Powrót na stronę Europarl

Choisissez la langue de votre document :

Procedura : 2004/2091(INI)
Przebieg prac nad dokumentem podczas sesji
Dokument w ramach procedury : A6-0030/2004

Teksty złożone :

A6-0030/2004

Debaty :

PV 18/11/2004 - 4

Głosowanie :

PV 18/11/2004 - 6.2

Teksty przyjęte :

P6_TA(2004)0065

SPRAWOZDANIE     
PDF 226kWORD 105k
29 października 2004
PE 346.943 A6-0030/2004

w sprawie Sprawozdania Rocznego z działalności Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich za rok 2003

(2004/2091(INI))

Komisja Petycji

Sprawozdawca: Proinsias De Rossa

PROJEKT REZOLUCJI PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO

PROJEKT REZOLUCJI PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO

w sprawie Sprawozdania Rocznego z działalności Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich za rok 2003

(2004/2091(INI))

Parlament Europejski,

–   uwzględniając Sprawozdanie Roczne z działalności Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich za rok 2003

–   uwzględniając art. 195 Traktatu WE,

–   uwzględniając swą rezolucję z dnia 17 listopada 1993 r(1). w sprawie demokracji, przejrzystości i pomocniczości oraz Porozumienie Międzyinstytucjonalne w sprawie procedur wdrażania zasady pomocniczości; przepisy i ogólne zasady regulujące działalność Rzecznika; postanowienia dotyczące postępowania Komitetu Pojednawczego wynikające z art. 189b WE, a w szczególności tę część, która dotyczy postanowień i ogólnych warunków wykonywania zadań przez Rzecznika Praw Obywatelskich,

–   uwzględniając swą Decyzję 94/262/EWWS, WE, Euratom z dnia 9 marca 1994 r.(2), dotyczącą postanowień i ogólnych warunków wykonywania zadań przez Rzecznika Praw Obywatelskich, a w szczególności jej art. 3 ust. 8,

–   uwzględniając art. 43 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej,

–    uwzględniając art. 112 ust. 1 oraz art. 195 ust. 2 Regulaminu Parlamentu Europejskiego,

–   uwzględniając sprawozdanie Komisji Petycji (A6-0030/2004),

A.  mając na uwadze, że Karta Praw Podstawowych stanowi część Traktatu ustanawiającego Konstytucję dla Europy, przyjętego dnia18 czerwca w Brukseli przez Radę Europejską,

B.  uwzględniając, że art. 41 (prawo do dobrej administracji) rozdział V (Prawa Obywatelskie) Karty stanowi, iż każda osoba ma prawo do bezstronnego i rzetelnego załatwienia swojej sprawy w rozsądnym czasie przez instytucje i organy Unii,

C.  mając na uwadze, że art. 42 Karty stanowi, że każdy obywatel Unii oraz każda osoba fizyczna i prawna mieszkająca lub mająca zarejestrowaną siedzibę w jednym z państw członkowskich ma prawo dostępu do dokumentów Parlamentu Europejskiego, Rady i Komisji,

D.  uwzględniając, że art. 43 Karty (Rzecznik Praw Obywatelskich) stanowi, że: „Każda osoba fizyczna i prawna mieszkająca lub mająca zarejestrowaną siedzibę w jednym z państw członkowskich ma prawo przedłożyć rzecznikowi praw obywatelskich przypadki wadliwego postępowania wspólnotowych instytucji bądź organów, z wyjątkiem Trybunału Sprawiedliwości i Sądu Pierwszej Instancji występujących w swojej sądowej roli”,

E. mając na uwadze, iż Sprawozdanie Roczne zostało już oficjalnie przedstawione Przewodniczącemu Parlamentu Europejskiego w dniu 19 kwietnia 2004 r., a Europejski Rzecznik Praw Obywatelskich, Nikiforos Diamandouoros, przedstawił sprawozdanie Komisji Petycji dnia 26 kwietnia 2004 r.,

F.  mając na uwadze, że w 2003 r. zdecydowanie wzrosła liczba skarg złożonych do Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich, a wraz z rozszerzeniem Unii Europejskiej oczekiwany jest dalszy jej wzrost,

G. uwzględniając, że ilość skarg do Rzecznika, poprzez które obywatele z uzasadnionych przyczyn dochodzili zadośćuczynienia wobec braku otwartości i przejrzystości w funkcjonowaniu europejskich instytucji, stanowi powód do niepokoju wobec przesłanki demokratycznej wiarygodności Unii,

