Zielony Ład: klucz do neutralnej klimatycznie i zrównoważonej UE 

Ostatnia aktualizacja: 
 
Opublikowano:   
 

Udostępnij tę stronę: 

Zielony Ład to odpowiedź UE na trwający kryzys klimatyczny. Dowiedz się więcej o tym planie działań dla Europy neutralnej dla klimatu.

Green deal - demonstration  

W listopadzie 2019, Parlament ogłosił kryzys klimatyczny, wzywając Komisję Europejską do tego, by wszystkie jej wnioski legislacyjne były zgodne z celem ograniczenia globalnego ocieplenia do poziomu poniżej 1,5 °C i z celem znacznego ograniczenia emisji gazów cieplarnianych.


Komisja Europejska przygotowała więc Europejski Zielony Ład - plan działania dla Europy, aby mogła stać się kontynentem neutralnym dla klimatu do 2050 roku.

Dowiedz się więcej o reakcji UE na zmianę klimatu

Osiąganie celów Zielonego Ładu


Neutralność klimatyczna jako prawnie wiążący cel

Parlament zatwierdził europejskie prawo o klimacie 24 czerwca 2021 r., dzięki czemu cel redukcji emisji o 55% do 2030 r. oraz cel neutralności klimatycznej do 2050 r. stały się prawnie wiążące, przybliżając UE do jej celu dotyczącego ujemnych emisji po 2050 r. i potwierdzając jej wiodącą rolę w globalnej walce ze zmianą klimatu.


Powinno to umożliwić łatwiejsze przeniesienie celów do prawodawstwa i przynieść korzyści, takie jak: czystsze powietrze, woda i gleba, niższe rachunki za energię, odnowione domy, lepszy transport publiczny i więcej stacji ładowania samochodów elektrycznych, mniej odpadów, zdrowsza żywność, oraz poprawa zdrowia obecnych i przyszłych pokoleń.

Korzyści obejmą również firmy, ponieważ pojawiają się możliwości w obszarach, w których Europa dąży do wyznaczania światowych standardów. Oczekuje się również, że powstaną nowe miejsca pracy, np. w sektorze energii odnawialnej, energooszczędnych budynków i procesów.

Dowiedz się jak UE przyczynia się do światowych działań klimatycznych z naszej osi czasu najważniejszych wydarzeń.


Gotowi na 55

Aby UE mogła osiągnąć swój cel na 2030 r., w 2021 r. Komisja Europejska zaproponowała pakiet nowych i zaktualizowanych przepisów pod nazwą „Gotowi na 55" (Fit for 55), składający się z 13 połączonych ze sobą i zaktualizowanych przepisów oraz 6 proponowanych przepisów dotyczących klimatu i energii.

22 czerwca 2022 r. Parlament przyjął swoje stanowisko na temat:

- zmiany systemu handlu uprawnieniami do emisji (ETS),  aby obejmował zanieczyszczające sektory, takie jak budynki i transport drogowy oraz aby nastąpiło stopniowe wycofanie bezpłatnych uprawnień do 2032 roku

- wdrożenie instrumentu do walki z ucieczką emisji, który powinien ustalać opłatę za emisję gazów cieplarnianych dla importowanych towarów, aby przeciwdziałać przenosinom działalności do krajów o mniej ambitnych celach klimatycznych

- funduszu dla zapewnienie sprawiedliwej transformacji energetycznej poprzez zwalczanie wynikającego z tego ubóstwa energetycznego i transportowego, finansowanego z aukcji uprawnień ETS

Również w czerwcu, posłowie przyjęli swoje stanowisko w sprawie:

- wspólnego wysiłku na rzecz redukcji emisji między krajami UE, zwiększającego krajowe cele redukcji emisji - w sektorach nieobjętych systemem ETS, w szczególności transporcie, rolnictwie, budownictwie i gospodarowaniu odpadami - z 29% do 40% do 2030 r.

- wzmocnienia przepisów dla zwiększenia pochłaniania dwutlenku węgla w sektorze użytkowania gruntów i leśnictwa (LULUCF)

- projektu gwarantującego, że nowe samochody osobowe i dostawcze w UE będą generować zerową emisję netto w 2035 r.

- zmiany uprawnień do emisji dla lotnictwa, aby uwzględnić w programie wszystkie samoloty wylatujące z Europejskiego Obszaru Gospodarczego oraz potencjalne rozwiązanie dla lotów poza UE (znanej pod nazwą CORSIA)

Posłowie zadecydują o swoim stanowisku w kwestiach energetycznych (odnawialne źródła energii, efektywność, podatki) m.in. w najbliższych miesiącach.


Dowiedz się więcej o obecnych działaniach UE w kierunku zmniejszenia emisji gazów cieplarnianych


Finansowanie zielonej transformacji

W styczniu 2020 r. Komisja Europejska przedstawiła plan inwestycyjny na rzecz zrównoważonej Europy, czyli strategię finansowania Zielonego Ładu poprzez przyciągnięcie w ciągu następnej dekady co najmniej jednego biliona euro inwestycji publicznych i prywatnych.

