srianta faoi smacht an bhainisteora bonneagair, dá mbeadh cur i bhfeidhm na dtréimhsí sin neamhéifeachtach ó thaobh costais nó ina údar damáiste gan ghá i leith saolré ionchais nó bail sócmhainne, nó má chomhaontaíonn na hiarratasóirí uile lena mbaineann. Sna cásanna sin agus i gcás aon srian eile ar an toilleadh nach bhfuil faoi réir comhairliúcháin i gcomhréir le forálacha eile na hIarscríbhinne seo, rachaidh an bainisteoir bonneagair i gcomhairle leis na hiarratasóirí agus le príomhoibreoirí saoráidí seirbhíse lena mbaineann láithreach. [Leasú 257]

8.  Beidh san fhaisnéis a sholáthróidh an bainisteoir bonneagair agus é ag gníomhú i gcomhréir le pointí (1), (5) nó (7):

(a)  an lá ar a bhfuil an srian pleanáilte;

(b)  an t‑am den lá, agus, a luaithe agus is féidir é a shocrú, uair thús agus dheireadh an tsriain ar an toilleadh;

(c)  an stráice den líne dá ndéanann an srian difear;

(d)  i gcás inarb infheidhme, toilleadh na línte atreoraithe.

Foilseoidh an bainisteoir bonneagair an fhaisnéis sin, nó nasc mar is féidir í a fháil, ina ráiteas gréasáin dá dtagraítear i bpointe (3) d’Iarscríbhinn IV de Threoir 2012/34/AE. Coimeádfaidh an bainisteoir bonneagair an fhaisnéis sin cothrom le dáta. Ina theannta sin, foilseoidh bainisteoirí bonneagair an fhaisnéis sin i bhformáid dhigiteach i gcomhréir le hAirteagal 9 agus 62.

9.  A mhéid a bhaineann leis na srianta ar an toilleadh ar feadh ré 30 lá as a chéile ar a laghad agus a dhéanann difear do bhreis agus 50 % den mhéid tráchta measta ar líne iarnróid, soláthróidh an bainisteoir bonneagair do na hiarratasóirí arna iarraidh sin dóibh le linn an chéad bhabhta comhairliúcháin le comparáid na ndálaí a bheidh rompu agus ar a laghad dhá rogha mhalartacha de shrianta ar an toilleadh i gceist. Dearfaidh an bainisteoir bonneagair na roghanna malartacha sin ar bhonn an ionchuir a sholáthróidh na hiarratasóirí tráth a n‑iarrataí agus i gcomhpháirt leo.

Beidh sa chomparáid, le haghaidh gach rogha mhalartach, ar a laghad:

(a)  ré an tsriain ar an toilleadh,

(b)  na muirir bhonneagair tháscacha dhlite lena bhfuil coinne,

(c)  an toilleadh a bheidh ar fáil ar na línte atreoraithe,

(d)  na bealaí malartacha a bheidh ar fáil, agus

(e)  na tréimhsí taistil táscacha.

Roimh rogha a dhéanamh idir roghanna malartacha na srianta ar an toilleadh, rachaidh an bainisteoir bonneagair i gcomhairle leis na hiarratasóirí leasmhara agus cuirfidh tionchair na roghanna malartacha difriúla ar na hiarratasóirí sin agus ar úsáideoirí na seirbhísí san áireamh.

Áireofar leis an anailís ar shrianta malartacha ar an toilleadh staideanna a bhaineann le breis agus aon bhainisteoir bonneagair amháin. Sa chás seo, comhordóidh na bainisteoirí bonneagair pleanáil roghanna malartacha na srianta ar an toilleadh i gcomhréir le hAirteagal 53.

10.  A mhéid a bhaineann leis na srianta ar an toilleadh ar feadh ré is faide ná 30 lá as a chéile agus a dhéanann difear do bhreis agus 50 % den mhéid tráchta measta ar líne iarnróid, leagfaidh an bainisteoir bonneagair critéir síos maidir leis na traenacha de gach cineál seirbhíse ba cheart a athródú, agus srianta tráchtála agus oibríochtúla an iarratasóra á gcur san áireamh, ach amháin i gcás ina n‑eascróidh na srianta oibríochtúla sin as cinntí bainistíochta nó eagrúcháin an iarratasóra, agus gan dochar don aidhm costais an bhainisteora bonneagair a laghdú i gcomhréir le hAirteagal 30(1) de Threoir 2012/34/AE. Foilseoidh an bainisteoir bonneagair na critéir sin sa ráiteas gréasáin.

11.  Foilseoidh ENIM an fhaisnéis a cheanglaítear faoi phointe (8) ar a shuíomh gréasáin.

12.  Déanfaidh an Coimisiún athbhreithniú ar chur chun feidhme roinn 3 den Iarscríbhinn seo go dtí 31 Nollaig 2024 agus molfaidh togra reachtach más gá.

4.  SCEIDEAL MAIDIR LEIS AN TOILLEADH A LEITHDHÁILEADH TRÍD AN BPRÓISEAS LEITHDHÁILTE BLIANTÚIL DÁ DTAGRAÍTEAR IN AIRTEAGAIL 32 AGUS 38

1.  Comhlíonfaidh an bainisteoir bonneagair agus na hiarratasóirí an sceideal seo a leanas:

[Leasú 258]

2.  Leithdháilfidh bainisteoirí bonneagair toilleadh i leith iarrataí a fhaightear i gcomhréir le hAirteagal 32(8) ar bhonn an phrionsabail tús freastail ar an gceann is túisce.

3.  An sprioc‑am d’iarratasóirí chun iarrataí a chur isteach ar chearta toillte agus a leagtar síos sa tábla faoi phointe 1, is é sin an sprioc‑am a bheidh ann d’iarrataí ar an toilleadh bonneagair dá dtagraítear in Airteagal 27(4) de Threoir 2012/34/AE.

5.  SCEIDEAL MAIDIR LEIS AN TOILLEADH A LEITHDHÁILEADH TRÍ CHREAT‑CHOMHAONTUITHE DÁ DTAGRAÍTEAR IN AIRTEAGAIL 31 AGUS 38

1.  Comhlíonfaidh an bainisteoir bonneagair an sceideal seo a leanas:

6.  SCEIDEAL MAIDIR LEIS AN TOILLEADH A LEITHDHÁILEADH TRÍD AN BPRÓISEAS LEITHDHÁILTE ROLLACH DÁ DTAGRAÍTEAR IN AIRTEAGAIL 33 AGUS 38

1.  Comhlíonfaidh an bainisteoir bonneagair agus na hiarratasóirí an sceideal seo a leanas le linn an phróisis phleanála rollaigh:

2.  Déanfaidh bainisteoirí bonneagair an toilleadh a leithdháileadh tríd an bpróiseas pleanála rollach bunaithe ar an bprionsabal tús freastail ar an gceann is túisce.

7.  SCEIDEAL MAIDIR LEIS AN TOILLEADH A LEITHDHÁILEADH TRÍD AN BPRÓISEAS AD HOC DÁ DTAGRAÍTEAR IN AIRTEAGAIL 34 AGUS 38

Nuair a bheidh toilleadh bonneagair á leithdháileadh tríd an bpróiseas ad hoc, comhlíonfaidh an bainisteoir bonneagair an sceideal seo a leanas:

[Leasú 259]

8.  SCEIDEAL LE HAGHAIDH ATHRUITHE AR AN TOILLEADH A LEITHDHÁILTEAR DÁ DTAGRAÍTEAR IN AIRTEAGAL 39

Nuair a bheidh cearta toillte bonneagair á n‑athrú, comhlíonfaidh an bainisteoir bonneagair an sceideal seo a leanas:

[Leasú 260]

Iarscríbhinn II

Bonneagar ardúsáide agus plódaithe dá dtagraítear in Airteagal 20

1.  TAIRSEACHA CHUN BONNEAGAR ARDÚSÁIDE AGUS PLÓDAITHE A DHEARBHÚ

[Leasú 261]

Ciallaíonn úsáid an toillte an cóimheas idir an toilleadh a leithdháiltear, nó i gcás tréimhsí tráthchláir roimhe, an líon iarbhír traenacha atá ag rith agus an toilleadh teoiriciúil a bhíonn ar fáil ar eilimint bhonneagair ar bhonn na modheolaíochta dá dtagraítear i roinn 2.

Ciallaíonn ‘trácht aonchineálach’ go mbíonn saintréithe comhchosúla ag traenacha ar an stráice lena mbaineann i gcoitinne ar saintréithe iad atá ábhartha maidir le húsáid an toillte, go háirithe luas, patrún stoptha agus luasghéarú.

Ciallaíonn ‘trácht ilchineálach’ go mbíonn saintréithe difriúla ag traenacha ar an stráice lena mbaineann i gcoitinne ar saintréithe iad atá ábhartha maidir le húsáid an toillte, go háirithe luas, patrún stoptha agus luasghéarú.

2.  Nósanna imeachta agus modhanna chun méid úsáide an toillte a ríomh

Déanfaidh bainisteoirí bonneagair measúnú ar mhéid úsáide an toillte ar bhonn nósanna imeachta agus modhanna iomchuí, trédhearcacha agus oibiachtúla.

Féadfaidh bainisteoirí bonneagair leanúint d’úsáid a bhaint as nósanna imeachta agus as modhanna atá ann cheana agus a chomhlíonann na critéir sin. 3 bliana ar a dhéanaí ó theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo, ullmhóidh ENIM moladh maidir le nós imeachta agus modh comhchuibhithe de chuid an Aontais a úsáid chun measúnú a dhéanamh ar úsáid an toillte bonneagair iarnróid.

De rogha air sin, is féidir measúnú a dhéanamh ar úsáid an toillte mar an cóimheas idir an t‑éileamh ar an toilleadh (a bhreathnaítear / roimhe sin nó meastachán faoin éileamh amach anseo) agus an toilleadh a bhíonn ar fáil sa phlean um úsáid an toillte i gcomhréir le hAirteagal 18.

Iarscríbhinn III

INNEACHAR AN CHREATA EORPAIGH UM THOILLEADH A BHAINISTIÚ DÁ dTAGRAÍTEAR IN AIRTEAGAL 6

Beidh na heilimintí seo a leanas ar a laghad sa chreat Eorpach um thoilleadh a bhainistiú dá dtagraítear in Airteagal 6:

Iarscríbhinn IV

Inneachar an Ráitis Ghréasáin dá dtagraítear in Airteagal 27 de Threoir 2012/34/CE – roinn maidir leis an toilleadh a bhainistiú agus leis an trácht a bhainistiú

Beidh sa ráiteas gréasáin dá dtagraítear in Airteagal 27 de Threoir 2012/34/AE:

(1)  Roinn lena leagfar amach cineál an bhonneagair, a bhíonn ar fáil do ghnóthais iarnróid agus na coinníollacha chun rochtain a fháil air. Tagróidh an roinn sin don fhaisnéis atá ar fáil sa chlár bonneagair dá dtagraítear in Airteagal 49 de Threoir (AE) 2016/797.

(2)  Roinn maidir leis na prionsabail agus leis na critéir chun an toilleadh a bhainistiú. Leagfaidh an roinn sin amach saintréithe ginearálta an bhonneagair ó thaobh an toillte de, a bhíonn ar fáil do ghnóthais iarnróid agus aon srian a bhaineann lena úsáid, lena n‑áirítear ceanglais dhóchúla maidir leis an toilleadh le haghaidh na cothabhála. Sonróidh an roinn na nósanna imeachta agus na sprioc‑amanna a bhaineann leis an bpróiseas um thoilleadh a bhainistiú freisin. Beidh inti critéir shonracha, a chuirtear in úsáid le linn an phróisis sin, go háirithe:

(a)  na nósanna imeachta ar dá réir a dtéitear i gcomhairle le hiarratasóirí, dá dtagraítear in Airteagal 55 a, maidir leis an toilleadh a phleanáil go straitéiseach; [Leasú 262]

(b)  na nósanna imeachta ar dá réir a bhféadfaidh iarratasóirí an toilleadh a iarraidh ar an mbainisteoir bonneagair;

(c)  na ceanglais lena rialaítear iarratasóirí;

(d)  an sceideal maidir leis an toilleadh a phleanáil go straitéiseach, maidir leis na próisis chur i bhfeidhm, leithdháilte, oiriúnaithe agus athsceidealaithe agus na nósanna imeachta a leanfar chun faisnéis a iarraidh faoin sceidealú agus na nósanna imeachta um obair chothabhála phleanáilte agus gan choinne a sceidealú;

(e)  na prionsabail lena rialaítear an sásra um réiteach comhthoiliúil coinbhleachta dá dtagraítear in Airteagal 36, lena n‑áirítear an córas réitigh díospóidí a chuirtear ar fáil mar chuid den phróiseas sin, agus an sásra foirmiúil um réiteach coinbhleachta dá dtagraítear in Airteagal 37;

(f)  struchtúr agus leibhéal na gcúiteamh as athruithe ar chearta toillte;

(g)  na nósanna imeachta a leanfar agus na critéir a úsáidfear i gcás ina mbeidh bonneagar ardúsáidte nó plódaithe;

(h)  mionsonraí na srianta ar úsáid an bhonneagair;

(i)  míniú ar aon éagsúlú ón gcreat Eorpach dá dtagraítear in Airteagal 6.