H.  mając na uwadze, że Sprawozdanie Roczne cytuje przykłady jednostkowych przypadków, w których nie stwierdzono niewłaściwego administrowania, innych, w których władze europejskie po poinformowaniu ich o złożonej skardze zgodziły się zastosować się do zaleceń Rzecznika lub przypadki, w których osiągnięto polubowne rozwiązanie, ale podkreśla również dużą liczbę skarg, które Rzecznik zmuszony był zakończyć uwagą krytyczną,

I.   mając na uwadze aktywne działania Rzecznika poprzez wszczynanie dochodzeń z własnej inicjatywy,

J.   mając na uwadze, że dnia 6 września 2001 r. Parlament Europejski jednogłośnie przyjął Kodeks Dobrego Administrowania Unii Europejskiej, którego powstanie zalecił Rzecznik w swym specjalnym sprawozdaniu w kwietniu 2000 r., oraz uwzględniając, że Komisja nie przyjęła tego Kodeksu,

K. uwzględniając, że Traktat ustanawiający Konstytucję dla Europy zawiera podstawy prawne przyszłej ustawy o dobrym administrowaniu,

L.  mając na uwadze, że w dokumencie przedłożonym Konwentowi 23 stycznia 2003 r. Rzecznik stwierdził, że „zastąpienie Traktatu Konstytucją, a szczególnie Konstytucją, która zawiera prawa podstawowe, wymaga głębokiej refleksji nad rolą Strażniczki Traktatów”.

M. mając na uwadze, że Rzecznik podkreślił już w swojej Decyzji w sprawie skargi nr 995/98/OV, że mimo iż Komisja korzysta z prawa do zachowania dyskrecji kiedy wszczyna postępowanie o naruszenie, to jednak „podlega ono ograniczeniom, zgodnie z orzecznictwem Trybunału Sprawiedliwości, które wymaga na przykład, aby władze administracyjne działały konsekwentnie i w dobrej woli, unikały dyskryminacji, przestrzegały zasady proporcjonalności, równości, prawnie uzasadnionych oczekiwań, szanowały prawa człowieka i podstawowe prawa”,

N.  mając na uwadze, że już w grudniu 1999 r. Parlament Europejski otrzymał wniosek od Rzecznika Praw Obywatelskich o zamiarze dokonania poprawki w przepisie Statutu Rzecznika dotyczącym jego prawa do dostępu do akt i przesłuchań świadków; mając na uwadze, że mimo iż Parlament Europejski zalecił zmienienie tych przepisów do tej pory nie zostały one zmienione ze względu na zastrzeżenia ze strony Komisji i Rady,

O. mając na uwadze ubolewanie Rzecznika nad ujemnym rozpatrzeniem propozycji oraz jego propozycję złożoną pismem z dnia 17 grudnia 2002 r. do Przewodniczącego Parlamentu Europejskiego, by służby Rzecznika oraz Parlamentu wspólnie zbadały kwestię rewizji Statutu Rzecznika,

P.  mając na uwadze, że Sprawozdanie Roczne wskazuje na wysiłki Rzecznika w celu kontynuacji rozwoju sieci krajowych i regionalnych rzeczników praw obywatelskich, z położeniem szczególnego nacisku na kraje kandydujące,

Q. mając na uwadze Sprawozdanie Roczne, zauważa, że zarówno poprzedni Rzecznik, J. Söderman, jak i obecny, N. Diamandouros, nalegali o wyraźne uznanie w Konstytucji roli Rzecznika i innych pozasądowych rozwiązań,

1.      Przyjmuje złożone przez Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich Sprawozdanie Roczne za 2003 r., stanowiące jasny przegląd prowadzonej przez niego działalności na przestrzeni ostatniego roku oraz opis rozpatrzonych spraw;

2.      Gratuluje pierwszemu Europejskiemu Rzecznikowi Praw Obywatelskich, panu Jacobowi Södermanowi, pomyślnego zakończenia w dniu 31 marca 2003 r. jego stanowiącej ogromne wyzwanie kadencji; podczas siedmiu i pół lat sprawowania urzędu Rzecznika osiągnął on pełną konsolidację tej instytucji oraz pomógł zadośćuczynić skargom przeszło 11 tysięcy obywateli;

3.      Wyraża uznanie dla wysiłków N. Diamandourosa, który od objęcia przez siebie urzędu w kwietniu 2003 r., pomyślnie dąży do poprawy skuteczności instytucji Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich oraz propagowania dobrej publicznej administracji, rządów prawa oraz poszanowania praw człowieka;

