Procedura : 2010/2040(INI)
Przebieg prac nad dokumentem podczas sesji
Dokument w ramach procedury : A7-0266/2010

Teksty złożone :

A7-0266/2010

Debaty :

PV 21/10/2010 - 5
CRE 21/10/2010 - 5

Głosowanie :

PV 21/10/2010 - 7.10
CRE 21/10/2010 - 7.10
Wyjaśnienia do głosowania
Wyjaśnienia do głosowania

Teksty przyjęte :

P7_TA(2010)0386

SPRAWOZDANIE     
PDF 262kWORD 202k
5 października 2010
PE 442.886v02-00 A7-0266/2010

w sprawie zintegrowanej polityki morskiej – ocena dokonanych postępów i nowe wyzwania

(2010/2040(INI))

Komisja Transportu i Turystyki

Sprawozdawczyni: Gesine Meissner

Sprawozdawca komisji opiniodawczej (*): Antonello Antinoro, Komisja Rybołówstwa

(*) Procedura obejmująca zaangażowane komisje – art. 50 Regulaminu

POPRAWKI
PROJEKT REZOLUCJI PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO
 UZASADNIENIE
 OPINIA Komisji Rybołówstwa
 OPINIA Komisji Rozwoju Regionalnego
 WYNIK GŁOSOWANIA KOŃCOWEGO W KOMISJI

PROJEKT REZOLUCJI PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO

w sprawie zintegrowanej polityki morskiej – ocena dokonanych postępów i nowe wyzwania

(2010/2040(INI))

Parlament Europejski,

–   uwzględniając dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/56/WE z dnia 17 czerwca 2008 r. ustanawiającą ramy działań Wspólnoty w dziedzinie polityki środowiska morskiego(1),

–   uwzględniając komunikat Komisji zatytułowany „Zintegrowana polityka morska Unii Europejskiej” (COM(2007)0575),

–   uwzględniając komunikat Komisji zatytułowany „Sprawozdanie z postępu prac w dziedzinie zintegrowanej polityki morskiej UE” (COM(2009)0540),

–   uwzględniając dokument roboczy służb Komisji załączony do „Sprawozdania z postępu prac w dziedzinie zintegrowanej polityki morskiej UE” (SEC(2009)1343),

–   uwzględniając komunikat Komisji zatytułowany „W kierunku zintegrowanej polityki morskiej zmierzającej do lepszego zarządzania Morzem Śródziemnym” (COM(2009)0466),

–   uwzględniając komunikat Komisji zatytułowany „Rozwój międzynarodowego wymiaru zintegrowanej polityki morskiej Unii Europejskiej” (COM(2009)0536),

–   uwzględniając komunikat Komisji zatytułowany „W kierunku integracji nadzoru morskiego: Wspólny mechanizm wymiany informacji dla obszarów morskich UE” (COM(2009)0538),

–   uwzględniając komunikat Komisji zatytułowany „Analiza projektu stworzenia europejskiego systemu nadzorowania granic (Eurosur)” (COM(2008)0068),

–   uwzględniając komunikat Komisji zatytułowany „EUROPA 2020. Strategia na rzecz inteligentnego i zrównoważonego rozwoju sprzyjającego włączeniu społecznemu” (COM(2010)2020),

–   uwzględniając komunikat Komisji zatytułowany „Program prac Komisji na rok 2010. Czas na działanie” (COM(2010)0135),

–   uwzględniając Białą księgę Komisji zatytułowaną „Adaptacja do zmian klimatu: europejskie ramy działania” (COM(2009)0147),

–   uwzględniając komunikat Komisji zatytułowany „Mapa drogowa na rzecz planowania przestrzennego obszarów morskich: Opracowanie wspólnych zasad w UE” (COM(2008)0791),

–   uwzględniając komunikat Komisji zatytułowany „Wytyczne dotyczące zintegrowanego podejścia do polityki morskiej: W kierunku najlepszych praktyk w zakresie zintegrowanej gospodarki morskiej i konsultacji z zainteresowanymi stronami” (COM(2008)0395),

–   uwzględniając komunikat Komisji dotyczący strategii Unii Europejskiej dla regionu Morza Bałtyckiego (COM(2009)0248),

–   uwzględniając komunikat Komisji zatytułowany „Unia Europejska a region arktyczny” (COM(2008)0763),

–   uwzględniając dokument roboczy służb Komisji dotyczący tworzenia infrastruktury wiedzy o morzu i planu utworzenia Europejskiej Sieci Informacji i Obserwacji Środowiska Morskiego (SEC(2009)0499),

–   uwzględniając dokument roboczy służb Komisji dotyczący wyników konsultacji społecznych na temat infrastruktury danych o morzu (SEC(2010)0073),

–   uwzględniając nieoficjalny dokument roboczy służb Komisji dotyczący nadzoru morskiego (SEC(2008)2737),

–   uwzględniając komunikat Komisji zatytułowany „Europejska strategia na rzecz badań morskich. Wykorzystanie spójnych ram Europejskiej Przestrzeni Badawczej jako wsparcia dla zrównoważonego wykorzystania mórz i oceanów” (COM(2008)0534),

–   uwzględniając komunikat Komisji zatytułowany „Strategiczne cele i zalecenia w zakresie polityki transportu morskiego UE do 2018 r.” (COM(2009)0008),

–   uwzględniając konkluzje Rady z dnia 16 listopada 2009 r. w sprawie zintegrowanej polityki morskiej,

–   uwzględniając konkluzje Rady z dnia 17 listopada 2009 r. w sprawie zintegrowanego nadzoru morskiego,

–   uwzględniając konkluzje Rady z dnia 14 czerwca 2010 r. w sprawie zintegrowanej polityki morskiej,

–   uwzględniając Konwencję o ochronie Morza Śródziemnego przed zanieczyszczeniami i protokoły do niej(2),

–   uwzględniając opinię Komitetu Regionów z dni 17-18 czerwca 2009 r. w sprawie pakietu morskiego i przybrzeżnego,

–   uwzględniając swoją rezolucję z dnia 12 lipca 2007 r. w sprawie przyszłej unijnej polityki morskiej: europejska wizja oceanów i mórz(3),

–   uwzględniając swoją rezolucję z dnia 20 maja 2008 r. w sprawie zintegrowanej polityki morskiej Unii Europejskiej(4),

–   uwzględniając art. 48 Regulaminu,

–   uwzględniając sprawozdanie Komisji Transportu i Turystyki oraz opinie Komisji Rybołówstwa i Komisji Rozwoju Regionalnego (A7-0266/2010),

A. mając na uwadze, że morza i oceany są systemami niezwykle złożonymi, na które wpływ wywierają liczne działania, interesy i strategie polityczne; mając na uwadze, że wiedza fachowa pozwalająca zająć się różnorodnymi wyzwaniami w zakresie kwestii morskich, a także uprawnienia do podjęcia takich działań rozkładają się na liczne podmioty publiczne i prywatne na różnych szczeblach zarządzania,

B.  mając na uwadze, że morza i oceany na świecie są wzajemnie połączone i zależne od siebie, oraz mając na uwadze, że coraz intensywniejsze wykorzystywanie mórz i oceanów przez takie sektory, jak żegluga, rybołówstwo, energetyka, turystyka oraz badania naukowe w połączeniu ze zmianami klimatu powoduje zwiększoną presję na środowisko morskie,

C. mając na uwadze, że żegluga i przemysł stoczniowy w znaczący sposób przyczyniają się do powodzenia gospodarczego państw UE i świadczą wartościową usługę przemysłowi i konsumentom w Europie i na świecie;

D. mając na uwadze, że założenia zintegrowanej polityki morskiej stanowią wyraźną odpowiedź na pytanie, w jaki sposób osiągnąć większą spójność między działaniami prowadzonymi w ramach różnych strategii politycznych dotyczących mórz i w stref przybrzeżnych, a potrzebą przyjaznego dla środowiska wykorzystywania zasobów tych ekosystemów;

E    mając na uwadze, że dyrektywa ramowa w sprawie strategii morskiej stanowi środowiskowy filar zintegrowanej polityki morskiej oraz mając na uwadze, że podejście to powinno być ściślej związane z pozostałymi sektorowymi strategiami politycznymi;

F.  mając na uwadze, że sukces zintegrowanej polityki morskiej powinien wynikać z doskonałości badań morskich, technologii i innowacji i powinien prowadzić do osiągnięcia w procesie decyzyjnym podejścia zwanego „punktem kompleksowej obsługi”, a w związku z tym do ograniczenia powielania uprawnień regulacyjnych, z uwzględnieniem jednak specyfiki regionalnej i lokalnej,

