Resolutie van het Europees Parlement van 25 april 2024 over de nieuwe veiligheidswet in Hongkong en de zaken van Andy Li en Joseph John (2024/2700(RSP))
Het Europees Parlement,
– gezien artikel 144, lid 5, en artikel 132, lid 4, van zijn Reglement,
A. overwegende dat de Wetgevende Vergadering van Hongkong op 19 maart 2024 de verordening ter bescherming van de nationale veiligheid (SNSO) heeft aangenomen, op grond van artikel 23 van de basiswet van de Speciale Administratieve Regio Hongkong; overwegende dat de SNSO een aanvulling vormt op de door de Volksrepubliek China opgelegde nationale veiligheidswet en dat hiermee nog radicalere inbreuken op fundamentele vrijheden worden toegestaan, wat in strijd is met de Chinees-Britse Verklaring en de Chinees-Portugese Verklaring, evenals met het “Eén land, twee systemen”-beginsel en met internationale verplichtingen op het gebied van de mensenrechten;
B. overwegende dat Andy Li, een prodemocratische activist en belangrijke getuige in het proces van Jimmy Lai, naar verluidt door foltering heeft bekend schuldig te zijn aan samenzwering en samenspanning met buitenlandse entiteiten; overwegende dat de speciale VN-rapporteur inzake foltering zijn bezorgdheid heeft geuit;
C. overwegende dat met de zaak van Joseph John, die zowel de Hongkongse als de Portugese nationaliteit heeft, de nationale veiligheidswet voor het eerst extraterritoriaal wordt toegepast op een EU-burger; overwegende dat John werd gearresteerd omdat hij naar verluidt anti-Chinese inhoud op sociale media heeft geplaatst en vanuit Europa heeft aangezet tot “afscheiding”, en dat hij op 11 april 2024 werd veroordeeld tot vijf jaar gevangenisstraf;
D. overwegende dat de Poolse onderdaan Aleksandra Bielakowska, die het proces van Lai wilde bijwonen, bij aankomst in Hongkong werd aangehouden, ondervraagd en gedeporteerd;
1. veroordeelt ten stelligste de goedkeuring van de SNSO, die de laatste sporen van fundamentele vrijheden in Hongkong uitwist; is ontzet over het feit dat prodemocratische politieke krachten, maatschappelijke organisaties en nieuwsmedia de mond wordt gesnoerd en dat sinds de goedkeuring van de nationale veiligheidswet meer dan 200 mensen zijn gearresteerd; dringt er bij de Volksrepubliek China en Hongkong op aan de nationale veiligheidswet en de SNSO in te trekken;
2. roept de regering van Hongkong op tot de onmiddellijke en onvoorwaardelijke vrijlating van Li, John, Lai, Kok Tsz-lun en alle andere volksvertegenwoordigers en activisten die zich inzetten voor democratie en worden vastgehouden wegens de uitoefening van hun vrijheden en democratische rechten, en tot de intrekking van alle aanklachten die tegen hen zijn ingediend;
3. wijst erop dat de persvrijheid door de SNSO wordt ondermijnd; verzoekt de autoriteiten te stoppen met het intimideren en vervolgen van journalisten;
4. is verontrust over de aanzienlijke gevolgen die de SNSO heeft voor het werk van het Bureau van de Europese Unie in Hongkong en Macau en van de consulaten-generaal van de lidstaten, evenals voor EU-burgers en organisaties en bedrijven in Hongkong;
5. verzoekt de Raad om na te gaan in hoeverre het pakket maatregelen in zijn conclusies van 2020 over Hongkong is verwezenlijkt en om in het kader van de wereldwijde EU-sanctieregeling voor de mensenrechten sancties op te leggen aan regeringsleider John Lee en alle functionarissen van Hongkong en de Volksrepubliek China die verantwoordelijk zijn voor de aantasting van de vrijheden in Hongkong;
6. spreekt zijn afkeuring uit over het feit dat waarneming van rechtszaken onmogelijk wordt gemaakt en is van mening dat het belangrijk is dat mogelijkheden worden geboden voor waarneming van rechtszaken en verslaglegging daarover en voor mensenrechtenmonitoring, en is voorts van mening dat er contactpunten opgericht moeten worden voor mensenrechtenverdedigers, waarbij samengewerkt moet worden met gelijkgestemde partners;
7. is bezorgd over het feit dat de SNSO buiten het grondgebied van Hongkong en met terugwerkende kracht wereldwijd van toepassing is; veroordeelt de aanvallen op in de EU gevestigde Hongkongse diasporagemeenschappen, alsook op politici en publieke figuren die kritiek hebben op Beijing; dringt er bij de lidstaten op aan uitleveringsverdragen met de Volksrepubliek China en Hongkong op te schorten en “reddingsbootregelingen” in te voeren voor Hongkongse activisten en journalisten die gevaar lopen;
8. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de andere EU-instellingen, de regering en het parlement van de Volksrepubliek China, de regeringsleider en de Wetgevende Vergadering van de Speciale Administratieve Regio Hongkong, alsmede het Bureau van de Europese Unie in Hongkong en Macau.