4.     Uznaje rolę Rzecznika w przyczynieniu się do wzrostu otwartości i obowiązku zdawania odpowiedzialności z działań w obszarze decydowania i administrowania Unii Europejskiej, będącego podstawowym wkładem w budowanie takiej Unii, w której decyzje podejmowane są rzeczywiście „z możliwie najwyższym poszanowaniem zasad otwartości i jak najbliżej obywateli”, jak wymaga tego art. 1 ust. 2 Traktatu o Unii Europejskiej;

5.      Uznaje wysiłki podejmowane przez Rzecznika w celu krzewienia znajomości jego instytucji wśród obywateli oraz informowania ich o ich prawach za pomocą rozpowszechniania materiałów, odbywanych wizyt w Państwach Członkowskich oraz udziału w konferencjach;

6.      Przyjmuje do wiadomości, że Komisja Europejska pozytywnie odpowiedziała na propozycję Rzecznika, iż powinna systematycznie informować kandydatów lub beneficjentów subwencji i dotacji o ich możliwości zaskarżenia przypadków niewłaściwego administrowania;

7.      Zauważa wyraźny wzrost liczby skarg obywateli, co świadczy o osiągnięciu przez Rzecznika powodzenia w poprawie świadomości obywateli kontaktujących się z instytucjami UE co do ich prawa w tym względzie;

8.    Zauważa jednakże, że nadal utrzymuje się pewien stopień niezrozumienia społeczeństwa odnośnie dokładnego zakresu odpowiedzialności Rzecznika, gdyż około 75% składanych skarg wykracza poza zakres jego kompetencji; mimo to z zadowoleniem stwierdza, iż Rzecznik w takich wypadkach stara się wspomóc petentów odsyłając ich do innych organów, zwłaszcza do Komisji Petycji lub krajowych czy lokalnych rzeczników, nadal nalegając, aby właściwie informowano obywateli za pośrednictwem wymienionych wyżej sposobów;

9.      Z zadowoleniem zauważa, że w wielu przypadkach władze europejskie, po poinformowaniu ich o zaistniałym problemie, podejmują działania w celu rozwiązania konfliktu, a w innych przypadkach dążą do polubownego rozwiązania sprawy; nadal zachęca odpowiednie władze UE do przestrzegania projektu zaleceń Rzecznika w celu zadośćuczynienia przypadkom niewłaściwego administrowania w następstwie przeprowadzonego dochodzenia, oraz do podejmowania działań inicjowanych krytycznymi uwagami Rzecznika, w celu zapobieżenia pojawieniu się podobnych przypadków niewłaściwego administrowania w przyszłości;

10.    Z zadowoleniem odnotowuje, że dzięki interwencji Rzecznika w czterech przypadkach osiągnięto pomyślne - polubowne - rozwiązanie, które zadowalało obie strony, a w przypadku innych siedmiu, propozycja polubownego rozwiązania miała być rozpatrzona do końca roku;

11.    Nadmienia, że również w 2003 r. Rzecznik przedstawił krytyczne uwagi instytucjom, zwłaszcza Radzie, dotyczące skarg w związku z trudnościami w uzyskaniu dostępu do dokumentów; przypomina, że Komisja Petycji zajęła się tą kwestią w swym sprawozdaniu dotyczącym skargi organizacji pozarządowej „Statewatch”, i że Rada w tym kontekście zapewniła, że w przyszłości będzie przestrzegać zasad dostępu do dokumentów;

12.    Zwraca się do wszystkich instytucji i organów wspólnotowych o pełne wdrożenie Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1049/2001 z dnia 30 maja 2001 r. w sprawie publicznego dostępu do dokumentów Rady, Parlamentu Europejskiego i Komisji(3)2 w duchu uznania, iż udzielenie dostępu do dokumentów instytucji europejskich jest podstawowym prawem zgodnie z art. 42 Karty Praw Podstawowych, i w szczerym dążeniu do podejmowania decyzji „z możliwie najwyższym poszanowaniem zasad otwartości i jak najbliżej obywateli”; podkreśla, że instytucje i organy UE powinny podchodzić do każdego wniosku niezwykle ostrożnie i każdy przypadek rozważać osobno, zanim ewentualnie zastosuje się postanowienia i odstępstwa od zasady wolnego dostępu;