G. mając na uwadze, że takie zintegrowane struktury zarządzania obszarami morskimi powinny poprawić skoordynowane planowanie konkurencyjnej działalności morskiej, strategiczne zarządzanie obszarami morskimi, jakość działań nadzorczych oraz egzekwowanie prawa; mając na uwadze, że taki cel wymaga dokładnego określenia tych wszystkich struktur, zapewnienia ich widoczności i poprawy współpracy między nimi w przejrzystych i spójnych ramach,

H. mając na uwadze, że Unia Europejska jest pierwszą potęgą morską na świecie i że powinna oprzeć się na zintegrowanej polityce morskiej i jej dorobku, aby stanowić na poziomie międzynarodowym siłę napędową w celu poprawy planowania działalności morskiej, ochrony środowiska i szerzenia dobrych rozwiązań w zakresie działalności morskiej na łowiskach międzynarodowych,

I.   mając na uwadze, że regiony przybrzeżne Europy i wyspy najbardziej oddalone odgrywają szczególną rolę w związku z bezpieczeństwem i ochroną przed zagrożeniami dla środowiska i działaniami przestępczymi,

Postanowienia ogólne

1.  z zadowoleniem przyjmuje pakiet Komisji z października 2009 r. w sprawie zintegrowanej polityki morskiej (IMP) jako dokonaną w samą porę, zachęcającą ocenę realizacji zawartego w niebieskiej księdze z 2007 r. planu działania i przyznaje jednocześnie, że nowe – już podjęte lub planowane – inicjatywy są w pełni spójne z celami błękitnej księgi i stanowią ich logiczną konsekwencję; potwierdza ogólną ważność zintegrowanego podejścia do spraw morskich;

2.  zgadza się z Komisją, że nasze „silne tradycje morskie” stanowią jedną z mocnych stron Europy; wzywa zatem Komisję Europejską i państwa członkowskie do dalszej rozbudowy potencjału różnych sektorów gospodarki morskiej w drodze opracowania ambitnej strategii „błękitnego wzrostu”; uważa, że zintegrowana polityka morska powinna przyczynić się do powstania Unii konkurencyjnej, społecznej i opartej na zasadach zrównoważonego rozwoju w tym kontekście sądzi, że tworząc zintegrowaną politykę morską, należy harmonijnie uwzględniać cele z zakresu rozwoju gospodarczego, wysokiego poziomu zatrudnienia – szczególnie czyniąc ten sektor bardziej atrakcyjnym dla młodych ludzi poprzez prowadzenie działań szkoleniowych i zainicjowanie programu „Erasmus morski – i ochrony środowiska; dlatego stwierdza, że zintegrowana polityka morska powinna być powiązana z celami i inicjatywami podejmowanymi w ramach strategii UE 2020;

3.  zwraca się w związku z tym do Komisji o przedstawienie kompleksowej, przekrojowej strategii zrównoważonego wzrostu w regionach przybrzeżnych i w sektorach morskich do 2013 r., w oparciu o szeroką analizę możliwości i opcji politycznych oraz o szerokie konsultacje z zainteresowanymi podmiotami; uważa, że jednym z elementów tej strategii powinno być nowe zintegrowane podejście do kwestii wzmocnienia światowego przywództwa Europy w dziedzinie badań nad morzem i gospodarką morską, rozwoju technologii i inżynierii morskiej w takich sektorach, jak budowa statków, trwały rozwój zasobów morskich, ekologiczna żegluga, rozwój energetyki morskiej i technologie morskie; stwierdza, że należy znaleźć szczeblu międzynarodowym rozwiązania na rzecz zlikwidowania praktyk nieuczciwej konkurencji w przemyśle stoczniowym;

4.  wzywa Komisję, aby podjęła działania w następstwie katastrofalnego wycieku ropy naftowej w Zatoce Meksykańskiej i stworzyła w Europie pewność prawną w obszarze wydobycia ropy naftowej na pełnym morzu, przedkładając uzgodnioną europejską strategię dotyczącą przygotowania do prowadzenia na poziomie międzynarodowym działań w sytuacjach zagrożenia i usuwania awarii powodowanych przez platformy wiertnicze i tankowce, zwłaszcza w przypadkach skażenia transgranicznego; nawołuje Komisję, by zachęcała państwa członkowskie do pełnego wdrożenia już istniejących międzynarodowych ram prawnych, jak określono w stosownych międzynarodowych konwencjach Międzynarodowej Organizacji Morskiej oraz by jednocześnie określiła wszystkie możliwe środki zapobiegania takim katastrofom i wskazała luki prawne na szczeblu UE i państw członkowskich oraz odpowiednio, jak najszybciej dostosowała wszystkie stosowne działania i przepisy UE, uwzględniając różnorodność sytuacji w przypadku Zatoki Meksykańskiej i europejskich regionów nabrzeżnych i mórz;

5.  nawołuje Komisję, by przy przeglądzie rozporządzenia dotyczącego Europejskiej Agencji ds. Bezpieczeństwa na Morzu rozszerzyła mandat tej agencji na inspekcje bezpieczeństwa obiektów znajdujących się na morzu i usuwania skutków wycieków ropy;

6. dostrzega w związku z tym pilną potrzebę przeglądu dyrektywy nr 2004/35/WE w sprawie odpowiedzialności za środowisko w odniesieniu do zapobiegania i zaradzania szkodom wyrządzonym środowisku naturalnemu, gdyż nie przewiduje ona odpowiedzialności według zasady „zanieczyszczający płaci” w odniesieniu do wydobywania ropy na pełnym morzu;

7. wzywa zatem Komisję do zbadania, czy zachodzi konieczność rozszerzenia mandatu Europejskiej Agencji ds. Bezpieczeństwa na Morzu i czy należy powierzyć jej kontrolę nad przestrzeganiem standardów bezpieczeństwa przy wydobywaniu ropy na pełnym morzu i monitorowanie odnośnych planów na wypadek zagrożenia;

8.  z zadowoleniem przyjmuje studium Komisji zatytułowane „Baza danych o finansowanych przez UE projektach w regionach morskich”(5) i wzywa Komisję, aby w swoim następnym sprawozdaniu z postępów w dziedzinie zintegrowanej polityki morskiej przedstawiła pełny i systematyczny przegląd wszystkich funduszy udostępnionych ze wszystkich linii budżetowych na działania związane z sektorami morskimi, regionami przybrzeżnymi i morzami;

9.  zwraca się do Komisji o dopilnowanie, aby w perspektywie finansowej zostały przewidziane odpowiednie fundusze na nową zintegrowaną politykę morską, oraz o przeanalizowanie w tym celu wszystkich możliwości, w tym propozycji Komitetu Regionów w sprawie utworzenia funduszu na rzecz obszarów przybrzeżnych i skutecznego zarządzania różnymi systemami finansowania;

10. popiera fakt, że Komisja wyraziła zamiar finansowania zintegrowanej polityki morskiej kwotą w wysokości 50 mln euro przez najbliższe dwa lata, aby skonsolidować poprzednie projekty w dziedzinie polityki, zarządzania, trwałości i nadzoru;

Zarządzanie obszarami morskimi

11. wyraża uznanie dla tych państw członkowskich i regionów, które wprowadziły już zasady i struktury zintegrowanego zarządzania obszarami morskimi; wzywa te państwa członkowskie, których struktury administracyjne związane ze zintegrowaną polityką morską wykazują jeszcze rozdrobnienie, by niezwłocznie wprowadziły jednolite zintegrowane struktury zarządzania obszarami morskimi;

12. zgadza się z wytycznymi Komisji dotyczącymi zarządzania obszarami morskimi i z jej analizą obiecujących, choć nadal niezadowalających postępów poczynionych w ostatnich latach;

13. wzywa Komisję, państwa członkowskie i regiony przybrzeżne do nasilenia wysiłków służących określeniu zintegrowanej polityki morskiej oraz tworzeniu odpowiednich struktur zarządzania obszarami morskimi, które umożliwią podejmowanie decyzji w oparciu o najlepsze dostępne informacje przy udziale wszystkich zainteresowanych stron, co sprawi, że decyzje te będą lepiej uwzględniać różne cele polityczne;