(3)  Roinn maidir le hoibríochtaí, lena n‑áirítear maidir le bainistiú tráchta, bainistiú suaití agus bainistiú géarchéime. Leagfar amach leis an roinn sin cur chun feidhme na gceanglas a leagtar amach sa Rialachán seo agus i dTreoir (AE) 2016/797, Treoir (AE) 2016/798 agus Treoir 2007/59/CE, lena n‑áirítear:

(a)  rialacha oibríochtúla, lena n‑áirítear rialacha tosaíochta nó prionsabail tosaíochta maidir le trácht a bhainistiú, liosta na rialacha teicniúla, oibríochtúla agus sábháilteachta nó tagairtí dóibh agus do rialacha a bhaineann le foireann oibríochtúil;

(b)  bearta oibríochtúla, lena n‑áirítear rialacha agus nósanna imeachta um bainistíocht suaití agus bainistiú géarchéime, cumarsáid oibríochtúil agus malartú sonraí le gnóthais iarnróid agus le páirtithe leasmhara oibríochtúla eile;

(c)  liosta de chórais faisnéise a úsáidtear in oibríochtaí agus tagairtí dóibh;

(d)  míniú ar aon éagsúlú ón gcreat Eorpach dá dtagraítear in Airteagal 44.

(4)  Roinn maidir le príomheilimintí na bainistíochta feidhmíochta, lena n‑áirítear go háirithe:

(a)  tagairtí do chuspóirí feidhmíochta a leagtar amach sa phlean gnó dá dtagraítear in Airteagal 8(2) de Threoir 2012/34/AE agus sa chomhaontú conarthach dá dtagraítear in Airteagal 30 den Treoir sin;

(b)  nósanna imeachta um fhaireachán agus um thuairisciú ar dhul chun cinn i dtreo na spriocanna a bhaint amach, chun cúiseanna na n‑easnamh feidhmíochta a shainaithint in éineacht le páirtithe leasmhara oibríochtúla agus chun bearta feabhais a dhearadh agus a chur chun feidhme chun feabhas a chur ar an bhfeidhmíocht;

(c)  míniú ar aon éagsúlú ón gcreat Eorpach dá dtagraítear in Airteagal 50.

Iarscríbhinn V

INNEACHAR AN CHREATA EORPAIGH UM CHOMHORDÚ TRASTEORANN AN BHAINISTITHE TRÁCHTA, AN BHAINISTITHE SUAITÍ AGUS AN BHAINISTITHE GÉARCHÉIME DÁ dTAGRAÍTEAR IN AIRTEAGAL 44

Beidh na heilimintí seo a leanas ar a laghad sa chreat Eorpach um chomhordú na bainistíochta tráchta, suaite agus géarchéime trasteorann:

Iarscríbhinn VI

Suaití Gréasáin dá dtagraítear in Airteagal 46

Is carnach iad na coinníollacha maidir leis an ré agus leis an tionchar dóchúil ar an trácht.

IARSCRÍBHINN VII

Réimsí feidhmíochta atá faoi réir athbhreithniú feidhmíochta dá dtagraítear in Airteagal 50

Iarscríbhinn VIII

Faisnéis atá le soláthar do pháirtithe leasmhara oibríochtúla dá dtagraítear in Airteagal 48

An fhaisnéis seo a leanas arna soláthar i gcomhréir le Treoir (AE) 2016/797 agus le gníomhartha cur chun feidhme ábhartha faoin Rialachán sin, beidh sí i raon feidhme Airteagal 48:

—  Uimhir reatha traenach

—  Tuairisciú traenach

—  Sonraí ar an nóta coinsíneachta

—  Iarraidh bhealaigh agus leithdháileadh bealaigh

—  Ullmhúchán traenacha

—  Faisnéis faoi ghluaiseachtaí traenacha agus réamhaisnéis ar ghluaiseachtaí traenacha

—  Faisnéis faoi bhriseadh sa tseirbhís

—  Am Imeachta Measta an Lastais (ETD), Am Idirthurais Measta (ETI), Am Teachta Measta (ETA)

—  Gluaiseacht vaigíní

—  Sonraí a Mhalartú chun Cáilíocht a Fheabhsú

Iarscríbhinn IX

Liosta saincheisteanna le comhordú idir bainisteoirí bonneagair dá dtagraítear in Airteagal 53

Iarscríbhinn X

Táblaí Comhghaoil

1.  Tábla comhghaoil le haghaidh na bhforálacha a scriostar i dTreoir 2012/34/AE

2.  Tábla comhghaoil le haghaidh Rialachán (AE) Uimh. 913/2010

(1) IO C, C/2024/891, 6.2.2024, ELI: http://data.europa.eu/eli/C/2024/891/oj. (2) Nár foilsíodh fós san Iris Oifigiúil. (3) IO C , , lch. . (4) IO C , , lch. . (5) Teachtaireacht ón gCoimisiún chuig Parlaimint na hEorpa, chuig an gComhairle Eorpach, chuig an gComhairle, chuig Coiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa agus chuig Coiste na Réigiún dar teideal ‘The European Green Deal’ [‘An Comhaontú Glas don Eoraip’], COM(2019)640 final an 11 Nollaig 2019. (6) Teachtaireacht ón gCoimisiún dar teideal ‘Conair chuig Pláinéad Sláintiúil do Chách - Plean Gníomhaíochta an Aontais: “I dTreo Uisce, Aer agus Ithir Saor ó Thruailliú”’, COM(2021) 400 final an 12 Bealtaine 2021. (7) Teachtaireacht ón gCoimisiún chuig Parlaimint na hEorpa, chuig an gComhairle, chuig Coiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa agus chuig Coiste na Réigiún dar teideal ‘Sustainable and Smart Mobility Strategy – putting European transport on track for the future’ [Straitéis um an tSoghluaisteacht Inbhuanaithe agus Chliste – iompar Eorpach a sheoladh ar bhealach a leasa don todhchaí], COM(2020) 789 final an 9 Nollaig 2020. (8) Treoir 2012/34/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 21 Samhain 2012 lena mbunaítear limistéar Eorpach aonair iarnróid (IO L 343, 14.12.2012, lch. 32). (9) Rialachán (AE) Uimh. 913/2010 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 22 Meán Fómhair 2010 maidir le gréasán Eorpach iarnróid i gcomhair lasta iomaíoch (IO L 276, 20.10.2010, lch. 22). (10) Rialachán (AE) 2016/796 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 11 Bealtaine 2016 maidir le Gníomhaireacht Iarnróid an Aontais Eorpaigh agus lena n‐aisghairtear Rialachán (CE) Uimh. 881/2004, (IO L 138, 26.5.2016, lch. 1). (11) Rialachán (AE) 2021/1153 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 7 Iúil 2021 lena mbunaítear an tSaoráid um Chónascadh na hEorpa agus lena n-aisghairtear Rialacháin (AE) Uimh. 1316/2013 agus (AE) Uimh. 283/2014 (IO L 249, 14.7.2021, lch. 38). (12) IO L 123, 12.5.2016, lch. 1. (13) Rialachán (AE) Uimh. 182/2011 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 16 Feabhra 2011 lena leagtar síos na rialacha agus na prionsabail ghinearálta a bhaineann leis na sásraí maidir le rialú ag na Ballstáit ar fheidhmiú cumhachtaí cur chun feidhme ag an gCoimisiún (IO L 55, 28.2.2011, lch. 13). (14) SWD(2021) 134 final an 2 Meitheamh 2021 (15) Treoir (AE) 2016/797 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 11 Bealtaine 2016 maidir le hidir‑inoibritheacht an chórais iarnróid laistigh den Aontas Eorpach (IO L 138, 26.5.2016, lch. 44). (16) Rialachán (CE) Uimh. 1370/2007 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 23 Deireadh Fómhair 2007 maidir le seirbhísí poiblí iompair do phaisinéirí d’iarnród agus de bhóthar agus lena n-aisghairtear Rialacháin (CEE) Uimh. 1191/69 agus (CEE) Uimh. 1107/70 ón gComhairle (IO L 315, 3.12.2007, lch. 1). (17) Rialachán (AE) 2024/... ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an ... maidir le treoirlínte an Aontais chun an gréasán tras-Eorpach iompair a fhorbairt, lena leasaítear Rialacháin (AE) 2021/1153 agus (AE) Uimh. 2010 agus lena n-aisghairtear Rialachán (AE) Uimh. 1315/2013 (IO...). (18) Rialachán Cur Chun Feidhme (AE) 2017/2177 ón gCoimisiún an 22 Samhain 2017 maidir le rochtain ar shaoráidí seirbhísí agus ar sheirbhísí a bhaineann leis an iarnród (IO L 307, 23.11.2017, lch. 1). (19) Rialachán Cur Chun Feidhme (AE) 2015/1100 ón gCoimisiún an 7 Iúil 2015 maidir le hoibleagáidí tuairiscithe na mBallstát faoi chuimsiú faireacháin ar an margadh iarnróid (IO L 181, 9.7.2015, lch. 1).

Rún reachtach ó Pharlaimint na hEorpa an 12 Márta 2024 maidir le togra le haghaidh Rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena leasaítear Rialacháin (AE) Uimh. 1092/2010, (AE) Uimh. 1093/2010, (AE) Uimh. 1094/2010, (AE) Uimh. 1095/2010 agus (AE) 2021/523 a mhéid a bhaineann le ceanglais tuairiscithe áirithe i réimsí na seirbhísí airgeadais agus na tacaíochta infheistíochta (COM(2023)0593 – C9-0383/2023 – 2023/0363(COD))

P9_TA(2024)0128 A9-0026/2024

(An gnáthnós imeachta reachtach: an chéad léamh)

Tá Parlaimint na hEorpa,

–  ag féachaint don togra ón gCoimisiún chuig Parlaimint na hEorpa agus chuig an gComhairle (COM(2023)0593),

–  ag féachaint d’Airteagal 294(2), d’Airteagail 114(2) agus d’Airteagal 175, an tríú mír den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, ar dá mbun a thíolaic a Coimisiún an togra do Pharlaimint na hEorpa (C9‑0383/2023),

–  ag féachaint d’Airteagal 294(3) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh,

–  tar éis dul i gcomhairle le Coiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa an 14 Feabhra 2024(1),

–  tar éis dul i gcomhairle le Coiste na Réigiún,

–  ag féachaint do Riail 59 dá Rialacha Nós Imeachta,

–  ag féachaint don tuarascáil ón gCoiste um Ghnóthaí Eacnamaíochta agus Airgeadaíochta (A9-0026/2024),

1.  ag glacadh a seasaimh ar an gcéad léamh mar a leagtar amach ina dhiaidh seo é;

2.  á iarraidh ar an gCoimisiún an t-ábhar a tharchur chuig Parlaimint na hEorpa arís má dhéanann sé téacs eile a chur in ionad a thogra, má dhéanann sé a thogra a leasú go substaintiúil nó má tá sé ar intinn aige a thogra a leasú go substaintiúil;

3.  á threorú dá hUachtarán a seasamh a chur ar aghaidh chuig an gComhairle, chuig an gCoimisiún agus chuig na parlaimintí náisiúnta.

Seasamh ó Pharlaimint na hEorpa arna ghlacadh ar an gcéad léamh an 12 Márta 2024 chun go nglacfaí Rialachán (AE) 2024/... ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena leasaítear Rialacháin (AE) Uimh. 1092/2010, (AE) Uimh. 1093/2010, (AE) Uimh. 1094/2010, (AE) Uimh. 1095/2010 agus (AE) 2021/523 a mhéid a bhaineann le ceanglais tuairiscithe áirithe i réimsí na seirbhísí airgeadais agus na tacaíochta infheistíochta(2)

(Téacs atá ábhartha maidir le LEE)

TÁ PARLAIMINT NA hEORPA AGUS COMHAIRLE AN AONTAIS EORPAIGH,

Ag féachaint don Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, agus go háirithe Airteagal 114, Airteagal 173 agus Airteagal 175, an tríú mír, de,

Ag féachaint don togra ón gCoimisiún Eorpach,

Tar éis dóibh an dréachtghníomh reachtach a chur chuig na parlaimintí náisiúnta,

Ag féachaint don tuairim ó Choiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa(3),

Ag féachaint don tuairim ó Choiste na Réigiún(4),

Ag gníomhú dóibh i gcomhréir leis an ngnáthnós imeachta reachtach,

De bharr an mhéid seo a leanas:

(1)  Tá ról lárnach ag ceanglais tuairiscithe agus nochta chun faireachán cuí ar an reachtaíocht agus forfheidhmiú ceart na reachtaíochta a áirithiú. Tá sé tábhachtach, áfach, na ceanglais sin a chuíchóiriú, chun a áirithiú go gcomhlíonfaidh siad an cuspóir atá beartaithe dóibh, ▌chun an t-ualach riaracháin a theorannú agus chun dúbláil mhíchuí a sheachaint, go háirithe d’údaráis rialála agus maoirseachta dlínsí airgeadais beaga. Is féidir le ceanglais tuairiscithe agus nochta ualach díréireach a fhorchur ar eintitis, go háirithe ar fhiontair bheaga agus mheánmhéide agus ar mhicreachuideachtaí.

