Energiezuinigere gebouwen: EP neemt plannen aan om sector koolstofvrij te maken 

De voorgestelde herziening van de richtlijn energieprestatie van gebouwen is erop gericht de broeikasgasuitstoot en het energieverbruik in de gebouwensector van de EU uiterlijk in 2030 sterk te verminderen en de sector op zijn laatst in 2050 klimaatneutraal te maken. Ook moeten meer van de minst energie-efficiënte gebouwen worden gerenoveerd en moet er meer informatie worden uitgewisseld over de energieprestatie van gebouwen.

Emissiereductiedoelstellingen

Vanaf 2030 moeten alle nieuwe gebouwen emissievrij zijn. Nieuwe gebouwen die worden gebruikt door of eigendom zijn van overheidsinstanties moeten dat al vanaf 2028 zijn. De EU-landen zullen rekening kunnen houden met het aardopwarmingsvermogen tijdens de levenscyclus van een gebouw. Ook de productie en verwijdering van het materiaal dat wordt gebruikt bij de bouw ervan maken daar deel van uit.

Verder zullen de EU-landen maatregelen moeten nemen om het gemiddelde primaire energieverbruik van woningen uiterlijk in 2030 met ten minste 16 % te doen dalen en in 2035 met ten minste 20 tot 22 %.

Volgens de nieuwe richtlijn moeten de EU-landen op zijn laatst in 2030 de 16 % minst energie-efficiënte gebouwen renoveren die niet voor bewoning bestemd zijn, op basis van minimumeisen voor energieprestatie. Uiterlijk in 2033 moet dit worden uitgebreid naar de 26 % slechtst presterende gebouwen.

Daarnaast moeten de EU-landen geleidelijk zonne-installaties inzetten voor openbare en niet voor bewoning bestemde gebouwen, afhankelijk van hun grootte, en voor alle nieuwe woongebouwen, voor zover dat technisch en economisch haalbaar is. Dit moeten ze uiterlijk in 2030 afronden.

Geleidelijke afschaffing van verwarmingsketels op fossiele brandstoffen

De EU-landen moeten maatregelen nemen om verwarmingssystemen koolstofvrij te maken en het gebruik van fossiele brandstoffen voor verwarming en koeling geleidelijk af te schaffen. Het einddoel is om verwarmingsketels op fossiele brandstoffen uiterlijk in 2040 volledig af te schaffen. Subsidies voor “standalone” verwarmingsketels op fossiele brandstoffen worden vanaf 2025 verboden. Financiële stimulansen blijven wel nog mogelijk voor hybride verwarmingssystemen, zoals systemen waarbij een ketel wordt gecombineerd met een warmtepomp of een installatie voor zonne-energie.

Uitzonderingen

In de nieuwe regels zijn uitzonderingen opgenomen voor erfgoedgebouwen en gebouwen van landbouwbedrijven. Ook kunnen de EU-landen beslissen om bepaalde andere gebouwen vrij te stellen. Denk bijvoorbeeld aan gebouwen die worden beschermd vanwege hun bijzondere architecturale of historische waarde, tijdelijke gebouwen, en kerken en andere gebedshuizen.

Quote

De rapporteur voor de richtlijn energieprestatie van gebouwen, Ciarán Cuffe (Groenen/EFA, IE), zei: “Deze richtlijn laat duidelijk zien hoe klimaatbeleid echte en onmiddellijke voordelen kan hebben voor de minder welvarenden in onze samenleving. De wet zal helpen de energierekeningen omlaag te brengen en de onderliggende oorzaken van energiearmoede aan te pakken en zal tegelijkertijd duizenden hoogwaardige lokale banen in de hele EU leveren. Het aanpakken van 36 % van de CO2-uitstoot in Europa voegt een absoluut essentiële pijler toe aan de Europese Green Deal. Het resultaat van vandaag toont aan dat het Parlement een Green Deal blijft steunen die in gelijke mate rechtvaardigheid en ambitie oplevert.”

Volgende stappen

De richtlijn werd aangenomen met 370 stemmen voor, 199 tegen en bij 46 onthoudingen. De Raad moet de tekst nu ook formeel goedkeuren voordat deze in werking kan treden.

Achtergrond

Volgens de Europese Commissie zijn gebouwen in de EU goed voor 40 % van ons energieverbruik en 36 % van onze broeikasgasuitstoot. In het kader van het zogenoemde “Fit for 55”-pakket diende de Commissie op 15 december 2021 een wetgevingsvoorstel in om de richtlijn energieprestatie van gebouwen te herzien. De streefcijfers voor 2030 en 2050 zijn vastgelegd in een nieuwe Europese klimaatwet van juli 2021 en zijn dus bindend.

Conferentie over de toekomst van Europa

De wetgeving inzake de energieprestatie van gebouwen is rechtstreeks afgestemd op de doelstellingen en voorstellen van de Conferentie over de toekomst van Europa met als doel de energieonafhankelijkheid en duurzaamheid van de EU te vergroten. Dit wetgevingsinitiatief is verweven met voorstellen, zoals het versterken van de rol van gemeenten in de stadsplanning ter ondersteuning van blauwgroene infrastructuur (voorstel 2, lid 3), het verminderen van afhankelijkheden van de invoer van olie en gas door middel van energie-efficiëntieprojecten (voorstel 3, lid 3), en actieve ondersteuning van energie-efficiëntieprojecten om meer autonomie op het gebied van energieproductie en -voorziening te bereiken (voorstel 18, lid 2).