14. podkreśla konieczność wspierania dostosowanych do potrzeb strategii rozwoju lokalnego opracowywanych w ramach oddolnego procesu konsultacji i zniechęcania do podejścia polegającego na stosowaniu jednej miary dla wszystkich; dlatego uważa, że zintegrowane zarządzanie morskie ma istotne znaczenie, gdyż pozwala uniknąć nakładania się na siebie kompetencji pomiędzy poszczególnymi szczeblami władzy i zacieśnić współpracę i dialog z władzami lokalnymi i regionalnymi, wspólnotami przybrzeżnymi, przedstawicielami społeczeństwa obywatelskiego oraz innymi zainteresowanymi stronami z sektorów morskich; opowiada się za stworzeniem i rozwinięciem strategii dla makroregionów morskich Unii Europejskiej ramach opracowywania strategii politycznych dotyczących regionalnych obszarów morskich;

15. wzywa Komisję do dokonania – w oparciu o osiągnięte wyniki – dokładniejszej oceny jakości struktur zarządzania obszarami morskimi na szczeblu państw członkowskich i na szczeblu regionalnym oraz do wymiany najlepszych wzorców dla osiągnięcia celów zintegrowanej polityki morskiej; uważa, że zintegrowane i przejrzyste zarządzanie obszarami morskimi zapewnia optymalne planowanie, tworzy liczne możliwości interakcji i sprzyja powstaniu europejskiego obszaru morskiego bez barier;

16. zgadza się z Komisją, że włączanie zainteresowanych stron w kształtowanie polityki morskiej powinno również w większym stopniu znajdować stałe potwierdzenie w strukturach zarządzania; zachęca w tym celu wszystkie nadbrzeżne państwa członkowskie, które jeszcze tego nie uczyniły, aby odpowiadając pozytywnie na wniosek Komisji, jak najszybciej utworzyły krajowe punkty kontaktowe ds. zintegrowanej polityki morskiej; podkreśla konieczność uruchomienia takiej sieci operacyjnej w jak najkrótszym czasie; popiera utworzenie międzysektorowej platformy służącej do prowadzenia dialogu zainteresowanych stron na temat gospodarki morskiej; wnosi o wprowadzenie środków na rzecz konkretnego partnerstwa między Komisją a regionami, ponawia swoje poparcie dla Europejskiego Dnia Morza oraz domaga się, aby zwrócić większą uwagę na informowanie obywateli UE oraz udział społeczeństwa we wszystkich aspektach zintegrowanej polityki morskiej;

17. 12. z zadowoleniem przyjmuje europejską sieć klastrów morskich i zwraca się do Komisji, państw członkowskich i regionów o wsparcie tych powstających organizacji na wszystkich szczeblach, w szczególności poprzez wspieranie ich zdolności do innowacji, włączenie ich do strategii i programów krajowych i wspólnotowych, zacieśnienie współpracy ponadnarodowej oraz działania na rzecz większego otwarcia na MŚP i poprawy ich widoczności;

18. wzywa państwa członkowskie i Komisję do nasilenia na odpowiednich forach na szczeblu międzynarodowym dialogu na temat zintegrowanej polityki morskiej i innych kwestii morskich, w tym ratyfikacji i wdrożenia konwencji ONZ o prawie morza (UNCLOS); proponuje, aby spotkania na temat zintegrowanej polityki morskiej na szczeblu ministerialnym państw członkowskich Unii dla Śródziemnomorza odbywały się przynajmniej raz w roku;

19. nalega, by Unia Europejska w ramach Unii na rzecz regionu Morza Śródziemnego dążyła do wprowadzenia do programu tej nowej organizacji międzynarodowej projektu wspólnego kodeksu najlepszych wzorców w sektorze rybołówstwa i akwakultury;

20. wzywa Komisję do wzmocnienia międzynarodowego wymiar zintegrowanej polityki morskiej i zwraca uwagę Komisji i państw członkowskich na konieczność zaproponowania poprawy warunków pracy na morzu, poprawy bezpieczeństwa i zwiększenia efektywności środowiskowej statków na forum międzynarodowym oraz ratyfikowania stosownych zmian przez państwa portu, bandery i państwa nadbrzeżne w formie międzynarodowych umów w celu osiągnięcia poprawy sytuacji w żegludze na całym świecie;

21. wzywa Komisję i Radę, by wspierały uwzględnianie zintegrowanej polityki morskiej w instrumentach pomocy finansowej i w celach polityki zewnętrznej UE poprzez przyjmowanie odpowiednich inicjatyw zmierzających do rozwiązywania takich problemów, jak zanieczyszczenie, nielegalne połowy, piractwo;

Inicjatywy i strategie dotyczące basenów morskich

22. z zadowoleniem przyjmuje inicjatywy i strategie dotyczące regionalnych basenów morskich przedstawione dotychczas przez Komisję oraz strategie makroregionalne dotyczące polityki morskiej; dostrzega, że wdrożenie zasad zintegrowanej polityki morskiej wymaga ich przełożenia na ukierunkowane strategie i szczegółowe środki dopasowane do specyficznych cech każdego basenu morskiego, a w przypadku basenu Morza Śródziemnego do różnych podregionów tam położonych; apeluje o kontynuowanie dialogu i współpracy w celu poprawy zarządzania przestrzenią morską i obszarami przybrzeżnymi, przy zastosowaniu podejścia wielopoziomowego, w różnych basenach morskich, w tym w basenach Morza Północnego, Morza Bałtyckiego, Atlantyku, Morza Czarnego i Morza Śródziemnego, oraz zwraca się do Komisji, by we współpracy z państwami członkowskimi szybko przystąpiła do opracowania i przedstawienia działań na tych obszarach;

23. zwraca się do Komisji Europejskiej o zwrócenie szczególnej uwagi na specyfikę regionów najbardziej oddalonych Unii Europejskiej, których terytorium morskie zapewnia UE największą wyłączną strefę ekonomiczną na świecie; w związku z powyższym uważa, ze te obszary mogłyby odegrać istotną rolę w międzynarodowym wymiarze zintegrowanej polityki morskiej i wzywa Komisję do włączenia wymiaru morskiego do umów międzynarodowych z podugrupowaniami regionalnymi;

24. zwraca uwagę, że znaczna część wód Morza Śródziemnego i Morza Czarnego leży poza obszarem jurysdykcji lub suwerennych praw państw przybrzeżnych, a w związku z tym państwa te nie dysponują uprawnieniami nakazowymi i wykonawczymi pozwalającymi na regulowanie w ujednolicony sposób działalności ludzkiej na tych obszarach;

25. zwraca się w związku z powyższym do zainteresowanych państw przybrzeżnych o rozwiązanie w oparciu o UNCLOS kwestii wyznaczania granic i o uzgodnienie swoich stref morskich;

Planowanie przestrzenne obszarów morskich

26. zdaje sobie sprawę, że stabilność, przewidywalność i przejrzystość zarządzania obszarami morskimi ma kluczowe znaczenie dla zapewnienia optymalnego i zrównoważonego rozwoju działalności gospodarczej oraz nowych możliwości wzrostu i zatrudnienia na morzu, w tym dalszego rozwoju odnawialnych źródeł energii, takich jak energia wiatrowa i energia fal morskich, nie stanowiąc przeszkody dla bardziej tradycyjnej działalności;

27. uważa, że zarządzanie coraz bardziej intensywnymi i konkurującymi ze sobą sposobami korzystania z mórz w oparciu o ekosystem wymaga skoordynowanego, usprawnionego i transgranicznego planowania przestrzennego obszarów morskich, będącego neutralnym instrumentem, który ma potencjał, by w znaczący sposób przyczynić się do wdrożenia dyrektywy ramowej w sprawie strategii morskiej oraz ułatwić harmonijne współistnienie różnych użytkowników morza;

28. z zadowoleniem przyjmuje harmonogram dotyczący morskiego planowania przestrzennego, którego podstawą jest podejście ekosystemowe, oraz opracowanie 10 zasad planowania; uważa, że ten międzysektorowy instrument polityczny ma zasadnicze znaczenie dla wdrożenia zintegrowanej polityki morskiej; zwraca się do Komisji o przedstawienie w 2011 r. projektu dyrektywy w sprawie morskiego planowania przestrzennego lub o zaproponowanie najwłaściwszego instrumentu dla zapewnienia spójności między morskim planowaniem przestrzennym a pozostałymi istniejącymi inicjatywami (zintegrowanym zarządzaniem strefą przybrzeżną, programem Natura 2000, dyrektywą ramową w sprawie strategii morskiej);

29. proponuje dokonanie oceny możliwości wspólnego korzystania z przestrzeni morskiej przez różne sektory (np. żeglugę, sektor energii odnawialnej/wiatrowej i akwakulturę);

30. podkreśla ogromne znaczenie planowania europejskiej przestrzeni morskiej oraz jej wykorzystania dla regionów przybrzeżnych, w szczególności dla regionów peryferyjnych, i podkreśla konieczność chronienia biologiczno-geograficznych regionów morskich najbardziej wrażliwych z ekologicznego punktu widzenia, zapewniając sektorowi rybołówstwa zrównoważoną eksploatację zasobów;

