Koronawirus: należy przestrzegać praw podstawowych, ostrzegają posłowie do PE 

 
 

Udostępnij tę stronę: 

Zachowanie demokracji, praworządności i praw podstawowych pozostaje kluczowe podczas gdy Europa walczy z kryzysem związanym z COVID-19, zdaniem posłów do PE.

©Michael Dalder/Reuters/Adobe Stock  

Sytuacje kryzysowe wymagają podjęcia nadzwyczajnych środków - państwa członkowskie wprowadziły je w celu powstrzymania rozprzestrzeniania się koronawirusa. Często skutkowało to ograniczeniem praw obywateli, w tym na przykład prawa do gromadzenia się i swobody przemieszczania się, oraz zwiększeniem uprawnień władz wykonawczych.

Uznając potrzebę wprowadzenia specjalnych środków, Parlament stwierdził w rezolucji przyjętej 17 kwietnia, że muszą one być zgodne z zasadą praworządności, proporcjonalne i wyraźnie związane z kryzysem zdrowotnym. Posłowie podkreślili również, że środki muszą być ograniczone w czasie i podlegać regularnej kontroli.

Posłowie wzywają do podjęcia konkretnych działań w celu zachowania praworządności

Podczas sesji plenarnej 17 kwietnia, eurodeputowani wyrazili obawy dotyczące środków nadzwyczajnych wprowadzonych na Węgrzech i w Polsce. Te obawy dotyczą przede wszystkim wprowadzenia przez Węgry stanu wyjątkowego na czas nieokreślony i nowych kompetencji rządu w postaci bezterminowego sprawowania władzy za pomocą dekretów, a w przypadku Polski decyzji o przeprowadzeniu wyborów prezydenckich podczas pandemii, pomimo obaw o uczciwość takich wyborów ze względu na nowy mechanizm głosowania i problemy z przeprowadzaniem kampanii wyborczych.

Posłowie wezwali Komisję Europejską i Radę do upewnienia się, że działania podjęte przez państwa członkowskie są zgodne z wartościami i traktatami UE.

Podczas posiedzenia parlamentarnej Komisji Wolności Obywatelskich (LIBE) 23 kwietnia, posłowie podkreślili potrzebę poszanowania wszystkich praw podstawowych, w tym ochrony danych i prywatności, we wszystkich państwach członkowskich i wezwali Komisję Europejską do opracowania wytycznych.

Utworzona w ramach Komisji LIBE grupa monitorująca poszanowanie demokracji, praworządności i praw podstawowych (DRFMG) ściśle monitoruje skutki środków nadzwyczajnych wprowadzonych przez państwa członkowskie.

Komisarz ds. Sprawiedliwości Didier Reynders obiecał, że Komisja Europejska będzie dalej uważnie monitorować sytuację dotyczącą praworządności w państwach członkowskich.

Posłowie wezwali Radę i Komisję Europejską do podjęcia zdecydowanych działań w celu zaradzenia najpoważniejszym naruszeniom w Polsce i na Węgrzech oraz skrytykowali instytucje za brak postępów w toczących się procedurach z art. 7 ust. 1, które mogą skutkować sankcjami, w tym zawieszeniem prawa do głosowania na posiedzeniach Rady, jeżeli zostanie ustalone wyraźne ryzyko poważnego naruszenia wartości UE.

Przeczytaj o 10 działaniach podjętych przez UE w walce z koronawirusem.

Co dalej

Do połowy lipca, parlamentarna Komisja LIBE przygotuje sprawozdanie okresowe w sprawie ustalenia wyraźnego ryzyka poważnego naruszenia przez Polskę zasady praworządności.


Oczekuje się, że Rada ponownie włączy do porządku obrad dyskusje i procedury związane z trwającymi procedurami z art. 7 przeciwko Polsce i Węgrom.


Wcześniejsze wydarzenia

W rezolucji ze stycznia, Parlament stwierdził, że sytuacja związana z praworządnością w Polsce i na Węgrzech pogorszyła się odkąd w 2017 i 2018 r. uruchomiono dwie równoległe procedury na mocy Artykułu 7 ust. 1. Odkąd rozpoczął się kryzys związany z koronawirusem, sytuacja pogorszyła się jeszcze bardziej.