(2)  Dá bhrí sin, is tosaíochtaí iad oibleagáidí tuairiscithe a chuíchóiriú agus ualaí riaracháin a laghdú gan an bonn a bhaint de chuspóirí beartais, lena n-áirítear a mhéid a bhaineann le ceanglais tuairiscithe san earnáil airgeadais agus a mhéid a bhaineann le minicíocht an tuairiscithe a bhaineann le Clár InvestEU a bunaíodh faoi Rialachán (AE) 2021/523 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle(5).

(3)  I Rialacháin (AE) Uimh. 1092/2010(6), (AE) Uimh. 1093/2010(7), (AE) Uimh. 1094/2010(8), (AE) Uimh. 1095/2010(9), (AE) Uimh. 806/2014(10), Rialachán (AE) …/…(11) ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle, Rialachán (AE) Uimh. 1024/2013 ón gComhairle(12) agus Rialachán (AE) 2021/523, tá roinnt ceanglas tuairiscithe agus nochta ba cheart a shimpliú, mar chuid de chleachtas cáilíochtúil, seachas cleachtas cainníochtúil, i gcomhréir leis an Teachtaireacht ón gCoimisiún maidir le ‘Iomaíochas fadtéarmach an Aontais: níos faide ar aghaidh ná 2030(13).

(3a)  Níl sé i gceist leis an gcleachtadh cáilíochtúil sin an bonn a bhaint d’aon éachtaí beartais de chuid an Aontais agus, thairis sin, aithníonn sé an t-éileamh méadaitheach ar shonraí is gá chun cuspóirí na ngníomhartha reachtacha a bhaineann leis an gclár oibre maidir le maoiniú inbhuanaithe a chomhlíonadh. Mar sin féin, is féidir le comhsheasmhacht agus caighdeánú thar chreataí dlíthiúla agus dlínsí agus le himeacht ama na ceanglais a dhéanamh níos inoibrithe gan difear a dhéanamh d’ábhar iarbhír na gcaighdeán tuairiscithe.

(3b)  Ba cheart anailís cháilíochtúil a dhéanamh freisin ar éagsúlachtaí sonraí idir na Ballstáit. Go háirithe, tá roinnt gníomhartha reachtacha de chuid an Aontais, de bhua a mbunúis dlí, ceaptha comhchuibhiú páirteach nó íosta a sholáthar. Ina theannta sin, tá roinnt caighdeán tuairiscithe deonach nó leanann siad córas um rogha a bheith páirteach. Chomh maith leis sin, féadfaidh na Ballstáit dea-chleachtais a fhorbairt nó a bheith ina gceannródaithe maidir le ceanglais tuairiscithe, ar choinníoll go gcloíonn siad leis na ceanglais dá bhforáiltear i ngníomhartha reachtacha an Aontais.

(4)  Ceanglaítear ar institiúidí airgeadais agus ar eintitis eile atá gníomhach sna margaí airgeadais raon leathan faisnéise a thuairisciú chun cur ar chumas an Aontais agus na n-údarás náisiúnta a dhéanann maoirseacht ar an gcóras airgeadais faireachán a dhéanamh ar rioscaí, cobhsaíocht airgeadais agus sláine an mhargaidh a áirithiú, agus infheisteoirí agus tomhaltóirí seirbhísí airgeadais san Aontas a chosaint. Ba cheart do na hÚdaráis Mhaoirseachta Eorpacha agus don Údarás Eorpach um Fhrithsciúradh Airgid athbhreithniú rialta a dhéanamh ar na ceanglais tuairiscithe agus nochta agus a mholadh, i gcás inarb iomchuí, ceanglais iomarcacha, ceanglais atá imithe i léig nó ceanglais dhíréireacha sna caighdeáin theicniúla rialála agus cur chun feidhme ábhartha a chuíchóiriú agus a bhaint. Ba cheart do na hÚdaráis Mhaoirseachta Eorpacha▌ an obair sin a chomhordú trí Chomhchoiste na nÚdarás Maoirseachta Eorpach. ▌ Ina theannta sin, ba cheart athbhreithnithe piaraí ar údaráis inniúla a dhéanamh freisin chun éifeachtacht agus méid cóineasaithe na gceanglas sin a fheabhsú. Ba cheart na cúraimí faoin gcultúr maoirseachta coiteann chomh maith leis na hathbhreithnithe piaraí a dhéanamh ar bhonn seasta, ar cheart níos mó acmhainní daonna agus ábhartha a leithdháileadh ina leith de réir mar is gá.

(4a)  Eascraíonn cuid mhór de na ceanglais tuairiscithe agus nochta atá iomarcach, imithe i léig nó díréireach as neamhréireachtaí ingearacha idir ceanglais na mBallstát agus ceanglais an Aontais (‘rórialáil’), neamhréireachtaí cothrománacha ar fud reachtaíocht earnáilsonrach agus thrasearnála, chomh maith le heaspa comhréireachta sna ceanglais féin. Dá bhrí sin, ní hamháin gur cheart do na hÚdaráis Mhaoirseachta Eorpacha agus don Údarás um an Sciúradh Airgid a Chomhrac athbhreithniú a dhéanamh ar chaighdeáin theicniúla rialála agus cur chun feidhme, ach ba cheart dóibh tuairimí a sholáthar freisin maidir leis na gnáthnósanna imeachta reachtacha leanúnacha agus na gníomhartha reachtacha atá i bhfeidhm cheana.

(4b)  Trí chomhroinnt agus athúsáid na faisnéise arna bailiú ag na húdaráis atá freagrach as maoirseacht a dhéanamh san earnáil airgeadais a éascú, agus cosaint sonraí, rúndacht ghairmiúil agus maoin intleachtúil á gcoimirciú, ba cheart go laghdófaí an t-ualach ar eintitis tuairiscithe agus ar údaráis trí iarrataí dúblacha a sheachaint, i gcomhréir le straitéis an Choimisiúin maidir le sonraí maoirseachta i seirbhísí airgeadais an Aontais. Chomh maith leis sin, ba cheart go rannchuideoidh comhroinnt faisnéise le comhordú níos fearr a dhéanamh ar ghníomhaíochtaí maoirseachta agus ar chóineasú maoirseachta.

(4c)  Chun malartú faisnéise a chothú ar fud na hearnála airgeadais ina hiomláine, ba cheart na húdaráis uile atá freagrach as maoirseacht a dhéanamh san earnáil airgeadais, lena n-áirítear BERS, ÚMEnna, ÚFA, SAM, BRA, chomh maith le gach údarás inniúil, maoirseachta agus réitigh faoi seach sna Ballstáit, a áireamh i raon feidhme an Rialacháin leasaithigh seo.

(5)  Chuige sin, ba cheart prionsabal ‘tuairisciú uair amháin’ a fhorfheidhmiú ar bhealach níos comhsheasmhaí san Aontas. Níor cheart do na húdaráis uile▌atá freagrach as maoirseacht san earnáil airgeadais▌faisnéis a iarraidh ar institiúidí airgeadais nó ar eintitis tuairiscithe eile ach amháin mura bhfuil an fhaisnéis sin tuairiscithe acu d’údaráis eile cheana féin. Má tuairiscíodh faisnéis d’údarás cheana féin, ba cheart d’údaráis eile a bheith in ann an fhaisnéis sin a iarraidh go díreach ar an údarás sin ▌, seachas ▌an fhaisnéis chéanna a bhailiú, lena gcuirfí deireadh le tuairisciú dúbailte ▌, mar a thugtar air ▌. Agus an cuspóir céanna acu, is é sin feabhas a chur ar éifeachtúlacht i mbailiú, próiseáil agus úsáid faisnéise, ba cheart d’údaráis a fheabhsaíonn faisnéis tríd an bhfaisnéis a ghlanadh nó a shaibhriú a bheith in ann faisnéis fheabhsaithe den sórt sin a chomhroinnt freisin.

(5a)  Roinnt pointí sonraí a bhfuil gá ag institiúidí airgeadais leo ó chuideachtaí chun a n-oibleagáidí tuairiscithe a chomhlíonadh, ní léirítear iad fós i gcreat tuairiscithe an Aontais agus ní mór iad a chur isteach. Dá bhrí sin, sa bhreis ar an ngá atá ann aghaidh a thabhairt ar cheanglais tuairiscithe atá iomarcach, dúblach nó imithe i léig, ba cheart bearnaí rialála a mheas. Fágann sin go bhfuil sé níos tábhachtaí fós comhsheasmhacht a áirithiú idir ceanglais tuairiscithe airgeadais agus neamhairgeadais.

(5b)  I gcás inarb ábhartha, ba cheart d’institiúidí airgeadais a bheith in ann brath ar chur chuige seicheamhach, rud a chiallaíonn gur cheart dóibh a bheith in ann tagairt a dhéanamh d’fhaisnéis atá foilsithe cheana féin ag cuideachtaí ina slabhra luacha.

(5c)  Chun go n-éascófaí rioscaí sistéamacha don chobhsaíocht airgeadais a bhrath, faireachán a dhéanamh orthu, iad a chosc agus a mhaolú, ba cheart rochtain a bheith ag BERS ar fhaisnéis ábhartha ó na ÚMEnna agus ó BCE mar réamhshocrú. Ar an gcaoi sin, d’fhéadfaí rioscaí córasacha a bhrath ar bhealach níos fearr ar bhonn ex ante, seachas ex post, mar gheall ar nósanna imeachta iarratais agus comhroinnte níos déine.

(6)  Ba cheart comhroinnt faisnéise den sórt sin a bheith comhlántach leis na deiseanna atá ann cheana maidir le faisnéis a mhalartú dá bhforáiltear i ndlí an Aontais, agus níor cheart di srian a chur ar na deiseanna sin atá ann cheana in aon chás.

(6a)  Ba cheart do na hÚdaráis Mhaoirseachta Eorpacha measúnú a dhéanamh ar roghanna beartais chun próisis tuairiscithe a chomhtháthú tuilleadh ó thaobh nós imeachta agus ábhair de. Ba cheart do na hÚdaráis Mhaoirseachta Eorpacha measúnú cuí a dhéanamh ar na deiseanna a eascraíonn as méadú ar úsáid na teicneolaíochta digití chun formáidí éifeachtacha agus éifeachtúla a chur chun cinn ina gcuimsítear méadrachtaí, modhanna agus paraiméadair, lena gcothófar iomaíochas na hearnála airgeadais.

(6b)  I ndáil leis an méid sin, le blianta beaga anuas, tá dul chun cinn suntasach déanta ag an gCoimisiún agus ag na ÚMEnna maidir le féachaint an bhféadfaí córais tuairiscithe chomhtháite a bhunú. Tá gá le córais tuairiscithe nuálacha den sórt sin chun tairbhe a bhaint as méadú na comhroinnte sonraí idir na húdaráis atá freagrach as maoirseacht a dhéanamh san earnáil airgeadais. Dá bhrí sin, ba cheart do na húdaráis uile atá freagrach as maoirseacht a dhéanamh san earnáil airgeadais san Aontas Córas Tuairiscithe Comhtháite Aonair a bhunú. Ba cheart go n-áireofaí sa chóras sin foclóir um shonraí comhchoiteanna lena n-áirithítear comhsheasmhacht agus soiléireacht ceanglas tuairiscithe agus caighdeánú sonraí, stór comhpháirteach na sonraí a iarradh agus a fuarthas, spás sonraí lárnach le haghaidh bailiú agus malartú éifeachtúil sonraí chomh maith le pointe tuairiscithe aonair chun é a chur ar a gcumas d’eintitis ceanglais tuairiscithe agus nochta atá dúbailte, imithe i léig nó iomarcach a shainaithint.

(6c)  Mar gheall ar bhacainní dlíthiúla i rialacháin earnála, ní féidir le húdaráis faisnéis ábhartha a mhalartú in amanna. Dá bhrí sin, ba cheart do na húdaráis sin na bacainní dlíthiúla sin a thuairisciú don Choimisiún agus ba cheart don Choimisiún, i gcás inarb iomchuí, a mholadh go gcuirfí deireadh leis na bacainní sin, agus cearta maoine intleachtúla, rúndacht ghairmiúil agus cosaint sonraí á n-urramú ag an am céanna.