Nadzór morski

31. oczekuje, że właściwie skoordynowane i zintegrowane podejście międzyfilarowe, międzysektorowe i międzynarodowe do nadzoru morskiego wzmocni ochronę interesów państw członkowskich i Unii Europejskiej, a także ochronę przed zanieczyszczeniem mórz i nielegalnymi praktykami, udostępniając organom sektora morskiego informacje w zakresie monitoringu i nadzoru w odnośnych obszarach działalności, co przyczyni się do większej skuteczności;

32. w związku z tym wzywa Komisję, państwa członkowskie, agencje UE, szczególnie Europejską Agencję ds. Bezpieczeństwa na Morzu, a także właściwe organizacje do przyspieszenia starań na rzecz współpracy i koordynacji oraz w odniesieniu do koniecznych dostosowań ustawodawczych;

33. wzywa Komisję, by we współpracy z państwami członkowskimi ustaliła przeszkody w wymianie danych w prawodawstwie unijnym i krajowym oraz w uprawnieniach agencji, korzystała z doświadczeń zdobytych w ramach regionalnych i krajowych inicjatyw, projektów badawczych i pilotażowych oraz operacji WPBiO dotyczących nadzoru morskiego, by móc przedstawić w 2010 r. harmonogram dotyczący zintegrowanego nadzoru morskiego, oraz zbadała możliwości współpracy z krajami trzecimi, szczególnie z regionu Morza Śródziemnego, które ratyfikowały konwencję UNCLOS, a także z odpowiednimi organizacjami;

34. wzywa Komisję do rozpoznania dodatkowych potrzeb finansowych w celu stworzenia wspólnego mechanizmu wymiany informacji w ramach zintegrowanego nadzoru morskiego w odpowiednim czasie przed przyjęciem kolejnej perspektywy finansowej, z korzyścią dla UE i dla państw członkowskich;

35. wzywa Komisję do przedstawienia ram prawnych dotyczących zintegrowania nadzoru morskiego z myślą o utworzeniu wspólnego mechanizmu wymiany informacji;

36. ponawia swój apel o pogłębienie współpracy między krajowymi inspektoratami, posterunkami straży przybrzeżnej i jednostkami marynarki państw członkowskich oraz przypomina Komisji, by zgodnie z wcześniejszymi żądaniami Parlamentu Europejskiego przeprowadziła analizę wykonalności dotyczącą dalszej współpracy między różnymi jednostkami straży przybrzeżnej przy zapewnieniu większej interoperacyjności różnych systemów nadzoru i z myślą o utworzeniu w nieodległej przyszłości europejskiej straży przybrzeżnej; dostrzega w tym zakresie istotny potencjał, jaki niesie ze sobą zaangażowanie EMSA w pełne sprawowanie dozoru nad obszarami przybrzeżnymi oraz zwiększenie zakresu pomocy udzielanej państwom członkowskim w ściganiu sprawców zanieczyszczenia mórz;

Sprawy różne

37. przypomina swoje stanowisko i żądania zawarte w rezolucji w sprawie strategicznych celów i zaleceń dotyczących morskiej polityki transportowej UE do roku 2018 r.;

38. w perspektywie opracowania białej księgi na temat przyszłości transportu zwraca się do Komisji o uwzględnienie krytycznej roli morskiego transportu frachtowego w dzisiejszym handlu, o promowanie rozwoju drugorzędnych i mniej zatłoczonych portów oraz o odpowiednie zajęcie się kwestią środków bezpieczeństwa w transporcie morskim w UE i poza jej granicami poprzez inwestowanie w rozwijanie wielopłaszczyznowych systemów zarządzania ryzykiem w celu typowania i kontrolowania niebezpiecznego ładunku;

39. podkreśla znaczenie przestrzeni morskiej bez barier oraz wzywa Komisję i państwa członkowskie do:

- dokonania oceny i zachowania małych portów;

- rozszerzenia sieci żeglugi morskiej bliskiego zasięgu dla skrócenia odległości transportu drogowego;

- wspierania badań naukowych i innowacji w zakresie typów i obsługi ładunku oraz rozwiązań logistycznych w celu znalezienia sposobów na skrócenie czasu transportu i zmniejszenie kosztów przeładunku;

- wspierania rozwoju infrastruktury portowej;

40. zwraca się do Komisji o zintegrowanie europejskiej polityki morskiej i strategii politycznych w zakresie śródlądowych dróg wodnych w celu wykorzystywania w sposób maksymalny potencjału transportu wodnego oraz stworzenia skutecznych i zróżnicowanych szlaków transportowych;

41. zachęca Komisję, państwa członkowskie i sektor przemysłowy do zwiększenia wysiłków w zakresie badań i rozwoju wykorzystywania i stosowania odnawialnych źródeł energii jako napędu statków i do zasilania ich w energię elektryczną;

42. wzywa Komisję do poprawy warunków pracy marynarzy za pomocą odpowiednich środków, do włączenia do prawodawstwa wspólnotowego Konwencji o pracy na morzu Międzynarodowej Organizacji Pracy (ILO) oraz do zaproponowania programu na rzecz podnoszenia kwalifikacji i szkoleń marynarzy, a w szczególności zatrudniania młodych ludzi, w tym osób z krajów trzecich;

43. zwraca się do Komisji o rozważenie podjęcia uzgodnionej europejskiej inicjatywy w dziedzinie polityki przemysłowej mającej na celu zwiększenie konkurencyjności, wspieranie wybitnych osiągnięć europejskiego przemysłu stoczniowego oraz zapewnienie bezpieczeństwa, efektywności środowiskowej i konkurencyjności żeglugi we wspólnej przestrzeni morskiej bez granic, wykorzystując w tym celu w pełni konkurencyjne możliwości budowy statków w Europie przy użyciu technologii przyjaznych dla środowiska i alternatywnego paliwa okrętowego w duchu „żeglugi ekologicznej”; wzywa państwa członkowskie do ratyfikowania podpisanej w Hongkongu w 2009 r. międzynarodowej konwencji w sprawie bezpiecznego i przyjaznego środowisku recyklingu statków;

44. upoważniony przez odniesienie do spójności terytorialnej zawarte w TFUE oraz mając na celu poprawę dostępności, uważa za niezbędne dalsze traktowanie mobilności pasażerów i towarów jako integralnej części polityki rynku wewnętrznego w drodze promowania żeglugi morskiej bliskiego zasięgu i kabotażu morskiego między poszczególnymi terytoriami, jednocześnie zapewniając lepsze połączenia między peryferyjnymi regionami morskimi, regionami najbardziej oddalonymi i wyspami, a lądem stałym i centrami gospodarczymi; w tym samym kontekście zaznacza, że zasadnicze znaczenie ma pokonanie trudności, jakie napotykają wyspiarskie obszary w UE, a w szczególności małe wyspy wspólnotowe, w odniesieniu do transportu osób i towarów, poprzez wspieranie połączeń morskich niewykorzystywanych przez rynek w odpowiednim stopniu oraz poprzez zagwarantowanie tego samego kosztu za kilometr za transport dóbr i pasażerów, niezależnie od miejsca; wzywa do podjęcia konkretnych działań na rzecz regionów peryferyjnych z uwzględnieniem ich specyfiki;

45. zwraca uwagę na szczególne znaczenie gospodarki morskiej dla państw członkowskich i regionów, które posiadają duże obszary wyłącznych stref ekonomicznych, a także na konieczność wspierania rozwoju morskich grup gospodarczych, które należy wspierać ze względu na wkład, jaki wnoszą we wzrost gospodarczy i zatrudnienie, zgodnie ze strategią EU 2020;

46. podkreśla, że rybołówstwo i akwakultura mają należne im miejsce w gospodarce morskiej i w rozwoju regionów przybrzeżnych, często oddalonych, a wspieranie gospodarczego, społecznego i środowiskowego rozwoju tych gospodarek jest celem zintegrowanej polityki morskiej;

47. podkreśla konieczność uwzględnienia w zintegrowanej polityce morskiej ograniczeń i specyfiki sektora rybołówstwa i akwakultury w odniesieniu do wykorzystania obszarów morskich, w szczególności w zakresie dostępności przestrzeni niezbędnej do prowadzenia działalności oraz konieczności chronienia siedlisk morskich poprzez utworzenie rezerwatów morskich i innych środków zmierzających do tego celu, kładąc szczególny nacisk na badania naukowe, które będą lepiej zaplanowane i obejmą w pełni różnorodność geograficzną i klimatyczną każdego basenu morskiego;

