Εξοικονόμηση ενέργειας: Δράσεις της ΕΕ για τη μείωση της ενεργειακής κατανάλωσης

Η εξοικονόμηση ενέργειας είναι θεμελιώδους σημασίας για την καταπολέμηση της κλιματικής αλλαγής. Μάθετε τι κάνουν οι ευρωβουλευτές για να μειώσουν την ενεργειακή κατανάλωση.

Σταθμός παραγωγής ηλιακής ενέργειας στην Ισπανία.
Σταθμός παραγωγής ηλιακής ενέργειας στην Ισπανία.

Ενεργειακή απόδοση είναι η χρήση λιγότερης ενέργειας για την παροχή της ίδιας υπηρεσίας. Επιτρέπει την εξοικονόμηση ενέργειας και τη μείωση των εκπομπών CO2 από τους σταθμούς παραγωγής ενέργειας.

Οι νόμοι του 2018 για την ενεργειακή απόδοση επανεξετάζονται για να βοηθήσουν την ΕΕ να επιτύχει νέους φιλόδοξους στόχους για το κλίμα που έχουν τεθεί στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας του 2021. Θα συμβάλουν επίσης στη μείωση της εξάρτησης της Ευρώπης από τις εισαγωγές ορυκτών καυσίμων που προέρχονται σε μεγάλο βαθμό από τη Ρωσία, σύμφωνα με το σχέδιο RePowerEU.

Η ΕΕ εργάζεται παράλληλα για κανόνες για την αύξηση της ανανεώσιμης ενέργειας.

Διαβάστε περισσότερα για τις δράσεις της ΕΕ για τη μείωση των εκπομπών.

Νέοι στόχοι ενεργειακής απόδοσης

 

Η βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης θα μπορούσε να μειώσει όχι μόνο τις εκπομπές CO2, αλλά και τον ετήσιο λογαριασμό των 330 δισεκατομμυρίων ευρώ για εισαγωγές ενέργειας. 

Οι νέοι στόχοι που εγκρίθηκαν από το Κοινοβούλιο τον Ιούλιο του 2023 καθορίζουν συλλογική μείωση της κατανάλωσης ενέργειας κατά τουλάχιστον 11,7% σε επίπεδο ΕΕ έως το 2030 (σε σύγκριση με τις προβλέψεις του Σεναρίου Αναφοράς του 2020). Σύμφωνα με αυτούς τους στόχους, οι χώρες της ΕΕ πρέπει να εξοικονομούν κατά μέσο όρο 1,5% ετησίως. Η εξοικονόμηση ενέργειας θα πρέπει να ξεκινήσει με 1,3% ετησίως μέχρι το τέλος του 2025, και να φτάσει σταδιακά στο 1,9% μέχρι το τέλος του 2030.

Για την επίτευξη αυτών των στόχων, τοπικά, περιφερειακά και εθνικά μέτρα θα καλύπτουν διάφορους τομείς όπως η δημόσια διοίκηση, κτίρια, επιχειρήσεις, κέντρα δεδομένων κ.λπ. Οι ευρωβουλευτές επέμειναν σε συγκεκριμένους, εφικτούς στόχους:

• Ο δημόσιος τομέας θα πρέπει να μειώνει την τελική κατανάλωση ενέργειας κατά 1,9% κάθε χρόνο

• Οι χώρες της ΕΕ θα πρέπει να διασφαλίσουν ότι τουλάχιστον το 3% των δημόσιων κτιρίων ανακαινίζεται κάθε χρόνο σε κτίρια σχεδόν μηδενικής ενέργειας ή κτίρια μηδενικών εκπομπών.

• υπάρχουν νέες απαιτήσεις για αποδοτικά συστήματα τηλεθέρμανσης.

Ένας ισχυρός μηχανισμός παρακολούθησης και επιβολής θα διασφαλίσει ότι τα κράτη μέλη θα επιτύχουν τους στόχους τους.