(7)  Teastaíonn faisnéis chruinn agus chuimsitheach ón gCoimisiún chun beartais a fhorbairt, chun meastóireacht a dhéanamh ar an reachtaíocht atá ann cheana agus chun measúnú a dhéanamh ar an tionchar a bheadh ag tionscnaimh reachtacha agus neamhreachtacha a d’fhéadfadh a bheith ann, lena n-áirítear le linn na caibidlíochta ar thograí reachtacha. Má dhéanann údaráis faisnéis a chomhroinnt leis an gCoimisiún, faisnéis atá tuairiscithe ag institiúidí airgeadais nó eintitis eile do na húdaráis sin de bhun a n-oibleagáidí faoi dhlí an Aontais, ba cheart go gcuideodh sin le bonn fianaise-bhunaithe a chur ar fáil chun beartais an Aontais a fhoirmliú agus meastóireacht a dhéanamh orthu. Chun na críche sin, ba cheart an fhaisnéis sin a bheith i bhfoirm nach féidir eintitis aonair a shainaithint léi agus nach bhfuil sonraí pearsanta inti. Féadfaidh údaráis tairbhe a bhaint freisin as sonraí anaithnidithe agus, dá bhrí sin, ba cheart dóibh an fhaisnéis sin a chomhroinnt eatarthu féin i gcás inar gá chun a gcuid cúraimí a chomhlíonadh.

(8)  Tá dlús á chur le timthriallta nuálaíochta san earnáil airgeadais agus tá siad ag éirí níos oscailte agus níos comhoibríche. Chuige sin, ba cheart do na húdaráis a bheith in ann faisnéis a chomhroinnt le hinstitiúidí airgeadais, le taighdeoirí agus le heintitis eile chun críoch taighde agus nuálaíochta thar an gcuspóir tosaigh ar bailíodh an fhaisnéis ina leith. Ba cheart do chomhroinnt na faisnéise sin atá i seilbh na n-údarás feabhas a chur ar a fhóntas tríd an bhfaisnéis atá ar fáil le haghaidh taighde san earnáil airgeadais a leathnú agus ba cheart di níos mó deiseanna a chur ar fáil chun táirgí agus samhlacha gnó a thástáil chomh maith le comhar níos fearr a chur ar fáil idir rannpháirtithe éagsúla sa mhargadh airgeadais, lena n-áirítear an teicneolaíocht airgeadais, gnólachtaí nuathionscanta agus institiúidí airgeadais reatha. Rialaítear athúsáid sonraí arna gcomhroinnt ag údarás inniúil leis an gcreat ginearálta le haghaidh athúsáid sonraí a leagtar amach i gCaibidil II de Rialachán (AE) 2022/868 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle(14). Mar sin féin, i bhfianaise íogaireacht na sonraí arna bhfáil ag na húdaráis san earnáil airgeadais chun críocha maoirseachta, ba cheart coinníollacha éigeantacha sonracha a thabhairt isteach maidir le hathúsáid na sonraí sin, lena n-áirítear anaithnidiú sonraí pearsanta agus neamhphearsanta nach bhféadfaí institiúidí airgeadais aonair a shainaithint ná faisnéis rúnda a chosaint dá mbarr. Dá bhrí sin, leanfaidh na nósanna imeachta agus na céimeanna uile i mbailiú, caighdeánú, anaithnidiú, stóráil agus comhroinnt sonraí de bheith faoi réir na mbeart cibearshlándála is déanaí a fhorordaítear le dlí an Aontais.

(9)  Ba cheart go laghdódh an t-athrú ar mhinicíocht an tuairiscithe ar Chlár InvestEU ag comhpháirtithe cur chun feidhme ó mhinicíocht leathbhliantúil go minicíocht bhliantúil ualach oibre na gcomhpháirtithe cur chun feidhme, na n-idirghabhálaithe airgeadais, FBManna agus cuideachtaí eile gan aon cheann d'eilimintí substainteacha Rialachán (AE) 2021/523 a athrú.

(10)  Dá bhrí sin, ba cheart Rialacháin (AE) Uimh. 1092/2010, (AE) Uimh. 1093/2010, (AE) Uimh. 1094/2010, (AE) Uimh. 1095/2010 agus (AE) 2021/523 a leasú dá réir,

TAR ÉIS AN RIALACHÁN SEO A GHLACADH:

Airteagal 1

Leasuithe ar Rialachán (AE) Uimh. 1092/2010

Leasaítear Rialachán (AE) Uimh. 1092/2010 mar a leanas:

1.  In Airteagal 8, cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 3:"

‘3. Gan dochar d’Airteagail 15 agus 16 agus do chur i bhfeidhm an dlí choiriúil, ní dhéanfar aon fhaisnéis rúnda arna fáil ag na daoine dá dtagraítear i mír 1 le linn a ndualgais a chomhlíonadh a nochtadh d’aon duine nó d’aon údarás, ach amháin i bhfoirm achomair nó chomhiomlán atá de chineál a fhágann nach féidir institiúidí airgeadais aonair a shainaithint.’;

1a.  In Airteagal 15, cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhíreanna 1 go mír 7:"

‘1. Comhoibreoidh na ÚMEnna, an Córas Eorpach Banc Ceannais (CEBC), an Coimisiún, na húdaráis mhaoirseachta náisiúnta agus na húdaráis staidrimh náisiúnta go dlúth leis an BERS trí chomhroinnt na faisnéise agus na hanailíse is gá chun a gcúraimí a bhaint amach.

2.  Déanfaidh BERS, ÚMEnna agus BCE a n-iarrachtaí a chomhordú chun rioscaí sistéamacha don chobhsaíocht airgeadais a bhrath, chun faireachán a dhéanamh orthu, chun iad a chosc agus a mhaolú. D’ainneoin forálacha eile maidir le comhroinnt faisnéise maoirseachta agus staidrimh sna míreanna leantacha den Airteagal seo agus i ngníomhartha reachtacha eile de chuid an Aontais, roinnfidh na ÚMEnna agus BCE an fhaisnéis ábhartha uile gan moill mhíchuí a luaithe a bheidh fáil uirthi, lena n-áirítear faisnéis mhaoirseachta agus staidrimh, mar aon le torthaí a n-anailíse ar an bhfaisnéis sin, le BERS, atá riachtanach chun a mhisean, a chuspóirí agus a chúraimí a bhaint amach.

Chun críocha an fhaisnéis sin a chomhroinnt, bainfidh ÚMEnna agus BCE úsáid as an gCóras Tuairiscithe Comhtháite dá dtagraítear in Airteagal 15a, nuair a bhunófar é.

3.  I gcás nach leor nó nach bhfuil an fhaisnéis atá ar fáil cheana féin do BERS trí na ÚMEnna, trí BCE agus tríd an gCóras Staidrimh Eorpach ar fáil go tráthúil, iarrfaidh BERS an fhaisnéis is gá chun a shainordú ó bhainc cheannais náisiúnta, ó údaráis mhaoirseachta náisiúnta agus ó údaráis staidrimh náisiúnta, a chomhlíonadh i gcomhréir leis an Airteagal seo. Más rud é nach bhfuil an fhaisnéis sin fós ar fáil, féadfaidh an BERS í a iarraidh ar an mBallstát lena mbaineann, ach sin gan dochar do na sainchumais a thugtar, faoi seach, don Chomhairle, don Choimisiún (Eurostat), do BCE, don Eurochóras agus don CEBC i réimse an staidrimh agus an bhailithe sonraí.

4.  Más rud é go n-iarrann an BERS, i gcomhréir le mír 3, faisnéis nach bhfuil i bhfoirm achomair ná i bhfoirm chomhiomlán, míneofar san iarraidh réasúnaithe cén fáth a meastar go bhfuil na sonraí maidir leis an institiúid airgeadais aonair faoi seach ábhartha go sistéimeach, agus riachtanach, ag féachaint do staid an mhargaidh atá i réim.

5.  Sula ndéanfar gach iarraidh i gcomhréir le mír 3 ar fhaisnéis de chineál maoirseachta nach bhfuil i bhfoirm achomair nó i bhfoirm chomhiomlán, rachaidh BERS i gcomhairle go cuí leis na ÚMEnna ábhartha chun a áirithiú go bhfuil údar maith leis an iarraidh agus go bhfuil sí comhréireach. Má mheasann an ÚME ábhartha nach bhfuil údar maith leis an iarraidh agus nach bhfuil sí comhréireach, cuirfidh sé an iarraidh ar ais, gan mhoill, chuig BERS agus iarrfaidh sé údar breise. Tar éis do BERS an t-údar sin a thabhairt do ÚME ábhartha, déanfaidh na seolaithe ar díríodh an iarraidh chucu an fhaisnéis a iarrtar a tharchur chuig BERS, ar choinníoll go mbeidh rochtain dhlíthiúil acu ar an bhfaisnéis ábhartha.’;

2.  in Airteagal 15, cuirtear na míreanna seo a leanas isteach:"

‘8. Comhroinnfidh BERS le ceann eile de na húdaráis dá dtagraítear i mír 1, le húdarás eile is comhalta de chuid CEMA nó leis na húdaráis eile, ar bhonn cás ar chás nó ar bhonn rialta, faisnéis a fuair sé ó údarás eile ▌de na húdaráis sin nó ó na húdaráis eile, nuair ▌ atá an t-údarás iarrthach i dteideal ▌an fhaisnéis ▌sin a fháil de bhun a mhisin, a chuspóirí, a chúraimí agus a chumhachtaí nó i gcomhréir le dlí ábhartha an Aontais.

Chun críocha an fhaisnéis dá dtagraítear sa chéad fhomhír den mhír seo a chomhroinnt, bainfidh BERS úsáid as an gCóras Tuairiscithe Comhtháite Aonair dá dtagraítear in Airteagal 15a, nuair a bhunófar é.

8a.  Iarrfaidh BERS ar na húdaráis eile faisnéis a d’iarrfadh sé ar shlí eile ar institiúidí airgeadais nó ar údaráis inniúla eile, i gcás ina gcomhlíontar an dá cheann de na coinníollacha seo a leanas:

Beidh an chéad fhomhír gan dochar don fhéidearthacht atá ag BERS an fhaisnéis a iarrtar a fháil ó institiúidí airgeadais nó ó údaráis inniúla eile más rud é, ar chúiseanna oibríochtúla, nach bhfuil an t-údarás eile in ann na sonraí a roinnt.

Chun a chinneadh an gcomhlíontar an coinníoll dá dtagraítear i bpointe (b), an chéad fhomhír, bainfidh BERS úsáid as an gCóras Tuairiscithe Comhtháite Aonair dá dtagraítear in Airteagal 15a, nuair a bhunófar é.

8b.  Chun críocha an Airteagail seo agus Airteagal 15a, ciallaíonn ‘údaráis eile’ aon cheann de na húdaráis seo a leanas:

9.   Léireofar go cuí san iarraidh ar mhalartú faisnéise de bhun mhír 8 an bunús dlí faoi dhlí an Aontais lena gceadaítear don údarás iarrthach an fhaisnéis a fháil ó institiúidí airgeadais nó ó údarás eile dá dtagraítear sa mhír sin. Beidh an t-údarás iarrthach agus BERS faoi réir na n-oibleagáidí rúndachta gairmiúla agus na bhforálacha cosanta sonraí a leagtar síos in Airteagal 8 agus i reachtaíocht earnálach is infheidhme maidir le sonraí a chomhroinnt idir an institiúid airgeadais nó údarás eile dá dtagraítear i mír 8 agus an t-údarás iarrthach, agus maidir le sonraí a chomhroinnt idir údarás eile dá dtagraítear sa mhír sin agus BERS. Cuirfidh BERS gach údarás ábhartha ar an eolas faoin malartú faisnéise sin, mura ndearnadh an fhaisnéis a anaithnidiú, a mhodhnú, a chomhiomlánú nó a láimhseáil trí aon mhodh eile rialaithe maidir le nochtadh chun faisnéis rúnda a chosaint, gan moill mhíchuí.

10.   Beidh feidhm ag míreanna 8, 8a agus 9 freisin maidir le faisnéis arna fáil ag BERS ó údaráis eile agus a mbeidh seiceálacha cáilíochta déanta ag BERS uirthi ina dhiaidh sin nó a phróiseálfaidh BERS ar shlí eile.

11.   Maidir le comhroinnt faisnéise dá dtagraítear i míreanna 8, 8a, 9 agus 10, déanfaidh BERS agus na húdaráis eile meabhráin tuisceana chun módúlachtaí an mhalartaithe faisnéise a shonrú. Sonróidh siad freisin socruithe maidir le hacmhainní a chomhroinnt chun sonraí comhroinnte den sórt sin a bhailiú agus a phróiseáil, ar choinníoll go gcomhlíonann siad na rialacha is infheidhme maidir le cosaint sonraí, maoin intleachtúil agus rúndacht ghairmiúil. Leis na meabhráin tuisceana, beidh formáid shimplí chaighdeánaithe, trí chomhaontú idir na húdaráis uile lena mbaineann, curtha in oiriúint i gcás inar gá d’aon choinníollacha speisialta oibriúcháin a bhfuil feidhm acu maidir le húdaráis shonracha.