48. przypomina, że regiony przybrzeżne i wyspy są szczególnie podatne na skutki zmian klimatu; podkreśla, że przy planowaniu wszelkich przedsięwzięć budowlanych wzdłuż długiej linii brzegowej Wspólnoty oraz na terenach do niej przylegających należy uwzględnić konsekwencje zmian klimatu; proponuje, aby przy opracowywaniu przyszłej polityki regionalnej brać pod uwagę podatność na zmiany klimatu, tak aby wdrażanie zintegrowanej polityki morskiej było niezagrożone;

49. wzywa Komisję do spójnego włączenia celów dotyczących redukcji CO2 i wprowadzenia gospodarczych instrumentów rynkowych do sektora morskiego oraz do opracowania strategii mającej na celu złagodzenie szczególnych skutków zmiany klimatu dla regionów przybrzeżnych i wysp, co będzie stanowić kontynuację białej księgi w sprawie zmiany klimatu;

50. ponownie podkreśla pilną potrzebę zmniejszenia wywieranego na środowisko morskie wpływu pochodzącego z lądu, takiego jak zanieczyszczenie ściekami przemysłowymi i rolnymi oraz złe zarządzanie obszarami przybrzeżnymi w kontekście zintegrowanego podejścia opartego na ekosystemach;

51. wzywa państwa członkowskie, aby wypełniły swoje zobowiązania określone w dyrektywie ramowej w sprawie strategii morskiej oraz aby do 15 lipca 2012 r. dokonały oceny stanu swoich wód morskich, ustaliły cele środowiskowe i sporządziły programy monitorowania; zwraca się do państw członkowskich o sporządzenie ambitnych programów działań mających na celu osiągnięcie dobrego stanu wód;

52. wzywa państwa członkowskie do wypełnienia zobowiązań wymienionych w art. 13 dyrektywy ramowej w sprawie strategii morskiej dotyczących wyznaczenia chronionych obszarów morskich; ponadto wzywa państwa członkowskie, aby skutecznie kontrolowały przestrzeganie środków ochronnych;

53. przyjmuje do wiadomości fakt obowiązywania od 1 lipca 2010 r. nowych dopuszczalnych wartości dla zawartości SO2 w paliwie okrętowym w Kanale La Manche oraz na Morzu Północnym i Morzu Bałtyckim, które decyzją Międzynarodowej Organizacji Morskiej zostały ogłoszone obszarami kontroli emisji siarki; uważa, że wszystkie europejskie obszary przybrzeżne powinny być w podobnej mierze objęte ochroną oraz że stosowanie nowych dopuszczalnych wartości SO2 na niektórych obszarach może prowadzić do zakłócenia konkurencji; uważa, że bardziej zasadne jest stosowanie jednolitych przepisów dla całego obszaru UE oraz że za wszelką cenę należy unikać zmiany sposobu transportu z morskiego na drogowy;

54. uznaje, że morza stały się miejscem wywozu ogromnych i szybko zwiększających się ilości odpadów, w większości plastikowych, oraz zgubionych kontenerów; wzywa Komisję do promowania europejskiej i międzynarodowej debaty służącej zbadaniu sposobów ograniczenia tego zjawiska;

55. zwraca się do Komisji, by przedstawiła strategię zrównoważonej turystyki przybrzeżnej i morskiej dla wzmocnienia ich trwałego rozwoju i atrakcyjności dla mieszkańców i turystów, gdyż jest to jeden z priorytetów w zakresie ochrony przyrody na obszarach morskich, takich jak obszar Morza Wattowego, i by dokonała tego, w pełni wykorzystując nowe postanowienia w dziedzinie turystyki zawarte w Traktacie z Lizbony oraz wspierając takie inicjatywy, jak sieć EDEN;

56. podkreśla, że turystyka morska i przybrzeżna oraz sektory powiązane posiadają duży potencjał rozwoju i są ważnymi czynnikami wzrostu gospodarczego; obszary nadmorskie stanowią główne ośrodki turystyczne w Europie, w związku z czym zwraca się do Komisji o uwzględnienie tych zagadnień w jej strategii na rzecz zrównoważonej turystyki przybrzeżnej i morskiej;

57. podkreśla znaczenie wartości dodanej polityki na rzecz mórz/morskiej w zacieśnianiu współpracy między sąsiadami, a w szczególności między państwami członkowskimi i państwami kandydującymi do wejścia do UE;

58. z zadowoleniem przyjmuje europejską strategię na rzecz badań morskich oraz wspólne apele w ramach programu ramowego w dziedzinie badań dotyczącego „oceanów przyszłości”, odzwierciedlające w konkretny sposób jednolite podejście do wdrażania zintegrowanej polityki morskiej; proponuje, aby dziedziny nauki związane z tematyką morską były priorytetowym tematem 8. programu w zakresie badań i rozwoju technologicznego oraz by utworzyć europejski instytut badań morskich;

59. zgadza się, że stworzenie interdyscyplinarnej bazy wiedzy naukowej i technologicznej na temat europejskich mórz i wybrzeży ma podstawowe znaczenie; zwraca się do Komisji i państw członkowskich we współpracy z podmiotami regionalnymi i lokalnymi o ocenę istniejących baz danych i programów obserwacyjnych oraz o przyspieszenie działań mających na celu jak najszybsze uruchomienie Europejskiej Sieci Informacji i Obserwacji Środowiska Morskiego;

60. wzywa Komisję, aby pomogła państwom członkowskim w zainicjowaniu planu inwentaryzacji i sporządzenia map położenia wraków statków i podwodnych stanowisk archeologicznych – jako że stanowią one część dziedzictwa historycznego i kulturowego Wspólnoty – a tym samym ułatwiła poznanie i zbadanie tych miejsc oraz przyczyniła się do zapobiegania rabunkom, na które są one narażone, umożliwiając w ten sposób ich odpowiednią ochronę;

61. z zadowoleniem przyjmuje opracowany niedawno przez Komisję atlas mórz i zachęca zainteresowane podmioty, aby korzystały z forum morskiego jako nowego instrumentu współpracy oraz by włączyć do niej skuteczniej ogół społeczeństwa;

62. zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie i Komisji Europejskiej.

(1)

Dz.U. L 164 z 25.6.2008, s. 19.

(2)

Teksty przyjęte, P7_TA(2010)0128.

(3)

Dz.U. C 175 E z 10.7.2008, s. 531.

(4)

Dz.U. C 279 E z 19.11.2009, s. 30.

(5)

Sprawozdanie końcowe. Umowa ramowa FISH/2007/04, umowa szczegółowa nr 4, grudzień 2009.


UZASADNIENIE

Potrzebujemy nowej „świadomości morskiej”

Wybrzeże morskie UE liczy 320 000 km, a jedna trzecia obywateli UE mieszka na wybrzeżu i jest to tendencja wzrostowa. Nasza działalność gospodarcza na morzu i na wybrzeżu generuje 40% unijnego PKB i według wszelkich prognoz istnieje tu duży potencjał wzrostu. 40% wymiany handlowej wewnątrz UE i 95% eksportu poza UE odbywa się drogą morską. Kluczowe znaczenie ma rozwój przyjaznych dla środowiska i bezpiecznych statków, który stanowi także ogromną szansę dla europejskiego przemysłu stoczniowego. Nasze morza powinny w dalszym ciągu być siłą napędową wzrostu, a z ich jeszcze bardziej intensywną eksploracją wiąże się wiele projektów oraz ogromne oczekiwania. Jednocześnie morza stanowią delikatny ekosystem, co pokazuje właśnie katastrofa naftowa w Zatoce Meksykańskiej, oraz oferują jakość życia i różnorodność gatunków, które należy zachować, a w niektórych miejscach poprawić.

Do tej pory politykę unijną kształtowano odrębnie w następujących obszarach: transport morski, gospodarka morska, nowe technologie, tereny przybrzeżne, energetyka morska, rybołówstwo, kontrola i utrzymanie prawa i porządku na morzu, turystyka, ochrona środowiska morskiego oraz badania morskie. To odrębne traktowanie wciąż prowadzi do tego, że podejmuje się sprzeczne działania, które z kolei mają negatywny wpływ na środowisko morskie, wywiera się nieproporcjonalną presję na konkurujące ze sobą obszary działalności morskiej lub też dochodzi do braku skuteczności, nieścisłości i konfliktów przy korzystaniu z zasobów. W czysto sektorowych procesach decyzyjnych pojawiają się również coraz większe trudności, by zrozumieć wzajemne zależności i zbadać dotychczas niewykorzystywane efekty synergii między różnymi sektorami działalności morskiej.