13.    Przyjmuje z zadowoleniem decyzję podjętą przez Rzecznika w sprawie publicznego dostępu do porządków dziennych i do protokołów z posiedzeń Prezydium po zakończeniu prac Konwentu Europejskiego. Pomimo niestosowalności Rozporządzenia (WE) nr 1049/2001 w sprawie dostępu do dokumentów, Rzecznik z powodzeniem czuwa nad przestrzeganiem zasad dobrego administrowania;

14.    Przypomina własną rezolucję z dnia 14 marca 2003 r. na temat wdrożenia Rozporządzenia (WE) nr 1049/2001(4)3, w której wyraża swe ubolewanie, iż Komisja nadal powstrzymuje kontrolę parlamentarną nad postępowaniem o naruszenie, nie udzielając dostępu między innymi do korespondencji między Komisją a Państwami Członkowskimi, ze szkodą dla skuteczności prawa wspólnotowego; zwraca się do Komisji o dokonanie ponownej oceny celowości procedury postępowania o naruszenie;

15.    Popiera wezwanie Komisji do złożenia propozycji zmiany Rozporządzenia (WE) nr 1049/2001, przede wszystkim w sprawie dostępu do dokumentów legislacyjnych;

16.    Nadmienia, że również w 2003 r. wiele skarg dotyczyło braku otwartości i przejrzystości w organizowanych przez instytucje konkursach naboru kadr, w obszarze, który Rzecznik od lat traktuje priorytetowo, gdyż wielu obywateli styka się z instytucjami właśnie w związku z procedurą rekrutacji; zauważa, że niektóre ze skarg na ten temat otrzymały krytyczne uwagi Rzecznika;

17.    Z zadowoleniem uznaje, że w konsekwencji dwóch skarg złożonych do Rzecznika, Rada zdecydowała się zastosować jego wskazówki i udzielić kandydatom w konkursie naboru kadr dostępu do ich poprawionych prac, a tym samym zbliżyć się praktyki obowiązującej w Parlamencie i w Komisji;

18.    Wzywa EPSO (Urząd Doboru Kadr Wspólnot Europejskich), międzyinstytucjonalny organ, który w przyszłości będzie organizował większość konkursów w ramach rekrutacji kadr do instytucji UE, do przestrzegania zasad i praktyk dotyczących otwartości i przejrzystości procedury rekrutacji, którą osiągano latami, głównie za sprawą skarg do Rzecznika i jego wskazówek;

19.    Zauważa, że wiele skarg, co do których Rzecznik poczynił krytyczne uwagi, wynikała z opóźnień w odpowiadaniu na korespondencję, z nieudzielenia odpowiedzi lub niepełnej czy nieuprzejmej odpowiedzi; przypomina tym samym instytucjom i organom, iż odpowiednia i stosowna komunikacja z obywatelami leży w ich własnym interesie;

20.    Zaznacza z zadowoleniem, że w roku 2003 rozpoczęto pięć własnych inicjatyw, w tym jedną związaną z integracją osób niepełnosprawnych, w celu zadbania, by osoby niepełnosprawne nie były dyskryminowane w kontaktach z instytucjami europejskimi , zgodnie z art. 26 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej;

21.    Przypomina, że dnia 6 września 2001 r. Parlament przyjął rezolucję na temat Kodeksu Dobrego Administrowania dla instytucji i organów UE, oraz że od tej pory wielokrotnie nawoływał, by stosowały go wszystkie instytucje i organy; wyraża ubolewanie z faktu, iż Komisja jak dotąd nie w pełni przyjęła i stosuje Kodeks;

22.    Przypomina, że dnia 25 września 2003 r. podczas omawiania Sprawozdania Rocznego Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich na posiedzeniu plenarnym, pani De Palacio, wiceprzewodnicząca Komisji, odniosła się do faktu, iż projekt Konstytucji dla Europy zawiera podstawy prawne przyszłej ustawy o dobrym administrowaniu, która powinna być w związku z tym obowiązkowo stosowana przez wszystkie instytucje i organy UE; podziela opinię Rzecznika, że Komisja powinna rozpocząć prace przygotowawcze zmierzające do przyjęcia takiego prawa;

23.    Zachęca Rzecznika, w oczekiwaniu na wdrożenie ustawy o dobrym administrowaniu, do współpracy z Komisją Petycji nad poszerzaniem kryteriów dobrego administrowania w sprawie procedury postępowania o naruszenie i zapewnieniem wdrożenia ich przez Komisję w kształcie ustanowionym w decyzji Rzecznika w sprawie skargi 995/98;

