Athrú aeráide: céard iad spriocanna na comhdhála COP23? 

 
 

Roinn an leathanach seo: 

Saincheist thábhachtach dhomhanda is ea an t-athrú aeráide a bhfuil an uile dhuine faoina hanáil. Tionólfar an chomhdháil aeráide COP23 i mBonn na Gearmáine an 6-17 Samhain.

Beidh an chéad chomhdháil aeráide eile de chuid na Náisiún Aontaithe ar siúl i mBonn na Gearmáine an 6-17 Samhain. I ndiaidh chomhdhálacha Pháras agus Marrakech, tá an chomhdháil aeráide COP23 mar chéim nua i gcur chun feidhme comhaontú Pháras.

 

Beidh feisirí na Parlaiminte i láthair ag an gcomhdháil, cathaoirleach an choiste um chomhshaol Adina Vālean ina measc. Ag labhairt di in agallamh roimh an samhradh, dúirt sí: “Ní mór dúinn beart a dhéanamh de réir ár mbriathar. Má dhéantar sin, tá todhchaí romhainn. Mura dhéantar sin, ní bheidh i gcomhaontú Pháras ach cor beag i stair an domhain, tréimhse ina shocraíomar an t-athrú aeráide a chomhrac, ach theip orainn.”

 

Ag comhdháil COP23, tabharfaidh an Coimisinéir Eorpach Miguel Arias Cañete léargas laethúil d’fheisirí na Parlaiminte faoi dhul chun cinn na hidirbheartaíochta. Beidh na feisirí in ann páirt a ghlacadh chomh maith i gcainteanna le hionadaithe na Náisiún Aontaithe, eagraíochtaí idirnáisiúnta eile agus le toscaireachtaí náisiúnta.

 

Comhaontú Pháras

 

Ní raibh aon chomhaontú aeráide domhanda ann a bhí uilíoch agus ceangailteach ó thaobh an dlí de go dtí comhaontú Pháras. Síníodh é in Aibreán 2016 agus tháinig sé i bhfeidhm an 4 Samhain 2016 tar éis d’fheisirí na Parlaiminte a gceadú a thabhairt leis i vóta iomlánach.

 

Cuirtear plean gníomhaíochta i láthair leis an gcomhaontú chun an téamh domhanda a choinneáil 'go mór' faoi bhun 2°C os cionn na leibhéal réamhthionsclaíoch agus iarracht a dhéanamh teorainn 1.5°C a chur leis.

 

Spriocanna COP23

 

Ag comhdháil COP23, déanfar plé ar conas cur i bhfeidhm chomhaontú Pháras a bhogadh ar aghaidh. Pléifear réimse leathan ceisteanna: trédhearcacht, laghdú astaíochtaí, maoiniú, forbairt acmhainne, teicneolaíocht agus ranníocaíochtaí náisiúnta. Táthar ag súil an oiread dul chun cinn agus is féidir a dhéanamh sna réimsí sin ar fad d’fhonn go mbeifear in ann na treoirlínte a chur i gcrích roimh an gcéad chomhdháil aeráide eile a bheidh ar siúl sa Pholainn an bhliain seo chugainn.

 

Ag labhairt dó roimh an gcomhdháil aeráide i mBonn, dúirt an feisire Gearmánach Peter Liese: “Ní dhéanfar cinntí móra, ach tá sé an-tábhachtach i ndiaidh do na Stáit Aontaithe a fhógairt nach mbeidh siad páirteach i gcomhaontú Pháras, go seasfaidh an chuid eile den domhan le chéile. Tá sé tábhachtach gan chéim ar gcúl a thabhairt, ach is féidir go mbeimid in ann céim chun tosaigh a thabhairt le páirtithe amhail an tSín, Ceanada, an tSeapáin, agus go mbeidh na Stáit Aontaithe rannpháirteach arís nuair a bheidh rialtas nua i réim.”

 

Obair na Parlaiminte

 

Thug torthaí an tsuirbhé is déanaí de chuid Eorabharaiméadair le fios go bhfuil triúr Eorpach as ceathrar den tuairim gur chóir don Aontas Eorpach tuilleadh a dhéanamh chun an comhshaol a chosaint.

 

Thug Uachtarán na Stát Aontaithe Donald Trump le fios i mí an Mheithimh go raibh sé ar intinn aige an tír a tharraingt amach as comhaontú aeráide Pháras. Tá Parlaimint na hEorpa, agus an tAontas Eorpach i gcoitinne, tiomanta áfach do spriocanna Pháras.

 

I measc na dtograí atá ar na bacáin tá athchóiriú ar scéim an Aontais maidir le trádáil astaíochtaí. Cuireadh an scéim ar bun siar sa bhliain 2005 chun laghdú astaíochtaí gás ceaptha teasa a chur chun cinn ar shlí a bheadh cost-éifeachtach agus éifeachtúil ó thaobh an gheilleagair de. De bhíthin na scéime déantar méid na ngás ceaptha teasa is féidir le gach tionscal, táirgeoir cumhachta agus aerlíne a shrianadh.

 

Thug feisirí Eorpacha a gceadú an 14 Meitheamh 2017 le spriocanna nua AE chun astaíochtaí CO2 a laghdú 30% faoi 2030. Beidh tionchar ag an rialachán ar na hearnálacha iompair, talmhaíochta, tógála agus dramhaíola go príomha.

 

Tá ról ríthábhachtach ag foraoisí i gcaomhnú an éiceachórais, trí dé-ocsaíd charbóin ón atmaisféar a shú mar shampla. Rinneadh plé ar phleananna sa Pharlaimint i rith na bliana i dtaca le hiallach a chur ar na ballstáit AE ar fad na hastaíochtaí a chuirtear amach de bharr dífhoraoisithe a chúiteamh. Thug feisirí a gceadú do na pleananna i mí Mheán Fómhair.

 

Caith súil ar an bhfíseán thuas chun tuilleadh a fhoghlaim.