Rosnąca konkurencja o przestrzeń morską, znaczenie mórz i sektora morskiego dla naszej przyszłości oraz zbiorowy wpływ działalności człowieka na morskie ekosystemy sprawiają, że ten rozdrobniony proces podejmowania decyzji w gospodarce morskiej okazuje się niewystarczający.

Powyższy wniosek doprowadził do powstania koncepcji zintegrowanej polityki morskiej, która z jednej strony określa ramy podejmowania decyzji obejmujące wszystkie szczeble, a z drugiej strony powinna stworzyć przekrojowe instrumenty kształtowania polityki.

Zintegrowana polityka morska powinna zatem:

-          zapewniać większą spójność między różnymi dziedzinami polityki;

-          prowadzić do stworzenia lepszych instrumentów regulacyjnych i przekrojowych (zintegrowany nadzór morski, planowanie przestrzenne obszarów morskich, zintegrowane zarządzanie strefą przybrzeżną, stworzenie zintegrowanego morskiego banku wiedzy i bazy danych, strategie regionalne związane z morzem);

-          wykorzystywać potencjał morski i potencjał sektora morskiego w zrównoważony i skuteczny pod względem ekologicznym oraz ekonomicznym sposób;

-          unikać powielania pracy różnych krajowych lub regionalnych organów państw członkowskich w odniesieniu do ich uprawnień regulacyjnych;

-          ułatwiać niezbędne, skoordynowane planowanie konkurujących ze sobą obszarów działalności morskiej i strategicznej gospodarki morskiej;

-          zapewnić wdrożenie podejścia opartego na ekosystemie, zawartego w dyrektywie ramowej w sprawie strategii morskiej UE;

-          łączyć wiarygodne informacje i porównywalne statystyki z myślą o kształtowaniu polityki morskiej na wszystkich szczeblach.

Stanowisko sprawozdawczyni

Parlament Europejski już dwa razy zajmował stanowisko w sprawie zintegrowanej polityki morskiej (sprawozdanie W. Piecyka I i II). Sprawozdawczyni chciałaby z jednej strony potwierdzić w zasadzie pozytywną opinię o zintegrowanej polityce morskiej w ostatnich rezolucjach Parlamentu Europejskiego, oceniając jednocześnie działania zapowiedziane w planie działania niebieskiej księgi, a także identyfikując nowe wyzwania.

W swojej ocenie sprawozdawczyni skoncentrowała się na wymaganych z punktu widzenia zintegrowanej polityki morskiej strukturach administracyjnych i kierowniczych, a także na instrumentach przekrojowych, takich jak planowanie przestrzenne obszarów morskich, zintegrowany nadzór morski lub badania morskie. Ich skuteczne wdrożenie stanowi warunek bardziej spójnego i skutecznego prowadzenia przez UE polityki i działań w poszczególnych sektorach zorientowanych na morza i wybrzeża, takich jak rybołówstwo, transport, środowisko, energia, przedsiębiorczość lub badania.

W tym miejscu Parlament Europejski mógłby dodatkowo ocenić szereg środków sektorowych lub domagać się ich wprowadzenia. Sprawozdawczyni może wskazać na następujące wyzwania(1): zwalczanie produkowanych przez statki tlenków siarki i azotu, jak również zanieczyszczeń stałych, znaczny udział zanieczyszczeń trafiających do morza z lądu, trudne warunki życia i pracy marynarzy, piractwo, społeczno-gospodarcze skutki działań podejmowanych na rzecz odnowienia zasobów rybnych lub ochrony ekosystemów dla rybaków. Ponadto sprawozdawczyni zna i przyjmuje z zadowoleniem prognozy wzrostu dla transportu morskiego, badań morskich, gospodarki morskiej i turystyki przybrzeżnej, znaczenie rybołówstwa dla wyżywienia na świecie w kontekście rosnącej liczby ludności oraz związane z wszystkimi tymi obszarami możliwości na rynku pracy.

Jednak zdaniem sprawozdawczyni Parlament Europejski powinien przede wszystkim zająć stanowisko w następujących kwestiach:

1.        Czy PE w dalszym ciągu popiera koncepcję zintegrowanej polityki morskiej?

2.        Czy PE uważa, że wdrażanie i stosowanie zintegrowanej polityki morskiej w UE następuje wystarczająco szybko?

3.        Czy Komisja Europejska, Rada i państwa członkowskie w zadowalający sposób wdrażają plan działania (w znacznej mierze zaaprobowany przez PE)?

4.        W jakim stopniu wdrażanie instrumentów przekrojowych wpłynęło na kształtowanie polityki (zintegrowany nadzór morski, planowanie przestrzenne obszarów morskich, zintegrowane zarządzanie strefą przybrzeżną, stworzenie zintegrowanego morskiego banku wiedzy i bazy badań oraz danych, strategie regionalne związane z morzem)?

5.        Jakie działania należy jeszcze podjąć?

(1)

zob. rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 5 maja 2010 r. w sprawie strategicznych celów i zaleceń w zakresie polityki transportu morskiego UE do 2018 r.


OPINIA Komisji Rybołówstwa (19.7.2010)

dla Komisji Transportu i Turystyki

w sprawie zintegrowanej polityki morskiej – ocena poczynionych postępów i nowych wyzwań

(2010/2040 (INI))

Sprawozdawca komisji opiniodawczej (*): Antonello Antinoro

(*) Procedura obejmująca zaangażowane komisje – art. 50 Regulaminu

WSKAZÓWKI

Komisja Rybołówstwa zwraca się do Komisji Transportu i Turystyki, właściwej dla tej sprawy, o uwzględnienie w końcowym tekście projektu rezolucji następujących wskazówek:

1.  podkreśla znaczenie włączenia polityki rybołówstwa i akwakultury do zintegrowanej polityki morskiej jako pełnej polityki, niepodporządkowanej innym strategiom politycznym, aby mogła w najbardziej odpowiedni sposób reagować na niepokoje zarówno społeczeństwa ogólnie, jak i samego sektora rybołówstwa;

2.  podkreśla konieczność utworzenia horyzontalnych sektorowych instrumentów politycznych, obejmujących sektor rybołówstwa i akwakultury, aby między innymi ulepszyć planowanie europejskiej przestrzeni morskiej, wspierać pogłębianie wiedzy o morzu i zapewnić zintegrowany nadzór nad morzami;

3.  podkreśla zwłaszcza konieczność uwzględnienia w zintegrowanej polityce morskiej ograniczeń i specyfiki sektora rybołówstwa i akwakultury w odniesieniu do wykorzystania obszarów morskich, w szczególności w zakresie dostępności przestrzeni niezbędnej do prowadzenia działalności oraz konieczności chronienia siedlisk morskich poprzez utworzenie rezerwatów morskich i innych środków zmierzających do tego celu, kładąc szczególny nacisk na badania naukowe, które będą lepiej zaplanowane i obejmą w pełni różnorodność geograficzną i klimatyczną każdego basenu morskiego;

4.  podkreśla w szczególności bezwzględną konieczność realizacji wielodyscyplinarnych programów badawczych, mających na celu w szczególności prawidłowe połączenie wszystkich działań prowadzonych w środowisku morskim, w zakresie zarówno ochrony ekosystemów morskich, jak i nowych technologii (bardziej wybiórczych narzędzi połowowych, bardziej ekologicznych silników, rozwoju hodowli gatunków w niewoli itp.), które przynoszą bezpośrednie korzyści sektorom rybołówstwa i akwakultury;

5.  jest zdania, że wzmocnienie regionalnej współpracy jest niezbędne, by doprowadzić do zrównoważonego i wydajniejszego zarządzania zasobami morskimi i przybrzeżnymi, w szczególności gdy przestrzeń morska prowadzi do całkowitej współzależności wszystkich rodzajów działalności, jak ma to miejsce w przypadku wielu basenów morskich, np. Morza Śródziemnego i Bałtyku;

6.  jest świadomy, że wytyczenie granic między europejskimi krajami śródziemnomorskimi a innymi krajami śródziemnomorskimi wywołuje złożone i newralgiczne kwestie polityczne, które mogłyby utrudnić utworzenie prawdziwej zintegrowanej polityki morskiej dla tego regionu, w szczególności w zakresie gospodarowania zasobami rybnymi;

7.  nalega w związku z tym, by Unia Europejska w ramach Unii na rzecz regionu Morza Śródziemnego dążyła do wprowadzenia do programu tej nowej organizacji międzynarodowej projektu wspólnego kodeksu najlepszych wzorców w sektorze rybołówstwa i akwakultury;