24.    Jest zdania, że Europejski Rzecznik Praw Obywatelskich powinien dysponować nieograniczonym dostępem do dokumentów mających związek z prowadzonymi przez siebie dochodzeniami; nadmienia, że minęło prawie sześć lat od momentu gdy Rzecznik zaproponował zmiany do art. 3 ust. 2 Statutu Rzecznika, dotyczącego dostępu Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich do dokumentów i przesłuchań świadków, w której to sprawie Parlament Europejski przyjął rezolucję dnia 6 września 2001 r.(5)1; ubolewa, że większość kwalifikowana w Radzie nie udzieliła poparcia tej rezolucji(6)2;

25.    W świetle przemian, które zaszły w ostatnim dziesięcioleciu, wspiera potrzebę rewizji Statutu Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich przyjętego 9 marca 1994 r., w tym uprawnień do prowadzenia dochodzeń w Europejskim Urzędzie ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF) oraz przyjęcia Rozporządzenia (WE) nr 1049/2001 w sprawie dostępu do dokumentów, co zaproponował J. Söderman Przewodniczącemu P. Coxowi w piśmie z dnia 17 grudnia 2002 r.

26.    Uznaje dobrą współpracę pomiędzy urzędem Rzecznika a Komisją Petycji, w tym proces wzajemnego przekazywania sobie spraw w razie zajścia takiej konieczności, co doprowadziło do bezpośredniego przekazania Komisji sześciu skarg oraz udzielenia odpowiedzi 142 skarżącym, by w swej sprawie złożyli petycję;

27.  Wyraża uznanie dla Rzecznika za powołanie sieci krajowych i lokalnych rzeczników oraz innych organów, do których przekazywane są sprawy wychodzące poza zakres kompetencji Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich; jest zdania, że dla Komisji Petycji korzystne byłoby posiadanie dostępu do tej sieci i powołanie do życia podobnej sieci Komisji Petycji we współpracy z urzędem Rzecznika;

28.  Zachęca Rzecznika do kontynuowania jego wysiłków w celu powołania, we współpracy z rzecznikami krajowymi i lokalnymi, powszechnego i skutecznego systemu pozasądowych rozwiązań dla dobra obywateli Europy, którzy uważają, że ich prawa wynikające z europejskiego ustawodawstwa zostały naruszone;

29.    Zobowiązuje swego Przewodniczącego do przekazania tej rezolucji oraz sprawozdania do Komisji Europejskiej, Rady, Europejskiego Rzecznika, rządów i parlamentów Państw Członkowskich oraz rzeczników lub odpowiadających im organów w Państwach Członkowskich.

EXPLANATORY STATEMENT

The European Ombudsman

The office of European Ombudsman was established by the Maastricht Treaty and the right of citizens to lodge a complaint with the Ombudsman forms part of the citizenship of the European Union.The Ombudsman investigates cases of maladministration in EU institutions and bodies. He has provided the following definition of the term ‘maladministration’ which has also been approved by the European Parliament: ‘Maladministration occurs when a public body fails to act in accordance with a rule or principle which is binding on it’. The Ombudsman is guided here by the rules and principles set out in the Code of Good Administrative Behaviour and in Article 41 of the Charter of Fundamental Rights that concerns the right to good administration.

Where the Ombudsman observes maladministration the case can in some cases be settled by the institution concerned. Where this does not happen, the Ombudsman may seek a friendly solution. Where this is not possible, he may close the case with a critical remark or make a draft recommendation. Where the institution concerned does not accept the recommendation, the Ombudsman may draw up a special report for the European Parliament. In addition, the Ombudsman is empowered to start inquiries on his own initiative in connection with systemic problems that come to his attention.

The Ombudsman’s annual report for 2003

The 2003 Annual Report admirably outlines the activities of the European Ombudsman office during the course of the year. It covers the work of the founder Ombudsman, Mr Jacob Söderman, up to 31 March 2003 and that of Mr Diamandouros who took up office in April 2003.

The rapporteur is delighted to recommend the Parliament's ratification of the Report. The activities recorded represent a key aspect of the democratic process and serve to embody the principles of transparency and accountability which must continue to be prime objectives of the European Institutions. As is clear from the 2003 Annual Report the Ombudsman makes every possible effort to empower citizens by informing them of their rights in this respect; ensuring their easy access to adequate redress where possible; and ensuring that the Institutions constantly adopt better working practices to eliminate the causes of such grievances where possible.

