Als de EU haar slagkracht wil verhogen om te handelen, het vertrouwen van de burgers te herstellen en de economie van de eurozone beter bestand te maken tegen externe gebeurtenissen, moet het optimaal gebruikmaken van het Verdrag van Lissabon. Maar om verder te gaan, is een nog grondiger hervorming nodig. Dat is de belangrijkste boodschap van de drie resoluties over de toekomstige ontwikkeling van de EU die het Parlement donderdag goedkeurde.

De eerste resolutie werd opgesteld door Mercedes Bresso (S&D, IT) en Elmar Brok (EPP, DE) en richt zich op het optimaal benutten van de bevoegdheden die het Verdrag van Lissabon voorziet. De meest in het oog springende voorstellen zijn:


  • De Raad hervormen tot een echte wetgevende kamer in een echt wetgevingssysteem met 2 kamers – samen met het Parlement. Het aantal configuraties van de Raad wordt teruggebracht en er komen voorbereidende lichamen, vergelijkbaar met de parlementscommissies.

  • Iedere lidstaat moet minstens 3 kandidaten – mannen én vrouwen – voorstellen als Europees Commissaris, waaruit de Commissievoorzitter dan een keuze maakt.

  • De Raad werkt zoveel mogelijk met beslissingen met gekwalificeerde meerderheid om te vermijden dat belangrijke ontwerpwetgeving geblokkeerd wordt en om het wetgevende proces te versnellen.

  • Een permanente Raad van ministers van Defensie wordt opgezet om het gemeenschappelijke defensiebeleid van de lidstaten te coördineren.

“De EU heeft geen populistische revolutie nodig. Ze heeft vrede nodig en moet zich aanpassen aan de behoeften van deze tijd. Dit houdt in: omgaan met democratische uitdagingen, de burgers sociale, fiscale en ecologische bescherming bieden en hun recht op bescherming in een verstoorde internationale context verdedigen en onze morele verplichtingen tegenover de landen rondom ons nakomen.”, zei Mercedes Bresso.


“Burgers verwachten oplossingen van Europa, en ze zijn boos omdat Europa niet met een antwoorden komt. Het is duidelijk dat deze tijd veel uitdagingen kent maar er zijn veel problemen die we samen kunnen oplossen. Het Verdrag van Lissabon biedt heel wat mogelijkheden die nu nog ongebruikt blijven om de EU efficiënter, verantwoordelijker en transparanter te maken”, zei Elmar Brok.


De resolutie is aangenomen met 329 stemmen voor, 223 stemmen tegen en 83 onthoudingen.


Ambitieuze hervorming van de verdragen


De tweede resolutie – door Guy Verhofstadt (ALDE, BE) – bekijkt de mogelijkheden om verder te kijken dan wat binnen de huidige context mogelijk is en stelt verschillende wijzigingen voor aan het Verdrag van Lissabon op het vlak van economisch beleid, buitenlands beleid, grondrechten en transparantie. Enkele voorstellen:


  • Er moet een EU-minister van Financiën komen, de Commissie moet de bevoegdheid krijgen om een gemeenschappelijk economisch beleid van de EU te formuleren, gesteund door een begroting specifiek voor de eurozone.

  • Eén enkele zetel voor het Europees Parlement.

  • Het aantal Europese Commissarissen moet aanzienlijk verminderen, met maximum 2 vicevoorzitters.

  • Bij de verkiezingen voor het Europees Parlement moeten de kiezers in de hele EU kunnen stemmen voor de lijsttrekkers – die eveneens kandidaat-commissievoorzitter zijn – die de verschillende Europese partijen naar voor schuiven.

“Deze verslagen tonen een blauwdruk van hoe een meer perfecte EU er zou moeten uitzien. Ze stellen geen Europese integratie louter omwille van de integratie voor. Zodra deze verslagen zijn anngenomen, is de volgende vraag hoe we nu verder vooruit gaan. Ik denk dat we een sterke, slagvaardige en gerespecteerde Europese Unie kunnen hebben en tegelijkertijd bloeiende regionale en nationale democratieën. Eigenlijk denk ik dat het ene niet zonder het andere kan.”, zei Guy Verhofstadt.


Deze resolutie werd aangenomen meet 283 tegen 269 stemmen. Er waren 83 onthoudingen.


De eurozone versterken


In de derde resolutie komen Reimer Böge (EPP, DE) en Pervenche Berès (S&D, FR) met voorstellen om de economieën van de landen in de eurozone dichter bij elkaar te brengen en hen weerbaarder te maken voor externe gebeurtenissen. Ze stellen een begroting voor, specifiek voor de eurozone, die gevoed wordt door bijdragen van de eurolanden en die beschikbaar is onder bepaalde voorwaarden. De belangrijkste voorstellen zijn:


  • Een budget bestaat uit het Europees Stabiliteitsmechanisme (ESM) en bijkomende specifieke begroting voor de eurozone, gevoed door de eurolanden als onderdeel van de EU-bijdrage.

  • Een Europees Monetair Fonds - dat stapsgewijs uit het ESM moet gehaald worden - met voldoende capaciteit om te lenen en ontlenen en een welomlijnd mandaat om economische schokken op te vangen.

  • Een convergentie-afspraak: 5 jaar tijd om de convergentie-criteria te behalen op vlakken zoals taxatie, interne markt, investeringen, productiviteit, sociale cohesie en beleid.

  • Monetair beleid: een grotere rol voor het Europees Parlement en nationale parlementen, samenvoegen van de functies van voorzitter van de Eurogroep en Europees commissaris voor Monetaire zaken, met daarnaast een minister en ministerie voor Financiën in de Europese Commissie.

“Zestig jaar na de ondertekening van het Verdrag van Rome is het tijd om het enthousiasme van de ‘founding fathers’ van de EU opnieuw te laten opflakkeren. Een begroting specifiek voor de eurozone, zou een grote stap zijn om dit doel te halen in tijden waarin de noodzaak om de integriteit van de eruo te bewaren hoger is dan ooit tevoren. Door ons solidair te tonen met lidstaten die een uitzonderlijke crisis meemaken en macro-economische schokken op te vangen.” zei Pervenche Berès.


De resolutie werd aangenomen met 304 voor tegenover 255 stemmen tegen en 68 onthoudingen.


Al deze voorstellen maken deel uit van een groter pakket waarmee het Parlement haar standpunt over de toekomst van de EU wil verduidelijken tegen de viering van de zestigste verjaardag van het Verdrag van Rome volgende maand.