12.   Beidh míreanna 8, 9 agus 10 gan dochar do chosaint ceart maoine intleachtúla agus ní chuirfidh siad cosc ná srian ar mhalartú faisnéise idir BERS agus na húdaráis eile i gcomhréir le forálacha i reachtaíocht eile de chuid an Aontais. I gcás ina bhfuil míreanna 8, 9 nó 10 ar neamhréir le forálacha i reachtaíocht eile de chuid an Aontais lena rialaítear malartú faisnéise idir na húdaráis eile ▌, beidh forlámhas ag na forálacha sa reachtaíocht eile sin.

13.   Gan dochar d’oibleagáidí eile a leagtar síos i ndlí an Aontais maidir le faisnéis a roinnt, féadfaidh BERS, ar iarraidh a bhfuil údar maith léi agus ar bhonn cás ar chás, faisnéis a bheidh tuairiscithe ag údaráis eile dó de bhun a n-oibleagáidí faoi dhlí an Aontais ▌ a chomhroinnt leis an gCoimisiún ▌ , i bhfoirm nach bhféadfar eintitis aonair a shainaithint léi agus nach bhfuil sonraí pearsanta inti. Cuirfear na húdaráis a chuir an fhaisnéis sin isteach ar an eolas go cuí faoin gcomhroinnt a rinneadh.

14.   Féadfaidh BERS rochtain a dheonú ar fhaisnéis arna fáil agus a dhualgais á gcomhlíonadh aige lena hathúsáid ag institiúidí airgeadais, ag taighdeoirí agus ag eintitis eile a bhfuil leas dlisteanach acu san fhaisnéis sin chun críoch taighde agus nuálaíochta, ar choinníoll go n-áiritheoidh BERS gur comhlíonadh na nithe uile seo a leanas:

Ní dhéanfar faisnéis arna fáil ó údarás eile a chomhroinnt ar an mbonn sin ach amháin le comhaontú an údaráis a fuair an fhaisnéis i dtosach.

14a.  Déanfaidh BERs, faoin ... [bliain amháin ó dháta theacht i bhfeidhm an Rialacháin leasaithigh seo], tuairisc a thabhairt don Choimisiún maidir le gach bacainn dhlíthiúil i rialacháin earnála a chuireann cosc ar BERS faisnéis a mhalartú leis na húdaráis eile nó le heintitis eile. Féadfar aghaidh a thabhairt sa tuarascáil freisin ar cheanglais tuairiscithe neamhábhartha, imithe i léig, dhúblacha nó neamhábhartha ar bhealach eile.

Ar bhonn na tuarascála sin agus aird chuí á tabhairt aige ar chosaint ceart maoine intleachtúla, ar na hoibleagáidí maidir le rúndacht ghairmiúil agus ar chosaint sonraí, déanfaidh an Coimisiún, i gcás inarb iomchuí, togra reachtach a chur faoi bhráid Pharlaimint na hEorpa agus na Comhairle chun bacainní dlí den sórt sin a bhaint sa reachtaíocht earnálach chun malartú faisnéise idir údaráis agus eintitis eile a chothú faoin ... [2 bhliain ó dháta theacht i bhfeidhm an Rialacháin leasaithigh seo].’;

2a.  cuirtear an tAirteagal seo a leanas isteach:"

‘Airteagal 15a

Córas Tuairiscithe Comhtháite Aonair a bhunú

1.  Faoin ... [2 bhliain ó dháta theacht i bhfeidhm an Rialacháin leasaithigh seo], ullmhóidh BERS, i ndlúthchomhar leis na húdaráis eile, tuarascáil ar na mionsonraí teicniúla a bhaineann le Córas um Thuairisciú Comhtháite Aonair a bhunú chomh maith le treochlár, bunaithe ar an obair maidir le comhtháthú an tuairiscithe ag ÚMEnna laistigh dá n-earnálacha agus beidh measúnú ar chostais agus ar shochair san áireamh ann. Chun críocha na tuarascála sin, áireofar an méid seo a leanas sa Chóras Tuairiscithe Comhtháite Aonair:

I ndlúthchomhar leis an gCoimisiún, beidh meastachán ar an tionchar airgeadais foriomlán ag gabháil leis an tuarascáil.

Cuirfidh an Coimisiún, i gcás inarb iomchuí, togra reachtach faoi bhráid Pharlaimint na hEorpa agus na Comhairle chun na hacmhainní airgeadais, daonna agus TF is gá a áirithiú chun an Córas Tuairiscithe Comhtháite Aonair a bhunú faoin ... [3 bliana ó dháta theacht i bhfeidhm an Rialacháin leasaithigh seo].

Déanfaidh BERS, i gcomhar leis na húdaráis eile, Córas Tuairiscithe Comhtháite Aonair a bhunú faoin: [3 bliana ó dháta theacht i bhfeidhm an Rialacháin leasaithigh seo].’.

Airteagal 2

Leasuithe ar Rialachán (AE) Uimh. 1093/2010

Leasaítear Rialachán (AE) Uimh. 1093/2010 mar a leanas:

-1.  Cuirtear an fhomhír seo a leanas le hAirteagal 16a(1):"

Chun críocha na dtuairimí maidir le gníomhartha reachtacha atá i bhfeidhm dá dtagraítear sa chéad fhomhír, tabharfaidh an tÚdarás aird chuí ar ionchur ó na geallsealbhóirí ábhartha uile trí chomhairliúchán tiomnaithe. Ar bhonn na dtuairimí sin, cuirfidh an Coimisiún togra reachtach faoi bhráid Pharlaimint na hEorpa agus na Comhairle.’;

1.  in Airteagal 29(1), cuirtear an méid seo a leanas in ionad phointe (d):"

2.  in Airteagal 30(3), cuirtear isteach an pointe (e) seo a leanas:"

‘(e) éifeachtacht na gceanglas náisiúnta tuairiscithe agus nochta agus méid chóineasaithe na gceanglas sin leis na ceanglais a leagtar amach i ndlí an Aontais agus a oiriúnaí atá siad chun na caighdeáin a bhunaítear ann a chomhlíonadh, agus saintréithe sonracha dlínsí airgeadais náisiúnta á gcur san áireamh ag an am céanna.’;

3.  in Airteagal 35, cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 4:"

‘4. Sula n-iarrfaidh an tÚdarás faisnéis i gcomhréir leis an Airteagal seo, agus chun a áirithiú nach mbeidh aon dúbailt ar na hoibleagáidí tuairiscithe agus nochta, cuirfidh sé san áireamh faisnéis arna bailiú ag na húdaráis eile dá dtagraítear in Airteagal 35a(1b) agus aon staidreamh ábhartha atá ann cheana féin, arna ullmhú agus arna scaipeadh ag an gCóras Eorpach um Staidreamh agus ag an gCóras Eorpach Banc Ceannais.; 

4.  cuirtear an tAirteagal 35a seo a leanas isteach:"

‘Airteagal 35a

Malartú faisnéise idir údaráis agus le heintitis eile

1.   Comhroinnfidh an tÚdarás agus na húdaráis inniúla leis na húdaráis eile, ar bhonn cás ar chás nó ar bhonn rialta, faisnéis arna fáil acu ó institiúidí airgeadais nó ó údaráis inniúla eile, nuair atá an t-údarás iarrthach i dteideal an fhaisnéis sin a fháil, de bhun a mhisin, a chuspóirí, a chúraimí agus a chumhachtaí nó i gcomhréir le dlí ábhartha an Aontais.

2.   Léireofar go cuí san iarraidh ar mhalartú faisnéise an bunús dlí faoi dhlí an Aontais lena gceadaítear don údarás iarrthach an fhaisnéis a fháil ó institiúidí airgeadais nó ó údaráis inniúla eile. Beidh an t-údarás iarrthach agus an t-údarás a chomhroinneann an fhaisnéis faoi réir na n-oibleagáidí rúndachta gairmiúla agus cosanta sonraí a leagtar síos in Airteagail 70 agus 71 agus i reachtaíocht earnálach is infheidhme maidir le sonraí a chomhroinnt idir an institiúid airgeadais agus an t-údarás iarrthach, agus maidir le sonraí a chomhroinnt idir an institiúid airgeadais agus an t-údarás a chomhroinneann an fhaisnéis. Cuirfidh an t-údarás a chomhroinneann an fhaisnéis gach institiúid airgeadais ábhartha ar an eolas ▌ faoin malartú faisnéise sin, mura ndearnadh an fhaisnéis a anaithnidiú, a mhodhnú, a chomhiomlánú nó a láimhseáil trí aon mhodh eile rialaithe maidir le nochtadh chun faisnéis rúnda a chosaint, gan moill mhíchuí.

3.   Beidh feidhm ag míreanna 1, 1a agus 2 freisin maidir le faisnéis arna fáil ag an údarás a chomhroinneann an fhaisnéis ó institiúid airgeadais nó ó na húdaráis eile agus a mbeidh seiceálacha cáilíochta déanta ag an údarás a chomhroinneann an fhaisnéis uirthi ina dhiaidh sin nó a phróiseálfaidh an t-údarás a chomhroinneann an fhaisnéis ar shlí eile.

4.   Maidir le comhroinnt faisnéise dá dtagraítear i míreanna 1, 1a, 2 agus 3, déanfaidh an t-Údarás agus na húdaráis eile meabhráin tuisceana chun módúlachtaí an mhalartaithe faisnéise a shonrú. Sonróidh siad freisin socruithe maidir le hacmhainní a chomhroinnt chun sonraí comhroinnte den sórt sin a bhailiú agus a phróiseáil, ar choinníoll go gcomhlíonann siad na rialacha is infheidhme maidir le cosaint sonraí, maoin intleachtúil agus rúndacht ghairmiúil. Leis na meabhráin tuisceana, beidh formáid shimplí chaighdeánaithe, trí chomhaontú idir na húdaráis uile lena mbaineann, curtha in oiriúint i gcás inar gá d’aon choinníollacha speisialta oibriúcháin a bhfuil feidhm acu maidir le húdaráis shonracha.

5.   Beidh míreanna 1 go 4 gan dochar do chosaint ceart maoine intleachtúla agus ní chuirfidh siad cosc ná srian ar mhalartú faisnéise idir an tÚdarás agus na húdaráis eile ▌ i gcomhréir le forálacha i reachtaíocht eile de chuid an Aontais. I gcás ina bhfuil na forálacha san Airteagal seo ar neamhréir le forálacha i reachtaíocht eile de chuid an Aontais lena rialaítear malartú faisnéise idir na húdaráis eile, beidh forlámhas ag na forálacha sa reachtaíocht eile sin.

6.   Gan dochar d’oibleagáidí eile a leagtar síos i ndlí an Aontais maidir le comhroinnt faisnéise, féadfaidh an tÚdarás agus na húdaráis inniúla, ar iarraidh a bhfuil údar maith léi, faisnéis a chomhroinnt ar bhonn cás ar chás leis an gCoimisiún ▌, ar faisnéis í a bheidh tuairiscithe ag institiúidí airgeadais dóibh de bhun a ndualgas faoi dhlí an Aontais, i bhfoirm nach bhféadfar eintitis aonair a shainaithint léi agus nach bhfuil sonraí pearsanta inti. Cuirfear na húdaráis a chuir an fhaisnéis sin isteach ar an eolas go cuí faoin gcomhroinnt a rinneadh.

7.   Féadfaidh an tÚdarás agus na húdaráis inniúla rochtain a dheonú ar fhaisnéis arna fáil agus a ndualgais á gcomhlíonadh acu lena hathúsáid ag institiúidí airgeadais, ag taighdeoirí agus ag eintitis eile a bhfuil leas dlisteanach acu san fhaisnéis sin chun críoch taighde agus nuálaíochta, ar choinníoll go n-áiritheoidh an tÚdarás gur comhlíonadh na nithe uile seo a leanas:

Ní dhéanfar faisnéis arna fáil ó údarás eile a chomhroinnt ar an mbonn sin ach amháin le comhaontú an údaráis a fuair an fhaisnéis i dtosach.

7a.  Déanfaidh an tÚdarás agus na húdaráis inniúla, faoin... [bliain amháin ó dháta theacht i bhfeidhm an Rialacháin leasaithigh seo], tuairisc a thabhairt don Choimisiún maidir le gach bacainn dhlíthiúil i rialacháin earnála a chuireann cosc orthu faisnéis a mhalartú leis na húdaráis eile nó le heintitis eile. Féadfar a áireamh sa tuarascáil freisin ceanglais tuairiscithe neamhábhartha, imithe i léig, dhúblacha nó ceanglais nach bhfuil ábhartha ar bhealach eile, agus moltaí maidir le comhsheasmhacht a áirithiú idir ceanglais tuairiscithe cuideachtaí airgeadais agus neamhairgeadais.