W ramach planu inwestycyjnego, mechanizm sprawiedliwej transformacji powinien pomóc złagodzić społeczno-gospodarcze efekty transformacji dla pracowników i społeczności najbardziej dotknięte zmianą. W maju 2020 r., KE zaproponowała utworzenie instrumentu pożyczkowego dla sektora publicznego w celu wspierania ekologicznych inwestycji w regionach zależnych od paliw kopalnych, który został zatwierdzony przez PE w czerwcu 2021 roku.

Parlament i Rada doszły do porozumienia w sprawie wprowadzenia nowych źródeł dochodów dla zasilenia unijnego budżetu i planu odbudowy gospodarczej UE po COVID-19. Obejmowałyby one zyski z systemu handlu emisjami oraz mechanizmu dostosowania cen na granicach z uwzględnieniem emisji CO2, który nakładałyby opłaty na import określonych towarów.

Aby zachęcić do inwestowania w zrównoważone ekologicznie działania i zapobiec fałszywym twierdzeniom przez firmy, że ich produkty są przyjazne dla środowiska - czyli „pseudoekologicznemu marketingowi” - Parlament przyjął w czerwcu 2020 r. nowe przepisy definiujące zrównoważone inwestycje. W listopadzie, posłowie posłowie wystąpili również o przejście z niezrównoważonego systemu gospodarczego na zrównoważony, co jest kluczowe dla rozwoju długoterminowej strategicznej autonomii UE i zwiększenia jej odporności.

Dowiedz się, jak Fundusz na rzecz Sprawiedliwej Transformacji pomoże europejskim regionom w przejściu na bardziej zieloną gospodarkę.

Wsparcie gospodarki o obiegu zamkniętym

W marcu 2020 r. KE przedstawiła też plan działania UE dot. gospodarki o obiegu zamkniętym, zawierający środki dla całego cyklu życia produktów, które wspierają procesy gospodarki o obiegu zamkniętym, zrównoważoną konsumpcję i gwarantują ograniczenie odpadów.

Plan działania skupia się na:


W lipcu 2022 r. posłowie do PE mają zagłosować nad nową strategią przemysłową, aby pomóc firmom w przezwyciężeniu kryzysu wywołanego przez COVID-19 i w przejściu na bardziej ekologiczną gospodarkę o obiegu zamkniętym. W listopadzie 2021 r. posłowie zaapelowali o bardziej kompleksową strategię UE dotyczącą surowców krytycznych, aby Europa mogła bardziej uniezależnić się od importu surowców krytycznych, kluczowych dla jej strategicznych branż.

UE dąży do rozwiązania problemu utraty różnorodności biologicznej.  

Stworzenie zrównoważonego systemu żywnościowego

Sektor spożywczy jest jednym z głównych czynników napędzających zmianę klimatu. Mimo że rolnictwo UE jest jedynym dużym sektorem rolnym na świecie, który ograniczył emisję gazów cieplarnianych (o 20% od 1990 r.), nadal odpowiada za około 10% emisji (a za 70% z nich z są odpowiedzialne zwierzęta).


Przedstawiona przez Komisję w maju 2020 r. strategia od pola do stołu powinna zapewnić stworzenie sprawiedliwego, zdrowego i przyjaznego dla środowiska systemu żywnościowego, jednocześnie dbając o źródła utrzymania rolników. Obejmuje ona cały łańcuch dostaw żywności, od ograniczenia stosowania pestycydów i zmniejszenia sprzedaży środków przeciwdrobnoustrojowych o połowę do zmniejszenia stosowania nawozów w celu promowania rolnictwa ekologicznego.

Parlament z zadowoleniem przyjął unijną strategię „od pola do stołu” w rezolucji z października 2021 r., ale dodał zalecenia dla zwiększenia zrównoważenia strategii. Parlament określił, że pakiet pakiet Gotowi na 55 powinien zawierać ambitne cele w zakresie emisji z rolnictwa i związanego z tym użytkowania gruntów.

Zachowanie różnorodności biologicznej

Jednocześnie UE dąży do rozwiązania problemu utraty różnorodności biologicznej, w tym potencjalnego wyginięcia miliona gatunków. Unijna strategia na rzecz bioróżnorodności 2030, zaprezentowana w maju 2020 r. przez Komisję Europejską, ma chronić przyrodę, odwrócić degradację ekosystemów i powstrzymać utratę bioróżnorodności. 

Parlament przyjął swoje stanowisko w sprawie unijnej strategii na rzecz bioróżnorodności 2030 - przywracanie przyrody do naszego życia w czerwcu 2020 r., nalegając, aby jej wdrażanie było spójne z innymi strategiami w ramach Europejskiego Zielonego Ładu.


Parlament opowiada się za zrównoważonym leśnictwem, ponieważ lasy odgrywają zasadniczą rolę w pochłanianiu i kompensowaniu emisji dwutlenku węgla. Posłowie dostrzegają również wkład leśnictwa w tworzenie miejsc pracy w społecznościach wiejskich oraz rolę, jaką UE mogłaby odegrać w ochronie i odbudowie zasobów leśnych na świecie.

Zmiana klimatu w Europie: fakty i liczby