Οι νέοι κανόνες θα τεθούν σε ισχύ εάν και εφόσον λάβουν έγκριση από το Συμβούλιο.

Βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης των κτιρίων

 

Τα κτίρια στην ΕΕ ευθύνονται για το 40% της κατανάλωσης ενέργειας και το 36% των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου.

Ένας σημαντικός τομέας για βελτίωση είναι η θέρμανση και ψύξη των κτιρίων και το ζεστό νερό χρήσης που αντιπροσωπεύουν το 80% της κατανάλωσης ενέργειας των νοικοκυριών.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πρότεινε μια ενημέρωση της οδηγίας για την ενεργειακή απόδοση των κτιρίων το 2021.

Τον Μάρτιο του 2023, το Κοινοβούλιο υποστήριξε σχέδια για έναν κλιματικά ουδέτερο κτιριακό τομέα έως το 2050. Οι κανόνες για τη βελτίωση της απόδοσης των κτιρίων της Ευρώπης περιλαμβάνουν μέτρα που συμβάλλουν στη μείωση των ενεργειακών λογαριασμών και της ενεργειακής φτώχειας, ιδίως μεταξύ των γυναικών και στη βελτίωση του υγιούς εσωτερικού περιβάλλοντος.


Όλα τα νέα κτίρια θα πρέπει να έχουν μηδενικές εκπομπές από το 2028. Η προθεσμία για νέα κτίρια που κατοικούνται, λειτουργούν ή ανήκουν σε δημόσιες αρχές είναι το 2026.


Κάνοντας τα κτίρια της ΕΕ πιο ενεργειακά αποδοτικά και λιγότερο εξαρτημένα από τα ορυκτά καύσιμα, η επένδυση στην ανακαίνιση θα επιτρέψει τη μείωση της τελικής κατανάλωσης ενέργειας των κτιρίων και θα μειώσει τις εκπομπές στον τομέα έως το 2030. Η στρατηγική κύματος ανακαίνισης που προτείνεται από την Επιτροπή το 2020, στοχεύει να τουλάχιστον διπλάσιο από την ετήσια ενεργειακή ανακαίνιση κτιρίων έως το 2030, ενίσχυση των ανακαινίσεων σε περισσότερα από 35 εκατομμύρια κτίρια και δημιουργία έως και 160.000 θέσεων εργασίας στον κατασκευαστικό τομέα.

Οδηγία Ενεργειακής Αποδοτικότητας: "Πρέπει να είμαστε πιο φιλόδοξοι".

Η ενεργειακή απόδοση των κτιρίων να μην είναι χαμηλότερη από D

Σε μια κλίμακα από την καλύτερη έως τη χειρότερη ενεργειακή απόδοση (Α έως Ζ), τα κτίρια κατοικιών θα πρέπει να αναβαθμιστούν σε D έως το 2033 με προθεσμία το 2030 για μη οικιστικά και δημόσια κτίρια. Αυτό μπορεί να γίνει μέσω μόνωσης ή βελτιωμένων συστημάτων θέρμανσης.

Περισσότερες πληροφορίες θα πρέπει να κοινοποιούνται στον κατασκευαστικό τομέα, μεταξύ ιδιοκτητών και ενοίκων κτιρίων, χρηματοπιστωτικά ιδρύματα και δημόσιες αρχές για την ενεργειακή απόδοση προβλέπονται επίσης στην επικαιροποίηση της νομοθεσίας.

Τα κτίρια του αύριο θα παράγουν ενέργεια

 

Η ενημέρωση θα καταστήσει επίσης δεσμευτική για τις χώρες της ΕΕ να διασφαλίσουν ότι τα νέα κτίρια θα διαθέτουν ηλιακές τεχνολογίες έως το 2028, όταν αυτό είναι τεχνικά και οικονομικά εφικτό. Για τα κτίρια κατοικιών, η προθεσμία θα πρέπει να είναι το 2032.