Ar bhonn na tuarascála sin agus aird chuí á tabhairt aige ar chosaint ceart maoine intleachtúla, ar na hoibleagáidí maidir le rúndacht ghairmiúil agus ar chosaint sonraí, déanfaidh an Coimisiún, i gcás inarb iomchuí, togra reachtach a chur faoi bhráid Pharlaimint na hEorpa agus na Comhairle chun bacainní dlí den sórt sin a bhaint sa reachtaíocht earnálach chun malartú faisnéise idir údaráis agus eintitis eile a chothú faoin ... [2 bhliain ó dháta theacht i bhfeidhm an Rialacháin leasaithigh seo].’;

4a.  cuirtear an tAirteagal seo a leanas isteach:"

‘Airteagal 35b

Córas Tuairiscithe Comhtháite Aonair a bhunú

1.  Faoin ... [2 bhliain ó dháta theacht i bhfeidhm an Rialacháin leasaithigh seo], ullmhóidh an tÚdarás, i ndlúthchomhar leis na húdaráis eile agus le CEBC, tuarascáil ar na mionsonraí teicniúla a bhaineann le Córas um Thuairisciú Comhtháite Aonair a bhunú chomh maith le treochlár, bunaithe ar an obair maidir le comhtháthú an tuairiscithe ag ÚMEnna laistigh dá n-earnálacha agus beidh measúnú ar chostais agus ar shochair san áireamh ann. Chun críocha na tuarascála sin, áireofar an méid seo a leanas sa Chóras Tuairiscithe Comhtháite Aonair:

I ndlúthchomhar leis an gCoimisiún, beidh meastachán ar an tionchar airgeadais foriomlán ag gabháil leis an tuarascáil.

Cuirfidh an Coimisiún, i gcás inarb iomchuí, togra reachtach faoi bhráid Pharlaimint na hEorpa agus na Comhairle chun na hacmhainní airgeadais, daonna agus TF is gá a áirithiú chun an Córas Tuairiscithe Comhtháite Aonair a bhunú faoin ... [3 bliana ó dháta theacht i bhfeidhm an Rialacháin leasaithigh seo].

Déanfaidh an tÚdarás, i gcomhar leis na húdaráis eile, Córas Tuairiscithe Comhtháite Aonair a bhunú faoin: [3 bliana ó dháta theacht i bhfeidhm an Rialacháin leasaithigh seo].’;

4b.  in Airteagal 36, cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 2:"

‘2. Comhoibreoidh an tÚdarás in éineacht leis an gCóras Eorpach Banc Ceannais (CEBC), an Coimisiún, na húdaráis mhaoirseachta náisiúnta agus na húdaráis staidrimh náisiúnta go dlúth leis an BERS trí chomhroinnt na faisnéise agus na hanailíse is gá chun a gcúraimí a bhaint amach.

Déanfaidh an tÚdarás in éineacht le BERS agus BCE a n-iarrachtaí a chomhordú chun rioscaí sistéamacha don chobhsaíocht airgeadais a bhrath, chun faireachán a dhéanamh orthu, chun iad a chosc agus a mhaolú.

Comhlíonfaidh an tÚdarás, i gcomhréir le hAirteagal 15(1) go (5) de Rialachán (AE) Uimh. 1092/2010, na forálacha a leagtar amach maidir le comhroinnt sonraí.

Déanfaidh an tÚdarás, i gcomhar leis an BERS, nósanna imeachta inmheánacha leordhóthanacha a chur i bhfeidhm maidir le tarchur faisnéise rúnda, go háirithe faisnéis i dtaca le hinstitiúidí airgeadais aonair.’;

5.  in Airteagal 54(2), cuirtear isteach an fhleasc seo a leanas:"

‘ — ceanglais tuairiscithe agus nochta agus bailiú na faisnéise ó institiúidí airgeadais.’;

6.  In Airteagal 70, cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 3:"

‘3. Ní chuirfidh míreanna 1 ná 2 cosc ar an Údarás faisnéis a mhalartú leis na húdaráis eile dá dtagraítear in Airteagal 35a(1b) — i gcomhréir leis an Rialachán seo agus le reachtaíocht eile de chuid an Aontais is infheidhme maidir le hinstitiúidí airgeadais.’.

Airteagal 3

Leasuithe ar Rialachán (AE) Uimh. 1094/2010

Leasaítear Rialachán (AE) Uimh. 1094/2010 mar a leanas:

-1.  Cuirtear an fhomhír seo a leanas le hAirteagal 16a(1):"

Chun críocha na dtuairimí maidir le gníomhartha reachtacha atá i bhfeidhm dá dtagraítear sa chéad fhomhír, tabharfaidh an tÚdarás aird chuí ar ionchur ó na geallsealbhóirí ábhartha uile trí chomhairliúchán tiomnaithe. Ar bhonn na dtuairimí sin, cuirfidh an Coimisiún togra reachtach faoi bhráid Pharlaimint na hEorpa agus na Comhairle.’;

1.  in Airteagal 29(1), cuirtear an méid seo a leanas in ionad phointe (d):"

2.  in Airteagal 30(3), cuirtear isteach an pointe (e) seo a leanas:"

‘(e) éifeachtacht na gceanglas náisiúnta tuairiscithe agus nochta agus méid chóineasaithe na gceanglas sin leis na ceanglais a leagtar amach i ndlí an Aontais agus a oiriúnaí atá siad chun na caighdeáin a bhunaítear ann a chomhlíonadh, agus saintréithe sonracha dlínsí airgeadais náisiúnta á gcur san áireamh ag an am céanna.’;

3.  in Airteagal 35, cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 4:"

‘4.  Sula n-iarrfaidh an tÚdarás faisnéis i gcomhréir leis an Airteagal seo, agus chun a áirithiú nach mbeidh dúbailt ar na hoibleagáidí tuairiscithe agus nochta, cuirfidh sé san áireamh faisnéis arna bailiú ag na húdaráis eile dá dtagraítear in Airteagal 35a(1b) agus aon staidreamh ábhartha atá ann cheana féin, arna ullmhú agus arna scaipeadh ag an gCóras Eorpach um Staidreamh agus ag an gCóras Eorpach Banc Ceannais.’; 

4.  cuirtear an tAirteagal 35a seo a leanas isteach:"

‘Airteagal 35a

Malartú faisnéise idir údaráis agus le heintitis eile

1.   Comhroinnfidh an tÚdarás agus na húdaráis inniúla leis na húdaráis eile, ar bhonn cás ar chás nó ar bhonn rialta, faisnéis arna fáil acu ó institiúidí airgeadais nó ó údaráis inniúla eile, nuair atá an t-údarás iarrthach i dteideal an fhaisnéis sin a fháil, de bhun a mhisin, a chuspóirí, a chúraimí agus a chumhachtaí nó i gcomhréir le dlí ábhartha an Aontais.

Chun críocha an fhaisnéis dá dtagraítear sa chéad fhomhír den mhír seo a chomhroinnt, úsáidfidh an tÚdarás nó an t-údarás inniúil an Córas Tuairiscithe Comhtháite Aonair dá dtagraítear in Airteagal 35b, nuair a bhunófar é.

1a.  Beidh an tÚdarás agus na húdaráis inniúla araon in ann faisnéis a iarraidh ar na húdaráis eile a d’iarrfaidís ar shlí eile ar institiúidí airgeadais nó ar údaráis inniúla eile, i gcás ina gcomhlíontar an dá cheann de na coinníollacha seo a leanas:

Beidh an chéad fhomhír gan dochar don fhéidearthacht atá ag an Údarás agus ag na húdaráis inniúla an fhaisnéis a iarrtar a fháil ó institiúidí airgeadais nó ó údaráis inniúla eile más rud é, ar chúiseanna oibríochtúla, nach bhfuil an t-údarás eile in ann na sonraí a roinnt.

Chun a chinneadh an gcomhlíontar an coinníoll dá dtagraítear i bpointe (b), an chéad fhomhír, bainfidh an tÚdarás nó na húdaráis inniúla úsáid as an gCóras Tuairiscithe Comhtháite Aonair dá dtagraítear in Airteagal 35b, nuair a bhunófar é.

1b.  Chun críocha an Airteagail seo, Airteagal 35b agus Airteagal 70(3), ciallaíonn ‘údaráis eile’ aon cheann de na húdaráis seo a leanas:

Chun críocha an Airteagail seo, ciallaíonn ‘institiúid airgeadais’ ‘institiúid airgeadais’ mar a shainmhínítear in Airteagal 2, pointe (a), de Rialachán (AE) Uimh. 1092/2010.

2.   Léireofar go cuí san iarraidh ar mhalartú faisnéise an bunús dlí faoi dhlí an Aontais lena gceadaítear don údarás iarrthach an fhaisnéis a fháil ó institiúidí airgeadais nó ó údaráis inniúla eile. Beidh an t-údarás iarrthach agus an t-údarás a chomhroinneann an fhaisnéis faoi réir na n-oibleagáidí rúndachta gairmiúla agus cosanta sonraí a leagtar síos in Airteagail 70 agus 71 agus i reachtaíocht earnálach is infheidhme maidir le sonraí a chomhroinnt idir an institiúid airgeadais agus an t-údarás iarrthach, agus maidir le sonraí a chomhroinnt idir an institiúid airgeadais agus an t-údarás a chomhroinneann an fhaisnéis. Cuirfidh an t-údarás a chomhroinneann an fhaisnéis gach institiúid airgeadais ábhartha ▌ar an eolas faoin malartú faisnéise sin, mura ndearnadh an fhaisnéis a anaithnidiú, a mhodhnú, a chomhiomlánú nó a láimhseáil trí aon mhodh eile rialaithe maidir le nochtadh chun faisnéis rúnda a chosaint, gan moill mhíchuí.

3.   Beidh feidhm ag míreanna 1, 1a agus 2 freisin maidir le faisnéis arna fáil ag an údarás a chomhroinneann an fhaisnéis ó institiúid airgeadais nó ó na húdaráis eile agus a mbeidh seiceálacha cáilíochta déanta ag an údarás a chomhroinneann an fhaisnéis uirthi ina dhiaidh sin nó a phróiseálfaidh an t-údarás a chomhroinneann an fhaisnéis ar shlí eile.

4.   Maidir le comhroinnt faisnéise dá dtagraítear i míreanna 1, 1a, 2 agus 3, déanfaidh an t-Údarás agus na húdaráis eile meabhráin tuisceana chun módúlachtaí an mhalartaithe faisnéise a shonrú. Déanfaidh siad socruithe a shonrú freisin maidir le comhroinnt acmhainní chun sonraí comhroinnte den sórt sin a bhailiú agus a phróiseáil. Leis na meabhráin tuisceana, beidh formáid shimplí chaighdeánaithe, trí chomhaontú idir na húdaráis uile lena mbaineann, curtha in oiriúint i gcás inar gá d’aon choinníollacha speisialta oibriúcháin a bhfuil feidhm acu maidir le húdaráis shonracha.

5.   Beidh míreanna 1 go 4 gan dochar do chosaint ceart maoine intleachtúla agus ní chuirfidh siad cosc ná srian ar mhalartú faisnéise idir an tÚdarás agus na húdaráis eile ▌ i gcomhréir le forálacha i reachtaíocht eile de chuid an Aontais. I gcás ina bhfuil na forálacha san Airteagal seo ar neamhréir le forálacha i reachtaíocht eile de chuid an Aontais lena rialaítear malartú faisnéise idir na húdaráis eile ▌, beidh forlámhas ag na forálacha sa reachtaíocht eile sin.

6.   Gan dochar d’oibleagáidí eile a leagtar síos i ndlí an Aontais maidir le comhroinnt faisnéise, féadfaidh an tÚdarás agus na húdaráis inniúla, ar iarraidh a bhfuil údar maith léi, faisnéis a chomhroinnt ar bhonn cás ar chás leis an gCoimisiún ▌, ar faisnéis í a bheidh tuairiscithe ag institiúidí airgeadais dóibh de bhun a ndualgas faoi dhlí an Aontais, ▌ i bhfoirm nach bhféadfar eintitis aonair a shainaithint léi agus nach bhfuil sonraí pearsanta inti.

7.  Féadfaidh an tÚdarás agus na húdaráis inniúla rochtain a dheonú ar fhaisnéis arna fáil agus a ndualgais á gcomhlíonadh acu lena hathúsáid ag institiúidí airgeadais, ag taighdeoirí agus ag eintitis eile a bhfuil leas dlisteanach acu san fhaisnéis sin chun críoch taighde agus nuálaíochta, ar choinníoll go n-áiritheoidh an tÚdarás gur comhlíonadh na nithe uile seo a leanas:

Ní dhéanfar faisnéis arna fáil ó údarás eile a chomhroinnt ar an mbonn sin ach amháin le comhaontú an údaráis a fuair an fhaisnéis i dtosach. ’;

7a.  Déanfaidh an tÚdarás agus na húdaráis inniúla, an méid seo a leanas faoin ... [bliain amháin ó dháta theacht i bhfeidhm an Rialacháin leasaithigh seo], tuairisc a thabhairt don Choimisiún maidir le gach bacainn dhlíthiúil i rialacháin earnála a chuireann cosc orthu faisnéis a mhalartú leis na húdaráis eile nó le heintitis eile. Féadfar aghaidh a thabhairt sa tuarascáil freisin ar cheanglais tuairiscithe neamhábhartha, imithe i léig, dhúblacha nó ceanglais nach bhfuil ábhartha ar bhealach eile, agus moltaí chun comhsheasmhacht a áirithiú idir ceanglais tuairiscithe cuideachtaí airgeadais agus neamhairgeadais.