According to the annual report, 2 436 complaints were received in 2003, which corresponds to a 10% increase compared with 2002. The Ombudsman announced at the meeting of the Committee on Petitions on 26 April 2004 at which he presented the annual report that a 40% increase was to be noted for the current year. This increase shows that the Ombudsman has become better known. Both the previous and the current Ombudsman have themselves made a major contribution to spreading knowledge about their office. It can be recorded that the Ombudsman and his staff attended 80 conferences, seminars, etc. in 2003 and the Ombudsman has visited almost all Member States, both old and new. At the same time, however, there is little awareness of what falls within the Ombudsman’s mandate, since the overwhelming proportion of complaints fall outside his mandate. In these cases complainants are urged to contact other bodies, in particular, the Committee on Petitions and national or local ombudsmen. Investigations were initiated in 253 cases and decisions taken in 180 cases. In 87 cases, the Ombudsman concluded that there was no evidence of maladministration. 48 cases were settled by the relevant institution.

The annual report describes a selection of cases dealt with during 2003. A brief account of certain categories of cases is given below.

- Access to documents

The previous Ombudsman, Jacob Söderman, made a considerable effort over the years to achieve a situation in which the institutions make their documents available to the public

It should be remembered that Parliament has on a previous occasion received a special report on the problem of access to documents in connection with the recommendation to the Council in complaint 917/2000 by the British NGO 'Statewatch'. The Committee on Petitions drew up a report with Astrid Thors as rapporteur(7).

Complaint 648/2002 concerned the Council’s refusal to grant full access to documents relating to negotiations in connection with a proposal for a regulation implementing the competition rules in Articles 81 and 82 of the EC Treaty. The Council had declined to grant access to certain sections of the documents by invoking Article 4(3) of Regulation No 1049/2001 which allows access to be refused if disclosure of the document would seriously undermine the institution’s decision-making process. These sections concerned the proposals and positions of national delegations. The complainant and the Ombudsman were of the opinion that it was sufficient to delete the delegation’s name and then to release the text as such to the complainant. The Council had deleted entire passages from the text. The case concluded with a critical remark whereupon the Council decided to grant the complainant access to the documents in their entirety.

Complaint 1015/2002 concerned, among other things, the Council’s refusal to grant access to opinions from the Council’s Legal Service. The Council declined initially to grant access to these documents by invoking Article 4(2) of Regulation No 1049/2001 which allows the institutions under certain circumstances to refuse access inter alia to legal opinions. The Council had given a general refusal. The Ombudsman requested that access be given to these documents and emphasised that a distinction should be made between legal opinions connected with legal proceedings which are normally not published and opinions on draft legislation which ought to be accessible to the public.

These two examples show that the institutions are still reluctant about granting access to documents and that they have not understood that free access to documents is the rule and that there is nothing automatic about derogations but that it is necessary to decide on a case-by-case basis.

In this context it should be mentioned that the European Parliament has clearly stated in its resolution of 14 March 2002(8) on the implementation of Regulation (EC) No 1049/2001 that it disagreees with the Commission that continues to deny access to documents concerning infringement procedures under Article 226 of the Treaty. The Committee on Petitions has repeatedly and in vain tried to obtain information on cases where the Commission has, often as a result of petitions submitted to the European Parliament, opened an infringement procedure against a Member State.

- More openness in connection with recruitment competitions

The Ombudsman has over the years received a large number of complaints from citizens about lack of transparency and openness in connection with recruitment competitions. Since one of the Ombudsman’s chief objectives is to improve relations between the institutions and the general public and since a large number of citizens come into contact for the first time with an institution in connection with a recruitment competition, it is important that they receive a good impression. In 1999 the Ombudsman submitted to Parliament a special report on the Commission’s recruitment procedures on which the Committee on Petitions drew up a report with Herbert Bösch as rapporteur(9). The Ombudsman’s recommendation that candidates ought to have access to their marked examination scripts was accepted by the Commission back in 1999 and later in 2000 by the European Parliament. In 2003 the Ombudsman dealt with two complaints (2097/2002 and 2059/2002) on the Council’s refusal to grant access to marked examination scripts. Following a recommendation from the Ombudsman the Council too has now at last agreed to alter its rules. It can therefore now be said that all candidates in recruitment competitions have access to their marked examination scripts.

