Przyszłe stosunki UE-Wielka Brytania: co dalej? 

Ostatnia aktualizacja: 
 
Opublikowano:   
 

Udostępnij tę stronę: 

Wyjście Wielkiej Brytanii z UE to nie koniec wzajemnych relacji. Trwają rozmowy o przyszłej współpracy w wielu obszarach - od handlu po walkę z przestępczością.

UE i Wielka Brytania mają wiele takich samych wyzwań - jak np. zmiana klimatu albo współpraca policji - i mogą bardzo skorzystać na współpracy.


Ratyfikowana przez obie strony umowa o wystąpieniu dotyczy ochrony praw obywateli UE mieszkających w Wielkiej Brytanii i brytyjskich obywateli mieszkających w UE, zobowiązań finansowych podjętych przez Wielką Brytanię, gdy była członkiem UE, oraz kwestii związanych z granicami (szczególnie granicy pomiędzy Wielką Brytanią a Irlandią) i to musi być w pełni zrealizowane.


Przyszłe stosunki są tematem oddzielnej umowy, która obecnie podlega negocjacjom na podstawie deklaracji politycznej zatwierdzonej i ratyfikowanej przez obie strony.

Stanowisko Parlamentu

W rezolucji przyjętej w lutym, Parlament Europejski wezwał do kompleksowej umowy obejmującej tzw. równe warunki działania, które należy zagwarantować poprzez solidne zobowiązania i porozumienie w sprawie rybołówstwa.

Przewodniczący parlamentarnej Grupy Koordynacyjnej ds. Wielkiej Brytanii David McAllister, stwierdził w oświadczeniu 29 maja: „Parlament nie wyrazi zgody na porozumienie, które nie zawiera przepisów dotyczących równych warunków działania, praw podstawowych, solidnego zarządzania i stabilnych ram dla rybołówstwa".

„Uważa również, że pełne wdrożenie umowy o wystąpieniu, podpisanej także przez premiera Wielkiej Brytanii, jest kluczowe.”

15 czerwca, Przewodniczący PE David Sassoli wziął udział w konferencji o trwających negocjacjach z premierem Wielkiej Brytanii Borisem Johnsonem, Przewodniczącym Rady Europejskiej Charlesem Michelem i Przewodniczącą Komisji Ursulą Von der Leyen. Po konferencji wydano wspólne oświadczenie.

18 czerwca, Parlament przyjął raport, w którym posłowie wyrażają ubolewanie, że po czterech rundach negocjacyjnych nie osiągnięto rzeczywistych postępów i że pozostają znaczne rozbieżności.

11 września, Grupa Koordynacyjna ds. Wielkiej Brytanii i liderzy grup politycznych wydali oświadczenie, w którym wyrazili zaniepokojenie projektem ustawy brytyjskiego rządu o rynku wewnętrznym i zażądali pełnego wdrożenia wszystkich postanowień umowy o wystąpieniu, w tym protokołu w sprawie Irlandii / Irlandii Północnej. Jeśli chodzi o negocjacje, w oświadczeniu stwierdzono, że Parlament nadal chce osiągnąć ambitne partnerstwo z Wielką Brytanią.

1 października Komisja Europejska wszczęła postępowanie w sprawie uchybienia zobowiązaniom przeciwko Wielkiej Brytanii za naruszenie zobowiązań wynikających z umowy o wystąpieniu.

8 października, w ramach niezbędnych przygotowań do zakończenia okresu przejściowego, Parlament Europejski zatwierdził nowe przepisy mające zapewnić bezpieczne i sprawne funkcjonowanie tunelu kolejowego łączącego Europę kontynentalną z Wielką Brytanią.

Przemawiając do przywódców UE na szczycie UE 15 paźdzernika, Przewodniczący Parlamentu Europejskiego David Sassoli powiedział o negocjacjach UE-Wielka Brytania, że „porozumienie leży w najlepszym interesie obu stron, ale, jak mówiłem już wcześniej, nie za wszelką cenę”. Wezwał rząd w Westminsterze do utrzymania rządów prawa i przestrzegania zobowiązań ratyfikowanych przez obie strony, a także powtórzył, że nie można zaakceptować niczego, co zagraża pokojowi i stabilności na wyspie Irlandii.

Podczas debaty plenarnej 21 października posłowie podkreślali, jak ważne jest osiągnięcie porozumienia w sprawie przyszłych stosunków UE-Wielka Brytania, które nie zagraża interesom i wartościom UE. Przemawiając podczas debaty, główny negocjator UE Michel Barnier powiedział: „Porozumienie jest możliwe, jeśli obie strony są gotowe do konstruktywnej pracy w duchu kompromisu”.

Co znajdzie się w umowie o przyszłych stosunkach

UE i Wielka Brytania negocjują o przyszłych stosunkach w szeregu dziedzin - od wymiany towarów i usług, po ochronę środowiska, badania, edukację i wiele innych.


Jednym z najważniejszych obszarów negocjacji są przyszłe stosunki handlowe, w tym możliwe cła, normy dotyczące produktów, sprawiedliwe warunki konkurencji, rybołówstwo, poszanowanie praw podstawowych i zasady rozwiązywania sporów.

Prawa obywateli

Prawa obywateli są chronione przez umowę o wystąpieniu. Obywatele UE mieszkający w Wielkiej Brytanii i Brytyjczycy w UE mają prawo dalej mieszkać i pracować tam, gdzie przebywają. Ten temat pozostanie kluczowy dla Parlamentu Europejskiego, np. w zakresie swobody przemieszczania się i zabezpieczenia zdrowotnego dla obywateli UE mieszkających w Wielkiej Brytanii. Posłowie uważnie śledzą wdrażanie umowy o wystąpieniu.

Ramy czasowe

Umowa o wystąpieniu wyznaczyła okres przejściowy, który trwa do końca grudnia 2020 roku. W trakcie okresu przejściowego, Wielka Brytania nadal ma dostęp do jednolitego rynku i podlega prawu UE, ale nie może już wpływać na kształt unijnego prawodawstwa.

Negocjacje mają się zakończyć się do końca okresu przejściowego.


Jeśli nie uda się osiągnąć porozumienia do końca okresu przejściowego, Wielka Brytania będzie prowadzić handel z UE na zasadach Światowej Organizacji Handlu.

Przeczytaj więcej o planie działania na wypadek braku porozumienia.

Wielka Brytania i UE będą kontynuować współpracę w wielu obszarach  

Przebieg negocjacji

Były komisarz Michel Barnier przewodzi negocjacjom ze strony UE, na podstawie wytycznych politycznych od Rady Europejskiej oraz rezolucji Parlamentu Europejskiego. Polityk przewodził też negocjacjom o umowie o wystąpieniu.


Posłowie do PE mogą wpływać na negocjacje poprzez przyjmowanie rezolucji wyrażających stanowisko Parlamentu. PE ustanowił również grupę ds. kontaktów ze Zjednoczonym Królestwem, na czele której stoi przewodniczący parlamentarnej komisji Spraw Zagranicznych David McAllister (EPL, Niemcy). Grupa ma współpracować z Michelem Barnierem i koordynować działania z zaangażowanymi komisjami parlamentarnymi.


Porozumienie może wejść w życie tylko wtedy, gdy zostanie zatwierdzone przez Parlament Europejski, Radę i Wielką Brytanię. Inaczej niż w przypadku umowy o wystąpieniu, jest możliwość, że porozumienie w sprawie przyszłych stosunków będzie musiało zostać również zatwierdzone przez parlamenty narodowe, jeżeli będzie dotyczyć kompetencji, które UE dzieli z państwami członkowskimi.