Ar bhonn na tuarascála sin agus aird chuí á tabhairt aige ar chosaint ceart maoine intleachtúla, ar na hoibleagáidí maidir le rúndacht ghairmiúil agus ar chosaint sonraí, déanfaidh an Coimisiún, i gcás inarb iomchuí, togra reachtach a chur faoi bhráid Pharlaimint na hEorpa agus na Comhairle chun bacainní dlí den sórt sin a bhaint sa reachtaíocht earnálach chun malartú faisnéise idir údaráis agus eintitis eile a chothú faoin ... [2 bhliain ó dháta theacht i bhfeidhm an Rialacháin leasaithigh seo].’;

4a.  cuirtear an tAirteagal seo a leanas isteach:"

‘Airteagal 35b

Córas Tuairiscithe Comhtháite Aonair a bhunú

1.  Faoin ... [2 bhliain ó dháta theacht i bhfeidhm an Rialacháin leasaithigh seo], ullmhóidh an tÚdarás, i ndlúthchomhar leis na húdaráis eile agus le CEBC, tuarascáil ar na mionsonraí teicniúla a bhaineann le Córas Tuairiscithe Comhtháite Aonair a bhunú chomh maith le treochlár, bunaithe ar an obair maidir le comhtháthú an tuairiscithe ag ÚMEnna laistigh dá n-earnálacha agus beidh measúnú ar chostais agus ar shochair san áireamh ann. Chun críocha na tuarascála sin, áireofar an méid seo a leanas sa Chóras Tuairiscithe Comhtháite Aonair:

I ndlúthchomhar leis an gCoimisiún, beidh meastachán ar an tionchar airgeadais foriomlán ag gabháil leis an tuarascáil.

Déanfaidh an Coimisiún, i gcás inarb iomchuí, togra reachtach a chur faoi bhráid Pharlaimint na hEorpa agus na Comhairle chun na hacmhainní airgeadais, daonna agus TF is gá a áirithiú chun an Córas Tuairiscithe Comhtháite Aonair a bhunú faoin ... [3 bliana ó dháta theacht i bhfeidhm an Rialacháin leasaithigh seo].

Déanfaidh an tÚdarás, i gcomhar leis na húdaráis eile, Córas Tuairiscithe Comhtháite Aonair a bhunú faoin ... [3 bliana ó dháta theacht i bhfeidhm an Rialacháin leasaithigh seo].’;

4b.  in Airteagal 36, cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 2:"

2. Comhoibreoidh an tÚdarás in éineacht leis an gCóras Eorpach Banc Ceannais (CEBC), an Coimisiún, na húdaráis náisiúnta inniúla agus na húdaráis staidrimh náisiúnta go dlúth le BERS trí chomhroinnt na faisnéise agus na hanailíse is gá chun a gcúraimí a bhaint amach.

Déanfaidh an tÚdarás in éineacht le BERS agus BCE a n-iarrachtaí a chomhordú chun rioscaí sistéamacha don chobhsaíocht airgeadais a bhrath, chun faireachán a dhéanamh orthu, chun iad a chosc agus a mhaolú.

Comhlíonfaidh an tÚdarás, i gcomhréir le hAirteagal 15(1) go (5) de Rialachán (AE) Uimh. 1092/2010, na forálacha a leagtar amach maidir le comhroinnt sonraí.

Déanfaidh an tÚdarás, i gcomhar le BERS, nósanna imeachta inmheánacha leormhaithe a chur i bhfeidhm maidir le tarchur faisnéise rúnda, go háirithe faisnéis i dtaca le hinstitiúidí airgeadais aonair.’;

5.  in Airteagal 54(2), cuirtear isteach an fhleasc seo a leanas:"

‘ — ceanglais tuairiscithe agus nochta agus bailiú na faisnéise ó institiúidí airgeadais.’;

6.  in Airteagal 70, cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 3:"

‘3. Ní chuirfidh míreanna 1 ná 2 cosc ar an Údarás faisnéis a mhalartú leis na húdaráis eile dá dtagraítear in Airteagal 35a(1b) i gcomhréir leis an Rialachán seo agus le reachtaíocht eile de chuid an Aontais is infheidhme maidir le hinstitiúidí airgeadais.’

Airteagal 4

Leasuithe ar Rialachán (AE) Uimh. 1095/2010

Leasaítear Rialachán (AE) Uimh. 1095/2010 mar a leanas:

-1.  Cuirtear an fhomhír seo a leanas le hAirteagal 16a(1):"

Chun críocha na dtuairimí maidir le gníomhartha reachtacha atá i bhfeidhm dá dtagraítear sa chéad fhomhír, tabharfaidh an tÚdarás aird chuí ar ionchur ó na geallsealbhóirí ábhartha uile trí chomhairliúchán tiomnaithe. Ar bhonn na dtuairimí sin, déanfaidh an Coimisiún, i gcás inarb iomchuí, togra reachtach a chur faoi bhráid Pharlaimint na hEorpa agus na Comhairle.’;

1.  in Airteagal 29(1), cuirtear an méid seo a leanas in ionad phointe (d):"

2.  in Airteagal 30(3), cuirtear isteach an pointe (e) seo a leanas:"

‘(e) éifeachtacht na gceanglas náisiúnta tuairiscithe agus nochta agus méid chóineasaithe na gceanglas sin leis na ceanglais a leagtar amach i ndlí an Aontais agus a oiriúnaí atá siad chun na caighdeáin a bhunaítear ann a chomhlíonadh, agus saintréithe sonracha dlínsí airgeadais náisiúnta á gcur san áireamh ag an am céanna.’;

3.  in Airteagal 35, cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 4:"

‘4. Sula n-iarrfaidh an tÚdarás faisnéis i gcomhréir leis an Airteagal seo, agus chun a áirithiú nach mbeidh dúbailt ar na hoibleagáidí tuairiscithe agus nochta, cuirfidh sé san áireamh faisnéis arna bailiú ag na húdaráis eile dá dtagraítear in Airteagal 35a(1b) agus aon staidreamh ábhartha atá ann cheana féin, arna ullmhú agus arna scaipeadh ag an gCóras Eorpach um Staidreamh agus ag an gCóras Eorpach Banc Ceannais.’; 

4.  cuirtear an tAirteagal 35a seo a leanas isteach:"

‘Airteagal 35a

Malartú faisnéise idir údaráis agus le heintitis eile 

1.   Comhroinnfidh an tÚdarás agus na húdaráis inniúla le húdaráis eile, ar bhonn cás ar chás nó ar bhonn rialta, faisnéis arna fáil acu ó institiúidí airgeadais nó ó údaráis inniúla eile, sa chás go bhfuil t-údarás iarrthach i dteideal an fhaisnéis sin a fháil, de bhun a mhisin, a chuspóirí, a chúraimí agus a chumhachtaí nó i gcomhréir le dlí ábhartha an Aontais.

Chun críocha an fhaisnéis dá dtagraítear sa chéad fhomhír den mhír seo a chomhroinnt, úsáidfidh an tÚdarás nó an t-údarás inniúil an Córas Tuairiscithe Comhtháite Aonair dá dtagraítear in Airteagal 35b, nuair a bhunófar é.

1a.  Déanfaidh an tÚdarás agus na húdaráis inniúla araon faisnéis a iarraidh ar na húdaráis eile a d’iarrfaidís ar shlí eile ar institiúidí airgeadais nó ar údaráis inniúla eile i gcás ina gcomhlíontar an dá cheann de na coinníollacha seo a leanas:

Beidh an chéad fhomhír gan dochar don fhéidearthacht atá ag an Údarás agus ag na húdaráis inniúla an fhaisnéis a iarrtar a fháil ó institiúidí airgeadais nó ó údaráis inniúla eile más rud é, ar chúiseanna oibríochtúla, nach bhfuil an t-údarás eile in ann na sonraí a roinnt.

Chun a chinneadh an gcomhlíontar an coinníoll dá dtagraítear i bpointe (b), an chéad fhomhír, bainfidh an tÚdarás nó na húdaráis inniúla úsáid as an gCóras Tuairiscithe Comhtháite Aonair dá dtagraítear in Airteagal 35b, nuair a bhunófar é.

1b.  Chun críocha an Airteagail seo, Airteagal 35b agus Airteagal 70(3), ciallaíonn ‘údaráis eile’ aon cheann de na húdaráis seo a leanas:

Chun críocha an Airteagail seo, ciallaíonn ‘institiúid airgeadais’ ‘institiúid airgeadais’ mar a shainmhínítear in Airteagal 2, pointe (a), de Rialachán (AE) Uimh. 1092/2010.

2.   Léireofar go cuí san iarraidh ar mhalartú faisnéise an bunús dlí faoi dhlí an Aontais lena gceadaítear don údarás iarrthach an fhaisnéis a fháil ó institiúidí airgeadais nó ó údaráis inniúla eile. Beidh an t-údarás iarrthach agus an t-údarás a chomhroinneann an fhaisnéis faoi réir na n-oibleagáidí rúndachta gairmiúla agus cosanta sonraí a leagtar síos in Airteagail 70 agus 71 agus i reachtaíocht earnálach is infheidhme maidir le sonraí a chomhroinnt idir an institiúid airgeadais agus an t-údarás iarrthach, agus maidir le sonraí a chomhroinnt idir an institiúid airgeadais agus an t-údarás a chomhroinneann an fhaisnéis. Cuirfidh an t-údarás a chomhroinneann an fhaisnéis gach institiúid airgeadais ábhartha ar an eolas faoin malartú faisnéise sin, mura ndearnadh an fhaisnéis a anaithnidiú, a mhodhnú, a chomhiomlánú nó a láimhseáil trí aon mhodh eile rialaithe maidir le nochtadh chun faisnéis rúnda a chosaint, gan moill mhíchuí.

3.  Beidh feidhm ag míreanna 1, 1a agus 2 freisin maidir le faisnéis arna fáil ag an údarás a chomhroinneann an fhaisnéis ó institiúid airgeadais nó ó na húdaráis eile agus a mbeidh seiceálacha cáilíochta déanta ag an údarás a chomhroinneann an fhaisnéis uirthi ina dhiaidh sin nó a phróiseálfaidh an t-údarás a chomhroinneann an fhaisnéis ar shlí eile.

4.  Maidir le comhroinnt faisnéise dá dtagraítear i míreanna 1, 1a, 2 agus 3, déanfaidh an t-Údarás agus na húdaráis eile meabhráin tuisceana chun módúlachtaí an mhalartaithe faisnéise a shonrú. Sonróidh siad freisin socruithe maidir le hacmhainní a chomhroinnt chun sonraí comhroinnte den sórt sin a bhailiú agus a phróiseáil, ar choinníoll go gcomhlíonann na socruithe sin na rialacha is infheidhme maidir le cosaint sonraí, maoin intleachtúil agus rúndacht ghairmiúil. Leis na meabhráin tuisceana, beidh formáid shimplí chaighdeánaithe, trí chomhaontú idir na húdaráis uile lena mbaineann, curtha in oiriúint i gcás inar gá d’aon choinníollacha speisialta oibriúcháin a bhfuil feidhm acu maidir le húdaráis shonracha. 

5.  Beidh míreanna 1 go 4 gan dochar do chosaint ceart maoine intleachtúla agus ní chuirfidh siad cosc ná srian ar mhalartú faisnéise idir an tÚdarás agus na húdaráis eile ▌ i gcomhréir le forálacha i reachtaíocht eile de chuid an Aontais. I gcás ina bhfuil na forálacha san Airteagal seo ar neamhréir le forálacha i reachtaíocht eile de chuid an Aontais lena rialaítear malartú faisnéise idir na húdaráis eile ▌, beidh forlámhas ag na forálacha sa reachtaíocht eile sin.

6.  Gan dochar d’oibleagáidí eile a leagtar síos i ndlí an Aontais maidir le comhroinnt faisnéise, féadfaidh an tÚdarás agus na húdaráis inniúla, ar iarraidh a bhfuil údar maith léi, faisnéis a chomhroinnt ar bhonn cás ar chás leis an gCoimisiún ▌, ar faisnéis í a bheidh tuairiscithe ag institiúidí airgeadais dóibh de bhun a ndualgas faoi dhlí an Aontais, ▌ i bhfoirm nach bhféadfar eintitis aonair a shainaithint léi agus nach bhfuil sonraí pearsanta inti. Cuirfear na húdaráis a chuir an fhaisnéis sin isteach ar an eolas go cuí faoin gcomhroinnt a rinneadh.

