Covid-19: digitaal toezicht, grenzen en mensenrechten  

 
 
Maria Arena, voorzitter van de subcommissie mensenrechten  

Maatregelen tegen Covid-19 zijn nodig, maar de impact op privacy en vrijheid moet in verhouding blijven en tijdelijk zijn, zei de voorzitter van de subcommissie mensenrechten.

De Covid-19-crisis heeft enkele fundamentele principes van de EU op de proef gesteld. In een Facebook live sprak Maria Arena, voorzitter van de subcommissie mensenrechten (DROI), over de mensenrechten doorheen heel de EU-respons op de Covid-19-crisis.

Tijdens de crisis speelde de EU een belangrijke rol om het vrije verkeer van goederen mogelijk te maken, inclusief medicijnen en materieel voor landen die dit het meest nodig hadden, zei Arena, maar het is “erg belangrijk om de bewegingsvrijheid terug te geven aan de burgers.” Europa zonder deze vrijheid is geen Europa, zei ze.

De EU coördineert de lidstaten bij het versoepelen van de grenscontroles om mensen terug toe te laten te reizen, maar er blijven nog steeds maatregelen van kracht om de verspreiding van het virus tegen te houden – en sommigen roepen vragen op in verband met privacy. Daaronder zijn Covid-19-traceerapps, waarvan de EU het belang erkent om te helpen bij de opening van de grenzen. “Het is belangrijk om technologie te gebruiken, en mensen te traceren om besmetting te voorkomen, maar we moeten onze principes respecteren,” zei Arena.

“De app moet de EU-wetgeving rond gegevensbescherming respecteren.” Ze zei dat het Europees Parlement op 17 april in een resolutie vroeg naar een aantal voorzorgmaatregelen rond traceerapps.

Verwerkte informatie moet niet behandeld worden onder noodwetgeving, maar binnen de huidige wetgeving inzake gegevensbescherming, die bepaalde garanties biedt om mensenrechten te beschermen, voegde Arena toe.

Over de balans tussen privacy en veiligheidsprocedures, bijvoorbeeld wanneer reizigers door temperatuurscanners moeten en een medisch certificaat moeten tonen op reis in bepaalde landen, zei ze: “Ik ben het eens dat in een normale situatie deze vorm van toezicht niet normaal is. Maar dat is nu niet het geval. Als we de grenzen opnieuw willen openen, als we toezicht willen houden op de pandemische situatie, hebben we meer informatie nodig.”

Bekijk de Facebook Live met Maria Arena.

Ze haalde ook de verslechtering aan van mensenrechten in sommige landen tijdens deze pandemie. “Nu moet alles terug normaal worden en we moeten mensenrechten terugbrengen naar het middelpunt van de discussie.”

Solidariteit is het belangrijkste aspect in het aanpakken van de crisis, besloot de voorzitter van de DROI-commissie: “Europa is net zoals een boot: je kan de voorsteven niet redden, zonder de achtersteven te redden.”

Bekijk de tijdlijn van EU-acties tegen Covid-19.