Complaint 341/2001 concerned the European Parliament’s refusal to inform the complainant of the names of the successful candidates in a recruitment competition and the points they obtained. The Ombudsman addressed a recommendation to Parliament calling on it to ensure that in future the institution produced such a list and, moreover, informed all candidates that such a list would be published. Parliament initially refused to follow the recommendation. The Ombudsman then decided to draw up a special report, following which Parliament chose to follow the Ombudsman’s recommendation.

The fact that age limits no longer apply in the institutions’ recruitment competitions is also thanks to the efforts of the Ombudsman.

Most of the recruitment competitions in the EU will in the future be organised by EPSO (European Personnel Selection Office). A recommendation should be addressed to EPSO that it also comply with the rules on openness and transparency which have been introduced not least thanks to the efforts of the Ombudsman.

- Cases of delay, failure to answer correspondence, discourteous language, etc.

A number of complaints could have been avoided if the complainants had received a satisfactory answer in time. Cases often arise where the institution has in fact acted correctly but has failed to explain to the complainant the reasons why it has acted as it has done. Such cases may give rise to a critical remark from the Ombudsman. A participant in a recruitment competition had not understood the difference between ‘having obtained the necessary number of points’ and ‘entered on the reserve list’ and was accused of wanting to ‘cheat’. EU officials can be inclined to forget that it may be difficult for outsiders to understand the way the institutions operate as well as EU jargon. Another case concerns an employee at the EU police mission in Sarajevo who was dismissed for misconduct. The dismissal was apparently justified but the person in question was not given an opportunity to express his view of the matter. Discourteous language may also result in a critical remark. The message needs to be got across to the institutions that proper and satisfactory communication with complainants is in their own interest.

Other issues

- The European code of good administrative behaviour

In 1999 the Ombudsman put forward a proposal for a code of good administrative behaviour for EU institutions and bodies. The Committee on Petitions drew up a report on this proposal with Roy Perry as rapporteur(10). On 6 September 2001 Parliament adopted the resolution(11) and thus approved the code with the proposed changes. Most institutions and bodies have adopted the code as a guideline for their relations with the general public. Since it is of the utmost importance that all institutions follow the same code, the Ombudsman and the Committee on Petitions have repeatedly called on the Commission to adopt the common code. During the debate on the Ombudsman’s annual report for 2001 on 26 September 2002 Commissioner Liikanen stated that the Commission had its own code which on many points matched the Ombudsman’s code and that the Commission was not in a position to propose a regulation containing the code of good administrative behaviour as the Commission had been invited to do. During the debate on the Ombudsman’s annual report for 2002 on 25 September 2003 Commission Vice-President Loyola de Palacio stated that the draft Constitutional Treaty contained a legal basis for future legislation on good administrative behaviour. The Ombudsman states in the annual report that, by way of follow-up, he wrote to the Commission President that this legislation ought to be prepared starting now so that it could be rapidly implemented when the Constitution is adopted. The rapporteur can only endorse this request, not least in view of the fact that the Constitution has in the meantime been adopted by the European Council.

- Inspection of documents and hearing of witnesses by the Ombudsman

Article 3(2) of the Ombudsman's statute deals partly with the Ombudsman's access to documents and partly with his hearing of witnesses. By letter of 13 December 1999, the Ombudsman contacted the President of Parliament with a proposed change to the relevant provisions. His view was that Article 3(2) imposes restrictions on the Ombudsman in terms of his investigative powers. According to the current wording, access to documents can be refused 'on duly substantiated grounds of secrecy' and access to documents from a Member State that are classed as secret may be granted only where 'that Member State has given its prior agreement'. In addition, employees of the institutions called on to testify must speak 'in accordance with instructions from their administrations and shall continue to be bound by their duty of professional secrecy'.

A report was drawn up for the Committee on Constitutional Affairs with Teresa Almeida Garrett as rapporteur(12). In the resolution it was resolved to remove the above restrictions. Pursuant to Article 195(4) of the EC Treaty, Parliament lays down the Ombudsman's statute after consulting the Commission and with the approval of the Council acting by a qualified majority. The Commission expressed reservations about the proposal and the Council was unable to approve it.

A delegation from the Committee on Petitions that visited Copenhagen on 17-18 September 2002 submitted the problem to the Danish Minister for European Affairs, Bertel Haarder, Council President. He promised to raise the matter in the Council. This happened at meetings of the General Affairs Group in October and November 2002. A qualified majority of the Council was unable to approve Parliament's resolution. However, the view was expressed that the Ombudsman's statute should be updated in the light of developments and of the implementation of Regulation No 1049/2001 on access to documents.