Τον Δεκέμβριο του 2022, το Κοινοβούλιο υποστήριξε προτάσεις που καθιστούν υποχρεωτικό για τις χώρες της ΕΕ να διασφαλίζουν ότι οι άδειες εγκατάστασης εξοπλισμού ηλιακής ενέργειας σε κτίρια θα παραδίδονται εντός ενός μηνός.

Μέτρα για τη μείωση των λογαριασμών ενέργειας


Τα αναποτελεσματικά κτίρια συνδέονται συχνά με την ενεργειακή φτώχεια και τα κοινωνικά προβλήματα. Τα ευάλωτα νοικοκυριά τείνουν να ξοδεύουν αναλογικά περισσότερα σε ενέργεια, επομένως εκτίθενται σε αυξανόμενες τιμές. Οι ανακαινίσεις μπορούν να συμβάλουν στη μείωση των λογαριασμών ενέργειας και να συμβάλουν στην άρση των ανθρώπων από την ενεργειακή φτώχεια, αλλά καθώς οι οικοδομικές εργασίες είναι ακριβές, το Κοινοβούλιο θέλει να διασφαλίσει ότι ο αντίκτυπος αυτών των δαπανών θα είναι περιορισμένος για τα ευάλωτα νοικοκυριά.


Οι νέοι κανόνες για την ενεργειακή απόδοση των κτιρίων, περιλαμβάνουν προτάσεις για εθνικά σχέδια ανακαίνισης που θα παρέχουν πρόσβαση σε χρηματοδότηση για ευάλωτα νοικοκυριά.


Τα μνημεία εξαιρούνται από τους κανόνες για την ενεργειακή απόδοση των κτιρίων και οι χώρες μπορούν να διευρύνουν την εξαίρεση σε άλλα κτίρια (αρχιτεκτονικά, ιστορικά, τόποι λατρείας). Οι δημόσιες κοινωνικές κατοικίες μπορούν επίσης να αποκλειστούν όπου οι ανακαινίσεις θα οδηγούσαν σε αυξήσεις ενοικίων μεγαλύτερες από την εξοικονόμηση λογαριασμών ενέργειας.

Τα ενεργειακά μέτρα στα εθνικά σχέδια ανάκαμψης της ΕΕ

Τον Δεκέμβριο του 2022, οι διαπραγματευτές του Κοινοβουλίου και τα κράτη μέλη κατέληξαν σε προσωρινή συμφωνία σύμφωνα με την οποία οι χώρες της ΕΕ που υποβάλουν τροποποιημένα εθνικά σχέδια ανάκαμψης και ανθεκτικότητας θα πρέπει να περιλαμβάνουν σε αυτά μέτρα για την εξοικονόμηση ενέργειας, την παραγωγή καθαρής ενέργειας και τη διαφοροποίηση του ενεργειακού εφοδιασμού.

Στόχων των εθνικών αυτών σχεδίων είναι η ενίσχυση της ανεξαρτησίας από ρωσικά καύσιμα και η επιτάχυνση της πράσινης μετάβασης. Άλλα μέτρα θα ενθαρρύνουν:

- επενδύσεις για την αντιμετώπιση της ενεργειακής φτώχειας για τα ευάλωτα νοικοκυριά, τις μικρομεσαίες και τις πολύ μικρές επιχειρήσεις

- περισσότερα κονδύλια για διασυνοριακά και πολυεθνικά ενεργειακά έργα

Η προσωρινή αυτή συμφωνία πρέπει πρώτα να εγκριθεί από το Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο για να τεθεί σε ισχύ.

Ενεργειακή απόδοση οικιακών συσκευών

 

Το 2017 το Κοινοβούλιο απλοποίησε το σύστημα ενεργειακής επισήμανσης για οικιακές συσκευές, όπως λάμπες, τηλεοράσεις και ηλεκτρικές σκούπες, για να διευκολύνει τους καταναλωτές να αξιολογούν την ενεργειακή απόδοση της κάθε συσκευής.