8.  wzywa do rozwinięcia wymian między podmiotami instytucjonalnymi zintegrowanej polityki morskiej i wspólnej polityki rybołówstwa (WPRyb) w ramach pożądanej regionalizacji WPRyb, aby uwolnić potencjał synergii między zintegrowaną polityką morską a WPRyb, w szczególności w ramach podejścia uwzględniającego łowiska;

9.  wnosi też o nasilenie mechanizmów współpracy między poszczególnymi strategiami politycznymi składającymi się na zintegrowaną politykę morską, w tym WPRyb, zwłaszcza w oparciu o wspólne organy konsultacyjne ustanowione w każdym państwie członkowskim i zrzeszające uczestników wszystkich zainteresowanych sektorów, co pozwala na prawdziwą wymianę pomiędzy tymi strategiami politycznymi;

10.  podkreśla, że założenie, zgodnie z którym zintegrowana polityka morska ma przyczyniać się do utrzymania opłacalności pod względem gospodarczym i społecznym europejskiego sektora rybołówstwa – dbającego o środowisko, ale będącego też źródłem dochodów dla jego uczestników – przyczyni się również do sukcesu wspólnotowej polityki zatrudnienia i polityki rozwoju gospodarczego, w tym polityki handlowej, a także pozwoli dostarczyć Unii żywność wysokiej jakości, która przedstawia poważne braki/jest niedostateczna;

11.  zwraca się o włączenie do zintegrowanej polityki morskiej zasad efektywności pod względem kosztów oraz zrównoważonej produkcji i zrównoważonego spożycia;

12.  podkreśla, że rybołówstwo i akwakultura mają należne im miejsce w gospodarce morskiej i w rozwoju regionów przybrzeżnych, często oddalonych, a wspieranie gospodarczego, społecznego i środowiskowego rozwoju tych gospodarek jest celem zintegrowanej polityki morskiej;

13.  podkreśla ogromne znaczenie planowania europejskiej przestrzeni morskiej oraz jej wykorzystania dla regionów przybrzeżnych, w szczególności dla regionów peryferyjnych, i podkreśla konieczność chronienia biologiczno-geograficznych regionów morskich najbardziej wrażliwych z ekologicznego punktu widzenia, zapewniając sektorowi rybołówstwa zrównoważoną eksploatację zasobów;

14.  ponownie podkreśla pilną potrzebę zmniejszenia wywieranego na środowisko morskie wpływu pochodzącego z lądu, takiego jak zanieczyszczenie ściekami przemysłowymi i rolnymi oraz złe zarządzanie obszarami przybrzeżnymi w kontekście zintegrowanego podejścia opartego na ekosystemach; ponadto podkreśla konieczność utworzenia w trybie pilnym sieci chronionych obszarów morskich;

15.  podkreśla ogromną rolę, jaką odgrywają ukierunkowane i ujednolicone badania morskie oraz wspieranie innowacyjności, co przyczyni się do skuteczniejszego zaspokojenia potrzeb bezpośrednio zainteresowanych podmiotów i do ochrony różnorodności biologicznej w środowisku morskim; wzywa Komisję do rozważenia możliwości silniejszego wspierania badań stosowanych w ramach 8. programu ramowego, na przykład poprzez horyzontalną koordynację programów badań, odpowiedniejsze finansowanie i utworzenie europejskiego instytutu badań morskich;

16.  wzywa Komisję i państwa członkowskie, aby oceniły w trybie pilnym zagrożenia związane z eksploatacją platform wiertniczych na pełnym morzu, elektrowniami wiatrowymi znajdującymi się na pełnym morzu, wydobywaniem piasku lub żwiru i inną działalnością potrzebującą dużej przestrzeni, biorąc pod uwagę słabszą pozycję rybołówstwa, rybaków i społeczności przybrzeżnych;

17.  wzywa do większego zaangażowania i udziału sektora rybołówstwa w europejskich klasterach morskich;

18.  popiera fakt, że Komisja wyraziła zamiar finansowania zintegrowanej polityki morskiej kwotą w wysokości 50 mln euro przez najbliższe dwa lata, aby skonsolidować poprzednie projekty w dziedzinie polityki, zarządzania, trwałości i nadzoru;

19.  podkreśla potrzebę oceny i zaspokojenia dodatkowych potrzeb finansowych państw członkowskich mających dostęp do morza, jeśli zajdzie taka konieczność, w kontekście morskiego nadzoru nad wodami europejskimi;

20.  podkreśla, że środki na wprowadzenie w życie zintegrowanej polityki morskiej muszą być zapewnione na szczeblu budżetu Wspólnoty, poprzez proporcjonalną składkę ze wszystkich sektorów objętych rzeczoną polityką, biorąc pod uwagę różną wagę, jaką przykłada budżet Unii do każdej polityki;

21.  domaga się, aby zwrócić większą uwagę na informowanie obywateli UE oraz udział społeczeństwa we wszystkich aspektach zintegrowanej polityki morskiej.

WYNIK GŁOSOWANIA KOŃCOWEGO W KOMISJI

Data przyjęcia

14.7.2010

 

 

 

Wynik głosowania końcowego

+:

–:

0:

19

2

1

Posłowie obecni podczas głosowania końcowego

Josefa Andrés Barea, Antonello Antinoro, Alain Cadec, João Ferreira, Carmen Fraga Estévez, Pat the Cope Gallagher, Marek Józef Gróbarczyk, Carl Haglund, Iliana Malinova Iotova, Werner Kuhn, Isabella Lövin, Guido Milana, Maria do Céu Patrão Neves, Ulrike Rodust, Struan Stevenson, Catherine Trautmann, Jarosław Leszek Wałęsa

Zastępca(y) obecny(i) podczas głosowania końcowego

Izaskun Bilbao Barandica, Luis Manuel Capoulas Santos, Raül Romeva i Rueda, Ioannis A. Tsoukalas

Zastępca(y) (art. 187 ust. 2) obecny(i) podczas głosowania końcowego

Veronica Lope Fontagné


OPINIA Komisji Rozwoju Regionalnego (27.7.2010)

dla Komisji Transportu i Turystyki

w sprawie zintegrowanej polityki morskiej (IMP) – ocena dokonanych postępów i nowe wyzwania

(2010/2040 (INI))

Sprawozdawca komisji opiniodawczej: Georgios Stavrakakis

WSKAZÓWKI

Komisja Rozwoju Regionalnego zwraca się do Komisji Transportu i Turystyki, właściwej dla tej sprawy, o uwzględnienie w końcowym tekście projektu rezolucji następujących wskazówek:

1.  upoważniony przez odniesienie do spójności terytorialnej zawarte w TFUE oraz mając na celu poprawę dostępności, uważa za niezbędne dalsze traktowanie mobilności pasażerów i towarów jako integralnej części polityki rynku wewnętrznego w drodze promowania żeglugi morskiej bliskiego zasięgu i kabotażu morskiego między poszczególnymi terytoriami, jednocześnie zapewniając lepsze połączenia między peryferyjnymi regionami morskimi, regionami najbardziej oddalonymi i wyspami, a lądem stałym i centrami gospodarczymi; w tym samym kontekście zaznacza, że zasadnicze znaczenie ma pokonanie trudności, jakie napotykają wyspiarskie obszary w UE, a w szczególności małe wyspy wspólnotowe, w odniesieniu do transportu osób i towarów, poprzez wspieranie połączeń morskich niewykorzystywanych przez rynek w odpowiednim stopniu oraz poprzez zagwarantowanie tego samego kosztu za kilometr za transport dóbr i pasażerów, niezależnie od miejsca; wzywa do podjęcia konkretnych działań na rzecz regionów peryferyjnych z uwzględnieniem ich specyfiki;

2.  przypomina, że regiony przybrzeżne i wyspy są szczególnie podatne na skutki zmian klimatu; podkreśla, że przy planowaniu wszelkich przedsięwzięć budowlanych wzdłuż długiej linii brzegowej Wspólnoty oraz na terenach do niej przylegających należy uwzględnić konsekwencje zmian klimatu; proponuje, aby przy opracowywaniu przyszłej polityki regionalnej brać pod uwagę podatność na zmiany klimatu, tak aby wdrażanie zintegrowanej polityki morskiej nie było zagrożone;