The Ombudsman does not broach this problem in the annual report, which is surely a reflection of the fact that he has not encountered problems in connection with his inspection of documents. The rapporteur believes that Article 3(2) imposes restrictions on the work of the Ombudsman, this being at variance with the confidence generally demonstrated towards the Ombudsman. The issue ought to be raised again in the new parliamentary term.

- Cooperation between the Committee on Petitions and the Ombudsman

There are regular calls for enhanced cooperation between the Committee on Petitions and the Ombudsman. Relations are characterised by trust and the will to cooperate, but apart from an agreement on mutual transfer of cases - which led to six complaints being tranferred to the Committee on Petitions and a further 243 complainants being advised to submit petition - it has to be recognised that cooperation is not particularly far-reaching in practice. Jakob Söderman himself put forward certain specific proposals for closer cooperation in connection with the presentation of the 2001 annual report, but these have not been put into practice. One factor hampering cooperation is undoubtedly the different working methods.

In 1996, the Ombudsman established a network of contacts comprising ombudsmen and similar bodies which, among other things, was meant to make it easier to forward on complaints that are outside the Ombudsman's terms of reference to those bodies in Member States that are best suited to deal with these complaints. The Committee on Petitions receives a large number of petitions that are declared inadmissible since they relate to matters outside the EU's field of activity. The committee endeavours as far as possible to refer petitioners to other bodies that may possibly be able to deal with their case, in particular, national ombudsmen and petitions committees. It is plain that the Ombudsman's network of contacts could also be of use to the Committee on Petitions. The scope for gaining access to this network or for establishing a similar network in the Petitions Committee, in cooperation with the Ombudsman's office, ought to be investigated.

PROCEDURA

Tytuł

Sprawozdanie roczne z działalności Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich za rok 2003

Odsyłacze

2004/2091(INI)

Podstawa przepisowa

art. 112 ust. 1 i art. 195 ust. 2

Komisja przedmiotowo właściwa
  Data przedłożenia sprawy

PETI
28.10.2004

Komisja wyznaczona do wydania opinii
  Data przedłożenia sprawy


 

 

 

 

Opinia niewydana
  Data wydania decyzji

 

 

 

 

 

Ściślejsza współpraca
  Data przedłożenia sprawy

 

 

 

 

 

Projekty rezolucji uwzględnione w sprawozdaniu

 

 

 

Sprawozdawca
  Data powołania

Proinsias De Rossa
17.3.2004

 

Sprawozdawca zastąpiony

 

 

Rozpatrzenie w komisji

26.4.2004

1.9.2004

29.9.2004

 

 

Data zatwierdzenia

30.9.2004

Wynik głosowania końcowego

za:

przeciw:

wstrzymujących się:

[13]

[0]

[0]

Posłowie obecni podczas końcowego głosowania

Marcin Libicki, Marie Pnayatopoulos-Cassiotou, Proinsias De Rossa, Sir Robert Atkins, Alexandro Batilocchio, Alexandra Dobolyi, Janelly Fourtou, David Hammerstein-Mintz, Roger Helmer, Emmanouil Mavrommatis, Diana Wallis and Rainer Wieland

Zastępcy obecni podczas końcowego głosowania

Marie-Hélène Descamps

Zastępcy (art. 178 ust. 2) obecni podczas końcowego głosowania

 

Data wpłynięcia – A6

29.10.2004

A6-0030/2004

Uwagi

...

(1)

Dz.U. C 329 z 06.12.93r., str. 132.

(2)

Dz.U. L 113 z 04.05.94 r., str. 15.

(3)

2 Dz.U. L 145 z 31.05.01 r., str. 43

(4)

3 Dz.U. C 47 E z 27.02.03 r., str. 483.

(5)

1 Dz.U. C 72 E z 21.03.02 r., str. 336

(6)

2 Nota Rady 14782/02 OMBUDS 29 z dn. 26 listopada 2002 r.

(7)

Doc. A5-0363/2002.

(8)

OJ C47 E, 27.2.2003, p.483.

(9)

Doc. A5-0280/2000.

(10)

Doc. A5-0245/2001.

(11)

OJ C 72 E, 21.3.2002, p. 239.

(12)

Doc. A5-0240/2001.

Ostatnia aktualizacja: 16 sierpnia 2006Informacja prawna