7.  Féadfaidh an tÚdarás agus na húdaráis inniúla rochtain a dheonú ar fhaisnéis arna fáil agus a ndualgais á gcomhlíonadh acu lena hathúsáid ag institiúidí airgeadais, ag taighdeoirí agus ag eintitis eile a bhfuil leas dlisteanach acu san fhaisnéis sin chun críoch taighde agus nuálaíochta, ar choinníoll go n-áiritheoidh an tÚdarás gur comhlíonadh na nithe uile seo a leanas:

Ní dhéanfar faisnéis arna fáil ó údarás eile a chomhroinnt ar an mbonn sin ach amháin le comhaontú an údaráis a fuair an fhaisnéis i dtosach.’;

7a.  Déanfaidh an tÚdarás agus na húdaráis inniúla, an méid seo a leanas faoin ... [bliain amháin ó dháta theacht i bhfeidhm an Rialacháin leasaithigh seo], tuairisc a thabhairt don Choimisiún maidir le gach bacainn dhlíthiúil i rialacháin earnála a chuireann cosc orthu faisnéis a mhalartú leis na húdaráis eile nó le heintitis eile. Féadfar aghaidh a thabhairt sa tuarascáil freisin ar cheanglais tuairiscithe neamhábhartha, imithe i léig, dhúblacha nó ceanglais nach bhfuil ábhartha ar bhealach eile, agus moltaí chun comhsheasmhacht a áirithiú idir ceanglais tuairiscithe cuideachtaí airgeadais agus neamhairgeadais.

Ar bhonn na tuarascála sin agus aird chuí á tabhairt aige ar chosaint ceart maoine intleachtúla, ar na hoibleagáidí maidir le rúndacht ghairmiúil agus ar chosaint sonraí, déanfaidh an Coimisiún, i gcás inarb iomchuí, togra reachtach a chur faoi bhráid Pharlaimint na hEorpa agus na Comhairle chun bacainní dlí den sórt sin a bhaint sa reachtaíocht earnálach chun malartú faisnéise idir údaráis agus eintitis eile a chothú faoin ... [2 bhliain ó dháta theacht i bhfeidhm an Rialacháin leasaithigh seo].’;

4a.  cuirtear an tAirteagal seo a leanas isteach:"

‘Airteagal 35b

Córas Tuairiscithe Comhtháite Aonair a bhunú

1.  Faoin ... [2 bhliain ó dháta theacht i bhfeidhm an Rialacháin leasaithigh seo], ullmhóidh an tÚdarás, i ndlúthchomhar leis na húdaráis eile agus le CEBC, tuarascáil ar na mionsonraí teicniúla a bhaineann le Córas Tuairiscithe Comhtháite Aonair a bhunú chomh maith le treochlár, bunaithe ar an obair maidir le comhtháthú an tuairiscithe ag ÚMEnna laistigh dá n-earnálacha agus beidh measúnú ar chostais agus ar shochair san áireamh ann. Chun críocha na tuarascála sin, áireofar an méid seo a leanas sa Chóras Tuairiscithe Comhtháite Aonair:

I ndlúthchomhar leis an gCoimisiún, beidh meastachán ar an tionchar airgeadais foriomlán ag gabháil leis an tuarascáil.

Déanfaidh an Coimisiún, i gcás inarb iomchuí, togra reachtach a chur faoi bhráid Pharlaimint na hEorpa agus na Comhairle chun na hacmhainní airgeadais, daonna agus TF is gá a áirithiú chun an Córas Tuairiscithe Comhtháite Aonair a bhunú faoin ... [3 bliana ó dháta theacht i bhfeidhm an Rialacháin leasaithigh seo].

Déanfaidh an tÚdarás, i gcomhar leis na húdaráis eile, Córas Tuairiscithe Comhtháite Aonair a bhunú faoin ... [3 bliana ó dháta theacht i bhfeidhm an Rialacháin leasaithigh seo].’;

4b.  in Airteagal 36, cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 2:"

‘2. Comhoibreoidh an tÚdarás in éineacht leis an gCóras Eorpach Banc Ceannais (CEBC), an Coimisiún, na húdaráis náisiúnta inniúla agus na húdaráis staidrimh náisiúnta go dlúth le BERS trí chomhroinnt na faisnéise agus na hanailíse is gá chun a gcúraimí a bhaint amach.

Déanfaidh an tÚdarás in éineacht le BERS agus BCE a n-iarrachtaí a chomhordú chun rioscaí sistéamacha don chobhsaíocht airgeadais a bhrath, chun faireachán a dhéanamh orthu, chun iad a chosc agus a mhaolú.

Comhlíonfaidh an tÚdarás, i gcomhréir le hAirteagal 15(1) go (5) de Rialachán (AE) Uimh. 1092/2010, na forálacha a leagtar amach maidir le comhroinnt sonraí.

Déanfaidh an tÚdarás, i gcomhar le BERS, nósanna imeachta inmheánacha leormhaithe a chur i bhfeidhm maidir le tarchur faisnéise rúnda, go háirithe faisnéis i dtaca le hinstitiúidí airgeadais aonair.’;

5.  in Airteagal 54(2), cuirtear isteach an fhleasc seo a leanas:"

‘ — ceanglais tuairiscithe agus nochta agus bailiú na faisnéise ó rannpháirtithe sa mhargadh airgeadais.’;

6.  in Airteagal 70, cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 3:"

‘3. Ní chuirfidh míreanna 1 ná 2 cosc ar an Údarás faisnéis a mhalartú leis na húdaráis eile dá dtagraítear in Airteagal 35a(1b) i gcomhréir leis an Rialachán seo agus le reachtaíocht eile de chuid an Aontais is infheidhme maidir le rannpháirtithe sa mhargadh airgeadais.’.

Airteagal 4a

Leasuithe ar Rialachán (AE) Uimh. 806/2014

Cuirtear na hairteagail seo a leanas isteach i Rialachán (AE) Uimh. 806/2014:"

‘Airteagal 34a

Malartú faisnéise idir údaráis agus le heintitis eile

1.  Comhroinnfidh an Bord agus na húdaráis réitigh náisiúnta leis na húdaráis eile, ar bhonn cás ar chás nó ar bhonn rialta, faisnéis arna fáil acu ó institiúidí airgeadais nó ó údaráis inniúla eile, nuair atá an t-údarás iarrthach i dteideal an fhaisnéis sin a fháil, de bhun a mhisin, a chuspóirí, a chúraimí agus a chumhachtaí nó i gcomhréir le dlí ábhartha an Aontais.

Chun críocha an fhaisnéis dá dtagraítear sa chéad fhomhír den mhír seo a chomhroinnt, úsáidfidh an Bord nó na húdaráis réitigh náisiúnta an Córas Tuairiscithe Comhtháite Aonair dá dtagraítear in Airteagal 34b, nuair a bhunófar é.

2.  Déanfaidh an Bord agus na húdaráis réitigh náisiúnta araon faisnéis a iarraidh ar na húdaráis eile a d’iarrfaidís ar shlí eile ar institiúidí airgeadais nó ar údaráis inniúla eile, i gcás ina gcomhlíontar an dá cheann de na coinníollacha seo a leanas:

Beidh an chéad fhomhír gan dochar don fhéidearthacht atá ag an mBord agus ag na húdaráis réitigh náisiúnta an fhaisnéis a iarrtar a fháil ó institiúidí airgeadais nó ó údaráis inniúla eile más rud é, ar chúiseanna oibríochtúla, nach bhfuil an t-údarás eile in ann na sonraí a chomhroinnt.

Chun a chinneadh an gcomhlíontar an coinníoll dá dtagraítear i bpointe (b), an chéad fhomhír, bainfidh an Bord úsáid as an gCóras Tuairiscithe Comhtháite Aonair dá dtagraítear in Airteagal 34b, nuair a bhunófar é.

3.  Chun críocha an Airteagail seo agus Airteagal 34b, ciallaíonn ‘údaráis eile’ aon cheann de na húdaráis seo a leanas:

Chun críocha an Airteagail seo, ciallaíonn ‘institiúid airgeadais’ ‘institiúid airgeadais’ mar a shainmhínítear in Airteagal 2, pointe (a), de Rialachán (AE) Uimh. 1092/2010.

4.  Léireofar go cuí san iarraidh ar mhalartú faisnéise an bunús dlí faoi dhlí an Aontais lena gceadaítear don údarás iarrthach an fhaisnéis a fháil ó institiúidí airgeadais nó ó údaráis inniúla eile. Beidh an t-údarás iarrthach agus an t-údarás a chomhroinneann an fhaisnéis faoi réir na n-oibleagáidí rúndachta gairmiúla agus cosanta sonraí a leagtar síos in Airteagail 88 agus 89 agus i reachtaíocht earnálach is infheidhme maidir le sonraí a chomhroinnt idir an institiúid airgeadais agus an t-údarás iarrthach, agus maidir le sonraí a chomhroinnt idir an institiúid airgeadais agus an t-údarás a chomhroinneann an fhaisnéis. Cuirfidh an t-údarás a chomhroinneann an fhaisnéis gach institiúid airgeadais ábhartha ar an eolas faoin malartú faisnéise sin, mura ndearnadh an fhaisnéis a anaithnidiú, a mhodhnú, a chomhiomlánú nó a láimhseáil trí aon mhodh eile rialaithe maidir le nochtadh chun faisnéis rúnda a chosaint, gan moill mhíchuí.

5.  Beidh feidhm ag míreanna 1, 2 agus 4 freisin maidir le faisnéis arna fáil ag an údarás a chomhroinneann an fhaisnéis ó institiúid airgeadais nó ó na húdaráis eile agus a mbeidh seiceálacha cáilíochta déanta ag an údarás a chomhroinneann an fhaisnéis uirthi ina dhiaidh sin nó a phróiseálfaidh an t-údarás a chomhroinneann an fhaisnéis ar shlí eile.

6.  Maidir le comhroinnt faisnéise dá dtagraítear i míreanna 1, 2, 4 agus 5, déanfaidh an Bord agus na húdaráis eile meabhráin tuisceana chun módúlachtaí an mhalartaithe faisnéise a shonrú. Sonróidh siad freisin socruithe maidir le hacmhainní a chomhroinnt chun sonraí comhroinnte den sórt sin a bhailiú agus a phróiseáil, ar choinníoll go gcomhlíonann siad na rialacha is infheidhme maidir le cosaint sonraí, maoin intleachtúil agus rúndacht ghairmiúil. Leis na meabhráin tuisceana, beidh formáid shimplí chaighdeánaithe, trí chomhaontú idir na húdaráis uile lena mbaineann, curtha in oiriúint nuair is gá d’aon choinníollacha speisialta oibriúcháin a bhfuil feidhm acu maidir le húdaráis shonracha.

7.  Beidh míreanna 1 go 6 gan dochar do chosaint ceart maoine intleachtúla agus ní chuirfidh siad cosc ná srian ar mhalartú faisnéise idir an Bord agus na húdaráis eile i gcomhréir le forálacha i reachtaíocht eile de chuid an Aontais. I gcás ina bhfuil na forálacha san Airteagal seo ar neamhréir le forálacha sa Rialachán seo nó i reachtaíocht eile de chuid an Aontais lena rialaítear malartú faisnéise idir na húdaráis eile, beidh forlámhas ag na forálacha sa reachtaíocht eile sin.

8.  Gan dochar d’oibleagáidí eile a leagtar síos i ndlí an Aontais maidir le comhroinnt faisnéise, féadfaidh an Bord agus na húdaráis réitigh náisiúnta, ar iarraidh a bhfuil údar maith léi, faisnéis a chomhroinnt ar bhonn cás ar chás leis an gCoimisiún, ar faisnéis í a bheidh tuairiscithe ag institiúidí airgeadais dóibh de bhun a ndualgas faoi dhlí an Aontais, i bhfoirm nach bhféadfar eintitis aonair a shainaithint léi agus nach bhfuil sonraí pearsanta inti. Cuirfear na húdaráis a chuir an fhaisnéis sin isteach ar an eolas go cuí faoin gcomhroinnt a rinneadh.

9.  Féadfaidh an Bord agus na húdaráis réitigh náisiúnta rochtain a dheonú ar fhaisnéis arna fáil agus a ndualgais á gcomhlíonadh acu lena hathúsáid ag institiúidí airgeadais, ag taighdeoirí agus ag eintitis eile a bhfuil leas dlisteanach acu san fhaisnéis sin chun críoch taighde agus nuálaíochta, ar choinníoll go n-áiritheoidh an Bord gur comhlíonadh na nithe uile seo a leanas:

Ní dhéanfar faisnéis arna fáil ó údarás eile a chomhroinnt ar an mbonn sin ach amháin le comhaontú an údaráis a fuair an fhaisnéis i dtosach.