3.  zwraca uwagę na potrzebę zacieśnienia regionalnej współpracy morskiej prowadzonej w oparciu o zintegrowane ramy w celu wzmocnienia sektorów morskich, osiągnięcia trwałego wzrostu gospodarczego i stworzenia trwałych miejsc pracy w regionach morskich, przeciwdziałania negatywnym skutkom wyspiarskiego charakteru terenów, ochrony ekosystemów morskich, szczególnie poprzez badania naukowe i nadzór morski, oraz wspierania wymiany i przekazywania najlepszych praktyk; i podkreśla w tym zakresie wkład polityki regionalnej poprzez jej cel, jakim jest współpraca terytorialna; apeluje, aby planowaniu regionalnemu towarzyszyło stworzenie kompleksowego i zrozumiałego systemu ochrony obszarów przybrzeżnych i mórz;

4.  podkreśla potrzebę spójności planowania przestrzennego obszarów morskich i lądowych przy uwzględnieniu podejścia opartego na ekosystemie; zauważa, że współpraca terytorialna jest szczególnie ważna z punktu widzenia ochrony transgranicznych wrażliwych obszarów morskich;

5.  biorąc pod uwagę, że regiony morskie, w tym regiony przybrzeżne, wyspy i regiony peryferyjne, mają specyficzną charakterystykę wymagającą specyficznych rozwiązań, podkreśla konieczność wspierania dostosowanych do potrzeb strategii rozwoju lokalnego opracowywanych w ramach oddolnego procesu konsultacji i zniechęcania do podejścia polegającego na stosowaniu jednej miary dla wszystkich; dlatego uważa, że zintegrowane zarządzanie morskie ma istotne znaczenie, gdyż pozwala uniknąć nakładania się na siebie kompetencji pomiędzy poszczególnymi szczeblami władzy i zacieśnić współpracę i dialog z władzami lokalnymi i regionalnymi, wspólnotami przybrzeżnymi, przedstawicielami społeczeństwa obywatelskiego oraz innymi zainteresowanymi stronami z sektorów morskich; na tej podstawie proponuje stworzyć i rozwinąć strategie dla makroregionów morskich Unii Europejskiej ramach opracowywania strategii politycznych dotyczących regionalnych obszarów morskich;

6.  jednak w celu rozwiązywania wspólnych problemów, realizacji wspólnych priorytetów i stawiania czoła wspólnym wyzwaniom na większym obszarze geograficznym obejmującym różne państwa członkowskie zaleca Komisji, aby w świetle strategii EU 2020 dokonała analizy możliwości promowania podejścia „makroregionalnego” opartego na celu 3 rozporządzenia w sprawie funduszy strukturalnych, zgodnie z którym każda strategia „makroregionalna” powinna być włączona do polityki regionalnej UE, stając się skoordynowaną polityką dotyczącą całego terytorium UE; podkreśla potrzebę przeanalizowania wartości dodanej tej strategii pod kątem realizacji założeń polityki spójności terytorialnej Unii na jej obszarze; należy to zrobić również w odniesieniu do polityki morskiej w celu wzmocnienia rozwoju i lepszego wdrożenia polityki morskiej UE w regionach przybrzeżnych i peryferyjnych w ramach spójnej i kompleksowej strategii;

7.  zwraca uwagę na szczególne znaczenie gospodarki morskiej dla państw członkowskich i regionów, które posiadają duże obszary wyłącznych stref ekonomicznych, a także na konieczność wspierania rozwoju morskich grup gospodarczych, które należy wspierać ze względu na wkład, jaki wnoszą we wzrost gospodarczy i zatrudnienie, zgodnie ze strategią EU 2020;

8.  proponuje zacieśnienie współpracy w kwestiach związanych z wyspami/ obszarami przybrzeżnymi i podjęcie działań w celu określenia zintegrowanego podejścia do strategii i środków polityki morskiej, aby wspierać ich specyfikę i priorytety w ramach zintegrowanej polityki morskiej;

9.  popiera włączenie peryferyjnych regionów morskich i wysp do autostrad morskich w celu zwiększenia zrównoważonej mobilności, intermodalności i lepszego funkcjonowania wspólnego rynku; w związku z powyższym proponuje opracowanie regionalnych inicjatyw w ramach „autostrad morskich” na ważnych europejskich obszarach morskich w celu wspierania wprowadzenia w Europie nowych intermodalnych morskich łańcuchów logistycznych i przyspieszenia rozwoju handlu morskiego; również w tym kontekście wzywa Komisję do przeprowadzenia oceny wpływu w zakresie możliwości i warunków utworzenia większej liczby „autostrad morskich”;

10. wziąwszy pod uwagę ryzyko, na jakie narażone są zwłaszcza obszary przybrzeżne, wskazuje na znaczenie środków bezpieczeństwa morskiego, które wymagają wspólnych wysiłków obejmujących strategie i środki polityki morskiej i współpracę w ramach innych obszarów polityki na poziomie UE;

11. wzywa Komisję do ujęcia regionów peryferyjnych w zagranicznym wymiarze polityki morskiej jako „posterunków” Unii w basenach morskich zgodnie z komunikatem Komisji z dnia 26 maja 2004 r. w sprawie wzmocnienia partnerstwa z najbardziej oddalonymi regionami (COM(2004)343) oraz do przedstawienia strategii dla najbardziej oddalonych regionów morskich; w związku z powyższym uważa, ze te obszary mogłyby odegrać istotną rolę w międzynarodowym wymiarze zintegrowanej polityki morskiej i wzywa Komisję do włączenia wymiaru morskiego do umów międzynarodowych z podugrupowaniami regionalnymi;

12. zauważa, że wzrost rozwoju produkcji energii morskiej spowoduje obciążenie sektora wypoczynkowego, sektora turystyki, rybołówstwa i transportu towarów oraz wzywa regiony do współpracy na rzecz ochrony tych interesów, z poświęceniem szczególnej uwagi na działalność połowową, która zajmuje należne jej miejsce w gospodarce morskiej regionów przybrzeżnych.

WYNIK GŁOSOWANIA KOŃCOWEGO W KOMISJI

Data przyjęcia

13.7.2010

 

 

 

Wynik głosowania końcowego

+:

–:

0:

39

1

2

Posłowie obecni podczas głosowania końcowego

François Alfonsi, Luís Paulo Alves, Charalampos Angourakis, Catherine Bearder, Victor Boştinaru, Zuzana Brzobohatá, John Bufton, Alain Cadec, Salvatore Caronna, Francesco De Angelis, Tamás Deutsch, Rosa Estaràs Ferragut, Danuta Maria Hübner, Filiz Hakaeva Hyusmenova, Seán Kelly, Evgeni Kirilov, Petru Constantin Luhan, Riikka Manner, Iosif Matula, Erminia Mazzoni, Miroslav Mikolášik, Franz Obermayr, Jan Olbrycht, Wojciech Michał Olejniczak, Markus Pieper, Monika Smolková, Georgios Stavrakakis, Csanád Szegedi, Nuno Teixeira, Michael Theurer, Michail Tremopoulos, Lambert van Nistelrooij, Oldřich Vlasák, Kerstin Westphal, Hermann Winkler, Joachim Zeller, Elżbieta Katarzyna Łukacijewska

Zastępca(y) obecny(i) podczas głosowania końcowego

Karima Delli, Ivars Godmanis, Marie-Thérèse Sanchez-Schmid, Vilja Savisaar, Elisabeth Schroedter


WYNIK GŁOSOWANIA KOŃCOWEGO W KOMISJI

Data przyjęcia

28.9.2010

 

 

 

Wynik głosowania końcowego

+:

–:

0:

33

5

3

Posłowie obecni podczas głosowania końcowego

Inés Ayala Sender, Georges Bach, Antonio Cancian, Michael Cramer, Luis de Grandes Pascual, Saïd El Khadraoui, Carlo Fidanza, Knut Fleckenstein, Jacqueline Foster, Mathieu Grosch, Juozas Imbrasas, Dieter-Lebrecht Koch, Georgios Koumoutsakos, Werner Kuhn, Eva Lichtenberger, Marian-Jean Marinescu, Gesine Meissner, Hella Ranner, Vilja Savisaar-Toomast, Olga Sehnalová, Debora Serracchiani, Brian Simpson, Dirk Sterckx, Keith Taylor, Silvia-Adriana Ţicău, Thomas Ulmer, Peter van Dalen, Dominique Vlasto, Artur Zasada, Roberts Zīle

Zastępca(y) obecny(i) podczas głosowania końcowego

Burkhard Balz, Philip Bradbourn, Spyros Danellis, Zita Gurmai, Jan Mulder, Dominique Riquet, Laurence J.A.J. Stassen, Ramon Tremosa i Balcells, Corien Wortmann-Kool, Janusz Władysław Zemke

Zastępca(y) (art. 187 ust. 2) obecny(i) podczas głosowania końcowego

Jutta Steinruck

Ostatnia aktualizacja: 11 października 2010Informacja prawna